Tama a Pe ei o Vidal
Len es de con ac o
b andas como
sis emas de
adminis ación de
á macos
Facul ade de Óp ica e Op ome ía
G ao en Óp ica e Op ome ía
Cu so Académico: 2023-2024
Ti o : Hugo Pena Ve deal
Co i o a: Ve ónica Noya Padín
T aballo de
Fin de G ao
P esen ado na
Facul ade de Óp ica e Op ome ía da
Uni e sidade de San iago de Compos ela pa a
a ob ención do G ao en Óp ica e Op ome ía
Tama a Pe ei o Vidal 2
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Resumo
Nes e aballo p esén anse as len es de con ac o b andas (SCL, do seu e mo en
inglés So Con ac Lenses) como sis emas libe ado es de á macos, p opoñéndoas
unha al e na i a á adminis ación de go as o álmicas pa a o a amen o de
en e midades ocula es.
A pesa de que as go as o álmicas ep esen an o 95% do me cado de á macos
ocula es, so en di e sas limi acións, des acando p incipalmen e a baixa
dispoñibilidade causada polo educido empo de esidencia ocula . Pa a supe a es as
limi acións e man e ni eis e apéu icos adecuados du an e un pe íodo de empo máis
longo p opuxé onse as len es de con ac o b andas de adminis ación de á macos
(DDSCL, do seu e mo en inglés D ug Deli e y So Con ac Lenses). As an axes do
uso de SCL on e ó emp ego de go as o álmicas son no o ias: o ecen a posibilidade
de pe sonaliza a dose de á maco, a dosi icación é máis p ecisa e pe mi en a
edución da dose que a enúa a abso ción sis émica, o que p o oca unha edución do
isco de e ec os ad e sos cola e ais, en e ou os.
O a ac i o das DDSCL deu luga a nume osos es udos de in es igación que
desen ol e on sis emas cunha al a capacidade de ca ga de á macos e unha
libe ación equilib ada e con olada des es. Realiza ase unha e isión de di e sos
des es es udos, des acando as posibles a iacións das ca ac e ís icas químicas e
ísicas que poden p esen a as DDSCL e a súa ele ancia no a amen o de di e sas
en e midades ocula es, como glaucoma ou diabe es. Ademais, expoñe ase unha
endencia máis ecen e como son as Len es de Con ac o (LC) in elixen es, unha
e sión máis inno ado a das DDSCL que pe mi en axus a a dose do á maco libe ado
en unción dos cambios isiolóxicos de ec ados po elas mesmas.
Es e aballo cons a de 6710 palab as.
Tama a Pe ei o Vidal 3
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Índice de Con idos
1. In odución
2. Ca ac e ización de len es de con ac o b andas ca gadas
de p odu os a macéu icos:
2.1. Ca ac e ización química de len es de con ac o b andas
ca gadas de p odu os a macéu icos
2.1.1. T anspa encia óp ica
2.1.2. Con ido de auga en equilib io
2.1.3. Índice de e acción
2.1.4. Pe meabilidade ó osíxeno
2.1.5. Pe meabilidade luída e iónica
2.1.6. Tempe a u a de ansición í ea
2.2. Ca ac e ización ísica de len es de con ac o b andas ca gadas de
p odu os a macéu icos
2.2.1. Humec abilidade
2.2.2. Ca ac e ización mo olóxica
2.2.3. Resis encia á acción
2.2.4. P opiedades ibolóxicas
9
16
16
17
18
18
19
19
20
20
20
21
22
23
Tama a Pe ei o Vidal 4
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
3. Len es de con ac o b andas como sis emas de libe ación con olada de
á macos no a amen o o álmico
3.1. Glaucoma
3.2. Ale xias ocula es
3.3. In eccións bac e ianas na có nea
3.4. En e midades únxicas
3.5. En e midades í icas
3.6. En e midades in lama o ias e au oinmunes
3.7. Diabe es
4. Len es de con ac o in elixen es pa a o a amen o de en e midades
ocula es
5. Conclusións
24
25
27
28
28
28
29
30
32
35
Tama a Pe ei o Vidal 5
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Glosa io de ac ónimos
- AC: Ángulo de Con ac o
- ACV: Aciclo i
- AFM: Mic oscopía de Fo za A ómica (do e mo en inglés A omic Fo ce
Mic oscope)
- ALA: Ácido α-lipoico
- β-CD: β-ciclodex ina
- CoF: Coe icien e de F icción
- CyA: Ciclospo ina A
- DDS: Sis ema Adminis ación de Fá macos (do e mo en inglés D ug Deli e y
Sys em)
- DDSCL: Len es de Con ac o B andas de Adminis ación de Fá macos (do e mo
en inglés D ug Deli e y So Con ac Lenses)
- DK: Pe meabilidade ó Osíxeno
- DMAE: Dexene ación Macula Asociada á Idade (do e mo en cas elán
Degene ación Macula asociada a la Edad)
- EWC: Con ido de Auga en Equilib io (do e mo en inglés Equilib ium Wa e
Con en )
- HPMC: Hid oxip opilme ilcelulosa

Tama a Pe ei o Vidal 6
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
- IR: Índice de Re acción
- LC: Len es de Con ac o
- MAA: Ácido Me ac ílico (do e mo en inglés Me hac ylic Acid)
- OMS: O ganización Mundial da Saúde
- PIO: P esión In aocula
- SCL: Len es de Con ac o B andas (do e mo en inglés So Con ac Lenses)
- SEM: Mic oscopía Elec ónica de Ba ido (do e mo en inglés Scanning Elec on
Mic oscope)
- TEM: Mic oscopía Elec ónica de T ansmisión (do e mo en inglés T ansmision
Elec on Mic oscope)
- Tg: T ansición Ví ea
- VACV: Valaciclo i
- VHS: Vi us de He pes Simple
Tama a Pe ei o Vidal 7
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Índice de áboas
Táboa 1
Táboa 2
Táboa 3
Táboa 4
Táboa 5
Táboa 6
12
14
15
15
17
35
Tama a Pe ei o Vidal 8
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Índice de imaxes
Imaxe 1
Imaxe 2
Imaxe 3
Imaxe 4
Imaxe 5
Imaxe 6
Imaxe 7
Imaxe 8
Imaxe 9
10
12
20
22
22
26
26
27
29
Imaxe 10 30
Imaxe 11 31
Imaxe 12 33
Tama a Pe ei o Vidal 9
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
1. In odución
O ollo humano é un ó gano complexo con in icadas ba ei as ana ómicas e
isiolóxicas. O segmen o an e io do ollo es á o mado pola có nea, a conxun i a, o
humo acuoso, o i is, o co po cilia e o c is alino (1). O segmen o pos e io es á
o mado p incipalmen e polo humo í eo, a e ina, a co oides e o ne io óp ico (1). As
en e midades máis comúns que a ec an ó segmen o an e io do ollo son o sínd ome
do ollo seco, o glaucoma, a conxun i i e alé xica, a u eí e an e io e as ca a a as. As
en e midades máis des acadas que a ec an ó segmen o pos e io do ollo son a
Dexene ación Macula Asociada á Idade (DMAE), a e inopa ía diabé ica, o edema
macula , a i eo e inopa ía p oli e a i a, a u eí e pos e io e o ci omegalo i us (2).
Segundo a O ganización Mundial da Saúde (OMS), hai ap oximadamen e 2200
millóns de pe soas con de e io o da isión. Polo menos 1000 millóns des es casos
pode íanse e i a . As p incipais a eccións que causan o de e io o da isión dis an e
son: ca a a as (94 millóns), e os de e acción (88,4 millóns), DMAE (8 millóns),
glaucoma (7,7 millóns) e e inopa ía diabé ica (3,9 millóns) (Cegue a y discapacidad
isual (who.in )). Es as p eocupan es es a ís icas mos an a necesidade de explo a
mello es es a exias de adminis ación de á macos pa a e apias ocula es (1).
A adminis ación de á macos pódese ealiza de di e sas o mas: go as
o álmicas, pomadas o álmicas, pol os o álmicos, suspensións o álmicas, emulsións
o álmicas, xeles o álmicos, solucións de o mación en xel, enxe os ocula es e Len es
de Con ac o (LC) ca gadas de á macos (3). As go as o álmicas ep esen an o 95% do
me cado de á macos ocula es. Emp éganse pa a adminis a á macos no segmen o
an e io do ollo (4). Non obs an e, a súa p incipal limi ación é a súa baixa
biodispoñibilidade; < 1-3% do á maco e ense no ollo cun empo de esidencia de 1-5
minu os (3). Polo an o, a miúdo p esc íbense go as o álmicas de adminis ación
ecuen e e de al a po encia. Is o pode p o oca e ec os secunda ios, o que á súa ez
conduce a un cump imen o de icien e po pa e do pacien e (5).
Tama a Pe ei o Vidal 16
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
2. Ca ac e ización de len es de
con ac o b andas ca gadas de
p odu os a macéu icos
As SCL son p odu os médicos que deben cump i unha se ie de equisi os
es ablecidos. Ademais, é undamen al que posúan p opiedades especí icas an o
ísicas como químicas, xa que es as ca ac e ís icas xogan un papel undamen al no
seu deseño e no seu uso pa a a adminis ación de p odu os a macéu icos (4).
2.1. Ca ac e ización química de len es de con ac o
b andas ca gadas de p odu os a macéu icos
A ca ac e ización química é undamen al pa a ga an i a calidade, segu idade e
compa ibilidade das SCL cos ollos, así como pa a cump i os equisi os no ma i os e
sani a ios (17).
P opiedade da len e
Tole ancia
T ansmi ancia espec al na zona isible
± 5% absolu o ( alo con ol)
Índice de e acción
± 0,005 absolu o ( alo con ol)
Con ido de auga en equilib io
± 2% absolu o ( alo con ol)
Pe meabilidade ó osíxeno
± 20% absolu o ( alo con ol)

Tama a Pe ei o Vidal 17
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Táboa 5. Tole ancias pa a algunhas das p opiedades c í icas das SCL segundo a
no ma ISO 18369-2:2017 (18)
2.1.1. T anspa encia óp ica
Un dos pa áme os esencias nas SCL é a súa anspa encia óp ica (18). Es a
p opiedade de ansmi ancia espec al é especialmen e impo an e pa a o endemen o
isual e exp ésase como a po cen axe de ansmisión do espec o elec omagné ico
isible (17). De aco do cun es udo ealizado po E on e al. (19), pa a que un ma e ial
de hid oxel sexa ú il como ma e ial pa a SCL, debe pode ansmi i máis do 90% da
luz no espec o isible.
Demos ouse que as DDSCL poden libe a o á maco a un i mo p olongado
adap ando a concen ación des e xa que o á maco ao supe a o lími e de solubilidade
o ma pa ículas. Sen emba go, es as pa ículas pode ían educi po encialmen e o
compo amen o anspa en e, o que a pos ula como unha das p incipais limi acións
das DDSCL (20). Pa a de e mina a anspa encia óp ica das DDSCL medí onse
espec os de ansmi ancia en di e sos es udos (20-23). Es es es udos demos a on
que a anspa encia óp ica ese a ec ada an o pola concen ación do á maco e o
amaño dos liposomas como pola écnica coa que o on p epa adas (20-23). Kapoo e
al. (20) in es iga on o e ec o da concen ación do á maco sob e a anspa encia de
hid oxeis de pHEMA espesos. Os esul ados indica on que a anspa encia óp ica
man ense (>95%) se a ca ga do á maco é in e io a 0,4%, p óximo ao lími e de
solubilidade do á maco en pHEMA. A medida que aumen a a concen ación do
á maco, obsé ase que os hid oxeis ó nanse u bios e case opacos, o que esul a
nunha edución na ansmisión da luz da len e. Pa adiso e al. (21) ealiza on un
es udo no que mos ou que unha capa de ecub imen o de liposomas sob e un
hid oxel non al e a subs ancialmen e a súa anspa encia óp ica ( odos os alo es
ob idos supe a on o 90%). Es es esul ados ob i é onse debido ao pequeno amaño
dos liposomas, cun amaño medio de 103 ± 8 nm. A inco po ación de nanopa ículas
pode ía in luí na capacidade da len e pa a ansmi i luz po que as pa ículas
nanomé icas pode ían di ac a e dispe sa a luz inciden e. A anspa encia das
DDSCL non es a ía a ec ada se o amaño das nanopa ículas é in e io a 180 nm. Pola
con a, demos ouse que as nanopa ículas dun amaño ap oximado de 300 nm educe
a anspa encia óp ica das DDSCL (17).
Como se comen ou an e io men e, a écnica coa que o on o muladas as DDSCL
amén de e mina a anspa encia. Nun es udo, B aga e al. (22) de e mina on que as
DDSCL desen ol as median e imp egnación con disol en e súpe c í ico mos an uns
alo es de ansmi ancia supe io es ao 92%. Men es que Ribei o e al. (23)
de e mina on que en DDSCL de imp esión molecula nas que se incluíu me ac ila o de
zinc como monóme o, a ansmi ancia e a meno . Nes a écnica os monóme os
emp egados son ele an es, xa que nou os es udos nos que se u ilizou a mesma
écnica pe o dis in os monóme os, os alo es de ansmi ancia e an compa ables ós
das LC con encionais (24).
Tama a Pe ei o Vidal 18
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
2.1.2. Con ido de auga en equilib io
O Con ido de Auga en Equilib io (EWC, do seu e mo en inglés Equilib ium Wa e
Con en ) de ínese na no ma ISO 18369-4:2017 coma a acción de masa p esen e nun
ma e ial hid a ado (%EWC), que se equilib ou comple amen e a empe a u a ambien e
(25). Es e alo indica a comodidade das SCL e es á especialmen e elacionado coa
deshid a ación. A deshid a ación das SCL pode p o oca di e sas complicacións
como: cambios nos pa áme os do c is alino e cambios na pe meabilidade ó osíxeno e
na pe meabilidade iónica. A can idade de deshid a ación e o empo pa a alcanza o
equilib io es án in luenciados po a ios elemen os: o con ido máximo de auga do
políme o, o espeso da SCL, a empe a u a e a humidade ela i a e o olume das
lág imas do usua io.
O mé odo es ánda pa a a de e minación de EWC na adminis ación ocula de
á macos co uso de SCL é o mé odo g a imé ico. Es a écnica basease na di e enza
de peso en e a len e seca despois de e i ala do molde e a len e despois de hid a ala
nunha solución acuosa especí ica du an e un empo de e minado (25).
Au o es como Maul i e al. (26) ealiza on un es udo no que se examinou o e ec o
da lonxi ude da cadea de su ac an e (cap ila o de sodio, Tween 20 e Tween 80) e o
peso molecula dos copolíme os en bloque (Plu onic F68 e Plu onic F127) sob e a
ciné ica de libe ación de DDSCL ca gadas de ciclospo ina. Ao ealiza a ca ga di ec a
de ciclospo ina na DDSCL, obse ouse que a %EWC diminuíu de o ma conside able,
dun 88,9% a un 72,9% (es a ía ó a da ole ancia ISO pa a o con ido de auga SCL)
(Táboa 5). Es es esul ados débense á na u eza hid o óbica do á maco. Ademais, as
DDSCL amén pe de on anspa encia óp ica e apa ece on opacas debido á
p ecipi ación do á maco. Non se obse a on e ec os signi ica i os na %EWC das
DDSCL ca gadas con á macos hid ó ilos (17).
2.1.3. Índice de e acción
A no ma ISO 18369-1:2017 de e mina que “O Índice de e acción (IR) é unha
elación en e a elocidade da luz no balei o e a elocidade desa mesma luz nun
ma e ial”. Os ma e iais de hid oxel ideais pa a o seu emp ego na ab icación de SCL
deben p opo ciona un IR simila ó da có nea (un IR de ~ 1,37). O ma e ial de IR máis
al o pode pe mi i unha edución no g oso da SCL e, polo an o, mello a a comodidade
do seu uso. O IR é ele an e dende o pun o de is a óp ico, pe o amén dende o pun o
de is a isiolóxico, xa que é un alo medible que e idencia as al e acións no EWC
dos políme os (17). Sil a e al. (27) in es iga on o IR de LC de hid oxel silicona
(TRIS/NVP/HEMA) en b anco compa ándoas co mesmo ipo de LC pe o ca gadas con
sal de diclo enaco sódico. Os alo es de IR dos non ca gados (1,417 ± 0,020) e os das
mos as ca gadas (1,411 ± 0,003 – 1,418 ± 0,001) non mos a on di e enzas
es a ís icas signi ica i as e os alo es encón anse den o do ango de ole ancia ISO
(Táboa 5).
Tama a Pe ei o Vidal 19
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
A pesa de que o IR é unha das p opiedades esenciais pa a a alia as SCL, non
se ealiza on es udos in ensi os des a p opiedade en DDSCL (17).
2.1.4. Pe meabilidade ó osíxeno
A maio ía do osíxeno da có nea p ocede da a mos e a. Po es e mo i o, pa a
man e a in eg idade co neal e p opo ciona unha de ensa su icien e con a as
in eccións, os ma e iais das SCL son pe meables ao osíxeno debido ao seu al o
con ido de auga. Como se indica na no ma ISO 18369-1:2017, a Pe meabilidade ó
Osíxeno (Dk) de ínese como “o luxo de osíxeno en condicións especí icas a a és
dun ma e ial de LC de espeso uni a io cando se some e a unha di e enza de p esión
uni a ia” (17).
Es udouse a Dk dos hid oxeis ac ílicos biomimé icos ca gados con olopa adina.
En compa ación cos ma e iais de hid oxel de con ol, os hid oxeis ca gados con
olopa adina non mos a on di e enzas signi ica i as coas ou as SCL (17).
En aballos como o de Nas e al. (28) ealizá onse medicións da Dk de hid oxeis
con e sen ca ga de á maco. O hid oxel ca gado de á maco unha Dk de 28,3 ± 1,3 Dk
en compa ación con 27,4 ± 2,2 pa a a SCL de con ol. Como se desc ibe na áboa 5, a
ole ancia ISO pa a a pe meabilidade ó osíxeno es á den o do 20% do alo de
con ol, polo que, o alo Dk do hid oxel ca gado nes e es udo es á nun ango
acep able.
2.1.5. Pe meabilidade luída e iónica
Pa a asegu a a o mación dunha capa lími e hid odinámica luída en SCL é
necesa io ob e unha pe meabilidade iónica axei ada. Es a capa diminúe a ab asión
di ec a en e a SCL e o ollo. Só se pode man e un mo emen o adecuado da SCL
cando exis e un ni el mínimo de pe meabilidade iónica. Es a p opiedade é i al xa que
pe mi e que a película lac imal pos e io da len e se e o me en e pes anexos e pa a a
eliminación dos des ei os me abólicos (17).
In es igacións de Maul i e al. (29) demos a on que con un implan e de anel
ca gado de nanopa ículas en SCL a pe meabilidade iónica diminuía no ablemen e.
Ademais, indicouse que os coe icien es de di usión do luxo de ións diminuían en
p esencia de nanopa ículas.
A pe meabilidade iónica é un pa áme o ele an e que se elaciona di ec amen e
coa comodidade e oi ci ado en di e sos es udos no desen ol emen o de DDSCL.
Malia is o, ac ualmen e non exis en no mas ISO sob e o mé odo de medición e
ole ancia des a p opiedade (17).
Tama a Pe ei o Vidal 20
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
2.1.6. Tempe a u a de ansición í ea
A T ansición Ví ea (Tg), p opiedade inhe en e dos ma e iais polimé icos amo os,
é a e idencia mac oscópica da ans o mación do mo emen o do políme o, que a ec a
di ec amen e ó endemen o dos ma e iais. Es e enómeno es á elacionado co
mo emen o molecula , polo que, a lexibilidade da cadea molecula , a o za
in e molecula , a copolime ización, a mes u a e a plas i icación son ac o es in e nos
ele an es que a ec an á Tg dos políme os de al o peso molecula (30). Di e sos
es udos demos a on que os ma e iais e mé odos de adminis ación de á macos non
in lúen na Tg. Po exemplo, a a iación de Tg despois da adición de β-ciclodex ina (β-
CD) non oi ele an e, o que indica que a adición de β-CD non a ec ou
signi ica i amen e ó g ao de e iculación do hid oxel ou á ixidez da ede (31). Xiang e
al. (32) non obse a on ningún cambio na Tg debido á in odución de á macos cando
se emp ega on DDSCL pa a adminis a indome acina. Non obs an e, a Tg do hid oxel
aumen ou ca dose e a concen ación do e iculan e.
2.2. Ca ac e ización ísica de len es de con ac o
b andas ca gadas de p odu os a macéu icos
A ca ac e ización ísica das SCL implica a a aliación e desc ición de di e sas
p opiedades que in lúen no seu endemen o e con o .
2.2.1. Humec abilidade
O mé odo máis emp egado pa a medi a humec abilidade dunha supe icie sólida
é de e mina o Ángulo de Con ac o (AC) (33) (Imaxe 3). Ao a alia o AC, pódese
p edici o compo amen o in i o da SCL: can o meno sexa o AC, mello se á a
capacidade de humec ación do ma e ial sob e o subs a o e, en consecuencia, maio a
es abilidade da película lac imal es endida sob e a supe icie da len e (34). A no ma
ISO 18369-2:2017 de ine: “Ángulo de Con ac o (AC) es á o mado pola in e sección
das anxen es da in e ace sólido-líquido-gas comp endidas en e unha LC, un líquido
coñecido e ai e baixo unhas condicións especí icas” (17).
Imaxe 3. Diag ama que mos a o AC (θ) dun líquido nas supe icies: os AC máis
al os co esponden a unha meno humec abilidade e ice e sa (33)
Tama a Pe ei o Vidal 21
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
A humec abilidade é un ca ac e ís ica de g an ele ancia xa que in e i e na
capacidade de p opagación da película lag imal ao longo da supe icie do ma e ial, o
que pode a ec a a p opiedade ibolóxica das SCL (17). Nun es udo ealizado po Hui
e al. (35), in es igouse o ángulo de con ac o de LC de hid oxel silicona libe ado es de
cip o loxacino. Obse ouse unha edución nos alo es de AC das SCL imp esas en
compa ación coas SCL de con ol. Is o indica ía unha maio humec abilidade nas
DDSCL ca gadas con cip o loxacino.
T aballos p e ios de Meh a e al. (36) es uda on no os deseños de ecub imen o
pa a SCL. Adap a on unha o mulación pa a modula a libe ación de malea o de
imolol emp egando qui osano. Obse a on que ó inco po a pa ículas sólidas de
qui osano, o AC dos ma e iais p obados aumen ou.
Es a p opiedade es á undamen almen e ligada ca comodidade das SCL.
Ademais, a humec abilidade amén en un impac o na deposición da SCL. Polo an o,
é esencial de e mina con p ecisión o AC da SCL pa a pode es uda máis a ondo o
impac o dos ma e iais ca gados nas p opiedades das DDSCL. A pesa dis o,
ac ualmen e non exis e ningunha no ma ISO acep ada pa a es a ca ac e ís ica. Is o
pode debe se a que non hai un mé odo es ánda pa a medi a humec abilidade das
SCL (go a sésil, bu bulla cau i a, placa Wilhelmy e con a iacións das an e io es) (17).
2.2.2. Ca ac e ización mo olóxica
Es udos p e ios mos an que ap oximadamen e o 50% dos usua ios de SCL
sen i anse incómodos nalgún momen o, o que se asocia coa na u eza das SCL
emp egadas. Non obs an e, a azón p incipal es á elacionada coa mo oloxía
supe icial das SCL (37). As SCL deben e boas p opiedades supe iciais, e o amaño
e a sua idade da supe icie in lúen na súa comodidade. A mo oloxía e a ugosidade
da supe icie das DDSCL es udiá onse median e mic oscopía elec ónica de ba ido
(SEM, do e mo en inglés Scanning Elec on Mic oscope), mic oscopía de o za
a ómica (AFM, do e mo en inglés A omic Fo ce Mic oscope) ou mic oscopía
elec ónica de ansmisión (TEM, do e mo en inglés T ansmision Elec on
Mic oscope). Non obs an e, de aco do coas no mas ISO, as SCL amén se poden
es uda u ilizando con o nos de bo de e compa ado es. Os es udos elacionados son
escasos (30) (Imaxe 4).

Tama a Pe ei o Vidal 22
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Imaxe 4. (I) Emp egouse SEM pa a obse a os cambios supe iciais da mes u a de
monóme os cando se inco po a on di e en es p opo cións de auga. (II) U ilizouse AFM
pa a analiza a ugosidade da supe icie de SCL en b anco, ca gadas e libe adas. (III)
TEM emp egouse pa a medi di e en es nanopa ículas co obxec i o de de e mina a
súa idoneidade pa a uni se á SCL (30)
2.2.3. Resis encia á acción
As ensións nos ma e iais das SCL poden se causadas po a ios ac o es, como
a aplicación epe ida, ex acción da len e ou mo emen o ocula . Is o pode a ec a o
endemen o clínico, como o mo emen o ocula , a humec abilidade e a adap ación,
polo an o, á comodidade dos pacien es e po encialmen e p o oca lesións ocula es
(17).
A ensión, amén coñecida como esis encia á acción, é unhas das p opiedades
mecánicas en SCL máis a aliadas. Unha p oba de esis encia á acción ípica debe
da es esul ados: módulo de acción (módulo de Young), esis encia á acción e
ala gamen o a a o u a (17) (Imaxe 5).
Imaxe 5. Diag ama de ensión de acción on e a de o mación dun ma e ial cun
compo amen o elás ico ideal (po exemplo, SCL) (17)
Tama a Pe ei o Vidal 23
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Au o es como Galan e e al. (38) in es iga on o impac o sob e a esis encia á
acción en mos as an es e despois de se ca gadas con á maco. Púidose obse a
que a ca ga de á macos causou unha in luencia signi ica i a nos alo es do módulo
de Young dos ma e iais. As DDSCL en odos os casos p opo ciona on un alo de
módulo de Young máis al o en compa ación coa len e de con ol. Es a endencia
ilus ou a p esenza de in e accións en e á macos e políme os.
T aballos p e ios de Lee e al. (39) engadi on nanopa ículas de óxido de
neodimio a unha len e de hid oxel pa a mello a a súa esis encia á acción. A
esis encia á acción aumen ou en ap oximadamen e un 77,5% coa adición das
nanopa ículas.
In es igacións de Elshae e al.(40) examina on o módulo de Young e a esis encia
á acción das SCL an es e despois de se ca gadas con á maco (p ednisolona). En
compa ación cas len es de con ol, nas len es ca gadas con á maco a elas icidade
dada polo módulo de Young non cambiou signi ica i amen e.
2.2.4. P opiedades ibolóxicas
Os es udos demos a on que a incomodidade debida ó uso de SCL es á
elacionada con a ios ac o es, como a sequidade e a abso ción de p o eínas. As SCL
insí ense en e a có nea e a pálpeb a, o que p o oca a al e ación da unción na u al da
película lac imal. Is o p o oca cambios na axa de in e cambio de lág imas e na
es abilidade e ac i idade dos lípidos e p o eínas no lub ican e en con ac o coa
supe icie do c is alino. Pa a en ende o compo amen o ibolóxico do ma e ial,
de e mínase o seu Coe icien e de F icción (CoF), que é a elación das o zas de
icción e no mais en e dúas supe icies. Polo an o, a comodidade da SCL pódese
p edici en base a da os ibolóxicos in i o (30). O CoF da SCL é ele an e pa a o
desen ol emen o e a de ección de no os ma e iais de len es. A pesa da impo ancia
de de e mina as p opiedades ibolóxicas das SCL, non exis en es udos sob e DDSCL
que in es iga an o compo amen o ibolóxico. Ademais, ac ualmen e non exis e unha
no ma ISO sob e a medición da p opiedade ibolóxica (17).
Tama a Pe ei o Vidal 24
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
3. Len es de con ac o b andas
como sis emas de libe ación
con olada de á macos no
a amen o o álmico
As en e midades ocula es a ec an a unha pa e impo an e da poboación, c eando
a necesidade dunha ampla a iedade de á macos o álmicos no me cado. Como se
mencionou ó comezo do p esen e aballo, o seu uso pode se p oblemá ico, polo que
es ase ealizando unha ex ensa in es igación sob e unha o mulación que es enda o
empo de esidencia e a biodispoñibilidade dos á macos na supe icie ocula (14, 41).
As DDSCL son unha opción de a amen o e icaz pa a unha a iedade de
dis uncións ocula es (14-16, 41), ó p opo ciona a libe ación opo una e e ec i a de
á macos. O obxec i o des es sis emas é mello a a biodispoñibilidade e a
adminis ación local e icien e de á macos. Así, melló ase o cump imen o dos
pacien es e edúcense as doses de á macos. A posibilidade de cub i as SCL con
axen es humec an es amén ga an e unha maio segu idade e comodidade do seu
uso. Es es disposi i os poden desempeña un papel ele an e no a amen o de
as o nos o almolóxicos como: glaucoma, ale xia ocula , in eccións bac e ianas,
í icas ou únxicas, eaccións in lama o ias ou au oinmunes e complicacións ocula es
de i adas da diabe es (12).
Tama a Pe ei o Vidal 25
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
3.1. Glaucoma
O glaucoma é unha en e midade c ónica que adoi a a a se median e a
adminis ación de go as o álmicas de xei o egula . Es a pa oloxía a ec a
p incipalmen e ás pe soas maio es, que a miúdo p esen an unha capacidade manual
educida, di icul ando a adminis ación do a amen o (42). Es es ac o es aumen an a
p obabilidade de incump imen o, o que conduce a acaso e apéu ico (12).
Au o es como Schul z e al. (41) in es iga on a libe ación de imolol e b imonidina
nes es sis emas e obse ouse un con ol da P esión In aocula (PIO) emp egando
DDSCL solo 30 minu os po día du an e 14 días. Os da os ob idos dun núme o
limi ado de pacien es suxi en que es e sis ema de adminis ación de á macos pode
se un medio ac ible pa a con ola a PIO. Ademais, o uso de DDSCL educe a
p obabilidade de e ec os sis émicos indesexables.
Es e sis ema amén se aplicou a no os a amen os pa a o glaucoma, como a
mela onina e a súa aplicación de análogos pa a ca galos nas SCL. Log ouse unha
libe ación equilib ada do á maco nos p imei os 30 minu os. Comp obouse que as SCL
modi icadas poden usa se du an e es días consecu i os con unha libe ación simila
se a SCL se pon a emollo nunha solución do medicamen o du an e a noi e. Is o
p opo ciona no as posibilidades de u iliza solucións como po ado as de á macos,
eca gando as SCL cada noi e co á maco seleccionado (43). Recálcase que o
emp ego de SCL du an e só 30 minu os ao día p opo ciona un con ol da PIO
equi alen e ó uso egula de go as o álmicas. Pola con a, ningún es udo demos ou
unha libe ación sos ida de á maco signi ica i a supe io a 3 ho as, o que implica a
necesidade de desen ol e SCL modi icadas con mello es pa áme os (12).
Es udos p e ios demos a on que a adición de i amina E á ma iz de hid oxel
c ea unha ba ei a de di usión biocompa ible que p olonga a libe ación do á maco ao
longo do empo (44). Des e xei o, as DDSCL ca gadas con imolol e modi icadas con
i amina E mos a on un con ol da PIO, equi indo só o 20% da dose aplicada en
go as e du ou 4 días (45).
Resul ados semellan es ob i é onos Hsu e al. (46) u ilizando imolol, do zolamida
ou unha combinación de ambos. A adición de i amina E aumen ou a libe ación de
imolol de 1 a 25 ho as e de do zolamida de 2,5 a 36 ho as. O con ol equi alen e de
PIO oi seis eces supe io que o das go as e du ou a a días despois da in e upción
do a amen o (Imaxe 6).
Tama a Pe ei o Vidal 32
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
4. Len es de con ac o in elixen es
pa a o a amen o de en e midades
ocula es
Ou a o ma de a amen o de en e midades ocula es son as LC in elixen es. As
LC in elixen es emp egá onse inicialmen e pa a o con ol de en e midades, xa que o
ollo con én di e sos ma cado es ísicos e químicos que e lexan a condición do co po
e son indicado es de en e midades. Po exemplo, as LC in elixen es u ilizá onse pa a
con ola os ni eis de glucosa e PIO (53-55). En compa ación cos moni o es de
glucosa en sangue adicionais, as LC in elixen es pe mi en un maio cump imen o po
pa e do pacien e, menos angus ia do pacien e e unha moni o axe en empo eal que
pode guia ós pacien es con espec o ós seus medicamen os. O uso da moni o axe da
PIO é bene icioso pa a pacien es con glaucoma, xa que a PIO é un indicado do
glaucoma; polo an o, os pacien es poden axus a a dose do seu medicamen o en
unción dos cambios na PIO (30). Na ac ualidade, os da os pódense ans e i ós
elé onos in elixen es e as pe soas poden elos acilmen e (56).
Exis e unha ampla in es igación sob e LC in elixen es, que se cen an no
a amen o de en e midades ocula es e a adminis ación de medicamen os:
- Keum e al. (53) desen ol e on unha LC in elixen e que combina a adminis ación
con olada elec onicamen e de me o mina coa moni o axe da glucosa en empo
eal pa a o a amen o da e inopa ía diabé ica. O senso da LC in elixen e pe mi e
a moni o axe en empo eal da glucosa en sangue, men es que o á maco pode
libe a se a pa i do pulso au o egulado na len e a a és da comunicación emo a.
Es a LC in elixen e pode ca ga se de o ma inalámb ica, descub iuse que é
biocompa ible e non i i an e pa a o ollo en expe imen os de segu idade.

Tama a Pe ei o Vidal 33
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
- Kim e al. (54) deseña on unha LC in elixen e que in eg a a moni o axe e a
libe ación de á macos pa a o a amen o do glaucoma. Es a len e emp ega
nanocables de ou o ocos como senso de PIO, o que as ai máis sensibles que as
LC in elixen es con encionais. Descub iuse que es e disposi i o en unha boa
compa ibilidade e al a es abilidade química. Os expe imen os in i o demos a on
que o seu e ec o e apéu ico é ele an e e que a adminis ación de á macos a
demanda pode maximiza o e ec o e apéu ico e minimiza os e ec os secunda ios,
p opo cionando unha no a opción pa a o a amen o do glaucoma (Imaxe 12).
Imaxe 12. Ilus ación esquemá ica dunha LC in elixen e e anós ica pa a o a amen o
do glaucoma. a) Es u u a da LC in elixen e e anós ica con un senso de PIO
in eg ado, un sis ema lexible de adminis ación de á macos (DDS, das siglas en
inglés D ug Deli e y Sys em) e ci cuí os inalámb icos pa a a amen os de glaucoma
con un sis ema de e oalimen ación pa a a de ección de PIO e a libe ación de imolol.
B) Rep esen ación esquemá ica da moni o axe con inua con encional da PIO e a
moni o axe da PIO coa adminis ación de á macos a demanda pa a o a amen o do
glaucoma
Tama a Pe ei o Vidal 34
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
- Jang e al. (57) desen ol e on unha LC in elixen e en combinación cun disposi i o
e apéu ico adxun o pa a a moni o axe e o a amen o da in lamación c ónica da
supe icie ocula . A LC in elixen e moni o ea a concen ación de me alop o einasa-
9 (un bioma cado da in lamación na supe icie ocula ) en empo eal, e os da os
pódense e e almacena nun elé ono in elixen e que con ola o pa che é mico
adxun o.
- Lee e al. (55) deseña on un no o mé odo pa a a moni o axe in eg ada da PIO e a
libe ación do á maco ac i ada po empe a u a. Es a LC é unha combinación de
LC in elixen es e len es de libe ación de á macos. Os esul ados expe imen ais
demos a on a iabilidade des a idea. Is o p opo ciona unha no a opción no
desen ol emen o de LC in elixen es.
Tama a Pe ei o Vidal 35
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
5. Conclusións
Nes e aballo p esén anse as DDSCL como unha al e na i a á adminis ación de
go as o álmicas pa a o a amen o de en e midades ocula es. As DDSCL o ecen
di e sas an axes on e ás go as o álmicas, p incipalmen e unha mello
biodispoñibilidade xa que o empo de con ac o do á maco coa película lac imal
p eco neal é maio . Ademais, poden mello a o cump imen o dos éximes de
dosi icación do pacien e e espé ase unha oxicidade sis émica in e io ó pode educi
a dose do á maco.
T anspa encia óp ica
Ao engadi pa ículas pódese educi o compo amen o
anspa en e
Con ido de auga en
equilib io
Depende da na u eza do á maco: en hid o óbicos a
%EWC diminúe e en hid ó ilos non se obse a on
e ec os signi ica i os
Índice de e acción,
pe meabilidade ó
osíxeno e empe a u a
de ansición í ea
Non se mos a on di e enzas signi ica i as
Pe meabilidade iónica
Ao engadi pa ículas diminúe no ablemen e
Humec abilidade
Pode aumen a ou diminuí (non hai un mé odo es ánda
pa a medi a humec abilidade das len es)
Resis encia á acción
Ao engadi pa ículas aumen a
Ca ac e ización
mo olóxica e
p opiedades ibolóxicas
Os es udos elacionados son escasos
Táboa 6. Di e enzas das DDSCL con espec o ás len es come ciais. EWC = Con ido
de auga en equilib io
Tama a Pe ei o Vidal 36
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Du an e o desen ol emen o do aballo, ealízase unha e isión de es udos
cen ados p incipalmen e nas posibles a iacións das ca ac e ís icas químicas e ísicas
de DDSCL e o seu emp ego no a amen o de dis uncións ocula es como glaucoma,
ale xias ocula es, in eccións bac e ianas na có nea ou diabe es, en e ou os. No
elacionado ás ca ac e ís icas de DDSCL, obse á onse di e enzas con espec o ás
len es come ciais sen á maco (Táboa 6).
T as os esul ados ob idos, con émplanse algunhas limi acións nas DDSCL. Ó
e isa es udos onde se emp egan DDSCL no a amen o de en e midades, como no
glaucoma, obsé ase que ningún es udo demos ou unha libe ación sos ida de
á macos signi ica i a supe io a 3 ho as, o que implica a necesidade de desen ol e
DDSCL con mello es pa áme os.
Ou os aspec os que se deben alo a , ademais das ca ac e ís icas, son: a
es abilidade do á maco du an e a ab icación, a ciné ica de libe ación, a adhe encia
p o eica, o es udo de du abilidade e a análise cus o-bene icio.
Ou o p oblema son as egulacións legais elacionadas co exis o de LC como
disposi i o médico. Aínda non se es ableceu se as DDSCL son disposi i os médicos,
medicamen os ou unha combinación de ambos. Exis e unha g an enda en e as
cues ións xu ídicas nes e ámbi o.
No e e en e ós obxec i os do aballo p opos os an e io men e, in en á onse
expoñe de o ma concisa. Os es udos elacionados con DDSCL son nume osos e
di e sos, xa que o desen ol emen o des e ema é ex enso e débense e en con a
unha g an a iedade de aspec os. De se posible, se ía in e esan e in es iga os
dis in os ma e iais emp egados pa a a súa ab icación, así como as di e sas écnicas
de ca ga de á macos. Ambas in lúen ele an emen e na súa e icacia.
Tama a Pe ei o Vidal 37
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
Bibliog a ía
1. Bachu RD, Chowdhu y P, Al-Saedi ZHF, Ka la PK, Boddu SHS. Ocula D ug
Deli e y Ba ie s-Role o Nanoca ie s in he T ea men o An e io Segmen Ocula
Diseases. Pha maceu ics. 2018;10(1).
2. Pa el A, Cholka K, Ag aha i V, Mi a AK. Ocula d ug deli e y sys ems: An
o e iew. Wo ld jou nal o pha macology. 2013;2(2):47-64.
3. Maul i FA, She y KH, Desai DT, Shah DO, Willcox MDP. Recen ad ances in
oph halmic p epa a ions: Ocula ba ie s, dosage o ms and ou es o adminis a ion.
In e na ional Jou nal o Pha maceu ics. 2021;608:121105.
4. Jumelle C, Gholizadeh S, Annabi N, Dana R. Ad ances and limi a ions o d ug
deli e y sys ems o mula ed as eye d ops. Jou nal o Con olled Release. 2020;321:1-
22.
5. Maul i FA, Soni TG, Shah DOJDd. A e iew on he apeu ic con ac lenses o
ocula d ug deli e y. 2016;23(8):3017-26.
6. Ca alho IM, Ma ques CS, Oli ei a RS, Coelho PB, Cos a PC, Fe ei a DC.
Sus ained d ug elease by con ac lenses o glaucoma ea men -a e iew. Jou nal o
con olled elease : o icial jou nal o he Con olled Release Socie y. 2015;202:76-82.
7. Mo ison PW, Khu o yanskiy VVJTd. Ad ances in oph halmic d ug deli e y.
2014;5(12):1297-315.
8. F anco P, De Ma co I. Con ac Lenses as Oph halmic D ug Deli e y Sys ems: A
Re iew. 2021;13(7):1102.
9. Ba a J, Asadi M, Mo aza i-Taba abaei SA, Omidi Y. Ocula D ug Deli e y;
Impac o in i o Cell Cul u e Models. Jou nal o oph halmic & ision esea ch.
2009;4(4):238-52.
10. Al a ez-Lo enzo C, Hi a ani H, Conchei o AJAJoDD. Con ac lenses o d ug
deli e y: achie ing sus ained elease wi h no el sys ems. 2006;4:131-51.
11. Holgado MA, Anguiano-Domínguez A, Ma ín-Bande as L. Len es de con ac o
pa a ehiculiza p incipios ac i os: una p ome edo a he amien a e apéu ica. A chi os
de la Sociedad Española de O almología. 2020;95(1):24-33.
12. Rykowska I, Nowak I, Nowak R. So Con ac Lenses as D ug Deli e y
Sys ems: A Re iew. Molecules [In e ne ]. 2021; 26(18).
13. Phan CM, Subba aman L, Jones L. Con ac lenses o an i ungal ocula d ug
deli e y: a e iew. Expe opinion on d ug deli e y. 2014;11(4):537-46.

Tama a Pe ei o Vidal 38
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
14. González-Chomón C, Sil a M, Conchei o A, Al a ez-Lo enzo C. Biomime ic
con ac lenses elu ing olopa adine o alle gic conjunc i i is. Ac a Bioma e ialia.
2016;41:302-11.
15. Whi e CJ, DiPasquale SA, By ne ME. Con olled Release o Mul iple
The apeu ics om Silicone Hyd ogel Con ac Lenses. Op ome y and ision science :
o icial publica ion o he Ame ican Academy o Op ome y. 2016;93(4):377-86.
16. Al a ez-Ri e a F, Conchei o A, Al a ez-Lo enzo C. Epal es a -loaded silicone
hyd ogels as con ac lenses o add ess diabe ic-eye complica ions. Eu opean Jou nal
o Pha maceu ics and Biopha maceu ics. 2018;122:126-36.
17. Nguyen DCT, Dowling J, Ryan R, McLoughlin P, Fi zhen y L. Pha maceu ical-
loaded con ac lenses as an ocula d ug deli e y sys em: A e iew o c i ical lens
cha ac e iza ion me hodologies wi h e e ence o ISO s anda ds. Con ac lens &
an e io eye : he jou nal o he B i ish Con ac Lens Associa ion. 2021;44(6):101487.
18. Ioniță M, Vlăsceanu GM, Toade AG, Manole M. Ad ances in The apeu ic
Con ac Lenses o he Managemen o Di e en Ocula Condi ions. Jou nal o
pe sonalized medicine. 2023;13(11).
19. E on N, Maldonado-Codina C. 6.633 - De elopmen o Con ac Lenses om a
Bioma e ial Poin o View – Ma e ials, Manu ac u e, and Clinical Applica ion. In:
Ducheyne P, edi o . Comp ehensi e Bioma e ials. Ox o d: Else ie ; 2011. p. 517-41.
20. Kapoo Y, Dixon P, Seka P, Chauhan A. Inco po a ion o d ug pa icles o
ex ended elease o Cyclospo ine A om poly-hyd oxye hyl me hac yla e hyd ogels.
Eu opean Jou nal o Pha maceu ics and Biopha maceu ics. 2017;120:73-9.
21. Pa adiso P, Colaço R, Ma a JLG, K as e R, Sa amago B, Se o AP. D ug
elease om liposome coa ed hyd ogels o so con ac lenses: he blinking and
empe a u e e ec . 2017;105(7):1799-807.
22. B aga ME, Cos a VP, Pe ei a MJ, Fiadei o PT, Gomes AP, Dua e CM, e al.
E ec s o ope a ional condi ions on he supe c i ical sol en imp egna ion o
ace azolamide in Bala ilcon A comme cial con ac lenses. In J Pha m.
2011;420(2):231-43.
23. Ribei o A, Veiga F, San os D, To es-Labandei a JJ, Conchei o A, Al a ez-
Lo enzo C. Bioinspi ed imp in ed PHEMA-hyd ogels o ocula deli e y o ca bonic
anhyd ase inhibi o d ugs. Biomac omolecules. 2011;12(3):701-9.
24. Guzman-A anguez A, Collig is B, Pin o J. Con ac lenses: p omising de ices
o ocula d ug deli e y. Jou nal o ocula pha macology and he apeu ics : he o icial
jou nal o he Associa ion o Ocula Pha macology and The apeu ics. 2013;29(2):189-
99.
25. Dup e TE, Benjamin WJ. Rela ionship o Wa e Con en Wi h Silicon and
Fluo ine Con en s o Silicone-Hyd ogel Con ac Lens Ma e ials. Eye & con ac lens.
2019;45(1):23-7.
26. Maul i FA, Desai AR, Choksi HH, Pa il RJ, Ranch KM, Vyas BA, e al. E ec o
su ac an chain leng h on d ug elease kine ics om mic oemulsion-laden con ac
lenses. In e na ional Jou nal o Pha maceu ics. 2017;524(1):193-204.
27. Sil a D, Sousa HCd, Gil MH, San os LF, Mou inho GM, Se o AP, e al.
An ibac e ial laye -by-laye coa ings o con ol d ug elease om so con ac lenses
ma e ial. In e na ional Jou nal o Pha maceu ics. 2018;553(1):186-200.
28. Nas FH, Khoee S, Dehghan MM, Chalesh o i SS, Sha iee A. P epa a ion and
E alua ion o Con ac Lenses Embedded wi h Polycap olac one-Based Nanopa icles
o Ocula D ug Deli e y. Biomac omolecules. 2016;17(2):485-95.
29. Maul i FA, Lakdawala DH, Shaikh AA, Desai AR, Choksi HH, Vaidya RJ, e al.
In i o and in i o e alua ion o no el implan a ion echnology in hyd ogel con ac
lenses o con olled d ug deli e y. Jou nal o Con olled Release. 2016;226:47-56.
Tama a Pe ei o Vidal 39
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
30. Yang H, Zhao M, Xing D, Zhang J, Fang T, Zhang F, e al. Con ac lens as an
eme ging pla o m o oph halmic d ug deli e y: A sys ema ic e iew. Asian Jou nal o
Pha maceu ical Sciences. 2023;18(5):100847.
31. Sha ma RK, Yassin AEB. Nanos uc u e-based pla o ms-cu en p ospec i e in
oph halmic d ug deli e y. 2014;62(7):768-72.
32. Xiang Y, Zou M, Zhang Y, Jin R, Nie YJPN. D ug-loaded and blue- ay il e ed
hyd ogel as a po en ial in aocula lens o ca a ac ea men . 2020;8(4):302-12.
33. Willcox M, Kei N, Maseedupally V, Masoudi S, McDe mo A, Mobeen R, e al.
BCLA CLEAR - Con ac lens we abili y, cleaning, disin ec ion and in e ac ions wi h
ea s. Con ac Lens and An e io Eye. 2021;44(2):157-91.
34. Lin MC, S i o a TF. Con ac lenses we abili y in i o: e ec o su ace-ac i e
ing edien s. Op ome y and ision science : o icial publica ion o he Ame ican
Academy o Op ome y. 2010;87(6):440-7.
35. Hui A, Willcox M, Jones L. In Vi o and In Vi o E alua ion o No el
Cip o loxacin-Releasing Silicone Hyd ogel Con ac Lenses. In es iga i e
Oph halmology & Visual Science. 2014;55(8):4896-904.
36. Meh a P, Al-Kinani AA, A shad MS, Singh N, an de Me we SM, Chang MW, e
al. Enginee ing and De elopmen o Chi osan-Based Nanocoa ings o Ocula Con ac
Lenses. J Pha m Sci. 2019;108(4):1540-51.
37. Dumble on K, Ca e y B, Dog u M, Hickson-Cu an S, Ke n J, Kojima T, e al.
The TFOS In e na ional Wo kshop on Con ac Lens Discom o : Repo o he
Subcommi ee on Epidemiology. In es iga i e Oph halmology & Visual Science.
2013;54(11):TFOS20-TFOS36.
38. Galan e R, Oli ei a AS, Tope e A, Ghisleni D, B aga M, Pin o TJA, e al. D ug-
elu ing silicone hyd ogel o he apeu ic con ac lenses: Impac o s e iliza ion me hods
on he sys em pe o mance. Colloids and Su aces B: Bioin e aces. 2018;161:537-46.
39. Lee M-J, Pa k S-Y, Sung AY. Cha ac e iza ion o Biocompa ible Hyd ogel
Lenses Using Me hac ylic Acid wi h Neodymium Oxide Nanopa icles. Polyme s
[In e ne ]. 2021; 13(10).
40. ElShae A, Mus a a S, Kasa M, Thapa S, Gha o a B, Alany RGJP.
Nanopa icle-laden con ac lens o con olled ocula deli e y o p ednisolone:
Fo mula ion op imiza ion using s a is ical expe imen al design. 2016;8(2):14.
41. Schul z CL, Poling TR, Min JO. A medical de ice/d ug deli e y sys em o
ea men o glaucoma. Clinical and Expe imen al Op ome y. 2009;92(4):343-8.
42. A o a V, Bali SJ, Gup a SK, Vashish P, Aga wal T, S eeni as V, e al. Impac o
ini ial opical medical he apy on sho - e m quali y o li e in newly diagnosed pa ien s
wi h p ima y glaucoma. Indian jou nal o oph halmology. 2015;63(6):511-5.
43. Pe al A, Ma inez-Aguila A, Pas ana C, Hue e-To al F, Ca pena-To es C,
Ca acedo G. Con ac Lenses as D ug Deli e y Sys em o Glaucoma: A Re iew.
Applied Sciences [In e ne ]. 2020; 10(15).
44. Peng C-C, Kim J, Chauhan A. Ex ended deli e y o hyd ophilic d ugs om
silicone-hyd ogel con ac lenses con aining Vi amin E di usion ba ie s. Bioma e ials.
2010;31(14):4032-47.
45. Peng C-C, Bu ke MT, Ca bia BE, Plumme C, Chauhan A. Ex ended d ug
deli e y by con ac lenses o glaucoma he apy. Jou nal o Con olled Release.
2012;162(1):152-8.
46. Hsu K-H, Ca bia BE, Plumme C, Chauhan A. Dual d ug deli e y om i amin E
loaded con ac lenses o glaucoma he apy. Eu opean Jou nal o Pha maceu ics and
Biopha maceu ics. 2015;94:312-21.
47. Seka P, Chauhan A. E ec o i amin-E in eg a ion on deli e y o p os aglandin
analogs om he apeu ic lenses. Jou nal o Colloid and In e ace Science.
2019;539:457-67.
Tama a Pe ei o Vidal 40
Len es de con ac o b andas como sis emas de adminis ación de á macos
48. Lee D, Cho S, Pa k HS, Kwon I. Ocula D ug Deli e y h ough pHEMA-
Hyd ogel Con ac Lenses Co-Loaded wi h Lipophilic Vi amins. Scien i ic epo s.
2016;6:34194.
49. Malakoo i N, Alexande C, Al a ez-Lo enzo C. Imp in ed Con ac Lenses o
Sus ained Release o Polymyxin B and Rela ed An imic obial Pep ides. Jou nal o
Pha maceu ical Sciences. 2015;104(10):3386-94.
50. Va ela-Ga cia A, Gomez-Amoza JL, Conchei o A, Al a ez-Lo enzo C. Imp in ed
Con ac Lenses o Ocula Adminis a ion o An i i al D ugs. 2020;12(9):2026.
51. Peng C-C, Chauhan A. Ex ended cyclospo ine deli e y by silicone–hyd ogel
con ac lenses. Jou nal o Con olled Release. 2011;154(3):267-74.
52. Al a ez-Ri e a F, Fe nández-Villanue a D, Conchei o A, Al a ez-Lo enzo C. α-
Lipoic Acid in Soluplus® Polyme ic Nanomicelles o Ocula T ea men o Diabe es-
Associa ed Co neal Diseases. Jou nal o Pha maceu ical Sciences. 2016;105(9):2855-
63.
53. Keum DH, Kim S-K, Koo J, Lee G-H, Jeon C, Mok JW, e al. Wi eless sma
con ac lens o diabe ic diagnosis and he apy. 2020;6(17):eaba3252.
54. Kim TY, Mok JW, Hong SH, Jeong SH, Choi H, Shin S, e al. Wi eless
he anos ic sma con ac lens o moni o ing and con ol o in aocula p essu e in
glaucoma. Na u e Communica ions. 2022;13(1):6801.
55. Lee S-H, Shin K-S, Kim J-W, Kang J-Y, Kim J-K. S imulus-Responsi e Con ac
Lens o IOP Measu emen o Tempe a u e-T igge ed D ug Release. T ansla ional
Vision Science & Technology. 2020;9(4):1-.
56. Deng M, Song G, Zhong K, Wang Z, Xia X, Tian Y. Wea able luo escen
con ac lenses o moni o ing glucose ia a sma phone. Senso s and Ac ua o s B:
Chemical. 2022;352:131067.
57. Jang J, Kim J, Shin H, Pa k Y-G, Joo BJ, Seo H, e al. Sma con ac lens and
anspa en hea pa ch o emo e moni o ing and he apy o ch onic ocula su ace
in lamma ion using mobiles. 2021;7(14):eab 7194.