Mokinių požiūris į lietuvių kalbą: ryšys tarp kalbos vartojimo, mokėjimo ir mokymosi

BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 AURELIJA TAMULIONIENĖ Lie u ių kalbos ins i u as MOKINIŲ POŽIŪRIS Į LIETUVIŲ KALBĄ: RYŠYS TARP KALBOS VARTOJIMO, MOCJIMO IR MOKYMOSI ESMINIAI VODŽIAI: li e ian kalba, mokinių kalba, kalbos mokėjimas, kalbos a ojimas. ANOTATIJA In ques o a icolo engono p esen a i isul a i di uno s udio e e ua o 20182019 m. che ha ce ca o s abili e, quali lingue p edomina ano nel linguaggio degli s uden i, e mos a e, come le ispos e degli s uden i ipo a e igua dano con le lo o disposizioni igua do alle lezioni di lingua Li uanee, insegnamen o della lingua Li uanea e della lingua Li uanea. Paaiškėjo, che come mokinių kasdienė kalba, a seconda dal consumo s i ies, p e aia due lingue: lie u ių e anglų. La g ande pa e dei s uden i indica, che namie pa la lie u iškai, quasi u i che lie u ių kalba lega o lib i. Al i isul a i di consumo linguis ico dipendono dall'e à: quan o più anziani gli s uden i, an o più spesso essi scelgono inglese (p.g., na iga e in e ne , gua da e ilmus). Dalle ispos e p esen a e dai s uden i es ykkėjo un o e legame a lingua li uanee di dominio e lezioni di lingua li uanee di alu azione: quei s uden i, ai quali impa a e li uanei di lingua non c'è, le lezioni di lingua li uanee non piacciono, e ice e sa. ĮVADAS Gli sclinici e della pubblica a enzione semp e più spesso ice e s udi della lingua dei mokini, als oma, quan o mokini le e linguà, p as ėjan į aš ingumą può de e min i al e lingue. Pa la e su dei cambiamen i nell'e à scolas ica del consumo delle lingue li uani è impo an e pe il a o che p ecisamen e in quel momen o p incipalmen e adica a l'e e o degli al i linguaggi, a e possibili à di ope a e la lingua consumazione massima sono nella scuola, pe ché solo in lei obbliga o iamen e impa amasi delle lingue li uane. Nus ačius, di cui lingue più in luisce la lingue li uani usa a dagli alunni, alu ando le in e azioni a lingue li uane e la sua insegnamen o e lie u ių kalbos galias. app endimen o, è possibile pe ugdymo con inio ope a e e a o za e gli alunni usa e L'ogge o di ques o a icolo il appo o a alunni linguaggio, pagamen o e app endimen o analisiė, si basa (p adinių klasių (3–4 kl.), pag indinio ugdymo (5–6, 7–8 kl.) klasių mokinių), eikiančių AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, su 536 ques ionnai e da i, accol i da scuole alle scuole di insegnamen o e app endimen o in lingua li uana | 2 doi.o g/10.35321.9bkalba.20192.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 į ai iose Lie u os apsk i yse: D uskininkų, Kauno, Klaipėdos, Pane ėžio, Šiaulių, Vilniaus (l'obie i o appun amen o l'analisi degli a i udini dei s uden i alla lingue li uanee). A icoli 1 esamina i S ipsnio scopo e e ua o un'analisi dei isul a i dell'indagine degli s uden i a sakymai į anke os klausimus, pa odan ys yšį a p kalbos a ojimo, mokėjimo i mokymosi. de e mina e, quale lingua p e ala nei disco si dei s uden i, mos a e, come le ispos e o ni e degli s uden i sono lega e con le lo o disposizioni pe le lezioni della lingua li e ians, Li uanian linguis ics e Li huanian linguis ics. A al ine, solle a e i seguen i compi i p incipali: 1) e e ua e di e si g uppi di e à e di sessi s uden i di uso della lingua, mi in 2) s abili e, come gli s uden i alu ano il possesso di lingue li uanee e s anie e; 3) i ela e la possibile connessione a la lingua ilmus, skai an knygas, na šan in e ne e analizę; li uana pagamen o e pagamen o in asi ellamen o. me odo (di coičiazione) iene applica o calcolando e p esen ando la equenza delle ispos e. Nel p imo capi olo dell'a icolo si i ede l'a uali à e Nag inėjan mokinių a sakymus aikomas ap ašomasis anali inis me odas, kiekybinis pobūdis dello s udio, nel secondo engono p esen a i i isul a i dello s udio, iene p esen a a compa a i a analisi dei da i. 1. TIRIMO ACTUALATIS AND POWER in Li uania e e ua a non poche ice che delle linguis iche disposizioni di di e si g uppi della socie à, spesso singoli aspe i engono esamina i paski i ques ioni. Tu a ia anco a manca anco a consis en i ice che empi iche, i ol e alla lingua degli alunni consumazione, la mo i azione di app endimen o nelle elemen a i e p incipale ugdymo classi nelle ose scuole, do e l'insomoji lingua è lingua li a ians. Ul imamen e mol a a enzione iene assegna a alle disposizioni lingubiche dei mokinių. Più spesso s udia e disposizioni dei s uden i delle supe io i classi pe la lingua li uane, e e ua i nazionali mino mino i à scuole di disposizioni dei s uden i pe la lingua li uane s udi, nemajo sono ice che, che mos an i l'a eggiamen o a comun inà lingua e in a mes in e connessioni (p.zg.: Aliūkai ė e k . 2017; Ramonienė 2010; 2013; Ramonienė, Ex a 2011). in Li uania e all'es e o è s a a e e ua a nume ose ice che, il cui ogge o delle disposizioni linguis iche dei di e si g uppi della socie à, nonché dei linguaggi li uanici di consumo e pagamen o (p.g.: Čubaja ai ė 2013; U bai y ė 2018). Nag inė a, come l'app endimen o di lingue s anie e lemia mokinių požiū į į lie u ių kalbą, i os sąsajos a p šių eiksnių i požiū io į lie u ių kalbos 1 Da enza accol i pa ecipando al p oge o inanzia o dallo S a u issima commissione delle lingue li uani Ki ų kalbų po eikis mokinių lie u ių kalbai i sa imonei: si uacija, endencijos i galimybės“ (Vals ybinės lie u ių kalbos komisijos pi mininko 2018 m. 16 gennaio d. o dinanze N . V-10 app o a a p og amma Lie u ių bend inės kalbos, a mių i ki ų kalbos a mainų unkciona imo i kai os y imų p og ama, esecu ice is i uzione Lie u ių kalbos ins i u as, da a conclusione con a o 2018 m. 16 luglio. N ., K-2/2018). AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, mokėjimo i mokymosi | 3 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 pamokas. Iš pa eik ų ezul a ų ma y i, kad „ aikų požiū is į lie u ių kalbą y a labiausiai susijęs con […]...> bambino pomėgiu legge e, sc i e e e pa la e […]...>; i bambini, che amano ques a a i i à, più spesso a e mano che le lezioni di lingue li uanee lo o piaccion (Dabašinskienė e k . 2011: 143). Negli s udi si en a izza le disposizioni degli s uden i e la mo i azione impa a e impo anza. Mol a a enzione iene assegna a al a (soli amen e seconda) lingua app endimuisi. Si amme e che il successo dell'app endimen o linguis ico do a mo i azione, lega a a lingubiniche disposizioni, l'ambien e di app endimen o (Ushioda 2013; Dö nei 2014). Nei più ecen i la o i engono esamina e disposizioni di bambini e adolescen i pe quan o jos p es ižo. Ty imai odo, kad e ybinės nuos a os dėl kalbos susi o muoja jaunesniame igua da i li uani e l'e à scolas ica, deja, lie u ių kalbos p es ižas mažėja su suimi quan o più al a classeė, an o meno mokinių alu a la sua signi ica i a sociale (Pode ienė, 215). P is a omi naujausi mo y acijos moky is i nuos a ų dėl lie u ių kalbos modeliai, Vaičiakauskienė 2019: si indica che [T]eigiamas disposizioni pe quan o igua da la p op ia lingua, iden i à, li uani e li uani, ques a in luenza alla mo i azione, e l l l'aumen a la quali à del linguaggio (Vilkienė e k . 2019: 63). Pe ques a ice ca i da i colleziona i 20182019 m. Pascol a a anke is ica. Anke ą cos i uisce due pa i. Nella p ima pa e del ques iona io sono s a e o ni e domande gene ali, seconda […] a e mazioni, insieme indicando la possibili à di sceglie e una delle ispos e (Nesu inku Né sono d'acco do, né sono d'acco do Su inku / /). Gli alunni delle supe io i classi (58) pildia ano anke à sa a ankiamen e, gli alunni delle in e io i classi (3 4) le domande e le a e mazioni del anke o e ano ma ca i ad al a oce, essi legge ano le ispos e. Du an e lo s udio accol i da i s a is icamen e a a i in modo manuale, esamina i ele onine nume iokle Mic oso O ice Excel. L'a icolo, enendo con o del suo ema, sceglie e di esamina e ques i aspe i: 1. Mokinių amžius (klasė). 1. In che classe Tu s ai adesso? __________ 2. I s uden i sessi. 3. Pañimeck il uo ly ì: □ y . □ mo . 3. L'uso della lingua. 6. Quale lingua o lingue di soli o pa la e a casa? □ lie u ių, □ lenkų, □ usų, □ anglų, al a________ (įpisyk) 7. Į ašyk, ku ia kalba pap as ai Tu a) gua da i ilm ___________________________________ b) leggia e lib i _________________________________ c) na šai in e ne e ________________________________________ AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, pagamen o e app endimen i | 4 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 4. disposizioni Mokinių dėl lie u ių kalbos pamokų, lie u ių kalbos mokymo i lie u ių kalbos. 9. Pažymėk, kaip Tau sekasi mokykloje moky is šiuos dalykus: 9b. in Li uania: 1 mol o ca i i, 2 ca i i, 3 bene, 4 mol o bene (apib auk) 9d. Es e no lingua: 1 mol o ca i o, 2 ca i o, 3 bene, 4 mol o bene (apib auk) Kokia Ta o opinione sul linguaggio li uaneo? Pensa, cosa pensi, e segna Tu la più ada a ispos a. A e mazioni Non Conco do Nien e conco do, né non conco do Su inku 6. Mi piace legge e lib i. 11. La Li uania lingua è peski, mi è di icile pa la e bene e sc i e e. 14. Le lezioni di lingua Li uanie nonin e essos. 19. Mi piacciono lezioni di lingua li uane. 25. Li u ians lingua non mi piace. I luoghi di i iamen o sono s a i s en a i sceglie e quelle, che sa ebbe o in di e en i luoghi della Li uania, quindi scel e D uskininkų, Kauno, Klaipėdos, Pane ėžio, Šiaulių, Vilniaus apsk i ys. 1 PAV. Lo s udio seleziona e ci c i is (zemėlapis da in e ne , accesso in e ne : h p://www.lie u oszemelapis.com/apsk iciu-zemelapiai) Suda an p ende e guidau asi ques i c i e iis: i iamųjų amžius (klasė), i iamųjų ly is. 1 LENTEL. Ti iamųjų ca a e is ica pagamen o e app endimen o | 5 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 Dis e i D uskini- nkai Kaunas Klaipėda Pane ėž- ys Šiauliai Vilnius Del 73 96 62 42 70 193 Mo . Vy . Mo . Vy . Mo . Vy . Mo . Vy . u o: Mo . Vy . Mo . Vy . 40 33 44 52 31 31 20 22 35 35 105 88 3,4 5,6 7,8 3,4 5,6 7,8 3,4 5,6 7,8 3.4 5,6 7,8 3,4 5,6 7,8 3,4 5,6 7,8 18 22 33 19 19 58 18 22 22 0 42 0 39 15 16 55 77 64 Ly is Klasė AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 2. RISULTATTI TRIMA Tenendo con o dell'obie i o di ques a ice ca, esamina o l'uso della lingua in i a quo idiana degli s uden i, la conoscenza della lingua (mokinių sa ęs įsi e inimas) e la connessione a pagamen o della lingua e app endimen o. 2.1. Uso delle lingue in i a quo idiana Ese ci ando ques a ice ca p incipalmen e esamina o gli s uden i si scelgono uso della lingua in i a quo idiana, . i. siek a de e mina e, dalla quale pa la i mokiniai lingua namie, žiū i ilmus, legi o lib i, na šo in e ne . Rice u i isul a i indicano che a casa la maggio pa e degli s udia i pa la lie u ians kalbà (93 pe cen o), do e kas čiau pa la a angliška (20 pe cen o), usiškai (16 pe cen o), lenkiškai (3 pe cen o) e solo singoli casi pa la a al e, čiau a ojam, lingue, lingue: ispanų, p ancūzų, okiečių e k . Dai isul a i si ede che la scel a del linguaggio di consumo quo idiano non dipende dal sesso. Le ispos e ice u e si spa se o apylyi: maggio anza me gaičių (71 pe cen o) e be niukų (68 pe cen o) namie pa la p incipalmen e li a ian lingua, ečiau angliškai (me gaičių 14 pe cen o, be niukų 15 pe cen o), usiškai (me gaičių 11 pe cen o, be niukų 13 pe cen o) o al e lingue. Nei p esen a i ques iona i gli s uden i po e ano egis a e e qualche disco si. Men e maggio anza indicò che namie pa la solo lie u iškai, u ono e ali, che indica ono che accan o ai lie u ians di lingua a oja e ingles, ečiau usų kalbą. Ques i da i sono di icili da alu a e unap asmialmen e. Si può pensa e che pa e degli s uden i abbia scel o indica e qualche lingue non a causa del a o che lo o a casa comunicano in en ambe le lingue, ma pe ché appaiono casi singolii, quando lo o in en ambe le lingue comunicano con amici, ašo in social ne wo king e e c. Risul a i da i isiedu i p ono izza e 2 e 3 igu e. 2 PAV. Lingua, che c ea mokiniai 3 PAV. Linguaggio che mokiniai kalba namie: mokiniai kalba namie da i pe sesso AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, mokėjimo i mokymosi | 6 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 Du an e l'esecuzione della ice ca si è ce ca o s abili e, come la scel a della lingua do a gli alunni amžius. Kad pa la namie lie u iškai, indicò più di me à della 8a classe (77 pe cen o), al i classi i da i quasi non di e iscono (6469 pe cen o.). Cadde in lingua inglese, p incipalmen e indica i 6 classe (22 pe cen o) e 3 classe (21 pe cen o) i s uden i, 5, 7 e 8 classi i isul a i cos i uiscono 1014 pe cen o, e il meno a gli indiczi, che namie pa la e inglese, sono 4 classe dei s uden i (8 pe cen o). Rusų kalba bend aujan ys nu odė daugiausia 7 klasės mokiniai (17 p oc.), 4, 5, 6 e 8 klasų mokinių pa eik i ezul a ai apylyiai (1014 p oc.), e almeno usų kalbą kaip namie a ojamą kalbą nu odė 3 klasės mokinių. Ul e io i in o mazioni su di e en i classi di s uden i di lingua del consumo namie polinkius ede e da 4 igu a. 4 PAV. Lingua, dalla quale gli s uden i pa la namie: da i secondo classe A sakymai in domanda, dalla quale pa la no malmen e gua dimi ilmmi, è di e sii esni. Me è (50 pe c.) dei s uden i hanno indica o che ilmus žiū i in li e ians lingua, al i (35 pe cen o) op a ono inglese lingua e solo pauzenain casi ma ca e e usų (3 pe c.) e lenkų (1 pe c.) lingu. Gli allie i indica ono e abbas anza a amen e us ojamų di lingue, quali come a abų, ko ėjiečių o ancūzų kalba e k . Ri iene che essi non abbiano po u o capi e comple amen e co e amen e la ques ione. Pe esempio, mol i dubbi solle a la scel a della lingua co eėjiečių. Si può conside a e, che žiū imi ilm ko eėjiečių, che a ualmen e sono mol o popula esus, ma essi più p obabilmen e sono ado i in inglese o al a lingua o sono mos a i con sub i ais. Nonos an e ques e ci cos anze, i p incipali polinkie ihaiškėjo, e lo o aki aizdūs p e alaja lie u ių e anglų kalbos (ž . 5 ig.). Nagliėjando i da i i ol a a enzione a ques o, se alla scel a della lingua ha in luenza il sesso. Risul a i similius: che gua da ilmus li e iamen e, hanno indica o quan o più me gaičių (53 pe cen o; agazzi 48 pe cen o), ispe i amen e agazzes quan o čiau gua dui AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, ilmus angliškai pagamen o e mokymosi 7 doi.o g |0.35321/bkalba.2019/12.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 (32 p oc.; plg. be niukų – 38 p oc.), apylygiai mokinių (me gaičių – 12 p oc., be niukų – 13 pe c.) gua da ilmus in usų lingua (ž . Fig. 6). 5 PAV. Lingua, dalla quale mokiniai gua da 6 PAV. L'angla, che c ea mokiniai žiū i ilmus: p ima eseguendo l'in es igazione kel a ipozze, che ilmus, p oc. duomenys pagal ly į, p oc. Ve in a i ai, kaip kalbos inkimasis žiū in ilmus p iklauso nuo mokinių amžiaus. Da quan o più anziani mokiniai, il lo o più spesso žiū i ilmus in inglese, pasi i ino. I isul a i indicano che lemesnių classi di s uden i più endono a gua da e indicano che quan o più ilmus lie u ių kalba, 7 klasės mokinių pa eik i ezul a ai ienodi, o 8 klasės mokiniai jau spesso gua dius ilmus in inglese (ž . Fig. 7). 7 PAV. Lingua che anno gli s uden i gua da i ilm: da i pe classe Come mos ano i da i dell'indagine, le p incipali lingue in cui gua da i i ilm, sono d i lie u ių e anglų (ž . 8 ig.); do e kas ečiau ilmų žiū ima in usų (ski ingose klasėse ja ilmus gua da da 10 a 16 p oc. mokinių). AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, pagamen o e app endimen o | 8 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 8 PAV. Lingua, con cui mokiniai žiū i ilmus: da i secondo classe Didžioji mokinių dalis (ne 85 p oc.), pap ašy i nu ody i, ku ia kalba skai o knygas, nu odė lie u ių kalbą (ž . 9 ig.). Quindi, quasi u i gli s uden i lib i leggeo in Li u iano, mol o čiau leggono anglišchi (13 pe cen o), degli al i linguì indica e solo pauzie casi. A ques o è mol o impo an e a i a e a enzione: se leggendo gli s uden i scelgono la lingua li a ians, du an e la le u a, buona scel a della le e a u a si può a e un e e o posi i o alla lo o usa a lingua. I isul a i pe sesso sono a ylyghi (ž . ig. 10): appena a pochi pe cen ais meno ga gaičių indica ono che leggono lib i in Li u iano (83 pe cen o; plg. agazzi 86 pe cen o; appena a pochi pe cen en ais più di lo o, che leggono inglese (14 pe cen o; plg. agazzi 10 pe cen o). 9 PAV. Lingua, che c ea s uden i 10 PAV. Lingua con cui i s uden i leggono i lib i: da i legge i lib i pe sesso Risul a i pe classe apylygiai in u e le classi p edominano le lingue Li uanee (7791 pe cen o.). Legge e dei li uani in lingua p incipalmen e selezione 5 classe (91 pe cen o) e 3 classe (91 pe cen o) mokiniai, 6 8 classi dei mokinių da i ispos e si è spa i o uni o memen e, i. e. 82 pe cen o di ques i classi dei mokinių legge in lie u iškai, e 4 (90%) classi dei mokiniai da i quan o AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, si dis ingue 77 pe cen o di ques i klasi dei mokiniai, ha indica o che il pagamen o dei le o i doi | 9/10.3521/bkalba.139 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 lie u iamen e, 19 pe c. legge o anglišca. Come al a lingua, in cui si leggono i lib i, indicziusių pupilini ski ing classies sono da 7 a 16 pe c. I isul a i o enu i sgua da i 11 igu a 11 PAV. Lingua con cui gli alunni leggono lib i: da i pe classe da čiau usų (7 pe cen o) e in al e pa ilie Da bu o klausiama, kokia kalba mokiniai na šo in e ne e. Kiek didesnė dalis nu odo, kad in e ne e na šo anglų kalba (47 p oc.), šiek iek ečiau na šoma lie u ių kalba (45 p oc.), linguis iche (1 pe cen o). Le agazze na igši i i agazzi li uanici 55 pe cen o). Rusų kalba kalba enkasi dažniau nei be niukai (49 p oc.; plg. be niukai – 38 p oc.). Na šymo anglų kalba ezul a as a i kš inis: me gai ės na šy i in e ne e anglų kalba enkasi ečiau (42 p oc.; plg. na šy i in e ne colleggasi quasi uni o memen e: ques a lingua na šo 8 pe c. me gaičių e 6 pe c. be niukų. I isul a i o enu i sgua da i 12 e 13 igu e 12 PAV. Lingua, che c ea s uden i 13 PAV. Lingua che anno gli s uden i na igšo online: na igšo online da i pe sesso Anco a p ima eseguendo la ice ca solle a ipo esè, che quan o più anziani i s uden i, an o più spesso essi p e e iscono na igši e in e ne in inglese. Spėjimai si a e ma ono i isul a i indicano in e e i che gli alunni più anziani p e e iscono na iga e In e ne in inglese (ž . Fig. 14). Ryškus AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, cambiamen i is i dal pagamen o e app endimen o | 16 doi.o g/10.35321.9bkalba.20192.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 Apibend inan si può a e ma e che i legami a linguaggi di Li uania e app occio a linguaggi di Li uania, così come a linguaggi di Li uania e alu azioni di lezioni di lingue di Li uania sono signi ica i i, e il legame a linguaggi di Li uania app endimen i e pagamen o è mol o o e. IŠVADOS 1. Is y us di e so g uppi di e à e di e si sessi s uden i linguaggio usage, spiegò: 1.1. En ambi i sessi mokiniai namie pa la Li uanie lingua, mol o iau ingles, usų, polkų lingue, solo a singoli casi al i, iau us ua i, lingue (ispanų, anūzų, okiečių, e c.). Namie in Li uania pa la più che me à di u i i classi dei s uden i. Mezz'ul ima lie u iamen e namie pa lan i sono a 7 classe dei mokiniai (be o e e penk adalie), p incipalmen e namie pa lan i angliškai a 6 classe dei mokiniai (be o e k a adalis). 1.2. Me à apposus ų mokinių žiū i ilmus in lie u ių kalba, più che ečdalis li žiū i anglų kalba, pa ieniai mokiniai ilmus žiū i usų, polkų e in al e lingue. Le agazze qualche più spesso che i agazzi isualizzano ilmus in Li uania, e a o no i agazzi più spesso isualizzano ilmus in inglese. Žemesniųjų klasių mokiniai ilmus dažniau žiū i lie u ių kalba, aukš esniųjų klasių mokiniai (nuo 7 klasės) anglų kalba. 1.3. I s uden i di en ambi i sessi e di e so e à leggi o lib i in li e i, solo appena più di dieciadalis in inglese. Knygas читать литовской речи собирается любого века списки. mokiniai, aigi s a bu į ai a k eip i dėmesį suda an ekomenduojamos skai y i li e a ū os P op io a a e so il legge e si può a e e e o alla lingua consuma a dei s uden i. 1.4. Be e la me à apposos ì dei s uden i na šo in e ne anglišco, quan o čiau na šoma lingua lie u iškai. Me gai ės dažniau nei be niukai enkasi na šy i lie u iškai. Žemesniųjų klasių mokiniai aip pa links a na šy i in e ne e angliškai, o nuo 5 klasės, p amokus anglų kalbos, šia na šoma semp e più equen emen e. Comp endama, in Li uania anco a manca anco a sulie u in ų compu e ini p og ammi, esse sono non ali consue e, e e in alcune us ojamus sup as i, ačiau labai s a bu pe į ai ių dalykų pamokas pagal galimybes duo i mokiniams lie u iškus e minus di icile e e ua e online compi ičių lie u ių kalba. 1.5. Mokinių kalboje y auja d i kalbos – lie u ių i anglų. Lie u ių kalbai pi menybė (nep iklausomai nuo mokinių amžiaus i ly ies) eikiama kaip namuose a ojamai kalbai, ja AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, mokėjimo i mokymosi | 17 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 leggono lib i. La selezione delle lingue gua da e ilma i, na igši i in e ne dipende dall'e à: nelle in e iesnesse classi selkomasi lingua Li uani, nelle supe iesnesse pe einama a lingua inglese. 2. Iš y us, come gli s uden i alu ano il dominio dei li uani, s abili o: 2.1. Meno che la me à degli alunni i iene che lo o la lingua Li uanea a mol o bene, qua oadice che essa a bene, e solo singola men e gli alunni accoglie ano ispos a mol o male. Me gai ės i lo o conoscenze della lingua Li uania alu ano meglio che agazzi: mol o bene le alu ano più come ečdalis me gaičių e solo penk adalis be niukų. E a icenda: mol o malamen e i p op i sape e alu a qualche agazze a e meno che dieciadalis agazzi. Bes iamen e le conoscenze delle lingue li uanee alu ano 4 classe dei mokiniai. Da 5 classe la si uazione cambia: che mol o bene segnaci in li e ians lingua, miei meno come qua iadalis mokinių, e almeno ali mokinių è 7 classe. 2.2. Me à di u e le classi di alunni i engono che la lingua s anie a lo o lo accia mol o bene, e zodalis che bene, e solo pauzie s uden ii possibile conoscenze di lingua s anie a alu a mol o male. Esminių isul a i di dispa i à a di e si sessi non osse a a. Meglio le conoscenze di lingua s anie a alu ano 6 8 classe i s uden i (lie u ians lingua conoscenza meglio alu ano 4 classe i s uden i). 2.3. Gli alunni app ezzano bene sia linguaggi li uani che lingua s anie a. La p incipale di e enza solo è che più di me à dei s uden i i iene che la lingua s anie a seguaci mol o bene, men e alu ando le conoscenze dei li uani lingua maggio anza dei s uden i indicano, che la lingua Li uania seguaci bene. Solo mol o piccina pa e di u i le classi dei s uden i i iene, che dei Li uanei e s ani lingwi impa ano mol o male. 3. Is i u il legame a insegnamen o della lingua li uana e insegnamen o, s abili o: 3.1. Il legame a l'insegnamen o dei li uani e il pa e e, che i li uani siano di icki, sono di icia, e iesioginis: jeigu mokiniai nu odo, kad lie u ių kalba sekasi blogai a labai blogai, ai jie ją laiko ice e sa. Che e come gli s uden i alu e ebbe o dispo e dei linguaggi li uani, la maggio pa e di lo o con eiginio, che delle li uani non piace, non conco da. Tu a ia sąsišio a la alu azione mokėjimo i jos mėgimo esama. 3.2. Esama s ip aus yšio a p lie u ių kalbos mokėjimo i lie u ių kalbos pamokų della lingua li uani: maggio anza degli s uden i, ai quali la lingua li uani non si suona (jie scegliosi ispos a mol o malgi), sos iene, che le lezioni della lingua li uani neįdomios (mokinių, ai quali lingua labai ge ai, y a ik mažiau nei dešim adalis). AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, li uani sekasi mokėjimo i mokymosi | 18 doi.o g0.35/1321bkalba.2019/9.2.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 LITERATŪRA Aliūkai ė D., Mikulėnienė D., Čepai ienė A., Ge žo ai ė L. 2017: Kalbos a ian iškumas i jos e inimas pe cep y iosios dialek ologijos požiū iu: a ian ų i ie ų aizdiniai, Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla. Čubaje ai ė L. 2013: Socioling is inis Kauno mokslei ių pa eikslas. Dak a o dise acija. P ieiga in e ne e: h ps://www. du.l /c is/handle/20.500.12259/56358. Dabašinskienė I., Balčiūnienė I., K i ickai ė E. 2011: A anks y asis užsienio kalbų mokymas lemia požiū į į gim ąją kalbą? – Kalbų s udijos 19, 143–147. P ieiga in e ne e: h ps://www. esea chga e.ne /publica ion/265980537_A _anks y asis_uzsienio_kalbu_mo kymasis_lemia_poziu i_i_gim aja_kalba. Dö nyei Z. 2014: Mo i a ion in Second Language Lea ning. – Teaching English as a Second o Fo eign Language. Celce-Mu cia, M., B in on, D. M., Snow, M. A. (eds.), Bos on, MA: Na ional Geog aphic Lea ning / Cengage Lea ning, 518–531. Pode ienė N., Vaičiakauskienė S. 2019: Lie u ių kalbos p es ižas: mokinių nuos a os dėl lie u ių kalbos š ie imo poli ikos kon eks e. – Li uanis ica 65, 3(117), 199–219. Ramonienė M., ed. 2010: Mies ai i kalbos I. Kolek y inė monog a ija, Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla. Ramonienė M., ed., 2013: Mies ai i kalbos II. Kolek y inė monog a ija, Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla. Ramonienė M., Ex a G. 2011: Mul ilingualism in Li huanian Ci ies. Languages a Home and School in Vilnius, Kaunas and Klaipėda, Klaipėda / Tilbu g: Klaipėdos uni e si e o leidykla. U bai y ė K. Kauno ki akalbių kalbinės nuos a os i apa ybė [in e ak y us], Kaunas: VDU, 2018. P ieiga in e ne e: h ps://www. du.l /c is/handle/20.500.12259/35646. Ushioda E. In e na ional Pe spec i es on Houndmills, Basings oke, Hampshi e Mo i a ion. – Language Lea ning and P o essional Mo i a ion Challenges, New Yo k, NY: Palg a e Macmillan. Vilkienė V., Vilkai ė-Lozdienė L., B užai ė-Liseckienė J. 2019: Lie u ių kalba Vilniaus lie u iškose, lenkiškose i usiškose gimnazijose: mokėjimo kokybė, kalbinės nuos a os i mo y acija, Vilnius: Vilniaus uni e si e o leidykla. P ieiga in e ne e: h ps://www. u.l /leidyba/images/eknygos/Lie u iu_kalba_mokyklose.pd . Gau a 2019 12 09 P iim a 2019 12 30 AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, mokėjimo i mokymosi | 19 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 PUPILS’ ATTITUDE TOWARDS THE LITHUANIAN LANGUAGE: THE CONNECTION BETWEEN LANGUAGE USAGE, PROFICIENCY, AND LEARNING Summa y The a icle p esen s he esul s o a 2018–2019 s udy aimed a iden i ying he mos p e alen languages in pupils e nacula , showing he co ela ion be ween he pupils’ answe s and hei own a i udes owa ds Li huanian classes as well as owa ds eaching he Li huanian language and he Li huanian language in gene al. Analysis o he da a has e ealed ha , depending on he a ea o usage, he daily pupils e nacula is domina ed by wo languages: Li huanian and English. The Li huanian language akes he lead (i espec i e o he age and gende o pupils) in se e al a eas: Li huanian is he language spoken a home and he language o eading books. In o he a eas, such as wa ching ilms and b owsing, he choice o language depends on he age, wi h younge pupils op ing o he Li huanian language, while senio s make a ansi ion owa ds English. No ably, all pupils choose o ead hei books in Li huanian. This is an impo an ac o o no e, because i is h ough eading ha he language can be empowe ed. Analysis o he sel -g ading o he p o iciency o he Li huanian language has showed ha gi ls end o gi e hemsel es highe g ades o hei Li huanian language skills compa ed o boys. The highes sel -g ades o Li huanian language skills ha e been obse ed among ou h- g ade s. Beginning wi h g ade 5, he g ades shi and he sel -g ading ends o go down. The s udy sugges s ha pupils end o gi e hemsel es high ma ks in e ms o hei p o iciency in bo h Li huanian and o eign language. The main di e ence is ha he majo i y – mo e han one-hal – o pupils belie e ha hei o eign language skills a e excellen ; in g ading hei own Li huanian language skills, many pupils a ed hei Li huanian language p o iciency as good. And only a ac ion o pupils ac oss all g ades belie e ha hei Li huanian and o eign language skills a e e y poo . In es iga ion o he connec ion be ween he p o iciency o he Li huanian language and eaching has highligh ed a s ong and di ec ela ionship be ween he sel -g ade in Li huanian and he belie ha he Li huanian language is e y di icul : pupils who a e hei Li huanian AURELIJA TAMULIONIENĖ. Mokinių požiū is į lie u ių kalbą: yšys a p kalbos a ojimo, mokėjimo i mokymosi | 20 doi.o g/10.35321/bkalba.2019.92.13 BENDRINĖ KALBA 92 (2019) www.bend inekalba.l ISSN 2351-7204 language skills as poo o e y poo also say ha his language is di icul , and ice- e sa. The pupils answe s ha e also e ealed a s ong ie be ween he sel -g ade in Li huanian and he ondness o Li huanian classes, wi h pupils who a e ailing in Li huanian ha ing li le ondness o Li huanian language classes, and ice- e sa. KEYWORDS: Li huanian language, pupil e nacula , language p o iciency, language usage. AURELIJA TAMULIONIENĖ Lie u ių kalbos ins i u as Pe o Vileišio g. 5, LT-10308 Vilnius [email p o ec ed]