„Knygos nobažnystės“ (1653) morfologijos tyrimo galimybės naudojant reliacinę duomenų bazę

ACTA LINGUISTICA LITHUANICA LI (2004), 1-14 Możliwości badania morfologii Księgi pobożności (1653) przy użyciu relacyjnej bazy danych Uniwersytet DALIA JAKULYTĖ Kłajpedzki Artykuł przedstawia relacyjną bazę danych utworzoną na potrzeby badania morfologii dawnych pism litewskich. Opracowano i zaimplementowano logiczny model danych w systemie zarządzania bazą danych (DBMS) Microsoft Access. Do bazy danych wprowadzono wszystkie słowa z dwóch części Księgi pobożności. Utworzono mechanizm wyboru danych morfologicznych (fleksyjnych), dzięki czemu słowa można obecnie wybierać według dowolnej przypisanej właściwości lub zestawu właściwości. Taka baza danych służy jako narzędzie do sortowania, wyboru i korygowania danych, a także do przechowywania tekstów i nośników indeksów. Pozwala ona badaczowi zajmować się różnymi problemami językoznawczymi, takimi jak alternacja tematów rzeczowników, autorstwo tekstów itd., w sposób efektywny, szybki i dokładny. 0. WSTĘP Jednym z największych problemów, z którymi borykają się językoznawcy badający dawne pisma, jest dobór materiału. Podstawowymi źródłami materiału są same teksty (zazwyczaj fotokopie książek), słowniki i indeksy wyrazów. Na ich podstawie dane są przepisywane (ręcznie lub komputerowo), tworzy się kartoteki papierowe, które następnie sortuje się i układa w określonym porządku. Wybór materiału z takiej kartoteki jest długą i dość skomplikowaną pracą: przegląda się całą kartotekę, wybiera potrzebne fiszki, dzieli się je itd. ; po zakończeniu pracy wybrane fiszki należy odłożyć na swoje miejsca we wspólnym kartotece, w przeciwnym razie nie będzie się ona nadawała do użytku. W rozwiązywaniu takich problemów pomagają technologie komputerowe. Na potrzeby badań leksykograficznych tworzy się korpusy komputerowe, bazy danych dawnych pism itd. Jedną z zasadniczych cech korpusów komputerowych jest możliwość przeprowadzania automatycznej analizy tekstu, np. automatycznego tworzenia konkordancji tekstowych, tj. przedstawiania wyszukiwanego słowa w minimalnym kontekście. Na potrzeby automatycznej analizy języka teksty muszą być oznakowane, aby program konkordancyjny wyszukiwał jednostki językowe nie tylko według cech formalnych, lecz także gramatycznych. (Marcinkevičienė 1997). Jednak tylko dla języka normatywnego można tworzyć i stosować programy do automatycznego rozpoznawania form gramatycznych języka itp., natomiast cechy gramatyczne dawnych pism muszą być oznakowane ręcznie. Np. przygotowany w Centrum Lingwistyki Komputerowej Wydziału Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Witolda Wielkiego korpus języka litewskiego o objętości 100 milionów słów (donelaitis.vdu.lt/ tekstynas) obejmuje publikacje z okresu niepodległości, dobrane tak, aby jak naj- 2 | DALIA JAKULYTĖ lepiej odzwierciedlałaby współczesny język litewski pisany. System wyszukiwania korpusu umożliwia wyszukiwanie słowa, uzyskanie informacji statystycznych dotyczących wybranego słowa, wyszukiwanie wybranego słowa w konkretnej formie gramatycznej (np. nepriklausomybės) lub wszystkich form słowa za pomocą symbolu „*” (nepriklausomyb*). Instytut Matematyki i Informatyki Uniwersytetu Łotewskiego udostępnił w internecie również teksty zabytków dawnego piśmiennictwa z XVI–XVIII w. o podobnych możliwościach wyszukiwania (można wyszukiwać konkretne słowo lub jego część za pomocą symbolu „96”) oraz zarchiwizowane pliki słownika częstości form wyrazowych i indeksu (www.ailab.lv/senie). Podobne prace prowadzone są również w Instytucie Języka Litewskiego — teksty dawnego piśmiennictwa są gromadzone lub skanowane komputerowo, a także sporządzane są indeksy form wyrazowych. Są one sporządzane półręcznie, tzn. komputer za pomocą specjalnego programu jedynie układa formy wyrazowe w porządku alfabetycznym, wskazując ich miejsce w tekście i podając kontekst. Informacje tekstologiczne oraz gramatyczne i leksykalne znaczenie konkretnej formy wyrazowej są wpisywane ręcznie (Ambrazas 1998). Do badania morfologii dawnego piśmiennictwa tradycyjnie wykorzystuje się takie same kartoteki jak do słowników, lecz mechanizm ich wykorzystania jest odmienny, na przykład materiał porządkuje się nie tylko według leksemów, lecz także według innych cech (części mowy, morfemów, derywacji, formy itd.). Zatem odpowiednio dostosowana musi być również struktura komputerowej bazy danych oraz możliwości selekcji materiału. Pomysł stworzenia bazy danych morfologii dawnych pism powstał w związku z kontynuacją badań nad Knygą nobażnystės (1653)' rozpoczętych przez Antanasa Jakulisa. Do 2004 roku, kiedy ukazało się faksymilowe wydanie Knygi Nobażnystės (Pociūtė, oprac., 2004), litewscy językoznawcy mieli dostęp jedynie do mikrofilmu wykonanego w 1968 roku (przechowywanego w Centralnej Bibliotece Akademii Nauk). Centrum Bałtystyki Uniwersytetu Kłajpedzkiego posiadało wykonane w tym samym roku przez A. Jakulisa fotokopie Knygi Nobażnystės (Sumos evangelijų ir Maldų Krikscionisky), a biblioteka Wydziału Sztuk — kserokopie śpiewnika. Na ich podstawie A. Jakulis sporządził indeks leksyki Knygi Nobažnystės, którego opublikowano tylko jedną część — leksykę Sumos evangelijų (Jakulis 1995). Dla tego indeksu leksyki sporządzono papierowy kartotekowy zbiór całej leksyki, tzn. na oddzielnych kartkach zapisano wyrazy, zaznaczając ich formy podstawowe, znaczenie i formę gramatyczną (rys. 1), a kartki te pogrupowano według form podstawowych i ułożono w porządku alfabetycznym. Jednakże opracowujący, kontynuując badania nad językiem Knygi Nobažnystės, sam korzystał z kartoteki i uporządkował kartki według znanego tylko sobie porządku. W istocie należało ją sporządzić od nowa, ale chciano stworzyć kartotekę nadającą się do wielokrotnego użytku. Postanowiono więc stworzyć kartotekę elektroniczną — bazę danych, w której gromadzono by, porządkowano lub filtrowano różnorodne dane morfologiczne, leksykalne, semantyczne itp. i która służyłaby jako narzędzie badacza morfologii dawnych pism. Tworzenie takiej bazy danych obejmuje dwa główne etapy — projektowania i realizacji. Podczas projektowania rozstrzyga się, jakiego rodzaju dane są potrzebne badaczowi morfologii dawnych pism, określa się specyfikę tych danych, ich cechy i wzajemne relacje, a także przewiduje się, na jakie pytania ma odpowiadać tworzona baza danych. Rezultatem tego etapu jest logiczna struktura danych. Została ona opisana w rozdziale 2.1. niniejszego artykułu. Po drugie Szerzej o Księdze Nabożności i jej historii zob. w pracach Dainory Pociūtė (2004), Ingė Lukšaitė (2001), Zigmosa Zinkevičiusa (1988: 213-223), Juozasa Tumelisa (1967, 1968) i in. BAZA DANYCH KSIĘGI NABOŻNOŚCI | 3. etap — realizacja utworzonej struktury danych w jednym z systemów zarządzania bazami danych — została opisana w rozdziale 2.2. Stworzoną i wdrożoną bazę danych morfologii dawnych pism można już wykorzystywać do badań, tj. po wczytaniu danych i oznaczeniu ich niezbędnych cech można te dane selekcjonować, porządkować i sortować w żądany sposób. W drugim rozdziale artykułu opisano zastosowanie stworzonej bazy danych morfologii dawnych pism do badań morfologii konkretnego źródła — Knygos nobažnystės —. 1. BAZY DANYCH MORFOLOGII DAWNYCH PISM TWORZENIE 1.1. Logiczna struktura danych Podstawowymi elementami kartoteki rejestru leksyki są formy słów użytych w tekście (tutaj i dalej każda forma słowa, tj. każdy przypadek użycia dowolnego leksemu, będzie nazywany „słowem”). Jedna karta — jedno słowo i jego cechy (atrybuty) (zob. rys. 1). RYS. 1 KARTA KARTOTEKI LEKSYKI KSIĘGI NOBAŽNYSTĖS słowo podstawowe forma źródło, strona, wiersz część mowy id sas, (E50 kt „dla jakiegoś czasownika | przewidzia- — ne: mimatytas, mistatytaoF s, skutas metas, termmas““ ii znaczenie i Pagižink tq čiefą atlankima faw/o duolds jam kolap éigfas ird dffiraft —| Bais Eshis Każde słowo jest unikalne. Nawet jeśli to samo słowo w takiej samej formie i znaczeniu zostanie użyte kilka razy, za każdym razem będzie znajdować się w innym miejscu, w innym kontekście; jeśli karty byłyby ponumerowane, takie same formy wyrazów miałyby różne numery. A zatem głównym elementem bazy danych również musi być słowo mające unikalny numer. Jego atrybuty to forma, źródło, formy podstawowe, znaczenie itp. Niektóre atrybuty (np. część mowy, paradygmat) są wspólne dla całego leksemu. W celu zdefiniowania atrybutów leksemu tworzony jest element „Leksem- ”, powiązany z elementem „Słowo” relacją „jeden do wielu”, tzn. jednemu rekordowi „Leksemu” może odpowiadać kilka rekordów „Słowa”. Nawet jeśli to samo słowo w takiej samej formie i znaczeniu zostanie użyte kilka razy, za każdym razem będzie znajdować się w innym miejscu, w innym kontekście; Uogólniona logiczna struktura danych morfologii dawnych pism przedstawiona jest na rys. 2. RYS. 2. LOGICZNA STRUKTURA DANYCH? DALIA JAKULYTĖ Słowo I Zisman Leksem Słowa ID Tumikabis mmeris Leksemu ID Podstawowe f. N Gniazdo Znaczenie 4 Podst. f, ormos Funkcja Część mowy Odmiana imekat ; links. ; osob. Pochodzenie Rodzaj L męski, żeński ; nieokreślony ; wspólny Struktura Liczba {ns lm., podw. Paradygmat Stopień į porównania. ; wys... Podst. słowo Określoność /zaim. ; rt ormant Forma czasownika Sbendr. część f mowy; ... sylaba : Sufiks(y) Refleksywność ~~ /sanex; don. Rodzaj fvelk ; reveik, Tryb oznajmujący, Lip; itd. ; Czas fes. ; być. ; być.d. ; będz. Forma | czasu/trybu jedn. złoż. dokon.złoż. rozpoczęt.,... Osoba 11;2;3 Pień iia la i ow... Zarządzanie as Imię ojca. ; z pochodzeniem. .... Kontekst / tekstu, wiersz, ar zdanie Tekst į ewangelia; kazanie modlitwa... Autor Rozdział Strona Wiersz Więcej o specyfice danych morfologicznych, przewidzianych elementach, ich atrybutach i wzajemnych relacjach opisano w artykule o tworzeniu bazy danych morfologii Knygos nobažnystės (Jakulytė 2001). 1.2. Realizacja bazy danych morfologii Elektronicznym odpowiednikiem kartoteki jest baza danych. Do przetwarzania, przeglądania, selekcji, drukowania gromadzonych danych oraz wprowadzania nowych danych wykorzystuje się specjalistyczne oprogramowanie — systemy zarządzania bazami danych (SZBD). Obecnie najszerzej stosowane są relacyjne systemy zarządzania bazami danych (np. Visual 2 Element informacji przechowywanych w bazie danych — encja — w logicznej strukturze danych oznacza się prostokątem. U góry podaje się nazwę encji, w dolnej części wymienia się właściwości encji (atrybuty). Relację „jeden do wielu” przedstawia się za pomocą rozgałęziającej się linii prostej. KSIĄŻKI BAZY DANYCH DANYCH BAZA | 5 FoxPro, dBase, Paradox itp.). Do pakietu program Microsoft Office włączono DBMS MS Access, który charakteryzuje się wszystkimi cechami typowymi dla relacyjnych DBMS oraz dobrą integracją z innymi programami tego pakietu. Dane są w nim przechowywane w tabelach. Każdy wiersz tabeli głównej stanowi oddzielny rekord — (element główny — ir jo atrybuty). Listy powtarzających się elementów (atrybutów) są przechowywane w tabelach pomocniczych. Elementy są wprowadzane do tabeli głównej, atrybuty zaś wybierane z tabel pomocniczych. Po połączeniu tabel można wykonywać różne zapytania, umożliwiające wybranie informacji z jednej lub kilku tabel (tj. wyselekcjonowanie potrzebnych kart z kartoteki i ułożenie ich w pożądanym porządku). Na podstawie opracowanej logicznej struktury danych baza danych morfologii dawnych pism została zrealizowana przy użyciu systemu zarządzania bazami danych Microsoft Access 2003. Utworzono tu dwie główne tabele: „Słowa” (dla form wyrazowych) ir „Formy podstawowe” (dla leksemów). W tabelach pomocniczych — listy atrybutów. Wszystkie tabele pomocnicze są powiązane z głównymi relacją „jeden su wieloma“. Tabele bazy danych morfologii dawnych pism oraz relacje między nimi przedstawiono na rys. 3. 3 RYS. BAZY DANYCH TABEL IR RELACJI MIĘDZY JŲ DBVS MS ACCESS SCHEMA Autor Rozdział Strona Wiersz Samodzielność Formy podstawowe Definicja zarządzanie Czasownik for Deklinacja, osoba Słowotwórstwo Słowo podstawowe Formant słowotwórczy Rdzeń podstawowy1 Rdzeń podstawowy 2 Sufiks (os) Przedrostek (iai) ngiamasis basis Lako/nuosakos for Osoba Uwagi Jaknavičius Sirvydas Daukša 3 Tutaj na razie pozostawiono pierwotne nazwy tabel. Prawdopodko obnie nie będą one zmieniane — — zmiana nazwy jest dość skomplikowo ana, a jo użytkownik zazwyczaj jej nie widzi. 6 | DALIA JAKULYTĖ Niektóre tabele pomocnicze są już wypełnione, inne — dostosowywane do każdego zabytku piśmiennictwa. Wypełnione są tabele kategorii gramatycznych (które przedstawiono na rys. 3 po lewej). Każda z nich składa się z kilku kolumn: identyfikatora, nazwy atrybutu (-ów) i uwag. Do tabeli głównej z pomocniczej wpisywany jest tylko identyfikator, ale w gumui duomenų atrankoje galima naudoti bet kurios grafos duomenis, todėl vartotojų patoniektóre atrybuty definiuje się zarówno terminami litewskimi, jak i międzynarodowymi (por. wykaz kategorii przypadków w tabeli 1). Tabele „Kontekstu”, „Rozdziału”, „Tekstu” i „Autorów” dostosowuje się do każdego zabytku piśmiennictwa. Tabele „Form podstawowych” (leksemów) i „Znaczeń” są początkowo puste, ale dane można wczytać z bazy danych utworzonej dla innego zabytku piśmiennictwa. 1 TABELA. WYKAZ ATRYBUTÓW KATEGORII PRZYPADKA Kategoria przypadka ID Przypadek Po łacinie Uwagi 0 i 1 mian. N. Mianownik 2 dopełn. G. Dopełniacz 3 cel. D. Celownik d 4 bier. A. Biernik 5 narzędn. I. Narzędnik 6 miejsc. In. Inessivus 7 iliat. Il. Illativus 8 adess. Ad. Adessivus 9 aliat. Al. Allativus 10 wołacz. V Wołacz 21 tyg. pochodz. G. posses. Dopełniacz dzierżawczy BAZA DANYCH KSIĄG NABOŻNYCH | 7 2. ZASTOSOWANIE BAZY DANYCH KSIĘGI NOBAŻYSTES DO BADAŃ MORFOLOGICZNYCH 2.1. Wprowadzanie danych Przed wprowadzeniem danych morfologicznych konkretnego zabytku piśmiennictwa bazę danych dostosowuje się. Na przykład, badając język KN, należy uwzględnić strukturę tekstu i autorstwo (szerzej zob. Jakulis 1982, 1984). Poszczególne części księgi zostały opracowane lub przetłumaczone przez różnych autorów, dlatego w tabeli „Tekst” wpisuje się typy tekstów (ewangelia, kazanie, modlitwa, pieśń...), a w tabeli „Autorzy” — wpisuje się znanych autorów KN. Wypełniana jest również tabela „Rozdział” — wpisywane są wszystkie rozdziały KN (zob. rys. 6). Wprowadzanie danych rozpoczyna się od gromadzenia tekstu. Zebrany tekst wierszami załadowano do tabeli, a wierszom przypisano numery identyfikacyjne. Następnie tekst podzielono na słowa, przypisano im numery identyfikacyjne, oznaczono identyfikatory wierszy, tekstu i rozdziału oraz numery stron i wierszy oryginału. Wszystkie te czynności wykonano automatycznie za pomocą makropoleceń edytora tekstu Microsoft Word utworzonych przez autorkę. Ponieważ w tym tekście granice słów często nie pokrywają się z odstępami między słowami, utworzoną tabelę poddaje się przeglądowi i poprawia. Przejrzane tabele są ładowane do odpowiednich tabel bazy danych morfologii „Kontekst” (przemianowanej na „KNtekstas”) i „Słowa”. Identyfikatory pozostałych cech (rodzaju, liczby, przypadku, czasu itp.) są wpisywane ręcznie (nieautomatycznie) do tabeli bazy danych „Słowa”. Dla wygody wprowadzania ID są liczbami, numerami porządkowymi odpowiednich kategorii, tak więc np. dla formy słowa Kryftaus (m. l. dopełn.) w odpowiednich rubrykach wystarczy wpisać „1”, „1”, „2” (por. rys. 4). RYS. 4. FRAGMENT TABELI „SŁOWA”. WSKAZANIE FORMY BSR | Słowo I Kontekst cision im ea oy i Via ro | | 20030701 dteyfiancia 200307 2 I 301 3 7 O etti(at) ateiti 2 1 2 1.12 3 0 | | 20030702 Pona 200307 2 I S01 3 7 ponas ponas la 1 1 1 2 1 0 P| 20030703 Kryftaus 0007 2 1 Sot 3 7 O Kristus 102/1 1 10 0 || 20030704 ant 200307 2 1 s01 3 7 0 ant 2804/1 0 g-.0 '0 0 0 |_| 20030705 luda 200307 2 1 S01 3 7 0 sūdasi sūdas 1 1 || 2 1 0 Przed wskazaniem form podstawowych odpowiedni wpis jest tworzony w tabeli „Formy podstawowe”, a w rubryce „Formy podstawowe” tabeli „Słowa” jest on wpisywany lub wybierany po rozwinięciu listy (rys. 5). 8 | DALIA JAKULYTĖ 5 RYS. FRAGMENT TABELI „SŁOWA“. WSKAZANIE FORM PODSTAWOWYCH | | i [K m: | a Sa Fb lg Zi Znaczenie HOE my ar ira 2 1 3 7 0 iść(at) przyjść 2 1 1 0 | | 20030702 Pond Ar 2 1 ui 3 7 0 pan pan la 1 į 1; į 0 |-7| 20030703 Kryftaus 200307 2 1 sol 3 7 0 o 0 | | 20030704 ant 200307 2 1 S01 3 7 0 1 0 0 | | 20030705 fuda 200307 2 1 S01 3 7 0 Knstu Knstusas, Kristuso 1 1 0 | | 20030706 raBtas 200307 2 1 S01 3 7 0 |knvida krividė krivida, krividos 1 1 0 |_| 20030707 Bwentas 200307 2 1 S01 3 7-8 0 Įkrividijimas knvidy krividijimas, krividijimo 1 1 0 | | 20030801 primeana 200308 2 1 so 3 8 O Įkryžiavoti (nv kryžia' nukryžiavoti, --, --ojo 5 1 0 | | 20030802 Kayp 200308 2 1 S01 3 8 0 Įkryžius kryžių kryžius, kryžiaus 1 0 0 |_| 20030803 tatay 200308 2 1 S01 3 8 O Įkrosyti krosyt krosyti* 3 0 0 | | 20030804 ira 200308 2 1 S01 3 8 0 Įkrūpauti krūpai krūpauti $ 1 0 W chwili obecnej do bazy danych wprowadzono słowa SE, Pas, MKr i K, oznaczono te ich cechy, które nie wymagają dodatkowych badań lub których badania już przeprowadzono. Dlatego na przykład, zgodnie z hipotezą Antanasa Jakulisa (Jakulis 1982), oznaczono autorstwo części SE, natomiast w tabeli „Formy podstawowe” wprowadzono jedynie identyfikator, gniazdo, przypuszczalne formy podstawowe oraz ID części mowy. Formy podstawowe można korygować, a inne cechy wskazywać później, po przejrzeniu wszystkich form wyrazu (zob. sekcję 3.2). Nie wszystkie cechy są wskazywane z kilku powodów: —do selekcji materiału do badań morfologicznych wystarczają wskazane cechy (miejsca, formy oraz form podstawowych); wiele cech przewidziano do innych, np. leksykologicznych lub semantycznych, badań; —niektóre cechy są potrzebne tylko pojedynczemu badaczowi (np. derywacja, wyraz podstawowy itp. będą interesować tylko specjalistów od słowotwórstwa), niektóre zaś powinien wskazać odpowiedni specjalista (np. znaczenia — leksykolog), etc. ; —wiele cech jest dyskusyjnych lub wątpliwych, niektóre zależą od punktu wyjścia badań: np. czy słowo kalnas należy uznać za rdzenne czy sufiksalne, za derywat sufiksalny, tzn. czy w świadomości mówiącego wiąże się ono z kilti, kelti, czy nie? A delnas? Sposób wskazania rdzenia — taki, jaki występuje (kal-), czy ze stopniem podstawowym oboczności samogłoskowej (kel-) — zależy również od potrzeb badacza, np. od tego, czy będzie chciał wyodrębnić słowa z a w rdzeniu, czy wszystkie derywaty określonego rdzenia”. —często trudno również określić typ odmiany (jest on podawany w tabeli „Formy podstawowe”), ponieważ w Knygoje Nobažnystės występuje wiele wariantywnych form, np.: bjauras /bjaurus, garba /garbė itd. W każdym takim przypadku należy najpierw przeprowadzić szczegółowe badania, ustalić, od czego zależy ta wariantywność (być może decyduje o niej semantyka, być może różnych form używają różni autorzy, etc.); wydaje się, że nieco mniej problemów powinno sprawiać wskazanie tematu konkretnej formy (w tabeli „Słowa”- ), ale i tutaj trzeba mieć wątpliwości: jeśli ausis — tematu na -i, ausiai — tematu na -io, ausų — spółgłoskowego, to ausį —? Dlatego takie cechy pozostawia się do zestawienia samemu badaczowi. Do tego celu wygodnie jest używać różnych trybów przeglądania materiału systemu zarządzania bazą danych. 4 To prawda, do tego przeznaczone są dwa pola: „Korzeń” i „Korzeń podstawowy”. BAZA DANYCH KSIĄG NOBAŽNYSTĖS | 9 2.2. Przeglądanie, sortowanie i korygowanie materiału Materiał można przeglądać bezpośrednio w tabelach pomocniczych powiązanych z tabelą główną. W tabeli „Rozdziały” możemy przejrzeć cały tekst każdego rozdziału (rys. 6). RYS. 6. FRAGMENT TABELI „ROZDZIAŁ”. PRZEGLĄD TREŚCI ROZDZIAŁU 13 | | ID rozdziału | Księga | Tytuł rozdziału | Ewangelia |Początek rozdziału: | +1S12 1 W piątą niedzielę po Trzech Królach Mateusza 13, 24:30 37 =!5813 1 W niedzielę przed Zapustami Mateusza 20, 1:16 4C | ID | Wersety | Tekst + 204005 ANT NEDELOS 8 = 204006 SENU UZUGAVENIU. g | + 204007 EWANGELIA Matt. 20. 8 mf 204008 Przypowieść o królestwie niebieskim człowiekowi podobna 1 E 204009 który posłał nająć robotników do 1 EF 204010 winnicy swojej, a gdy najął robotników od gra-1 pip 204011 nicy dnia, posłał ich do winnicy swojej. | + MAN? TeiRaias dna alina tvačia imide Ihe Rosse 1 Przeglądając tekst, możemy zobaczyć i edytować wszystkie słowa każdego wiersza oraz ich oznaczenia (rys. 7). RYS. 7 PRZEGLĄD DANYCH W TABELI „KN TEKST* | ID | Wiersze | Tekst Strona | Wiersz | + 207005 uzutaykis/ne ragaus [mierties ant amžiu/kal-1 = 207006 beia tada jam židay. Teraz poznaję diabła 1, D | Słowo [Tekst[Autor] Rozdział [Strona|- Wiersz{Savar|Formy podstawowe fo] Znaczenie |Odmiana| Rodzaj] Odstęp Łącznik{- Temat|Stopień] Ap |-| 20700601 tada 1 1 S20 70 6 O wtedy 0 0 {0 lo io 0 |-| 20700602 iam 1 1 S00 7 6 0 iis 0 1 2 11 3 o 0 |-| 20700603 židay 1 1 S20 70 6 0 żydas 0 1 i 13 id 10 |_| 20700604 Dabar 1 1 50 70 ls O teraz teraz 1/o 9 io 10 o 10 |» | 20700605 paind 1 1 S10 70 6 0 = žinti(pa) 0 2 | 0—13 io gv o | | 20700606 iuog 1 1 S20 70 6 0 jog 0 0:0 {0 0 o 0 | | 20700607 welnia 1 1 S20 70 6 0 = velnias 0 1 1 1 4 2 0 |%) 0 0 0 0 0 0 0 10 ip 0 gig + 207007 turi. Abrahomés numire ir prénaBay/o tu 1 į j 2 + 207008 kalbi iey kas zodi mano uzutaykis/ne ragaus 1 Przeglądając formy podstawowe, widzimy wszystkie przypadki użycia każdego słowa (rys. 8). W tym trybie najwygodniej jest korygować formy podstawowe oraz wprowadzać inne cechy leksemu, ponieważ tutaj widoczne są wszystkie formy każdego słowa, tekst i rozdziały, w których zostały użyte itp. Zatem tylko tutaj można próbować ustalić np. typ odmiany każdego leksemu.