scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

भारताचे शासन आणि प्रशासन (१९४७-१९५२): एक ऐतिहासिक अध्ययन

भारुडकर, रमेश एकनाथ

Abstract

प्रस्तुत अंकात विविध शास्त्रे, साहित्य, भाषा, समाजशास्त्र, इतिहास, शासन–प्रशासन आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या संदर्भातील बहुआयामी विषयांचा समावेश असून, सध्याच्या संशोधन प्रवृत्तींचे विस्तृत चित्र उभे राहते. विशेषतः कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) या उदयोन्मुख तंत्रज्ञानाचा शिक्षण, शासन, प्रशासन, साहित्य, भाषा संरक्षण, संशोधन कार्य, समाजव्यवस्था आणि कायदा यांच्या क्षेत्रातील वाढता प्रभाव या अंकातील अनेक लेखांमधून अधोरेखित झाला आहे. तसेच भारतीय इतिहास, भक्तीपंथाचा प्रभाव, समाजशास्त्रीय प्रश्न, लोकसंस्कृती, लोककलावंतांची स्थिती, आणि आदिवासी समाजातील परंपरा यांसारख्या विषयांवरही संशोधकांनी सखोल विश्लेषण मांडले आहे. विविध क्षेत्रातील शोधनिबंधांमुळे हा अंक बहुआयामी संशोधनाला चालना देणारा, आधुनिक तंत्रज्ञानाचे परिणाम स्पष्ट करणारा आणि सांस्कृतिक–ऐतिहासिक अभ्यासाचा व्यापक दृष्टिकोन देणारा ठरतो. आधुनिक सामाजिक बदल, तंत्रज्ञानाचे आव्हाने, सांस्कृतिक जतन आणि मानवकेंद्रित विकास या सर्व दिशांचा एकत्रित अभ्यास हा अंक व्यापकपणे प्रतिबिंबित करतो.

Full text

Journal of Research and Development A Multidisciplinary International Level Referred and Double Blind Peer Reviewed, Open Access ISSN : 2230-9578 | Website: https://jrdrvb.org Volume-17, Issue-9(VII)| September2025 1    󰭈 (-):   󰬀 .   󰰈 󰫵󰲌  󰭈, ...󰰘 󰱳 󰲆 . 󰲆 .  Email: [email protected] Manuscript ID: JRD -2025-170901 ISSN: 2230-9578 Volume 17 Issue 9(VII) Pp. 1-4 September 2025 Submitted: 10 Aug. 2025 Revised: 20 Aug. 2025 Accepted: 10 Sept.2025 Published: 30 Sept. 2025  ( Abstract ) 󰭈󰬎   󰲌, 󰫽, , 󰲌, , –󰭈   󰭃󰫥󰫳 󰫦 󰰀   , 󰬀󰫳  󰭈󰰌󰰎 󰬎 󰭃  .  󰭃 󰱮󰰌 (AI)  󰬁 󰭃󰫥 󰫤, , 󰭈, 󰫽,  󰫤,  󰫦, 󰱿󰬎   󰫳 󰫤󰭃  󰭈       .   , 󰱇󰲒 󰭈, 󰲌 󰭈󰲅, 󰬎,  󰬎,  󰲑   󰫯    󰲄  .  󰫤󰭃    󰰀   ,  󰭃󰫥 󰲐 󰬎󰲆   󰬎–  󰬅 󰱿 󰲆  .   , 󰭃󰫥 󰬋, 󰬎   󰰗󰲑󰭅   󰫦 󰲑 󰭃 󰬅   󰱿 󰭈󰲓 . 󰫯 󰬄 ( Keywords ): 󰭃 󰱮󰰌 (AI),  󰫤, 󰱍 󰫤, –󰭈, 󰲌 󰬀,  󰫽, 󰲓 󰫽, 󰱇󰲒 ,  , 󰬎 󰬅,  󰭃󰫥, 󰫤 󰬉,  󰲐, 󰬎,  󰱮, ,  󰬎, 󰱿󰬎,  󰫽, 󰭃 󰲐󰫦. 󰭈󰬎 󰬎󰭃   󰲕  󰭈󰰌   󰬎   󰭊󰲐 󰬉󰬀 󰬎󰭃 󰫦 󰫵  󰬋 󰰉 .  󰬀 󰰉 󰬉 󰭊󰲐󰫳  󰭈 󰫳 󰲒  󰲗󰫦 󰲒 󰲐  .  󰬀 󰬋 󰭊󰲐   󰬋  󰲗󰫦   󰬎󰭃 󰬀   - 󰰀󰫯 󰲓    󰰀󰫯 󰬎  󰲑󰬎 . 󰫽  󰫳  󰭊󰲐 󰫳 󰱿  󰰘 󰬎 󰰀󰫯  󰲑󰬎󰫳 󰫽   .    󰲑󰬎󰬀  󰰎󰰁  󰫯 󰬎       󰫽 .  󰲇 󰬶   󰰉   󰭈  ,  󰬎󰮇󰱠    󰫽     󰬎 .  󰬀 󰬎󰬉   󰫵  󰫵  󰬴 󰬎󰬁󰬎    󰭈   󰭈󰰌  . 󰬋  󰲐 .  󰲂  󰬎󰮇  󰱿 󰬎󰭃 󰬉 󰫵󰬀 󰱨 . 󰬎   󰱿 󰬎󰭃 󰬉   ,   󰬉 󰬆     󰭈  󰰉. Quick Response Code: Website: https://jrdrvb.org/ DOI: Creative Commons (CC BY-NC-SA 4.0) This is an open access journal, and articles are distributed under the terms of the Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International Public License, which allows others to remix, tweak, and build upon the work noncommercially, as long as appropriate credit is given and the new creations ae licensed under the idential terms. Address for correspondence: .   󰰈, 󰫵󰲌  󰭈, ...󰰘 󰱳 󰲆 . 󰲆 .  How to cite this article: 󰰈, .  .  . (2025).    󰭈 (-):   󰬀. Journal of Research & Development, 17(9(VII)), 1–4. Original Article Journal of Research and Development A Multidisciplinary International Level Referred and Double Blind Peer Reviewed, Open Access ISSN : 2230-9578 | Website: https://jrdrvb.org Volume-17, Issue-9(VII)| September2025 2   󰲗󰫦 󰲓 , 󰫤 ,   󰭈  󰰎    .     󰭈       󰬀 󰱮 󰰉󰲐   󰲑󰬎  ,  ,    󰬀 󰱮  . 󰱮  󰬎   󰱺 󰲇󰫳     . ,   󰬋 󰲑󰬎 󰲐  󰫳 󰬉 󰲐󰬄 󰱉  󰬋 󰫽 󰬋     .   󰫼󰲌  , 󰫵  󰬀  󰫼󰲌     󰫽  󰬀   󰫼 󰬉 󰫽 .    󰫳 󰰩,   -󰭈󰲐   . 󰫦󰱿󰬎 󰱿  , 󰫤  󰫦 󰲒 󰭈 , 󰫵 󰱿 󰭋󰲆   󰲗󰫦  .  ,   󰲗󰫦     . ,   󰬬 󰬴  󰫦  󰬬 󰫦󰱿󰬎󰲒  .󰰈󰫳   󰫦   󰬉 󰭈󰰌    G20 󰭈 󰫦󰱿󰬎 󰬆   .  󰫽󰫳 󰱚  󰫽 󰫦󰱿󰬎, 󰬍  󰫯    󰱇󰲒  󰱿 󰰌 󰬆    󰲑󰱯󰲆- )    󰭈󰫳  󰲂󰫦 󰬅  . )    󰭈 󰲒 󰬅  . -  󰫽  󰬎 󰬎󰭃 󰫳 󰬁󰰈󰱮 󰬍󰬍󰱘    .   󰬀, 󰰉 󰬆 󰲒 󰬎󰭃     󰬎  .   󰬀, 󰫽   󰲒    󰫼  󰬬 󰫽 󰬎 󰭃 󰫵  . 󰭊󰲐   󰭈 ,   󰬎 󰬎󰫽  .   󰭈  󰲕 󰲑󰬎 󰫼 ,  󰲆 󰭈󰬀 -    . , 󰬎󰫳 󰭃 󰬎󰭃 󰫼 󰲕 󰬁󰲒 󰫽 󰫽󰬀  󰫼  󰫼 .  󰭈, 󰫳 󰫽 󰫯  󰬉 󰬎󰭃 󰫵  󰫵    󰫼 󰫮 .  󰬉  󰫳 󰫽 , 󰫳   󰲒  󰬉 󰫵󰱨 󰰗󰭅   󰫽  󰬬  󰭈 󰲀 󰫼 󰬍  󰫦 (   ) 󰲗󰫦 .    󰬋..   󰫳  󰬎󰫳 󰫵󰫽󰰩   󰫼  󰲑. 󰬎󰫳 󰫵󰫽󰰩    ,  󰫽󰫳 󰱇 󰰌   󰰌, 󰫽  󰫼  󰫼  󰫼 . 󰫽󰲒 󰰎  󰬉 󰫵 󰭈 (󰫵)  󰭈 (󰫵) 󰫼 .   󰬎  󰰉 󰲇 , 󰬂 , 󰲓󰬀 󰭈  󰬀   󰱿󰫦 󰭈󰲒 󰫵  󰫼 . 󰭃     󰬎  󰬀   . 󰫤  󰫵 󰭃    󰬉 󰱮 :  (󰬎   󰲓 󰰀 󰫵) - 󰰗  󰬀 󰬉   %    󰫼  , 󰫵 󰲑󰬎 󰬶󰬎  󰱯 ,   󰫵 󰲓 󰫳 󰫳󰰈󰱮     󰲑󰬎    .  (󰬎   󰲓 󰰀 󰫵) -    󰬂󰰗  󰬆 󰬉  󰬎 󰬉    󰬁    󰫼  󰲑 , 󰫵     . 󰫳 󰰏    󰫵 󰬆 󰲆 󰫼 . 󰬆  󰬌 󰫵 (󰲓   󰬎 󰰀 󰫵)      󰫽    󰰩 󰬉 󰬉 -󰲑󰬎 󰱮 󰰈  . , 󰱇 󰲇󰫳  󰱮  󰫵 󰬶󰬎 󰭈󰫳     󰭃 .  󰰉  󰰈 󰫳 󰭈󰬎  󰫦 󰲒 󰭃󰫽  󰫦 󰫵 󰫦 󰫱      󰬁 󰫤 󰱇 󰲇󰫳 󰭈 󰱮  󰫦. , 󰫵󰱿 󰫦 󰫼     󰬀, 󰲑󰬎 󰲐 󰲌 Journal of Research and Development A Multidisciplinary International Level Referred and Double Blind Peer Reviewed, Open Access ISSN : 2230-9578 | Website: https://jrdrvb.org Volume-17, Issue-9(VII)| September2025 3  󰬉, 󰰉   󰲔  .     󰬌󰬀     󰫵󰬀 󰫵   .  -    󰬋󰰗     󰬎        .        󰫳  󰲒 󰬎 󰬆    󰫵  󰭈󰰌  .  󰬎󰰌 󰲀 󰫼 , 󰫽󰫳    󰬀 󰭊󰲐 󰫳 󰰏󰫳  󰱯 󰬉.   󰫦 ,  , 󰫦󰫤,   󰭈󰰌  , 󰫽󰫳 󰲐 󰬁 ,   󰬎󰮇    󰫽 󰭈󰫽 󰫼 󰭈󰱡  .  󰭈 󰬍󰱘 󰬆 󰫦 󰭈 󰫦󰭃  ,   󰫵  󰬎󰬁󰬎    󰭈  󰬎󰭃 󰬁󰱿󰬎.  󰰗󰭅    󰫵  󰭈 "  󰫤󰬍󰱘 󰬉 󰲐" 󰫤 󰭈, , 󰲒 󰬎, 󰱷 󰫽󰰎󰬀 󰲆 󰱆   󰲕  󰲀  󰬌 .   󰬉 󰫽 100 󰰁   󰬉 . -  -󰲑󰬎 󰱮 - -  -󰲑󰬎 󰱮    󰰩 󰬌  󰬆  󰬎󰰉   󰲑󰬎󰬀  .  󰬁 󰱿 󰬎󰭃 󰬉 󰲇󰬀 󰬉   -󰲑󰬎 󰱮󰲒  󰱮  . 󰬎󰮇  󰱞 󰲑󰬎 󰬎 󰲑 󰬍 ()  󰰉 󰱮 󰰈  󰬌 󰫤 󰫼󰫳 󰭈󰱡, 󰫵 󰬍  .     󰱇 󰲇󰫳 󰬀󰬎 󰱮 .󰱮    ,    ,   ; 󰲑󰬎,  ,    ,  . 󰬎 󰬉     󰫽 󰰀 󰬶󰬎 󰭈 󰬎󰲐󰫽 󰫤 .   -  󰬀   󰬉 󰲇  󰬉 ,  % 󰫤 󰬎  .  󰲇 󰬶 󰭈 󰰀    󰰉  󰭈 󰬆  󰫦 󰰉 . 󰫳 󰬉 󰫳   󰲇 󰭈  󰬬 󰫦   .   󰭈  󰰉 . 󰫽   󰲇 󰭈󰰌 󰲇 󰰉 ,  󰰀󰫤, 󰰀󰫤 󰱿󰬎   . 󰲇 , 󰫽 󰱺 󰲇󰫳      󰫤   󰭈 󰫦󰬎 󰬆  . 󰰉 󰭈 (-)- 󰰉    󰫵 󰬎   .   󰭑 󰰉   󰬉 󰲇 󰫽󰫥 . 󰫽󰫳, 󰲒  󰲇 󰫽󰫥 , 󰫵  󰲑󰱯󰲆 : 󰲇 ,  , 󰱳󰲒, , 󰫥 󰲆   󰲐.  󰫳 , 󰫽󰫥  󰫽 󰫦 󰬉  󰫦 󰫤󰭃 , 󰱳   󰬀  󰱍   󰫳 󰱚 󰫦  . ,    󰬶 ,   󰲓 󰱖󰰎  󰲕  󰫼 󰬎  .  󰬀 󰬉  󰫳  󰰉   󰭈󰲈 󰲇     󰲐󰬎   󰲒 󰰉  󰫽 󰬎󰱹 󰫽 󰬊  󰰉 . 󰰉   󰭈󰬎 󰱳󰲒 󰲐 󰲗󰫦     󰭑 󰫦󰱿󰬎 󰬎   -󰭃 󰫦 󰫤󰭃  󰫤󰭃 󰬎󰫽  . 󰫽  󰲂  󰲒    󰱳 󰬎  󰫦󰱿󰬎󰫳   󰲒  . 󰬆,  󰭈󰫯 󰫦 󰫤󰭃 󰭈 󰱳󰬀 - 󰬎, ,    -  󰰘     󰫤  󰫽󰫳   󰲑.    󰬀 󰰉  󰬶 󰲒    󰲑. 󰫽󰫳 󰫦,   󰲓      󰱿       󰬎󰬌󰰈󰱮    . 󰰉    󰭈 󰫤 󰫦 󰫼    󰫼 󰬎     , 󰱳  󰭈 󰫤 󰬎,  󰲒  󰭃󰫥 󰬎 , 󰬎 Journal of Research and Development A Multidisciplinary International Level Referred and Double Blind Peer Reviewed, Open Access ISSN : 2230-9578 | Website: https://jrdrvb.org Volume-17, Issue-9(VII)| September2025 4 󰫼 󰬉. 󰰉  󰫳 󰫦󰱿󰬎   󰬎  .  󰬎󰮇 󰬉,   󰲐  󰬎󰫼   󰫽  󰬀 󰭈      󰬎 󰫼 , 󰫵 󰬀󰫤 󰰉 . 󰬋  󰰗󰭅  󰫽 󰲇 󰲗󰫦 󰫦󰬴 󰲐 󰲗󰫦  󰲗󰫦   󰫼    󰫼   -  󰬬    , 󰬄-  󰲑     󰬎,  , ,    󰫯  󰱳 󰲇 .    󰱺 󰫼 󰬉  󰱿 󰫦   󰱳󰲒   , 󰲓 , 󰬎, 󰬍  󰱳 󰰗󰭅    󰫼 . 󰫵 󰫦-  󰬀 󰭆 󰫵󰫳  󰱖 󰭑      󰫽󰫳    󰫵  󰫦 . 󰰉  󰫵 󰫦  󰱇󰲒 , 󰫵󰫳 󰰎  󰬀 󰫵 󰫦   󰫼 .  󰫵 󰲗󰫦 󰫼       󰫯󰲌󰫳 󰰏  󰫵 󰫦 󰫼 .   󰭅 󰫵   󰭈  󰬉      󰫵 󰫦  .    , 󰱨 󰬆 󰫵 󰲇    󰫵 󰫦 󰫼    󰬋󰰗  ,   󰫵 ,     󰲐  󰲐 󰫵󰬀   . 󰲇   󰬍 󰫦- 󰰉  󰲇   󰱺 󰲇  󰭈  , 󰫵  -󰬎 . 󰰉  󰲐  󰬋   󰬁  󰭃󰫦    󰫳 󰬉 󰲐󰬄    󰫼 󰭈󰫽 .  󰬀, 󰬋 󰱺     󰬄 , 󰬋  󰲇 󰲐 󰱺󰰈󰱮  󰫼 -   .  , 󰭑    󰱺󰫳  󰫦󰲒   .  󰬎    󰬀 󰭓,  󰲕󰫰  󰭉󰬁  󰬉 󰬴    ,   󰫳  󰭃  󰬋  󰬀  󰫦   󰫼   󰬋.  󰰉    󰰍󰫤 󰬉 ,   󰭉󰬁  󰫦 󰰗󰭅󰫳    .  󰬀  󰲑󰬎   󰬉  󰱳󰫳 󰫼 󰬁󰬇  󰫼  .  󰬀 󰰉 󰲑󰬎    ,  󰲑󰬎 󰲒 󰬎 󰬌   󰭈  . 󰬍󰫦-      󰫳   󰫽 󰰍 󰬂 . 󰬎󰮇󰫳   󰰩   󰫦 󰲇 󰬆 󰬎 󰬎 󰫼  󰰍󰫦  .   󰲗󰫦,  󰱿󰬎  , 󰭈󰲒   󰲗󰫦   󰫦    󰫦 .   󰭃 󰫳   󰭈󰫳 󰬎  󰬅 󰫼  . 󰬎󰮇  , 󰭈, , 󰲗󰫦      .     󰬋 ,  󰫰 󰫽   󰫦  󰬎  󰱿󰬎 󰫦 . 󰫦 󰬶  -   󰫵 – .   .  󰰉   –  󰰉 .    –  󰭅 .  󰬎  .  www.wikipediya.com