scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

El ver que en las elecciones de qualesquier oficios, prebendas, o dignidades, algunas personas afectas y aficionadas a algunos de los opositores, procura votar por ellos, dexando a los mas dignos...

Full text

ry fu uan/- r t9 ElVer que en las elecciones de qualefquier oficios,Prebendas," oDignidades ,algunas perfonas afeólas yaficionadas aalgunos de los O^Jofitores, procura votar por ellos,dexando alos mas dignos,fo color de dezir,quc pueden elegir al digno prxtcrmillo digniori (me ha dado motiuo aelle papel) por donde pretenden efeu laríc del pecado yculpa mortal en que caen ,no dando el premio al Opoíitor que lo merece,quitándole la hoora,y lo que peor cs,el interelfe ala Iglelia yRepública,de tener vn hombre dotlo yde partes. Y para euadirfe de la culpa yquejas que ordinariamente íuele tener el, tal Opoíitor,operfona que pretende el oticio,y las perfonas interefíadasde la República,acuden luego al efcudoydefenfa, deque vota-, ron yeligieron aperíbna digna pr^termillo digniori,yque cito lo pu-, dieron hazer,ex glof.in cap.coaítitutis,in verbo,magis vtilem, de ap pcllát.& in cap. 3-de iure patronat.verbo,rnaioribus,& in cap.z. de officio cuítodis,verbo,fantiores,& in ca p.licet crgo, vbi glof. verbo, qui prxttantior S.quxít. i.tenent Rochus de Curt.de iure parro.verbo,honor¡ficum,D. Anton.de Padilla,inl.cum quidam,num.i 8.ff.de legat.z.& alij relati aSalón,de iu(t.& iure, in íceunda fecund;EDÍui Tbomx,art.2.controucrr.3.& adoóliísimo Gutierr. iib.x. Canooicar.quxd.cap.i i.num.i. Pero iin embargo,en cl fuero de la conciencia eílan obligados Jos Eletlores aelegir ai mas digno prxtermilfo digno, donde m» pecan mortalmente,licet eleclio &prxícntatio valeat ,ne Ecciefia &República varijs Utibus vexetur.,vt refoluunt Diuus Thora. fecunda fecunde,quxd.á 3. art. 2. Soius,de iult.Sc ¡ure,lib.3.quxít.ó.arr.2. Dc4' ci.in cap.conltitutis,el íégundo de appellat.Couarr.in regula pecca^ ' tum,2.par.§.7. nu. j.Cuchusjin Laítuutionibus cánonicis,lib.4.tit.i num. I33.Molina,de Hifpan.priinogen.lib.i.cap.y.nufn. jf. vcr/ic. Sed ad han rationem,Gratiao.dlfcept.foren.cap.2 1i.num. 13. porq en las Repúblicas fe toleran algunos daños,vt lites celfccr, &maiora mala vitenturiveluti olim Lupanaria permittebantur, &eodem modo contrahentibus permilTum eít ad inuiccra fe dccipere ,dummodo intra dimidium iulli precij fit dcceptiojl.incaufx ió.J.idem Pompo-| nius,ff.de minor.cap.cum dilcóli, de empt. &vendir. Yíin ernbargo, en hazer el encaño fe comete culpa mortal, vterudite reíoluit Soto, deiuíl.&iure,1ib.ó.quxít.3éart.i.Couarr.lib.2.relblut.cap.4.r.um. ri.&pIuresrelatiaMolina,d.cap.í.num. 56 .Yafsicn términos de «leccion,que fe permita la del digno prxtcrmilfo digniori,en el fuero exterior ,vi maiora mala vitcntur ,&ne lites,j& difcordiíc crtfcanr, poftDccium,iod.cap.conftitutis,deappellat.num. 3.refoluit Moli. d.num.jj.infin. .... Yque los qoe eligen al digno pr^termiUo digniori pequen mortalmepte. mente,fe prueüa ex tcttu,ín cap.Metropolitino <j.dlftloíl.ibl; 0^ timm ordinetur ,&ex cap.i.dc officio cuftod¡i,ib¡:F<4(/fcof opus tales ordtnentur quales fan¿hereSy(^ meliores efe 'viderinttSc ex cap.vnico, vt Eccie fiaftica beneficia,ibi:Dí¿«<y?» Eedefiafiieum offcium fp) leneficium^inperfm» mettis idónea difpenjáre.Dc donde exprcílamcntc fe colige ,que (iempre la elección fe ha de hazer del fugeto mas digno ymas idonco para el oficio ybeneficio de que fe trata. Ldfegundo fe prueua por la dlfpoficion del facro Concilio de Trc to,in fefs.a 4.de rcform.cap.i 8.donde en las elecciones dclasiglefias parrochiales es nccellario que fe elija el íugeto mas capaz ydig* no,ibi:fJí hifque Epifiopus eum eligat quem aterís magts idoneum iudicauerit, Y en no hazer la elección dcrtaluertc,dimittendodigniorem fine caula debita,violatur iuftitia di(l:ributiua,ex quo beneficia funt ,etiam bo« na communia,dc premia meritorum, &committitur peccatum ac-* ceptionis perfonarum,vt eft comunis fententia Thcologorum,vibl4- tur etiam iuftitia commutatiua cum priraario,& principaliter lint in ftitüta beneficia in ftipendium laborantium,vt Ecelefia habeat bonos miniftros.-porquc como los Eleftores fon los adminiftradores ydifpc ladofes,tenéntur ex officio,atquc ex iuftitia commutatiua conlulcre vtillta>i Ecelefix ,atque cibonum miniftrum minlftrare ,vt tradunc Rcbelos,de obllgationc iuftit¡ 5,i.par.lib.3.qoíft. 4.oum.s i. &»»• Aragon,feGuodafecundae,quxft.6i.árt.».ad 4.*.coocluf.&q-^ 3**^ ti.t*& ibi Salon,3.controuer.Y que pequen roortalmente los que cu gen al digno praetermilTo d¡gniori,rcfoIuunt D.T hom.fecunda Iccuo ¿xmxít6 3.art. I.& a.& qu?ft. 18y.art.3 .Caictan.d.qu?ft.í 3* 1.6 in fumroa,verbo,acceptio pcrfonarum,Siluefter,in lumma,vcrbo,cle£lio,quíeft.i 6.Soto,de luft.& iure,llb.3.qusft.(í.art.i. Merca do,infummade contraélib. lib 4.cap. 17. Manuel Rodrig. tn umm. x.tom.cap.io4.& io8.Azor,inttuut.moral.x.par.Ub.ó.cap.i 8.6 ?.& ex Canoniftis,Couarr.in regula peccatum, a.p. 5.7.n.4.oc 5.Ñauar, inmanuaU,cap.i7.n,7 3. Molin.de Hifpa.primogenijs, .c. S.a n.so.&69.Zauall.praa.comm.q.4s9-n«7’-'-^*‘’‘^-^‘’‘®"' a nuenf.in praxi Archiepifeopali CurÍ3eNeapolitanx,cap.4 &Ínmanual¡,cap.37.&38*Gratian.dccif.?7.oum.i.Hugol|nus,a6 officio Epifcopi,cap. 50.5.13.0.x.&plurcsalij rc.atia Nico ao cia,dcbcneficij$,».tom.7.p.c.i4. .... «««r. Yno folo los que eligen al digno prxtcrmiíTo digniori peca talmente, fino también eftan obligados areftituyr P termilTo'.porque pecan contra iuftitiamdiftributiuam,cft cnim tor perfonarum,vt omnesdicunt &violatioiuftitÍ3ediftn ut* o*:!,: ducit obligationem rcftitucndi,D.Thom.d.quxft.»*®‘'*'*^ *’ Caletan.d.art.x.fequenti, Pater Ñauar, de reftitutione,!» •** to.Lcdefma,x.par.traft.8.cap.4.Molina,dciuft*&iufe»tra difp. 7i4‘^ en ellos mifmos términos lo rcfuclucn Silucllcr,verbo,ref fitutiojj.quaeft.vltitn.López,inftrudorum confcient¡x,i.tom.c.ii5, iSi it7.Pater Nauar.d.Iib.i.cap.i.a num.i79.Aragon.d.art.z.Sal6, quxlí.¿3.art.4.controu.3.coDcluf.4* &ibiBaSez, Manuel Rodrig, i.tom.cap.io8.natn.¿.P.Lcdcftna,i.par.tra¿l' 8.cap. 4.concluf.i. Se cap.8.& plures alij relati aGarc.de bcneficijs,d.c. ií.n.30. &fe* quentibus,& violaturetiamiuftitiacommutatiua. ^^ Yefto procede con mas razón,quando para la ciccicn fe propone editosjaííegurando alos Opofitores de que fe les guardará jufticia ,y fe eligirán los mas beneméritos ydignos ,como en los ediiqs de Prebendas que fe ponen en cftos ReynosjibiiJf ha» de nombrar dos ,los mas hahilesyfujiúttttes’jKwnc enim fe celebra vn quafi contrato Ínter digniorem &Ele¿lores,quem prxcilfe feruare tencntur,alias violator iufti^ tia coínmutatiua,& tenentur ad r’eftitutionem, vt mire reloluit Molin.d.lib.x.dc priraogenijs,cap.s.num.s8.verl,Ha2c autem, ibi:.//^c autemltmitandafmtinifiadiBuinpropojítumfuerit <juo promittatur beneptij colla üojlli aaem diíniorem eíJé coaftiterit^prout in elecHone Canohijiarum ¿IdagtJ ralium^rvd T:)o¿hraltami fea etiam Cathedrarum,feu Trdendarum Coltegtj effici ¡olee in eo na,ñaue cafa exiflimarem emnque digniorem neglexerit ad damm refina tmem adflriBum ejje^hic namque nonfolum iujlma dtftrtbutattua^fed commutatl I«a^iolatur,exadi¿it namcfueprop>;fmone qmdam contra£iuf,jUr‘> citroejue ohU- monas Ínter dmtorem ^Eleñores.rtfuUat^utm tenentur EUaoresprm¡¡e ohf(raare,prout infimili injubhafiratione dtcn ‘Bart.tommumterfequutus, mUictta- 'tio in prmcip,n»m»\*ff.de publicattis 've^tgaLin t^ua promiutjolet^uod res a bttur plus offerenti^mando autem iujlma commutaiiua wiolatur ,abjoluti¡smt,m itji tllam rviotantes teneri ad damni rejlitutionem ,quod perpetuo mentt Unendum trttyrvidt namque asiros doElifsmosjooc relie nonperceptjJé^ieqauMüt Gutierr. lib.x.Canonicarumquxttiooum,cap.ii.num.ys.verf.Supraoittata inen,Gratian.dccif.97.num.i s.Rebelus, de obligationvbus jultitia» lib.3 qucfl. 5.Garci.d.7.par.cap.i6.nutn. 40. La dificultad eftáaora en ver quien es el mas digno ,para que el Eleftor pueda juzgar aquien fe dcue dar el oficio,l'rebenda,o Uigni dad :porque no cónfifte el fer mas digno, en que vno fea mas janto, mas ¿oáo en otra facultad,fino el mas apropodto yapto al miniítcrio cul prxficitur,vcrbi gratia .Si la Prebenda es de lición de la Sagra da Efcritura,elOpofitor que mejor entendiere la Efcritura, ylucre ma, apto para fu letura,por entender las en la Magiítral yDoóloral lo mifmory afsi en f ,de fe requiere pericia de alguna perfona ,eqes mas apto para aquel 'oficio,le juzga por mas digno para que fe le aya de dar la 1rebenda. Dignidad yofiefio ,vt pulchre refoluit Couarr. rn regula peccatum, a.par.5.7,num.4.adraedium,vcrf.Digmorvcro,vbi; Dtgmoraserom hac quidem difputítioné mnftmpUdter^dicUi ilíe qui do&iorfi\ 'vcl quifannicr, fed ts qui iuxta muttuí,& rcm cuipnfcKndus eft aptior ctui mnijltrio apparct ,^ quidem quancUque qui fan&us 'Vir (¡^ homs eft ,ac pmerea dtltgfnliar ad curam pr.eftrendus eft 'Viro fattBwri^qui non itadUi¿ens eft caque ratione ynon tta aptu¡^ ficutprior admimftratione ems muneris cui pnfcundui (ft^quodDjhom. ftft utenCíi/j/7»<i</ntfí<jr«wí,Palac¡.Rub.incap.pcr vcftras,notabili 3.5.16. nu. j2.0jed3,c!eincompatibiIit.benef.par.i.cap.i3.num.i 30. Gratia. d.declf. 97. in additionc, num.i .ibi: ótemm deíet tudican dtgnior^ quidi 'tnaois 'Z'tilis ^aptus ad henefícium cui pr^ftcitur . Como acontrario es in^ | digno del Beneficio yPrebenda, aquelque no tiene las calidades que fe requieren para el minilterio en que le ha de conílituyr ,fe juzga por, indigno,Rebüfus,de pacificis polleíforibus, num.73. D.Thoni. i fecunda lecundae,art.i.qu3£ft .6 3.& Grarian.d.dccif.97. in additionc num.3.ibi; ' 7mí econtra mdignus dicUur ^quinonhabet qualitates rcqmptas 'adminiderium cui pr/fteitur. Yquando las opiniones que arriba referimos tuuieran alguna duda,en duda fe ha de admitir la parte mas fegura ,eligiendo alos mas dignos: porque con elfo cita ran mas feguros apud De uro,&apudhominss merebuntur, vt mireconfiderat Gutierr. lib.i. Canonic. cap. ji.nutn.j 3.Y aduiertan los que impiden que las elecciones no fe ha- ’ ganen los mas dignos,con ruegos yotras diligencias, que pecan mor 1 talinente,quiaiorrirgunt legem iuítitiaz diftributiux, &pr^tereadánum alteriaduerfus iuftitiam commutatiuainiufcruiu,que eftanobUi gados areftituyr,vt mire refoluunt poft D.Thom Gouarr. in d.regu. ; peccatum,t.par.5.7.num.8.verí.Tertia conclufio, Aragón, (ccunda /. kcund:e,qusft.6i.verf.Sexta conclufio,&Gutierr.vbi lupr.PUfr,.67 Veri, Prima conclufio,&num.74*^ efto es lo que parece,y lo mas fegurOjfoUdo yfirme,ylo que fe deue guardar yobferuar en las elcciones,para 00 quitar anadiw fu jufticia,y para que lea de mayorferuicio j de pios,y vúUdadde íu iglefia* i it.