Tarptautinė mokslinė konferencija „Leksikologija ir terminologija: teorija, praktika, istorija. Jono Kruopo 100-osioms gimimo metinėms“
Full text
Te minología | 2008 | 15 251
Con e encia In e nacional Lexicología y
e minología: eo ía, p ác ica, his o ia. Jono
K uopo a los 100o ani e sa ios de su nacimien o
ROBERTAS STUNŽINAS
Ins i u o de lenguas Lie u ių
2008 m. ab il 2325 d. Lie u os kalbos ins i u e ykusioje a pka, is o ija. Jono
con e encia nacional Leksikologija i e minologija: eo ija, p ak ibu o
K uopo a los 100os ani e sa ios de nacimien o mucha a ención dedicada en la
e minologijai. P óximas emas de e minología nume a on 21 p esen ado de
Li uania y ex anje os. Plena men e sesėdye p o . habil. d . V. Skujinia
(Skujiņa) (Ins i u u La ių kalbos La ijos uni e si e o) habló sob e
leksicologijos y e minologías y sus akų leksikog a ijos y e minog a ías
comun ybes y ski ybes. Es o debe ía ayuda a escla ece i p oblemas,
elacionados con la e minología de la lengua de di e sos elemen os de
olidmeniu. P o . habil. d . S. G ine as-G ine ičius (Bals ogės uni e si e as)
leyó el in o me sob e leksikog a ía y e minologiją. Úl imamen e cambia el
en oque a la gene al y la especial lexiká, di e enciasumai en e es as á eas
nyks a. Exhausús ansčiamieji dicciona ios pueden e ela nacionales
e minijų peculia i as. T abajando con e ciamaisiais dicodiños sin
expe imen os se puede es ablece o maliuosius e minos de aducio de
seman ines des iaciones c i e ios, plu i eikšmiškumo y homonimías, pa iles y
absololiučiosios sinonimía lími es. Húng ijos nacionales y e minijos
p es ados p oblemas discuė A. Fo iš (Fó is) (Vaka ų Veng ijos uni e sidadas).
XVIIIXIX a. skoliniai ue on u ilizados sólo en excepcionales casos. Las palab as
eng inamien o endencia pe sis ió has a XX a. medio, has a Hung ía no
expe imen ó g andes de la Unión So ié ica in luencia. En ando en la Unión
Eu opea di icul ades causó lo que ung ų hablaba muy maža in e nacionales
e minos. Po eso especialmen e keblu a los aduc o es Veng ijos. A.
Kaulakienės (Vilniaus Gedimino echnikos uni e si e ) y E. Maka iūnienės
(Fizikos ins i u as) en el in o me ue p esen ado el aspec o no ma i o de
cua o de las e minog a ías ísicas. No minimo zauomazgų ya se puede
encon a bícalbiame P. B azdžiūno Fisikos e minų žodyne. Ypač aki aizdžiai
se e en 1979 m. ke u kalbio Los é minos de Física dicodyno no mminamasis aspec o.
252
Sob e nue osada os apa ición ac o es, sus aspec os de c eación en Moldo a
habló I. D ucė (D uce) (Nacionalinis cen o de Te minologías moldo os). Los
e minologos de Le onia J. Bo zo o (Uni e sidad de Le onia, Rygos in o macinių
echnologijų ins i u as) y I. Ilzinios (Rygos in o macinių echnologijų
ins i u as) en el in o me lis ados p oblemas, las cuales causan en inglés
skoliniai la ių in o macinių echnologijų e minijoje. R. Andžius (Ma emá ica y
in o má ica ins i u o) p esen óé e minos ocynų a ículos peculia idades
es uc u amien o compu ado ino. Keliando e minos dicciono ex o á una
compu ado a base de da os p incipalmen e di icul ades su gen debido al
dicciona io comple ud, e minos signos, i aš ines e minos, a ículos
desy ybos y e e odas desiguodum.
19221942 m. en los manueles de eo ía de la li e a u a li uanas encon ados
an oniminas e mininai examina A. Mi ke ičienės (Lie u ių kalbos ins i u as)
in o meime. La base de e minos an onymia es concep os dicho omía y
bina inis escisión. Po consiguien e con adiccionales con a iedades son
ecuen esnés que con a inés. Nag inėjamojo pe íodo li e a u as mokslui
ca ac e ís icos no sólo sus an onimai, sino y comúnjo lenguaje ondo an onymija.
S. O seičik (Kije o T. Še čenko nacional uni e sidad) examinó las cues iones
Skolinių e minijos de la ecología de Uc ania. El su a ankiškismo del ciencia
ecológica decida lo que que los p és amos en la e minología de la ecología
uc aniana pueden se di ec os e indi ec os. De o osakalbios leksemos
su gidas e mininai indican que impo an e indicicl de leksilnis asimiliació del
é mino p es in o es su a osenos ac i idad.
De an oponimien os y oponimien os hace la ias y li uanas lenguas
eponiminías nomb es de plan as, sus da i as modos, ski umai y similumai
p esen a L. Pie ės (La ijos uni e si e o La ių kalbos ins i u as)
in o me. Eponiminių plan as de nomb amien os da ybos mane as de hay unas
cuan as, pe o no a as eces pasaba y da ybos mix os. Aplan es
nomb amien os pueden se ealizados y en la misma lengua, y pe i ados como da iniai.
N. Jacenko (Nacional de Ciencias de la academia Uk ainiečius idioma ins i u o)
leyó el in o me sob e uk ainiečių ka ybos e minijos kū imosi peculia idades.
Desde XIX a. uk ainiečių hablaba había mucho leksinių y azeologinių ka ybos
concep os de exp esión de ins umen os. Es os medios sis emiskum pe mi e
habla sob e su a ky á e minología mili a sis ema. Nag inėjamojo pe íodo
ka ybos e minijai ca ac e ís ica iejoj leksika, ki akalbių elemen sų
p es inimasis, one inis y da ybinis a ija imas, sinonimija. R. S unžinas
(Lie u ių kalbos ins i u as) supažindino con 19101937 m.
Robe as S unžinas | Ta p au inėkon e encijaLeksikologija i ...
Te minologija | 2008 | 15 253 publicaciones de ciencia lie u iškaja cons ucciones
e minija. Ti iamąja e minía cons i uye e minizuo a p ens oji leksika,
seman iniai de i a ai y da iniai. Ac ualmen e la e minología de la cons ucción
en cuan o a buena pa e de la e minología en cues ión se man u o has a es os
iempos, aunque hay bas an e y pasenusių e minos. Lie u os i la ių
e minologų požiū į į leksinius e inius p esen óé A. Ščucka (Ins i u u o de la
Lengua La ių La ijos de la Uni e sidad La ijos). P anešime ambién examinado
1922 m. expleis as e minos dicciona . Recopilados da os pe mi e habla de la
posi i a in luencia de o a lengua a su e minía. R. K ašy ė (Šiaulių uni e si e as)
kėlė au ines ealijas į a dijančios leksikos p oblemas. Lakūnomis llaman
elemen os cul u ales, de los cuales no en enda a o a cul u a ep esen an e.
Speci ines ealidades nacionales nomb adas y e minis beek i alen ė leksika,
egzo inė leksika. Tokiai leksikai ing esa i a más ap opiamu conside y inas
e mis beek i alen ė leksika. V. Shče binas (Bal a usías nacionales academias de
ciencias J. Kolaso Kalbo y os ins i u o) leyó el in o me sob e e minog a ía y
especiales concep og a ías yšius. Te minog a ía i ia e minologías dicynos
eó icos y p ác icos p oblemas, y especialalioji koncep og a ija comp ende
concep ua ijas c eacion eo ía y p ác ica. La e minog a ía y la especial
concepog a ía p incipal di e encia es lo que la e minog a ía aspi a a aba ca lo
más especializada lexis, y a la concepog a ía le ca ac e iza es ic a selección de
concep os p incipales.
P o . V. D o inas (Vilniaus pedagoginis uni e si e as) con ó sob e A.
Damb ausko ado ėlio lie u iškuosius nue os, modi icicuo us y p es in us
e minus. Vado ėlio e minos análisisé mues a au o us es ue zo
p esen a lie u iškų g ama ikos e minų. Debido limi ado manualėlio
popula idad es os é minos mayo in luencia lingüis ica de la lengua li uanas
e minía no u o. V. Kudi kos c eados médicos e minus ap a ė P.
Zemle ičiū ė (Lie u ių kalbos ins i u as). XIX. a inales paspa ó Li u iškų
spaudinių leidyba. V. Kudi ka ue uno de los más des acados de la época
sociedad y p ensa p o agonis as, él mucho con ibuyó a la c eación de
e minología Li u iškosios medicinos. Dalis V. Kudi kos e minos son naujada ai.
Con p oblemas de e minía de es au ación supažindó S. Sp indienė
(Lie u os nacionalinė M. Maž ydo biblio eka). Res au a o ios en el lenguaje
y en documen os abundan no ap os é minos de, debido a e minía sp agų
especialis as di ícil ges iona sus abajos. Taisyklingų e minos se busca
en o os ámbi os e minos dicciona ios, es ánda es y en o os
documen os, pe o es o no úžpldo e minijos sp agų.
254
Sob e las cues iones de consumo, supe i encia y globalización de lenguas
habló J. Klima ičius (Ins i u o de la Lengua Li u ias). habla Li u ias
polia izuojasi aunque bend iné el capósnis de la lengua es anus, pe o
c eciasi ag esi ous capósnos de je go. No minimui ca ece sis emá icos,
kalbininkų e minologos puėgas nedidelės y ac i ación pública insu icien e.
Recibió 2008-12-16
Robe as S unžinas
Ins i u o de lenguas Lie u ių
P. Vileišio g. 5, LT-10308
E. po co eo: [email p o ec ed]
Robe as S unžinas | Ta p au inėkon e encijaLeksikologija i ...