बिरसा मुंडा यांचे आदिवासी समाजातील आर्थिक व सामाजिक विकासातील योगदान
Abstract
भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात अनेक थोर नेत्यांनी आपले अमूल्य योगदान दिले, परंतु आदिवासी समाजातील संघर्षाला फारसा प्रकाश मिळाला नाही. त्या समाजातून उदयास आलेला एक तेजस्वी सूर्य म्हणजे बिरसा मुंडा. झारखंड आणि त्याच्या आसपासच्या आदिवासी भागात 19 व्या शतकाच्या उत्तरार्धात जन्मलेले बिरसा मुंडा हे केवळ एक सामाजिक सुधारक नव्हते, तर एक प्रभावी क्रांतिकारक, धर्मसुधारक आणि आदिवासी हक्कांसाठी लढणारे योद्धा होते.
Full text
315 International Journal of Advance and Applied Research www.ijaar.co.in ISSN – 2347-7075 Impact Factor – 8.141 Peer Reviewed Bi-Monthly Vol. 6 No. 40 September - October - 2025 .. , , . . () Corresponding Author – .. DOI - 10.5281/zenodo.17662267 (Introduction ) : , . . 19 , , . . . 19 . . , . " " () , . . , . , . . : , , , , , . (Hypotheses): 1. . 2. .
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075 .. 316 3. . (Objectives): 1. . 2. . 3. . (Research Methodology): (Qualitative Research Method) . , , , . . : . . . . . . . , , , . " " . . , , . " " ( ) . . / . . - ' ' . - . . . . . . , , . “ , ” . . . " " ,
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075 .. 317 " " . ." ", " ", " " . : : 1. : . " " () . 2. : . 3. : , . 4. : , . : 1. : " " . . . 2. : . . 3. : . . 4. : , , , . (Conclusion): 25 (1875-1900) . , , . , . . , . , , . "" , , .
IJAAR Vol. 6 No. 40 ISSN – 2347-7075 .. 318 , , ., , . , . , . . . . , . (References): 1. "Birsa Munda and His Movement" – Dr. S.C. Roy 2. "The Tribal Movements in India" – K.S. Singh 3. "Freedom Struggle of Tribals in India" – R.K. Sharma 4. "Adivasi Resistance in India" – Archana Prasad 5. https://en.wikipedia.org 6. https://youtube.com 7. https://www.jagran.com