V. Če nė. I enai
e many ei 75-e i 239
VIOLETA ČERN
Ins i u o de lenguas Lie u ių
I enAI e MAnYTeI 75-e I nugã ių kaime, sie e kilóme os de Ku šnų, Po ilo
Zenono e manio y K is ina Pe ai y ė amiliaje 1937 años, pe mismo liepų
žydėjimą, 3 julio día, gimė duk ė I ena. P ieška iu sus na ales nugã ėse
i ían ocho habi an es. Aho a allí d i sodybos eischliko. Du ienkiemiai,
íos e manios ienkiemiai, i o miškingimi localo ėmis. Kadaise en
e manios sodybą pas Lis eni i conocimien os sueida ęs odo el pueblo, ma
en casa e a puikus apa a o de adio Philips. Sodiečiai aquí enida habían
nusi o og a ia di e sos j encios ogos o pasida y i o aukų documen os
I ene's ė elis, al que oda giminė llamaba Žaniu, enía seno inio ikojį
apa a o de o og a ía. Sodyboje ūjė su sumeis au as ėjo molūnas,
ab icés elek os ene gía, šlamėjo mamy ės puoselė o ja dín con
muchasyb aisme zes y aisk ūmių, incluso 28 bičių a ilías. E u u asimajai
kalbininkei es ekę kopinė i medų, gaudi i spiečius. I ena de la in ancia mena
his o iaía sob e judíai es, a las que años del Segundo mundo gue a e a
p iglaudusi su amilia. Los pad es po su sal ación y globą ya después de
mue e ue on p emiados con medallas y diplomas de Teisuolii.
De pa umės maž aikams (seimoje be jaunėlės I enos augo su sesuo) ue
įskiepy a, en palab as de I enos diciendo, abajo eligiónja. Sesše ių años I ena
240 KALboS KuLTū A | 85 sa a ankiosamen e ap oco a lee . Desde lib os,
pe iódicos, pe iódicos, de los cuales sus casas ue acumulada abundancia.
Smu gi al pueblo en la escuela p ima ia de p ime o se depa amen o desdeyk
ue asladada en e ce a. Las ciencias secunda ias u u as kalbininkė
e minó en Ku šėnuos. del idioma y li e a u a de Li uania aquí ue maes o de
lus es de la memo ia el poe a S asys Anglickis. I ena le gus aba lee . En la
escuela amigos medio en se io, medio b omeando a ella e a pegadina de la
enciklopedía caminando. 1961 m., g aduada en es udios Vilniaus pedagoginiame
ins i u e, I ena e many ė comenzó a abaja Lie u ių kalbos i li e a ū os
ins i u e (nuo 1990 m. Lie u ių kalbos ins i u as). I ena ecue da que al jo en
empleado Ins i u as (ella pe maneció iel a él oda ida) di ec o de Kos o
Ko sako iemposis habęs i š en o ė, y á senio esos colegas ellos mi ėjen con
didžiule espe o. Comenzada abaja en Dialec ologías depa amen o
(en onces sek o iuje), pos e io men e pasó a Žodynų sky ių. Ie ižinės
paciencia exigen e abajo así sob e el abajo del ocynininko después de
muchos años con a á I ena. y el comienzo ue desde expe imen omųjų ex os.
Sólo acabado mokslus ocynininku nocon igas. Leksikog a é ecue da que
e i icaba cada línea e, cada palab a. Sa o maes oju I ena conside a
kalbininką ocynininką Joną Paulauską, de cual ella mapėsi paci iai abaja ,
susc ub i. LKŽ IX omo (1973) ya apa ece I enos e many ės como paw a a del
ex o dicodyno, y desde XVII omo (1996) kalbininkė Dic iona y y edaguó.
Ilgainiui I eną pa aukė an onimai. An onimus ella es nomb ada po su amo de
ida. ¿Po an onimus? I ena juokaudama dice que aquí culpa de opues as
unidad y de la lucha dêsnis, ma pe iloso ías examená exsi aukusi jus es a
cues ión. Gė is y malo, oscu a y li iesa, neg o y bal as, pesados y lige os,
ue es y débiles, eig i y nega i... Desde an esp iešos suna s y a chaininė y
dio comienzo a p ime á dicho de al ca ác e en Li uania 1985 m. apa eció su
p epa ado Lie u ių kalbos an onimų žodynas. I ena e many ė 1993 m. ex e n
apgynė dise ación an onymija y an onimai de los idiomas Li uanos. An onimai
a si p i akino odo I ene men is: an onimines pa es de palab as ella εξyk
pama o leyendoda ex o, izmi s a escuchydamasi adio. Me ziaga kaupiama,
sus gausėja. 2002 m. ella p epa a Mokyklinį lie u ių kalbos an onimų žodyną, 2003
m. solidų An onimų žodyną, en el cual 5259 an onimų lizdai. Medjiaga ecogida de
ein ešim ies Li u ias lengua dicodyno omos, g ožinės li e a u a,
au osakos, pe iodikos. I ena da syk desde leksikog a inés p ác ica i a
hacia eo ía. 2008 m. apa ece su monog a ía An onimija i an onimai.
V. Če nė. I enai e many ei 75-e i 241 Sob e palab as de ecopilación
expediciones,cuyos bu a po 50, I ena habla como sob e el des ino do aną. La
p ime a más imp esionan e. m. ella, e i o 1958 cu so s uden é, iaja a
Va nius. expedición lide a el p o eso Vladas G ina eckis. Más a de, ya
abajando en Ins i u e, es ekę šnekin i en e ka učių sėdin į ke džių
Pelesojè, o a ez ódūnėje, Ge čiuose, habla se con Kùpiškio k aš o
žmonėmis, habbin i ma cinkoniškius, escucha dzūkiškų melodías. o qué
milag o, cuando senu és ab ían k aičių sk inia, paskleisda o inyčius,
ke u nyčius, šešianyčius. I ena mena sh iesios memo ia Kazimie ą Pakalką,
que is nešioda ęs seno inio magne o ono mediniu ko pusu, didžiulį, sunkų, kokį
diez kilog ų egucien e. I ena e many ė es mucho abajada a o os
dicciona ios jun o con o os p epa é Li uania TSR upių i eže ų a dyną (1963),
F azeologijos žodyną (2001), Mokyklinį a p au inių žodžių žodyną (cua o
ediciones 1995, 2000, 1998, 2010). Paskelbė a ículos de lexicog a ía y
lexicologías, oponimicas, de la cul u a del lenguaje cues iones en La cul u a
del lenguaje, Li u ias kalbo y os cues iones (Ac a Linguis ica Li huanica),
Gim ojoje kalboje, o os publicaciones. Ilgą iempo kalbininkė ue miemb o de
la comisión de e aluación de Jó enes ilologos concu sos. También de muchos
lib os edac o a, aduc o a de la ians lengua (pod aug con o os aducía
Mi ologijos enciklopediją), palab asynų, ado ėlių ecenzen ė, de di e sas
publicaciones suda y oja.
Scaladando o og a ías, en las que en amjin as Ins i u o akimi kos, en
los ojos k in a elegan iška š iesiaplaukė dama. Feide calo uma, anquuma,
san ū i šypsena. Teko oído deci : be galo nuoši di, jau i, do a. O: él es el
único homb e con el que ni siquie a yo conseguí enoja me. Dos eces I ena
e many ė (d auge con o os) es p emiada Li uania ciencia p emia 1996 m.
po abajo an e Lie u ių kalbos žodyno, 2002 m. po abajo an e
F azeologijos žodyno.
Plu imos annos, mi que ida I ena!
Recibió 2012 11 05