48 ac a Linguis ica Li huanica LXVI
schLüsseWö e : onomas ik, p o ussnomen, P eußisch-Li auen.
keyWo ds: occupa ional su name, P ussia Mino , onomas ics.
ch is iane schiLLe
humbold -uni e si ä zu be lin
Wissenscha liche o schungs ich ungen: P eußisch-li auische
Lexikog aphie, onomas ik, bal isch-deu sche sp ach-, li e a u und
kul u beziehungen.
be u snaMen iM
P ussisch-Li auischen su p o esija
po ezani asmen a džiai
P ūsijos lie u ių kalboje anMe king no cen opun es do bei ages es á com os p o ussnames uma
nomesklasse, que na li auischen onomas ischen o schung, di e en e do ap oximadamen e na
alemhospongien e anglischsp achigen, a é ago a não como eigens ändige namenklasse oi
ausgewiesen. a pa i de uma on e p ussiisch-li auische p o enienz a pa i do 18. jah hunde
o am säm liche, als be u snamen einzus u ende amiliennamen e ass und nach
de i a ionsmo phologischen sowie seman ischen P inzipien klassi izie . daneben oi a equência
dos indi íduos nomes p o issionais e suas de i ações de e minadas, as a es ados sob e a
disseminação de indi íduos campos p o issionais den o da comunidade de língua li uanique
pe mi ido. pa a ab upção são discu idos p oblemas em conexão com a classi icação dos nomes
p o issionais.
anno a ion his pape ocuses on occupa ional su names. unlike ge man and english esea ch
Li huanian onomas ics has no gi en a en ion o occupa ional su names as a name class o i s
own hi he o. he basis o he esea ch esul s p esen ed he e is a Li huanian-P ussian sou ce
om he beginning o he 18 h cen u y. om his sou ce all occupa ional su names a e
exce p ed and classi ied acco ding o de i a ional-mo phological and seman ic p inciples.
u he mo e he equency o some occupa ional su names and hei de i a ions a e
de e mined, which gi es in o ma ion abou he dis ibu ion o some occupa ions wi hin he
Li huanianspeaking communi y. in he end o his pape p oblems wi h classi ying occupa ional
su names a e discussed.
be u snamen im P eußisch-li auischen
49s aipsniai a icles p o ussnames são na li auischen onomas ik a é ago a quase
obje o de in es igações cien í icas sido. isso encon a-se, u.a., nele undamen ado,
que eles, di e en e do que na onomas ica de língua alemã1, aqui não são como classe
au ônoma dos nomes de amília, mas a classe dos sob enomes são alocados. 2
einschlägig ü das g oßli auische sp achgebie sind allein die a bei en on zigmas
zinke ičius (1977: 593962) bzw. (2008: 539548). pa a P eußisch-Li auen é nes e con ex o a
s udie de as a u bona ičiū ė (2005) a chama . no âmbi o des e bei ages é a classe dos
di e os p o issionais p eußisch-Li auens in es igada. sob os nomes p o issionais
di e os são a o iginhaup e e bs ä igkei como ambém à auxilie e bs ä igkei , a
social s ellung ou a äm e exe cidas pelos namen äge n e e i (kunze 1998: 107). Dos
lich aus beinamen gebilde en amiliennamen e s anden, die sich sowohl au die
nomes p o issionais indi e os dis inguem-se es es pela não-me onimica usu uição.3 a
on e de base pa a es e es udo o ma o e edic o dos Am sbaue n e Kölme no
nó dico les e-p ussiano em 1736 (con inuando a se ci ado como k 249), do qual os
egis e iii Li aue (k 249273) bem como iV kölme e e b eie (k 273282) o am a aliados.
es e e edic o egis a pa a o conside ado pe íodo de empo comp eensi amen e o
his ó ico nome de amíliabes and em P ussiisch-Li auen. de ido ao a o de que no 18.
jh. a o mação o a dos nomes de amília ainda não es a a concluída, esul a-se uma
e e ência conc e a ao p o u sbzw. a i kei sausse ão dos espec i os
nomes áge espec i amen e ou de seus imedia os an epassados. inso a podem as
e guidas nomes de amília au schluss sob e as ealmen e de Li aue n exe cidas
campos de p o issão da .
em con as e com os nomes de amília alemães, nos quais os nomes p o issionais di e os pe encem aos
mais equen es nomes de amília em ge al,48, es ão em P eu1 na onomas ica de língua alemã, os nomes de
amília são habi ualmen e classi icados em cinco classes: nomes de amília de apelidos, nomes de amília
de o igem, nomes de amília de esidência, nomes de amília de p o issão, o ício e posição, bem como
nomes de amília de sob enomes, gl. Zigla ische (1968: 98120), kunze (1998: 39), kohlmann (2008: 21 […] 63a iii) 2
assim a ados po Zinnemas-Zinnheim (2009), como o inhal s e zeichnis (s. suhn. aleksand as Vanagas (1999:
470 .) esquece em sua classi icação dos nomes de amília li uaneses gen esmen e na desag egação dos
nomes p o issionais. 3 em casos indi e os de p o issões, pessoas são po pa a sua p o issão ípicas
e amen as, p odu os, oupas de abalho u. ä. benann , z. b. Mehlhose pa a um bäcke ou kup e pa a um
schmied. as indi e as p o issões omam uma in e medi ação en e os p o ussos e os assumidos, uma ez
que se e e em apenas em me onymische manei a à p o issão. o a (1998: 137). 4 a posição 1-14 dos mais
equen es nomes de amília alemães são de di e os p o issionais einco idos, gl. Mülle , Schmid ,
Schneide , Fische , Webe , Meye , Wagne , Becke , Schulz, Ho mann, Schä e , Baue , Koch, Rich e . só à
posição 15 segue com Klein um assumame. Fon : opnames 5000.
50 ac a
ch is iane schiLLe
Linguis ica Li huanica LXVI
ßisch-Li auen os di e os p o issionais li auische P o enienz in di ek e konku enz aos
pa onymika e os übe namen. essas di e enças explicam-se em p imei a linha pela
di e en e genese de ambos sis emas de nome. o sys em de nomes de amília alemães oi
em essência no con ex o mi elal e liche cidades c a ed, em que de ido a uma
ela i amen e al a densidade populacional e p o esssbundene siedlung se jus amen e
do p o essão como nomengebende mo i o anbo . em con apa ida, p e aleciam em
P ússia-Li uânia pequenas es u u as de assen amen o com uma ligei amen e
p onunciada di isão do abalho (e de uma demen esconde pouco di e enciada
es u u a p o issional) an es, nas quais a he aus o mação dos nomes de amília em
p imei a linha em pa onymische, d. h. u namenbasie e, bem como übe namenbasie e
pad ão de o mação emon a. única exceção o ma o sob enome Kalwis, no qual mais
abaixo ainda se á a incidi . no con ex o com a ap esen ação das o mas de nome no
ko pus é a conside a , que a g a ação em eg a pode se e ec uada de alemães. com isso,
em de de uma imp ecisa, d. h. não lau ge ech en ep odução dos nomes li auischen se
wu de, bei denen die kenn nis des Li auischen nich zwangsläu ig o ausgese z
assen ado. além disso, êm de aspec os da in eg ação do nomeu Li uuês no sis ema de
linguagem alemão em phone ische e mo phologische ní el se em conside ados. as
o mas de nome p ussisch-li auischen são aqui indicadas na o iginalgsch eibung; o
Li uuês ma e ial de compa ação na s anda dsp achlichen o hog aphie. Va iações, que o
con empo âneo eco deskon ex são de idas, não são comen adas.
1 . naMen yPen sob de iVa ionsMo PhoLogischeM e gene ischeM asPek nomes
p o issionais podem-se sob e a base da subjazen e appella i a sob
de i a ionsmo phologischem aspec o em simplizia, de i a e e komposi a
inpa i .
1 .1 . simplizia como simplizia são a es e luga odas o iginä li auischen lexeme
conside ada, a synch on, e e ido ao conside ado zei aum (17./18. jah hunde ),
be u snamen im P eußisch-li auischen
51s aipsniai a icles nem como de i a e nem como komposi a podem se analisados. /
de aco do des a de ini ion podem como única simplizia no ko pus as sob e a
p o issional designação kál is5 ‘schmied baseadas nome o mas Kalwis (K 53, k 140),
Kalwies (K 20, k 32, k 35 u. a.), Calwis (K 131) espec i amen e. Calwies (K 35) se em
e i icados.6 es e a o indica em um al o idade da o mação, que exp essão mais
an iga di isão do abalho é. a des acada posição des e campo p o issional documen a
a al a equência de di e os nomes p o issionais com o signi icado ‘schmied em odas
as línguas eu opeias.7
1.2. de i a e o Li auische o ma com os de i a ionsa ixen -ius e -ininkas (-inykas)
nomina agen is. Com uma designação de um ins umen o ou de um p odu o como
base de de i ação uncionam es es como p o issões, a pa i das quais di e os
p o issões podem su gi .
1.2.1. -ius8. a o mação de denominações p o issionais com o de i a ionsa ix -ius é
complexa e inclui além da su igiação habi ualmen e ambém me a onia na aiz, gl.
puõdžius a púodas (s undžia 2009: 127). as a p o issões des e ipo são no p esen e
co pus equen es. a de i ação da base do co esponden e appella i um pode se
an o um e bwo , como em Bal(l)nus (K 30 u. a.) a li . banius ‘sa le ( gl. li . bálnas
‘sa el), gi nus (K 20 u. a.) a li . ginis ‘Mühlens eine ( gl. li . g nos ‘Mühls eine),
Di szus (K 32 u. a.) a ‘dižius li i ( gl. dijas ‘blieme ‘ iemen) como ambém um
lehnwo , como em Bludszus (K 84 u. a.) a li . dschüßle ( gl. li . kubda. schö das aus
w s. ). a pala abilidade do ao lexionsausgão p eceden e consonan e pe manece nos
examinados nomes de amília na eg a unbezeichne .
5 säm liche s anda dsp achlichen li auischen e e enz o men we den nach dem Lkže zi ie . 6 an o
P anas ska džius (1943 [1996]: 379) como ambém Lkg i (§ 530) analisam kál is como de i ação do e bo
kál i com o su ix - is (ska džius - ja-). es a in e p e a ion em a pa i diach one pe spec i a
bemchais sua jus i ica i a, é mas ao synch onen be und não jus o, já que o su ix - is já não e a
mais p odu i o e de men en espei o no conside ado pe íodo não 7 uma co esponden e isão
meh zu bildung on nomina agen is und dami zu bildung on be u snamen e wende wu de.
o e ece kunze (1998: 117). 8 a es e wo d o m yp s. ska džius (1943 [1996]: 78).
52 ac a
ch is iane schiLLe
Linguis ica Li huanica LXVI
1.2.2. -9.ininkas appella i e com o ambém na mode na li auischen s anda dsp ache
p odu i os su ix -ininkas são a base pa a uma a iedade de mais p o issõesnames.
ambém nes e caso podem como base de de i ação além dos co esponden es
e bwö e n, como em D awenings (K 100) a li . d a iniñkas ‘beu ne ( gl. li . d a ė ou
d a s ‘bienen), La Kalings (K 188) a li . laukiniñkas ‘baue ( gl. li . lakas eld ‘ža) ou
Sza dinings (K 131) a li . din ‘gä ne s ock ( gl. li . dis ossga en), 116 Lehnwö e ,
como ambém em Kalkinings (K u a.) a li .
kálkb inkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinki-
nkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkin-
kinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinki-
nkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkin-
kinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinki-
nkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkin-
kinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinki-
nkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkin-
kinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinki-
nkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkin-
kinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinki-
nkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkinkin-
kinkinkinkinkinkinkinkinkink mū (e) espec i amen e. mnd. mū e) su gi . o su ix -iniñkas mos a nos examinados nomes de amília a pa a o alemão ípica edução do ocal em unbe on e silbe, de modo que ele na eg a como -enings é no ado. às ezes podem-se p o issões a es a , que emon am em appella i a, que de um amo sob uso de ambos a ixe o am o madas, gl. Ku penings (K 37) a li . kù pininkas ‘schus e e Ku pius (K 59 u. a.) a li . kupius ‘schus e ou Pli zus (K 90) a li . plyčius ‘ziegelmache , ziegle e Plie enings (K 117) a li . ply ininkas ‘ziegelmache , ziegle .
1.2.3. -11.ėjas - ep esen a um ou o, ainda hoje p odu i o de i a ionsa ix, que é
u ilizado pa a a o mação de nomina agen is. como de i ação base ungiu aqui o
p é e i als amm do e bo. p o ussnames, que em com es e a ix o madas
p o ussbene icações podem se de ol idas, são no p esen e ko pus po ém
di icilmen e a a es a . aqui pôde só um co esponden e nome de p o issão
a es ado se : Audeyus (K 14) a li . audjas ‘Webe . es e achado coincide se
amplamen e com o de zinke ičius (2008: 539548). além Audėjas (541) ele lide a só mais
Kalėjas ‘schmied (543). o his o icamen e bem es emunhado u-s amm audėjus12
segue apa en emen e o pad ão das ou as denominações p o issionais em -ius.
1 .3 . komposi a a núme o dos di e os nomes p o issionais, que podem se azidos de ol a a um
zusammengese zes appella i um, é pequeno, e co esponde com isso a papel da 9 a es e ipo de
o mação de pala a s. ska džius (1943 [1996]: 140148). 10 säm liche mhd. e mnd. o mas são ci ados
após o eWd. 12 ku scha (1876: 204). Lkže le a além disso belege dos Wö e büche n de kons an inas
si ydas e ch is ian go lieb Mielcke a.
11 zu diesem Wo bildungs yp s. ska džius (1943 [1996]: 83 .).
be u snamen im P eußisch-li auischen
53s aipsniai a icles komposi ion den o da o ma de pala a li auica. a ci a
se iam em es e li . šál kal is ‘kal schmied, K aule(y)dies (K 43 u. a.) a li . k aujaleids
zusammenhang die aus den en sp echenden appella i a gebilde en amiliennamen
Rupkalwis (K 139 u. a.) zu li . ùpkal is ‘g obschmied’, Schal kalwis (K 140) zu
‘ade lasse , sch öp e ou Bandsze us (K 142 u. a.) p esumi elmen e a li . bañdšė is
‘knech , que o ieh abas ece. ambém no caso de Bandsze us pode, desde que a
in e p e ação como p o issname seja álida, de uma bee luência do u-s ammes
po as ou as u-s ämmigen p o isssbene icações se saídas.
1 .4 . Lehnwö e uma p óp ia classe dos di e os p o issionais o mam nomes que
ol am em p o issões que do alemão ou de sla icos línguas o am en omp adas. as
co esponden es a pa i do alemão desemp es adas appella i a são an o a
(média)hochdeu sche como ambém a (média)niede deu sche en lehnungsquellen
a ibuí eis, gl. Zimme mons (K 123) a li . cme monas < mhd. zimme man, Becke is (K
30) a li . bekė is < mhd. Respec i amen e mnd. becke , Schippo us (K 104) a li . špo ius <
a mnd. schippe ‘schi e . as no do sla ico en anhados appella i a baseados di e os
nomes p o issionais ão an o em lehnwo de s do polonês como ambém do
biß ussisch de ol a, sendo no indi idual caso mui as ezes a on e exa a não
de e mina é, gl. Kawohl (K 146 u. a.) a li . ka õlis ‘schmied em poln. kowal ou seja,
weiß uss. ka al, Skam b aks (K 31 u. a.) a li . skámb akas ‘spielmann em poln.
skomo och ou Kaßemecks (K 90 u. a.) a li . kažemėkas ‘ge be em b anco uss.
amosca. en e os sla icos Lehnwö e há, como o ko pus de zinke ičius (2008: 539 548)
mos a, uma sé ie de p o issões em -o ius, que são a ibuídas a co esponden es
o mações bielo ussas ou polonesas em -арь ou -a z. p o u snames des e yps não
e am apenas mos e pa a a ep odução de p o u snames no li uauschen, como po
exemplo no caso de S iglo us (K 97) a li .
s ikliõ ius
‘glase 13, o eanalysia e de i a ionssu ix -o ius subs i uiu além disso
openenaus ao alemão a espe a su ix -e is ( gl.
ba in Schippo us (K 104) zu li . špo ius auch das en sp echende, ü en lehungen
šiùs e is
‘schus e ) espec i amen e -ė is
( gl.
bkė is
‘bäcke ).14
13 ska džius (1931 [1998]: 264) oma pa a li . s iklo ius uma e o ma de w uss. стекларь na base de
li . s klas ‘glas an.
14 uma sla ice in e mediação, que pelo o su ix -o ius nahegeleg é, é inicialmen e não p o á el, já que a
co esponden e, do alemão emp es ado p o issionomenagem poln. Szype (Linde V
633) lê-se.
54 ac a
ch is iane schiLLe
Linguis ica Li huanica LXVI
2.Men yPen sob seMan ischeM asPek já zinke ičius (2008: 539548), que uma
ab angen e lis a dos li auischen p o ussnames da bie e , em uma co esponden e
classi icação e ec uada. ele dis ingue qua o subclases: 1. posição social, 2. am , 3.
a esana o, 4. Mili a . es a subclassi icação pode-se po di e enciação das
p o issões no domínio a esana o amplia . a es e luga de e uma e são modi icada
da de kunze (1998: 107 .) acionada classi icação se baseada. ao lado dos das
denominações ocupacionais he dadas di e as p o issionais se ão, se es as p óp ias
não são angí eis, a de es as o madas de i adões pa onímicas conside ado.15
1. Ag icul u a-Laukenings (K 188) a li .
liche p o issões, a li . žmininkas ‘baue ,
Waldund ‘(g oß-)baue , Sza dinings (K 131)
eichwi scha , Bandsze us (K 142 u. a.)
de u be u e das ieh e so g ,
laukiniñkas ‘baue , Szemenings (K 123)
Uckeninck (K 133) a li . ki nin kas
18
a li . žadininkas ‘gä ne ,
p esumi elmen e a li . bañdšė is ‘knech
Kum(m)e z (K 154 u. a.) a li .
kùme is ‘ins mann,
Bandszus (K 50) a li .
bandžius ‘hi e,
19
Klap schus
(K 30 u. a.) a li . klãpčius ‘knech , Almonai is (K 72) Pa . a li .
almonas ‘ho mann20,
D awenings (K 100) a li . d a iniñkas
‘beu ne .
15 pa a a c í ica anspa ência des e esumo e mais conduzen es ano ações enho eu au as a
u bona ičiū ė a ag adece .
16 da li . žmininkas além ‘baue ambém a in e p e ação ‘ es landsbewohne pe mi e, pode es a o ma de
nome po encialmen e ambém se classi icada como he den sname. 17 pa a es a o ma de nome é pa a LPž
(i 186) além da in e p e ação como p o issnome ambém uma he ança do b anco ussico u name Бандзюш (zu
Бенедикт) possí el.
18 Li .
almonas in de bedeu ung ‘ho mann’ is in den Wö e büche n P eußisch-Li auens gu be-
zeug , gl.
Cla is Ge manico-Li h ana (ClG): Ho mann Álmonas, ô. M. (962); Ho mu e Álmonene, ês. F. (965);
Philipp anquil: Li auisch=Deu sches e Deu sch=Li auisches Lexicon ( ž), Ho mann bey de Pach ,
ál=|| monas, ono, m. (208). Lkže pois a d'anes e um beleg dos Me ai de k is ijonas donelai is após:
×álmonas ( ok. dial. homann) sm. [ (1)k]; 208 d a o pienininkas: i kaip kiaulės álmono ik gėda saky i
kiauliškas dainas dainuo i ž ieg užsimanė k. donel. inso a é a es e luga pa a almonas, o
de i i ungsbasis pa a a o mas nomes Almonai is, a deu ung como p o issname do em
LPž (i 89) como po en ially e wogenen deu ung como doisis ämmige pe sonenname (aqui com e e ência
de Almonái is→Amonas→Amanas) p e e uzi . ala ambém pelo a o de que as em LPž (i 89) apon adas
ó ices dos nomes de amília Amonas e Almonái is se e e em em p imei a linha a luga es, que em
imedia a p oximidade do his ó ico e i ó io p ussiaco-li auíco es ão si uados, pa a o qual o
appella i um almonas demons ado é.
be u snamen im P eußisch-li auischen
55s aipsniai a icles /
2. nah ungsmi el-Packawa sch (K 136) a
gewe be li . bkė is ‘bäcke ,
li . pak očius ‘bäcke , Becke is (K 30) a
Meßeningka is (K 166 u. a.) Pa . a li . m sin
‘ leische , B ui wele (K 68) Pa . a li .
b (i) ùkaue , Piwo (K 122) a li .
py õ as ‘b aue .
3.Me al e a bei-Kalwis (K 20 u. a.) a li . kál is ‘schmied, Kawohl (K 146
‘g obschmied, Schal kalwis (K 140) a li . šál kal is ‘kalkal schmied,
u. a.) a ung li . kalis õschmied, Rupkalwis (K 139 u. a.) a li . ùpkal is
K agenings (K 122 u. a.) a li . li kikas k engieße , Ka illus (K 32 u a.) a
Skaelius ‘P annenschmied, ka u adszuska (K 14) a li .
*P annenschmied, Gel (K 144) e Gel (K 142) espec i amen e.
Gelleszus (K 114) a gelzius ‘schmied, Eisenk äme . 4.
holz e a bei ung Dische a is (K 27 u. a.) Pa . a li .
diše ė ‘ ischle ,
Deyluai is (K 105)
Pa . a li . dalius ‘ ischle ?, Dilluwa is (K 77) Pa . a li . dielius
‘b e schneide , Geldszus (K 64 u. a.) a li . *geldžius ‘ ögne , Ske- (K
95) a li . kublius ‘bö che ; Bu ke ai is (K 8 u. a.) Pa . a li .
schus (K 37) zu li .
skičius ‘he s elle on Webe kämmen’,
Kubillus
bù kė ė ‘bö che ,
Radszus (K 32 u. a.) a
li . ãčius
‘ admache ,
S ellmoka is (K 20)
Pa . a li . s emokas ‘s ellmache .
5. Lede e zeugung Schicksnus (K 108 u. a.) a li . škšnius ‘Lede e ,
Ku penings (K 37) a li . kù pi nin ung kas ‘schus e , šipius (K 59 u. a.)
schus e , Ku us (K 759 o Balagius s ß ie elhe be , ß (K 30 u. a.) o
Kaßemecks (K 90 e e a beiu. a.) a li . kažemkas ‘ge be ,
a li . kupius ‘schus e , Schus e ei (K 33 u. a.) Pa is o li .
li . banius s le , Di sza (K 59 u. a.) o li . die .
6. ex ilund
Pelzge e be
Schneide ei (K 9 u.a.) Pa . a li . šnede is ‘schneide , K au zuns
(K 13 u. a.) Pa . a li . k ačius ‘schneide , Kepu nings
(K 37) a kepù ninkas ‘hu mache , Audeyus (K 14) a li . au
djas ‘Webe , Kaylus (K 63 u. a.) a li . kalius ‘kü schne ,
Kuschne us (K 85 u. a.), Ku schno us (K 119) a li . kušni ius
‘kü schne .
7. bauwesen Mu eningk (K 157) a li . m ininkas ‘Mau e , Zimme mons (K
123) a li . cme monas ‘zimme mann, Zimme nings (K 10) a li . c me ninkas
‘zimme mann, Kalkenings (K 116 u. a.) a li . kálkininkas ‘kalkb enne ,
Pli zus (K 90) a li . plyčius ‘ziegelmache , ziegle e Plie eningsglas (K 117)
a li . ply zygelmache , ziegle glas, S egus (K 58) a s igius ‘dedach,
S icklus (K 150 u. a.) a li . s . s iusklie , S iglus (K 97) a li . s iklie .
8. ou os e a -Bludszus (K 84 u. a.) a li . blidžius
‘schüssle , Podszus (K 30 u. a.) a li . puõ džius we be
ö zus (k 158), Re schus (K 162) a li . siebsiebmache
‘schüssle , Bludenings (K 20) bei endes gezu li . blidininkas
‘ öp e , Gi nus (K 20 u. a.) a li . ginius ‘Mühlens einhaue ,
56 ac a
ch is iane schiLLe
Linguis ica Li huanica LXVI
9. se iços Ka zaunings (K 113) a li . ka čiáuninkas ‘schankwi ,
K au le(y)dies (K 43 u. a.) a li . k aujaleids ‘ade lasse , sch öp e ,
Waßenings (K 126) a li . ažiniñkas ‘ uh mann, Maynus (K 123 u. a.)
zu li . manius ‘ äusche , händle ’, Kup schus (K 157), Kubzus
(K 57) a li .
kùpčius ‘kau mann.
10. äm e Bo meis a is (K 25) Pa . a li . bo meis as bu mis as ‘Bü ge meis e ,
Golmis e as (K 154) de d / Ga nmeis e ‘hil sbeam e des ischmeis e s (Wenskus
1990, 48), Pa abulei (K 53) p esumi elmen e Pa . a li . pa óbelis ‘Po abel,
ki chendiene , S a os (k u. a.) a li . s ó as a ‘(o s-) ‘Vo s ehe , Lau zas (K 108
u. a.) a li . laučas ‘jagdau sehe , 139 Packmo a is (K 30) Pa . a li . pakamė
‘gu asu sehe , Waßna (K u 120 a.) apa en emen e a li . ažna, he .
11. Mili a Sche wenings
(K 186) a li . šá ininkas
‘zeugmeis e , S al zuhns
(K 49) Pa . a li .
s ečius, s ilčius ‘schü ze.
12. ou os Schippo us (K 104) a li . špo ius ‘schi e , Bugeningk (K 97 u. a.)
e mu l. a li . būgnininkas ‘ ommle , Skamb aks (K 31 u. a.) a li . skámb akas
‘spielmann, Bi bindschus (K 128 u. a.) a li .
bi binčius ‘schalmeienspiele .
4 . eQuenz: oP 10 dos di e os p o u snaMen P ussisch-Li auens uma quan i i a e egis ção dos di e os
p o u snames a isa-se de ido a iando o hog aphies como ex emamen e di ícil. além disso são mui os
p o issões só sob e as co esponden es o mações pa onímicas g aspá eis. inso a pa ece é a es e
luga ap op iado, além dos di e os p o issionais ambém as deles o madas pa onymika e
pen he onymika19 a conside a , pois só assim a nome o mende po ência do co esponden e appella i um
pode se de e minada. sob conside ação de sêm adas g aphien de um di e o p o issionalnome e de odas
as suas imedia as pa onímicas e pen he onymicas de i a ions esul a-se a seguin e imagem. Como a
abela mos a, exis em a pa e dos nomes p o issionais no signi icado ‘schmied, ‘schneide e ‘Wagne
quan o à equência quase pa eleles aos nomes de amília alemães. Em ez disso, e le e o aqui o a
abalhado equenzamps e a alde almen e gep en eada siedlungss uk u P eußisch-Li auens com a
dominanz de seus especí icos p o issões. 19 como pen he onymika são de o mas de nome do
schwege a e de i adas o mas de nome pa a designação do schwege sohne designado.
be u snamen im P eußisch-li auischen
63s aipsniai a icles lusi iš sla ų (lenkų i bal a usių) kalbų i iš p o esijų pa adinimų, į ai iais
laiko a piais pasiskolin ų iš okiečių kalbos.
siūloma su p o esija s aipsnyje susijusių asmen a džių d ylikos lygių klasi ikacija leidžia juos
di e encijuo i pagal a i inkamą p o esinę s i į. s a is inė analizė pa odė, kad su p o esija susiję
asmen a džiai, eiškian ys p o esijas pagal ama ininkų gamybos s i į (p z. : Schmied ‘kal is ,
Schneide ‘siu ėjas , Töp e ‘puodžius , Bö che ‘d ožėjas , Sa le ‘balnius , Radmache
‘ ačius , Schumache ‘ba siu ys , Ge be ‘kailiadi bys i Tischle ‘s alius ), y a i in dažni. ne isos
pa a dės, ku ios gali bū i kildinamos iš p o esijos i a nybos pa adinimų, in e p e uo inos kaip
iesiogiai su p o esija susiję asmen a džiai. e ka čiais jas galima aiškin i kaip p a a des.
Į eik a 2012 m. janei o 7 d.
ch is iane schiLLe
Humbold -Uni e si ä zu Be lin
Ins i u o pa a alemã língua e Linguís ica
Un e den Linden 6, D-10099 Be lin, Alemanha
[email p o ec ed]