Klementina Vosylytė. „Palyginimų žodynas“

228 acta Linguistica Lithuanica LXX VioLeta černė Lietuvių kalbos institutas Kierunki badań naukowych: leksykografia, leksykologia. Klementina Vosylytė Słownik porównań Wilno: Instytut Języka Litewskiego, 2014, 619 s. ISBN 978-609-411-110-5 Laureatka Nagrody im. Kazimierasa Būgi z 2014 r., Klementina Vosylytė, autorka czterotomowego Słownika kupiszkėńskiego, autorka i redaktorka Słownika języka litewskiego, redaktorka wielu słowników gwarowych, tym razem przygotowała dzieło leksykograficzne poświęcone frazeologii. Jest to Słownik porównań (dalej – SP). Głównym powodem, dla którego zdecydowano się przygotować SP, są nowe dane, wszak Słownik porównań języka litewskiego (dalej – SPLJ) ukazał się niemal trzydzieści lat temu (Słownik porównań języka litewskiego, oprac. K. B. Vosylytė. Wilno: Mokslas, 1985). Słowników poświęconych frazeologii języka litewskiego nie ma wiele. Oprócz wspomnianego już tutaj LkPŽ należy wymienić Lietuvių kalbos frazeologijos žodynas Jonasa Paulauskasa (1977) i Lietuvių kalbos frazeologijos sisteminis žodynas (1995), Frazeologijos žodynas (2001), a także Vaizdingieji lietuvių kalbos posakiai Joniny Lipskienė (2008). K. Vosylytė wyraźny ślad w dziedzinie frazeologii pozostawiła dość wcześnie. W 1973 r. obroniła rozprawę doktorską Lyginamieji frazeologizmai lietuvių kalboje. Na ten temat Vosylytė pisała także w Lietuvių kalbotyros klausimuose (obecnie – Acta Linguistica Lithuanica), w pracach MA, w Kalbos kultūroje i innych publikacjach. Doktor nauk humanistycznych K. Vosylytė kiedyś wspomniała, że materiały do tego Słownika – czyli to, czego nie było w LkPŽ – zaczęła zbierać podczas opracowywania Lietuvių kalbos žodynas (dalej – LkŽ). Lyginamieji frazeologizmai w PŽ są podawane według dominanty gramatycznej. Ustalenie, które słowo porównawczego wyrażenia należałoby uznać za główne, nie jest proste. takie założenie można sformułować na podstawie konkretnych przykładów porównywanych słowników. Porównajmy: LkPŽ PŽ OSZUKAĆ • jak wilkowi lis oszukać udało się kap jak wilkowi lis oszukać Kb. Udało się udało się jak wilkowi lis (iron.) tŽ V 598 (al), TŽV598[Al], PPr 403 [Al]. (s. 25) wilkowi • jak (kap) wilkowi lis oszukać nie Nie udało się kap wilkowi lisa oszukać kb. oszukać (iron.) jak wilkowi lis oszukać PPr 403 (al). (s. 568) klementina Vosylytė. Palyginimų žodynas 229recenzje / reviews LkPŽ PŽ IŠVIRIAU • jak z popiołów bùzę š vi ugotował, to tak zrobisz, jak z popiołów ugotowałem (iron.)! Lp. (s. 96) ugotował • jak z popiołów bùzę švirė buzę zrobisz, jak z popiołów bùzę šviriau (iron.) Lp. (p. 152) MURLA • jak mùrla (murlgas) murlėgas murlėgas Vžns. Wszyscy panowie są jak połykają, połykają jak nietoperze Užp. | Dziecko jak nietoperz Lkm. chłopak jak nietoperz Dgl. (s. 167) jak nietoperze užp. | chłopak jak nietoperz dgl. Dziecko jak mùrla • jak murlgas (mùrla) drūdrūtas jak nietoperz Vžns. Wszyscy panowie Lkm. (s. 270) PAKĖLĖ • jak na stógu paklė pakelk • jak na stógu pakélk anam paanam pasakyk, jak na stogu pakelk –powiedz, jak na stógu pakélk – nie zachowuje sekretu nie zachowuje sekretu (tajemnicy) Šts. (s. 188) to strukturalne i akcentuacyjne, spójniki porównawcze. Porównajmy: (tajemnicy) Šts. (s. 306) PŽ uzupełniony o komponenty leksykalne, warianty LkPŽ PŽ ADATŲ • jak na ãdatų (s. 19) adatų • jak (kai, kap, keip, lyg) na (an, in) ãdatų (s. 1) GYVENSIĄS • jak wiecznie gyvénsiąs gyvensiąs • jak (it, kaip) gyvénsi, gyvéntai, gyvéntum) (s. 122) LĖLĖ • 1. jak [jeden] lėl (s. 145) wiecznie (ám žių, (s. 83) ámžius, šitą mẽtų) gyvénsiąs (gyvénsįs, lėlė • jak (kai, kap, keip, lýgu) [jeden] lėl (llė, lėlýtė, lėlitė, lėlučitė) (s. 236) ZNUDZONY • jak znu̇dzony znu̇dzony • jak (kai, kap, keip) nu (s. 180) dzȯny (kai, kap, tatum) pkas (s. 219) (puoka, pūkẽlis, pūkiùkas) (s. 362) niektóre (znu̇dzyta, znu̇dzytas) (s. 293) PUCH • jak pkas (pūka, puoka) puch • jak warianty otoczenia porównawczego i znaczenia, w LkPŽ oddzielone pionową kreską (|), w PŽ traktowane jako nowe znaczenie itp. Na przykład: LkPŽ PŽ ROZTRZĄŚNIĘTY • jak roztřąśnięty lus (zwinny) jak roztrząśnięty Skd. | 1. Vink Przyjechawszy, wyspałam się, byłam jak kosić – byłbym jak roztrząśnięty Ms. rano roztrzęsiony Trkn. | on, łobuz, pracuje jak roztrząśnięty Lkš. (s. 94) jak roztrząśnięty • jak (kai) roztřąśnięty Vink lus (zwinny) jak roztřąśnięty skd. | roztrząśnięta Ms. rano trzeba by jeszcze trzeba by jeszcze kosić – byłbym jak rozczłonkowany trkn. 3. on pracuje jak rozczłonkowany Lkš. <...> (s. 146) 230 acta VioLeta černė Linguistica Lithuanica LXX LkPŽ PŽ KAMANTAI • jak kamañtai (ka kamantai • wargi jak kamantai (kamañtas) 2. grube grubych wargach, wargi jak kamantai DūnŽ. <> (s. 102–103) Škn. | grubowargowa jak (kai, kap) kamañtai mañ tas) b) grube wargi jak kamañtai Škn. dziewczyna o dziewczyna, wargi jak kamantai dūnŽ 354. <...> (s. 166–167) Morfologiczne i syntaktyczne właściwości gwarowe konstrukcji porównawczych i zdań ilustracyjnych w PŽ nie są transponowane do ogólnego języka litewskiego, natomiast fonetyczne są transponowane jedynie nieregularnie. W LkPŽ robiono to również niekonsekwentnie: LkPŽ PŽ APTEKINTAS • jak aptẽkintas i sūaptekytas ir sviesto, ir karvės kap apteriau, ir sviesto, tłuste) Lp. Prosięta kap aptekyti bios) Lp. obarczony – choćbyś ostrzył nożyczki na jego grzbiecie Vlk. (s. 29) obarczony – choćbyś • kap aptẽkytas i sūrių prisdarių prisdarau, ir karvės kap aptẽkytos (riekytos (bardzo Świnie jak obarczone Lp. koń jak Lp. koń jak ostrzył nożyczki na jego grzbiecie Vlk. (s. 18) DRIEKŲ • jak psu włókien potrzeba, tobie tych oto okularów jak psu włókien Šts. (s. 62) włókien • jak psu włókien potrzeba, tobie (pakuł) (iron.) okularów jak psu włókien (pakuł) (iron.) Šts. (s. 82) DURIA • jak dūrè dùria Veiza – jak dura • (naprężony, wpatrując się) Šts. durtè (p. 65) jak dūrè dùra Veiza – jak durte dura dùra (wpatrując się, patrzy naprężenie) Šts. (p. 87) OSKUBANY • jak nùpeštas Paražys część snopa zbóż) musi być równa jak tylna peštas DūnŽ. (s. 178) dūnŽ 241. (s. 291) (janūpeštas • jak npeštas Paražys (tylna część snopa) musi być równa jak npeštas KOZA • 20. jak koza, gdy łamie się ogon • jak koza, której łamie się ogon Lama (krzyczeć) jak koza, gdy łamie się ogon PP39. (s. 182–183) że ogon jest łamany PP aukštas lýgu parvaras (żerdź płotu sztachetowego) Ggr. (s. 205) párvaras złapana zaczęła ryczeć (krzyczeć) jak złapana koza zaczęła ryczeć 39. (s. 298–300) PERVARAS • lýgu pérvaras aukštas lygu parvaras • lýgu párvaras (żerdź płotu sztachetowego) ggr. (s. 317) skrócone formy PŽ nie są wydłużane, w razie potrzeby uzupełnia się je w nawiasach kwadratowych zdań ilustracyjnych. Na przykład: LkPŽ PŽ BALOJE • jak w bãloje mieszkam jak w jak w błocie (ciężko, źle) KrvP[Mrc]. (s. 39) błocie w błocie • jak w bãloj mieszkam (źle, ciężko) krvP (Mrc). (s. 39) GANYTI • jak wilk owce paść mu paść • jak wilk owce można siać jak wilk owce paść (nie wolno paść mu mak siać jak wilk owce paść (nie pozwolić) Pc. (s. 74) pozwolić) Pc. (s. 107) klementina Vosylytė. Palyginimų žodynas 231recenzje / reviews LkPŽ PŽ KUMELLUPIS • jak źrebię-wilk pa klúonėje pachnie jak kumellupis na klepisku[je] nie[je] (iron.) Gršl. (s. 138) kumellupis • jak źrebię-wilk pa klúo klepisku pachnie jak źrebię-wilk na (iron.) gršl. (s. 224) MUILAS • 3. jak psu mydło pasowało (tiko, (tiko, pritiko) gdy psu[i] mydło Jrk122. (s. 166) mulas • gdy psu mulas pasowało (iron.) pasowało) gdy psu[i] mulas (iron.) jrk 122. (s. 268–269) W PŽ znacznie zmienił się sposób przedstawiania frazeologicznych synonimów. Porównajmy: LkPŽ PŽ ODLEPIONY • jak (niby) z gliny ulepiony (mó arkliai lio) ulepiony (odle­piony) a) brzydki człowiek: nos jak z gliny odlepiony Slm. Vidmantas Sześciwilkiemu wydał się jakby z gliny odlepiony Vaižg. c) konie wspaniałe (dobre, piękne) – jak z gliny odlepione Šts. a konie były dobre jak z gliny ulepione – zamiast: nie ustał Dkk. | były konie, mówiąc wprost, jak z gliny odlepione rš. (s. 62) odlepiony • jak (keip, niby) [z] gliny drėbtas • jak z gliny ulepiony drbtas o był dobry jak z gliny ulepiony – zamiast: ustał dkk. (s. 82) b) duży, gruby, tłusty odlepiony 1. brzydki człowiek: nos jak z gliny odlepiony slm. 2. duży, gruby, tłusty Vidmantas Šešiavilkis wydał się Vaižg. jakby ulepiony z gliny. 3. konie wspaniałe – jak ulepione z gliny Šts. | były to konie, mówiąc wprost, jakby ulepione z gliny rš. (s. 286) UMRZEĆ • 1. jak (dokładnie) matce (matka umrzeć • jak matka umrzeć Płacze jak matka umrzeć (żałośnie) trgn. Trgn. krzyczy jak po śmierci matki Kltn. Gdera (płacze) jak po śmierci ojca Skdv. czegóż już tak tu żałujesz, jakby matka umarła?! Trgn. (s. 164) matce umarł kltn. Płacze jak ojcu, umrzeć) umrzeć (umrzeć) krzyczy jak po śmierci matki (żałośnie) jak ojciec umarł (ojcu umarł) 1. Zaunija (płacze) jak ojciec umarł skdv. <...> (s. 266) po śmierci • tak samo po śmierci matki czego już tu żałujesz tak samo po śmierci matki? ! trgn. (s. 290) W LESIE • jak (jak gdyby) w lesie (po lesie • lesie (głośno), nie widzi, jak (kiedy; sln) po tak wrzeszczysz, jakbyś był w lesie?! Wielkie Księstwo Litewskie. Wrzeszczy jak po lesie Kri. (s. 165) w lesie • jak w leśie jak (kiedy) po lesie woła co) woła jak w lesie krąży. (s. 266) że ludzie śpią Jnš. czemu Wrzeszczy jak w leśie, nie widzi, że ludzie śpią jnš. (s. 266) OBUDZIŁ SIĘ • jak ze snu się obùdził (pra obudził się • jak ze snu się prawdę, jakby obudził się ze snu, dzieci się (otrzeźwiał, oprzytomniał) Žem. oczka obudził się ze snu, dzieci się ucieszyły, nawet oczka rozbłysły Žem. (s. 184–185) obùdził ojciec bùdo) teraz ujrzał nagą ucieszyły, nawet oczka rozbłysły rozbłysły Žem. (s. 301) ojciec jakby obudził się • jak ze snu się obùdził teraz ujrzał nagą prawdę, jakby obudził się ze snu (otrzeźwiał) Žem. (s. 352) 232 acta VioLeta černė Linguistica Lithuanica LXX W PŽ zmieniło się traktowanie porównań złożonych z deminutywami. W LkPŽ postępowano niekonsekwentnie, często deminutyw jako komponent leksykalny nie był wskazywany. Na przykład: LkPŽ PŽ AUKŠLYS • jak aukšlỹs teraz spódnica wąska jak aukšlelis Šts. (s. 34) wąska aukšlelis • jak aukšlẽlis teraz spódnica jak aukšlẽlis Šts. (s. 29) LIEPA • 3. jak kwitnąca lipa piękna jak kwitnąca lipka KrvP[Mrc]. (s. 147) lipka • jak kwitnąca lipka piękna jak kwitnąca lipka krvP (Mrc). (s. 239) ׯAKAS • 1. jak pączków żak mały jestem dzieckiem jak pączków żakiel (woreczek), (woreczek), przy płocie przywiązany, a TDrVii146 [Kin]. (s. 334) ׿akiel • jak pączków żakiel jestem małym przy dziecku jak pączków żakiel przez kozy obgryziony ros przywiązany, a przez kozy obgryziony tdr Vii 146 (kin). (s. 590) Znaczenie frazeologizmu porównawczego w PŽ wyjaśnia się tylko w tych przypadkach, gdy nie wynika ono ze zdań ilustracyjnych, na przykład: Et, tu kalbi kap balzgatnė (dużo, bzdury) Plv. (zob. balzgatynė (s. 40)); Bėga kaip bėgūnlis (bardzo szybko) Pnd. (zob. bėgūnėlis (s. 44)); Krinta nuotaika – kaip dilgynė širdį pervelka (boli) rš. (zob. dilgynė (s. 80)); Man arielkos reikia kap gadžiui (bardzo mało – szybko się upija) aps. (zob. gaidžiui (s. 104)); Eina kap grãmas (nieostrożnie) rtn, Lp, Lš. (zob. gramas (s. 124)). jednak objaśnianej leksyki jest wiele. W niektórych przypadkach eksplikowane jest główne słowo porównawczego połączenia, na przykład: Ko tu čia stypsai kaip bùsilas (gandras)?! ds. (zob. ×busilas (s. 62)); Duona suzmekus kai cãplius (kietas molis) ds. (zob. caplius (s. 64)); Susiraukęs kap čémpė (megzta šliurė) krsn. (zob. čempė (s. 66)); Wypuści go bosą jak czucz (szczenię) rsz. (zob. czucze (s. 69)); i ty skakałeś z językiem jak czyżyk (taki ptak) z poddasza (strychu) Prng. (zob. czyżyk (s. 69)); Już tutaj twoja dziewczyna i brzydko wybrana: sama wysoka, tyłek szczupły, ramiona ustawione – jak stulgė (jakiś cienki przedmiot z grubym końcem) Prng. (zob. stulgė (s. 422)). W razie potrzeby w zdaniach ilustracyjnych wyjaśnia się znaczenie głównego słowa porównania – a zarazem całego porównania. Na przykład: Zrobił jak czukas (świnia, prosię, tj. brzydko) snt. (zob. czukas (s. 69)); Usta jak juszka (zatyczka do pieca, tj. duże, szerokie) LPP ii 536 (ładn.) (zob. ×juszka (s. 161)); Ziemniaki jak lūžà (gęstwina splątanych drzew, zbóż, tj. duże), jak reiks ir kast ds. (zob. lūža (s. 243)). klementina Vosylytė. Palyginimų žodynas 233recenzijos / reviews Linkstama aiškinti (nors taip daroma nenuosekliai) ir rečiau vartojamus iliustrasłów zdań przykładowych. Na przykład: Šmūžina (sunie się) jak niedźwiedzica przy crulio (skowronka) jajach brs. (zob. meška (s. 261)); i dvalakuo[ja] (idzie, wymachując rękami) jak dvelẽkis (powiewająca tkanina) grg. (zob. dvelekis (s. 91)); Babom tylko amaliuoti (paplać), języki jak pančẽkos (pończochy, tj. długie) dūnŽ 25. (zob. ×pančeka (s. 311)) itd. Wyjaśnienie porównania lub jego wyrazu kontekstowego nie jest takie proste. W tej tabeli przedstawiono różne zmiany objaśnień w porównywanych słownikach: LkPŽ PŽ WYRZEŹBIONY • jak wyrzeźbiona to wyrzeźbiona to jałówka: rietai (uda), (s. 92) jałówka: wyrzeźbić • jak (kiedy) kiedy wyrzeźbiona (piękna) Jrb. rietai (uda), kiedy wyrzeźbiona (szczupłe) jrb. <...> (s. 144) KEPAMAS • jak (niczym) kẽpamas a) ko kepamas • jak (jak, niczym) kẽpamas rangaisi, (s. 115) kraipaisi) kap kepamà?! alk. <...> (s. 188) PARPELIS • jak parpelis (šližikas) Ds. (s. 193) ciepły jak párpelis (kukulis) ds. (s. 315) zmieniło čia tvarsaisi (vartaisi) kap kepama! Alk. <...> 1. ko čia tvarsaisi (nenustygsti, párpelis ale tu, katiparpelis • jak párpelis ale tu, katinėl, nėl, ciepły jak się nie tylko objaśnienie, lecz także podejście do tego, które słowo lub porównanie należy objaśniać, a którego nie. Oto grupa porównań, których znaczenia, słowa-ilustracje itp. W LkPŽ nie były objaśniane. Na przykład: LkPŽ PŽ GAURYS • kaip gaurỹs Plepa jis visada kap koks gaurys Vrb. (s. 75) kap koks 2 gaurys • kap gaurỹs Plepa jis visada gaurỹs (niegadatliwy) Vrb. (s. 108) ×GAURONAS • kaip gaurõnas ko rėki kap gauronas?! Al. (s. 75) gaurõnas ×gauronas • kap gaurõnas ko rėki kap (kruk)?! al. (s. 108) KROWA • 5. jak (niczym) [telnga] kárvė [telnga] na lód (lodzie, przez lód) f) Pririzikausiu jakże jakże telinga krowa krowa • jak (kiedy, kap, niczym) Pririzikausiu kárvė an(t) lẽdo 6. na lodzie Pls. (s. 106) ln ga kárvė ant lẽdo (mała nadzieja na wygraną) Pls. (s. 172–175) KĘKŠTAS • 1. jak kkštas (kkštis, kiókštas) <...> ona rozczochrana jak t. y. neįdužėjusi, kliena J. (p. 114) kėkštas • jak (kai, kaip ir, kap) kkš kiókštas, ten (kkštis, kiókštas, padriki kaip kiõkštas, t. y. neindužėjusi, kiõkštas) 4. ona chuda (szczupła) J. (s. 186) LYDIMAS • jak lýdimas leżą skuleni leżą skuleni jak dimas Švnč. <...> (s. jak lylydimas • kiedy (jak) lydmas 147) lydmas (gałęzie ściętych drzew ułożone na wyrębie) Švnč. <...> (s. 239) 234 acta VioLeta černė Linguistica Lithuanica LXX LkPŽ PŽ LIUNGETŲ • jak ant liungẽtų usiedzi, kiedy siedzi jak na liungetų, (s. 148) nenuliungetų • kiedy na liungẽtų nie wierci się i wierci Tvr. na liungẽtų (na resorach) – wierci się i wierci tvr. (s. 241) Zachodził również proces odwrotny – uznano, że znaczenia dialektyzmu użytego w porównaniu lub ilustracji nie należy eksplikować w SJP. czy jest to dobre, zapewne rozstrzygną czytelnicy Słownika, na przykład: LkPŽ SJP IŠDĖTAI • jak wyraźnie stąd widać, całe całe nasze życie widać jak wyłożone Uzw. (s. 92) nasze wyłożone • jak wyraźnie stąd widać, (wyraźnie, dobrze) życie widać jak wyraźnie uzw. (s. 144) URWIS • jak urwıs urwisko urwis • jak gościach (zachowuje się niegrzecznie jak KrvP[Ar]. (s. 92) krvP (ar). (s. 144) urwıs urwisko zachowuje się jak urwis w urwis w gościach (niegrzecznie) gnie) KŁĘBUS • jak kłębus kłębus jak kłębus ds. (s. 188) Ds. (s. 116) (wymachuje nogami i rękami) jak kłębus ×KYLA • 1. jak chmura przed przed deszczem Zirzia jak jak (s.123) deszczem Zirzia ×kyla • jak chmura chmura przed deszczem (dużo, natrętnie) Ukm. chmura przed deszczem ukm. (s. 199) KIPŠAS • 1. jak diabeł a) Pańsko się się prowadzi, a a nadzy (biedni) jak prowadzi, diabeł • jak diabeł 1. Pańsko diabły LzP. (s. 123) nadzy jak diabły LzP. (s. 199–200) MAIVA • jak maiva, po co się się tu przymilasz jak (mizdrzysz się) tu przymilasz maiva • jak maiva, po co jak jakiś maiva! Vkš. (s. 152) jaki maiva?! Vkš. (s. 246) NEMUNĖS • jak w garnku Nemunė zwykła Plepa pa jak w garnku (s. 172) Nemunė zwykła Plemunė • jak w garnku Nemunė (dużo, bzdury) Ml. jak w garnku Nemunė Ml. (s. 280) KOZIOŁ • 21. jak kozioł u węża Įsiožys • kozioł u węża (nie na miejscu) jak Grk. (s. 181–182) Zdania ilustracyjne słownika – perła wśród pereł. Na przykład: Ta już jak kozioł u węża Įsirangė rangė jak kozioł u węża grk. (s. 296–298) jabłonka jakby pokryta kwiatami (pełna kwiatów) kzrŽ ii 465. (zob. apkrėstas (s. 15)); Kwitł, jakby drzewo było wybielone mlekiem (całe białe) – piękność drskŽ 190. (zob. sulėtas (s. 428)); Gaulė grał na harmonii, jakby przędł ciepłą wełnę rš. (zob. vilną (s. 569)); Z tyłu głowy świeci księżyc, a skronie białe jak szron rš. (zob. šerkšnas (s. 443)); Porównania są obfite, nieilustrowanych porównań jest zaledwie kilka, na przykład: apskriti kaip slyvai, galvas iškėlę, pilnu žingsniu akėčiose eina Žem. (žr. slyva (p. 407)); klementina Vosylytė. Palyginimų žodynas 235recenzji / reviews Wiśnie czarne jak żuki skr. (zob. vabalas (s. 518)); Ani po lodzie się ślizga, ani w mowie [się] myli – mówi, jakby prała skr. (zob. skalba (s. 398)); Jeszcze jakąś [pieśń] zakraczkam jak kura przed kogutem srj. (zob. višta (s. 577)); Kiedy coś przyjdzie na język, to takie melodie wyśpiewuje, że tylko słuchaj, – idzie jak z najpiękniejszego kołodzieja (wspaniale)! Škn. (zob. ožragio (s. 300)); Dawniej, bywało, choć tańczą: dziewczęta idą jak wrzeciona trgn. (zob. verpstė (s. 552)); Tak miło leżące oboje jak ząbki czosnku (przytulone) J. (zob. skiltys (s. 402)); a już zima, zdaje się, jakby czyrak nabrzmiały, pękł j. aist. (zob. czyrak (s. 584)); Wiek pomarszczył twarz, jakby ją zabronował krvP (nmn). (zob. zabronował (s. 424)); Bądź giętki jak koci ogon, nie żałuj pani dyrektorowej cmoknąć w rączkę i jeszcze czegoś, czego pragnie jej wyblakłe serduszko – będziesz piął się jak na drożdżach a. gric. (zob. ogon (s. 505)); Słowa pisarzy odbijają się od naszych serc jak groch od ściany Žem. (zob. groch (s. 608)) i t. t. wyskoczył jak sowa z konopi (zob. iššoko (s. 149)); kiedy dostała biegunki (zob. paimtas (s. 305)); jak żaba w wodę bije (zob. plaka (s. 347)); jak skuzbezdalis po bruździe (zob. skuzbezdalis (s. 406)); jak ptaki wyzbierać (zob. sulasyti (s. 428)). chciałoby się pochwalić powściągliwym, gustownym wyglądem książki, dziełem artysty Roka Gelažiusa. Okładka słownika wyłania się jakby z mgły. a może tonie we mgle. Część litery P przypomina trzon kolumny, ta kolumna przywodzi na myśl główne słowo, według którego porządkowane są porównania. Porównuj, zestawiaj i znów porównuj te zniuansowane barwy i odcienie liter P i Ž. jak również zestawiane rzeczy, przedmioty. Złożono 11 czerwca 2014 r. VioLeta černė Lietuvių kalbos institutas ul. Petro Vileišio 5, LT-10308 Wilno, Litwa [email protected]