D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
155
DAIVA ALIŪKAITĖ
ilniaus uni e si e o kauno humani a inis akul e as
ERIKA MERKYTĖ-ŠVARCIENĖ
ilniaus uni e si e o kauno humani a inis akul e as
BEnD inėS kAlBOS EGiOnAi
JAUnJ liE U i kAlBOS
BEnD UOMEnėS nA i POŽiū iU:
kOMPE EnciJA i AiZDiniAi
ESMINIAI VOODŽIAI: bend iné pa le, bend inée langues egionsai, simpleas langues
communau ées memb e, bend inée langues compé ence, bend inée langues
imagdinys, pe cep i ioji dialek ologija.
Į ADinėS PASTABOS
On peu di e que le label local, s'agissan de la consomma ice de la
commun inée (bk), es un accompagimasis signe1. Habi uellemen déc i an
bk ep ésen an é minima sys ème des ac ions, qui comp end l'éduca ion du
consomma eu , la sociale cul u elle expé ience. Les ins même d'une
ce aine p o ession ou ac i i é du consomma eu peu ê e une
clai i ica ion é é ence à bk ep ésen an ą2. Shiaapé ou oui, place ma que en e signi ica i s des ac eu s neakliū a3.
No ez qu'en pa lan de bk il au complè emen igno e l'opposi ion ille e illage, ca
habi uellemen ce e dis inc ion es sou en liée à déjà men ionné u išsila1 Bien sû , el
ema quemen même en pa lan de ces pays s anda des langues (mik ų cas bk), don le
ondemen es la capi ale langue. 2 Bk géné alemen es associée a ec le public pa lemen s, c. i.
, adio e e c. p o essions ep ésen an s, bien e ces domaines, comme mon en les plus
écen es eche ches socioling is es, se ca ac é ise aii esneška p incipalemen pa ce que
, adio laids ôles de conduc eu s ne empli pas seulemen le objec i (c. i. ce e sphè e) des
ep ésen an s de l'éduca ion (plus oi amaše ičius 2012). 3 Bien sû , ayan à l'esp i des
consomma eu s ansminée expé ience des posluoksnius e bk ondindo a mę, ce ains
ep ésen an s des égions li ua es peu a p io i numanye pou an ê e meilleu s bk
ep ésen an s que d'au es egions, cependan , n'ayan pas de données conc è es, ce son
seulemen pas a s ymes. au emen que des dialec es égionaux des consomma eu s, bk
ep ésen an s de langue leu s o igines e ésidence de lieu nepa mon e. Bien sû , il au
saky i, kad bk a s o ų kalba ne u ė ų išduo i jų kilmės i gy enamosios ie os.
156
kAlBOS kUl ū A | 85
econnaî e que c'es un scéna io op imis e. plus p écisémen se ai inimo (o e socialines
miamą į aką o muojan is a o ojo bk įgūdžiams pi miausia odėl, kad
š ie imo s i is a p io i siejama su bk. Dėl objek y ių p iežasčių (plg. iš ys-
cul u elles expé iences) ac eu sniu, qui sou en a le y a in as uc u e, ins allu ées
é ablissemen s de enseignemen , di e si o é du ma ché du a ail e e c.) lieuxi neabejo inai
son des cen es d'a ac ion des memb es de la communau é de la langue, aiginemen bk
ep esen a i eus p incipalemen sie i a ec la ille de pa ie peu ê e jus e. En ou e, e dans
la adi ionnelle dialek ologie ou nie la ille e le illage pe sky a, pa laquelle base a mės
ep esen an ų p incipalemen iškoma kaimuose (plg. nO M k i e ijų4), bien bk ep esen an ų
eikė ų che che e dans les illes. Bien sû , se ai pasikslu édu inusį memb e de la
communau é de la langue unea eikšmiquemen é alue comme po en ielesnį bk ep ésen an ,
e menko édu inimo comme ikė inou au es a maines, géné alemen a minių kodų, demi
a minių kodų, ep ésen an . ce poin de ue ès supp ime le concep de a ian iali é du
langage. d'au e pa , le suje é udié de ce a icle ne oblige pas considé e des
co espondances p écises en e un ce ain u ilisa eu socioling is inien po ai e son code
de pa lésim. pa exemple, les modèles de di usion des a ian es linguis iques ès di é en e
de di é en s pays (se), l'his oi e du dé eloppemen , la adi ion a osenne, sou en même e
geoling is es ou socioling is es ou nis dans le héo ique de la di usion de la socié é (plg.
Pe e io udgillo apecies ou ikampio schem, ep ésen an un sys ème clai des accen s
égionaux e des codes sociaux des obs acles, oi udgill 1983: 41) son p écis seulemen en
pa ie, y y aillen une ois à la si ua ion de a ian iali é d'un pays pa iculie , quand il es
ès clai , en é udian un modèle sociolinguis ique, que la socié é, e aigi.
nemaja a en ion s anda d de la langue (mūsų cas bk) concep s assignan s
héo iciens (apie cela oi Hil on 2010: 5869; su les discussions héo iques
conce nan bk aussi oi Aliūkai ė 2009a: 164168) signi ie d ejonių, ou
s anda d o saky inė o ma apsk i ai exis uoja. Pa exemple, Debo os
came on a i man , en essence seulemen l'éc i u e éalise la langue
s anda d ( . y. bk) mi (ci . des Ja e 2000: 500). plus app o ondi ces ape çus
4 Ak onimas nO M apibend ina okį a mės a s o o socioling is inį po e ą: nonmobile,
olde , u al male = sėslus, y esnio amžiaus, iš kaimo [pa yškin a mūsų – D. A. i E. M.- Š.]
se ai possible ayan in el iks y as (ž . chambe s, udgill 1998: 29).
D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
157
lą, pasi inkus am ik ą eo inę pe spek y ą i sukaupus duomenų. Šio
bu de l'a icle es poscul e , pou quoi bk du poin de ue des memb es de la communau é
des langues simples de ien in odui e kodi, i. i. elle a maina, qui se elie à quelque quel
conc e de ille, égion ou k . PE cEP y iOSiOS DiAlEk OlOGiJOS y iM ADiciJA kAiP Bk
AiZDini y iMO ž liMyBė Pe cep y iosios dialek ologijos (angl. pe cep ual dialec ology)
pa adigma (apie les disposi ions de la pe cep y iosios dialek ologie plus. 1988: P es on
373395; 1989; 1999: xxiiixl; long 1999: 198226; inoue 1999: 147; Die cks 2002: 5170; E ans 2002a: 95975;
aussi oi Aliūkai ė 2006: 8889; 2007: 5261), dans eisinsi le na io6 poin de ue de la
communau é du langage simple p incipalemen a mė y os eche ches, de
essen iellemen cons i ué possibili é ou si soi-disan jai sens du langage ( ok.
Sp achge ühl)7 pe spec i e non seulemen a ec a miniu discou s liés eche ches.
aigiamoji p oblème bk egionsai jeunes des communau és de langues Li uaniennes
okimis considé s oma en é udian des images de bk a ian s memb es des communau és
de langues simples. Bès obje i i de celles imagdines p ojec ion, qui e de ien obje
analyse de ce a icle, son des disposi ions lingubines des consomma eu s e
é alua eu s de langue su ex es-s imuls ep ésen an s des a aux, auxquels unokiu
ou un au e aspec u c ée, p écise, illoma mé hode. Plus su les eche ches de
pe cep y iosios dialec ologie dans le monde oi . HPD1
aisyklingumo, sup an amumo, panašumo į bk, pa auklumo i , žinoma,
5 Pažymė ina, kad čia pa eikiami ik ch es oma iniai pe cep y iosios dialek ologijos pa adigmos
1999; HPD2 2002; PD 2010.
6 e me o dinai e memb e de la communau é de langue dans l'a icle in oquen imi ceux memb es de
la communau é de langue, qui n'on pas p o essionnels des connaissances linguis iques. Ces années
pe cepy iennes dialec ologies, liaudies kalbo y os (angl. olk linguis ics) ep ésen an s au 19ajame
symposium socioling is ikos qui s'es dé oulé à Be lyne dans l'un des inalisa ions de l'é énemen
discussions Folk linguis ics and socie y: Discussion examins é, quel é udiésis pe sonne co espond
aux c i è es de na io communau é de langue nep o esionalaus. À l'opinion commune ainsi e
nep iei a. Dicho omija p o essionnelus s nep o esionalus chaque cas en ie en a ec le suje
d'é ude. même enquê oyu cas n'es pas en iè emen jus e di e que les pa icipan s de l'enquê e
n'on pas des connaissances p o essionnelles. Dans les écoles les mokslei iai eçoi en des
connaissances su bk, ils son enseignés bk (pe les leçons de langue Li uaniennes), même e
ins umen inė moky ojų dalykininkų kalba sou en es bk ou du moins on s'e o ce, que soi bk.
d'au e pa , ou comme el deg é de p o essionnali é des suje s de eche che dé e mine
l'in igue de l'enquê e ou l'école ai un impac signi ica i su le p ononcé linguis ique d'un memb e
de communau é de langue o dinai e. 7 Plus su H. Büldo 1939 m. su o mulée kalbos jausmo e kalbos ik o ės ( ok. Sp achwi klichkei ) ski į oi . Goeman 1999: 136.
158 kAlBOS kUl ū A | 85 ex es-s imulés localisa ion dans les soi-disan
ca es men ales
(angl. men al map)8.
ex es-s imulés égula i é, comp éhensibili é, simili ude à bk, a auklume,
men al mappéo âches […] ce son adi ionnelles pe cep y iosios
dialec ology des che cheu s a aux des pa ies. lo s des eche ches
éclai cissen les plus éguliings, a aukliaus e e c. les codes ja miniaux du
poin de ue des memb es de la communau é de langue. du men al mappio
âche, quand in es igamieji gi dimus a minius ex us-s imulus doi localise
su la ca e-mappe, é abli les consomma eu s a mių con inuum (i e d inė)
nuo oka. ou aussi bien bk ex es-s imulés inclusion dans des eche ches de
dialec ologie pe cep y iose pe me che cheu é alue les disposi ions d'un
memb e de la communau é de langage o dinai e, les con ic ions su bk, ainsi
que la aleu de lieu bk dans le po ai socioling is du pa leu , i. i.
dé e mine , si un simple ep ésen an memb e de la communau é de langage
bk se lie à quelle ou quel égion. On peu a i me que, nus achan des
memb es de la communau é de langues simples bk pa amè es de lieu, à un
ce ain deg é éclai ci e la compé ence pe cep i ioji bk des
consomma eu s. el segmen de compé ence socioling is ée es impo an
p écisan , d'une pa , la langue na ale ugdymo gai es, d'au e pa ,
signi ica i en pa lan en géné al su l'ala inissemen cul u el, don une
pa ie insejenable es ( u e aien ê e!) e l'o al ins uc ion. En ou e, à un
ce ain deg é bk sys ème ep ésen dins é èle e les compé ences a mes
des u ilisa eu s, . i. esea chimu cla i iéama, si a minis code es sépa é du non e minio. Ce e connaissance es impo an e e aux géoling is es, e socioling is es, e aux ep ésen an s de la no mminamosios langueo y es.
Il con ien de no e que, en p épa an l'ins umen d'é ude pa lé dans ce a icle, décidée bk
eks us-s imulus inclu e dans pe cep y ųjį y imą, guidan une ce aine adi ion de
eche ches e pa i imi. En e ec uan 20042006 m. pe cep ion e é alua ion du discou s o mnien
é ude, ob eni l'un de é alués a minių eks ų-s imulų, dans lequel on é é éalisés seulemen les
di s lydimiep as ųjų kalbos bend uomenės na ių bk imagindinį. ne 40,63 % de ous es8 G e a
ji y ų aukš aičių anykš ėnų b uožai, duomenys leido iksuo i ne ikslų pa-
Willio Die ckso (2002) p oposé le e me men al mappio dans les a aux des che cheu s de
pe cep y iosios dialec ologie es u ilisé e cogni i , cogni i e mappiio (angl. cogni i e map)
e me (p.z., cloppe 2004: 6). En plus de ce que pa ois che cheu s pa eille signi ica ion pa o ai
e okazinius e mes ( ès aisemblablemen que pačių susiku us, be aiškias adicijos), pa
exemple, kogni y usis peizažas (angl. cogni i e landscape) e men alinis peizažas (angl. men al
landscape) (ž . Wales 1999, l'échange de ma é iel). Plus su la âche du mappage men al dans les
a aux des che cheu s de pe cep y iosios dialec ology oi . Aliūkai ė 2007: 174182; Aliūkai ė
2009b: 164179). Aliūkai ė es égalemen connue sous le nom de Aliūkai ė.
D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
159
ponden i s e 31,92 % de ous les épondan s9 on décla é meni é celui-là a miný ex e sans se
dis ingue de bk (plus su ce e é ude oi Aliūkai ė 2009a: 160187). ino pou sui e des eche ches,
Panašūs duomenys gau i i pe 2008 m. a minių nuos a ų y imą (ž . Aliū-
kai ė, Me ky ė 2009: 259–274)10. Už iksuo as ne ikslus bk aizdinys paska-
a in d'éclai ci e d'au es aspec s liés à bk. aigi e dans ce cas bk ini ia ion p oblème de
considé a ion es la base d'un complexe d'é ude pe cep y iose dialec ologie, p incipalemen
des iné in e minious pa lemen s ( k) pe cep ion e app écia ionimi é udie , pa ie des données.
l'enquê e éco 2009 m. lapk i į, 2010 m. décemb eį e 2011 m. sausį. En e ec uan l'é ude de la
pe cep i ienne dialec ologie, cla iin asi ap io ines k disposi ions d'é alua ion, k discou s
c éa eu socioling is inien po ai aožai, conc e s k ex es-s imulés pe cep ion e
é alua ion selon la comp éhensibili é, ègali é, es hé ique e simili ude à bk c i è es, à pa i du
men al map map i apio données âche de la con inuum o ien a ion des memb es de la
communau é de langue simple. pa mi les enquê és de aien é alue 13 ex es-s imula ions
in odui s e 3 bk ex ai-s imulai. 3 Ces ex ai-s imulai n'ebejo inai ep ésen en bk no moms
( a ies e k . ni eauxmenimis), ca on é é cons i ués de en egis es kompak ines ploch èles,
ajou ées des inées à enseigne de éguliè e a ie jou nalis es, ac eu s, pedagogues, a ocins11.
Selon di e si é des moyens linguis iques ous 3 bk eks ai-s imulai son lygia e čiai ce son
p ie Lie u ių kalbos bend inės a ies (2004) knygelės. Plokš elės į ašai bu o
e baux, isuels agmen s de s yle a inien. Le p emie ex os imulo pa lė oja es emme,
second o e oisième homme. in es igamieux e k ex us-s imulus, e bk ex us-s imulus on
é alué selon ègles de quali é, d'a ac ionlume, de comp éhensibili é e de simili ude à bk
c i è es. 9 é ude p end e 1317 ans de âge 548 épondan s. é udiime on pa icipé Ukme gės
Duks ynos écoles p incipales, Ukme gės Šilo lycées écoles, kauno žuolo ka alikiškos mokyklos,
Ma ijampolės 6-osios lycées écoles, Aly aus dis ic Pi ašiūnų lycées écoles, Skuodo dis ic
Ba u as lycées écoles, k e ingas dis ic ka enos lycées écoles e okiškio Pandėlio dis ic
Pandėlio lycées écoles 10 é ude on pa icipé 46 Milikonių secondai e école de kauno (a lik i é ude a
aidé les enseignan es Aud onė Babajan e iole a S en kauskienė) e 40 lukšių inco G ybo
secondai e école de mokiniai (a lik i enquê e a aidé l'enseignan e Aldona U bai ienė). 11
ex ai-s imulai o miniaux choisi , isan à é éle ou e la a minée di e si é de li uanu. 6
eks ai-s imulai appa iennen aux hau š aičių a mei ( . y. aka ų aukš aičiams kauniškiams (2
eks ai), aka ų aukš aičiams šiauliškiams, pie ų aukš aičiams, y ų aukš aičiams
pane ėžiškiams, y ų aukš aičiams ši in iškiams), e 4 žemaičių a mei ( . y. aka ų žemaičiams,
pie ų žemaičiams aseiniškiams, šiau ės žemaiškiams k e ingiams, pie ų žemaiškiams
a niškiams). 9 lingues ex ai-s imulai p is de lk cH (2004), e aka ų aukš aičių kauniškių (Šakių .)
eks ass imulas de l (2005). Leu pe cep ion e é alua ion analyse dans ce a icle l'a en ion
n'es acco dée que au an que cela au , dans le bu de plus clai emen discu e le p oblème de
l'a icle d'in es iga ion.

160
kAlBOS kUl ū A | 85
Pas ebė ina, kad, e inan bk eks ą-s imulą, panašumo į bk k i e ijus,
che cheu akimis, peu appa aî e excess l e con ai emen s logikai,
da an y imo ins umen ą, pap as ajam kalbos bend uomenės na iui okia
s a egija y a pag įs a. y imu siekiama aiškin is ne bk kaip abs ahuo os
sis emos e ę, o bk aizdinį pap as ojo kalbos bend uomenės na io sąmo-
nėje, aigi okia užduo is ( . y. panašumo į bk k i e ijus) kaip ik i lemia
cependan , sugalime ies éclai chi i de simple langue communau é d'un ma io
u imo bk imagidinio co espondi ou noni ik į bk éalisa ion. En ou e,
l'é alua ion exp imée aux enquê ées ou nie séman ique di é en ial échelle
mo eks o-s imulo a i ik į bk (ž . 1 pa .).
d'é alua ion a le é ixe é aluina1 PA . Scale d'é alua ion di é en iel
séman ique12 Ce a icle p obléma aie d'é ude considé e la plus impo an e
es la âche du mapmapio men al de l'é ude de la pe cep y iose dialec ologie.
Dans la âche de la ca e men ale, enquê és on é é p iés ma que e no e la
locali é, de laquelle, leu pensée, son des locu eu s. Dans le âcheo y es
p ésen é un map map a ec sužymées les municipali és limi es e cen ais,
comp e enu du ai que les é udiam és son des ep ésen an s de la jeune
géné a ion e ils peu en manque de connaissances de géog aphie. elle p élude
es pose e pe cep y iose dialec ologie p incipes de c éa eu Dennisas . P es onas (1989).
L'a icle examine des données d'une é ude menée à Kaunas, klaipėdas, Pane ėžio, Šiaulių,
elšių e Aly aus13. Anonimiquemen chaque g oupe d'enquê e de la ille a é é e ec ué
ap ès 3040 min. To al de l'enquê e p end e 276 épondan s. suje s agies 1418 ans. 12
é udes peu en ê e u ilisées e d'au es, e.g., 5, 6, 9 poin s, échelles (pou plus oi
Al-Hindawe 1996: [19]).
13 Aupa a an , ce e enquê e a é é menée non seulemen dans les illes men ionnées. au o al,
a é é amassé plus de 500 ques ionnai es de ou e la Li uanie (p.ex., Šakių, cal a ijos, ka enos,
k e ingos, a nių, ad iliškio, amygalos, a ėnos, e c.), cependan l'a icle s'es décidé
d'analyse seulemen 6 données de illes de milieu linguis ique géoling is iquemen di é en es,
ca à d'au es poin s de l'enquê e les p élè emen s des enquê eu s é aien ès peu
nomb eux (nou eau à quelques douzaines de pe sonnes). aigi pa le su polinkius, a an
n'accumula su isammen e olygies de données, se ai neobjecy u. A lik o enquê es
ques ionnai es son conse és ilniaus uni e si é kauno acul é humani ai e ka ed oje des philologies li au es.
D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
161
Bk A PAŽiniMAS i lOkAliZAciJA:
kOMPE EnciJA i AiZDiniAi
No e ons que l'é ude a pa icipé de di é en s milieux linguis iques che cheu s
( oi Tableel 1ę).
1 lEn Elė. pa icipan s lingubinée
en i onnemen Ville nomb e d'enquê es
soi ées aukš aičiai kauniškiai14 kaunas 35
aka ų aukš aičiai šiauliškiai Šiauliai 40 y ų
aukš aičiai pane ėžiškiai Pane ėžys 53
Le sud aukš aičiai Aly us 46 aka ų žemaičiai klaipėdiškiai klaipėda 56 Šiau ės žemaičiai
elšiškiai elšiai 46 bien que au XXi siècle ès éla gi (e , econnaissons, ondéi) le discou s
su les e mens ienodėjimą, mišimą, supanašėjimą a ec bk, cependan les de niè es
geoling is iniai y is imai en Li uanie mon en que pas ous les domaines enden le code
a minal pou leis i15. Sąmoningych disposi ions ni eauniu il es possible pa le même su
a mių a gimimą. Bien sû , econnaissable, que sou en con ien pa le pas de la
adi ionnelle a mę, . i. clai es, disc e es, a ec un ce ain a ealu eliée a ian e du pa le ,
mais de une ce aine codé con inuumu en e bk e a mės, . i. egiolek ą. egiolek as
ma quen un ce ain bk e a mes ela ions, simili ude, égalisa ion (k yp is: a mė → bend inė
kalba) du da inio (plus su egio14 son u ilisés g oupes kodiniai umpiniai: kauno Milikonių
idu inės mokyklos i iamieji (a lik i y imą padėjo lie u ių kalbos moky oja Aud onė
Babajan), Šiaulių liepo ių gimnazijos (padėjo socialinių mokslų, lie u ių echnologijos, menino
i izinės kul ū os ugdymo Š eiman ienė), Pane ėžio amaduAušadu idu inės mokyklos
(padėjo pa aduja ė Jasi Dai ė) , Adol o Al o Al o ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė
ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė
ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė ė
15 Voi le si e du p oje Šiuolaikiniai geoling is ikos y kimiai lie u oje: punk ų inklo
op imizacija i in e ak i ioji a minės in o macijos sklaida (code du p oje n .
P1-3.1-ŠMM-07-k-01-028, ado ė p o . Danguolė Mikulėnienė) www. a mes.l , où son p ésen és les nou eau és
a mių y imo duomenys, . y. umpi pokalbių, monologų agmen ai iš isos lie u os.
Skelbiama medžiaga odo, kad a miškai žymė a aiška būdinga ski ingų ka ų a s o ams.
162 kAlBOS
kUl ū A | 85
lek ą ž . Hoppenb ouwe s 1982: 186–196). Olandų y ėjo ko nelijaus An-
onijaus Johanneso Hoppenb ouwe so pasiūly as egiolek o e minas kai
ku ių au o ių (plg. Bellmann 1998: 23–34) dažnai pasi enkamas i kelių
panašėjančių a mių da iniui į a dy i.
En composan l'échan illon des suje s d'é ude p incipalemen guidés pa le ai que les
pa icipan s de l'é ude doi en ê e de di é en milieu linguis ique, cela es impo an en
analysan les données de l'enquê e eçues. bien, u in à l'esp i di é en s aiques
mélè emen , semblemen , . y. egiolek ą, les sondages se subdi isen en aka ų aukš aičių
kauniškių, šiauliškių e k . a minės en i onnemen s i iamuosius es plus condi ionnel e
quelque op s ic s. néanmoins di e que les enquê és son de di é en s milieu lingubines,
co ec e. ne l'a pas de dou e que di é en es g oupes des in es iga i s disposi ions su k
e bk, ainsi que a miques ep ésen dines e bk ep ésen dines sys ème dépend de leu
habi a ion locale, qui a spéi os aiškos ( a mės, egiolek o ou k . cela n'é ai plus si
impo an ) ma ques. Il es impo an d'ajou e que même dans la plus g ande mé opole
nep somp e la possibili é en end e pu emen a minée ou une ce aine a miquemen
ma quée à aišką ou du moins disposée a minės aiškos aizdinių16. cela, bien sû , es lié à
une condi ionnellemen a di e mig a ion e s les illes, e donc e assez umpa
u banis ine adi16 Les données du p oje Mies ai i kalbos exécu an s mon en que les
habi an s de ou es les p incipales mé opoles ( ilniaus, kauno, klaipėdas) disen assez bien dis ingue des e mes (ž . kliukienė
2010: 95, 99).
2 PA . Le de oi du mapping men al cia. d'au e pa , ici impo an e des
D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
163
di s éseaux sociaux (angl. social ne wo k)17 a ec giminées ou
connaissances dans he e odoje a minée en i onnemen densis, qui
l'dé e minen au moins déjà pe cepcinius di é en es aiškos
compé ences, d'où es , peu a oi in luence non seulemen à la di e a mes,
mais e bk compé ence. excluan ois bk ex es-s imulés, qui dans le
ques ionnai e de l'enquê e on é é codés F, i e M le es (ž . l'image 2 qui
p ésen e les agmen s de ques ionnai es a ec e ec uée la âche de la
ca e men ale18), les é alua ions, a an ou il au di e que les données
pe me en de pa le ondéemen su les non- ex s de la jeune géné a ion
des memb es de la communau é de langue de l'é ude bk imagdinį.
S ic emen a i me que la compé ence de la pe cep ion bk es limi ée, ne
se ai complè emen objec i e jus e, ca les enquê és ous ois bk
ex us-s imulus selon la égula i é e la simili ude à bk c i è es é aluen à
des poin s ès hau s (7-balée su une échelle de di é en iel séman ique),
ce qui les dis ingue o emen des dizaines d'au es s imulus k ex us (ž .
2 ableau e 3 igu e.)19. 2 lEn Elė. Bk ex ų-s imulų ègula i é e simili ude à
bk į e čiai (balais) c i è e Bk eks ai-s imulai i iamųjų g upa
F I M Ap égula i é 6,0 5,3 5,8
Anašumas à bk 5,9 5,2 5,9
PA égula i é 6,5 6,2 6,1
Anašumas à bk 6,5 6,3 6,3 És
ègingume 6,4 6,2 6,2
Anašumas à bk 6,3 6,1 6,0
17 À p opos des éseaux sociaux concep à plus oi . Mil oy, Mil oy 1992. 18 No e ons que bk
ex ai-s imulai es associé à g andmies. Ce polinkis es un équen ieux pa mi ous g oupes des
enquê es, oi plus loin dans l'a icle. 19 Déjà men ionné, que dans ce a icle k
ex es-s imulés données d'é alua ion neanalyisen , ce es au es a icles suje . pou
pe me e une compa aison, nous no ons b iè emen que seulemen les ex es-s imulo des
hau es ailles kauniškių a mės, qui a é é les plus hau s poin s é alués pa les enquê eu s de
ous les g oupes, la plus hau e moyenne de é alua ion de égula i é es 5,5 poin s, la plus hau e
moyenne de é alua ion de simila i é a ec bk es 5,8 ( ai aussi l'é alua ion Žk g oupe). 9 au es
ex es-s imulés de égula i é e de simili ude a ec bk dans les é alua ions es beaucoup plus
bas, plg. epas de hau ch aiques ex os imulo simili ude à bk é alue 4,1 poin , égula i é poin
(aip é alue Ap g oupes i iamieji 3,7); les e es du no d k e ingiškių ex e-s imulo simili ude à
bk é alue 3,2 poin s, églemen i é 3 poin sis ( aip é alue PA g oupes i iamieji) e . .
170 kAlBOS kUl ū A | 85 binei na e, . y. Šiauliams. Bien sû , ès a é é e a endu
ésul a , que nul é udiamasse des ŠŽ g oupe bk codo ne liai a ec kalbine gim ine.
P idu ine, que de elles données son impo an es e géoling is iquemen . aigi
oi , que aiškus a minis pasluoksnis p éciseina bk compé ence. d'au es
insigh s su kalbinée hom née encou en kauno ille ( Ak) des in es iga i s bk
ex es-s imulés é alua ions. On peu pa le de au os e eo ipinée disposi ions
des jeunes kauniechs kaune pa lama èglingemen , aigi pa lama bk. kauno ille
Li u iškumas nek es ionuojamas, celle con i me e semble ou ondée, que bk
eks ai-s imulai a ibués à kauno ille. che cheu s no e (plg. Mil oy 2001: 539) que
les o dinai es memb es de la communau é de langues la langue s anda d
naujausi socioling is ų duomenys (plg. amonienė 2011); šiuo a ž ilgiu
( i iamuoju cas bk) sou en su apa ine a ec au ine langue. On ina, que e dans
ce cas abs ahuo i concep s de langue, . y. bk e au inė kalba, suplakami. Dalis
des églemen ingus, semblablesus à bk ( ai é èle co espondan s į e čiai)
ex us-s imulus a ibue lie u iškiausiam ille le u os. Bien sû , nea mes inas
e déjà men ionnési kalbinée hom ines eiksnys. logischkas e dėsningas polinkis
les plus hau es poin s alo isée ex e à sie i a ec son habi a ionne place. cela
pa iculiè emen pasaky ina delis peu ê e ca ac é is ique de ce ains jeunes
aux kaunieciaux. en pa lan de Ak g oupes de eche ches il au di e que cap u é
un au e polinkis. La pa des enquê es de la ille kauno bk ex us-s imulus é ai
ada, kai e in ojai jaučiasi kalbiškai saugūs, i jų kodas u i a i ąjį p es-
ižą. Many ina, kad kaip ik oks bk i sa o gim ojo kodo sujungimo mo-
mulą 8,6 % M ex ą-s imulą 5,7 %.). els données on en pa ie pu dé e mine déjà
men ionné langbinée hommineux ac eu s pou ai ê e samp o aujama selon
modelį: ainsi pa le- -on, si déjà pas dans le plus p oche en i onnemen , c'es
linkę lokalizuo i kuo a čiau kauno, pa yzdžiui: kėdainiuose (F eks ą-s i-
mulą – 17,1 p oc. i eks ą-s imulą – 5,7 p oc.), kaišiado yse (i eks ą-s i-
aimen quelque pa non loin.
En géné al ce ains données de g oupes é udiables encou agen la pensée
pou bk zones, qui son p ès g andmiesčių. l'é ude indique que dans bk zone à
pakliū a kaišiado ys, kėdainiai, Vilka iškis, Šakiai e akai. seulemen PA
g oupes in es igamées bk ex es nep isky ė kaišiado ims. kėdainiuose au
moins ap ès une ois e au moins un des bk ex es localisé de ous g oupes
des in es igamieji (ja men ionné que en e Ak g oupe des in es iga i s
ixé même polinkis). Vilka iškyje e Šakiuose aussi bien de chaque g oupe des
in es iga i s é aien els, qui a ibuè en au moins un des bk ex es à ces illes.

D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
171
Many ina, kad akai i iamųjų dažnai pažymimi kaip bk zona i nea s-
ki iami nuo ilniaus. ki aip paaiškin i, kodėl akai men aliniame žemė-
lapyje y a gana s a bi zona, y a neįmanoma, plg.: 27,5 p oc. Aš g upės
i iamųjų šiame mies e lokalizuoja i eks ą-s imulą i 10 p oc. – M eks ą-
s imulus; 10,9 pou cen . Š akam a ibue égalemen MŽ eks ą-s imulą; akues M
ex e-s imulă localise e 5,7 p oc. Ap g oupe des in es iga i s. No e ons que su p end le ai
que pa mi les s é éo ypinai es bk illes de ne pas eus: F eks ą-s imulą po jedno sykį lociza o
pakliū a Ma ijampolė22. Šiam mies ui bk eks ai-s imulai p iski i os kelis
Aš e ŠŽ i iamieji; i ex ą-s imulą ap ès un sykį a ibué PA, Ak e Aš i iamieji; un Žk
é udiamasis Ma ijampolei a a ibué M eks ą-s imulą. elles données pe me en de pense
ou ip. Il peu ê e que Ma ijampolée pa as iquemen aux memb es de la langue communau é a
une plus g ande aleu géoling is ine, i. i. da an age associée a ec a miniu pa lėjimu que a ec
bk. d'au e pa , a endu e ce que, comme jus emen aiškos éga d nonikslus bk imagédys es
si éloigné du éelleose bk, que objec i emen a imesni bk codesa memb es des communau és
simples de langues son nebélikomi similai es à bk. Be abejo, cela mon e ai pa iculiè emen
p as ą les memb es de la communau é des langues simples bk compé ence. Bien sû , ayan
seulemen des données de disposi ions, s ic emen ésumé e se ai inco ec . des enquê es
n'é ai ques ion, où se pa le éguliingemen , où se pa le bk, où se pa le similai emen en bk e
e c. aigi ne peu ê e ce ains, que si au ai é é données d'au es ques ions e d'au es
ex es âche de pe cep ion, Ma ijampolė se ai égusi anciennemen aussi in e p é ée comme
ma quée ille, sie ine pas a ec bk, mais a ec k. On peu di e que les enquê és dans la âche de la
ca e men ale au o al on ma qué 41 locali é ( ille ou can on) (au 3e ableau mon é, ap ès
combien di é en es illes de chaque cas men ionnée). ce ains lieux (locali és) commencen
déjà à acqué i p o o ypinée bk aleu de ille (locali és) (dėl ainsi é alué du ille ilniaus oi
Čiči kai ė, aicekauskienė 2011: 5776). c'es , bien sû , 22 Plg.: appelin inas laimos G umadienės 1980
m. socioling is iniais mé hodesis i as subjeci usis in e p é a ion du langage. les données
ob enues de l'enquê e mon aien anciennes au es disposi ions. alo s l'é ude pa icipai 45
élè es des classes senio s de ilniaus écoles. 44 pou cen . app us ųjų lėje) (po 42 pou cen ), 31
pou cen . cons i uè en des éponses, dans lesquelles no mine es considé ée kauno popula ion
27 pou cen . ilniečius, les es an s nea sakè en en ques ion. Demandés de compa e
ma ijampoliečių e kauniečių langue, 49 % des élè es on p é é é ma ijampoliečių, e 22 %
eigė, kad no mine kalba šneka ilniaus mies o gy en ojai. Be eik okia pa i dalis mokinių
nu odė, kad li e a ū ine ( . y. bk) kalba šnekama Su alkijoje i kapsuke (dab. Ma ijampo-
kauniečių
kalba, 24 p oc. – y ų Aukš ai ijos. kai anke oje bu o pap ašy a a saky i į klausimą, a il-
niečių, a su alkiečių kalba panašesnė į li e a ū inę, 56 p oc. apklaus ųjų nu odė su alkiečius,
(daugiau z . G umadienė 1980: 9193).
172 kAlBOS kUl ū A | 85 son des suje s de disposi ions e con ic ions ni eau.
Socioling is inė bk samp a a, dis inguan commun inée langue dans un
sys ème de a ian es, é udiamiens n'es pas aiški. d'au e pa , seulemen
les eche ches sys éma iques de codes de su eillance assu e aien des
données de langue ik o é ( ok. Sp achwi klichkei ) (apie H. Büldo données de
langue ik o é e de sens du langage dis incį plus oi Goeman 1999: 136) e
se aien le ondemen pa le de objec i s ou non des bkdin image, mais c'es
déjà d'au es objec i s de eche che. 3 lEn Elė. Su la ca e men ale
nomi és nomb e de illes e illes pe i es é udiables Paminė a illes e illes
pe i es g oupe
F ex e-s imulas i ex e-s imulas M ex e-s imulas ap 16 16
20
PA 9108 aš 7 13 17 ŠŽ
14 12 16 Žk 11 14 22 ak
11 15 15 iŠ ADOS e
P iElAiDOS
En épondan à la ques ion d'enquê e pou quoi du poin de ue des memb es
de la communau é des langues simples bk de ien in odui é code menė ini
deux aspec s les plus impo an s. Les données de l'é ude pe cep i io es
in e p é e comme diagnos iques. d'une pa , explique-se liaudiškoji
aksonomija pe se, d'au e pa , ainsi apčiuopiames é yškėja aikomosios,
p a iques langues che cheu s di ec ions des ac i i és, a ge in inas linguinio ugdymo gai ės e pan.
Ge a des jeunes langue communau é memb es bk compé ence de pe cep ion
encou age l'insj al que bk neabejo inai onc ionne dans le domaine de
l'éduca ion, d'au e pa , de la âche de la ca e men ale cla i ie que ce code
n'es pas clai emen concep ualisué, i.e. linguis ique au p ocessus
nuo egioninių, socialinių a ian ų i pan. y imo ezul a ai aki aizdžiai
odo, kad no minamosios kalbo y os i socioling is ikos pa adigmoje ei-
d'ugnemen indis inguable kiama bk concep son é udiés son bien peukai,
ampa į ie in u kodu, adinasi, be eik pakliū a į egioninių a ian ų sis e-
mą. Žinoma, eig i, kad bk y a egioninių a ian ų sis emos na ys, iš esmės
D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
173
bien sû e bk leu conscience es ydinga. cependan el un pa adoxal schéma
de pe cep ion bk pa mi les consomma eu s onc ionne e , suppose, peu
même a oi in luence au goû linguis ique des consomma eu s e aux p é é ences linguis iques.
yškėjan is polinkis bk associo i a ec ilnium e kaunu indique que jeunes géné a ions
memb es de la communau é de langue on s'mixusius socielles cul u elles cen es
d'a ac ion e des idéals de langue. bk el en e ien peu s'explique sa i u capi ale e
en géné al didmies ie complexe. Bien sû , pa lan de l'o dinai e é alua eu du discou s,
c'es ès dėsninga e na u el. Didmies is es sociale aspi ami é, c'es -à-di e, de ien e
kalbine aspi amybe. e donc bk le code du poin de ue du simple é alua eu es plus de
big own, e non pas quelque au e ille, le code. La si ua ion, que les ela ions
concu en ielles éme geai p écisémen en e ilniaus e kauno, es ès ikė ini: ilnių
lemia men ionnésis s a us de capi ale, kauną lie u iškiausio mies o aizdinys. ès
di é en s pays des ep ésen an s de la dialec ologie pe cep i ie23 ob iennen des
données similai es, i.e. des posi i es conno a ions cul u elles, sociales des égions
habi uellemen assemblen des es ima ions posi i es e des é alua eu s men aux
a ia ions du pa le da e kaunas). aigi dé alo ise des simples langues communau é
žemėlapiuose. as pa pasaky ina i apsk i ai dėl kalbinės gim inės aizdinio
men aliniuose žemėlapiuose ( i iamuoju a eju dėl bk minė ini ik klaipė-
des memb es des con ic ions e ep ésen dins pa aucun moyen nedo a. non exaclus du
langage o dinai e la communau é d'imagina ion da io ne peu ê e considé é inco ec . il
au simplemen ès clai emen sépa e les poin s de ue du che cheu e du
consomma eu . du poin de ue du che cheu se ai inco ec di e que bk es localisé un
code, ca il opè e bk dé ini ions scien i iques, en géné al concep ualisa ions données. du
poin de ue du consomma eu , i. e. du simple memb e de la communau é de langue, es
jus e de di e que bk es in oduisan code, ca le consomma eu se base oidemen
ing essés24 ou ès épheme iškais s é éo ypes, disposi ions, linguiniu sconiu e e c., i. i.
els dydžiais, auxquels en géné al ne peu ê e appliqué c i e ium d'e eu s, ca dans ce
cas un simple memb e de la communau é de langue se ai immédia emen ans é é en
ni eau d'expe s. c'es -à-di e, e deux sys èmes de connaissances, p o essionnel e
ama eu , se aien mélangés, e ce son déjà des choses cogni y ieux, don il au
obse e . ne û -il pas dou euse que non oixslus des memb es de la communau é des
langues simples bk isudiens son un dis inc e assez impo an obje d'in es iga ion.
23 Pa exemple, é udie des a ian es de la langue ancūzų canadoje k ebeke (ž . E ans
2002b: 8386), des dialec es u cs (ž . Demi ci, kleine 1999: 263282), olandų bk e a mės
Olandijoje
(ž . Bezooijen 2002: 1330) e k .
24 il au econnaî e que ce aines asse ions on même un éel des bases plg. Kaunas
Li u iškiausias ille, c'es où ailleu s bk consomma eu s peu ê e.
174 kAlBOS
kUl ū A | 85
li E A ū A
Al-Hindawe J. 1996: conside a ions when cons uc ing a Seman ic
Di e en ial Scale. La T obe Pape s in Linguis ics 9, [19]. Aliūkai ė D. 2006:
Pe cep y inės dialek ologijos y imai: dialek o aizdinys. Langue de
di é en s cul u es dans con ex e. Zinā nisko aks u k ājums 16,
Dauga pils: Saule, 8795.
Aliūkai ė D. 2007: Ta minis pa lemen e bend inė kalba: in e p é a ion cul u elle
des di é ences objec i s des e subjec i ie s. Dac a o disse a ion, ilniaus
uni e si é.
Aliūkai ė D. 2009a: Bend inės kalbos aizdiniai: k azis anda o p oblema.
Respec us Philologicus 16 (21), 160187.
Aliūkai ė D. 2009b: Pe cep y iniai dialek ų y imai: men alinis žemėlapis.
Respec us Philologicus 15 (20), 164179.
Aliūkai ė D., Me ky ė E. 2009: Socioling is is é ude du èglemen des
codes a miniens. Cul u e de la langue 82, 259274. Bellmann G. 1998:
Be ween Base Dialec and S anda d language. Folia
Linguis ica XXXii 12, 2334.
chambe s J. k., u d g il l P. 1998: Dialec ology. Second Edi ion. camb idge:
camb idge Uni e si y P ess. cloppe c. G. 2004: Linguis ic Expe ience and he
Pe cep ual Classi ica ion o Dialec Va ia ion. Disse a ion, S an o d.
Čiči kai ė ., aicekauskienė l. 2011: Vilniaus klausimas bend inės lie u ių
kalbos samp a ose: me aling is inių ilniečių komen a ų y imas. –
T a ai i jou s 56, 5776.
Demi ci M., kleine B. 1999: he Pe cep ion o u kish Dialec s. Philadelphia: John
Handbook o Pe cep ual Dialec ology 1. Ed. by D. . P es on. Ams e dam,
Benjamins Publishing company, 263282. Die cks W. 2002: Men al Maps.
linguis ic-Geog aphic concep s. Handbook o Pe cep ual Dialec ology 2. Ed by D.
long, D. . P es on. Je ous en p ie. Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins
Publishing company, 5170. E ans B. 2002a: An Acous ic and Pe cep ual Analysis o
imi a ion. Handbook o Pe cep ual Dialec ology 2. Ed by D. long, D. . P es on. Je
ous en p ie. Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins Publishing company, 95112.
E ans B. 2002b: A i udes o Mon eal S uden s owa ds a ie ies o F ench.
Handbook o Pe cep ual Dialec ology 2. Ed by D. long, D. . P es on. Je ous en
p ie. ema ks and con o e sial Me hods. Handbook o Pe cep ual Dialec ology
Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins Publishing company, 71—93.
Goeman A. c. M. 1999: Dialec s and he Subjec i e Judgmen s o Speake s:
1. Ed. pa D. . P es on. Je ous en p ie. Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins
Publishing company, 135146.
D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
175
G umadienė l. 1980: Subjec i usis é alua ion du langage. La cul u e des langues
91–93.
39, Hil on n. H. 2010: Regional Dialec Le elling and Language S anda ds: Changes
in he Høne oss Dialec . PhD hesis, Uni e si y o yo k. Hoppenb ouwe s c. A.
J. 1982: Language change: A S udy o Phonemic and Analogical Change wi h
Pa icula Re e ence o S.E. Du ch Dialec s, Meppel: knips ep o.
HPD1 1999: Handbook o Pe cep ual Dialec ology 1. Ed. pa D. . P es on. Je
ous en p ie. Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins Publishing company.
HPD2 2002: Handbook o Pe cep ual Dialec ology 2. Ed by D. long, D. . P es on.
Je ous en p ie. Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins Publishing company.
inoue F. 1999: classi ica ion o Dialec s by image: English and Japanese.
Handbook o Pe cep ual Dialec ology 1. Ed. by D. . P es on. Ams e dam,
Philadelphia: John Benjamins Publishing company, 147160. Ja e A. 2000:
in oduc ion: non-s anda d O hog aphy and non-s anda d Speech. Jou nal
o Sociolinguis ics 4/4, 497513. La publica ion de ce e é ude a é é e ec uée
sous la di ec ion du D . kliukienė . 2010: a mės mies e: paiemen ,
consomma ion e kalbinės nuos a os. Mies ai i kalbos, ilnius: ilniaus
uni e si yk publika, 91105. lk cH 2004: Ch es oma ija des a mes de la langue
Li uanien (su kompak ine plokš ele). Suda y ojai . Bace ičiū ė, A.
i anauskienė, A. leskauskai ė, E. umpa. ilnius: édi eu du ins i u des
langues Li uanies. D. long 1999: Mapping nonlinguis s E alua ions o Japanese
language a ia ion. Handbook o Pe cep ual Dialec ology 1. Ed. pa D. .
P es on. Je ous en p ie. Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins Publishing
226.
company, 198 l 2005: Lie u ių a mės, 2 pa ie. Suda y ojai . Bace ičiū ė, k.
Juške ičius, A. leskauskai ė, k. Mo kūnas, D. Mikulėnienė, E. Ože ai is, l.
elksnys, D. aišnienė, A. idugi is e k . ilnius: ins i u s de langue Li uiniens,
Ma héma iques e in o ma ique.
Mil oy J. 2001: languages ideologies and he consequences o
S anda diza ion. Jou nal o Sociolinguis ics 5/4, 530555. La e ue a é é
c éée pou aide les linguis es à mieux comp end e les langues. Mil oy l.,
Mil oy J. 1992: Social ne wo k and Social class: owa d an in eg a ed
Sociolinguis ic Model. Language in Socie y 21, 126. Pake ys A., Pupkis A.
2004: Li u iens langues bend inė a is (su kompak ine plokš ele), ilnius: Gim asis mo .
PD 2010: Pe cep ual Dialec ology: neue Wege de Dialek ologie. Ed by ch. A.
Ande s, M. Hund , A. lasch. Be lin, new yo k: De G uy e . P es on D. . 1988:
Me hods in he S udy o Dialec Pe cep ions. Me hods in Dialec ology. Ed.
pa A. . homas. cle edon: Mul ilingual Me e s,
373—395.

176
kAlBOS kUl ū A | 85
P es on D. . 1989: Pe cep ual Dialec ology: Nonlinguis s’ Views o A eal
Linguis ics, Do d ech : Fo is.
P es on D. . 1999: in oduc ion. — Handbook o Pe cep ual Dialec ology 1.
Ed. by D. . P es on. Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins Publishing
company, xxiii–xl.
amonienė M. 2011: kalbų a ojimas da be didžiuosiuose lie u os mies-
uose. Li uiniens pa le 5, [115].
amaše ičius G. 2012: Les leade s des Žiniasklaida linguis ique compé ence dans
le con ex e des ans o ma ions de socié é. Dak a o dise acija, y au o
e si e as, lie u ių kalbos ins i u as.
Didžiojo uni udgill P. 1983: Sociolinguis ics: an in oduc ion o language and Socie y.
london: Penguin Books.
an Bezooijen . 2002: Aes he ic E alua ion o Du ch. Handbook o
Pe cep ual Dialec ology 2. Ed by D. long, D. . P es on. Je ous en p ie.
Ams e dam, Philadelphia: John Benjamins Publishing company, 1330.
Wales k. 1999: no h and Sou h: A linguis ic Di ide? Inaugu al Lec u e,
June 10.
Reçu 2012 11 05 REGiONS OF HE S ANDARD
l'ANGUAGE F OM HE POINT OF iEW OF yOUnG
MEMBE S OF HE li HUAniAn l'ANGUAGE
cOMMUni y: cOMPE EncE AnD iMAGES
Summa y
Sys em o ac o s which is e e ed o when modelling a ep esen a i e o a s anda d
language includes educa ion as well as social and cul u al expe ience o a use . Use s
p o ession o ac i i y could also become a clea e e ence o he po en ial
ep esen a i e o he s anda d language speake s. F om a heo e ical pe spec i e
loca ion ma k is no one o he impo an ac o s, hough heo e ical models no
always p ecisely co espond o he sys em o use s a i udes and belie s. he aim o
his a icle is o discuss why he s anda d language becomes a localized code in he
poin o iew o he young membe s o he language communi y. he esea ched
p oblem egions o he s anda d language om he poin o iew o he young membe s
o he li huanian language communi y is being co ec ness, in elligibili y, simili ude o
discussed esea ching he images o he s anda d language a ian s p e alen in
his g oup o use s. linguis ic a i udes o he language use s and es ima o s owa ds
he s anda d language and appeal o ex s imuli and localiza ion o ex -s imuli in
D. AliūkAi ė, E. ME ky ė-Š A ciEnė. Bend inės kalbos egionai
jaunųjų lie u ių kalbos bend uomenės na ių požiū iu: kompe encija i aizdiniai
177
so-called men al maps p o ide mo e o less an objec i e p ojec ion o hese images.
he in es iga ion o he s anda d language localiza ion issue is based on a pa o he
da a collec ed du ing a complex esea ch o pe cep ual dialec ology ca ied ou in
no embe 2009, decembe 2010 and janua y 2011. A ask o men al map o pe cep ual
dialec ology is he mos impo an o he esea ch o his issue. he esea ch was
ca ied ou in schools and gymnasiums o kaunas, klaipėda, Pane ėžys, Šiauliai, elšiai and
Aly us. A o al sample o he esea ch included 276 espondan s a he age o 1418. he
esea ch da a shows ha he s anda d language is unlocalized only in scien i ic
pe spec i e. in he axonomy o he membe s o he language communi y his code is
associa ed wi h pa icula places. he place ma ke is no s e eo ypically unambiguous
and accu a e, bu ce ain ends can be es ablished. wo clea ma ke s o he
sociolinguis ic po ai o he s anda d language use can be b ough ou : mo e
equen ly he s anda d language use is associa ed wi h majo ci ies o li huania
( ilnius o kaunas) a he han o he owns and he s anda d language use can be he
use o he esponden s linguis ic homeland code. Da a om some o esea ched
g oups sugges s an idea abou he s anda d language zones nea he ci ies o majo
owns. he esea ch shows ha kaišiado ys, kėdainiai, ilka iškis, Šakiai and akai
could be included in o such zones. Du ing he ask o men al mapping he pa icipan s o
he esea ch ma ked 41 places (la ge o small owns) in o al. Some o hese places
s a gaining he alue o p o o ypic s anda d language place. his is he ma e o
a i udes and iews and he esponden s a e no awa e o he sociolinguis ic concep
o s anda d language. Only sys emic esea ch o he code obse a ion would ensu e
linguis ic eali y o he da a and become he basis o alking abou he p ecise image
o he s anda d language.
KEYWORDS: s anda d language, egions o he s anda d language, o dina y
membe o he language communi y, s anda d language compe ence, s anda d
language image, pe cep ual dialec ology.
DAi A AliūkAi ė
ilniaus uni e si e o kauno humani a inis akul e as
Doui nées g. 8, l -44280 kaunas
[email p o ec ed]
E ikA ME ky ė-Š A ciEnė
ilniaus uni e si e o kauno humani a inis akul e as
Mui inės g. 8, l -44280 kaunas
[email p o ec ed]