Canvas LMSaren konfigurazioa, ikastaroa sortzeko gida-liburu laburra eta Moodle-ekin konparaketa

IKTak eta Konpetentzia Digitalak Hezkuntzan, Etengabeko Formakuntzan eta Hizkuntzen Irakaskuntzan Berezko Tituluko Proiektua Canvas LMSaren konfigurazioa, ikastaroa sortzeko gida-liburu laburra eta Moodle-ekin konparaketa Egilea Joana Eslava Zuzendaria Juanan Pereira 2021 Laburpena Lan honen bidez Canvas LMS plataformaren konfigurazioa eta funtzionamendua, honetan ikastaroak nola sortzen diren adieraziko duen gida-liburu laburra eta praktikan lortutako eskarmentuan oinarrituko den Canvas LMSaren eta Moodle plataformaren arteko alderaketa egingo da. Gaur egungo hezkuntza sisteman geroz eta garrantzia handiagoa bereganatzen ari diren irakaskuntza plataformetatik “ezezaguna” zaigun Canvas LMSa aztertzea izango da lan honen helburua. Horretarako LMSak zer diren, hauek jasandako eboluzioa zein mundu mailako erabilera estatistikak, hala nola Canvas LMSaren funtzionamendua ezagutu eta bertan ikastaroak sortzeko jarraitu beharreko pausuak dokumentatu ondoren, erabiliena den Moodle plataformarekin dituen antzekotasun edota ezberdintasunak aztertzea izango da; horretarako ezaugarri eta ezarpen adierazgarrienen konparaketa garatuz. 1 Gaien aurkibidea Laburpena 1 ....................................................................................................................... Gaien aurkibidea 2 ............................................................................................................. Irudien aurkibidea 3 ............................................................................................................ Taulen aurkibidea 5 ............................................................................................................ 1 Sarrera 6 .......................................................................................................................... 2 Proiektuaren helburuak 8 ................................................................................................ 3 Metodologia 9 .................................................................................................................. 4 Marko teorikoa 10 ............................................................................................................ 4.1 Zer dira LMSak? 10 ............................................................................................................... 4.2 LMSek eduki beharreko ezaugarri nagusiak 11 .................................................................... 4.3 LMSen eboluzio eta historia laburtua 12 ............................................................................... 4.4 LMS erabilienak 14 ................................................................................................................ 4.5 Instructure Canvas LMS 17 ................................................................................................... 5 Moodlen egindako ikastaroa 19 ....................................................................................... 6 Canvas LMSan ikastaroa sortzeko gida-laburra 24 ......................................................... 6.1 Lehenengo pantaila 24 .......................................................................................................... 6.2 Ikastaroa sortzen 26 .............................................................................................................. 6.2.1 Ikastaro ezarpenak 28 .................................................................................................... 6.2.2 Ikastaroaren lehen orriaren konfigurazioa 29 ................................................................. 6.2.3 Orriak 30 ......................................................................................................................... 6.2.4 Berriak 31 ........................................................................................................................ 6.2.5 Moduluak 32 ................................................................................................................... 6.2.6 Foroak 33 ........................................................................................................................ 6.2.7 Galdetegiak 34 ................................................................................................................ 6.2.8 Zereginak 36 ................................................................................................................... 6.2.9 Edukien lanketarako baliabideak 37 ............................................................................... 6.3 Erabiltzaileak gehitzen 39 ..................................................................................................... 6.4 Ikasleak ikastaroan gehitzen 40 ............................................................................................ 6.5 Baldintzazko jarduerak 42 ..................................................................................................... 6.6 Kalifikazio liburua 43 ............................................................................................................. 7 Canvas eta Moodle-en arteko konparaketa 46 ............................................................... 8 Ondorioak 51 ................................................................................................................... Eranskina 1 54 .................................................................................................................... Bibliografia 55..................................................................................................................... 2 Irudien aurkibidea 4.1 Irudia - LMS-en historia laburtuaren denbora lerroa. 13 .............................................. 4.2 Irudia - 6 Year historical LMS Breakdowns by Region as Percentage of Total 14 ........ 4.3 Irudia - LMS Market Share For US & Canadian Higher Ed Institutions (year-end 2020 edition) 15 .................................................................................................................. 4.4 Irudia - LMS Distribution (Fall 2016) Percentage of European Higher Ed Institutions Usind Each LMS as Primary System 16 ............................................................................. 4.5 Irudia - Percentage of New LMS implementations by Year in Europe 16 ..................... 4.6 Irudia - Canvas LMSaren logoa 17 ............................................................................... 5.1 Irudia - Moodle ikastaroa sortzen 19 ............................................................................ 5.2 Irudia - Moodle ikastaroaren ezarpenak 20 .................................................................. 5.3 Irudia - Moodle ikastaroko hasierako atala 20 .............................................................. 5.4 Irudia - Moodle ikastaroetako baliabide eta jarduerak 21 ............................................. 5.5 Irudia - Moodle baldintzazko jarduerak 22 .................................................................... 5.6 Irudia - Moodle ikastaroetan dominak ezartzen 23 ...................................................... 5.7 Irudia - Moodle ikastaroen kalifikazio-liburua 23 .......................................................... 6.1 Irudia - Canvas LMSaren arbela 24 .............................................................................. 6.2 Irudia - Canvas LMSaren administratzaile kontuaren zenbait ezarpen 25 ................... 6.3 Irudia - Canvas LMSaren barne mezularitza 26 ........................................................... 6.4 Irudia - Canvas LMSan ikastaroak sortzeko bi aukerak 27 .......................................... 6.5 Irudia - Canvas ikastaroaren sortzen 27 ....................................................................... 6.6 Irudia - Canvas ikastaroko ezarpenak 28 ..................................................................... 6.7 Irudia - Canvas ikastaroko lehengo orriaren konfigurazioa 30 ..................................... 6.8 Irudia - Canvas ikastaroko orriak baliabidea 30 ........................................................... 6.9 Irudia - Canvas ikastaroan berriak/oharrak sortzen 31 ................................................. 6.10 Irudia - Canvas ikastaroan moduluak sortzen 32 ....................................................... 6.11 Irudia - Canvas ikastaroko jarduerak eta baliabideak 32 ............................................ 6.12 Irudia - Canvas ikastaroan eztabaida foroak sortzen 33 ............................................ 6.13 Irudia - Canvas ikastaroan galdetegien sorrera 34 .................................................... 6.14 Irudia - Canvas ikastaroko galdetegien ezarpenak 34 ............................................... 6.15 Irudia - Canvas galdetegietako galderak sortzen 35 .................................................. 6.16 Irudia - Canvas ikastaroko zereginen ezarpenak 36 .................................................. 6.17 Irudia - Canvas ikastaroko errubrikak sortzen 37 ....................................................... 6.18 Irudia - Canvas ikastaroko orriaren adibidea 38 ......................................................... 3 6.19 Irudia - Canvas ikastaroko orriaren adibidea 38 ......................................................... 6.20 Irudia - Canvas ikastaroan lanketarako fitxategiak gehitzen 38 ................................. 6.21 Irudia - Canvas ikastaroan lanketarako URLa sortzen 39 .......................................... 6.22 Irudia - Canvas LMSan erabiltzaileak sortzen 39 ....................................................... 6.23 Irudia - Canvas erabiltzaileen sarbidea gehitzen 40 .................................................. 6.24 Irudia - Canvas ikastaroan ikasleak gehitzen 40 ........................................................ 6.25 IrudiaIkasleak gehitzeko ezarpenak 41 .................................................................... 6.26 irudiaCanvas ikastaroan ikasle taldeak sortzen 41 .................................................. 6.27 irudiaCanvas ikastaroan baldintzen ezarpena 42 .................................................... 6.28 irudiaCanvas ikastaroetako kalifikazio-liburua 43 .................................................... 6.29 irudiaCanvas ikasle baten kalifikazio-liburu zehaztua 44 ......................................... 6.30 irudiaCanvaseko SpeedGrader baliabidea 45 ......................................................... 9.1 irudiahttps://canvas.ikasten.io-n sarbidea eta erabiltzaile ezberdinak 54.................. 4 Taulen aurkibidea 7.1 taula - Canvas LMSaren eta Moodlen ezaugarri teknikoen konparaketa 47 ................ 7.2 taula - Canvas LMSaren eta Moodle ikastaro ezaugarrien konparaketa 49................ 5 1. KAPITULUA 1 Sarrera Gaur egungo bizitzeko modua eta gizarte bezala elkar eragiteko, sozializatzeko moduak aldatu dira, esparru sozialean ez ezik lan eremuetan ere ematen ari diren aldaketak ezeztaezinak suertatzen zaizkigu. Aldaketa guzti hauek teknologian, munduak bizi izan duen digitalizazioan, dute abiapuntu; gaur egun etengabe konektatuta bizi gara eta bere alde txarrak (zibererasotzaile, zibererasoak,…) dituen arren, askotarikoak dira alde onak ere; elkarren arteko komunikazioetarako eskaintzen duten erraztasuna, espazio edota denbora asinkronian gertatzen direnei (whatsapp, eposta, bideo-deiak,…), giza segurtasunean duten eragin baikorra (lan esparruan emandakoak, adib.) gehitzen zaizkio. Gainera, nonahi, noiznahi, nahieran jarduteko aukera (smartphone, tablet-en bidez) bai lanerako zein aisialdirako izan daitezkeenak eskainiz, baita erosketak egin ahal izateko, irakurtzeko (e-bookak) edota sare-sozialen erabilera dira oro har teknologiek ahalbidetutako aukeretan erabilienak. Digitalizazioa oinarri/gidari izanda, ukaezina da gizarteak etengabeko aldaketa eta bilakaeran jardun behar izan duela azken hamarkadetan zehar, eta etorkizunean ere jardun beharko duela. Baina zergatik ezin dugu hezkuntzaren bilakaerari buruz berdina esan? zergatik ez da hezkuntza-sistema gaur egungo garai digitalera gizartea bezain azkar moldatu? Galdera erantzutea sakonegia izan daitekeelakoan nago baina, bilakaera horren alde egiteko beharrarekin azken urteotan ikasketa eredu ezberdinak izan dezaketen erantzukizuna erakutsia izan da; hezkuntza sisteman bilakaera bultzatzeko eta bai pedagogikoki zein metodologikoki aldaketak sustatu ahal izateko aukerak eskaini dituzte, informazio eta komunikazio teknologiak (IKT-ak) eskaintzen dituen hamaika aukera erabilita i(ra)kaskuntza-prozesuan modurik eraginkorrenean eragiteko helburuarekin: aurkezpen digital/interaktiboak, infografiak, elkarlana sustatzeko baliabideak, bideoak edo gamifikazioa oinarri duten baliabideak besteak beste. Horietan oinarri sendoak eskuratzea ahalbidetuko dutenak Learning Management System-ak (aurrerantzean LMS) izango dira, bertan ikasleak bildu, elkarren arteko komunikazioa sustatu eta ikasketa-prozesuan gidatzeko aukerarekin, 6 baita edukien lanketa eta burutu beharreko jardueren euskarri izango dira; ikasgela birtualetan bilakatuz, esan beharra dago hezkuntza-eredu eta kasuan-kasuko metodologiaren arabera garrantzia-maila ere aldakorra izango dela. Covid-19a dela medio, iazko ikasturtean ezinbestean moldatu behar izan genuen egun batetik bestera aurrez-aurreko hezkuntza eredua online eredu batean. Eredu honetan ezagutzak exkaxak izanda ere (kasu askotan gertatu zen bezala), nahi eta nahi ez egokitzeko beharra pairatu zuten irakasle askok, galduta edota kudeaketa egokia bermatzeko ezagutza nahikorik gabe. Horrelako egoera baten aurrean hezkuntzasistemak digitalizaziora egokitzeko duen beharra agerikoa izan zela uste badut ere, guztion arteko elkarlana eta inplikazioa beharrezkoa dira hezkuntza-sistema gaurkotu bat egokitzeko, ezinbestean ikasleen ongizatea helburutzat duena. Esan beharra dago, hezkuntza-sistemak aldaketarako bidean dagoela, horren argibide DigComp 2.1 europar (Carretero et al., 2017) markoa bidelagun ikasleek eta herritar orok garatu beharreko gaitasun digitalak zehaztuta daude 2017. urteaz geroztik, honekin batera DigCompEdu-ren (Redecker, 2017) bitartez europar markopean irakasleak norbanakoaren gaitasun digitalak zehaztuko dituen mailaketa estandarrak oinarritzat ditugula urte berdinetik; baita espainiar estatuan INTEFen eskutik urte bereko irailean bideratutako Competencia Digital Docente markopean biltzen direnak ere. Aldaketa honetan lagungarria izan zitekeelakoan eta LMSak aldaketa honetan ezinbestean eduki beharreko baliabide digitala direnez gero, nire lana Canvas LMSa aztertu, ezagutu eta EAEn erabiliena den LMSarekin, Moodlekin, konparaketa egitera bideratuko dut; horretarako, Canvas LMSan ikastaro eredu bat nola sortu daitekeen aztertuko dugu jarraian, konparaketa praktikako datuetan oinarrituta egiteko aukera eskainiko digularik. Aurrera eraman dudan proiektu hau Aitortu-EzKomertziala-PartekatuBerdin4.0 1 Creative Commons lizentziapean argitaratuko dut. Lizentzia honekin edukia kopiatu, birbanatu eta erakusteaz gain, lan eratorriak (helburu komertzialekoak izan ezik) egiteko baimena ematen du. Ondorengoak derrigorrez beterik, edukiaren egilea aipatu beharra eta lan eratorriak, lizentzia berdina izan beharko dute. https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/deed.eu 1 7 2. KAPITULUA 2 Proiektuaren helburuak Proiektu honen bidez horren garrantzi handia daukan LMS baliabide “ezezagun” batean oinarrituko gara, xede nagusiak hauek izango direlarik: •Canvas LMSaren oinarrizko zehaztasun teorikoak ezagutzea, hala nola LMSak historian izandako garapena labur ezagutzea ere. •Canvas LMSaren erabilgarritasuna aztertu eta praktikan jartzea, proba-ikastaro bat sortuz eta horren sarbide-gida laburra burutzea. •Canvas LMSak eta Moodlek eskaintzen dituen ezaugarri zein aukera ezberdinen konparaketa egitea eta aldeko zein kontrako ezaugarrien alderaketa lortzea. 8 4.2 irudi-grafikoan Estatu Batuetako, Kanadako, Erresuma Batuetako eta Australia herrialdeen erabileraren datuak agertzen dira, 2014. urtetik 2019. urtera arte. Agerikoa da, Moodle-ek daukan garrantzia herrialde horietan, Estatu Batuetan izan ezik, Kanadan eta erresuma batuan LMS erabiltzaileen erdia Moodle erabili izan duela azkeneko urteotan. Aldiz, Blackboardek izan duen garapena beherakoa izan da, urteak igaro ahala erabiltzaile kopurua galtzen joan dela agerikoa da, horren eragile nagusia Canvas-en sustapenak eragin du, Kanadan izan ezik beste guztietan; Kanadan besteetan gertatutakoari kontrajarriz D2Lren Brightspace-k eraman ditu Blackboard-ek galdutako erabiltzaileak. 4.3 Irudia - LMS Market Share For US & Canadian Higher Ed Institutions (year-end 2020 edition) Berreskuratuta: Phil on EdTech https://philonedtech.com/state-of-higher-ed-lms-market-for-us-and-canada-yearend-2020-edition/ 4.3 irudiko grafikoan 2020. urte bukaera arte EEBBetan eta Kanadan jasotako datuak hartzen ditu kontutan. Esan beharra dago, merkatu gehiena hiru LMSek hartzen dutela: Canvas, Moodle eta Blackboard (lehenengo biak kode irekikoak izanda, azkenekoa ordea pribatua). Adierazgarriena, Blackboard kopuruan beheraka egin duela aipatzea izango litzateke, batez ere murrizpen handiagoarekin Moodle-ek bolumenik gorena hartu zuenetik (2013-2014 urteetan) eta Canvasek hasieratik in crescendo, goraka izan duen erabiltzaile bolumena kontutan izanik. Hau horrela, erabiltzaile bolumenari dagokionez gorakako garapen argia duen bakarra Canvas da, batez ere 2011. urtetik kode irekiko bertsioa luzatu zutenetik. Europan, ordea Canvasek izan duen eragina oso ezberdina izan da (4.4 irudia); 2016.urteko datuen arabera %1-ek soilik erabiltzen zuela, aldiz, Moodle-en poderioa ukaezina da erabiltzaileen %65-ek aukeratuta. Honetaz gain, 4.5 irudiko grafikoan 15 4.4 Irudia - LMS Distribution (Fall 2016) Percentage of European Higher Ed Institutions Usind Each LMS as Primary System Egilea: eliterate & LISTedTECH urtero ematen diren inplementazio berrien datuak agertzen dira, Moodlek izandako eboluzioari erreparatuta azkeneko 8 urteetan nahiko egonkor mantendu den arren, azken urteetan inplementazio berrietan izan duen joera, beherakoa izan da nabarmen. Kontrakoa aldiz Canvas-ek izan duena, nahiz eta erabiltzaile bolumena kontutan izaten badugu Moodle erabilienaren saria jasotzen jarraituko duen. Eguneratzeen datu grafikorik ez dagoen arren, Cristian T. Duque-k (2016-2020 berrikusita) artikulu batean dionez “Moodle’s share remains in optimal shape, but its future dominance could be in question”. 4.5 Irudia - Percentage of New LMS implementations by Year in Europe Egilea: e-Literate & LISTedTECH 16 4.5 Instructure Canvas LMS 4.6 Irudia - Canvas LMSaren logoa 2008. urtean sortutako Instructure Inc. enpresak ikasketa plataforma propioa sortzea 4 erabaki zuen, 2010.urtean Canvas by Instructure Utah estatuko ikastetxe askotan erabiltzen zutelarik, hodeian-oinarritutako eta beraiek kudeatutako sistema zen; honela ikastetxeak soilik irakasteaz arduratu behar zutelarik (ordainpekoa). 2011.urtean Canvas LMSaren kaleratze ofiziala egin zen eta hura AGPLv3 lizentziapean plazaratu 5 ere, kode ireki komertzial (“commercial open source”, Stein J.) moduan kaleratzeko enpresaren hiru arrazoi nagusiak hurrengokoak direla: •Hezkuntza eragileei Canvas-ek kudeatutako ordainpeko kontua izatea merezi zaien edo ez jabetzea; alegia, egituraren laguntza, mantenu lanak, kudeaketa bera, bertsio berritzeak egiteko beharrik ez izateak,… ordainpekoa izatea merezi duen edo aldiz, bakoitzak egin beharreko kudeaketa lana izatea. •Canvas LMSaren segurtasuna eta kodearen osotasuna bermatzeko modu adierazgarriena bezala eskaintzen dute, kodeak eduki ditzakeen ahuleziak antzematen laguntzeko. •Eta guretzat garrantzitsuena den arrazoia, beraiek kudeatu ezin dituzten eremuetan (Amazon Web Services, AWS zerbitzu gabekoak, alegia zerbitzari zerbitzurik gabeko eremuak) edota ordainpeko eredua edukitzeko diru nahikorik ez duten eskola, instituzio edota enpresek ere merkatuan dagoen LMSa edukitzeko aukera izatea da. Azken urteetan erabiltzaile hazkunde eta inplementazio gehien eduki dituen LMS izan da, edukitako arrakastaren adierazle mundu osoan zehar 2019. urtera arte lortutako 30 milioi erabiltzaile baino gehiago dira. Arrakasta horren aipagarri nagusia bere itxura 6 dela esan daiteke, Canvas-ek duen interfaze grafikoa merkatuan daudenen artekoen erakargarriena da eta. Eskaintzen duen erabilgarritasun erraza eta intuitiboa ere aipagarriak direla esan dezakegu, irisgarritasunari erreparatuz gero ere, eskaintza zabala ematen du; alde batetik internet konexioa dagoen edonondik eta edozein gailutik (sakelako, tablet edota ordenagailua izanda) sartzeko aukera izango dugu, eta bestetik, eskaintzen dituen mugikorretarako aplikazioa ezberdinduak ditugu. 7 http://www.instructure.com 4 https://github.com/instructure/canvas-lms/wiki 5 !https://www.instructure.com/about/our-story! 6 https://canvas.instructure.com/courses/1045977/pages/canvas-apps 7 17 Irakasleentzat, ikasleentzat edota gurasoentzat ezberdinak diren den mugikorretako aplikazioak topa ditzakegu, lehenengoarekin eduki eta ikastaroen kudeaketa ahalbidetzea izango da helburu, bigarrenarekin ordea, ikastaroak aurrera ateratzeko eskaintza zabalduko du eta hirugarrenarekin aldiz, seme-alaben ikasketa-prozesuaren berri edozein momentutan eta etengabe izateko pentsatuta dago. Aurrekoari gehituta, LTI (Learning Tool Interoperability) aukera sorta integratzeko eskaintza oso erakargarria da, baita SCORM paketeen inportazioa eta esportazioa, ezinbestekoak suertatzen dira eta gaur egungo LMStan. Canvasen funtzionamendua ezagutzeko aukera ezberdinak eskaintzen ditu Instructure enpresak, dohainekoak gainera: 1. Canvas Free for Teachers kontua egiteko aukera, bertan ikastaro probak egin 8 ahal izateaz gain LMSaren funtzionamendua ezagutzeko aukera eskaintzen du. Beraiek kudeatutako cloud based-en, dohaineko aukera izanda eta murrizketak dituen arren (ikus bibliografian canvas account comparisons), probatzeko egokia izan daiteke. 2. Gure zerbitzarian open source bertsioa inplementatzekotan, GitHub-en kodea eta instalatzeko gida ere topa ditzakegu. Free for Teacher-en izena emateko https://www.instructure.com/canvas/try-canvas 8 18 5. KAPITULUA 5 Moodlen egindako ikastaroa Canvas eta Moodle-n arteko ezberdintasunak modu praktikoan ezagutzea prozedura egokia iruditu zaigu, bietan probatuz alegia, horretarako Moodle-n egindako ikastaro bat Canvas-en nola klonatuko genukeen erakutsiz. HEZikt-ko lehenengo moduluko azken produkturako zein Juanan Pereirak emandako “LMSak aztertzen” ikasgaian Moodle-ko ikastaro eredu bat nola sortu genezake ikasi genuen, hauek izanda Moodlen jarduteko ikasitakoak: 5.1 Irudia - Moodle ikastaroa sortzen •Ikastaroa sortu (5.1 irudia): (➊) Ezker menuan kokatuta dagoen gunearen kudeaketa atalaren barruan, (➋) ikastaroa sortu genuen, bertan (➌) ikusgarritasuna eta ezarpenak zehazteko aukera edukita. •Ikastaroaren ezarpen nagusiak zehaztu (5.2 irudia): Jarraian sortutako ikastaroaren (➊) izena, izen laburtua, datak, ikastaroa erakutsi (edo ezkutuan mantendu), ikastaroaren deskribapenean (➋) azaleko irudia gehitu eta ikastaroaren laburpen txiki bat sortu ondoren, formatua (➌), itxura (➍), fitxategien gehienezko tamaina (➎) eta ikastaroaren osaketaren jarraipena (➏) zehazteko aukera ahalbidetu genituen. •Ikasleak gehitu: Ikasleak gehitzeko ezker zutabeko partaideak atalean egin behar da, dagoeneko plataforman dauden erabiltzaileetatik aukeratuta, gure ikastarora gehitzeko beharrik besterik ez dagoela. Talde txikietan lanketak 19 egiteko aukera ere edukiko dugunez, (➐) ikastaroen ezarpenetan taldekatzeei buruzko atala zehazteko aukera ere eskaintzen dute. 5.2 Irudia - Moodle ikastaroaren ezarpenak •Foro ezberdinak gehitzen: Alde batetik, berrien foro (ohar-taula balitz bezala) bereziak ikasleen erantzuna onartzen ez dituztenak alegia, eta bestalde ikasleen arteko eztabaidak, zalantzak edota irakaslearekin komunikatzeko erabiliak izango direnak sortzeko aukera izan genuen. •Ikastaroko gai nagusiaren konfigurazioa: Orokorra izenpeko atalaren konfigurazioa egin genuen; atalaren izen aldatu, argazki edo irudia gehitzeko aukera zein eskuragarritasun murrizketak ezartzeko aukera edukita (➊), ikasleentzat erabilgarriak izan daitezkeen ohar-taula, berrien (➌) edo zalantza foroen,... edizio aukera eskaintzen ditu baita informazio iturri bezala erabilgarria izan dakizkiekeen helbide elektronikoaren URL-a gehituta, edota beste edozein jarduera edo baliabide gehitzeko (➋) aukera ere ematen duela.! 5.3 Irudia - Moodle ikastaroko hasierako atala 20 Aurrekoarekin lotuta, ondoren ikastaroko modulu/ gai ezberdinak konfiguratzen joan ginen. Bakoitzean jarduera edota baliabide ezberdinak gehitu behar genituelarik. •Moodle-n jarduera mota ezberdinak aztertzen (5.4 irudia): Jarduera eta baliabide mota ezberdinak oso zabalak izanagatik, hurrengoak aztertzen aritu ginen gu: Fitxategia, foroak, galdetegiak, glosarioa, liburuak, orriak, URL-k gehitzeko hala nola zereginak esleitzeko ere. ◦Baliabideak, irakasleak edukiak sortu/eskegitzeko erabiliko dituenak izango dira, fitxategia, liburua, orria eta URLa, izango ditugu. Hauetan fitxategi bat txertatu, bertan edukiak idatziz osatu edota kanpo aplikazioa batetik txertatzeko aukera eskaintzen du. 5.4 Irudia - Moodle ikastaroetako baliabide eta jarduerak ◦Bestalde ikasleak egin beharreko jarduerak ditugu; galdetegia, foroa, glosarioa eta zereginak aztertu ditugula. Galdetegiak, mota ezberdinetako galderen bidezko galdetegiak sortzeko aukera eskaintzen dute; aukera anitzek, egia/gezurra, erantzun laburreko galderak edo lotura galderak nahastuz besteak beste. Glosarioa eta foroak ordea, guztion arten ikasteko aukera paregabea eskaintzen dute, guztiok-guztiongandik ikasteko alegia. Zereginei dagokionez, ikasleak bertan entregatu beharreko fitxategi mota zehazteko aukera eskaintzen du (dokumentu fitxategiak, kalkulu-orriak, bideoak, aurkezpenak,…), hala nola hauen gehienezko tamaina zein taldeka osatzeko aukeraren zehaztapena ere, taldeko partaide batek soilik bidaltzearekin nahikoa izango litzatekeela kasu horretan. Ezinbestean ere, ikasleentzat bideratutako jardueren ezarpenetan feedbacka nola eskainiko 21 dugun zehazteak izugarrizko garrantzia eduki dezake, izan ere irakasleek modu batean edo bestean ikasleari eskaini beharko dion ezarpenaren aurrean gaude eta. Guzti hauetan zein atal nagusien ezarpenetan ere, eskuragarritasuna zehazteko aukerak aztertu genituen, jarduera(k) eskuragarri egongo den epe tartea zehazteko balio duena da. Honekin batera zehaztu beharreko beste ezaugarri bat, jardueren osaketa izango litzateke eskaintzen dituen zehaztasun aukera ezberdinekin; ikasleak osaketa eskuz markatzeko aukera, ikasleak ikustearekin soilik automatikoki markatzen dela, edota gainditu beharreko aukeraz baliatzea, irakasleak kalifikazioa esleitzerakoan edo galdetegietan, automatikoki markatuko da jarduera osatutzat. Azkeneko puntu hau behar bezala osatzeko, kalifikazioren ezarpenak zehaztuta egon beharko dira, bai gehienezko kalifikazioa zein gainditzeko gutxienez lortu beharrekoa, adibidez. Propio landu genuen beste ezarpen interesgarri bat, baldintzazko zereginen aukera izan zen: irakasleak aukeratutako baldintza(k) bete ezean eduki/jarduerak eskuragarritasun murriztuarekin zehaztuta egongo dira. Irakasleak, dataren arabera, jarduerenosaketaren arabera, kalifikazioaren arabera, talde zehatz batentzat eskuragarri soilik edota baldintza-sortaren bidezko baldintzak sortu ditzake nahi adina eduki, jarduera edota ataletara sarbidea mugatzeko; behin irakasleak gehitutako baldintzak betetzerakoan automatikoki izango dituzte eskuragarri. 5.5 Irudia - Moodle baldintzazko jarduerak •Gaur egun ikasketa-prozesuan horren garrantzitsua den ikasleen motibazioa sustatzeko oso erabilgarria den ezarpena dugu Moodle-k eskaintzen duen dominen esleipena (5.6 irudia) , gamifikazioa oinarri izanda zehaztu beharreko baldintzak betetzerakoan ikasleei esleituko zaizkien dominak dira; esleipen automatikokoak izan daitezke (➊), zeregin bat edo batzuk osatzerakoan adib., edo irakasleek “eskuz” (pertsonalki) esleitu ditzaketenak (➋), lanaren egokitasun/ originaltasunaren arabera esleitu daitezkeenak, alegia. 22 5.6 Irudia - Moodle ikastaroetan dominak ezartzen •Bukatzeko, ikastaroaren kalifikazio liburuak dituen zehaztapen orokorrak kontutan izango ditugu, garrantzia handiko ezarpena delako; nahiz eta guk ikastaroan propio lantzeko denborarik ez izan. Kalifikazio-liburuari dagokionez jarduera ebaluagarri bakoitzari dagokion pisua esleitzeko aukera eskainiko digu (➊) ezarpenetan sartuz gero, honek ikasle/talde bakoitzaren edo ikasle guztien kalifikazioak ikusgai edukitzeko aukera eskainiko digula, baita kalifikazio-liburuak inportatu eta esportatzeko (➋) aukera izatea ere oso garrantzitsua da; .csv, excel-orri edo XML formatuetan jaitsi edo igo daitezkeenak. 5.7 Irudia - Moodle ikastaroen kalifikazio-liburua 23 6. KAPITULUA 6 Canvas LMSan ikastaroa sortzeko gidalaburra Oraingoan, Instructure Inc. enpresaren Canvas LMSaren kode irekiko bertsioa ikasten.io zerbitzarian instalatu ondoren ikastaroak nola sortu aztertzen jardun gara, 9 beti ere irakasle rol eta ikuspuntutik begiratuta eta azalduta. Canvas LMSan oinarrizko ikastaroa sortzeko jarraitu beharreko pausuak (Moodlen egindakoak), eskainitako aukera eta ezarpen ezberdinen azterketarekin hurrengo gidaliburua sortu dugu: Behin instalazioa bukatuta eta administrari kontua izanda, hizkuntza konfigurazioa euskaraz ezartzen saiatu gara. Baina tamalez, erabilgarri ez dagoen hizkuntza denez gero, gaztelerako hizkuntz konfigurazioa erabili dugu praktika probak aurrera eramateko; hau dela eta, gida-liburuko irudietan izenburuak gazteleraz agertzen dira. 6.1 Lehenengo pantaila Behin sartuta, topatzen dugun lehenengo pantailaren azalpen laburra egingo dugu hasteko, 6.1 irudiarekin lagunduta. Hasierako orrian, tablero edo dashboard izenpean, sortutako ikastaro ezberdinetatik nahi ditugunak gehitu ditzakegu erdiko atal/bloke nagusian; gure arbelean agertzeko hautatuak izan diren ikastaroak bakarrik erakutsiz. Eskuin aldean hurrengo egunetan entregatu beharreko jarduerak agertzen zaizkigu. Eta ezker aldeko zutabeko menua, momentu oro ikusgarri edukiko ditugun zenbait atal topa ditzakegu: 6.1 Irudia - Canvas LMSaren arbela Hurrengoko helbidean: https://canvas.ikasten.io! 9 24 edo kanpo URLetara bideratutako estekak txertatuz, hala nola HTML edizio moduan jartzeko aukera ere dagoenez, kanpo baliabideen kodeak itsatsiz txertatzeko aukera ere baliatu dugu, (➍) kasu honetan hasierako azalpen bezala erabilgarria den aurkezpen bat txertatuz. Eskuin aldeko blokean (➎), beste barne baliabide batera joateko esteka gehitzeaz gain, argazkiak (Flickr-etik igotzeko) edota aurretik fitxategietara igotako beste mota bateko dokumentu, irudi zein bideo txertatzeko aukera ere eskaintzen du. Bukatzeko, orri hau editatzeko baimenak kudeatzeko aukera daukagu (➏). 6.2.4 Berriak Ondoren, ongi etorria emateko baliagarria eta aldi berean ikastaroan zehar suertatutako oharrak helarazteko berriak/anuncios deritzona erabiliko dugu, hauetariko azkenekoak, alegia, berrienak ikastaroko lehen orrian agertuko dira; ikasleek azken berrien jabe izateko. 6.9 Irudia - Canvas ikastaroan berriak/oharrak sortzen Berrien atalean (➊) +Anuncio sakatuta berria sortzeko aukera izango dugu, bertan izenburua, testua idazteko koadroa, atal zein baliabide guztietan bezala erabilgarria izango dugun Rich Text Editor erabilgarri edukita, nahi dugun mezua helaraziko diegu ikasleei, testu, irudi, bideo edota fitxategiak eskegitzeko aukera eskuragarri dugula ere. Ikastaroko zein sekziori (edo guztiei) helaraztea nahi dugun zehaztu dezakegu, hala nola etorkizuneko data zehatz batean publikatzeko programatzeko aukera, ikasleei erantzuteko gaitasuna ematea edo “gustuko dut” klik egiteko aukera izateko ezarpenak zehaztu daitezke. 31 6.2.5 Moduluak Egingo dugun hurrengo gauza moduluak sortzea izango da, modulu bat unitate bati, aste bati,… egokituko zaiolarik; galdetegiak, lanketa edukiak, zereginak edota foroak edukita, besteak beste. 6.10 Irudia - Canvas ikastaroan moduluak sortzen Moduluak ataletik + Modulo-n (➊) sartu eta bertan moduluari dagokion (➋) izena jarri eta nahi izanez gero data zehatz batera arte blokeatuta egoteko aukera, eskuragarritasunari dagokionez (➌) aurreko modulua osatuta egon ezean sarbidea blokeatuta egotea zehaztu daitezke. Behin sortuta, 6.11 irudian agerikoa denez, ➊ ikusgarritasunari dagokion ikurra agertzen zaigu, berdez dagoenean publikatuta dagoela esan nahi duela. ➋ modulua editatu, lekuz aldatzeko, ezabatzeko aukera eskaintzen digu eta ikastaroa osatzen jarraitzeko garrantzitsuena zaigun ikurra ➌-ari dagokio, moduluari jarduera edo baliabideak gehitzeko erabiliko delarik; zereginak, azterketak edo galdetegiak, orriak (dagoeneko nola sortu daitezkeen azaldu dugula), fitxategiak, URLak, kanpo baliabideak edo foroak aukeratuz sortuko ditugu. 6.11 Irudia - Canvas ikastaroko jarduerak eta baliabideak 32 6.2.6 Foroak Modulua gehitu ondoren, ikasleen arteko elkarreragina eta irakasle - ikasleen arteko komunikazioa erraztuko duten elkarrizketa foroak ezartzen ikasiko dugu; hauek, zalantzetarako erabiliak edota “formalak” izan daitezke, zereginei erantzuteko erabiliak izan daitezkeela. Foro baliabidean klikatuz gero, gai berria sartu eta foro berri honi dagokion izena gehituko diogu. Foroa moduluaren barruan agertzen zaigula eskuinaldean publikatzeko eta edizio ezberdinak egiteko aukera eskaintzeaz gain, foro izenburuan klik eginda, forora helbideratzen gaitu ezkerreko menuko eztabaida foroen barnera, alegia. Hemendik lehenengo mezua (➊), eztabaida zabaldu nahi izanez gero, bidaltzeko aukera, fitxategiak eransteko aukera eta ikastaro osoko ikasleei bideratuta dagoen edo sekzioaren araberako foroa den. Gainera, ezarpen zehatzagoak (➋) egiteko aukera eskaintzen digu ere; erantzunak ikusi ahal izateko ikasleak lehendabizi erantzun bat idaztera behartuak egotea edo kalifikatzeko foroa izango den. Talde foroa (➌) izateko aukeraketa ere egin daiteke, talde lanak aurrera eramateko oso aukera interesgarria izanik, hala nola erabilgarri egongo den datak ezartzeko aukera ere eskaintzen dutelarik. 6.12 Irudia - Canvas ikastaroan eztabaida foroak sortzen 33 6.2.7 Galdetegiak Foroak gehitzerakoan bezala, moduluaren eskuin aldean dagoen “+” ikurrean (6.11 irudian ➌) klikatutakoan azterketa, evaluaciones, atala aukeratuko dugu oraingoan, lehengo prozesua bezala azterketa berria izendatu ondoren gehituko dugu. Behin gehituta galdetegian klikatzerakoan, galdetegiaren ezarpenen laburpena agertzen zaigu, bertan aurrebista aukera edukiko dugula. Ezinbestean egin beharrekoa galdetegiaren ezarpenak zehaztea eta galderak gehitzea izango da (➊ 6.13 irudian), hurrengoko pausu eta zehaztapenak aukeratuz. 6.13 Irudia - Canvas ikastaroan galdetegien sorrera ➊: Galdetegiaren azalpena. 6.14 Irudia - Canvas ikastaroko galdetegien ezarpenak 34 ➋: Galdetegi mota: Praktikako azterketa, galdetegi ebaluagarria, inkesta ebaluatua edo ebaluaziorik gabeko inkesta den zehaztea. ➌: Aukera gehiago zehazteko: Feedbackak, galderen erantzun egokiak edo okerrak noiz jaso daitezkeen konfiguratzea, denbora muga, saiakera mugatua, izenik gabeko entregak. ➍: Zeini bideratuta dagoen, ikastaro osoko ikasleei, sekzio bakar bati, ikastaldeen araberako edo bakarkako galdetegia izatea, hala nola noiz den entregatzeko epemuga eta noiztik edukiko duten eskuragarri zehaztea. ➎: Galderak sortuko ditugu jarraian, horretarako galdera berria, galdera banku berria edo sortutako galderak bilatu nahiko den zehaztu beharko dugu lehendabizi. Galdera berria sortzeko hurrengokoak jarraituko ditugu, 6.15 irudiaren laguntzarekin: 6.15 Irudia - Canvas galdetegietako galderak sortzen ➊: Izenaren izena jarriko dugu eta zein galdera mota sortu nahi dugun erabakiko dugu: aukera anitzak, egia/gezurra, hutsuneak bete, erantzun anitzak,lotzekoak,… besteak beste. ➋: Galderaren balioa ezarriko da, puntuetan. ➌: Galdera testua idazteko lekua. ➍: Erantzunak eta feedbacka idazteko aukera (galdera motaren araberakoa izanda). ➎: Galdera gehiago gehitzeko aukera. 35 6.2.8 Zereginak Ikastaroetan zereginak gehitzen jardungo gara jarraian, horretarako aurretik egin dugunaren antzera orain zeregina aukeratu, zeregin berria hautatu eta izena jarritakoan sortuko dugu. Kasu honetan bi alderdi izango ditugu aipatzeko, zereginaren edizio ezarpen anitzak eta zeregin hori ebaluatzeko erabiliko dugun errubrika gehitzeko aukera (+ Rúbrica). Ezarpenekin hasteko, zereginean egin beharrekoa azaldu beharko da, horretarako testu editorea erabiliz, alegia (➊), jarraian zereginaren balio jartzeko aukera dugu hala nola zein motako kalifikazioa jarriko duen ezartzea ere (➋ ehunekotan, gai/ez gai, puntuen bidez). Gainera zeregina entregatzeko modua (➌) ere zehaztuko da; ez da ezer ez entregatu behar (foroetan hausnarketa partekatu behar denean, adib.), online entregatzekotan, zein fitxategi onartuko den edo zuzenean idatzi beharreko testu bidezko entrega den edo ez zehaztuko dugu edota kanpo baliabide baten bidez egin beharko denean zeregina, zuzenean kanpo baliabide horren URLa txertatzeko aukera ezarriko dugularik. 6.16 Irudia - Canvas ikastaroko zereginen ezarpenak ➍: Taldekako lana izanda, zein taldek egin beharko duten zehazteko aukeraz gain, talde lana izanagatik ebaluazioak bakarka jartzeko aukera eskaintzen du. ➎: Elkarren arteko ebaluazioa egiteko derrigortasuna. ➏: Zein erabiltzaileek egin beharko duten, entregatze epe-muga eta ikusgarri noiztik egongo den zehaztea besterik ez da geratzen. 36 Ikasleek irakasleek zeregin bakoitza nola ebaluatuko jakiteko, errubrikak erabiltzea da egokiena, ikasleek zeregina burutzerakoan horretan oinarritu daitezkeelarik egokitasun bilatzeko. Hau honela, + Rúbrica atalean sartuta, errubrika sortzeko aukera eskaintzen digu; errubrikaren izenburua, irizpideak editatzeko, gehitzeko aukera eskainiz, baita irizpide bakoitzaren puntuazio osoa eta irizpide bakoitzaren puntuazio ezberdinak ezartzeko aukera ahalbidetuz. 6.17 Irudia - Canvas ikastaroko errubrikak sortzen Errubrikaren azpialdean agertzen diren beste ezarpenak zehaztea erabilgarriak izan daitezke ere: feedbacka eskaintzerakoan errubrika formatua erabiliz edo ez adieraztea, errubrika berdina erabiltzea zereginak ebaluatzeko, besteak beste. 6.2.9 Edukien lanketarako baliabideak Kasu honetan, ikastaroan zehar jorratuko ditugun edukiak ikasleei helarazteko erabili ditzakegun aukera ezberdinak aztertzera abiatuko gara, eta horietako bakoitza nola inplementa dezakegun ikasiz. Alde batetik lehen aipatutako orriak ditugu (ikus 6.2.3 Orriak atalean nola sortu), hauek aukera asko eskaintzen dizkigute: kanpo baliabideak txertatzeko aukera, testu eta irudiak uztartzen dituen edukia sortzeko aukera, baita gure bideoak gehitzeko aukera ere. Hurrengoko irudietan orrien, bi adibide ezberdin 6.18 eta 6.19 irudietan. 37 6.18 Irudia - Canvas ikastaroko orriaren adibidea 6.19 Irudia - Canvas ikastaroko orriaren adibidea Lanketak jorratzeko beste modu bat, fitxategien bidezkoa izan daiteke; edukiak lantzeko baliagarriak izango diren fitxategiak igoz. Egin beharreko lehendabiziko gauza aurrekoetan bezala, baliabideen artean aukeratzerakoan kasu honetan fitxategia hautatu beharko da, jarraian dagoeneko ikastaroan igota dagoen fitxategi baten edota fitxategi berri bat igotzearen artean aukeratu beharra dago (➊), bigarrengo aukerarekin aurrera egitean ordenagailutik fitxategi berria igo beharko delarik (➋). “Agregar item” sakatu eta moduluan fitxategia gehituta egongo da, publikatzeko eta edizio ezarpen batzuk aukeran ditugula. Fitxategiak publikatzerako orduan, baimen eta egileen aitorpen lizentziak zehaztu beharko ditugu, ikastaroaren ezarpen orokorretan horrela zehaztuz gero. 6.20 Irudia - Canvas ikastaroan lanketarako fitxategiak gehitzen 38 Azkeneko baliabidea web-orrialde baten URLa txertatzeko aukera izango da, baliabideetan Kanpo URL aukeratu eta txertatu nahi dugun helbidearen URLa kopiatuz (➊), lortuko dugu. Honetaz gain, orriari izena jartzeko eta beste leiho batean zabalduko den edo ez zehazteko aukera eskura izango dugu. 6.21 Irudia - Canvas ikastaroan lanketarako URLa sortzen 6.3 Erabiltzaileak gehitzen Ikasleak ikastaro ezberdinetan izen eman aurretik, erabiltzaileak sortu beharrean gaude, ondoren, erabiltzaile horiek ikastaroetan sartu ahal izateko. Hau administratzaile kontua dutenek egin beharko dute nahi eta nahiez, hasieran azaldutako Admin —> Pertsonak atalean sartuta kudeatzen delako. Hemen lehen aipatu bezala, 6.22 irudian oinarrituta, gure administraziopean dauden parte hartzaile guztiak ikusgai izango ditugu, ikasle zein irakasle edo rol ezberdinetako parte hartzaileak. +Personas-era (➊) joko dugu, bertan gutxienez izena eta helbide elektronikoa jartzea derrigorrezkoa izango da, nahiz eta hautazko beste ezarpen batzuk agertzen diren ere; SIS izena edo erakusgai izango duten izena, adib. Erabiltzailea jakinarazteko abisu e-maila bidaltzeko aukera (➋) izango dugu erabiltzailea gehitu aurretik, ➌. Hau eginda, erabiltzaile berria ere listan agertuko da. 6.22 Irudia - Canvas LMSan erabiltzaileak sortzen 39 Hau beteta, 6.23. irudian ikus daitekeenez irakasleak ikaslearen kontua kudeatzeko gaitasuna izango du, izena aldatu, profileko argazkia jarri,… (➋) baita LMSan sarbide modu ezberdinak gehitzeko aukera (➊) ere; helbide elektronikoarekin sartzeko beharrik izan gabe, irakasleak sortutako erabiltzaile (Ikasle01) eta pasahitzarekin (Pasahitza_01, adib.) sartzeko aukera eskaintzen da. Hala ere, edozein momentutan erabiltzaileak, bere kontuaren ezarpenak zehazteko aukera guztiak edukiko ditu, jaso nahi dituen notifikazioen ezarpena zehazteaz gain, profileko argazkia edota pasahitza aldatzekoa; kontuaren sorrerari dagokion abisu e-mailean eskatzen den lehengo gauza pasahitza sortzea da eta. 6.23 Irudia - Canvas erabiltzaileen sarbidea gehitzen 6.4 Ikasleak ikastaroan gehitzen Behin erabiltzailea sortuta, gure ikastaroan gehitzeko aukera izango dugu. Cursos —> Personas atalean ikastaro bakoitzean dauden ikasle/ irakasle ezberdinak kudeatzeko aukera eskaintzen du, hala nola erabiltzaile ezberdinak gehitzeko aukera, 6.24 irudian ikus dezakegunez: 6.24 Irudia - Canvas ikastaroan ikasleak gehitzen ➊: aurrekoan bezala, + personasen sartuta gehituko dugu erabiltzaile berri bat erabakitako ikastarora, horretarako 6.25 irudiaz baliatuz; helbide elektronikoa (➊), 40 7.1 taula - Canvas LMSaren eta Moodlen ezaugarri teknikoen konparaketa Konfiguragarritasuna Itxura oso konfiguragarria, baina errendimendu eta funtzionalitate ezarpenetan oinarrizko konfigurazioa ahalbidetzen du. Errendimendu eta funtzionalitateari dagozkien konfigurazioa sakonagoa. Eskuragarritasuna eta M-learning aukera - 24/7 eskuragarri, nonahi, noiznahi, nondik nahi aukera. - 24/7 eskuragarri, nonahi, noiznahi, nondik nahi aukera. - Mugikorretarako 3 aplikazio ezberdin: Ikasleentzat, irakasleentzat eta gurasoentzat bideratuak. Baina, soilik $ bertsioan. - Mugikorretarako aplikazioa eskuragarri. Erabiltzeko erraztasuna Intuitiboa, daukan diseinu sinple eta errazaren eraginez; oinarrizko erabiltzaile mailakoentzat oso egokia, kudeatzeko. Ikasleentzat ere oso intuitiboa delarik. Ez da horren intuitiboa, administrazio ikuspegitik eta konfiguratze aldera, erabiltzaileari ezagutza gehiago eskatzen dio. Baina erabilerraztasuna da ikasleei eskaintzen zaien indarguneetako bat. Irakasleek ez dute erabiltzen ikasteko berezko ikasketarik behar. Eskainitako laguntza gidak zehaztasun handikoak izanagatik oso erabilgarriak dira. Irakasleek erabiltzen ikasteko behar handiagoa, dituen aukera guztiak oso konfiguragarria egiten badute ere erabiltzaile aurreratuak behar. Erabiltzaile gidak eskuragarri daude ere. Bateragarritasuna SCORM estandarrekin bateragarria, inportatu eta esportatzeko. SCORM estandarrekin bateragarria inportatu eta esportatzeko. Kanpo baliabideak LTI, kanpo baliabideen sarbide azkarrak Canvasen integratzeko aukera eskaintzen du, baina soilik $. Plugin ezberdin askoren bitartez Moodlen funtzionalitatea handitzeko aukera. Hizkuntzak Hizkuntza askotan konfiguratzeko aukera eskaini arren, euskara ez dago erabilgarri. Hizkuntza askotan konfiguratzeko aukera, euskara ere erabilgarri. Biltegiak $ bertsioan eskuragarri, Canvas Commons biltegia; LMSan sortutako ikastaro kantitate handia topa dezakegu. MoodleNet-en erabilera sustatzen dute, besteontzat erabilgarriak izan daitezkeen ikasmateriala partekatzeko. 47 Ikastaroen ezaugarriak Canvas LMS Moodle Arbela Arbelara guztiz konfiguragarria, nahi ditugun ikastaroak bakarrik erakutsiz. Aginte-panela konfiguragarria ere. Ikaslearen iraganeko, etorkizuneko eta abian dauzkan ikastaroekin. Hasierako orriaren konfigurazioa Guztiz konfiguragarria, nahi dugun diseinua ahalbidetuz eta ikastaroaren nondik norakoak zehazteko ere erabilgarria. Hasierako atala konfiguragarria. Notifikazioen konfigurazioa Erabiltzaile guztiek konfigura dezakete, notifikazioak noiz jaso. Momentuan, eguneroko laburpena, asteko laburpena, hala nola e-mail bidez jasotzeko ere. Erabiltzaileek konfiguratzeko aukera: momentuan jasotzeko, emailez edota Moodlen bidez notifikatzeko aukerekin. Foroak Ikasleek harpidetza hautazkoa dute, baita mezuak editatu eta ezabatzeko aukera ere. Ikasleek derrigorrezko harpidetza duten kasuak daude, eta edizio edo mezuak ezabatzeko denbora-muga. Taldekako foroak sortzeko aukera, oso. erraza. Talde foroak sortzeko aukera, nahasiagoa. Zeregin eta jarduera ezberdinak Entrega dokumentuak aukera anitzak,fitxategi mota (zehaztuta), URLa edota paperean entregatu beharko den zehazteko aukerarekin. Entrega dokumentuak aukera anitzak eskaintzen ditu, zehaztasun osoz onartuko direnak ere adierazteko. Ebaluazioa Kalifikazio-liburu konfiguragarria eta .csv formatua esportatzeko zein inportatzeko aukera. Kalifikatzaile-txostena konfiguragarria da oso, hala nola .csv formatuan esportatzeko zein inportatzeko aukera. Zereginak kalifikatzeko baliabidea: Speed Grader, bertan zuzenean fitxategiak, testu librea edota bidalketan eskatutako foroetako ekarpenak zuzentzeko aukera eskaintzen duela. Kalifikazioa baliabidearen bidez, ikasleen entregatzeko dokumentuak deskargatzeko eta ebaluatzeko aukera eskaintzen da. 48 7.2 taula - Canvas LMSaren eta Moodle ikastaro ezaugarrien konparaketa Taula hauetan jasotako informazio ezberdina blog, LMS web-orrialdetik, konparaketa orrietan erabiltzaileak eskaini dituzten iritzi ezberdinak eta proiektu hau aurrera eramateko irakurri eta probatu behar izan ditudan esperientzietan oinarrituta dagoela esandakoan, tauletan aipatutako zenbait ezaugarri sakontzen arituko gara jarraian. Ezaugarri teknikoen konfigurazio maila eta erabiltzaile mailari buruzko iritzi eta informazio ezberdinak irakurri ostean, argi geratu zaidan gauzetako bat Moodlek eskaintzen dituen konfigurazio tekniko sakonak oinarrizko maila duten erabiltzaileentzat zailegiak izan daitezkeela eta ondorioz, Canvas LMSak jasan duen arrakasta; kudeaketa zein konfigurazio sinplea izanagatik, erabilera asko errazten du eta. Hau esanda, zilegi da esatea konfigurazio sakontasunak adina kudeaketa eta kontrol ahalmenak eskaintzen dituen bezala, sinpletasunak erabilgarritasun eta maneiagarritasuna eskaintzen dituela. Barne mezularitza Posta elektronikoa bezalako zerbitzua, taldekako, jasotzaile anitzentzako mezuak eta fitxategiaz eransteko aukerak ahalbidetzen ditu. Txatitxura duen mezularitza zerbitzua, talde-mezuak edo pribatuan idazteko aukerarekin, konfigurazioaren arabera zehaztuta. Errubrikak Zuzenean errubrikak sortu, inportatu eta esportatzeko aukera, baita aurretik sortutako errubrika bat berriz erabiltzeko aukera azkarra. Speed Grader-en kalifikazioa errubrikatik modu automatikoan ezartzen du. Errubrikak sortzeko aukera oso baliagarria, inportatu eta esportatzeko aukerarekin. Kalifikazioa errubrikatik modu automatikoan ezartzen du. Baldintzazko jarduerak Baldintzazko jarduerak, modulu osaketara baldintzatuta. Ez dago aukerarik jarduera bat beste jarduera baten baldintzapean jartzeko, soilik zereginen ordena behartu daitekeelarik. Baldintzazko jarduerak, bananbanan ipintzeko aukera; hautatutako baldintza eta jardueren araberakoa. Ikaste-analisi txostenak (Learning Analytics) Galdetegietan lortzen diren txostenak oso txukunak diren arren, $ soilik daude sarbideei buruzko informazioa eta lortutako kalifikazioekin sortutako txostenak eskuragarri. Plugin ezberdinen laguntzarekin ikasleen sarbide eta jardueretan lortutako kalifikazioen jarraipen zehatza egitea ahalbidetzen du. 49 Bestalde, LTI-en inplementazio, mugikorretako aplikazioen (ikasleentzako, irakasleentzako eta gurasoentzako aplikazioak), Canvas Common biltegia zein ikasteanalisi txostenei buruz Canvas LMSak egiten dituen iragarkiak eta eskaintza aukerak soilik ordainpeko, beraiek kudeatutako, kontuetan eskura daitezkeela izan da topatu dugun arazorik nagusienetako bat; eurak iragartzen dituzten aukerarik erakargarrienak ezin direla erabili Canvas LMSa bakoitzak bere zerbitzarian instalatu nahi duenean, open-source mugatua dela esan dezakegu. Laguntza ezaugarriari buruz kode irekiko bertsioaz hitz egiterakoan esperientzia exkaxa izan da, canvas.community eztabaida eta zalantza foroan open-source bertsiorako LTI-en konfigurazioa ahalbidetzerik dagoen galderarekin gure ekarpena egin genuen eta izugarrizko ekarpen bolumena egon arren ez dugu erantzunik jaso. Honekin batera aipatzea ere, hizkuntza askotan konfiguratu daitekeen arren, euskara oraindik ez dagoela erabilgarri, Euskal Herrian duen erabilgarritasuna maila baxuagatik izan daitekeelakoan gaude. Konparaketarekin bukatzeko, baldintzazko jardueren ezarpenak ez ohikoak iruditu zaizkit; baldintzak ezarri daitezkeen arren, jarduera bakoitzaren arabera jartzeko aukerarik ez edukitzea harritu ninduen. Egia da, modulu bateko zereginak orden zehatz batean jarraitzeko beharra eta zereginak betetzeko baldintzak zehaztean, Moodle-ek eskaintzen dituen aukera berdintsuak ahalbidetzen dituela. 50 8. KAPITULUA 8 Ondorioak HEZikt graduondokoa bukatzera dioanean, azken proiektu honen bidez aztertu nahi genuena lortu dugula uste dut, egoki lortuta ere; ezezaguna genuen LMS berri baten oinarrizko azterketa egitea eta honek dituen aukera edo murriztapen errealak modu praktikoan ikertzea zenez gero. Proiektu honen hasieran esan bezala, LMSak geroz eta garrantzia handiagoa izango baitutenez, merkatuan eskaintzen diren LMS ezberdinak probatzea eta aztertzea ezinbesteko suertatzen zait; ikasleen beharretara bideratuta egongo den eta irakasle, erakunde zein ikastetxeen etengabeko formakuntza emandako aurrera pausoak hezkuntza-eredu hobe baten euskarri izango direlako LMSak eta baliabide teknologikoak. Aurreko honi, LMSak ezinbestean izan beharko duten ezaugarrietako bat proiektu honek ere izatea izan da hasierako helburuetako bat: proiektu honekin erabilgarritasun izaera lortu izan nahi dugu, alegia, norbaitek behar izatekotan Canvas LMSaren open source bertsioan oinarrizko ezarpen eta aukeren gida liburua edukitzeaz gain, Moodlen ezarpen teknikoekin, ikastaroen ezarpen eta ezaugarriekin egindako konparaketak eskaintzen dituen datuak ere baliagarriak izatea etorkizunerako. Canvas LMSaren konfigurazioa, sortutako ikastaro probak eta proiektu hau aurrera eramateko egindako azterketa ezberdinetatik lortutako emaitzen ondorioak nahasiak izan direla esan dezakegu, onak eta espero genituenak batzuetan eta ezustekoan jasotakoak besteak: • Canvaseko marketin taldeak egoki saldutako interfazearen itxura moderno eta erabil erraza horrela da, intuitiboa eta ondo antolatuta ezkerraldeko menuan. Hasieran, arraro eta nahasia suertatu dakigukeen arren (ezkerreko menuko tipologia ezberdinetan antolatutako atal guztiekin), erabiltzearen poderioz antolaketa horrek lanak errazteko aukera eskaintzen duela jabetu naiz; adib. aurretik sortutako errubrika bat (izen berdineko atalean ikusgarri edukiko duguna) berriki sortzen gabiltzan ikastaroan gehitzeko aukera eskaintzean lana eta denbora aurreztea lortuz. 51 • Canvas edota Moodle-en aritutakoen iritzien arabera (Capterra, Software Advice eta Moodle-ko eztabaida foroetako parte hartzaileak) ezarpen teknikoei erreparatuta konfiguragarritasun maila baxua dela eta, alegia, sinpleegia izanagatik erabilgarritasuna eskaintzen dio Canvas LMSari; alderdi negatiboa izan daitekeen arren, nire iritziz oso alderdi positiboa da. Izan ere, ezagutza tekniko askorik gabe oso intuitiboa, sinplea eta egokiak diren ikastaroak eskaintzeko aukera paregabea ahalbidetzen duelako, eta Lehen Hezkuntzarako edo D.B.Hrako egokiagoak izanik. • Ezustekoan jasotako, espero ez genituen ezaugarrien artean, open source bertsioak dituen murrizketekin topatzea izan da: mugikorretako aplikazioak erabiltzeko aukerarik ez izatea eta LTIak inplementatzeko aukera eskuragarri ez dagoela jabetzea. Izan ere, ezin dugu ahaztu Instructure Inc. enpresak garatutako LMS-az hitz egiten gaudela. Hala ere eta alde negatibo honi aurre egiteko, integratu ezin ditugu kanpo baliabideetan garatutako edukiak, gamifikazioak, aurkezpen interaktiboak,… paginas atalean txertatzeko aukera beti egongo da, kodea HTML editorea erabiliz gehituz edota SCORM pakete baten bidez gehitzeko aukera edukita. • Ezustekoan jasotako beste ezaugarri garrantzitsu bat, hizkuntzen konfigurazioan jasotakoa izan da; euskara, hizkuntzen ezarpenetan eskuragarri ez egotea, alegia. Gure euskal curriculumean ezinbesteko garrantzian duen atal bat izanik, murriztapen handia izan daitekeela pentsatzen dut. • Ezustekoan baina baikorra den ezaugarri bat, Canvas LMSak banakako irakasleentzat eskaintzen duen Free for Teachers kontua izan da, honetan topatutako murrizketa gehienak konfiguragarritasunari dagozkionak izanik eta ez ordea erabilgarritasunari dagozkionak. Orokorrean proiektuan zehar bi LMSak alderatuta ezaugarri ezberdin askorekin topo egin arren (gehien bat ezarpen teknikoak), irakasleei dagozkigun ezaugarri eta ezarpenei begiratuta oso antzekoak direla esan beharra daukat. Moodlen egindako ikastaroa Canvas LMSan bikoizterakoan ez dut, hizkuntza, formatu edo itxurakoak kenduta, bestelako ezberdintasun esanguratsurekin topo egin, horrela erabilgarritasunari dagokionez (irakasle ikuspegitik) guztiz gomendagarria dela esango nuke, erabilerraza eta intuitiboa izanik. Ikasle erabiltzailetik begiratuz gero, proiektuan garatzeko astirik ez eduki arren, probatzeko aukera izan dut eta itxura zein formatua aldatzeaz gain ezarpen berdintsuak dituztela aipatzea besterik ez dut, intuitiboa eta erabiltzen erraza. 52 Beraz, Canvas LMSari aurretik aipatutako alderdi txar edo murritzei, kode irekiko bertsioa instalatzeko zailtasunak gehitzen zaizkion arren (administrari ikuspegitik), irakasle roletik gomendagarria izan daitekeen LMS baten aurrean gaude, erabilerraza izanagatik, aurre-ezagutza zein erabiltzen ikasteko training askoren beharrik gabekoa gainera. Hala ere, Moodlek bere alde daukan ezarpen garrantzitsu bat faltan duela, euskaraz konfiguratzeko aukera, noski. Bukatzeko, eskerrak ematea besterik ez zait falta graduondo osoan zehar bidelagun izan ditudan ikaskide, aditu zein irakasle guztiei; zuon guztion ekarpenei esker izugarri erakutsi eta irakatsi didazuelako. Esker bereziak, proiektu hau aurrera ateratzeko bidelagun eta gidari izan dudan tutoreari. 53 9. KAPITULUA Eranskina 1 Aurretik esan bezala gure proiektua aurrera ateratzeko Canvas LMSa ikasten.io zerbitzarian instalatuta egin genituen ikastaro probak eta ondorengo Moodlekin konparaketa ere. Hau horrela izanda eta edonork Canvas LMSa probatzeko aukera izateko beheko erabiltzaile eta pasahitzak sortu ditugu nahi izanez gero probatzeko aukera edonori ahalbidetuz. Irakasle zein ikasle kontuak sortuta daude, gehitutako ikastaroak ikasle ikuspegitik nola geratzen diren ere ikusteko aukera eskainirik. Nabigatzailean, https://canvas.ikasten.io-n sartuta hurrengoko erabiltzaileak erabilita egin ditzakezue nahi adina proba. IRAKASLE erabiltzailea: Erabiltzailea: irakasle_01 Pasahitza: Pasahitza_01 IKASLE erabiltzailea: Erabiltzailea: ikasle_01 Pasahitza: Pasahitza_01 9.1 irudiahttps://canvas.ikasten.io-n sarbidea eta erabiltzaile ezberdinak 54 10. KAPITULUA Bibliografia Bouchrika, I. (2020, septiembre). LMS Statistics: 2019/2020 Data, Trends & Predictions. Guide2Research. https://www.guide2research.com/research/lms-statistics Brown, G. (s. f.). Canvas Vs Moodle: Which is better for online teachers? Master Teaching Online. 2021ean hemendik berreskuratua: https:// www.masterteachingonline.com/canvas-vs-moodle-which-is-better-for-online-teachers/ Brush, K. (2019, diciembre). What is a Learning Management System (LMS) and What is it Used For? SearchCIO. https://searchcio.techtarget.com/definition/learning-managementsystem Canvas. (2021). Canvas account comparisons. Canvas 2021. https://s3.amazonaws.com/ tr-learncanvas/docs/Canvas_Account_Comparisons.pdf Canvas vs. Moodle. (d.g.). Moodle eztabaida foroa. 2021eko maiatzean hemendik berreskuratua: https://moodle.org/mod/forum/discuss.php?d=368215 Cañellas Mayor, A. (2012). LMS y LCMS. Funcionalidades y beneficios. Revista Comunicación y Pedagogía: nuevas tecnologías y recursos didácticos, 263-264, 30-32. Capterra. (s. f.). CANVAS vs Moodle 2021. 2021eko maiatzean hemendik berreskuratua: https://www.capterra.com/learning-management-system-software/compare/ 127214-80691/CANVAS-vs-Moodle Carretero, S., Vuorikari, R., & Punie, Y. (2017). The digital competence framework for citizens. Publications Office of the European Union. Dougiamas, M. (2004). Moodle: A virtual learning environment for the rest of us. TESLEJ, 8(2), 1-8. 55 Dr. RK Prasad. (2020, diciembre 28). Discover The Amazing History Of The LMS. ELearning Industry. https://elearningindustry.com/brief-lms-history Duque, C. T. (2016, diciembre 14). Europe Report: Moodle Market Share Leader Almost Everywhere. LMSPulse. https://www.lmspulse.com/2016/europe-report-moodlemarket-share-leader-almost-everywhere/ Hashim, N. M. Z., & Mohamed, S. (2013). Development of student information system. International Journal of Science and Research (IJSR), 2(8), 256-260. Hill, P. (2021, febrero 4). State of Higher Ed LMS Market for US and Canada: Year-End 2020 Edition. PhilOnEdTech. https://philonedtech.com/state-of-higher-ed-lms-market-for-usand-canada-year-end-2020-edition/ INTEF. (2017). Marco Común de competencia digital docente octubre 2017. https:// aprende.intef.es/sites/default/files/2018-05/2017_1020_Marco-Común-de-Competencia-DigitalDocente.pdf Instructure. (2021). About instructure. 2021eko maiatzean hemendik berreskuratua https://www.instructure.com Instructure. (2021). Canvas guides. 2021eko maiatzean hemendik berreskuratua https://community.canvaslms.com/t5/Guides/ct-p/guides John, R. (2021). Canvas LMS course design. Packt Publishing Ltd. Kiran. (2020, septiembre). Moodle vs Canvas 2021 - Which LMS is better? (In-Depth Comparison). https://edwiser.org/blog/moodle-vs-canvas/ Macura, M. (s. f.). Open Source LMS Comparison: Moodle vs OpenEdX vs Canvas LMS. 2021eko apirilean hemendik berreskuratua: https://www.softkraft.co/learningmanagement-systems-comparison/ Pardo-Bunte, M. (2021, marzo 8). Moodle vs. Canvas: Key Features and Services Comparison. Better Buys. https://www.betterbuys.com/lms/moodle-vs-canvas/ 56