ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ
Lie u ių kalbos ins i u as
VOZJ KRŪMAS, PUSKRŪMIS, KRŪMOKŠNIS, KRŪMELIS ESMINIAI VOZJIAI:
SAMPRATA (REMIANTIS STUDENTŲ APKLAUSA)
aplaususa, signi icado, seman inė analizė, signosimis, de ini is, e minologija,
k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis.
ANOTACIJA El obje o de es e a ículo palab as a bus, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis. Fue
no ado que las pe sonas nobai los sepa an, aunque e mininas menė ųjes palab as
signi icados son di e en es. S aipsnyje p ocu ó exnag ina no e mininio, pe o
con empo áneo dia io pe cepción de palab as. Como ins umen o de in es igación elegida
encues a de es udian es. A ipsnyje le an a i a eas: es ablece , clasi ica y ap a i
a bus o, semk ūmio, k ūmokšnio y k ūmelio señas, za icuo os es udian es espues as.
Paaiškėjo, que e ec uando es e es udio dis ingui los signos, especialmen e pusk ūmio y
k ūmokšnio, ge okai di ie e de signos, ixsuojados de ini yse, p opo cionados en Visuo inėje
lie u ių enciklopedijoje.
INTADINS NOTABAS
A ículo es pa e de au o es de a ículos
1
ciclo, des inado algunos concep os de plan as i a i.
En a ículos an e io es se abo dó, como en ende se las palab as plan a y gėlė en la pública
a oseno, como ellos de ineíanse y cuán signi icanzas asignada dicynos. Fue on basa asi
dicciona ios de Li u ias, la ias, usas y inglesas, ecogida ma e ial de Daba inės lie u ių kalbos
eks yno así examina da os de encues a de es udian es. Ti iendo ecopilada ma e ialá y
(ypač apie gėlę) bu o pas ebė a, kad labai į ai uoja samp a a, kas y a k ūmas i pusk ūmis,
esc ibiendo es os a ículos po eso ue decedida pasidomes i po eso más ampliamen e. Sob e
1
conc e čius a bus, semk úmius, Plačiau z . Gaidienė, Liu ke ičienė 2017; Gaidienė, Liu ke ičienė
2018b. La Comisión es á a a o de que se adop en medidas pa a ga an iza la aplicación de las disposiciones del Reglamen o.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
2018a; Gaidienė, Liu ke ičienė samp a a ( emian is s uden ų aplaususa) | 2
doi.o g.90.35321/bkalba.2019/12.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
mokšnius […] al k ū, diemedį, ie ą, sedulą, jo a ą, pu iną, žil y į y e c. es ašę
2
au osakininkai, e nologai, kalbininkai y k ., pe o bend esnieji plan as nameinimai de los
in es igado es no ecibie on a ención.
El obje i o de es e a ículo es examina las palab as a bus, semk ūmis, k ūmokšnis y
k ūmelis pe cepción con empo ánea basada en los esul ados de la encues a de es udian es y
compa a lo con las de iniciones, p opo cionadas en la Visuo inėje lie u ių enciklopedijoje
samp a a, dėl medžiagos gausumo bu o nusp ęs a apsi ibo i ik apklausos ezul a ų analize,
( oliau VLEe). Debido i a cua o de palab as o ex ynos y ocynos ma e ialá dejado pa a
más a des in es igaciones. A igosnyje plan ean a eas: es ablece , clasi ica y se i i
požymius, už iksuo us s uden ų a sakymuose; aip pa juos palygin i su VLEe apib ėž yse
a bumo, semk úmio, k ūmokšnio y k ūmelio dados signos.
METODOLOGIJA IR TEORINĖS PRIELAIDOS
Me odos de es udio: seman inė analizė, compa a amasis, cálculo,
Apklausoje daly a o ski ingų s udijų pakopų i akul e ų 100 s uden ų iš ijų
Lie u os uni e si e ų – ne ik sos inės, be i mažesnio mies o. Ti i bu o pasi ink i bū en
encues as. es udian es, po que ellos son muy di e en e, desigualy é
3
g upo de pe sonas. Cómo K is ina a i ma
Ru ko ska, Ma ius Sme ona, I ena Sme onienė, es udian es suelen se ese g upo que aún es
man enida los pad es, los abuelos pun o de is a, pe o ya ha in oducido nue os aspec os de
en oque en la escuela, uni e sidad, y, más impo an e, más elacionado con aho a imi, más
ácilmen e alcanza in o mación ap o echándose de las úl imas ecnologías, edes sociales,
medios (Ru ko ska y k . 2017: 32). Los es udian es de la di ección de ciencias íclias
cons i uye on 37 po cien o de odos los en e is ados, ciencias sociales 45 po cien o,
ep esen an es de ciencias humani a ias 18 po cien o. (plačiau éase 1 abelę). Las muje es
cons i uye on 56 po cien o. de los encues ados (conc e as ciencias di ección de
ep esen an es ue on 3 po cien o, ciencias sociales 63 po cien o, humanidades 32 po
cien o), homb es 44 po cien o. de odos los encues ados (conc e as ciencias di ección de ep esen an es son 77 po cien o, ciencias sociales 23 po cien o, humanidades 0 po cien o).
2
Ž . Gli a y k . 2010; G i ėnienė 2016; K egždys 2012; Šeškauskai ė 2004.
3
La audiencia ealizada en 2019 m. eb e ogegužės mes. Au o e es since os g aciaskoja Vilniaus Gedimino
uni e sidad écnica p o eso es doc. d . Rasuolei Vlada skienei, Mykolo Rome io uni e sidad p o eso esas d .
Ilonai Čiužauskai ei y Šiaulių uni e sidad p o eso esas doc. d . Jolan ai Vaskelienei, ayudadas a ealiza
es udian es encues as.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden as aplaususa) |
3 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Las muje es, las cuales pasa on in ancia y emp ana ju en ud en el pueblo, cons i uye on 26 po
apklaus ų mo e ų, y ai – 30 p oc. isų apklaus ų y ų. Mo e ys, ku ios p aleido aikys ę i
cien o. de odos emp ana ju en ud en la ciudad, cons i uye on 64 po cien o. de odos los apun es
de muje es, homb es 52 po cien o. de odos los apun es de homb es. Te ce a g upoé
p aleido iek mies e, iek kaime. Šios g upės mo e ys suda ė 9 p oc. isų apklaus ų mo e ų,
cons i uye on es udian es, que a i ma on que la in ancia y emp ana adolescencia a los homb es 18
de odos los encues ados homb es (plčiau ž . 1 abelę). 1 LENTEL. Responden es apa en amien o po sexo y ciencias di ección, n .
Ly is
K yp is
Mo e ys
Vy ai
Iš
del o al
de de de
aldea
de de de
ciudad
de la
Humani -
i
aldea
a inių
ciudad
mokslų 18
ciudad
aldea
i
Tí ulo de
–
3
–
11
18
5
ciencias
Ciencias
37 6 25 4 2
5 3 15 36 5
13 23 8
Sociales
aldea
di ección
9
8
1
–
–
–
45
di ección
De o al
( ie o ė)
100 De
o al (ly is) 56 (56 po cien o) 44 (44 po cien o) 100
Así ue on en e is ados los esponden es, que pueden di idi se en 13
g upos: 1. homb es, de la aldea, exac lios es udian es de ciencias; 2.
homb es, de la aldea, es udian es de ciencias sociales; 3. a ones, de la
ciudad, es udian es exacliųjų ciencias; 4. homb es, de la ciudad,
es udian es de ciencias sociales; 5. homb es, de la ciudad de la aldea,
es udian es de ciencias sociales;/ 6. homb es, de la ciudad de la aldea,
p ecisliųjų Ciencias es udian es; / 7. muje es, de la aldea, es udian es de
ciencias sociales; 8. muje es, de la aldea, es udian es de ciencias
humani a ias; 9. muje es, de la ciudad, p ecislias ciencias s uden és; 10.
muje es, de la ciudad, es udian es de ciencias humani a ias; 11. muje es,
de la ciudad, es udian es de ciencias sociales; samp a a ( emian is
s uden as aplaususa) | 4 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
12. muje es, de la ciudad, de la aldea, es udian es de ciencias sociales; 13., muje es de la
ciudad de la aldea, es udian es de ciencias humani a ias. / en e 19 y 28 años de edad.
Pagal amžių apklaus osios mo e ys bu o maždaug nuo 18 iki 27 me ų amžiaus, y ai
Ma e ų humani a ių ue y mayo de edad (ž . 2 abelę). 2 LENTEL. Dis ibución de
Responden es po años
Ly is
K yp is Ticsliųjų
Mo e ys
Vy ai
mokslų k yp is
19, 23
21–24
Socialinių mokslų
18–23, 25, 27
19, 20, 23
k yp is Humani a inių
19–24, 45
–
mokslų k yp is Del o al 100 esponden esų
La encues a incluyó nue e p egun as de ipo abie o (ž . 19) en las que los esponden es enían
que g aba la p opia o mulada espues a, y cinco p egun as de ipo ce ado (ž . 1014) a las que
los esponden es enían que esponde sí o no, pe o menciona que podían elegi no
ieną a sakymo a ian ą.
A los esponden es se les hicie on las siguien es p egun as: 3. ¿En qué c ee
1. Sa ais žodžiais apibūdinki e, kas Jums y a k ūmas.
2. Kokie, Jūsų manymu, y a pag indiniai k ūmo požymiai?
us ed, a bus o di ie e del á bol? 5. ¿semk úmis, en su opinión, en algo di ie e
4. Kas, Jūsų manymu, y a pusk ūmis, kokie jo pag indiniai požymiai?
de a bus o? sí, Si en onces quién?
6. ¿Qué, en su opinión, es ummokšnis, cuáles sus p incipales signos? 7. ¿El
b mokšnis, ¿Us ed c ee, en algo di e en e de un a bus o? sí, Si en onces
quién?
8. ¿S mokšnis, Us ed piensa, de alguna mane a di e en e de mediok ūmio?
sí, Si en onces quién?
9. ¿Qué, a su opinión, es búmelil?
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden as aplaususa) |
5 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
10. ¿ aly a4 es a) á bol, b) a bus o, c) semk ūmis, d) k ūmokšnis, e) muchosiame ė
he olė? Es posible elegi más una espues a. Es posible elegi más una espues a.
Posible 12. A onélis es ojo a) a bamas, b) semk ūmis, c) k ūmokšnis, d)
elegi más de una espues a.
muchosiame ė žolė? 13. ¿ ciob elis es a) a bamas, b) semk ūmis, c) k ūmokšnis, d)
Es posible elegi más una espues a.
muchosiame ė žolė?
11. A a ie ė es a) a bamas, b) semk ūmis, c) k ūmokšnis, d) muchosiame ė žolė?
14. ¿ mé a es a) a bamas, b) semk ūmis, c) k ūmokšnis, d) muchosiame ė žolė? Es
posible elegi más una espues a.
Išanaliza us isas anke as paaiškėjo, kad nė a esminių ski umų a p y ų a mo e ų
espues as, en e c ecien es en el pueblo o ciudad espues as, o en e di e en es di ecciones
de ciencia ep esen an es de espues as, po lo que el ma e ial ecopilado siguió ue analizada
g upes. Vadinasi, esponden ų ly is, kilmė i s udijų k yp is didelės į akos s uden ų žinioms
esponden ų nodi endiendo según sob e i as plan asas concepp a á no hace,
p esumiblemen e, debido a lo que la mode na ju en ud, eniendo en cuen a simila es condiciones
de ida y ap endizaje, iene mucháj idén icas opo unidades ob ene in o mación sob e ellos supančiąa en o no.
En la inspección ce a aisiais p egun as ue in en ado acla a , si es palab as k ūmo,
5
pusk ūmio, k ūmokšnio ski umai pe cibiamos p ak iškai, i. e., cual de es as palab as
į a dijami Desde p ime a is aja pa ece ían, que abie as p egun as plu aloka, pe o de
konk e ūs augalai (aly a, a ie ė, audonėlis, čiob elis i mė a).
hecho buscando, cuan o di e en e su o mula . Así, p esen ado las p egun as esencia ue
6
es a: a) ¿Qué es a bus o, cuáles sus ca ac e ís icas p incipales? b) ¿Qué es mediok úmis,
kad s uden ai a saky ų kuo išsamiau, ie pa ys klausimai bu o pa eikiami po kelis ka us, ik
cuáles sus ca ac e ís icas p incipales? c) ¿Qué es o mokšnis, cuáles sus p incipales
signos? Es e mé odo de hecho si ió bien, po que algunos esponden es a la p ime a
p egun a espondie on ex emadamen e laconicamen e, no muy cla amen e o en absolu o
nea spasé, pe o las espues as a o as dos p egun as (a
4
1014 p egun as a los es udian es ue on p esen adas con las co espondien es o og a ías de plan as.
5
K ūmelis nė a e minas, odėl apie jo samp a ą užda uosiais klausimais nebu o ei aujamasi.
6
Amplia é sob e mé odos de anque amien o plg. Ru ko ska i k . 2017: 3233.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden ų apklausa) | 6
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
al menos a una de ellas) o muló mucho más de allado, de modo que ue posible gene a una
imageną, lo que los encues ados del iempo llaman a bus o, plg.: 1. / Desc iba en sus
palab as, qué Jums es a bus o: (a) plan a; (b) chemaūgis plan a; (c) ; (d) a bus o es á bol,
7
plan a. 2. ¿Cuáles, en su opinión, son los p incipales asgos del a bus o?: (a) amas, hojas;
(b) de baja al u a, con muchos en ixakojimien os; (c) a bus o; (d) mucho šakų, lajų,
oundus.
3. Qué, Us ed c ee, di e encia a bus o de á bol?: (a) los a bus os suelen se más
bajos, šako esni, los á boles ienen uno kamieną; (b) su ūgiu, peso iu, ankiu; (c) el
a bus o es insigni ican e y el á bol es una plan a; (d) a bus o es más pequeño, él jydi,
á boles, aišku, i gi, pe o a bus o jydi a iai iau.
De la espues a del esponden e (a) se desp ende que, en su opinión, los p incipales
asgos del a bus o son plan a; más bajo que á bol; ‘ ene muchos akos; ‘ enedo
8
a ios kamienos.
Responden e (b) conside a que los p incipales asgos del a bus o es ‘plan a; meno
que á bol; ‘con iene muchos šakų (išsišakojimų); ‘ ancos que la made a; ‘les es que el
9
á bol.
10
Responden o (c) a sakymai y a sa o iški, plg.: pag indinis k ūmo požymis y a k ūmas; k ūmas
es meno el, y el á bol es plan a no es á cla o, po qué al con ap iecha, po que el a bus o
ambién es plan a. Sin emba go y de ales a i maciones se puede islumb a al menos un
a ibu o del a bus o: ‘nedidelis (si lo compa amos con un á bol). De las espues as (d) del
esponden e se puede e que los p incipales asgos del a bus o son ‘plan a; ‘ ene muchos
Tas pa s pasaky ina i apie a sakymus į klausimus, susijusius su pusk ūmiu i
šakų (lajos); ‘ o mas edondas; ‘žydin is y ‘meno que el á bol. k ūmokšniu.
Men ionable lo que se examinan en el a ículo incluso y ečiausiai es os minimi
požymiai. Taip apsisp ęs a da y i odėl, kad a ei yje anke ų duomenis ikimasi palygin i su
plan as de o os uen es da os, y allí signos ecuencias pueden se
comple amen e di e en e. Los da os de la encues a ue on p ocesados de mane a
manual. Las espues as en el a ículo da ci ane y po cen aine exp eska.
7
S aipsnyje la lengua de los es udian es o denky a muy poco, co igidas sólo e o es g ama icales.
8
Sob e a ios kamienus el esponden e no zázmen, sin emba go dicha deducción se puede hace de la a i mación de que
medžiai u i ieną kamieną (i uo ski iasi nuo k ūmų).
9
Responden e usa la palab a densumas, eó icamen e se ía posible en ende y con a iamen e que
e esnis už medį, be is dėl o oks ak a imas abejo inas.
10
Responden as a oja žodį s o is, galbū u ima omenyje ne iek leng umas a sunkumas, kiek
a bus o es olumen.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden ų apklausa) | 7
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
STUDENT APLAUSOS REZULTAT ANALIS
1. STUDENT NURDYDI CRŪMO POZMIAI
VLEe a bus o de ine se como daugiame is plan a con kelas o a iasolas
ap oximadamen e de igual espeso sumedėjusių, de la supe icie de ie a ó ce ca de su
išsišakojusių, 0,56 m al u a de allebų.
Iš y us da os de la encues a esul ó que en e is ados es udian es menciona on 20 signos
de a bus o. Muchas esponden as señala on no po una, sino po a ias ca ac e ís icas.
A igosnyje ap esués an esos signos desglosa y con a , cuán as eces se menciona uno u
o o signo. Po lo an o, aunque los esponden es ue on cien, el núme o o al de
menciones de odos los signos es conside ablemen e mayo .
11
Todos los asgos mencionados del a bus o ue on di ididos en es g upos: 1) a bus o en el
sen ido gene al (2 asgos, 10 po cien o), 2) asgos ex e nos del a bus o (14 asgos, 70 po
cien o) y 3) asgos in e nos del a bus o (4 asgos, 20 po cien o). En e signos de g upo la
a bus o en sen ido gene al en ó, como nomb e y indica, mismos comúns desc ipciones del
a bus o. G upées signos ex e nos del a bus o a idū ė ales signos, los cuales se pueden
pe cibi egėjimu, ly ėjimu, e c., en o as palab as, eso, lo que homb e mismo e, pe cibe en su cadadienybeza. Los asgos in e io es del a bus o más elacionados con
nag inėjamų augalų idinėmis sa ybėmis (dauginimusi, ląs elės sanda a i pan.).
1.1. K ūmas en el sen ido gene al
1.1.1. 87-i encues ados a i ma on que el a bus o es an e odo una ‘plan a. 15-a de ellos, plan a;
paklaus i, kas jiems y a k ūmas, apsk i ai nu odė ik a) šį požymį, plg.: augalas; k ūmas y a
a bus o me es una plan a, o b) añadió o a una, disku uo iną požymį, plg.: eiškian is lo mismo
k ūmas y a gėlė / augalas; k ūmas – ai medis, augalas. Vienas a sakymas, eikiausiai
que a bus o es plan a ue su o mulado bas an e complicadamen e: a bus o es o
ege alinés o igen o ganismo ca ego ía.
1.1.2. Vienas esponden as nu odė, kad k ūmas – gam os dalis.
11
Lo mismo con abíana y sob e las espues as a p egun as sob e pusk ūmį, k ūmokšnį y k ūmelį.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a (basando encues a de es udian es) | 8
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
1.2. Ex e nas señas del a bus o
1.2.1. A los 79 esponden es pa eció que
12
muy impo an e el a ibu o del a bus o es ‘dydis.
Dauguma apklaus ųjų k ūmo dydžio nelygino su niekuo, plg. a sakymų a ian us: labai
mažas; mažas; pequeño algio; bajo; žemaūgis; neaješ as; neaukš aūgis; de baja es a u a;
pequeño; de baja al u a; gene almen e poco; no muy al o; no hab á al o; no c ecien e al u as;
neužauga labai aukš as; mažas a ba didelis; didelis.
Algunos es udian es compa a on el amaño del a bus o con el amaño del á bol, plg.: (daug) más
pequeño que el á bol; minucese más madį; (más) más bajo que madį; con nó dico in e io de
made a; á bol educido; no an al o como á bol. Te i, de los cuales hubo sólo 4i, indica on
conc e os, su opinión, a bumo al u a: exage a has a klubųk ū inės s i ies; 0,5 m de al u a;
has a 1 m de al u a; 1 mio de al u a.
Como se e, el amaño del a bus o se imagina muy a iadamen e desde muy pequeño has a
g ande. Sin emba go, sin emba go, pa a muchos esponden es el a bus o es una ‘meno plan a.
De hecho a bus o, como ya mencionado an e io men e, puede ac ecen a has a has a seis
me os de al u a, sin emba go apenas o quién imagina (y la enques a es o con i ma) a bus o
an e al al u a, de modo que uno de los ípiskísimos signos de a bus o es ‘mazuma, al menos al compa a lo con el á bol.
1.2.2. 70 en e is ados como una de los p incipales asgos del a bus o menciona on
‘šako umą. De odo lo p ime o, los es udian es a i ma on que el a bus o ‘ u i šakų, plg.: puede
13
ene šakų; iene amas; con akas; chaco a; išsišakojęs; lo cons i uye un odo de akų; su laja;
con šakų k ū a; (Muy) iene áciles más g andes y más pequeños; as a ed de hacheles;
daug šakų; u i daug išsišakojimų; daug išsišakojusių šakų; daug šakų ienoje ie oje; daug
ocoo esni que á bol; iene más chakų (šakelių) que á bol; a bus o muy chako o á bol. ‘šakos son
ankios, ‘plonos, smulkios, plg. espues as a ian es: con inkias šakelėmis; peulkių šakų; muchos
Kai ku ie esponden ai mėgino k ūmo šakas apibūdin i, jiems a odo, kad k ūmo
hachillos; muchos pequeños y delonos akú; es eu os akelés y en un mismo luga de ellos puede
14
es a más.
plonos šakos; suda y as iš mažų šakų; ne u i s o ų (s ambių) šakų (au . pas .: kaip medis); daug
12
En muchos casos es á en mención al u ais, sin emba go en algunos casos los esponden es e ec i amen e enían
omenyje i aukš į, i plo į (mažas, didelis), odėl šis požymis i į a dijamas kaip ‘dydis’, o ne kaip ‘aukš is’.
13
Gana ex aña espues a, pe mi iendo pensa que el a bus o puede y ene no haakų, po cie o, una
espues a al y ue ne u i šakų.
14
Viso k ūmo (ne ien jo šakų) požymis ankumas ap a iamas oliau, en p idedami i pa yzdžiai apie
ankias akas.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden ų apklausa) | 9
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Po la opinión de los es udian es, las amas del a bus o son ‘la gas, delgadas, pe o ‘ ie as.
15
Algunos encues ados aún indica on, ‘cómo c ece la ama del a bus o, plg.: chako a desde la
16
misma ie a; amos más acá de la ie a que á bol.
17
Así, los ca ac e ís icos ipiscos del a bus o, que dis inguen muchos esponden es, se ían
‘g ande chako uma y ‘šakų densidad. Complemen an los a ibu os ‘plonuma, ‘lenguda, ‘ i midad,
aún menciona y el hecho de que el a bus o ‘shakojas desde mismo ie a. kamieno (s iebo)
1.2.3. 57-i esponden ai apibūdindami k ūmą kaip s a bų požymį mini ‘k ūmo
peculia idades. En p ime luga , bas an es espondedo es opinan que los a bus os ‘no ienen uno)
18
ueno; no iene un único kamien ob io; á bol iene kamieną, a bus o no; es una plan a del que no hay
kamienų’, o kai ku ie k ūmo kamienus laiko šakomis, plg: bekamienis; ne u i s iebo; ne u i (nė
esc yškėjęs kamienes; no hay un único pién común; no iene un único núcleo p incipal; aiškaus, s o o
no iene kamieno; no sima el núcleo p incipal; en los á boles más isible kamienes (au . pas .: negu
a bus os); no iene un onco, pe o iene muchas akas; no iene pié, las amas comienzan desde la
ie a; no iene un solo á bol, lo cons i uye un conjun o de akás; a bamo es o de chacnies
salg oés susi aizgiusių chakų, gene almen e nedidelių, plan a. unos kamienos; es una plan a con
a ios allen; iene a ios kamienų; iene muchos s iebos; iene kie os, sumedėjusių kamienos
Ki i esponden ai pab ėžia, kad k ūmas kaip ik ‘ u i kelis kamienus’, plg.: dažnai u i
kuokš ą; iene muy muchos kamienos; del á bol di e encia kamienos kamienos ni á bol.
skaičiumi; medis u i yškų kamieną, o k ūmas suda y as iš kelių kelmų; k ūmas u i daugiau
Se menciona ambién el hecho de que el kamien del a bus o es ‘plonas, al menos más plones que el
á bol: iene ploną kamieną; iene nes o ą kamieną; laonese kamienai que leño; delgado y la go
kamienes, meno que el á bol; del á bol di ie e es o i del onco; á bol iene o ą kamieną, y el
a bus o no; el á bol kamienas s o esne y más amplio (au . pas .: po a bumo). Se a i ma que el
kamieno del a bus o es no sólo delgado, sino ambién ‘ ump, más co o que
medžio: ne u i ilgo kamieno; su umpu kamienu; žemesnis kamienas negu medžio; s iebas
15
Así a i ma solo un encues ado.
16
Así a i ma solo un encues ado.
17
Es e signo muy elacionado con adelan e discu ido signo de a bus o sus kamieno ca ac e ís icas.
18
Los é minos kamienas y iebas ma can dis in os concep os, sin emba go nemokslininkam en muchos casos,
hablando de madį y a bus o, kamienas y iebas son sinónimos. Toks en endim se ija y en algunos dicciona ios,
incluso mokinių ado ėlios. Sin emba go es e ema equie e se i eses es udio, po lo que aho a pasaky i a sólo
an o que en a ículo kamienas y s iebas se conside an sinónimos y desc ibiendo signos del a bus o se á
u ilizado la palab a kamienas.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden as aplaususa) |
16 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
a bus o al que se ha inse ado ma e iales de o o á bol; es una plan a en e el á bol y el a bus o,
p incipal asgo más al o que la mayo ía de los a bus os; semk úmis es un obje o inse o en e el
a bus o y el á bol, mayo que el a bus o, meno que el á bol; es más a un á bol pa ecidos a bus o, o
a du os he oles pa ecidos a bus o; es una semis a bus a plan a, aún más pequeña que el a bus o; /
es posiblemen e a bus o con con asgos de o as ca ego ías; con simili udes a a bus o, pe o no
odo a bus o (di ie e apa encia, pe o iene y simili udes); medio a bus o, medio algo; no imagino, al
ez medio a bus o; delinai u ining a bumo señas de.
2.1.2. 8-i en e is ados imaginaban que mediok ūmis es ‘pusė a bu o (p opiamen e más pequeño
que odo a bus o o humano apgenė as), plg.: pusė a bu o; a bus o que po la mi ad es meno
que el a bus o; a bus o que es dañado; apca pi ado a bus o; nugenizado a bus o; al
apgenecido, su a ky as a bamas.
2.2. Ex e io es signos de semk úmio
2.2.1. Como y en el caso del a bus o, así y del semk úmio el a ibu o más
ecuen emen e mencionado, que en a izó 57-i esponden es, ue ‘dydis. Sin
emba go pusk úmio amañois (a al u ais) ue imaginado desiguodai.
45-i encues an es pensa on que mediok úmis es ‘una pequeña plan a, meno que un a bus o, plg.: una
pequeña plan a; quizás sea un a bus o muy pequeño; quizá sea sólo un pequeñ a bus o; meno
a bus o; suele se de baja al u a; nece ejado a bus o; pequeño a bus o; o ma meno del
a bus o; pequeño, de poco es a u a. P z., a ie ė, mėlynė, e c. ; semk ūmis meno (au . pas .: po
27
a bus o); es aún más bajo (au . pas .: po a bus o); es meno es; es meno que el a bus o plan a;
28
c eo, di e encia sólo amañožu, mediok ūmis es más pequeño que a bus o; es de mucho meno
amaño; semk úmis pod ía se a bus o más pequeño; del a bus o di e encia de amaño, meno ; aún
meno que el a bus o plan a; al ez po a bus o más minuces, pe o semejan es plan a; es
p esumiblemen e más pequeño (au . pas .: po a bus o); algo meno que el a bus o; a bus o que po
la mi ad es meno que el a bus o; semk ūmis es a bus o minulkese ; pienso que mediok úmis
debe ía se más pequeño que a bus o; posiblemen e aún de meno al u a que el a bus o;
mediok úmis es amañožu meno que a bamas.
27
A ie és puede se a bus i, semk úmiai, ečiau he olės, más plačiau
ž . VLEe: h ps://www. le.l /S aipsnis/a ie e-67393.
28
Mėlynė es a bmokšnis, plg VLEe: mėlỹnė (Vaccinium my illus), e ikinių (E icaceae) amilia,
šilauogės gen ies plu iame is a bmokšnis
(h ps://www. le.l /PaieskosRezul a ai?sea ch=m%C4%97lyn%C4%97).
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden ų apklausa) | 17
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
A eces pusk ūmis se a a no como ‘especie de pequeño a bus o, sino como el mismo a bus o,
sólo que es pequeño po o as azones, plg.: nožaugęs a bus o; pusk ūmis es nugenído a bus.
Con a ias opiniones man u ie on 11 esponden esas ellos imaginaban que mediok úmis es
‘mayo que a bus o, plg.: más al o que a bus o; mayo que el a bus o; es una plan a que es mayo
que el a bus o; g an a bus o; p obablemen e híb ido a bus o y á bol, cuando mediok ūmis no an
al o como á bol; pusk ūmis (au . pas .: desde a bumo) di e encia amaño, puede eco da á bol;
mediok ūmis di ie e del a bus o en que es más al o; el asgo p incipal más al o que la mayo ía de
los a bus os, pe o a a ez cuando c ece has a a ios me os en las opas; di e encia, pues o
que el a bus o es más pequeño, mediok úmis <...> mayo .
Un encues ado opina que, pusk ūmis puede se y más g ande, y más pequeño que a bus o, plg.: (au .
pas .: pusk ūmis es o) insigni ican e a bus o o a bus o del amaño de un á bol. 2.2.2. 13-ai
apun us ųjų pa ecía, que más impo an e asgo del semk úmio es ‘kamienas. Más a menudo ha
sido indicado que p ecisamen e kamienu (ne e ai sólo ella) pusk ūmis di e encia de a bus o, plg.:
pusk ūmio iebas no es isible; puede ene kamieną; di e encia, iene kamiená; iene šiokį al
kamiená; mediok úmis iene pequeño kamiená, pe o á bol no llama ás; iene deloną, pequeñoą
kamieną, ecue da mažą eį, y a bus o ca e; a bus o que no c ece jun o al mismo suelo; iene
29
kamieną bas an e al u a, como á bol; iene du e ą, o ą kamieną; di e encia se ía el onco más
al o que el a bus o único); puede di e i sanda a del kamión; di e encia del a bus o, iene uno
ilgis (au . pas .: sp endžian iš ki o o pa ies esponden o a sakymo – pusk ūmio kamienas
kamiená; iene a ios kamien; apa inė pusé kamieno nopocenc a lapais. Como se e, las espues as
30
no son una eikšmiški: opinión de los esponden es, pusk ūmis ‘ u i ‘ ienas o ‘keli; kamienas ‘y a
šioks al, pequeño, delgado, pe o él puede se ambién ‘aulš as, du o, g ueso; aún se menciona que
kamienas ‘no odo cubie o de hojas. a umas (o , ge okai ečiau, ‘ ankumas), si se lo compa a a
kamieną’, ačiau nebū inai (gali u ė i kamieną) a ba ‘s iebas nė a ma omas’; as kamienas y a
con el a bus o, plg.: más a o; al ez más a o a bus o; semk úmis iene haceles ho e y más
a os; pocas šakų; a bus os de a as akas; semk ūmis menos išsišakojęs; mediok úmis más
2.2.3. 9 esponden ai mano, kad pusk ūmį ge iausiai apibūdina ‘jo a jo šakų
pequeño, con menos dischacojimien os; mediok úmis más al o, menos chakų, di e encia amañožu
chakų. O o o o esponden e menciona que
31
29
Se puede adi ina que enida ineny, que esa a bus o de ie a kils eli kamienas (a acos no al pa
žemės, a izualiai ne daug s iebų nuo žemės, o ik ienas kamienas).
30
Konk ečiau nou ody a.
31
No se indica, qué es ese amaño, si las amas mas g andes, o más pequeñas.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( e ian is encues a de es udian es) | 18
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
mediok úmio isumo o ma acos. Así que en es e caso como se en iende, que semk úmis es como
ik ‘ ankus’, o ne ‘ e as’.
Como se e, en algunas espues as zazmenenama y sob e pusk ūmio šakų peculia idades,
plg. o a una espues a su šakelės siau esnės. 2.2.4. Como uno de los asgos semk úmio 5i
esponden es señala on ‘deco a i idad, plg.: al ez a bus o deco a i o; excelen e
plan a o namen al; desempeña una unción deco a i a; a bus o una plan a más
32
deco a i a; a bus o es más boni o. Y o a ez las espues as ne iena eikšmiški, unos
esponden es más boni o plan a encon é pusk ūmis, a o os a bus.
2.2.5. 6 encues ados mencionan ‘yu us semk ūmio o ganus (šaknis, žiedus, isius o uogas) y
conside an que p ecisamen e con ellos semk ūmis di ie e del a bus o, plg.: di e encia en la ue za
de las aíz; más ecuen e iene aned os; iene aned os; posiblemen e íos (au . pas .:
di e encia); pusk ūmis lle a aisius (p.ej., a ie ės pusk ūmis); noc ega u as o uogos. 2.2.6. Dos
encues ados a i ma on que es impo an e es ‘pusk ūmio paske is: c eo que di e encia (au .
33
pas .: de a bu o) su paske is, donde es á plan ado; pusk ūmis desempeña al misma unción como
a bumo.
2.3. In e nos signos de semc úmio
2.3.1. Kaip s a bų požymį pusk ūmio ‘sumedėjimo lygį’ nu odė 9-i esponden ai:
su ama abajo sumedėjusios, y a iba no; pa e in e io sumedėjusi, supe io ina más he olina; abačia
sumedėjusi, a iba los e de; sumedėjusi pa e in e io (kamienas) y pa e supe io […] žolinė;
šakos mažiau sumedėjusios; pusk ūmis y a <...> mažiau sumedėjęs; pusk ūmis – žolinis augalas,
nesumedėjan e; semk úmio s iebai lexks ús, no sumedėję, emena gėlės s iebus; quizás sus amas
y a a imesnės gėlių a ki ų augalų s iebams
34
.
4-i de pa eikusių espues as esponden es noclydo como ya mencionada, pusk ūmio apačia
y a sumedėjusi, i šus žolinis. Du, ku ie eigė, kad pusk ūmis y a mažiau sumedėjęs negu
k ūmas, ambién ue on co ec ús, sólo sus espues as no an conc e ús. Ki i dos,
espondiendo, que pusk ūmis es he bino, no sumedėjan is plan a, co ec ús sólo en pa e, po que apa inė pa e de es a plan a
is dėl o sumedėja.
32
Iš o, kaip pa ašy a, šį požymį galima sup as i i kaip paski į.
33
Da é. 30 isnašá.
34
Da oma p esunción, que aquí ambién u ima omenyje sumedecimien o ni el.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden as aplaususa) |
19 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
2.3.2. Un esponden e indicó que el pusk ūmis es una plan a ‘daugiame is. Compa ando a bus o
y desk úmio desc ipciones, en los ojos cae á el hecho, que los encues ados mucho peo
imaginan, qué es desk úmis, aunque es a plan a en Li uania es espallés. Pa e de gen e
di ec amen e y dijo, que no sabe lo que es o es. 28-i encues ados (22%) al desc ibi el pusk ūmį,
ėmėsi da ybine en el signi icado de la palab a ‘pusė k ūmo o ‘pusiau k ūmas. Es as
espues as con e minine mediok úmio signi icado ienen nada que e . Pe o, ¿de e dad
medioc úmis no iene ales asgos, como las que se indican en las espues as de los
encues ados? Pa a con es a a es a p egun a, solo la encues a no es su icien e. Sin emba go
cuan o ex aña, que noia pa e de apun ados pusk ūmį asocia con un á bol, y no con a bus o,
es a plan a esą pa ecido más a á bol que en a bus o. Los o os dos g upos de espues as,
como en el caso del a bus o, es án elacionados con las ex e nas (92 espues as, 71%) y los
signos in e nos de semk úmio (9 espues as, 7%). Los asgos ex e nos más ecuen es son
‘pusk úmio amañois (44%), ‘ca ac e ís icas de pied a (10%), ‘ e umas densidad (7%). O as
señas indica ge okai ečiau. Necei a deci que la más ecuen e esponden es indicados
enciklopedijose – nei ‘dydis’, nei ‘kamieno ypa ybės’, nei ‘ e umas’, okie, kaip dažnai
ex e nos asgos semk úmio no coinciden con lo que se indica posi i amen e en las espues as,
comple amen e no exis en dis inguibles semk úmio y a bomo asgos. Los asgos in e nos semk úmio menciona on sólo unos pocos esponden es, pe o p ecisamen e es as espues as y coinciden con
e mininės eikšmės apib ėž yje minimais požymiais.
3. STUDENT NURODYTI KRŪMOKŠNIO POŽYMIAI
VLEe a bmokšnis se de ine como daugiame is has a 0,5 m de al u a plan a con a ios de la
a keliolika apa inėje dalyje sumedėjusių, i šu inėje dalyje ne isai sumedėjusių, nuo žemės
supe icie o ce ca de él išsišakojusių allebos. Hones amen e hablando, de al desc ipción es
di ícil pa a nebo anic en ende , en qué di i e e dade amen e semk úmis de a bmokšnio, en
qué di e encia supe io idad la pa e he olina (pusk ūmio) de supe io idad no del odo
sumedėjusia pa e (k ūmokšnio). Veamos qué di e encias de es as dos plan as islumb an los
Daba inės lie u ių kalbos žodyne ( oliau – DŽ7i) pa eikiamos d i k ūmokšnio eikšmės: 1. bo .
encues ados. Recue da que pequeño (has a mediome o) a bus o ( i žių, b uknių, e c.). 2.
mencos a bus o. Es as dos signi icaciones ganė inai di ie en y es o hay que ene en cuen a
examinando los signos k ūmokšnio. Como y en el caso del semc úmio, e minína a bmokšnio
signi icado no es conocida a conside able pa e de los esponden es. 25-i encues ados
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
espondie on que no saben lo que es k ūmokšnis, o en absolu o no p esen a on samp a a ( emian is s uden ų apelación) | 20
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
ninguna espues a, plg.: no sé; no sé lo que es ma mokšnis; no imagino; p ime a ez escucho 19-a
okį augalo ūšies pa adinimą; nežinau, aš ne sodininkė.
encues ados a i ma on que ‘k ūmas y k ūmokšnis no di ie en en nada. 10 de ellos esc ibie on
que las plan as no di ie en, pe o sin emba go una o o dis in i o señalį señala on, gene almen e
‘dydį. Pasó y es a espues a: a bus o, sólo de o o ipo de aislés. 5-i en e is ados indica on
que sólo di e encia la palab a, plg.: k ūmokšnis es lo mismo que a bus o; mokšnis es sinónimo de
a bus o; (au . pas .: di e encia del a bumo) sólo po el nomb e; homb e puede nomb a a bus o
como le quie a, di e encia sólo la exp esi idad de la palab a; k ūmokšnis es algúnkoks a bus o,
que no iene nomb amien o.
También 19a esponden es pensó que ‘k ūmokšnis no di ie e en nada y de no piensan que
pusk ūmio’, plg.: nesiski ia; manau, kad nesiski ia; mano manymu, nesiski ia niekuo;
di ie e; no pod ía sepa a ; ísicamen e no, pe o esc ibiendo eilė aš į o apascamien o
u iliza ía la palab a k ūmokšnis.
A sakymai, ku iuose paminė i k ūmokšnio požymiai (iš iso 16), suski s y i į d i
g upos: 1) ex e nos asgos del o moj (12 signos, 75 po cien o) y 2) in e nos asgos
del o moj (4 signos, 25 po cien o).
3.1. Ex e nas señas del ma mokšnio
3.1.1. Más ecuen emen e esponden es mencionado signo (caí y a bumo y mediok úmio caso)
a bmokšnio ‘dydis. JUÍ lo menciona on 42 es udian es. La mayo ía de ellos pensó que el a bmokšnis
es ‘mencelis a bamas plg.: mažy is a bamas; pequeño a bus o; pienso que pequeño pequeño
k ūmas; galbū ai mažas k ūmas, p z., mėlynių i pan.; labai mažas k ūmas; labai nedidelis,
a bus o; k ūmokšnis pežiuk a bus o; es muy bajo; plan a baja; pequeño has a 60 cm plan a (au .
pas . : el mismo esponden e indicó al di e encia de a bus o y a bus os: e sión; es apenas
k ūmokšniai būna labai maži, o k ūmai į ai aus dydžio); k ūmokšnis ai bū ų da mažesnė k ūmo
pe cep ible, indis inguible a bus o; aún meno que mediok ūmį; aún meno que mediok úmis.
Un encues ado a bokšnio meno umą asoció no an o con ‘especie de cul i o, cuan o con
‘b anda, plg.: es aún no madu és, no ue e a bus o, es menquese que a bus o. 5 encues ados
imaginaban que el a busšni po a bus o es ‘dise , plg.: a bus o más al o; k ūmokšnis a bus o
más g ande; es de mayo al u a; pec o šnis mayo ; pa ecidos á a bus o, pe o más al o.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden as aplaususa) |
21 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
La mayo ía pensó que el k ūmokšnis es ‘meno y po mediok ūmį, plg.: meno k ūmokšnis; el
amaño di e encia (au . pas .: es pequeño); di ie e algiu, o mokšnis más pequeño; pemokšnis
meno que mediok ūmį; pec o is se á a menudo más pequeño; k ūmokšnis muy pequeño, bajo
a bus o, semk ūmis mayo ; di e encia, po que es in e io ; di e encia, po que semk úmis casi
como á bol, mayo que k ūmokšnį.
Va ios encues ados, sin emba go, a i ma on que k ūmokšnis es ‘más g ande que mediok ūmį,
plg.: k ūmokšnis mayo ; mayo que mediok úmį; semk ūmis meno (o k ūmokšnis plan o o);
k ūmokšnis es al imesnis al o igen del á bol.
35
3.1.2. 13-ai esponden ų s a bus k ūmokšnio požymis pasi odė ‘ aisiai (a
uogos), plg.: k ūmokšnis a bus o, c eciendo isius (au . pas . : y la única di e encia iene isias, y
36
el a bus o no; k ūmokšnis suena como a bus o, que da isios (au . pas .: única di e encia: a bus o
nuo k ūmo: ski iasi, u i sa o aisius); k ūmas, auginan is aisius, uogas i pan.; k ūmokšnis
no iene ningún isios); a bus o de u o que cauda; c eo, es o es a bus o edan e u ius; si no
me equi oco, a bmokšnis p oduce bayas; a bus o en el que c ece las bayas; en él c ece bayas
(apa ición igual igual, pe o no c ece bayas en el a bus o); es umelis, que sub andina uogas.
Responden ų po om di e encia en e a bumo y a bmokšnio cuan o so p ende, po que isius
o uoga puede lle a an o a bumo, an o a bmokšnis y es o no es ninguna e enybė, ej.,
a bus os son Li uania a menudo cul i ados se ben a o ag as ai. Tal ez jó enes pensé, que
aisk ūmiai no hay a bumi.
5-i encues ados señala on que y del semk úmio a bmokšnis di ie e en que lle a aisius
(uogas) (y semk ūmis no los eda). De e dad aisius (uogas) cul i a y semk úmiai, po
ejemplo, a ie es.
37
3.1.3. Como asgo de a bosno 10 esponden es dis inguie on ‘papus o ‘spyglius, plg.: plan a
38
con hojas; a bus o con densas hojas; más hojas (au . pas .: negu a bumo); (au . pas .
di e encia de mediok úmio), quizás iene más hojas. Puede se espigliuado; iene conigliukus;
posiblemen e conegliuido más (už a bumb e); ciegliuo o a bus o. 3.1.4. K ūmokšnio ‘kamieną
lo menciona on 9 de los encues ados: no iene ningún kamien; pa ece como á bol sin pied a; ni
á bol ni a bus o, no iene un solo onco; pecmokšnis iene
35
Po lo an o puede supone se que es mayo .
36
Aquí u imi omenyje se comen u as o uogos.
37
Como mencionado ya an e io men e, a ie es pueden se a bus i, semk úmiai y, čiau, he olés.
38
Lapai más dos eces minimi an e o os signos.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden ų apklausa) | 22
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
isible s iebą; eniendo solo un kamiená; augas aisladas s iebais (auga ne ien isai); pienso que el
a bmokšnio kamienas umpo. Como e , imaginacionamien o, cuál es a bmokšnio kamienas, muy
a iai uja kamieno de odo no hay, es sólo uno, es a ios. Y aún él e ec i amen e amposo. De
hecho, como mencionada an e io men e, el a bokšnis iene unos o incluso a ias doce allebos y,
po supues o, en el á bol él nada peinašus solo debido a su al u a. 3.1.5. Como una de los asgos
o mokšnio ankumą (a ‘ ešlumą) indica on 7i encues ados, plg.: anus; más denso de la madu ez
a bus o y semk úmis; densumu di ie e (au . pas .: y del a bumo, y de mediok úmio); son ešlus; muy
densos o a bus os mayo ía adul o en uno; ankiu di ie e de mediok ūmio.
39
40
3.1.6. 6-i encues ados c eye on que al desc ibi k ūmokšnį es impo an e su ‘šakos, plg.:
k ūmokšnis es a bus o, simplemen e sus amas son inos; iene muchos amos delonos;
k ūmokšnis mas g ose o a bus o con más akas; más chako as (au . pas .: po a bus o); lo
cons i uye las amas en elazadas; acos comienza desde aukščiau (au . pas .: negu a bus o y
pusk ūmio). Muchos a bmokšnių amos de e dad son plonos, sin emba go sus gausa él no di ie e de
a bumo o mediok úmio y oma ako is su icien emen e bajo.
3.1.7. Con el signo ‘šakos es á elacionado y o o signo del ma mokšnio ‘pla umas. Jį mini 4i
esponden es: k ūmokšnis plan o as, išsike ojęs; muy įaugęs, išsišakojęs a bamas; 3.1.8. A los
k ūmokšnis labiau išsišakojęs (au . pas .: už pusk ūmį); ai gausus, pla us augalas.
o os 4 encues ados pa eció impo an e ‘k ūmokšnio o ma, sin emba go nessas espues as
la o ma ue cla amen e desc i a, plg.: exis e di e sas ne aisyklingų o mas; o ma di e encia
(au . pas .: de a bumo y semk úmio); o a o ma (au . pas .: negu k ūmo y pusk ūmio); es
ne a kingas a bus, k ūmokšnį hay genė i más a menudo que k ūmą. k ūmokšnis es un a bus o
3.1.9. K ūmokšnio ‘augimo būdą’ nu odė aip pa 4-i esponden ai, plg.:
soli a io (k ūmai suelen c ece mucho en un mismo luga , y k ūmokšnis uno); (au . pas .:
k ūmokšnis es o) k ūmų i inė; en una g an á ea išsike ojęs plan a; es o
k ūmų g andis.
3.1.10. 3 en e is ieji como k ūmokšnio požymį mini y ‘žiedus: k ūmokšnis žydi; mosmokšnis
c ece isius a b žiedus, a bam no; en el a bus o suelen c ece hojas, žiedas, y en el
a bmokšnio uogos.
39
Es e signo y mé odo de c ecimien o de k ūmokšnių.
40
Pe o no es á cla o si más denso o más a o.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden as aplaususa) |
23 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
Los anillos ienen y a bus os, y a bmokšniai, y la úl ima a i mación indica pob e esponden e
žinias apie augalus, nes be žiedų uogų apsk i ai negalė ų bū i.
3.1.11. 2 encues ados en a iza on y k ūmokšnio paski į, ella desc ibió bas an e
naudos žmogui; k ūmokšnis dažnai būna nepageidaujamas en, ku plo as y a p ižiū imas
žmonių, k ūmokšnis y a a si pik žolė, ne eikalingas, nenaudingas nei žmonėms, nei gy ūnams.
de alladamen e: Aquí no iene u ima omenyje k ūmokšnio signi icado ‘mencas k ūmas.
paski is bū ų isiškai p iešinga – jie eda uogas, aisius, a lieka deko a y inę unkciją.
O o signi icado pa a el a bokšnio 3.1.12. Una espues a puede denomina se
condicionalmen e ‘bend a k ūmokšnio iz aizda: k ūmokšnis más nu y ęs (negu
pusk ūmis). Veikiausiai u ima omenyje k ūmokšnio signi icado ‘mencas k ūmas. Sin
emba go po qué se compa a con pusk ūmiu, y no con a bus o, pe manece no acla isku.
3.2. Indicado es in e io es del ma mocšnio
3.2.1. 6 a los encues ados pa eció que impo an e sello de a bokšnio es ‘sumedėjimo ni el:
sumedėjęs; sumedėjusi pa e in e io ; menos sumedecido po mediok úmį; casi no sumedėjęs; al
ez simila a hie ba pe enne; a eces puede se mezclado con ilga hie ba. Las espues as a ían, sin
emba go, se puede deci que odos son co ec os. Como ya mencionado, sumokšnio s iebai abajo
es á sumedėję, a ibaje ne isai sumedėję. K ūmokšniai son emi, a menudo isžaliai, aigi de iesų
puede eco da he oles. 3.2.2. K ūmokšnis ‘luga de c ecimien o indica on 7i encues ados:
k ūmokšnis c ece en bosques o en luga es más alejados de la ciudad; c ece en bosques; c ece sob e
bosque paklo és; es un a bus o que c ece en el bosque; c ece en las zonas abandonadas, sulaukėjęs
a bus o; k ūmokšnis se encuen a más en la na u aleza sil es e; no habi aciones c ece en
e i o ios. 3.2.3. Como una de los asgos del ummocšnio su ‘dauginaciónsi lo menciona on 2
encues ados: mul iplican se šliaužiančiais ūgliais; k ūmokšniai más a menudo y más ápido mul iplican
(au . pas . : negu
pusk ūmiai).
3.2.4. Un encues ado señaló que los a bmokšniai son isžalíos. Y e dade amen e a
menudo así y son.
Išanaliza us a sakymus į klausimus apie k ūmokšnį, aki aizdu, kad esponden ai
no log ais imagina lo, qué es es a plan a ambién como y en el caso de semk úmio.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
Nemajai samp a a ( e ian is s uden as aplaususa) | 24 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
esponden ų espondió no saben, qué es k ūmokšnis. Algunos c eye on que k ūmokšnis ‘no
dis ingue de a bus o o semk ūmio.
Išo iniai k ūmokšnio požymiai bu o nu ody i ne 105-iuose a sakymuose (87 p oc.
de odas las espues as sob e los signos de o qušnio). Los asgos in e nos menciona on 16-a
(13 p oc.). Išo inių požymių gausa odo, kad dėl šio augalo bend os nuomonės nė a, aigi
sunku išski i i ipiškus požymius. Iš isų požymių dažniausiai minė i išo iniai –
esponden es ‘k úmokšnio amaño (35 po cien o), ‘ isios o u as (11 po cien o), ‘papas o
espyglios (8 po cien o). O os signos mucho más a os. G an pa e de odas las espues as
e dade as indican que los encues ados no sólo no saben lo que es el a bokšni, sino incluso
nė a didesnis už k ūmą; jis nesiski ia nuo k ūmo uo, kad ienas iš jų eda aisius (uogas) i
ienden a conside ablemen e an asia , po que del a bokšni iene anillos, y o o no; no es á
más pícilliado que el a bus o; sus amas nep asideda más alščiau que a bu o e pan. Sin duda,
d i eikšmes. Tačiau is iek daugelis a sakymų ne i inka nei ienos, nei an os žodžio
conside ables con usiones su ge y po que que la palab a k ūmokšnis iene k ūmokšnis
signi icados. Tampoco puede deci se que de esas espues as ima yškė i alguna e ce a
signi icancia de la palab a en cues ión. Ob iamen e, que y es a palab a desde el pun o de is a semán ico aún necesi a in es iga en o as uen es.
4. STUDENT NURODYTI KRŪMELIO POZYMIAI
Cabe señala que el signi icado de la palab a k ūmelis conocía odos los encues ados. 4.1. El más
ecuen e indicado de un bulmelio ue ex e no su ‘didis. Yís mencionado po el 61 esponden e,
plg.: pequeño a bus o; a bus o más pequeño; muy pequeño a bus o; muy pequeño a bus o; e sión
meno del a bus o; a ian e meno del a bus o; pequeño a bus o; a bus o, sólo meno ; a bus o de
baja al u a; el a bus o es bajo, minulkus a bus o; o ma, apmedėjimu igual igual que a bus o, sólo
más pequeño; pequeño, ace ca de 50 cm a bus o. Da 16-a esponden es indica on que no es
simplemen e pequeño, sino ‘jo en, aún no hazaugés a bus o, plg.: jo en a bus o; a bus o jo en,
pequeño a bus o; aún no ha c ecido, a bus o jo en; a bus o aún apenas c eciendo; se a a de
a bus o aún jo en en c ecimien o; a bus o pequeño, oda ía en p oceso de c ecimien o; plán uka
de a bus o; plan as de a bus o, jó enes; pequeño daigelis. u i maloninio a spal į, plg.: a bus o
4.2. 13-a esponden ų pa ašė, kad ai ‘mažybinė žodžio o ma’ a ba kad šis žodis
nomb ado mažybiniu palab a; el mismo a bus o, sólo la palab a mažybine o ma; denominación
meno ibe a del a bus o; el mismo a bus o, sólo el a bus o es samp a a ( emian is s uden os
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
apun ausa) | 25 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
palab a mino ibín pa a desc ibi al a bus o; mažybinė o ma de la palab a k ūmas; a bmelis es
simplemen e pequeybni palab a, con la que se puede denomina mažą a bus o; k ūmelis es la
palab a k ūmas deminu y ; homb e que cuida y cuida a bus o lo llama a bus o, como ambién
mama a sus sūneles llama sūnelo; muy lindo a bus o.
4.3. 9-ių esponden ų nuomone, s a bus k ūmelio požymis y a jo ‘deko a y umas’,
plg.: a bus o deco a i o; o namen al abgenecido a bus o o semk úmis; posiblemen e más
deco a i o (au . pas .: negu a bus o); es una plan a o namen al; desempeña una unción deco a i a;
bonjoso, o denigno pequeño a bus o; es o pod ía se un a bus o deco a i o, de i ado de pe sonas,
es un signo de cul u a.
4.4. Taip pa 9-iems esponden ams a odė, kad k ūmelis ne šiaip mažas k ūmas, o
‘šík an o o o ipo de especie, plg.: o as especies a bus; meno , pe o a a bus o semejan e
da mažesnis augalas negu k ūmas, dažnai sakoma „gėlių k ūmelis“; k ūmelis – mažesnis už
k ūmą augalas, iš isų aukščiau iš a dy ų (au . pas .: k ūmo, pusk ūmio i k ūmokšnio)
plan a; se a a de la plan a más ce cana al suelo; pequeña, bajaúgi plan a, e sión más sencilla del
y a mažiausias da inys; k ūmelis lygu pusk ūmis; as pa s k ūmokšnis; sinonimas žodžiui
a bus o; k ūmelis k ūmokšnis.
Así el más impo an e a ibu o del onmelio es ex e no ‘dydis. Él cons i uyó incluso
72 p oc. de odos menciona ía a ibu os. O o asgo ex e no que se egis ó en las
espues as, ‘k úmelio deco a i idad (8 po cien o).
12 p oc. espues as elacionadas con deminu y ine de la palab a k ūmelis signi icado. Y,
como mencionado, algunos encues ados pensó que el a bellis es o a especie de a bus o, ales espues as son
8 po cien o.
Desde la mayo pa e de las espues as puede juzga se que el signi icado del a bus o y
mažumu a mielumu. Taip pa eikia u ė i omenyje, kad DŽ nu odo d i žodžio k ūmas
es á elacionado con sus signi icados: 1. plan a pe enne con a ios allebais, aco a desde
mismo ie a; 2. he bosa plan a, cuyo allebai a di ec amen e desde šaknų, ke as (DŽ7i). Una
41
de las espues as pe mi e supone que y la palab a a bmelis iene dos signi icados, i. e.
puede ma ca ė i no sólo pequeño a bus o, sino y he ba io plan a ke ą, plg.: es aún más
pequeña plan a que a bus o, a menudo se dice gėlės k ūmelis (gėlės suelen he biniai plan as).
5. KONKREČI AUGAL ĮVARDIJIMAS
41
Es as signi icaciones ixuojamas y LKŽe.
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden as aplaususa) |
32 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
THE PERCEPTION OF THE WORDS KRŪMAS, PUSKRŪMIS, KRŪMOKŠNIS,
KRŪMELIS (SHRUB, SUBSHRUB, BUSH, SMALL SHRUB);
BASED ON A STUDENT SURVEY
Summa y
I has been no iced ha people a ely di e en ia e be ween he wo ds k ūmas (sh ub),
pusk ūmis (subsh ub), and k ūmokšnis (bush), e en hough he wo ds ha e di e en
e minological meanings. This s udy aimed o in es iga e he con empo a y a he han
e minological daily pe cep ion o hese wo ds. A su ey o s uden s was chosen as an
ins umen o enqui y.
Analysis o he da a has showed ha he esponden s lis ed 20 a ibu es o he sh ub
(Li h. a bus). The mos equen desc ip ion o he sh ub was ha ‘a sh ub is a plan . O he
mos ypical a ibu es o he sh ub ha e o do wi h i s ex e io : ‘ he size o he sh ub, ‘how
b anchy i is, ‘ he quali ies o i s unk, ‘how lea y o ho ny i is, ‘how hick o lush i is. Va ios
in e io a ibu os o he sh ub we e men ioned as well, and included quali ies such as
‘woodiness, ‘ he cha ac e is ics o he bush li ecycle, and so on. A e iew o he su ey o ms
has e ealed he knowledge o he subsh ub (Li h. pusk ūmis) o be much poo e han ha o he
sh ub. A lo o he esponden s did no know wha a subsh ub was o hough i was comple ely
he same as he sh ub. A o al o 12 subsh ub a ibu es we e named. Some o he esponden s
desc ibed he subsh ub on he basis o i s he e minological meaning o subsh ub. S angely,
o ma ional meaning: ‘hal a sh ub’ o ‘semi-sh ub’. These eplies ha e no hing o do wi h
qui e a ew o he esponden s connec ed he subsh ub wi h a ee a he han a sh ub,
belie ing his plan o bea mo e semblance o men ioned we e i s ‘size, ‘ unk p ope ies,
he i s a he han he la e . The mos equen ex e io a ibu es o he subsh ub
‘ a i y. No ablemen e, hese a ibu es di e om wha encyclopaedias ha e o say. Va ios
esponden es ambién menciona on some in e io a ibu es o he subsh ub: ‘subsh ubs
woodiness and ha he subsh ub is a ‘pe ennial plan . These answe s con o m o he a ibu es
o he subsh ub ha i s e minological meaning e e s o.
The esponden s also had some di icul y wi h desc ibing he bush (Li h. k ūmokšnis). The e
we e a massi e 12 ex e io a ibu es o he bush men ioned and his pleni ude o
a ibu es indica es he absence o a uni o m opinion abou his plan . The mos equen
ANŽELIKA GAIDIENĖ, DANUTĖ LIUTKEVIČIENĖ. Žodžių k ūmas, pusk ūmis, k ūmokšnis, k ūmelis
samp a a ( emian is s uden ų apklausa) | 33
doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.12
BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204
menciones we e he ‘size, ‘bea ing o ui o be ies, ‘p esence o lea es o ho ns. In e io
a ibu es men ioned we e ou : ‘ he deg ee o woodiness, ‘ ep oduc ion, ‘place o g owing,
‘e e g eenness.
E e yone knew wha a small sh ub (Li h. k ūmelis) was. The unde lying a ibu e o he small
sh ub is o he ex e io a ie y: i s ‘size. A po ion o he eplies we e ied o he diminu i e
meaning o he small sh ub.
Analysis o he eplies abou speci ic plan s (lilac, aspbe y, min , hyme, o egano) has e ealed
ha he esponden s end o judge abou his ype o plan s by hei size: he smalle he plan ,
he mo e o en i is e e ed o as a pe ennial he b, a he dis ega ding he woodiness o i s
s ems o o he a ibu es. Los a ibu os a los que se hace e e encia en los signi icados
e minológicos de las plan as cubie as en el a ículo, y los de subsh ub y bush en pa icula ,
di ie en a un g ado bas an e sus ancial de los a ibu os de las plan as iden i icados en el cu so de
es e es udio. I is ob ious ha all o hem need o be esea ched on he basis o o he sou ces,
such as dic iona ies and co puses, as well. KEYWORDS: su ey, meaning, seman ic analysis,
a ibu e, de ini ion, e minology, sh ub, subsh ub, bush, small sh ub.
ANELIKA GUIDÍEN
DANUT LIUTKEVIČIEN
Lie u ių kalbos ins i u as
Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius
[email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed]
[email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed] [email p o ec ed]