BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
ALBINA AUKSORIŪTĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
POVILO MATULIONIO ZOLYNE PATIKT AUGAL GENČI NAM
AUTORINIAI CHALTINIAI Il es à no e que la Commission n'a pas é é en mesu e d'examine la ques ion.
ESMINIAI VOODŽIAI: plan e nom du gène, au eu inis sou ces, bo anikos dic ionn, plan es
de a dynas, Po ilo Ma ulionio Žolynas, bo anikos nomenkla ū a.
ANOTATION Il es impo an de no e que les É a s memb es ne son pas enus d'applique les disposi ions de l'acco d en ma iè e de d oi s de l'homme.
S ai snyje examinés dans le p emie Li uanie épuisdi eme bo anikos e mų žodyne Po ilo
Ma ulionio p eng ame plan es des a dyne Žolynas. Dalys II. Dic ionnai e des plan es li huaniens e
plan es des aislas (1906) ou ni lie u iški plan es de genčių a dai, dé e minen leu s au o iniai
šal iniai, a dyne pa eik ų Ju gio Amb aziejaus Pab ėžos e Lau yno I inskio a o ų augalų genčių
a dų o iginalios o mas. Analisuojamame a dyne u ilisés J. A. Pab ėžos eik i plan es des genčių
a dai g e inami a ec son manusc ip ie Taislius augyminis e 1900 m. En Amé ique imp imdame J. A.
Pab ėžos joodyne Bo anika ou Taislius auguminis ou namais plan es des genčių a dais. Žolyne
ou ni L. I inskio noms des gences égé ales g e inés a ec deuxieuilles L. I inskio
manusc i aščiuose (Scau us Aga icus u o di aceus e P igim ūmenėje) a ojamais noms des
ap a iami i pa ies Žolyno suda y ojo Po ilo Ma ulionio bei ki ų au o ių suku i augalų genčių
gences égé ales. T umpai noms.
ĮVADAS
Les p emie s Li u iški bo anikos e mų žodynai e a dynai commence à p épa e enco e XIX a.
débu : žemai is kunigas Ju gis Amb aziejus Pab ėža (17711849), commencé sys éma iquemen
gé e les e mes scien i iques na u els e nomenkla inius pa adinimus, e u le p emie de ces
e mes. m. 1821 il éc i i d ikalbį dic ionnai e Dic iona ium Bo anicum La ino Samogi icum
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o isés
sou ces | 2 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
(la ynųžemaičių kalbų bo anikos žodynas) e y on ou ni 860 noms de plan es. abėcėlinis lis e des
1834 m. J. A. Pab ėža pabaigė eng i 505 puslapių da bą S yje Balsenyyny, ai aip pa d ikalbis
e mes de mo phologie des plan es en langues la ynes e Li uaniennes. 1843 m. il ache a d'éc i e le
plus impo an de son a ail scien i ique Taislius augymynis (Tayslós augumyynis) e dans celui-ci
dé aille déc i i ou e la plan e de Žemai ija: discu é plan es sanda ą, explique les e mines de
mo phologie des plan es, déc i é 643 plan es žiedines e 150 plan es spo ines e g ens. Mene ai
1
a aux du même
J. A. Pab ėžai n'a éussi exp ime . Son manusc i s publiés Lie u ių kalbos ins i u e il y a
quelques années: 2009 m. pa uė p emiè e pa ie du manusc i , 2014 m. deuxième pa ie, e 2015 m.
baig a publie la es an e pa ie du manusc i (ž . TA I, TA II, TA III).
2
Te minikos impo an s e d'un au e zemaicius p o esseu Lau yno I inskio a aux (1810 1881),
pa iculiè emen es é inexpublié son manusc ip P igim ùmēné, u en é sawieje dalijkus źemies,
żoliun e giwunun a ec pa odime anun wa ojimo ( oliau P igim ūmenė), éc i su 1870 années. Ce
manusc i dans la seconde pa ie Žolėmina au eu a ou ni sys éma ique champignon e plan es
nomnée, dans lequel son indiqués 218 amilles e pa 2520 genčių lie u iškų a dų (plačiau ž . Janke ičius, Janke ičienė
1962: 151163; Aukso iū ė 2000; 2004).
En Amé ique Li uanien langue leis o jou nal du Di a, le édac eu kunigo An ano Miluko a ini ié une
ini ia i e. 1900 m. a é é imp imdin a J. A. Pab ėžos Taisliaus auguminio manusc ip , nommé Bo anika ou
Taislius auguminis, pa ie. C'es p emie Li u iškas imp imé bo anikos e minų žodyn, dans lequel se
ou e e noms de plan es, seulemen il épuisé en Amé ique. An uoju imp usdin u lie u išku
bo anikos e minų žodynu laiky inas 1902 m. Rusijoje, I bi o mies e, isėjęs hek og a uo as leidinys
Lie u iški augalų a dai. Li u ienslo ynes langues bo aniques e mes de dic ionnai e, p épa é
Kazimie o D ąsu a ičiaus. C'es 42 psl. mo synėlis, signé Bugienio slapy a džiu (plačiau ž . K uopas
1998 (1975): 266267; Klima ičiū ė 2005: 26; LKTŽ 2008: 13). Le p emie is dic ionnai e de bo anique imp imdin
en Li uanie es 1906 m. éleis Ma ulilo Po ionio Žolynas. Dalys II. Lexicon de Li uanie e plan es e
3
plan es Žolynas, bien que ch onologiquemen il soi le oisième imp imé dic ionnai e de ce e sphè e
(ž . 1 igu e.). C'es des noms de plan es, dans lequel on peu ou e e un peu des e mes bo aniques.
1
Apie J. A. Pab ėžos kalbą i ašybą plačiau ž . Subačius (1996: 10–113; 2009: 9–28).
2
Hand aš é Taislius égyminis p esse a p épa é d . Ri a Šepe y ė, eme ciez elle pou consul a ions.
3
Dans la p emiè e euille du li e indique 1906 n., ca le li e ces années plani iée publie , cependan la
imp us u ė e a dou celle épuispi i, donc au dessus indique 1907 n.
ALBINA AUKSORIŪTĖ. Po ilo Ma ulionio Žolyne pa eik ų augalų genčių a dų au o iniai šal iniai | 3
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
P. Ma ulionis (18601932) enjumis Li uiniens miškininkas, scien is e e pedagogue. Daugeliui P.
Ma ulionio a aux de eska a o i pažyminį pi masis: il u le p emie publié un a icle
k aš o y inį lie u ių kalba (1891), le p emie lie u iškai ap ašė gin a ą (1922) e econnu le p emie
k aš o y ininku; il es le p emie li au is, ayan é abli les limi es de la di usion des Li uiniens
Vilniaus gube nijoje (1901) e p épa é e hnog aphį žemėlapį; il es p emie au eu du p og amme de
dé eloppemen de la pêche e de l'ag icul u e aqua ique de Li uanie (1903) […] co-au eu ; il p épa é e
édi é le p emie Li u ienne dic ionnai e de noms de plan es (1906), connu à le nom de Žolyno, le
geog a inį žemėlapį (1923), pi mąjį elje inį žemėlapį Lie u ių i la ių žemė (1921); jis ado a o
p emie Li uanien Aukš ųjų mokslų d augijai, pa icipai s eigian Aukš uosius ku sus <...> (Del u as 2014: 1213).
1 PAV. Žolyno hau el
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o isés
sou ces | 4 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
P. Ma ulionis, commençan à p épa e des plan es a dyną, é ai déjà accumulé non a es Li u iques
noms de plan es comme Li uanien miškininkas. Il a ai un indiscu able a an age, pa appo aux
p é akais e con empininks, ca é ai é udié à Pe e sbu g miškų ins i u e bo aniką e ob ien des
ondemen s scien i iques de plan es de sys éma ique (Del u as 2014: 312). P. Ma ulionis p é oyai
éme e deux pa ies eikalą: dans la p emiè e pa ie de ai ê e déc i e la mo ologie des plan es,
p ésen ées illus a ions, e la seconde pa ie de ai compose le dic ionnai e des plan es de Li uanie
e sys ème des plan es. La p emiè e pa ie es es ée non publiée. Comme éc i Jonas Dagys,
pag indinė kliū is a é é son lieu de se ice déménagemen de Li uanie à Smolenską. A sidû és loin de
Vilnius, il ne pou ai plus en e eni a imes liaisons a ec Vilnius édi ions, ou peu -ê e e a ail
adminis a i augmen è en , nele elan à l'au eu d'adide pu emen au a ail scien i ique (Dagys 1957: 33).
Žolyno p a a mėje P. Ma ulionis indique, qu'a ai che ché en p épa an su nom: 1. padui musų
ė ynės sužino ą plan es de nomb elią, 2. su eni kuopon išba s y aš isu žinias, 3. su u ky i e
ha monise elles, eipogi éd aiki us plan es des nomda imes comme des gens pa lan , eip e éc i s,
pa quoi éduisen les con adic imen s mul i ude (Ž 3). Il a souligné que dans le i langage des gens,
e enco e plus sou en dans les éc i s un mo es é oqué 23 di é en es plan es e à l'in e se une
kele iopai. Au o ius nu odė i p incipus, kaip uos dalykus pa eikia a dyne: „Tokiuose
plan e es é oquée aux acciden s achélie un us noms, qui ou plus la gemen menés, ou plus ce ains
ils é oquen l'hime de la plan e, ou senes nobles, ou son con i més pa des mo s des peuples nous
p oches: la ian, polk, us (Ž 3).
Selon P. Ma ulionio, dans a dynie sélec ionnée en i on 3000 Li u iques noms de plan es pa mi 5000
en end aien ou luisaien mo s. Ce ains noms l'au eu a eje é comme e onands, ca ne pas ous
les collec eu s de mo s émanè en bo aniką ou Li uiniens langue, e e les noms de plan es ne
oujou s connaissaien plan e, donc pasakė e ne ikslių a dų. Dans Žolyną inclus seulemen en
Li uanie les noms des plan es qui poussen , azoninių e a ež inių plan es nomų P. Ma ulionis
ne eikė (Ž 4). G olyne peu ou e 716 plan es de genčių e en i on 2000 espèces noms. A k eip ine
a en ion, que a dyne neski ien , . i. ensemble p ésen és, noms des plan es e des champignons. À
ce e époque les champignons é aien a ibués à des plan es, ils n'é aien enco e dis ingués en
sépa é oyaume, donc dans ce a icle les champignons aussi son examinés comme pa ie des
plan es. P. Ma ulionio Žolyną comp end ois pa ies: 1. Rodikle sulyg la iniko abecyno; 2. Rodikle sulyg
Li u iško abecyno; 3. Augals aislas sulyg his o iquemen -gam iškosios o d ekos. Dans la p emiè e
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o isés
sou ces | 5 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
pa ie selon la inische abėcėlę a és i les noms des plan es; p emiè emen donnan la inique nom,
alo s Li u iškas nom a ec lui men ionsėjusious au eu é é ence e co espondmenys usų e
polkų langues. Tou d'abo d es ou ni le nom de la gence, e ap ès ce son épe o iés les noms des
espèces, exemple. : Aspe ugo. L. Šiu kš elė. P. (Aš yna) Os ica Lepczyca A. p ocumbens. L. Š.
mélinoji. O. Ležaчая L. Leząca (Ž 10). Ra emen il se p odui que se ai donné seulemen le nom du
gène, pa exemple, Ligus um. Lubis as, Mln. Ligus . (Ž 37), géné alemen donnés e des noms
d'espèces, e leu nomb e a ie, à ce aines plan es indiqué su dix noms d'espèces, pa exemple, plūdės donnée 15 noms d'espèces (ž . 2 igu e.).
2 PAV. Žolyno page 48
P ès de ce ains Li u iques genches e espèces noms de p ésen ée e synonymes, ils
s'éc i en g e a skliaus ues, exemple. : Al haea Ybiškė. P. (Rožė) (Ž 7); Lac a ius i ialis F. Pienius Paalksne I .

ALBINA AUKSORIŪTĖ. Po ilo Ma ulionio Žolyne pa eik ų augalų genčių a dų au o iniai šal iniai | 6
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
(Kiaulg ibas) (Ž 35). Au e synonymes s'éc i en sans skliaus ų, exemple. : Con alla ia, Lin.
Gludišius. Pakalnu is (Ž 21); Co nus mas Sedula éelle P., Smil e I . (Ž 21). Il a i ai que à
Li u iško gen ies nom comme synonyme indiqué le nom espèce, exemple. : Lamium L. No uole
(Dilgele ku čioji) (Ž 35). A en ion 'es a i ée que pas à ous les gences e espèces noms de
donne usiški e lenkiški co espondmenys, exemple. :
P ilidium Ke punele O lica Il es à no e que
P. cilia e Ness. K. Pin inele Mln. B zęsniak (Ž 49)
Sphae ella Wi Api ale P.
S. aquilina Aue s A. a eline (Ž 56).
Seconde Žolyno pa ie selon lie u išką abėcėlę su aši i lie u iški plan es genčių i ūšių
nommas, g e a indiquan leu s la yniškus a i ikmenis (ž . Fig. 3.). 3 PAV. Žolyno débu de la
pa ie II, page 63
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o isés
sou ces | 7 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
T oisième pa ie Žolyno P. Ma ulionio p ésen e un sys ème de plan es, basé su le bo anik danes
Johano Eugenijaus Va mingo (Johan Eugenius Wa ming, 18411924) dans le magasin Ekologická as lins
geog a ija (Oekologische P lanzengeog aphie, 1896) épa s y ais p incipais (Del u as 2014: 315). Sa
g a i ude es isible de ig 4. Comme souligne Jonas Dagys, [J]ei compa ons ce e P. Ma ulionio
sys ème a ec ac uelle phylogene ine sys ème des plan es, ce nous e ons que seulemen Bežiedžių
plan es chapi us main enan au emen classé: ce que Ma ulionis enai classes, main enan
considé é, comme sépa és ypes. O les plan es žiedines dans le sys ème des changemen s essen iels
non eu lieu (Dagys 1957: 33). 4 PAV. Žolyno pa ie III débu , 97 page doi.o g/10.35321.9bkalba.2019/2.11
ALBINA AUKSORIŪTĖ. Po ilo Ma ulionio Žolyne pa eik ų augalų genčių a dų au o iniai šal iniai | 8
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Les a aux de P. Ma ulionio e son Žolyną p incipalemen éc i é na u es sciences des
che cheu s: À p opos 1957 m. éleis us ecueil d'a icles Įžymus lie u ių miškininkas p o . Po ilas
Ma ulionis, 2014 m. pasi odė Romualdo Del u os monog aphie Po ilas Ma ulionis: a ei ies p adžia ai
mes. L'objec i de ce a icle su la base déc i omoi le joe inamuoi mé hode dé e mine les
P. Ma ulionio pa eik ų Žolyno augalų genčių a dų au o inius šal inius, a dyne pa eik ų augalų
o mes o iginalias des noms génciaux. Compa a ion de base J. A. Pab ėžos e L. I inskio manusc i s
donnés noms. L'obje de l'a icle 716 Li u iques plan es de noms génciaux, acon és dans le p emie
Žolyno pa ie, n'incluan synonymes.
ŽOLYNO AUGAL GENČI NARD AUTORINIAI ŠALTINIAI P. Ma ulionis Žolyno p a a mėje a p ésen é une
lis e des sou ces u ilisées, e comme de niè e sou ce a indiqué son p op e des di é en s kampéli
de Li uanie au cou s de 15 ans assemb us noms de plan es. À un nom de plan e Li u iško il donnai
géné alemen ce nom de plan e insc i an ou le p oposan , e il me ai une lis e de san umpes à la
in du li e (ž . 5 igu e.). Lis e donnée à 17 san umpes, cependan e oi ėjus à la p emiè e pa ie
ou nis des noms des Li u iques genches indiqué an umps ou ées enco e quelques, inco po ées
à la lis e, exemple. : Ficus s ega Al., Melilo us ba kunas Al., Pla anus jie a as All. ; Ac aea kiauleuogė
Hag., Chae ophyllum gu gždis Hag., Ca damine k esa H.; Ce amium agmau e I.; Elaphomyces nou ys
Sembe . ; Lupinus lupinas S aug., Vibu num pu inas S aug., Cas anea châ aigne S .; Con e a
mau ena Z.; Oenan he išne Ž. Comme u de Lie u iško bo anikos žodyno ( oliau LBŽ), il y à noms de
s ega (LBŽ 142) e ba kūnas (LBŽ 218) p ésen ées san umps Alk e Mln, e à jie a o (LBŽ 266) Alk. Ce
de nie san umpa es Jono Aleksos pa a des san umpa, son Su alkijoje assemb é des noms
de plan es son ašu u ilisai Jonas S augai is (LBŽ XXIX), e Mln es P. Ma ulionio pa a des
san umpa. Donc P. Ma ulionis, appa emmen , comme Al. ab égé J. Aleksos pa ę, seulemen à
jie a o įsi ėlė ko ek ū os aida. Telle même e eu peu ê e enue e san umpes
Hag. e H. bei S aug. e S . ne ienodumus. Les p emiè es son K. G. Hageno pa unés, bien que
san umpes lis e P. Ma ulionis onqué Hg., e secondes J. S augaičio pa unés. Cela con i me
les données LBŽ. Que signi ien san umpos I., Sembe ., Z. e Ž., di icile de di e, ca LBŽ indique
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o isés
sou ces | 9 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
que agmau ė es J. A. Pab ėžos di eas nom, o išnė L. I inskio
(ž LBŽ 79 e 237).
5 PAV. Lis e des p énoms san umpes, 110 page 1. G e inamies Žolyno e J. A. Pab ėžos éc i s noms
de plan es des gences Žolyne p incipalemen donnée J. A. Pab ėžos eik ų noms de plan es des
gences eux son 303. Comme auguminis ( oliau BT), émis dans l'Amé ique 1900 (Ž 3). Dans ce
p a a mėje nu odo P. Ma ulionis, jis naudojosi J. A. Pab ėžos žodynu Bo anika a ba Taislius
dic ionnai e es imp imée une pe i e lis e, à p opos duquel BT p a a mée éc i : S a biausiu dalyku
J. A. Pab ėžos 1843 m. ank aščio Taislius augyminis ( oliau – TA) dalis – į adas i augalų
ame magasinale es alphabe iškas su ašas augmenų, andančiųsi aka inēje Li uanie, a ec
padējima p e pa ie de chaque la yniško a do (BT 8). BT o ganisa eu s a indiqué que J. A. Pab ėžas
é alon es éc i zemai iquemen , en imp ime emplacé seulemen l'éc i u e: Šeip imp udinime ou ,
ce que nous a ons, mo en mo , pe mainissan seulemen l'éc i u e
(BT 8).
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o i ai es
sou ces | 16 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Quelque moins de noms de gences de plan es Žolyne donnée a ec F id icho Ku šaičio pa a dės
san umpa 33: laišis (E um), keme as (Eupa o ium), b an imedis (Guajacum), jibu e
(Helich ysum), dedeš a (k a), kaukis (Mand ago a), šaukš is (Pe asi es), ak ažole (Malula),
pu el (T agopogon), dagišis (Xan hium) e k .
P. Ma ulionis kaip šal inius nu odė i Kons an ino Si ydo, F id icho Ku šaičio, Mykolo
Miežinio e au es au eu s p épa us dic ionnai es (Ž 3). Ce ains au eu s des (Bakučio, Adalbe o
Bezzenbe ge io, Gab ielės Pe ke ičai ės Bi ės, Kazio G iniaus, Pe o Ma ulaičio, Geo go Hein icho
Fe dinando Nesselmanno, Kons an ino Si ydo e k .) es donnée seulemen ap ès quelques noms,
donc ils ne se on plus dé aillés discu és, seulemen di e qu'il es le o al de els noms 71. C'es
els noms comme papa ys Ši . (Aspidium), a naleša Ši . (Lappa), balkuo e G n. (B iza), ba šku i
G n. (Rhinan hus), bi k iesle Ness. (Calamin a), k iauche Ness. (Pi us), bežis Bezz. (Typha),
gu gždis Hag. (Chae ophyllum), k esa Hg. (Ca damine), smid as Gab . (Aspa agus), ju ginas Gab .
(Dahlia), du nažolė Jac. (A opa), sniegulis Jac. (Galan hus), delgu is Ml . (E odium), snaudale Ml .
(Leon odon), pu inas S aug. (Vibu num), jie a as All. (Pla anus). Tan de ces, an déjà discu é
des au eu s con ibu ions dans Žolyno plan es de genčių e miniją, é eikš as comme pe cen ine
pa ie, indiqué 6 pa .
6 PAV. Žolyne p ésen ées sou ces des noms de plan es pa au eu s, p oc.
42%
20%
9%
5%
10%
14%
J. A. Pab ėža L. I inskis P. Ma ulionis F. Ku šai is Ki i Nenu ody a

ALBINA AUKSORIŪTĖ. Po ilo Ma ulionio Žolyne pa eik ų augalų genčių a dų au o iniai šal iniai | 17
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
pašolyne es e 102 noms de gences de plan es, de an lesquels n'es donné aucun ab é ia ion,
comme: châ aignon (Aesculus), alksnis (Alnus), Alopecu us (Alopecu us), ca pas (Ane hum), a nica
(A nica), smilga eise (Co ynepho us), na s iklis (Dia oma), banguolis (Fu cela ia), ši dažole
(Gen iana), dumblune (Limosella), kie ži nis (Ononis), spalgena (Oxycococcus), sidob ažole
(Po en illa), P il (P il), skole (Rhy izma), (Scheuche ia), an elophyllum (U icae), ke ne (Za ine),
andane (Za nia).
IŠVADOS
1. P. Ma ulionio Žolynas es le p emie en Li uanie imp imé nomyn des plan es, dans lequel p eikimi de
la i osios šnekamosios langue e de di e s éc i s ainsi que hand aščių assembli en Li uanie des
plan es e des champignons noms. P ès assemblés de éc i s e manusc i s noms p ésen és le nom
de l'au eu insc i issan ou le c éan mon en que la sou ce au o iniée a en i on 86 pou cen de
ous les plan es e champignons p ésen és à Žolyne noms génciaux. P. Ma ulionis a ou ni 17 su noms
san umpes lis e, cependan a dyne es donnée e plus de su noms san umpes, d'en e eux
explique enco e deux su nomes J. Aleksos e J. S augaičio. nomdai, p isis de 1900 m. Ame ique éluis o
2. Didžiausią Žolyne duodamų augalų genčių a dų dalį (42 p oc. isų genčių a dų) suda o
J. A. Pab ėžos zodyno Bo anika ou Taislius auguminis (BT), dans lequel imp imen ée nedidelė J. A.
Pab ėžos 1843 m. manusc i Taislius auguminis pa ie. Cependan seulemen un peu plus de la moi ié J.
A. Pab ėžai Žolyne a ibués des noms de plan es génciales il y donne ainsi, comme ils donne BT,
l'au e pa ie, quelque peu plus pe i e, indique di é ences de noms. BT l'o hog aphe des noms
génciaux des plan es, compa é a ec J. A. Pab ėžos hand aščiu, a é é changée, de ce ains noms
changés e o mes. P. Ma ulionis, ep isan BT noms, quelques-uns aussi quei ée. Même 11 noms de
gences de plan es, Žolyne pa eik ų a ec J. A. Pab ėžos pa a dės san umpa, ni dans J. A. Pab ėžos
manusc ip , ni dans BT ne son inclus, donc ils son p obablemen p is pas de ce au eu us
aš ų.
3. Augalų genčių a dų su L. I inskio pa a dės san umpa į Žolyną į auk a pe pus moins de
nei a dų su J. A. Pab ėžos pa a dės san umpa. P. Ma ulionis kaip šal inį nu odė L. I inskio
champignons dessšinius, cependan compa us į Žolyną į auk us champignons genčių a dus a ec
les su i an s a las manusc ip os de champignon p épa é L. I inskio é abli, que de eux peu ê e p is seulemen 8 champignons genčių a dai.
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o isés
sou ces | 18 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Sug e inus Žolyne soumisus noms de plan es a ec un au e manusc i de L. I inski […]
P igim ūmenė noms, clai emen isible, que a dyne u ilisésimi noms de plan es ne son pas du
manusc i de L. I inski. G eičiausiai P. Ma ulionis u ilisai d'au es L. I inskio man aščiais ou
secondai es sou ces.
4. G olyne peu ou e en i on 9 pou cen . p op e a dyno suda y ojo P. Ma ulionio pa eik ų
augalų genčių a dų. Pa ie de ces plan es gen iques noms au eu a p is de la langue
shnekamosios, e plus que la moi ié p obablemen composé lui-même. En ep P. Ma ulionio
cons i ue ai plan es de gences noms p incipalemen son p éesagų edinių.
5. D'au es au eu s (F. Ku šaičio, K. Si ydo, M. Miežinio, F. Nesselmano, K. G iniaus e k .)
c éu es ou записавшихся plan es des noms génciaux donnée seulemen à quelques, ils
cons i uen en i on 10 pou cen de ous les plan es Žolyno des noms génciaux.
ŠALTINIAI
BT – Pab ėža A. 1900: Bo anika a ba Taislius Auguminis, Shenandoah, Pa.
GA – I inskis L. Scau us Aga icus u o di aceus, ank aš is saugomas Lie u ių li e a ū os i
au osakos ins i u o biblio ekos Rank aš yne, F1-661.
P – I inskis L. P igim ūmenė (P igim ùmené u en é sawieje dalijkus źemies, żoliun i
giwunun su pa odimu anun wa ojimo), ank aš is saugomas Lenkijos mokslų akademijos
biblio ekoje K oku oje, 1 d. ka alogo n . 1801; 2 d. ka alogo n . 2824.
LBŽ – Lie u iškas bo anikos žodynas, ed. J. Dagys. Kaunas, 1938.
LKŽe – Lie u ių kalbos žodynas ( . 1–20, 1941–2002): elek oninis a ian as, y . ed.
G. Nak inienė Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u as, 2005 (a naujin a e sija, 2008). P ieiga
in e ne e www.lkz.l .
TA I – Pab ėža J. A. Taislius augyminis. I–223. Pa engė O. Kažukauskai ė, R. Šepe y ė.
Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u as, 2009.
TA II – Pab ėža J. A. Taislius augyminis. 224–776. Pa engė R. Šepe y ė. Vilnius: Lie u ių
kalbos ins i u as, 2014.
TA III – Pab ėža J. A. Taislius augyminis. 777–980. Pa engė R. Šepe y ė. Vilnius: Lie u ių
kalbos ins i u as, 2015.
ALBINA AUKSORIŪTĖ. Po ilo Ma ulionio Žolyne pa eik ų augalų genčių a dų au o iniai šal iniai | 19
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Ma ulionis P. Žolynas. Dalys II. Lexionnai e Li uanien des plan es e plan es des aislas, Vilnius:
M. Ku kos spaus u ė, 1906.
LITERATŪRA Il es
Aukso iū ė A. 2000: Lau yno I inskio a aux de e minologie. Doc a o disse a ion. Aukso iū ė
A. 2004: Neaiškias da ybos L. I inskio P igim ūmenės naujažodžiai. Te minologies his o ies e
p ésen ies p oblèmes, Vilnius: Li u iens ins i u du langage édi eu , Aukso iū ė A. 2012:
127–149.
Lau yno I inskio a las de champignon hand aš is. A an auch io science, cul u e e éduca ions:
Lau yno I inskio 200osioms naissemen s anni e sai es, Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u as, Dagys
217–243.
J. 1957: P. Ma ulionis comme bo anikas. Įžymus lie u ių miškininkas p o . Po ilas
Ma ulionis, Kaunas, 3139.
Del u as R. 2014: Po ilas Ma ulionis: A ei és commença ce nous, Kaunas: Lu u ė.
Janke ičius K., Janke ičienė R. 1962: Quelques nou elles données su L. I inskio a aux
lie u iškos bo anikos e minijos s i yje. – Bo anikos klausimai 2, 151–163.
Klima ičiū ė J. 2005: Li u iškos bo anikos e minijos kū ėjai XX a. pi mojoje pusėje.
Bo anica Li huanica, Supplemen um 8, 2528. La Commission es in i ée à p ésen e une p oposi ion de décision conce nan l'applica ion de l'a icle 10 de l'acco d.
K uopas J. 1998 (1975): K. D ąsu a ičiaus (D ąsučio) e mes des dicynėlys e lis es. Rink iniai
aš ai, Vilnius: Mokslo e encyclopedijų édi o ial ins i u , 265271. LKTŽ 2008: Li u iens langues
e mines ocodynai: Ano uo a 1900-2005 m. bibliog aphijos odyklė Gai eny ė-Bu le J., Keinys
S., No eikai ė A., Vilnius: Lie u ių kalbos ins i u as /. Pe ke ičiū ė D. 1988: Lau ynas I inskis:
Monog aphie. Vilnius: Mokslas. Subačius G. 1996: Ju gio Amb aziejaus Pab ėžos dans les
e esaichs langue. Li uiniens enaissance s udios 8: Pe sonne: en e la na ion e l'É a , 10113.
Subačius G. 2009: Ju gio Amb aziejaus Pab ėžos Taislius augyminis (1843). Ju gis
Amb aziejus Pab ėža. Taislius augyminis I-223, Vilnius: Li u iens Ins i u de langue, 928.
Reçu 2019 12 11
Adop é 2019 12 30
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux sou ces
au o i ai es | 20 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
AUTHORIAL SOURCES OF PLANT GENERA NAMES OF POVILAS Il es à no e que le nom de la commune es le même que celui du illage.
MATULIONIS ZOLYNAS
Summa y
The a icle analyses 716 Li huanian plan gene a names used in Po ilas Ma ulionis glossa y
Žolynas. Dalys II. Dic ionnai e Li uanien des plan es e plan es des aislas (1906). Ma ulionis Žolynas
is he i s plan glossa y published in Li huania. Žolynas con ien he names o he plan s
collec ed om w i ings and manusc ip s wi h he abb e ia ion o he name o he au ho who
w o e o c ea ed he name o a plan displayed nex o. Abou 86 pe cen o names o all he
gene a o plan s and mush ooms p esen ed in Žolynas ha e such abb e ia ions. Mos o he
names included in he glossa y a e he plan names gi en by Ju gis Amb aziejus Pab ėža and
Lau ynas I inskis.
Mos o he plan gene a names in Žolynas (42 pe cen o all gene a names) a e hose o Pab ėža
aken om his dic iona y Bo anika a ba Taislius auguminis (BT) published in he USA in 1900, which
con ains a small pa o his manusc ip Taislius augyminis o 1843. Sligh ly mo e han hal o
Pab ėžas plan gene a names gi en in Žolynas a e iden ique o he ones in BT, and he es pa o
he names gi en in he dic iona ies unde analysis ha e di e ences. The analysis we e no included
has shown ha o e 10 plan gene a names p esen ed in Žolynas wi h he abb e ia ion o Pab ėža
in any o his wo ks unde analysis, hus, hese names a e p obably no aken om he w i ings o
he said au ho .
The numbe o plan gene a names by I inskis included in Žolynas is wice less han he numbe o
names by Pab ėža. Ma ulionis e e ed o I inskis d awings o mush ooms as a sou ce. Howe e , he
analysis shows ha only eigh mush oom gene a names we e aken om I inskis su i ing
manusc ip s o mush oom a las Scau us Aga icus u o di aceus and included in Žolynas. Compa ing
he plan gene a names gi en in Žolynas wi h he names p esen ed in ano he I inskis manusc ip
P igim ūmenė, i is clea ha I inskis plan gene a names used in he glossa y we e aken no om
he men ioned manusc ip . Mos likely, Ma ulionis used o he I inskis manusc ip s o seconda y
sou ces.
ALBINA AUCSORIŪT. Ma ulilo Po ionio Žolyne p ésen ées noms de plan es génciaux au o isés
sou ces | 21 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.11
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Abou 9 pe cen o plan gene a names ound in Žolynas we e gi en by Ma ulionis himsel who
ook pa o hese plan gene a names om colloquial language and, mos p obably, composed
mo e han a hal o hem himsel . O he au ho s (F. Ku šai is, K. Si ydas, M. Miežinis, F.
Nesselman, K. G inius, e c.) ha e only a ew plan names ha make up abou 10 pe cen o all
plan gene a names o he glossa y. KEYWORDS: plan genus name, au ho ial sou ce, a
dic iona y o bo any, plan glossa y, Ma ulilas Po ionis Žolynas, nomencla u e o bo any.
ALBINA AUKSORIŪTĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius
[email p o ec ed]