Ežerų vardai

LIETUVIŲ KALBOTYROS KLAUSIMAI, III LIETUVOS TSR MOKSLŲ AKADEMIJA NOMES DE LAGOS B. SAVUKYNAS Este artigo, que abrange os nomes de lagos começados pela letra A, é apenas parte de um trabalho mais amplo, em preparação, sobre os nomes lituanos1 de lagos. Esse trabalho deverá consistir num dicionário etimológico dos nomes de lagos e numa secção que examine mais amplamente os casos mais característicos da formação, morfologia e semasiologia desses nomes. A etimologização segue o princípio de que os topônimos devem ser comparados, antes de tudo, com topônimos e antropônimos. Para cada nome de lago, procuram-se primeiro correspondências na onomástica lituana, letã e prussiana e, só depois, tenta-se relacionar o nome em estudo com palavras comuns correspondentes das línguas bálticas. Onde a semântica não fica suficientemente clara a partir dos dados das línguas bálticas, recorre-se também ao léxico de outras línguas indo-europeias. Os temas dos topônimos são segmentados em elementos derivacionais somente depois de comparadas várias formas de nomes próprios bálticos com a mesma raiz; por isso, por vezes, algum formante ou sufixo não é isolado, se a comparação do material onomástico não indicar tal segmentação e se ela não for necessária para a etimologia. O material toponímico foi extraído das coleções onomásticas do Instituto da Língua e da Literatura Lituanas da Academia de Ciências da RSS da Lituânia. Em toda parte procura-se fornecer as formas da língua literária e, apenas ocasionalmente, formas dialetais, pois nas coleções mencionadas poucos nomes de lagos foram registrados em dialeto. Procura-se também apresentar todos os nomes de cada lago e todas as variantes locais de cada nome. Alguns nomes de lagos, para os quais não foi possível determinar os contornos tonais com base no material disponível, são apresentados sem acento. Abreviaturas Akm distrito de Akmenė; av. avéstico; Al distrito de Alytus; avd. antropônimo; An distrito de Anykščiai; balt. báltico; ang. inglês; BgEŽ fichário do dicionário etimológico de K. Būga, no arquivo do Instituto da Língua e da Literatura Lituanas da Academia de Ciências da RSS da Lituânia; ap. arredores; aps. distrito; Ar distrito de Ariogala. 1Consideram-se aqui lituanos também os nomes de lagos de origem em outras línguas, mas que se conformaram às regras da língua lituana. 19. Kalbotyros klausimai, III 289 BgRR K. Būga, Rinktiniai Raštai, Vilnius, I t. 1958, II t. 1959. BgŽ Lietuvių kalbos žodynas. Sudarė K. Būga, I ir II sąsiuvinis. Kaunas, 1924. biel. poça bielorrusso Brž. distrito de Biržai antigo, -a CD Codex diplomaticus ecclesiae cathedralis necnon dioeceseos Vilnensis, Kraków, 1948. tcheco dinamarquês antiga propriedade senhorial freq. frequente, com mais frequência Eiš distrito de Eišiškės EnGF J. Endzelynas, Baltų kalbų garsai ir formos, Vilnius, 1957. EnLV J. Endzelīns, Latvijas PSR vietvārdi, I daļa, Rīgā, 1956. EnVV J. Endzelīns, Latvijas vietu vārdi, I daļa, Vidzemes vārdi, Rīgā, 1922. EnKLV J. Endzelīns, Latvijas vietu vārdi, II daļa, Kurzemes un Latgales vārdi, Rīgā, 1925. lago laguinho FrLEW Ernst Fraenkel, prof. dr, Litauisches etymologisches Wörterbuch, Heidelberg — Göttingen, 1955 irt. FsEWG Sigmund Feist, Etymologisches Wörterbuch der gotischen Sprache, Halle, 1909. germânico GerON Die altpreußischen Ortsnamen von Dr. Georg Gerullis, Berlin und Leipzig, 1922. got. gótico gr. grego antigo grv. ravina ide. indo-europeu ind. indiano isl. islandês JbLŽ K. Jablonskis, Palavras lituanas na língua dos antigos escritórios lituanos, parte I, Textos, Kaunas, 1941. Jńš distrito de Joniškis Jon distrito de Jonava Jrb distrito de Jurbarkas Jz distrito de Jieznas k. aldeia Kdn distrito de Kėdainiai kel. das estradas kl. montanha Klp distrito de Klaipėda KILWK W. Kalvaitis, Lietuwiszku Wardų Klėtele, Tilžėje 1910. Kvr distrito de Kalvarija Kn distrito de Kaunas Kp distrito de Kupiškis Kps distrito de Kapsukas Krtn distrito de Kretinga Kš distrito de Kaišiadorys KzR distrito de Kazlų Rūda l. polacos la. letões lauk. campo LAV Localidades habitadas da Lituânia, Kaunas, 1925. lie. lituanos lk língua literária LKŽ Dicionário da língua lituana, t. I—V, Vilnius, 1941—1959. lot. latim LsBN A formação dos substantivos em lituano, de August Leskien, Leipzig, 1891. LVV K. Mūlenbacha Latviešu valodas vārdnīca, Rediģējis, papildinājis, turpinājis J. Endzelīns, I—IV t, Rīgā, 1923—1932. Lzd distrito de Lazdijai Mlt distrito de Molėtai mst. cidade mstl. vila mš. floresta Mžk distrito de Mažeikiai Nmč distrito de Nemenčinė nor. norueguês Pgg distrito de Pagėgiai Pkr distrito de Pakruojis pl. pântano plg. compare plk. monte fortificado Pln distrito de Plungė Pn distrito de Panevėžys Pnd distrito de Pandėlys pr. prussiano praef. praefixum, prefixo Prn distrito de Prienai Ps distrito de Pasvalys pv. prado ret. raro, menos frequentemente Rk distrito de Rokiškis Rs distrito de Raseiniai Rt distrito de Rietavas rus. russo 290 RŽ Lietuvių kalbos rašybos žodynas, Kaunas, 1948. senovės. SchmTL Raymond Schmittlein, Toponymie lituanienne (Etudes sur la nationalité des Aestii, I t.), Bade, 1948. Skd distrito de Skuodas. Skdv distrito de Skaudvilė. skr. sânscrito SkŽD Pranas Skardžius, Lietuvių kalbos žodžių daryba, Vilnius, 1941. sl. eslavo SRP Scriptores rerum Prussicarum, Leipzig, 1861—1874. suf. suffixum, sufixo. Šd distrito de Šeduva. Šk distrito de Šakiai. Šl distrito de Šiauliai. Šlčn distrito de Šalčininkai. Šlu distrito de Šilutė. Šr distrito de Širvintos. Švnč distrito de Švenčionys. Tl distrito de Telšiai. Trak distrito de Trakai TrAS Die altpreussischen Sprachdenkmäler von Dr. Reinhold Trautmann, Göttingen, 1910. Trg distrito de Tauragė trm. em dialeto TrPN Die altpreußischen Personennamen von Dr. Reinhold Trautmann, Göttingen, 1925. TŽ Tauta ir Žodis, publicação da Faculdade de Ciências Humanas, vols. I—VII, Kaunas, 1923—1931. Ukm distrito de Ukmergė up. rio upl. riacho Ut distrito de Utena Užv distrito de Užventis va. alto-alemão (Hochdeutsch) Varn distrito de Varniai Viln distrito de Vilnius Vlkj distrito de Vilkija Vlkv distrito de Vilkaviškis vls. município WlVW Alois Walde, Dicionário comparativo das línguas indo-europeias, organizado e editado por Julius Pokorny, Berlin e Leipzig, 1927—1930. alemão alemão Vrn distrito de Varėna vs. povoado vv. topônimo Vvs distrito de Vievis baixo-alemão baixo-alemão (Niederdeutsch) Zr distrito de Zarasai ver veja < = hidrônimo formado a partir do nome de um lugar habitado; palavra derivada de (quê). Ⅱ = usado de forma equivalente. A Abis-avas (BgŽ6) Drobai Žr. Plg. Abis-tà up. Al, Abiz-dra (z < s prieš d) Žvirgždėnai Daugų ap. Al; pr. vv. Abis-wange GerON 7, avd. Abs-ico ir Abes-tik Tr PN 11. Suf. -ava-, plg. Säg-avas ež. Seirijai Lzd, žr. SkŽD 379. Lago de Abramaučiznos < Abramaučizna aldeia, distrito de Giedraičiai, Mlt. Nome de lugar de origem eslava. Lago de Abrōm-iškio < Abrōm-iškis aldeia, distrito de Užpaliai, Ut: nome pessoal Abrōmas + suf. -iškja-. Lago de Abrōm-iškių < Abrōm-iškės aldeia, distrito de Pakalniškiai, Vvs. Cf. Lago de Abrōmiškio. Ac-intas distrito de Pabradė, Nmč; cf. nome pessoal Ačys BgŽ 11. Suf. -inta-, cf. Gáil-intas lago, distrito de Savilionys, Al, Živv-intas lago, distrito de Padovinys, Kps. Lago de Adamāvo < Adamāvas aldeia, distrito de Kirkutis, Švnč. Nome de lugar de origem eslava. Adom-aitis distrito de Mindūnai, Mlt: sobrenome Adom-aitis BgŽ 14: nome pessoal Adōmas + suf. -aitija-. Agar-ynė distrito de Didžiasalis, Ign.: āgaras «castanha-d'água, trapa natans» (LKŽ I 21) + suf. -ynė. Cf. letão Agarina En LVI. 291 Agar-inis 1. Distrito de Pakniškiai. Cf.; 2. Ign. Cf. Agar-iniai aldeia, distrito de Šventežeris. Lzd. Cf. Agaryńė. Suf. -inja-. Lago Aginsko na aldeia de Pavirinciai, distrito de Kurkliai. Kvr. < sobrenome Aginskas, < cf. Ogiński. Lago Aguónio < Aguònis, aldeia do distrito de Liubavas. Klvr; cf. Aguoną, sobrenome. BgŽ 18: lituano aguonà «papoula». Cf. FrLEW 2. Ai-būtis, distrito de Labanoras, Švnc. BgŽ 20. Cf. Aibut-óžys, aldeia. BgŽ 20, Ez-butas, sobrenome. RŽ 393; prussiano Ey-buth TrPN 27. Ai- < Ei-. Ai-but-iškis, distrito de Labanoras, Švnc. Cf. Aibutis. Suf. -iškja-. Aik-úotas, aldeia de Galmyniai, distrito de Degučiai. Ver. Compare Eik-in-iškis, aldeia no distrito de Čedasai, Pnd; sobrenomes: Aika, Aik-inas, Aikÿs, Eikÿs; nomes de aldeias letãs Ažka ir Ažkas EnLV I 6, Eikáu-ežers, Eikava EnLV I 267; nomes de aldeias antigas Eyke-medie GerON 33, nome de proprietário Aycke TrPN 11. Aik (< *Eik)- + sufixo -uota-. Ver Sk ŽD 345—50. Ais-età BgŽ 24 || Ais-etas || Ais-etai, distrito de Labanoras, Švnc; em 1429 Ise-to CD 747, e Oyszyero CD 133; Ais-età, rio no mesmo local. Cf. Aisė, rio no distrito de Klaipėda; no século XIV Ayse SRP II 667, Ais-énai, aldeia do distrito de Pėžaičiai, Klaipėda, sobrenome Eis-inas; topônimos letões Ais-iņi EnLV I 6 e Eis-purw EnLV I 268; topônimos prussianos Ayssen GerON 8 e sobrenome Eis-utte TrPN 27. Suf. -eta. K. Būga (RR I 503—5) considera que os nomes de rios com Ais- ou Eis- devem ser relacionados ao sânscrito eša-h «rápido» e ao islandês antigo eisa «avançar impetuosamente». Cf. também o lituano aisùs «retumbante, sombrio; amargo, pungente» LKŽ I 34. Aj-òčis Ajóčiai, distrito de Samaniai. Cf. Ej-účiai, aldeia do distrito de Karklėnai, Varn; Aj-ut-iškis, aldeia do distrito de Aukštadvaris, Pnd; Aj-utis, sobrenome. BgŽ 28; topônimos letões Ajas-puros EnLV I 13 e Ej-ušas En LVI 268. Suf. -otja-, cf. Karp-óčius, rio KzR, Drag-óčiai, aldeia de Jon. Ak-ėlė 1. Menčtrakįs, Kps. BgŽ 30, 2. distrito de Semeliškės, Vvs. Cf. Akis. Suf. -elė. Ak-ėlės, dois lagos em Gečialaukis, distrito de Nemunaitis, Al. Cf. Ak-ėlė. Ak-inis, Garbūnai, distrito de Zuikai, Ign. Cf. Akis. Suf. -inja-. Akis 1. Talokis, Al. BgŽ 37, 2. distrito de Gelvonai, Šr, 3. distrito de Rečionys, Kš, 4. no mesmo local; cf. Ak-jà, rio Užv, Ak-ilnà, rio Jz, Akis, rio Kp; letão Acis, lago, Acireņģe, vala EnLV I 4; prussiano Akicz, lago, GerON 8: lituano akis «olho; poço lacustre», áras, akà, aketė; letão aka «poço». Laguinho Akių, Likiškiai, Al. Cf. Akis. Àklas 1. distrito de Vepriai, Ukm, 2. distrito de Liubavas, Klvr. Cf. letão Aklajs ezeriņš EnLV I 14; lituano áklas «cego». Laguinho Àklas, Činčikai, Švnc. Aklÿs 1. parte do lago Ežeriekių, Vrn, 2. Ditkūnai, distrito de Kovališkiai. Cf. letão Aklis, lago, EnLV I 14. Cf. Aklas. Aklà-ežeris distrito de Laukuva, Rt. Ver Aklàžeris. Aklàžeris 1. lago assoreado, VIkv; 2. aldeia de Ulišiškiai, distrito de Vindeikiai, Šr; 3. aldeia de Baltrakiai, distrito de Gižai, VIkv; 4. aldeia de Raišeliai, distrito de Juodupė, Rk; 5. aldeia de Subartonys, distrito de Merkinė, Vrn; 6. aldeia de Skaiščiai, distrito de Liubavas, Klvr; 7. lagoa perto da aldeia de Būriškiai, distrito de Butrimonys, Jz; 8. lagoa perto do distrito de Pivašiūnai, Jz; 9. lagoa, distrito de Svėdasai, An. Cf. letão Aklęzers EnLV I 14. Ver Aklas. Aklėžeris 1. distrito de Imbradas, Žr; 2. distrito de Antazavė, Žr; 3. aldeia de Trumsiškiai, distrito de Duokiškis, Rk; 4. aldeia de Vilkaičiai, distrito de Rimučiai, Tl. Ver Aklàžeris. 292 Akležerys 1. aldeia de Kalučiškis, distrito de Jūžintai, Rk, 2. aldeia de Ščiūris, distrito de Kriaunos, Rk. Ver Aklažeris. Akl-ėlis 1. aldeia de Lynežeris, distrito de Dubičiai, Vrn, 2. floresta de Puščia, Leipalingis, Lzd. Ver Aklas. Sufixo -ėl-ja-. Akl-ikas distrito de Marcinkonys, Vrn BgŽ 40. Ver Aklas. Sufixo -ika-. Akl-inis 1. Kurtuvėnai, ŠI BgŽ 41; 2. (1. Oklin lago gm. Kuków BgŽ 41). Ver Aklas. Sufixo -inja-. Akl-in-ūkas (1. Oklinek) aldeia de Akliniai (1. aldeia de Okliny), distrito de Vižainis, condado de Suwałki, BgŽ 41. Ver Aklinis. Sufixo -uka-. Akl-iūkas povoado de Lukojas, Klm. Ver Aklas. Sufixo -jūka-. Akulioriai dois lagos, no território da aldeia de Jat kuniškiai, distrito de Sadūnai. Ver: akulioriai «óculos» < 1. okulary «óculos» < lat. ocularis. Akulėriai aldeia de Šilėnai, Ign. Ver Akulioriai. Akmenà Viln RŽ 383, cf. Akmenà 1. rio Viln, 2. rio Šiluva Klm, 3. rio Kp, 4. rio Trg; letão Akmen̨-iškų-ežers EnLV I 15: lituano akmuõ, la. akmens «pedra». Akmenis 1. aldeia de Šiukščiai, distrito de Degùčiai, Zr, 2. distrito de Obeliai, Rk; cf. Akmenė cidade, Akmeniai aldeia, distrito de Subačius, Kp, distrito de Miškiniai, Lzd; Akmenyš nome de família, BgŽ 43. Ver Akmenà. Lago de Akmeniai < Akmeniai aldeia, distrito de Miškiniai, Lzd. Ver Akmenis. Lago de Ākmeno || Āpvalasai distrito de Juodupė, Rk: akmuõ (dial. ākmenas). Laguinho de Akminiai < Akminiai aldeia, distrito de Vaiguva, Užv.: dial. ā˙kminc ~ ākmīnas «pedra», cf. Lago de Akmeniai. Lago Akn-ystõs < Akn-ystà, município de Rk, e Akn-ystà 1. curso de água no mesmo lugar; 2. curso de água, distrito de Debeikiai, An. Cf. também Akn-ysčiai, aldeia, distrito de Debeikiai, An; letão Akn-iša, respetivamente Akn-iste, Akn-upe EnLV I 7, 18. Sufixo -ysta, cf. Lok-ystà, curso de água, Trg. Akn-yst-ėlis, distrito de Leliūnai, Ut. Ver Lago Aknystos. Akuōtis, aldeia de Peleliai, município de Krasnavas, distrito de Seinai; cf. Akuočiai, aldeia, distrito de Meteliai, Lzd; letão Akuoti EnLV I 18, hidrónimos prussianos Akotin GerON 8: lituano akuõtė «ruivo, escalo, gardon, leuciscus rutilus», ā́kūotas «Granne»; letão akots «Granne»; prussiano ackons «Grane»; latim acus «espinho» FrLEW 5. Alaušai, Balninkai, município de Uk m. Ver Ālaušas. Ālaušas 1. Svėdasai, Rk; 2. Sudeikiai, Ut; Alaušà, curso de água, Užpal iai, Ut. Cf. letão Alauksts EnLV I 19. Cf. também Āl-ovė, município, Al. Ald-ikis, aldeia de Paaldikis, Mlt; cf. Ald-ij-ėlės, bosque, BgŽ 51, Ald-ōnas, sobrenome, BgŽ 52; Aldos, bosque de bétulas na aldeia de Mockai, município de Punkas, distrito de Seinai; letão Alde EnLV I 19; nomes pessoais prussianos Aldegut ir Aldewisse TrPn 11, 12; cf. também Audrėlis ir Audėnis. Aleinikai (?) < Aleinikai, aldeia do distrito de Kiviškiai, Zr, Aleinikai, aldeia de Šeimyniškiai, An; letão Aleimiki EnLV I 20, cf. também Alejà. Alejà (var. Alajà; lago e bosque), distrito de Subačius, Kp (< *Eleja BgŽ 50); cf. Al-ėjà, curso de água, distrito de Viduklė, Rs, Al-ėjai, aldeia, Rs BgŽ 53; letão Alejas-kalns EnLV I 19, El-eja, curso de água, EnLV I 268. K. Būga (Ž 53) relaciona esta raiz com o lituano alėti «ser lavado pela água». Sufixo -eja; cf. Asv-eja, lago, Nmn. Alekn-iškis, aldeia de Polekniškiai, distrito de Daugailiai, Ut: Aleknà, sobrenome <, bielorrusso Oaex-ho BgŽ 53. Sufixo -iškja-. Lago Aleksandrāvo < Aleksandrāvas, aldeia e antigo solar, distrito de Pajevonis, Vlkv. De origem eslava. 293 Lago Alioniai < Aliōnys aldeia de Šr, cf. nome pessoal Aliō-nis, Alit aldeia do distrito de Mackenai, Ut; letão Alenis EnLV I 20. Alkà Dubingiai Nmc BgŽ 57, Alkà aldeia do distrito de Imbarė, Krtn, Alkas aldeia de Rt; cf. Alk-upỹs rio de Vanduogala, Kn, Elk-evičė nome pessoal Bg AV 25; letão Ėlk-ezars EnLV I 269; nomes antigos da Prússia Alk-ayне GerON 8, nomes de lugares Alke, Alk-ethe TrPN 12: lituano alkas, alkà «santuário, colina coberta de árvores», alkà «terreno pantanoso, lagoa» LKŽ I 84, letão ęlks «o ídolo, a divindade pagã» LVV I 567, gótico alhs «templo» FsEWG 27. Alkas Kareivonys, distrito de Jokenai, Vrn. Ver Alka. Alksnà distrito de Rimšė, Ign. BgŽ 59, Alksnà riacho BgŽ 59 (localização não indicada), letão Alksna nome de lugar EnLV I 20; cf. Alksnė riacho e Alks-n-ėnai aldeia, Vlkv; antigos nomes da Prússia Alxowe ir Alxwangen GerON 9: lituano alksnà «bosque de amieiros», alksnis «amieiro», letão aleksnis «amieiro», prussiano alskande TrAS 295 ver abskande. Alksn-aitis 1. aldeia de Salos II, distrito de Motiejūnai, Svnč, 2. aldeia de Čižiūnai, distrito de Medeišiai, Ign. Cf. Alksnaitė riacho, distrito de Užpaliai, Ut. Ver Alksna. Suf. -aitja-. Alksnas 1. aldeia de Salos II, distrito de Motiejūnai, Svnč, 2. aldeia de Perkasynė, Mlt, 3. aldeia de Daugilis, distrito de Bikūnai, Ut. Ver Alksna Alksn-ėlis aldeia de Antalksnė, distrito de Motiejūnai, Svnč. Ver Alksnas. Suf. -elja-. Alksnis aldeia de Pūšliai, distrito de Bainiai, Zr: alksnis «amieiro». Cf. Alksnà, Alksnas. Alkus aldeia de Pašiliai, Vlkj. Cf. Alka. Alm-ajas aldeia de Ginučiai, distrito de Palūšė, Ign, Alm-ajà riacho, no mesmo lugar; cf. Almė riacho, An BgŽ 62, Almis nome pessoal BgŽ 62; letão Almji nomes de lugar EnLV I 22; antigo nome da Prússia Alm-oyn GerON 9: lituano almėti «fluir sem parar, pingar, supurar» LKŽ I 88. Sobre a etimologia, ver também BgŽ 62 e FrLEW 8. Suf. -aja-, cf. Indr-ajas lago, distrito de Labanoras, Svnč, Kam-ajà riacho, distrito de Čiobiškis, Šr. Alm-enas Svnč BgŽ 62, cf. Alm-ajas e lituano almuõ, -enìs «pus» LKŽ I 88. Suf. -ena-, cf. Dėm-enas lago, Lzd. Al̃nas aldeia de Kučiūnai, distrito de Gudeliai, Lzd, Alnà riacho no mesmo lugar, Alnaĩ antiga propriedade rural no mesmo lugar; cf. Aln-upis riacho, Varn BgŽ 63; letão Aln-ava aldeia EnLV I 22; antigos nomes da Prússia Alna rio, Alnow nomes de lugar GerON 9: lituano álnis ir élnis «cervo», letão alnis «alce», prussiano alne «animal de carga» ver GerON 9. K. Būga (Ž 63) considera este nome de lugar jotvingiano, com base na entonação. Al̃nis distrito de Mindūnai, Mlt, Alnė aldeia no mesmo lugar, Alnės upėlis riacho no mesmo lugar BgŽ 63: dialeto lituano álnis «cervo» LKŽ I 88. Cf. Alnas. Lago Āl-ovė < Āl-ovė cidadezinha de Al, Al-ov-ėlė riacho no mesmo lugar; cf. antigo prussiano Al-owe See GerON 9. Cf. também Āl-au-žas lago (suf. -auša-, cf. Lōk-auša rio, Rm) e Al-ytùs < *Al-yta (1503 d.C. Olyte CD 654₂₈ e Olita CD 669₅,₁₂ e nome pessoal Al-ytà, suf. -yta, cf. também Ap-ytà rio em Dieveniškės, Ščn, ver Sk ŽD 355). Lago Al-sėdžiai (1421 d.C. lacus Olsedy CD 741) < Al-sėdžiai cidadezinha Al+sėdžiai, cf. Trak-sėdžiai aldeia de Šlu, Mō-sėdis cidadezinha de Skd. Cf. também nomes de lugar com Al-: Āl-ovė cidadezinha de Al, Al-ytùs cidade. Als-età || Lago Ruopiškis aldeia de Ruopiškis, Rk; Als-età riacho, floresta, no mesmo lugar; cf. Alsà riacho, Jrb., Rs, Alsė distrito de Šveikšna, Šlu, Als-aitis riacho, Rs, Als-iina riacho em Juodupė, Rk, Als-ūnė riacho, Mlt, Als-ēja nome de lugar em Aukštadvarýs, Jz, Als-ut-ura floresta BgŽ 65; cf. também nomes pessoais Als-butas, Als-ežiba, Als-aitis (Ян Алсайтисъ 1583. Акты Виленской Археолог. Комиссии XIV 268) e Alsiai aldeia, Akm, Als-iōnys distrito de Adutiškis, Svnč; letão Als-ava, Alsi, Als-upes nomes de lugar, Alsin-kalns EnLV I 22; antigos nomes da Prússia Als-itten, nomes de lugar Als-utte GerON 9, Als-aute, Alse-but, Als—une, Als-uthe TrPN 12. 294 Als-uōdis aldeia de Paalsuodės, distrito de Salduškis, Ut. Compare com Als-etā. Sufixo -uodja- (?). Ver BgŽ 65. Alšià || lago de Pieštuvėnai < Pieštuvėnai aldeia, Jz; rio Alšià no mesmo lugar. Compare com o rio Alš-iena, distrito de Upytė, Pn; letão Alši vs., Alš-eni, EnLV I 23. Al-uonà (lago e rio) em Rūdiškės, Trak; Al-uonà rio em Josvainiai, Kdn. Compare com Al-uotis, rio em Svedasai, An; letão Al-uot-ava, aldeia, EnLV I 25. Ver também Al-ovė. Sufixo -uona, ver SkŽD 283. Ām-alvas || lago de Am-alv-iškiai < Am-alv-iškiai aldeia, distrito de Padovinis, Kps; rio Am-alvė no mesmo lugar; compare com o rio Am-alė e com Am-ālai, aldeia, distrito de Kužiai, Šl; Am-ālis, rio, distrito de Josvainiai, Kdn; Am-ālai, Kn; Am-ata, rio, distrito de Pūšalotas, Ps; nomes pessoais: Ām-alas, Am-āliūs, Ām-aras; Am-ule, Am-uļi, Am-alkra, Am-ata || Am-ada, Am-eļi, Am-uoli aldeias, Am-eliņk, Amit rios, GerON 9, 110. Compare com o lituano āmālas «planta parasita desse tipo, viscum album», āmālas, āmāras «piolhos das plantas, aphididae»; letão amu(o)ls «Mistel»; ver FrLEW 9. Sufixo -alva-, ver Sk. ŽD 389. lago de Ambraz-iškiai < Ambraz-iškiai antiga propriedade rural, distrito de Giedraičiai, Mit; compare com Ambraz-iūnai, aldeia, BgŽ 72: Ambraziejus (eslavo), < latim Ambrosius, ver BgŽ 72. Sufixo -iškja- lago de Amērikos < Amērika parte da aldeia de Šarnelė, distrito de Žemaičių Kalvarija, Pln: Amerika «nome do continente». Ānčia Veisiejai, Lzd; Baltōji Ānčia rio em Kapčiamiestis, Lzd; Juodōji Ānčia Seinai, Ānčia rio, distrito de Kražiai, Klm; Ānčia Skdv; compare com Anč-iupis em Šilavotas, Prn; Anta, Rt; Antē², distrito de Alko, Rt; Ant-ýt-upis rio, distrito de Rimiškiai, Šd; Ant-ininkai aldeia, Skdv; Ant-in-iškių aldeia, Eiš; nomes pessoais: Anča, Ančas, Anč-iūlis, Ančius, Ant-inis; letão Antes, aldeia, Ant-ene pv., Ant-inu-plava pv., Ant-inenes pv. e outros. EnLV I 33, 34; nomes prussianos Antetau, Antiken GerON 10; antropônimos: Ant-evke, Ant-ewe, Ant-ix, Anth-ike TrPn 13: lituano antis, ver FrLEW 11, WIVW 60. R. Schmittlein TL 110 etimologiza de outro modo os nomes de cursos d'água com ant-. lago de Ang-ininkai < Ang-ininkai aldeia, Simnas, Al; compare com Ang-er-ingis pv. em Merkinė, Vrn; letão Ang-ere lago, Angar-lama antigo lago, Ang-aza vala, Ang-eri aldeia, EnLV I 30; prussiano Ang-etete, Ang-erow GerON 10: lituano angis «cobra», anginas «cobra, serpente, grande serpente imaginária», prussiano angurgis «Aal», ver FrLEW 10. Sufixo -ininka- Āngl-inis (dial. Ūnglini.s) 1. aldeia de Bajoriškiai, distrito de Pakalniai, Ut; 2. Salakas, Zr; compare com Āngl-inē floresta, Lapės, Kn; Angl-ytė lagoa, aldeia de Pedžiai, Vandžiogala, Kn; nomes prussianos Angil-nyken, Angl-iten GerON 10: lituano anglis, letão uogle, prussiano anglis, ver FrLEW 10. Sufixo -inįa- An-ýkščiai Kš; An-ýkštis lago em Butrimonys, Jz; An-ýkšta rio, An; An-ýkščiai cidade; compare com Ān-iškio ežeras em Ūdrija, Al, e com os nomes pessoais: Anys, An-āitis, An-iūškšis, An-ýkštis, An-eikà; nomes letões An-eni, Ani, EnLV 30; nomes prussianos: An-eyde, Anno TrPn 12. Sufixo -ykštja-; compare com Luod-ýkštis lago em Salakas, Zr; Ligaj-ýkštis lago no mesmo lugar; Nemun-ýkštis curso d'água em Švendubrė, Vrn. An-ýkštis em Butrimonys, Jz; ver An-ýkščiai ²Anta e Antē relacionam-se com Ānčia do mesmo modo que o rio Bāla, em Vrn, se relaciona com o rio Bāldžia, em Skdv. 295 Lago An-iškio < An-iškis antiga propriedade rural em Ūdrija, Al. Ver An-yksčiai. Suf. -iškja-. Ant-akšiai < Ant-akščiái aldeia, região de Alanta. Mlt. Prefixo ant- + akstis: lituano akstis || akstis «arma perfurante, espeto, espinha de peixe, aguilhão, sovela» LKŽ I 71, ákstinas; letão aksa|laks «rápido, apressado, ágil». Cf. também Akštinai aldeia, Trg, Klm, e o nome pessoal Ákštinas. Lago Antā-pusnės < Antā-pusnė aldeia; cf. Pusnė aldeia, Mlt. Pusnėlių aldeia, distrito de Antaplaškiai, Kvr. Prefixo antā-. Lago Antā-veršio < Antā-veršis aldeia, distrito de Užuguostis, Jz.; cf. Verš-ėlis lago, aldeia de Ažubaliai, distrito de Verksnionys, Rk, Verš-upis rio, Kiduliai, Šk, Verš-upys rio, Veluona, Vilk, Veršiai aldeia, distrito de Leipalingis, Lzd, e distrito de Žiūriai, Jnš; topônimos prussianos Wersz-niken, avd. Vers-enik GerON 200: lituano veršis, letão vēršis «touro», prussiano verstian «bezerro». Prefixo antā-. Lago Ant-āvìlio < Ant-āvīlis aldeia, Nmč; cf. Avilys. Suf. ant-. Lago Antā-kolio < Antā-kolis aldeia, distrito de Krokialaukis, Al., forma eslava de Antā-kalnis; cf. Antakalnis subúrbio de Vilnius > 1. Antokol. Lago Ap-eik-iškio < Ap-ēk-iškis aldeia, distrito de Antanašė, Rk, Ap-eikė rio, no mesmo local; cf. o nome pessoal Ap-ēkis, Ap-on-iškis aldeia, distrito de Suginčiai, Mlt; letão Ap-ani propriedade rural, EnLV I 36; nome pessoal prussiano Apus Tr. PN 13. Suf. -eikja- + -iškja-. Api-demė Straciūnai, aldeia, distrito de Šauliai, Lzd; cf. Apý-demė rio, distrito de Seredžius, Vlkj, Āp-demis campo, Mžk, Āp-demės prado e campo, distrito de Seda, Mžk, Āp-demis prado, aldeia de Plaušiniai, Skd, Api-dėmes (trm. Api-damas) prado, aldeia de Mažionys, distrito de Jūžintai, Rk, Api-demės terreno baldio, aldeia de Remeikiai, distrito de Juodupė, Rk, Api-demė prado, aldeia de Šadžiūnai, Lzd, Api-demė (trm. Api-dama) aldeia de Šiaudinė, distrito de Mielagėnai, Ign, Api-demės campo, aldeia de Gatakiemis, distrito de Linkmenys, Švčn; cf. JbLŽ I 1 e 330, nomes de campos dos séculos XVI–XVII: Anudeme, Anudema, opideme, Abdeme, opidoma, Anudemicъ Старе. Cf. palavras comuns: apidėmė «divindade (maligna)» WP 85», apidėmė || apýdėmė «terreno comum entre duas propriedades», apidėmės «pastagens cobertas de arbustos; sepulturas» e apýdėmis «arredores» LKŽ I. Prefixo apy-. Apidemis || Apidmis distrito de Bernotiškiai, Žr; cf. Apidemė. Apyn-ėlis Stelmūžė, Zr; cf. Apýnė riacho, aldeia de Stagariai, distrito de Kriukai, Jnš, Apyn-ėliai matagal, aldeia de Zybalai, Rk; letão Apinis propriedade rural, Apiņi propriedade rural, EnLV I 37: lituano apynys, letão apiņi. Api-ritýs distrito de Degučiai, Zr. Prefixo api-, cf. Ap(i)-vardai lago, distrito de Rimšė, Ign. Cf. Rit-iškis lago e Rit-iškė rio, Mlt, Rit-inės upelis ribeiro, distrito de Pikeliai, Mžk, Rit-inų aldeia, Šk, Rit-rikių aldeia, Baisogala, Šd, Rit-ul-iškių aldeia, distrito de Meižiškiai, Klm; nomes pessoais: Ritas, Rit-ikis, Rit-ēnas; topônimos prussianos Rytt-eym, Ritt-in e nome pessoal Rit-il GerON 142; nomes pessoais Ritt-aw, Ritt-auwe TrPN 83: lituano rìsti, riẽsti, letão ritens «roda», lituano rãtas; indo-europeu *reth- «correr, rolar, tombar» WIVW II 368; báltico rat-: rit-, cf. Ratà rio, aldeia de Tauručiai, distrito de Paliepiai, Ar. Apskritas Vepriai, Ukm: āpskritas. Apskrityš Joniškis, Nmč; ver Apskritas. Apskrit-eilis aldeias de Jutkiškiai e Vainiūnai, distrito de Apsas, região de Vidžiai, BTSR. Ver Apskritas. Suf. -eilja-. Lago Āpso < Āpsas cidade, região de Vidžiai, BTSR; cf. Aps-ingė rio, Merkinė, Vrn., Aps-uonà córrego, Kruonis, Kš, Āpus-inas rio, Viduklė, Rs, e Āpšė rio, Skd; 296 la. Apsa vs., Apšas vs. EnLV I 39; pr. Abs-owe, Abs-wangen, Appos-yn GerON 10: la. apse, pr. abse, lie. apušė || epušė (cf. BgRR II 251). Ap-šlavas lago na aldeia de Stabulankiai, distrito de Leliūnai, Ut; prefixo ap-, cf. Ap-vardai, lago de Ign. A raiz šlav- encontra-se nos seguintes nomes de lugares: Šlav-ínas lago, Joniškis, Nmč; Šlav-anìtas lago, lago Švent, Lzd; Šlav-antà rio, distrito de Igliškėliai, Kps; Šlavė rio, An; letão Slav-ašas, Slav-ieši, Slav-iešas, Slav-eka, Slav-ites EnVV 15, 24, 25, 26, 27. Os topônimos desta raiz relacionam-se ao lituano šlioti, šluostyti, letão slaucīt «varrer». Šluoti corresponde a šlav-, assim como duobė corresponde a dauba. A semântica dos hidrônimos com esta raiz torna-se clara à luz dos cognatos em outras línguas indo-europeias: latim cluo «limpo», clocāca «canal subterrâneo para escoar imundícies»; grego χλύζω «enxaguar, lavar, enxaguar, limpar»; gótico hlūtrs «límpido, puro»; tcheco klouditi «limpar»; russo клúdь «ordem»; indo-europeu *klōu- «lavar, enxaguar, limpar». Cf. WIVW I 496. Apval-ainis na aldeia de Denionys, distrito de Svedasai, An: apvalis. Sufixo -ainja-. Apvalas || Akmeno ežeras distrito de Juodupė, Rk. Forma determinada; cf. EnGF 139. Cf. Apvalainis. Ap-vardai Rimšės ap. Ign. < Apy-vardai, cf. Apý-vardė rio, no mesmo lugar. Pref. ap(y)-, cf. Ap-šlavas lago, ap. de Leliūnai, Ut. A raiz vard- ocorre em muitos hidrónimos lituanos: Vard-uva rio, Mžk, Vard-ikšnė rio, ap. de Baisogala, Šd, Vardas riacho, ap. de Želva, Ukm, Vard-auka rio, Vrn, Vardàžis riacho, Anykštis, Al, Anu-vardė Jrb, afluente, Ne-vard-ėlis, cf. letão Vard-upe afluente, antigo prussiano Wardo, GerON 195. K. Būga (RR I 136) relaciona a raiz dos nomes próprios vard- com lituano vardas, letão vārds, prussiano antigo wirds, alemão Wort, latim verbum. Arim-aičių ežeras < Arim-aičiai aldeia, distrito de Sadūnai, Rd; cf. Arim-ėnys aldeia, distrito de Triškonys, Pkr, nome de uma fazenda Arim-ėvi-čius. Ar-inas Joniškis, Nmč; cf. Arió-gala, Ar-iškė aldeia, distrito de Zarėnai, Tl, nomes de fazenda Arýš, Arius; letão Aruona rio, EnLV I 43; prussiano Ar-yngine lago, Arys GerON 11. Sufixo -ina-, cf. Šlav-inas lago, Joniškis, Nmč. Arklia-šūdis na aldeia de Laugagalis, distrito de Labanoras, Švnč.: arklys + šūdas. Arm-ėlis na aldeia de Palivarkas, distrito de Bikėnai, Zr, cf. Arm-onà. Sufixo -elja-. Arm-onà (lago e rio) na aldeia de Šinkūnai, distrito de Meilūnai, Ukm; cf. Arm-enà rio, Veliuona, Vki; Arm-en-ūkas rio, Seredžius, Vlkj; Arm-ukšna rio, Kvr; Arm-ul-iškis rio, aldeia de Pavešėčiai, Pn; Arm-on-iškis rio, Vabalninkas, Brž: lituano armėnys «profundeza, abismo»; armuō «pântano, brejo, abismo, profundidade»; arma «cavalinha, equisetum arvense; caminho encharcado, pântano», LKŽ I 251—2. Sufixo —oma. Arm-onių ežeras < Armonys aldeia, distrito de Lukštai, Rk. Cf. Armona. Sufixo -oni-. Arm-ud-iškių ežeras <Armudiškiai aldeia, distrito de Dotamai, Klvr. Cf. Armona. Sufixos -ud- + -iškja-. As-alnai distrito de Linkmenys, Švnč; cf. As-asà rio, distrito de Žirmūnai, região de Rodūnė, BTSR; As-ėha rio, distrito de Linkmenys, Švnč; As-upis Smilgai, Šd; As-upýs distrito de Eržvilkas, Skdv, nome de uma fazenda As-ýris; letão Aši nomes de lugares, Ašene nome de um riacho, As-upe rio, As-ūne aldeia, As-uote nomes de lugares, EnLV I 45; prussiano Ase-lauken, As-initen, Assa-kayn, Ass-echen, Ass-un GerON 12, nome de fazenda As-ayde TrPN 14: lituano ašys «cavalinha, barba-de-bode, equisetum», letão aši «equisetum». Sufixo -alna-, cf. SkŽD 291. As-aln-ykštis na aldeia de Salų I, distrito de Motiejūnai, Švnč. Cf. Asalnai. Sufixo -ykštja-. As-ėkas na aldeia de Ginčiai, distrito de Palūšė, Ign. Cf. Asalnai. Sufixo -ėku-, cf. SkŽD 126. 297 As-õnas aldeia de Liaukiškiai, paróquia de Beižoniai, Vvs. Ver Asalnai. Suf. -ona-. Asv-ejā Dubingiai Nmč, cf. letão Asva lago EnLV I 45; prussiano Assuenus lago, Aswin lago. Asswene rio GerON 12; ver Bg RR I 500, TŽ I 34. Suf. -ėja, cf. Alėja lago Atāvaras Kruopiai Kd, cf. lituano Atãvarai prado, aldeia de Rukeliai Rk; letão Atvars lago, Atvarums curva de rio EnLV I 49: lituano atãvaras “profundidade de um rio, trecho profundo e calmo, poço profundo; lugar aberto e sem gelo num rio ou lago; pântano” LKŽ I 294; letão atvars “o abismo, a profundidade de um rio, o redemoinho; lugar profundo formado por um rio e rodeado de arbustos” LVV I 207. At-esýs aldeia de Atesninkai, paróquia de Simnas, Al, cf. At-ēzas prado de Užmelnýčis Vrn; letão Ata lago EnLV I 47; prussiano, nome pessoal Aete TrPN 15: lituano atīs “peixe de carne macia da família dos linguados, rhombus maximus” LKŽ I; letão āte “rhombus maximus”, ver BgRR II 299, FrLEW 21. Suf. -esja-. Aud-r-èlis aldeia de Rudeliai, paróquia de Ragelai, Rk, cf. Ald-rà || Aud-rà rio Jūžintai Rk, Aud-r-uvė rio Iñš, nome pessoal Aud-r-inis; letão Aud-r-uve rio Aūd-r-up-(j)i lago EnLV I 50: lituano audra || aldra “tempestade”, ver FrLEW 6, cf. também Aud-ēnis lago Ign. Aud-ēnis aldeia de Ožionys, Ign, cf. Aud-upė Nemunėlio Radviliškis Brž, Aud-iniai aldeia Užv, Aud-en-ėlė riacho Tverečius Ign, nome pessoal Aud-ēnis; letão Aūda lago Audēns lago EnLV I 49–50; prussiano Aude, Audda campo GerON 13: lituano aūdenis, audinis “vento de leste” LKŽ I 374–5. Cf. também lituano aud-rà e nomes de cursos de água: Aud-rà rio Jūžintai Rk; Audrelis lago Rk., ver WÜW I 222. Au(j)-ēdas (dial. Aujiedas) Žiežmariai Kš, cf. Au(j)-ēdà (dial. Aujiedà || Spengla rio no mesmo local; letão Aūjas-plava EnLV I 53; prussiano, nomes de cursos de água Azw-eidin GerON 14, nome pessoal Awyorth, Auw-yot, Au-yot TrPN 15. Suf. -ēda-, ver SkŽD 100. Aūk-rakštis aldeia de Daugai, Al, cf. Aukãi lago Surviliškis Kd, Aūkai prado Antanašė Rk, Aukūpė riacho da paróquia de Taučiūnai Kd, nome pessoal Auk-ūnas; letão Aukas lago, Aūkas lago, Aūkas-ežers EnLV I 53; prussiano Auco, Aucken GerON 12: lituano aukà. Cf., quanto ao segundo componente, Rakšt-ėliai lago na aldeia de Rakšteliai, Ign., Rakščioji pântano na aldeia de Pagranda, paróquia de Bikėnai Zr, prado na aldeia de Meškaraištis Lzd, Rākščios floresta na aldeia de Papiškiai, paróquia de Suginčiai Mlt, prado Kapčiamiestis Lzd, Rākš(t)-daubis rio Laukuva, Rākšt-uoĭs prado na aldeia de Andriūnai, paróquia de Daugai Al, Rakšt-ulė prado na aldeia de Bajorai, paróquia de Musteikiai Ut; prussiano Raxite, Raxow ver GerON 140: lituano rakštis “cavidade, buraco”, rãkti “escavar, cavar” BgRR II 195, letão rakt “cavar”. Aukšl-inis 1. aldeia de Aukšlinė, paróquia de Bagdononys Vvs, 2. lago na paróquia de Kaltanėnai Švnč: lituano aukštlė “peixe bleak, peixe que nada à superfície” LKŽ I 393, letão aukšlēja (aūslēja) LVV I 223, russo уклейка “albunus lucidus”. Suf. -inįa-. Aukšta-giris paróquia de Akmenynai Klvr: aukštà + girìa. Aukšta-kalnis < Aukšta-kalniai aldeia da paróquia de Diviliškiai Lzd: aūkštas + kálnas. Aukšta-kalnių ežeras <Aukšta-kalniai aldeia da paróquia de Mickūnai Rk. Cf. Aukštā-kalnis. Aukšl-kalnių ežeras < Aukšl-kalniai aldeia da paróquia de Parvalkai Ps. Cf. nome pessoal Aukšl-kalnis. Sobre a vogal de ligação -i-, ver SkŽD 419. Cf. Aukštā-kalnis. Aus-ièn-iškių ežeras<Aus-ièn-iškės aldeia Vvs, cf. nome pessoal: Aus-eikà, Aus-iējus, Aus-iōnis. Suf. -ienja- + -iškė. 298 Aũslas Lago Aũslo, paróquia de Giršiai, Zr. Cf. letão aũsl-eja “alburno, alburnus lucidus” LVV I 227, cf. lago Aukš-linis. Av-ik-inis Joniškis, Nmč.; cf. Avikinės aldeia Kegai, paróquia de Janapolė, Varn; letão av-ik-inė “curral de ovelhas, abrigo para ovelhas” LKŽ I 425. Avil-ãitis paróquia de Kovališkiai, Zr. Cf. lago Avilys. Suf. -aitja-. Avilỹs||Aviliai paróquia de Imbradas, Zr., cf. Avilà aldeia perto de Vaškučiai, paróquia de Degučiai, Zr.; Avil-ėliai aldeia, paróquia de Juknėnai, Ut; Avil-ikỹs lago perto da aldeia Stebuliai, paróquia de Teizai, Lzd, variante Avil-tis; também Aulė rio, Kl LWK 68, Aul-amas rio, Pn; letão Aulà lago, Aũli aldeia, Aũleni aldeia. Em LVV I 53: lituano aũlas; aulỹs || avilỹs; letão aũlis, aũle, avelis “colmeia”, aũrins “colmeia”. O lituano avilýs é uma forma remodelada a partir de aulio, segundo derivados com -ila-, -ilja-, veja LsBN 483, SkŽD 181. A semântica dos topônimos com esta raiz pode ser explicada pelos significados dos cognatos em outras línguas indo-europeias: grego αὐλός “tubo, flauta, corpo em forma de tubo”, αὐλών “ravina, vale”, eslavo ulica “rua”, norueguês dialetal aul “tubo, caule”; indo-europeu * aulo-s “depressão alongada, sulco”, veja Fr LEW 25. WIVW I 25. Avi-n-ėlis lago na aldeia Runionys, paróquia de Alanta, Mlt; cf. Av-in-ėlis rio, Tl, Av-in-upis rio em Židikai, Mžk, Av-in-iškė rio em Šilavotas, Prn; letão Aveni || Avini aldeia. Em EnLV I 58, compare Av-yne-medien GerON 14.: lituano ãvinas, letão avins, avens: prussiano awims. Suf. -ėl ja-. Av-in-úostas aldeia Maniuliškiai, paróquia de Samaniai, Zr.; cf. rio Av-in-úosta no mesmo lugar, veja Avinėlis; avinas + suf. -uosta-, veja SkŽD 372, cf. Grab-uosta rio, Mlt. Av-in-uost-ėlis aldeia Gruodiškiai, paróquia de Baibiai, Zr.; cf. Avinėliostas. Suf. -ėl ja-. Av-iris paróquia de Leipalingis, Lzd; rio Av-ire no mesmo lugar, deságua no Nemunas. Suf. (?) -irja-. Ažãgis aldeia Vilkanastrai, paróquia de Didžiasalis, Lzd. K. Būga (RR II 100) associa-o ao prussiano assegis “Bartsch”, lituano ėžegỹs “ruffe, acerina cernua” e considera-o jatviano; cf. lituano Ažagis || Ažagỹs rio, Šd, Ažag-ėlė rio em Smilgiai, Šd; prussiano Asege-wad lago, GerON 11. Ažù-balių ežeras <Ažù-baliai aldeia, paróquia de Obeliai, Pnd; pref. ažu- + balà. Cf. Ažù-baliai aldeias, Rk, Kp, Mlt, Kvr. Ažù-kalnis aldeia Želva, paróquia de Mikėnai, Zr.: pref. ažù- + kálnas. Cf. Ažù-kalniai aldeia, paróquia de Tabariškiai, Šlčn; Už-kalniai aldeia, Al, Klvr, variante Už-kalnis. Ažuol-inis aldeia Vajasiškis II, paróquia de Baibiai, Zr.; cf. Ažuol-upis Vlki, Jnš: ąžuolas “carvalho” + suf. -inja-. Ažũo-žerių ežeras (<Ažù-ažerių) < Ažùožeriai aldeia, An.; pref. -ažù- + ãžeras, cf. lago Pa-ežerių ežeras, VIkv. Až-vìntis aldeia Ažvinčiai, Salakas, Zr. K. Būga (Ž CXXIX), relacionando-o ao rio Ventà em Mžk e à aldeia Ventė na paróquia de Kintai, Šlu, deriva-o de *Až-véntis e o relaciona ainda à raiz báltica vėnt- “dobrar-se, curvar-se”, encontrada em apelativos: lituano vénteris, ven-terỹs, letão vénteris, inglês antigo windel “cesto”, gótico wandus “vara”, indo-europeu * ṷendh- “dobrar, torcer” Bg RR II 325. Cf. ainda lituano Vint-arà (< Ventara?) rio em Pabaiskas, Ukm, prussiano Winerinen GerON 203. Pref. až-. NOMES DOS LAGOS DA RSS DA LITUÂNIA Б. И. САВУКИНАС Resumo Este artigo — interpretações etimológicas dos nomes de lagos — é parte de um trabalho mais amplo, em preparação, sobre os nomes de lagos lituanos. Após a comparação com nomes próprios lituanos, letões e prussianos correspondentes, os nomes dos lagos são também relacionados a palavras comuns bálticas. Nos casos em que o material das línguas bálticas não explica suficientemente a semântica do nome de um lago, recorre-se também ao léxico de outras línguas indo-europeias. O artigo explica cerca de 140 nomes de lagos, isto é, quase todos os nomes lituanos de lagos iniciados pela letra A.