Officinae Ioannis Ravisii textoris epitome : Tomus I[-II]

E ii Li , " Ld j i : E . íà 277 " cgi ; NT 35 14 ^ x» x E NC |OFFICINAE IOANNIS. RA MI. o RESET Rudi i lu UEPITOME: veRuE. - "Opüs nuncrecéns pott omneis omnium iA H ; . fiddlifsimé recognitum , & Indice copiofilsimo | 3 , Jecupletatam, UD v C E. VIRTYTE LVGDVNL APVD HA S EB. INCVLPATISSi MO YIRO, SACRÁARVM Q. LITERARVM PROTESSORI meritiflimos D-Yoanni Boluaco , Niuernenji, 4 Nauarrenfium Grammaticorum Gymne naftarche » Yoannes Rauifius £ I: - Textor Niuernenfis —^— £a ARIS unen Ue iM $i oS n ymc mh je Amine "5 p, 5 OB 7 REREOQ.VENS fumus admiratio, Wit inculpatifime , quód ego. tuus alumnus , propé dixerim: partus , ttis femper adiutis obfequijs tuads opera literis innutritus, neq beneficium fcriptis agnofcerem , neque grae llis veictirer. Nec defuerunt, qui fllentio mco tiam uerbis u - tam diuturno: inflati etiam. buccis cy multo irafcerenti ftomacho;atque boc ipfam uitio uertevent,dicerentq; Tte Ur dignum de quo quifquam bene mereri debeat , quum ut cau^ fabantur,plereq; expertes rationis animantes abborrcant 42. buiufinodi nota. Nam. cy ciconia parentes d quibus WE accepit, fenio feffos nutrit es" fuccollat , ez glires fuis gene toribus dum fenuerunt, cadem füccurrunt pictate; uclut ne^ vitum refündentes. - Alij item quibus cadcm placebat feitee tia, conuicijs me ince|Jcbant , c* buiufirodi uerbis alloque* bantur:N& tu e$ bomo egregie malus Textor,dignusq; WA tis plagis cz cicatricibus, qui magno fame tue difpendio no dgnofcissper quem proféceris.Hic (de te loquebatur) t€ 1^ triuit à puero. Et,ut inquit Simo "Terentianus fecit ex feruo ut effes libertus, quod babuit fummum pretium;perfolut tibi-T'u taten pateris eius memoria apud te frigdeer e | " 1——————— CC K-—— RP — 00 3 C ONTTRE EPISTOLA &elut numen aliquod terreium deberes füfbicere ey treuevez ri,cuiusi, effigiem;ft faperes,domi haberes in lavario, quum "quicquid esft quid falten es;id totum fis cius officio,eiQ; ui» tun cum doctrina referre debeas acceptam. | Adde quód nas gna cft ambobus affinitas cadem utrique patria, cuius ille flos efl, co primum. [pecimen , ey in qua tanti. fit ab omnibus, ut inbumanus habeatur e inciuilis , qui tranfeunti compita tim non affurgit. Qua nam ergo ratione maculam bác elucse quo nam odo culpam deprecaberis, aut in quam excufatioe aen reijcies delictum ; ftfolus eum velingias infalutatum, ire quem omues pleno ore certatim laudes congerunt? His illos yum uerbis quum, aures tibi. calerent- ez" circunfonarent, capit e pudere. ut , e poctitere negligentie: Parumds abjuit,quin ipfe mibipomau irrogauerim, fumptod; de meis Mujis füpplicio y; abortiuas adolefcentüe mee n&gds Veneris imarito deuouerint, ut cum Poliliano loquar. Vbi tatten diu fatis in ea pependi cruce;poft longum tédium e animi moea rore.» difcufsis bic inde rationibus tandem cognoul nibil effe, quod deberem triflaris aut affici poenitentia. C ninctiam qc malto prudentius egi[Je ; quam ft quid infra dignitatem tuam. antea vepofiifJem. | Phecedentia quidem argumenta inijcicbat mibi pudorem. Contrà ueró alia emerferunt omniz no contrariayque postea füaferunt,ut non tantum non me pia geret nihil ad te feripfilJe , [ed ne in posterum quidem fcri- bere. Confideraui in primis quim ftulte agát;qui fuis incptijs illustrium uirorum vraieflntem contaminant ; exemplo illius Charrili , cuius fcripta plus maltó probri. quam laudis pc pererunt Alexandro, C uantum enim fame parturit doctos. vum monumenta, tantum dedecoris afferre folent peenitende. cz uiles indoctorum nugae, Ytaque fi quid bactenus tibi nune eupa[Jem » plus snudto fliginis ey" tenebrarum quim lucis N N à LJ vb ; 4 oz indux uL. n — 3. 2 x EPIS T?701 58 S induxiffet tuo niouihi. Nam nibil eft-in. aue 5 quod tuis laua dibus refpondere udleat. Nibil.neque fcribo;, neque loquor; » quod fenütarij ex pagani magidelli-nou riouerint. Nibil nifi ériuiali-percufJum- moneta dico/^ Q uanam igitur doctrina tibi ; bomini dico- omnibus uirtutum: numeris ab[olutiféimo fatisficere potuiffem? Quod fi potuiffem ; adbuc-tumen ubi fuerat timendum ; ne irafcereris , grauateq; férres ey: dolene ter; fi te in ora uulgi conijcerem y quum ea fis natura ; ut. salis laudiom tuarum teftimonia in. precordijs bominum dee [ litefcere quim uis uerfari. Ego, te-noui fanquám-1ticos ungues... ft quid.certi ex. tuis moribus potui colligere c explorare; tu non es'ex corum numcro » quibus aures inania bus preconiorum fianis pruriunt, c»: titillantur. utiles isle gloriole non plus.te mouent, quam. lippum picte tabulz, fomenta podagram, Auriculas cithara collecta: forde dolens tes, ut inquit ile. Oninia tibi fordent, nifi que meram olent uirtutem; -Sufpicari: poffes me boc dicere adulandi. fbudio;, nifi ion alienum effet mibi: affentari quim tibi ajJentatorie bus áurem praebere. 1d ego aufnm deme predicare , nec utes quim placuiffe mibi. parafitos. ez" blanditores ; nec ullanz peftem unquam acrius refugilJe me ; quàm :parafiti perfoz qum, ne quis forte fufpicetur 4 labijs meis difJentire precore dia, Et tu ipfe eum me femper nosti, ivprimore cuius frone te legatur animus.Q tod quamuis bac tempestate non ufque. quaque fit utile , non. pojJem tamen infucatum illum natur vigorem excutere y uel fi unco trabendus ad fcalas getotiats aut infuendus culeo cum gallo, ferpente e fmia. vides igi tur, ut ad inflitutum vedeam, que denuo me mouerint argue ienta, ut nibil ad te feriberem; aut dete, "Tandem tanen itia uitum me bec recufanteni expugnauit ; e" tuus in me mov, e mea in te beneuolentia ; coégitq; epistolam banc limina dia : | Tcl E a E NVNC V P AT ORIA. à CES vei «adijceYe v qianitils intelligerent: titulum bunc fi modo. laudis cjt-tituluss füre tibi. molestum. é odiofum.* Sed.uea lis nolis, oportet nt equi-boniqs confulas... Hoc ego feci, toit 4L.par. pari relatum cognoféeres » quum,ut inquit: Ciceros, (fl uitgm:pro &ua: digniate. efunderem j tec titinimam quie dem tuorum. inte meritorum partem: uiderer.afJecutus, féd ut eorum calumnias declinarém ; qui nte: füfbendunt naz fo , quód nullo dum dc n& uerborum. iqiüdem. testimonio, exhibuerim ne gratum. Poryo. noginis perpetuitatem na gis sibi ex te polliceor , quàm tibi ex boc opere mco. Si auteiti; percoritants quale fitipfüm opus «e7^quidego fentiam, dicamzid; quod res efl; ne quis cauilletur foetus mcos aubi blandiri. Ylud primum omnium: non inficiabor , me oinia feustillatim fere ab autoribus emendicafJe. Nibil pria uato url preter, laborem: tribuo , quem-ft quie improbets nullam [bon füturi dandis aibi-xelinquo;-.Et: t£ occurrant cenforum lituris ez: fpongijs-s totx bec Offcitta. fimilis: eft. Horatiang;.cornicule, alienis plumis . cireumquaqs ucstite. Quam licct plerique probent; ez" in bis Petrus Danefius boimo plurime do&trine ez eruditionis ; non fum tamen adco nefclens mei , neque ita pendeo totus ab aliorum iue. dicio ; ut eas laudes uelim agnofcere ; rn nec boneste pof fam ; nec iure. debeo. Nolo mibi Suffenus effe , aut. fimias imitari, que fuos foetus quamlibet deformes pro formoftf" [imis admirantur, Si quid tamen ex multis paleis fructus collegi : te €" ceteros lectores rogo ; ut excipiatis plaufibie liter, Contrà ueró fi quid per incuriam tibi non elimatum lapfum eft, frequenter autem. lapfüm efL, partem erroris quefo condonate meis occupationibus , quibus quum bec nprimerentur , nullanon bora obruebar , ida; adeo , ut Mix otium. effet ad fcalpendum caput » aut ad-mungendas 4 3 tidres. e IC€-«— Li Y - * yr TEXTORIS'^ PRAEFATIO tergo q4N'*SYAM OFEFICINAM. T2 tergo fequuntur; poffunt periculum declinare , fiuclint..Si nihil haberemus de antiquitate , quam uiuendi-confüctudinem Ara * remur ?- effemus uetuftifsimis: illis Arcadibus fimiles ;. quibus quoniam nulla erat rerum experientia, nulla cognitio , belluino more degebant;ac nudi uagabantur. Quos qui ad meliorem cul- tum redegerunt; in dcorumindigitamentd rclati funt. Praeterea nulla eft ars aut difciplina , quz maiorem fine tzdio uolupta- tem afferat. Medicinam pleríq; obdu&to füperdlio contra&is; naribus áuerfantur ut immundam;& olentem putidé,ipfosá; me- dicos cum naufca rcfugiunt , uelut fcarabeos ftercori bubulo fe impenetrantes ; & cum uulnerariis aliquid habentes commune, qui faniofa tra&ant ulcera, & admotis manibus ipfum pus ex- primunt. 'Vtriufque iuris & legum ftudiaplerifqgznon admodum . probantur, quód lucri magis juu uirtutis caufa appetantur, Thcologiam faftidiunt quàm plurimi , ut laboriofam & nimis tetricam , quód nihil habeat feftiuum, nihil marcentem leGoris ftomachum irritans. Cuius etiam fe&atores in contemptum , & rifum uenerunt, quód mortalium uideantur infolentifsimi, & ne- minem prz fe ducant hominem, fed; primos omnium rerum cf- fc uclint.' Contri ueró Hiftoriam nulli refugiunt , ample&untur omnes;nulli non lubenter audiunt, Cuius fcriptores tanto quon- dam in pretio fuerunt , utad audiendum Liuium , non humiles Hiflorici in pretio babisi. folàm & gregarij homines , fed clarifsimi quoque principes ab. extremis Hifpaniarum finibus R.omam ufque turmatim ucnerinr. Iofepho propter libros de captiuitate Iudaicafcriptos , Romani ftataam erexerunt. Antipater Hieropolitanus Seuero principi; Clitarchus:Alcsandro , Dexter Theodofio , Amyntze Macedo- tum regi Hellaniais Mitylenzus , Eratofthenes Cyrenxus Pro- lemzo Euergeti , ob fcriptás hiftorias coeperunt familiarefcerc. Nec aliam ob caufam Demetrius Poliorcetes Hieronymum Rho dium magna mercede fibi domefticum fecit. Si quis dicat iam cf- fc nobisaffatim autorum qui hoc fcribendi genus fecuti funt, reípondebo nullum propterea detrimentum cx copia nafci. Si quem poeniteat mez le&ionis;alio fe conferat. Nolo: quenquam jurare in üerba mea, Infulíus eft, & caret nafo, qui ncquit elige- rc quod eft fibi ufai,aut refugere; quod detrimento.At carere po- tüiflemus hoc opere : & maximo poffemus autore. Vna & alte- rà ueftis poffunt homini fafficereyaliz tamen propterea non reii- cuntur. Scripferant de geftis Alexandri Clitarchus, Polycratus, Onefycritus Antigenes Iftrus, Ariftobolus , Cares , Philippus Chald N 5 Familiarefccves me z Ceflori ^ale- xandri Magni fcriptores, Jitas Romano vua Ponti.qui feripferin. Zibliotbecame snorabiles, TPRXEZJTUORISZPRAEREATWIO Chalcidenfis, Ptolemzus Antidides, Philo "Thebanus, Antifthe nes, Menechmus Sicyonius, Nymphis Heracleotes, Potamó Mi- rylenacus,Sotericus Afites, Arrianus, Plutarchus. Neq; tamé pro- bro datum eft Curtio, quod candé retexuerittclani. | Vide quot habent przcones Imperatorum uitze,ut prater alios obfcurioris fama, Tranquillum, Dionem Cafsium, Aclium Spartianüi, Iulium Capitolinum,Aclium Lampridium , Vulcatium Gallicani, T're- bellium Pollionem;Flauium Vopifcum ; Sextum; Aurclium Vi- G&orem, Eutropium , Paulum Diaconum, Ammianum -Marcelli- num, Pomponium Latum; & noftra xtate Baptiftam Egnatium. Qui tamen omncs cundem torferunt funem incudem omnes candem tutuderunr. - Vitas quoq; Romanorum Pontificum fcri- pere quàm plurimi, ut Damafus , Anaftafius , Guido Rauennas. Sigisbertus monachus , Hugo Florianus; Sicardus praíul Cre- monenfis, Gotftedus Viterbienfis, Martinus Carfülanus,Ládul- phus Carnotenfis canónicus , Sozomenus presbyter, Geruafius Ricobaldus, Ptolemaeus Lucen(is, Antonius praelul Florentinus; poftremo Platina, Latini omnes, prater Gracos, Eu(cebium Ce- faricníem,Sozomenum Salaminium, Socratem Conftantinopo- litanum, & Z onará. Quos fi fecutus fuero; quis erit-obiurgatio- ni locus, quz mei culpandi ratio» Qui caufabitur plura nunquam ftiptorum, quàm nunc cxtitiffe monumentajibo inficias. Vnde ergo feptingenta uoluminum millia fibi collegiffet Ptolem acus Philadclphus ? Vnde tria millia Tyrannio grammaticus ? Cui etiam opinioni fi accederem, propterea tamen non faterer mit- tendum cffe literis & labori Cu Stulté mihi fuadere ui- dentur,qui aiunt tantifper fupprimenda efle opera ; dum concef- ferimus fato. Quis meum defun&i opus emaculabit? Quis addet ' aut detrahet;ubi poftulabit locus ? Quis inuertet;fi oporteat,aut * in his rccantabit, quz non probabuntur populo?Quis cum lar- uis lu&antium calumnias refelle?Ad haec. palàm eft multos. ct- fe ardelioncs,qui quum ftudio laudis immoriantur ; neq; tamen aliquid dignum laude parturire ualeant inftar Horatiang cor- nicul plumas fuffurantur alienas, ut neício quis mihi notus,cu- ius. nomini parco qui ex aliquot mcis qualibuícunque Dialogis frugem fibi fecit , laudem praripuit, & alieni laboris folus gra- tiam haufit. Quod omnium confcísione tam turpe cft; quàm 1ni- quum cos mctere, qui fementem non fecerunt.Sed ut hec omit- tamus , certam in fpem uocor multa in hoc opere culpatum iri, nnlta fore, qua prodigiofa aut etiam incredibilia Nejpinum, uie ONE 05 cbun IN SVAM OFFICINAM: dcbüntur indiciis; Quae fireQta uideantur, non pudcbit mecum Stefichoro palinodiam cancre,aut certe incudi redderc. ^ Cápita plerunq; modicis de rebus adieci,ut delenonibus, ancillis ;abfte miis, cocis, & multis eius farinz, ;Quod fi quis ridcat & notet carbone, ad caufie mez patrocinium iubebo cos in mediü pro- dire,qui ex minimis itidé rebus tcribendi argumenta defumpfe- runt, Edidit Antonius librum de fua ebrictate: Homerus unum de laudibus uini, alterum de bello ranar: Ephrem Syrus de uitu- erationc ri(us: Marcion Graccus de raphano, Pythagoras de bul is, Diocles de rapo, Phanias phy ficus de urtica. Quod fi non t$ arguitur feciffenec adí(cribendü crit uitio,fi minimarü rerü quá- doq; hiftorias collegero.Nctamen erratis meis ubiqi patrocina- ri & faucrc uidcar,unü eft in quo ipfe culpá agnofco,quód Grz- cas hiftorias Latinis, Latinas barbaris,& oratoria poé&ucs;pafsim confudero.. Quod àmefa&um eft non infcitia, fed laboris ma- gnitudinc, cui quum Deauitem fupcrefle, parendum fuit neccfsi- tati.Iam fatis luGatum eft cum maledicis.. Nuncfupereft, ut ad te noftra dirigatur oratio, Gaufrede literatifsime, dic&d; quid me mouerit, hanc opcris mei praefationem egregio tuo nomini có- fecrare.Hoc fecit illud literarum & uirtutis ftudiü , quo-à teneris annis totus prurirc caepi(ti , & conflagrare, doGtosd;, omnes Be nuina'quadá bencuolentia profequi. Exftimabam. praterea fore mihi uitgperio,fi non reminifcercr tuz beneuolentiz, qua me ty- runcnlum,& in primis literis collegam tuum fupra fidé amabas. idá; adcó,nt cacteros omnes condiicipulos prz mcuno nihili fa- €cres. Vbicunq; tibi occurrebá,nunquá finc rifu me alloquebaris. Dextram(quod dici folet) à tertio ufq; iugere mihi. porrigebas, . magnü & euidens tui candoris,tuz:d; amicitia argumentü. Prz- tcrcaBlafins Madronctus Securiacus , tuus cliens, bonarum lite- rarum auidifsimns helluo (ut de Vticenti Catonc fcribit Ciccro) nominis tui przco aísiduus,non defiftcbat quotidie me prafen- te mnlta dc uirtutibus tuis, multa de literarum & literatorum amore , immodice przdicaremeid; amorem indies tibi crefcere affirmabat iuramento. Quo duàuys SrRemetto docete uoluí menoncíleex corum grege, qui beneficium nunquàm agno- fcunt , & apud quos interit ftatim gratia, Quod famuli tui mu- nus tam fynccra fronte accipies , quàm bencuolo datur animo. Valehomo perpaucorum hominum, clarifsimacá; uirtutis & lite- Tatutx, Erícribendum incalce buius operis tuo nomini Epi- &'amma expeaes aliquantifper, rue MOR X » t6 tt | "MORTEM OVI SIBI — VARIIS MODIS.CONSCIVERVNT; |. js aut fe aliis commiferunt | occidendos. mUNIVCRETIA puella, rarum Romanz EC » : 1 n k i| ritatis lumen;zgre ferens puriisimum fuz pu- Liuius lib.s. i 2A cepta: iniuria: palàm fe occidit, fecitd;, ut populus fcelus ulcifce- retur, & regum principatit excutcret. Cuius mortis quoticfcung; tienit in mentem, lacrymis nequeo temperare,fed ncc puellx fa^ tis mifereri , aut ftupratorem conuiciis ad faturitatem afpergere, ac deuouere. Claudianus lib. 1. in Eutropium, Vifceribus fruftra eaftum Lucretia ferrum Merfit. Stroza patcr lib. t. Eroticón.Vl- tà ncfas animo , propriaá; Lucretia dextra, Inui&o occurret cla- 1a pudore tibi, Sabellicus. Necferro occumbens cafto traic&a cruore Faedaffet patrios moriens Lucretia uultus. pones ; * Luctetíus poéta Phyficus fumpto amatorio poculo, eó fu- Eo roris raptus eft, ut manum fibi intulerit, natus annos plus pauló Celius libr, 9. quadraginta. Quinettam co, priufquam moreretur , dad diu €4p.35- — — apte fertur laboraffe:neq; ad fcribendü carmen animü appuliffc, e£ wfebius nifi interíe&a,interuallataá; infania.Policianus in Nutricia, apad Crinitit, Nec qui philtra bibitnimioq; infanus amore, Mox ferro occubuit,fic mentem amiferat omnem. M. L. Brutus unus ex his, qui Cafarem x x r1 r.uulneribus in fenatu confoderunt, ab Augufto & Antonio Iulij mortem ul- cifcentibus apud Philippos: cxpugnatus , defperata iam ui&oria manum fibi intulit,inuante Stratone rhetore, anno fü etatis tri- gefimo, ne in manus inimicorum ucniret, Pamphilüs Saxus: Sc gladio fodit Brutus, Cato fodit & ille, /Quem timuit Caefar, quem coluere patres, Qui rei hifto- a: riam.auidius fitiuerit, cat ad Plutarchum. a - Portía filia Catonis; audita morte Bruti mariti apud philip- pos interfe&i,ferrü popofcit ad inferédam fibi morté. Quod quá amici recufaffent; carbones haufit, & inaudito mortis genere ui- ;am Biniuit, autores Plutarchus & Val. Max. Martial. ibr.1. Epi« p" "NA AN | - Coniugis acce | CONSCIVERYNT.' ' Coniugis audiffet fatum quum Portia Bruti, «70. ^. Krfübtra&ta fibi quxreret arma dolor, |. ; Nondum fcitis (ait) mortem rion poffe negari, - Credidcram fatis hoc uos docuiffe patrem. Dixit, & ardentes auido bibit ore fauillas, - I nunc, & ferrum turba molefta nega. tosr - CQ. Cafsíus poftinterfetum Cafarem,ab Antonio &Augu- fto bello petitus; caftra cum Bibulo iunxit apud Philippos, Vo- rüm quum inclinatam uideret aciem , nltro fibi mortem intulit, codem pugione quo in Carfarem ufus fucrat, aàtorc Plütarcho, ucl (ut alij malunt) Pindaro liberto iugulandá fe przebuit.Quod probat Iouianus de fortitudine bellica, dicens: Potuiffet Cafsius (ctiam fi Brutus ceciderat) reparare exercitum , nectam repenti- no confilio, famulo iugulum fuum prebere. 55 07s ^ M. Antoníus audita per falíum rumorem Cleopatrez mor- te,fcipfum gladio confodit, partim amore uxoris ; partim defpe- ratione rerum, quód ab Augufto ui&um fe egreferret, De hac morte Paulus Orofius fic inquit : Antonius fe ferro tranfüerbe- Tauit, acfemianimisad Cleopatram in'monumentüm ( in quod r7 fe mori certa condiderat) perlatus eft. Item Propertius lib.3.Ca- . ftraque Pelufij Romario fübruta ferro ; AntoniQte-graues in fua fata manus. Item Suctoniusin Augufto:Obfcffaque Alexandria, | :quó Antonius cam. Cleopatra confugerat, breui potitus eft, Et Antonium quidem feras conditiones pacis tentantem , ad mor- tem adegit; uiditá; mortuum. TItemi Eutropius lib; 7. rerüm R o- manarum : Vi&us eft, inquit, ab'Augufto nauali pugna clara & Mlufiri apud. A&ium;, qui locus in-Epiro eft ,éx quo fugit in Acgyptum, & defperatis rebus ; quum omnes ad Auguftü tranf- irent, ipfe fe interemit. Hoc multis uerbis profequitur Plutarchus in cius uita. Yen E152 Inn ou ! Cleopatra mortuo Antonio marito, ubi intellexit (eal Au- .guíto in triumphum referuari , caufa declinandz eius ignomi- nig, brachium afpidi mordéndum praebuit, Cesare Pfyllos uc- -ncficos, qui ferpentis uenenum e uulneribus-hauftu reuocarent, & cxugcrent , fruftra 2dmonente. Plutarchus fcribit eam habuif- fe uenenum in laminula quadam concaiia, quam-fyb crine oc- cultabat : fed tamen neque corpus deformatum , nec aliud ullum apparuifle ueneni fi "num: nec qubd. ab ullo confpectam,fed tractus duntaxat uifos, ipfiusque brachium duas notas habuiffe , leuiter ámprcflas , & humidas. : Quibus Cxfar uidetur dem - -dedifle. |: MORTEM QyI SIBI dediffe, Nam in triumpho , Cleopatra: imaginé tulit cum afpide snordicus affixa. Propertius de ca lib. s. fic inquit : Fugifti tamen in timidi uaga flumina. Nili, Accepere tux Romula uincla ma- nus, Brachia fpectaui facris admorfa colubris , Ft trahere occul- tur membra foporis iter.Item Horatius lib.t.Car.Fortis & afpe- ras TraGare ferpentes,ut atrum Corpore combiberet uehenum. Deliberata morte ferocior Sacuis Liburnis , fcilicet inuidens Pri- uata deduci fuperbo Non humilis mulicr triumpho. Vide Pli- nium lib.21.cap.:. Nezra & Charmione Clcopatrz ancillz , fpontancam domina mortem imitata funt , autore Plutarcho. Ac femiuiuz rcp S uclà. e iam mortuz coronam capite dclapfam reponen- tcs, immodico magni animi argumento, Cato Vticenfis minorprimi proncpos, dolens & grauaté fc- xens Pompciá (cuius partes foucbat) à Carlarc (cui aduerfabatur) fuperatum;fuo quoq; gladio incubuit, le&o prius Platonis Phze- done dc Animz immortalitate. cuius audita morte Czclarem di- xiffe ferunt,& fe Catonis inuiderc gloría, & fuz Catoné inuidit- (c. Sic auté abiit de nita, ut teftimonio Ciceronis, caufam morien- £4to unde di na&um fe cffe gauderet Jurimü.Di&us cft Vticenfis ab Vtica diflgs, urbe Afric, in qua fc occidit, autoribus Plinio, lib. s. & Gellio, lib.1.De cius mote pleriq; meminerüt.La&antius : Multi ergo, inquit, cx his, qui ternas cffc animas futpicabantur, tanquàm in UE migraturi,fibi ipfis manus intulerunt.Ex Romanis Cato, qui fuit in. omni fua uita Socratica: uanitatis irpitator. Item pau- lo póft, Homicidzjnquitlli omnes philofophi, & ipfe R.oma- nz fapictize princeps Cato, qui antequám fe occideret, perlcgiffe Platonis librá dicitur , qui eft fcriptus de Aetcrnitatc animarum, Gictro lib... CQ. Carbo propter perpetuam in populari ratione leuitatem, &pisloL — morte uoluntaria fe à fcueritate ciui uindicauit. Quonià autem duo eiufdem nóminis fücrunt,ambo magni oratores,nó conftat mihi atis, uter duorii uitá fponte reliquerit. Cicero dc cla. Orat. volaera, — P.Craffus Craísi oratoris fratet, iurifperitus ; quum fa&io- nem fequeretur Marianam , nc in manus inimicorum incideret, fc ipfum interemit, Jhm ;»L P.Licinius Craffus Conful contra Ariftonicum Eumc- nis filium profc&us, exercitu fuo profligato barbarum quendam ad infcrendam fibi mortem prouocauit , ne ab hoftibus trahere- tur captiuus. "s ziu lbs. App.Claudius R egillianus,ftuprata Virginia Virginij Cen- turionis CONSCIVERVNT.- s turionis filia, in carcerem à populo crimen ulcifcente conie&us,. fibi manus intulit. BS iuc im gá Cor. Merula flamen dialis, partium Syllanarii, ingreffo ur- bem Mario,uenas in Iouis zdc fibi fuccidir,ut cótameliofe mor- tis damnationem cffüugerct.Autor eft Valerius Maximüs; Dolobella Cafaranus , interfetorum Cars hoftis acer- — rimus, multis przliis in Syria cum Cafsio congreffus eft , à quo poftremó uictus , gladio fe tranfuerberauit, caufa declinandz maioris ignominiz. — TUI. i FI.Fímbría ciuis iniquifsimus , Afiam prouinciam ingret- fus,arteptis imperij infignibus, à $ylla poftmodum Pergami op- d ppianus lib.4. beL ciuiliuett, pretfus eft, & à corrupto exercitu deftitutus.Itaque rerum defpc- ratione fibi mortem intulit. Licinius Macer prztorius, repetundarum poftulatus,ubi pernuntium iniellexit Ciceronem fibi aduerfari, Gucibus laqueo conftri&is uoluntaria morte poenam przuenit. Autor Val. Max. dc Mortibus non uulg. Wr. pen : T-.Manlius non is qui filiem fecuri percufsit , fed alter Iuris pontificij peritus , iudex inter Macedones accufatores & filium "Silanum cenftitutus, audita caufa ita pronuntiauit : Quum pro- batum fit, Silanum filium meum pecuniam accepiffe , 3pfüm R c- pub.& prole mea indignum iudico. Itaque Silanus à patre re- pudiatus, dolore animife fufpédit proxima noéte:cuius exequiis neque pater interfuitneque fuadentibus ut adeffet, aures prabc- rc uoluit. Autor Val.Max.de Scucritate. Fuit alter L. Silanus Claudii principis gencr,quí ercpta fibi O Gauia, datáque Neroni, prz dolore gladio fuo incubuit,ídque dic nuptiarü,ad augendam inuidiam.Autor Cor. Tacitus lib.12. C. Marius Iunior à Sylla € Mithridatica uictoria redeun- te cum toto exercitu fufus , in oppidum Preencfte (e recopit, Vbi obfeflus, quum nulla EEURU paterct rima ant uia falutis , fc Pon- tio Telefino prebuit iugulandum. Autor Liuius. Priufquam au- tem Sylla redirctin urbem, Marius unipcrfam prop? nobilitatem interfecerat. Quaeres fuir in caufa, nt fupcratns ueniam defpera- rct, Ferunt Syllam ex eiufdem exercitu duodecim milia morti -dcdiffc. ; : Gn. Norbanus ui&us à Sylla cxulauit apud Rhodios, Vbi comprchentus feipfum interemit. Idco autc à Sylla bello pg- titus eft, quód cius le atos de pace uiolayerar,autore Linip, . - Oppia Veflalis itupri comperta,fibi EN intulit, grauloris E fuppliaj (Cate ^ . "men QOL ' MORTEM.QVI $IBI fapplicij metu, nc fcilicet uiua füb tcrra defoderctur inftar Flóro- miz alterius puclla. -: Orcftilla M.Plautiá mariti in Afiam cum 1 x; nauibus. profe- &um fecuta, Tarenti ex morbo: decefsit. Cuius dum cclebrarétur excquia;& cremarctur cadauer, Plautíus doloris impátiens, & '. appetésmoris;in rogü fc cóiccit ; qué togatü calccatüd; corpori uxoris iunxerunt amici. Autor Val.Max.de Amore coniugali. : Pomponius Attícus eques Ro. Ciceronis amicus ,inul- tima fene&ute morbo correptus, feipfum cibi abftinétia necauit. Mulra fueruntin co laude & commendationc digna, em quam- uis ab inftitüto fint aliena, placct tamen in medium a erre, utle- entium profint moribus. Tanta imprimis fuit erga domefticos facilitate, ut iurauerit cum matre nonagenaria fe nunquá in gra- tiam rcdiiffe.Cum forore pariter nullam gefsit fühultatem:di&i- tans cii his minime irafci oportere, quos diligas. Abftinétia prae tctea fingulari , uitad; àluxu, ambitione:& cupiditate rerum alic- na, utqui prater patrimonium nihil unquàm appctiuerit , nihil aedificauerit;nihil emerit:Fuir & litium maxime fugiens :popula- res; fa&iones Vatiniano Ai rEEe i cn Propterea quum idiflec R'empublicá tumultu Cinnano turbatá, Athenas concef- 4it;utillic tranquillé niuerct , nemine ftudia intcrpellante. Eru- -ditis omnibusnirü in modí fauitadcó ut pulfum ab urbe Cice- xonem; & Brutum fugienté magna iuucrit pecunid. Mendacium néc dicebat, nec etíam poterat pati. Quapropter omnes amici res fuas ei curandas dabant;& feruandas.Cor.Nepos in cius uita. rraureà Iubellius, Campanus capta à Fuluio Capua , con- iugem primit ac liberos , poftremó feipfum ad pedes Impcrato- ris gladio tratisfixit;ne quid indignum ant ignominiotum: ca- ptiuus pateretur. Autor Liuius, 5.5 5606 esos - Fannius Cepio depreheníusin conivratione aducrfus Au- guftun, fibi morten confciuin Martialis lib.2. | Hoftem quum fugeret, fc Fannius ipfc peremit: Hiérogo non furor eft,nc moriare mori? ; Atía mater (nam fuit ciufdem nominis filia ) damnato Pato marito , fodit corpus gladio : quem. uulnere: educens ipfi Pztto uerenti deditut idem poft faceret. Martialis lib.«Cafta fuo gla- diim quum traderet Aria Paeto , Quem: de uifceribus .traxerat ápfa fuis;Si qua fides, uulnus quod feci nó dólet,inquit,Sed quod ^ prfacdesshocmihiPzte dolet, -— i^: Feftus Domitiani amicus , dum mentagrauíque ad defpera- - - (odqui tioncin G6 O'N'SC V ER SNP ignas premeret peftis quum rabida fauces, ^" ^5 Eqs Wulisferpes atralues,&c.' iino: "s T Cor.Gallus pota e cgiógraphus , Vereilij amicis & code: m ationé formidans, fibi mort& intulit anno fux ztatis x x IIT. probatíe ubiait: Non füit opprobrio celebraffe Eycorida Gal- ' Silíus Italícus poeta; incurabilis /motbi tzedio ; aolunta-- Tam oppetirt mortem annos ratus r x x v; Politianus irí Nutri- ^t cia dc o fic fcribit :Ipfe obiit plenusiue cui, natoque faperftes, Afpera congenito fixus ore dauo. ^. 'Sophronía Romana, C principis fibi quotidie infidiantis non poffet declinare, gladio per confenfum mariti fe confodir.autor Eufebius. | Nero Domitij & Agrippinz fllius , fax totius orbis ,impu- raQue fcelerum omnium fen : hoftis: patriz 4. fenatu iudicatus , ne quid fuis meritis. dignum ie aut collo in furcam conie&o uirgis ceederetur ( ut ait d urbem egreffüs, fequentibus Phaone , Epáphrodito, Neophytoáue,& Spadone Sporo,femeti&ti gladij tratifegit ,ad quartum urbis miliarium , adiuaante trepidantem nianüri im- E GG A een : 3. ' puro riftiana Lucretia, quam uim Decij árrepto. tina, poft maiora numero flagitia - 28 MORTÉM!OVI SIBI. . eorum numero, qui auri cupiditate pruriunt,& inexplebili rerum libidine torrentur , amifsis diuitiis laqueo uitam finiuit. Autor Diogenes Laertius. edd 3 1614 mstompn ^ Mithridates Iunior, quiannis 1vr. bellum cut Romanis uaria gefsit uictoria, poft'occupatam Afiam, Q: Oppium, & Aquileium in uincula conic&os, Rhodum opptigaatam, Athe: nas per Archelaum prafe&um occupatas, d Lucullo primüm; | demutà à Pompeio füperatus ; poftremo 3 Pharfiace filio àdole- | fcente ingratilsimo ( quid patre ad Pompeium defecerat) bcllo | petitus & obfeffus, uenenum haufit: Quo nihil àd mortem pro- | pter fürnptum antidotum proficiens, auxilio Galli cuiuídam mi- litis Viigisnominefe interfecit. ^" er A Monyma Milcfia; &"Veroníca Chia; dux Mithridatis . uxores, audita ciufdern iniferabili fortuna , per Bochidén eütiu- ^ chim, amba uitam fponté reliquerunt. Nam Monyma primum -* -féfüfpendit. Scd quum "corporis grauitate confra&tus effct a2 queus, O' ecd diadema, quo neq; in tam trifti mi- Difterio uti poffum. Bochidi poftmodum fe dedit iugulandam, .J'cronica, Veronica ueró calicem uenent haüfit, quo per ucrias ferpente;. qium durius torqueretur & langueret, Bochidi quoq; auxilio accelerauit fibi mortem. t5 y3nshilonso! -. Statyra quoque & Roxana Mithridatis forores quz an- | Os fcre x 1. uirginitatem feruaucrant,haufto ueneno fraternam mortem comitatz funt. Poteft tamen dubitari an co perierint: | ' quoniam Plutarchus fcribit Roxanam à Satyra in puteum. de- merfam. nifi fortaffe hocadalias cius nominis fit referendum. Critolaus dux Achzorum- ui&tus à Q. Celio Metello apud Thetmopylas , ueneno fibi morté confciuit. Autor Liuius libro $2. : ds s "Nícías Dux Athenienfis ; Imperator contra Syracufanos cam Demofthene miflus , rebus infeliciter geftis captus eft cüin collega : amboó; in carcerem detrufi, (ibi manus intuleré,ne hoftibus effent ludibrio. Videtur autem hic Demofthenes altct* | cffe b eo;de quo iam fumus locuti. : Ei d Homerum poétarum omnium facile principem ferunt, quumiam fenio confe&us ad quofdam nautas didertiffet ; pro- pofitumd; ab eis enigma néquifIet diffoluere, pudore motam (€ fuffocaffe laqueo. Quod ego plane iudico &bulofuni. Neq:- 4 enim credibile eft , uirum illum philofophize peritifsimuim tanta i rórum experientia praeditum , tam leui, tam; nullo argumento t , uitam CONSCIVERYNT. vitam relinquere uoluiffe, Nam quz facrat ignominia inatiem & friuolam remigum quzftionem ignorare? Imó ucró pruden- tiz maiori. tribuitur, nihil abie&is & femitarijs hoc genus ho- munculis refpódere, quum uulgó dici folcat, Afinum plura pot- fc pcrcontari, quàm refpondere philofophum. Quare neque hoc probo, neque comprobantibus pedariam fero fententiam. - Athenienfes & Lacedaemonii quum de Thyreatium agro intcr fe contenderent tandem ita pcpigerunt, ut trecentis mulitibus fummam rei committerent, qui fua pugna omnium litem dirimerent .. Vbi omnes interfe&i (unt , prater unum Othryadem Lacedzmonium, qui nefolus in caftra rediret, feipfum inter hoftilia cadaucra gladio confixit. autor Val. Max. -defórtitudine, Viípems wur m t IPTE Ferunt Pontíum Pilatum patria Lugdunenfem , nefariz in Chriftum fententia meritas dediffe poenas, fibi; mortem in- ttuliffe. Autor cít Gregorius Turoncníis. B6 c3 Tam tibi fit mitis Ponti Pilate Megara, ^ "Tamá; tue moueantlacrymz Plutona ferocem, Quàm merito periit fito teiudice Chriftus..^. Themiftocles Athenien.Nicoclis filius, inuidia ciuium re- legatus , ad Artaxerxem confugit. A' quc dum in patria pugna- Tc cogeretur, uità cum morte uolens cómutauit , hauftoíangui- inc taurino, quem idco peftiferü potu cribit Caelius, quód celcr- rime coéat,atq; obdurcícat. Porró fanguis taurinus recés,anhcli- tus difficultatem, ac przfocationéinfert cum fpafmo przualido. ; Plutarchus. quoq; (cribit Mídam, contra&a cx foimniorum diritate , animi zgritudine, quum formidabilis affe&io' in dies augeretur nec occurreret remcdium malijtaüri fanguine, copio- fius hauffo, concefsiffcab humanis. ^ T9 NT , P. Terentíug amiísis c v 1 1 1. Fabulis, ( quas é Graecis La- tinas fecerat, & conuerterat ex Menandro) (e fubmerfit, Qgod quamuis pleriq; falfum opinentur, credibile eft tamen. Si enim . permulti amiffo thefauro ad mortem properaucrint, quata meti- tis egritudine uidentur tibi laborare, qui momento perdurir,& in nictu oculi, quodimprobo labore , diuturnis uigilijs , magna olei impenfa, longo anté feculo fabricauerunt , demuni accura- tiorc ftudio incudi reddiderunt, & ad ultimam rcuocaucrunt li- inam Eft (fi periculum non feciftile&or) in(ania, & rabies ma- - ior, quàm ut fidem pofsit capere, "'Fheoxena mulier à Philippi Maccdónarh regis militibus in mar 219 ye eatdagium. MORTEM QVI SIBI in mari fepta, quum nullum falatis cffi ugium uideret, in mare fe dciecit, maritum (qui prius cadem morte perierat) fecuta. Id; ncinrcgis poteftatem ueniret. Vidc Bononicnfem: commenta- toremin$uctonium. 5 — Democles pucr, dubi& maiore pudicitia an forma pulchrio- re, quum à Demerrio Poliorcete ad ftuprum trahereturneq; uim tyranni poflct effugere , fein proximum aquze feruentis lebetem coniecit, atq; ibidem enecauit. Pulchrum dij boni facinus, om- niumá; facundiarum magniloquentia dignum. Hipponax poéta lambographus & amarulentus, grauiter fc- rens & indignanter fe à Bubalo pictore, deformi facie pitum ad propcllendam iniuriam, tam grauiter in cum fcripfit, & inuc- &us cud laqueo uitam finire cocgerit. Vnde Horatius in Epo- do. Qualis Lycambe fpretus infido gener, Aut acer hoftis Buba- lo.Et Hippona&taum przconium pro infami nota pofüit Cicc- roin Epiftolis familiaribus , itafcribens: Eumi; addi&um iam tum puto effe Calui Licinij Hipponaétao praeconio. Cleanthes philofophus cognita animarum immortalitate, uitam tpontezcliquit, & uoluntariam op ?ctiit mortem. La&an- tius : Multi (inquit)ex his(qui zeternas cfle animas fufpicabantur) tanquàm in celiià migraturi effent, fibi ipfis manus intulerunt, ut Cleanthes'& Chrytippus, ut Zeno & mpedocles. Cambyfes & ZLari Dianz facerdotes & Magi, miísi ad infi nuandam T'urino cpifcopo idololatriam, quum opcram lu- fiffent,ac nihil profeciffen:, gladiis fuis (e confoderunt. Sefoftris Acgyptiorumrex, fcu fenio, feu morbo fiuc alia fortuna, oculis captus, feipfam interfecit. Decebalus rex Dacorum à Traiano fecundàm uictus ,.ne in R.omanoruin poteftatem ucniret, fua manu ufus intcriitymor- tuij; capuc Romam pun eft.autor Dion Cafsius, Anaxagoras Philofophus ab Athenienfibus in carcerem coniectus , ENG Solem (quei illi pro deo habcban:) ignitum dixiffct lapidem,uenenum hau. Ecclínus tyrannus poftinfinita prop? flagitia & crudclizatis excmpla, tandem in bello (quod contra Marüngn Turianum Mediolani principem fafceperat ) uulneratus , more frendentis bcluz uulnus difcer fit, coq; miferam euomuit uitam. , Volaterranus fcribit Petrum de uíneís cx Capua inrilpc. ritum fuifie, qui dolens (c ob futpicionem coniurationjs à Fedc- fico fecundo (cni prius crat charifsimus) rclegatit, capite parieti i] eu t lifo ———ÉRÉQÉÉRREEEmBuD———— :CONSCIVERVNT.- Tifo mortem fibi intulerit; cópofiro prius dc cóí(olatione libello. Iuba rcx Mauritaniz à Cacfare füpcratus , fibi quoque mor- tem coníciuit, Cuius hlius pucr Romam in triumphiü du&us eft. Circa Cclenum Phry gie oppidum; quum hiatus terre ,&in- gens uorago multos abforberet » efte cfpontum ab oraculo, uoraginem ipfam non prius claufumiri » quam ad pacanda numi na dl:quis có fc demitteret, Anchurus Midz reis filius, datis genitori & Cimothce uxori complexibus , cquam afcendit , & intró fc demifit.autor Plutarchus in. Parallelis, Qui dc Curtio adoleícente Romano idem commemorat. ; | Cyane pucllaà patrc Cyanippo incognito per uim ftapra- ta,ubi tandem autorcm (celeris agnotiit, illum prius, demum fei- pfam interfecit. Autor idem Plutarchus, tcftem aduocang Dofi- theum lib.5.rerum Sicularum. Vxor Aemylij adolc(centis, zelotypiz morbo affe&a,dü (u- Aum maritum altcrius paellz rapi defidcrio, in fyluas pro- c&um fecuta cft. Vbi quum ad explorandam rei. ueritatem, in dumis & uepribus dclitefceret, à canibus feram effe PR bNE laniatacft. Re cognita , Aemylius fcipfum iriterfecit. aütor idem Plutarchus, qui apud Sypharim Italize oppidum hoc com- memorat factum, 4 Aníus rex Tuícorum dum flíam Saliam à GRiica adole- ente raptam non poflet comprehendere, in fluuium fe demifit. quem à fuo nomine fecit appellari Anionem. h actantius ait Democritum (ua fponte caput obtuliffe lorti. Supceratis ab Alcxandro Magno Athenienfibus Democra- tes Athenienfis(qui Maccdonum opibus femper obftitcrat ) uc- nia defperata, gladio fe transfixit. Autor Cur.lib.;. Dioxippus Athenienfis furrepti inter. epulas aurci po- € E 32 !M'ORTEM QYVI'/SIBI - .cüli falóaccufatus, dum oculorum conie&um & iniuriam ferre hort poffet, gladio fe interemit. Accufbatur autetn non finein- tidia... Nam zgreferebant Macedones Horraram Macedonem armatum.ab co incrmi, fpeGtante rcge, duello uictum, & refüpi- .mnátum. Autor Curtius lib.8.- ; 2 - tidem; Curtiusait,Boudiceam Británorum meines poe " nium Pofthumum cius przfc&um.à Romanis duce.Suctanio faperatos,mortem fibi intulifle, hunc gladio,illam ueneno. -«« Plutarchüs apud. Gellium lib.i. ait Milefias uirgines rc- pente fine ulla eui denti caufa,uoluntatem cepiffe obcundz.mor- .. is ac deinde plurimas uitam füfpendio amififlc... Cui malo ut mederentur Milefij, decreucrunt, ut quz sie us füfpéfis dc- anortuz forent; nudi cum.codem laqueo cfferrétur. Quo fado ait uirgines pudore tam inhoncfti funeris deterritas;uoluntariam . amplius non petiuiffe mortem.Plutarch.de Virtut.mul. .. ... :-« Hippo & Miletia Scedafi-Boeotí filize à. iuuenibus Sparta- Ais ftupratz& in puteum conic&tz funt , occultandi fceleris cau- fa.Quod ubi reíciuit pater ad filiarum tuniulos feiptum confc- cit. Autor Caelius: Irons 7x 333 8- ! Xanthus apud cundem Czlium autor eft, Cambleta Lydo- rum rcgem, eó uoracitatis progreffum , ut nocte quadà uxorcm -. quoque abfumpfetit. Quum; fummo mane illiussmanum in ore ««omperiffet, femet iugulaffe. : ; 533; ^'flímagoras quum Mcletem Athenienfem liberali forma adoleícentem deperirct, eiufdem iuffa fe dedit in przceps;ut qui "inomnibus pucro uellet obíccutum:cuius rei penitentia du&us Meles, candem quoquc fübiit mortem. Autor idem Caelius. 'Fimantlies Cleonzus Athleta quum & uiribus fenio de- fc&is, & deluerudine. ingentem arcum non. poflet intendere, quem iuuenis lunabat & flectebat , furori adcó indulfit , ut. cam tantum ob rem gladio fe perforaucrit. Autor Czlius. . Idem ait Tereum perpetrato in Philomelam Ícelere ac TItyn, fibi mortem contciuiffe, mortuó que facra inftituta anniuerfaria, in quibus ordei loco, calculis PAIS s ' :- Decreto Semiramidis mater, càm filiam ex adulterio con- ceptam in defertis expofuiffet , tandem fa&i & fceleris poeniten- tia in lacum fe przccipitem dcdit, Autor idem Caelius. Laurentíanus Florentinus citra ullum. corperis incom- modum,citrad; cuidentem morbi caufam in puteum.fe coniecit, autoré Celio & Crinito, qui ait fe auditoré cius aliquando fuifle. Qua /CONSCIVERVNT:: Qua etiam morte fe extinxit Petrus Leoníus uir in philofo- phia excellens, & infigni prudentia. Idem Crinitus. Nezra quoq; uirgo in Salentinis zegreferens fc ab eo repu- diatam,cui pro coniuge pacta erat, eodem mortis genere uitam finiuit. Autor Pontanus de fortitud. |... sonet iPad oon - ; Mithridates à Pompeio: fuperatus, filiam nomine Diraptim Menophilo eunucho feruandam commifit in caftello quodam; Sinthorio nomine. Quod quam Manltus Prifcus ob(ediffer ; de- fenforesá; deditionem parantes Menophilus fentiret, gladium in uifcera fua compegit, ueritus , ne captiua puella raperetur , & : uiolaretur. Autot Amniiánus Marcellinus lib.t. GS * Argobaftes quum Valentinianum iuniorem àpud. Vier nam dolo ftrangulaffet;ut eidem in imperio (ucéederet, à Theó- Tode iex ulcifcónte fuperatus;fua fcmanu percufsit, Autor auius Diaconus, | us ini ^ | Afmundo rege Danorum ín pugna occifo, Gumnilda ciu- un rw fpiritum in ine apt , sirumá; fato infecuta eft; Autor Saxo grammat.lib.i.hift.Danicarum, 'pS Hadíngus rex Danorum fufpendio:fe milgo/fpe&ante (uf- Ocauit " ian qué ex Hadingi Suconum regis morte con- €eperat. Autor idem Saxo. PHEIEETRCDM 1 | Rolno quoque Danorum rex exprobratae fibi turpitudinis olore,uoluntaria morte fe confumpftt. Idem antor. Starcarterus itidem rex Danorum poenítétia du&us, quód Lennum dixe per nefas occidiffet,cius filio Hathero fe prx- üit occidendum; ^ | ut. Hd pEDEGTUI Cxaleatius Mantuanus, Papi: quíi hybernaret; puella (quar Es amabat) per jocum imperante; fe in fluuium deiecit.Auto- € Fontano. Iqoiqol t J Ocrates Athenis capitis damnatus,uolens haufit uenenum, nde Ouidius in Ibin : SollicitoQue bibas; ueluti dodifsimus, olim, Impertutbato uodbibitorereus. Adraftus Gorgij filius dum Athym Croe(i filium faz fidei dii gy : : ere nm In uenatione apri e: percufsiffetfe'faper:eiu(dem ru- mu'um confodir, Agtor Herodotus. « ^ 50 " Sargapiífes Thomyris filius à Cyro rege Perfarum captus, dum manicas & brachiorum uincula eximi fibi- impetraffet , (e. "?pfum interfecit;Autor Herodotus, 33 Idemait Praxafpem uirum inter Perías opibus & digni- fate pollentem, éturzi praecipitem fe dediffo, 5:5. «u[isi c Boge: 84 MORTEM QVI. SIBI --.Boges Perfa , amicus Xerxis , ab Athenienfibus & Cimone Milciadis filio obfeflus; licer accepta fide poflet cgredi , abnuit tamen, & àd extremá perftitit. Inde ubi in moenibus nihil cóm- meatus fuit rcliquum, accenío rogo, liberos, coniugem, conct- binas, familiam interemit,cosá; omnes in pyram coniecit, Dein- dc omne aurum-urbis áfqne argenturn & muris difperfit in Stry- monem , ac poftremó fc in rogum coniecit. Autor Herodotus. "Petrus 'Trafeas Patauinus, uir. Catoniana difciplina &fe- ucritate; proprecdafpiionen affecGauz libertatis à. Nerone dàe mnatus, fibi:uénasfoluit, - ^ 5 000000007 ;5 Mu« Quis ambigir divina fa&ü ulaone; ut Herodes rcx Iudzz, Antipatri ilius. poftinterfe&os Alexandrum ,.Ariftobolum , & Antipatrum flios,trucidatos item innocentesad intercipiendum facrum uxginis: partum, uermibus ad. cxiremüm. toto corpore fcatentibus, mortem fibi confciuerit? Autor Iofephus. «isa -..Pyramus.adolefcens & (p hysbe puella, incredibili amo- re flagrantes , quum. impediente pareritum fufpicionefuis uotis fatisfaccre nequirent, popigerunt,ut ccrto dieinremotum locum fc rceiperent;QuO;quam prior ueniflet Thysbe,metu lezng ibi- dem reperta profugit. in: latebras reli&o .capitis tegumento, ' Quod arripiens lezna ucnicnti póft Pyramo conie&urá prebuit S argumenti deuotatz amaftzzmortemá; fibi propterea con- fciuit. Thysbe paulo poft reucría, ubi mortuum amantem cOri- fyicata cft, longioris uita: pcrtzría;fuo fe gladio confo dit, &c. -- Stroza patet libr, Eroucóri: Pyramus exemplum przbct, mi- (crandaá; T hysbe, Quos rapuit fimili mors uiolenta modo.Item Calentitis in Epigrammatis: - nisus M. 8 ) Pyramus & Thysbe miferi fine crimine amarunt, Occidit hic propria Íruus uterg;manu. Et quos unus amor tetigit, nox una peremit, -Enüis& unus, & hatccontegirurnaduos; 5.00 Item Architrenius lib.4.- Ibi fcrü Pyramus. enfe Vindicat egref- ^ fumo, T hysbe lugubria fatij&c. iin imtoD- ex ButináA Erifichthonem poétz fabulátur ob BE Ceteris facra, intantam famem redaCtum,ut propria membra deuorauerit;fed; ipfum corroferit. Addunt& filiá eius.Metram nomine ; in uarias huná Neptunibeneficio mutari folitá: Vnde natumadagium, Murtabilior Metra Erifichthonis. Ouidius lib.8.Metam. Ipfe fuos artus lacero diucllere morfu Coepit; & infelix mipjendo corpus alcbat, Idemin Ibin: Vtiute pater. folitz.uarias znutare figuras, - 2 icnus ses dagiwm. - :CONSCIVERVNT. Plenus inextinta conficiare fame, Item Pamphilus Saxus in Ele. "T alis erat ieiuna fames ; Erifichthona quondà Impleuit mi(erum quüm fera-peíte-ftiacu «cionis ot etas tmieies dono i Lychione Dzdalioniís filia, Dianz ( cui fe praeferebat ) fa- gittis confoffa eft. Cuius dum celebrarentur cxequiz , pater in puella rogum fefe coniecit. Poéte fingunt eunyab amicis ( ncin ignem defiliret) impeditum; fuiffe mutatum in uolucrem. Vnde Ouid.libro 1 1.Metam. Vt ueró ardentem uidit , quater impetus illi In medios fuit ire rogos: quater itide repulíus , Concita membra fugaé maüdat.: Iptüokrs rimi ; Didonem fuo glàdio incubuiffe pro comperto cft:fed non omnes eandem mortis caufam afferunt. Scribit Aufonius ( & ita fc habet ret ucritas) hocab ca fa&um, ut mortuo marito Sichzo caftitatem fcruaret uidualem , & furias Iarbz Gcetulorum rcgis declinaret. Verba eius funt haec:Sed furias fugiens atq; arma pro- acis Iarbz , Seruáni fateor morte pudicitiam. . Aufonium íecu- tus Marullus Didonem fic inducit loquentem : Nec mihi Phryx nocuit, nec enim Phryga nouimus ullum ; Cura fed antiqui ca- fta tenaxd; tori : Quant ne coniugio Libyci-uiolate tyranni Co- geter , hac cecidi fortiter u(a manu. Vtrique fucciuit Rhennius, fei ( ut aliis placet ) Prifcianus in. Geographia Dionyhij de fitu orbis SUE EHRETPPIMUE felix Dido per pA uiuit, Atquc pti- licitiam non perdit carmine fi&o, Contrà ucró ; Vergilius hoc ipfum afcribit impatientiz doloris, quem ex Aeneze fuga cop- ceperat. Quod tamen fabulofum eft. Vergilium pleriq; omnes Poétz Latini fecuti funt. Quidius in primis lib.3. Faftorum , & in Epiftolis fic ait: Przbuit. Aeneas. & caufam. mortis &:en- fem, Ipfa (na Dido concidit ufa manu. Item 14. Mctamor, Item Sylius libro 5. Ipfa pyram fuper ingentem ftans faucia Dido, Mandabat Tyriis ultricia bella futuris, . ... Axdentemá; rogum mediafpe&abatab unda - Dardanus, & magnis pandcbatcarbaíafatis, — Atem lib. -. " Item Angelus Politianus in Manto: -: At Phorniflà rogum fauo furiata dolore ^ Incendetmorituratrucesá; in uota uocabit »; Eumenidas, mox & Phrygium (proh triftia dona) GcAh niucum per pe&us ager miferabilis enfem... ert .. Anna Beli regis filia poft. mortem fororis fuas Didonis, f 335 -Carthaginem ab Iatba occupatam rclingnens, à dB attum Mditz / inüala: regem pauiganir Quo demum rglido, mare ingreffain m $. 3 aurent 316 MORTEM QVI SIBI Laurentum littus delata cft. Ibid; ab Aenea cognita, & hofpitig fufcopta eft; non fine mutui cum co amoris fufpicione, adeó ut in odium Lauiniz uenirct. Cuius infidias ut declinaret,fe in Nu- mycum fluuium pra&ipitauit. Vndc Ouid.lib.4;Fatt. " GCornigerhanc tüimidis rapuifle Numycius undi .— Creditur, & ftagnis occuluiffefüis. |. Ttem alibi: ^ -Plaéidifüm nympha Numya, ^^. Amneperennélatens, Annaperennauocof. — — ^« Éuadne Martis filiainrogum mariti íui Capanei apud The- bas mortui(dum celebrarentur exequiz)fe cóiecit. Ouidius lib.s. Triftium : Cernis ut Admeti cantetur & He&oris uxor, Aufad; in accenífos Iphiásire rogos? Idem lib.3.de Arte : Accipe me Ca- paneu, cinctes mifcebimus, inquit Iphias , in medios defiluitd; xogos. Item Martialis lib, 4. Epigram. Statius lib. 12. Propertius lib.t.Ouidius lib.s.de Ponto : Iphias,&c. Hylonome fcemina centaura & biformis, mortuo marito "Cyllàro, gladio fao incubuit. Ouid.lib.rz. : Vt uidet exiin&um, didis quz clamor ad aures, Arcuit ire ri1eas, telo quod inhaeferat illi Ircubuit, moriensá; fum complexa maritum eft, ion Biblís Miletifilia ex Cyane, quum fratrem: Caunum mifere " deperiret, neq; eius concubitum poffet affequi, urgentibus fariis fe oécidit , & in fontem poftea Nayadum beneficio mutata cft, "Quid.r.deArte: — ami Biblida quid referam? uetito qus fratris amore Arfit, & cft laqueo fortiter ulta nefas? Hercules indutà tunica Neísi Centauri cruore tinQta, in tan- 'tàs furias raptus eft, ut pras impatiétia doloris fefcin Octa mon- te combuflerit. Ouid. ad Littiam: Qualis in Herculez colluxit collibus Oete, Quum (unt impofito mébra ctemata deo. Clau- dianus in 1 r r:confal. Honorij : Iuga deferis Oetes Herculco damnata rogo.Item Statius lib.12/ Thebaidos. Thcíco in Cretam ad Minotaurum nauiganti A egeus pater Athenaríi rex praeceperat, ut fi cófe&o monftro incoiumis redi- ret,ad lzeritiae argumenti albis uteretur uelis , ut profpe&antibus é portu amicis faperftitis uitz fidem praftaret. "Thefeum tamen cepit obliuio mandáti: Propterea quum iifdem (quibus uenerat) '"remigraret uci , fecit ut páter nihil de filio fibi promittens, e fcopulo in marec deturbauetit, & aquis nouum impofücrit no- "men. Plutarchus. Quam fabulam uel ( fi mauis) hiftoriam Yo i "e^ tullus CONSCIVERVNT, ^ /—— $5: mllus longo admodum profequitur filo." Calentiüs quoq; lib.t. Elegiarum.Item OuidiusinIbin: —7-- 55 nist .Vt qui Thefezc fallacia ucla catinz. | ; Vidit, & Iliaca miffus ab arce puer. Huitis rci etiam memi nit Cxlius lib.ro.Le&ionum antiquarum,cap.z«. -"Hamon Thebanus iuucnis quum amoreiricredibili Anti- gonem Ocdipi & Iocaftz filiam deperiret, ad eius tumultum mortem fibi coníciuit. Fuerat autem Antigone iuffu. Creontis (qui uetucrat Gracorü cadaucra inhumari ) Em » quód Po- lynicem fratré mortuum noGu fepclire uoluiffet, De huius ado-- Jcfcentis morte Propertius lib.2.fcribit. Sappho puella cx Lesbo infula , ? L.eucade Epiri promon- torto fe praapitauit, quód à Phaone liberali forma adolefcen: dim fupra fidem hominum deperibat) mutuó non redáma« retur. Statius lib. s. Syluarum : Saltusá; ingreffa uiriles, Non for» midata temeraria Leucade Sappho. Et Politianus 1n. Nutricia: Sed tandem Ambracias temeraria faltat in undas. Item Politia« nusin Elcg.Mafcula quzq; fuos cantat moritura calores , Lcuca- dij Sappho crimen honorá; freti. Vide Volater. ^ Gracis Thebas obfidentibus, quum Tyrcfias uates przedixif fet Thebanos expugnata iri,nifi corum (qui ferpentinis denti« bs orn fuerant) aliquis fe morti deuoueret: Menecceug z 5 E uti EUM in ied Thebarum mcenibus gladio apes e confoflum ad hoftes deturbauit. Quo uifo protinus 1 Tzci.Statius lib.i. Theb, | de es filia Creontis,& uxor Laij, uidés filios fuos Etheo- fidasds Ronde du uulneribus interfc&tos , horrore tanti Asibits T ibi intulit.Statius lib.ri Theb. fidente, Mo Entum urbem Hifpaniz Romanis amicam ob- 4, -OpIUs Cretenfis fauens Saguntinis, ubi filios uidit interfc&os tem n eh nd ri, & liis ex zi Pcrarefibi non potuit, quin fe przcipitaret e tute XS nitem darct,Sylius lib.z. 3 Pater gemino natorum fanere Mopfus,&c. mere APRI Hip polyti nouercá furia: Veneris ufq; adcó tor- Ns jut laqueo Ipiritü fibi ES $ quód priuigni cuiu$ Dore eftuabat impatiéter,& pruticbat)-ócubitü non potíet exa orare. Moriés tamé fcclerata mulier, literas reliquit; quibus Hip« polytá ftupri argucbat,fuzá; mortis uocabat autoré.Aufonius; Suafi quod potui,tu alios modó confule.dic quos? Phzdra, & Elifa ibi dent laqueum aur gladium, € 4 Athamas 44 LIBERI PARENTVM Hetodes rex Iudzz przterinnocentium cedent, tres quoq; ex liberis fibi füfpe&os, Alexandrum, Ariftobolum:& Antipa- trum morti dedit. Macrobiüs lib.z. an nat ut ; - Hippomenes Athenientium princeps, filiam Limonem im adulterio deprcheníam, unà cum equo feroci conclufir, nec huic, nec illi cibum praebens. Equus igitur famein rabiem a&us, pucl- , dm dcuorauit: Hinc ortum adagium à Diogeniano pofitum: "ddapgium. Magis impius Hippomene. Ovidius in Ibin: Solaá; Limone poenam ne fenferit illam, Et tua dente ferox uifcera carpat equus. | Pyrcus infula quum maxima laboraret pefte, propter interfe- &umibidem ab Áthenienfibus aprum Diarxe facrum, confultum oraculum, refpondit: Finem mali futurum, fi quis filiam immo» * laffet numini. Vnus autem rcpertus cft Bmbarus , qui filiam. folenni ritu ornatam facrificaucrit. Erafmus in Chil. - chamus Leucothcam filiam ab Apolline ftupratam , ui uam defodir, Autor Domitius in Ibin. Ouid.item lib.4.Mctam. Lenogildus rcx Hifpanie filium Hermogildum,quód à fe&a parentuniabhorreret;ac Childeberti Francorum regis orthodoxi filiam duxiffet in uxorem, morte affecit. Volaterranus. Lyfimachus rcx Pergami Agathoclem filium fortifsimum cuius pracipua opera, multa bclla feliciter geflerat ) nouerca Arfinoe proléniei fororc inftigante, ueneno fuftulit:.| Autore Trogo. | Aulus Pofthumíus 'Tiburtus filium fecuti percufsit, quód occafione rei bene gcrendejiniuflus pugnam tentaflct. Au- tor Vall.de Difcip.mil. Liuius lib.4. mauulttamen hoc credere de Manlio Torquato quam de Pofthumio. L5: Arpíages filium comedit. Ouidiusin Ibin : Vt puer Arpia- Bx.trcferas exempla Thycftz, InQ; tui cafus uifcera patris eas. Ethearchus Rex Cretz fuatü fecundz uxoris , Phronymam liam per negotiatorem quendam nomine Themifonem, fub- mcrgi fecit. Autor Herodotus. LIBERÍ PARENTVM I1IN- T-EEK FÉECTORES ^ A Lcmazon Eriphylem matrem interfecit quód illa Am- h phiaraum patrem(qui in bello Thebano terrz híatu abfor- p:us eft) Polynici prodidiflet,accepto monili aurco. Verg.lib.e. Morftamá; riphylem Crudelis nati monftrantem uulnera. cer- nit. Seruius & Diodorus lib.s. Petr | YINTERFECTOREES. 4$ 'FPeitheborü rex Triopas d tyrannice nimis imperaret;à C'ars naba filio tanta fcritatis impatient occifus cft. Autor Czlius. " Oreftes Clytemncftram matrem interemit, in ultionem pa- tris Agamemiionis , quem à Troia rédcuntem illa cum Acgyfto adultero interfecerat. Ouidius lib.r.Eleg. acu Et uitidex in ràatre patris malusultor Oreftes, | Aufüs in arcanas pofcere tcla deas. Horatius lib.». : Nero quum Agrippina matre faGa füà exquirente acerbius, & corrigente grauarctur, eam uariis modis tentauit perdere. pri- | mó ueneno : fed quum fentitet eam antidotis premuniram,folu- |. A tilem nauem (cüius ael naufragio;uel carere ruina periret) com- | mentus cft:fimulatad; amicitia, Baias euocauit. Quam nando | cuafiffe ut comperit;inops confilij eam interfici iufsit, quam ptius |o. ftupro contáminagerat; Suetonius; dx | Trogus fetibit Theffalonicem ab Antipatro filio intcrfc- &am , qimtamen uitam per ubera materna deprecaretur. idá; quód Alexandro fratri magis; quàm fibi faueret. : Semiramidem à Níno filio interemptam produnt, quàd cius concubitiri & congreffum optaffet, quz prius eqiíi amore cón- | flagrauerat. Czlius 37.lib.iz; & Iuftinusliba. — ^ Lm ^ Ptolemzus Eucrgctes à Ptolemaeo filio interfe&us cft: qui | propterea ( inquit Iuftinus) Philopator, id eft patris interfe&or, uocari ceepit. ^ ; Ptolemzus filius Epiphanis matrem Cleopatram dedit morti; Vndc& Philometor eadem ratione dius eft, qua pracc- dens Philopator. i2 Ba EQ iL P.Malleolus;:cfte Líuioymatre interempta primus.omniirh infuto culeo in mare przcipitatiseft. ^^^ ; - Míthridates;autorc Celio,tantz füit impietatis,ur matrem, fratrem, filios tres, ac totidem filias interfecerit. i Ioannes María Ioannis Galcaüj filius, dux Mediolani Ca- tharinam matrem fa&ta fua acerbiüs obiureantem, in turri con- clufit, & ibidem emorifecit; Volàter; — ^ Ouidius lib.4;Metam.ait Aeyrtem fuiffe quendam, qui pa- ) trem interfécerit.. Regisd; Thoa&cs Armiger , & ceo genitore nfamis Agyrtes. — «oatisq 310r 3s | Rédeuntern Ttota Vlyffem 'T'helegorius filius at ignotim ; ^ '"ccditHorarius lib.s.Car.Decliae contempleris aruum,& T hc- legonijiuga parriidm, — Qzias Amos prophetam. pátrem fuum ue&e per tempora transhfxit, 46 LIBERTITPARENTYM ransfixit, quod contra mandatum Hieroboam regis uerbü Do- minipradicaret, . - : im ius xnzrbod3zdam .,4b Euandro quoque ocdfum fuiffe patrem quidam prodi- derunt;ut fcribit Caelius libro &,Lectionum antiquarum. - Polydice Prerdlam patrem Thebarum rcgem. Crconti pro- didit & occidi fecitzur Nifus.à Minoé obícflus proditione Scyl- lz filix ciné amifit fatalz;atgi ita interfcé&tus cftautorc Seruio. Friícus Actium Ferrarige principem patrem fuum incarcerem coniccitatq; ibidem fecit emori,quum ob indu&am noucrcam, tum libidine dominandi. Volatcr... FREQ usgoU 6: Guíllermus IacobiniCarrarienfis filius patrem occidit, quód ab co. purius fuiffet appellatus. apioentiecc ung , Orodes rex Parthorum, amiffo filio Pacoro, qui in bello có- tra Ventidium occubuerat, in furorem prope. uerfus , ab -altero &lio. Phraate occus eft. Volaterranus in Geograph.. | Cofroés rex Per(arum fenio confe&us, dum Medoríem filium Tcgni hzredem inftituiffetzab altcro Síroche natu maiore ine irfeus cft.Idem Vola. binis c1 erit e trei tins Hetaclug.Imp. Phosam purera multis prius contumeliis af- Y : Eeiemá interfecit,dominandi(ut ctcdibile cft)libidine. : V Olater.. ! 7yane puclla patrem Cyanippü (quód a ta fiir) gladio confodit. Medullina quoqucab Aruntio pa- tte ebrio uio]ata : eidem mortem inzulic. Plutarchus in Paral. Peliam fenio confectum dum filia à Mcdca periuaíe uellent ad iuucntutem reuocare lcbcti feruenti impofitum occiderunt.Era- WIESO Reged | | cidiffc.Autor Plutarchus in uità Romuli. * Tulius Manfuezus ex Hifpania rapacilcgioni additus , impube- rem flum domi :eliquerat. Is mox intcr feptimanos à Galba confcriptus,oblatum forte patrcm,& uulnere ftratum dum fcmi- animem fcrutatur. x agnitus, co gnofcensá; , & exanguem. ample- X57 uoce flebili precabatur placatos patris manes,ne feut parri- cidam inícarentur.Cor. Tacitus. | Fiedericus Imperator Panormum profcQus Maníresi il - , * Q PoftAnnibalis bellum f, Oftíus fcrtur primus patrem oc- Bodas ns Ua INTERFECTORKES dolo interfe&üs cft, quum annos x x x 1 1. rebus pracfuiffcc.Ba- prifta Egnatius. SEE TSERTIHE qM Nícomedes Prufiam patrem Bithynie regem doniinandi lixidineuitafpoliauit. /— 5. : "euboeis Fabricianus matre Fabiam interfecit, quóàdiilla Fabium Fa- ricianum maritum fui occidiflez,ut liberius adulterium cum Pe tonio adolcícente cómitterct. Autor Dofitheus apud Plutarchi. CRKATRVM ET SORORVM GCJaNOT NOR POREG TOO ACROSS E 'Edipus rex Thebarü moricns,filiis (uis Eteocl &Po Qus regnum alternis.annis dimifit regendum. Veri ' qu& Etcocles maior natu pera&o anno fratri cedere no- luifletmoto propterca bello, contra&isó; utriuíq; copiisjambo mutuis fe uulneribus interfecerunt. Virgil.in Culice. Ac difcor- dantes Cadmzo fanguine fratres, Iam truculenza fcrunt infeftaá; lumina, corpus Alter inalterius iam; aducríatus uterque Impía germani nianat pro fanguine dextra, psu Medea cum Iafonc fügiens, Acgyaleum fratrem membra- tim dilcerpfit; di(cerptum per agros pafísim proiecit, ut Aéem patrem fe perícquentem in colligendis filij ofsibus reniorarctur. Ouidiin Ibin:Et tua fic latos fpargantur mébra per agros, Tan- quam quz patrias detinuere uias. Idem lib.5. T riftium. ^: Menalippus:Oenci filius, dum: in.fyluis aprum calydonium uenarctur,à ^T ydeo. fratre imprudente occiíus cft.Statius lib.z. Theb.Póllatus placuit fraterno anguine Tydeus, |... Polytes quoq; fuit quifpiam; qui fratrem peremit.Stat.lib.7, Theb.CzíoQ; infamis fratre Polytes.: | fh di Athila rex Pannoniz reaer(üs à Gallia, Budam fratrem (qui regnum occupauerat) demediofuftulit,.. Antiochus Magnus Scleuci flius mortuo patte fratrem uita exuit,ut folus; rinciparetur, & rcgno frücrctur. .. : ys ci riftobulus.rex Iudzsw ; Antigonum fratrem (quem. prius regni confortem fecerat) falso poftea infimulatum interfici iuf- fit. Volater. IET loto euiggistCrannid Romulus.quim ad cxicuendos urbis muros, uallum aratro duxiflet, uetuiffetá;, ne quis illud tranfiliret, R emus in ludibri fratris auíus cft vranfilire;: Quodinuiqio feréns animo ;R.ómu- lus,cidem eripuit uitam. Liuius: Vnde Lucanus : Fraterno primi maduerint fanguine muri, Ouidiiis in Ibin: Vtá; Remo muros aufus 4*7 48 patus interfecit. "L MEACOGMC AEN FRATRVM.ETSORORVM aufus tranfire recentes, Noxia fint capiti ruftica tela tuo. Theodebertus Chilpetici filius Francorum rex, à "T heode- rico fratre bello petitus,& ad extremum interfe&us eft. Volatcr. Fernandus rcx Caftellz San&ij filius, Car(iam fatrem rcgem Nauatrz peremit,ut Nauarram ipfam fuo adiiceret regno. Víque adcó libido principandi non przcribit fibi modum. Helenus Priami filius dum ucnarctur , nefcio qua fortuna, Chaonem fratrem ( à cuius nomine Chaonia di&a cft ) impru- dens peremit. Seruius in 5. Aeneid. Inuidia ( quz alienam profperitatem oculo irretorto nefcit profpicero) fuit in caufa,cur Cayn fratrem Abelem(cuius ui&i- mas domino uidcbat gratas) nefarie interfecerit.:;.5o E Mempricus filius Maddam rcx Britanni , Malym fratrem exuit uita , ut eo mortuo principarctur. Cunedagius quoque non alia ratione fratrem Morganum occidit, quo tempore Ro» ma conditaeft,utfupputat Volater. ^—— n! : Canfignorus Veronenfiuiii princeps moriens Antonium & Barptolomzum filios rcliquit heredes. Quorum Antoníus Barptolomaeum fratrem de medio (aftulit, quem in.principata confortem, aut parem ferre non poterat. V olaterranus. Cambyfi Perfarum regi uifus eft per quietem nuntiusadef- fe, dicens : Mcrgidem fratrem folio idis regio. Qua illeuifio- ne confternatus , Prexafpem Períam ad eum interimendum mi- fit.autores Trogus, & Herodotus. Cui flagitio fororis quoque mortem adiccit. iuoDun Canís grandis, Veronenfium princeps, fratrem Eriganum (qui dum abeflet , Veronam inuaferat ) foris reucrías ; obícdir obfeffum vicit, uium dedit morti, T x. Henrícus scie undecimi filius , Petrum fratrem multis homicidiis famofum , tandem interfecit magno omnium plaufu. Voltertanus; — 55. 7 TIPa Perínus Fregofas Genuenfium princeps, Nicolaum fratrem, do&rina moribus; infignem , ob disidonm affcGati princi- Pinus Ordelaphus Foroliuienfis, utfolus regnaret, Fran- eifcüm fratrem trucidauit; cius liberis in exilium mifsis. Autor Volaterranus. i " Ptolemzus Philadelphusargeum fratrem(à quo infidias parati fibi intellexerat)intertccit,& alteri fratri Mage nomine(qui Cyrcnis imperabat) bellum intulit, Paufanias apud imi: "m Ptole VCHANUCUCROHMMWER "s INTERFECTORES ^ 49 Ptolemzo Philopatori non fatis fuit patrem interficere, nifi in fratrem quoq; & amicos gladio fzuiret. 3 Francifcus & Ludouicus Gonzaga Vgolinum fra- trem , fimulata amicitia , ad coenam inuitatum adorti funt , &in- terfecerunt,, fola ad facinus inuidia moti , quód Guido Gonza- ga pater , Mantuanorum dux, ci foli principatum reliquiffet. Volaterranus. : - Boleslaus Vratiflai Bohemorumregis filius, fratrem Vuen- ceflaum mun & religionis obferuantifsimum, & Abcliiu- fto perfimilem;interfecit, Draomitia matre fccleris confcia.Idem Volat. ; E Axdieus Pamphylie tyrannus patré fenio confe&um,& fra trem natu maiorem interfecit. Autor Plato lib.ro.de Rep. ^.^ Iam diximus tantam in Mithridate rcge Ponti fuifle feri- tatem, ut matrem, fratrem, & fcx liberos interfecerit. Autor Cae- lius lib:i6.le&ionum Antiq. HP. : Iacius Angelus Imperator ab Alexío fratre (quem à Tur- &is captum redemerat) pcr fummum fcclus;oculis, Imperio,& ui- tapriuatus eft, ] — uo Frotho Danorum rex tres habuit liberos Haldanum, R oem, " & Scatonem.Quuibus mortuo patre equa incefsit regnandi cupi- ditas.Quo fa&ü eft, ut Haldanus natu maximus duos tugiores interfecerit & regnü parricidio fufceperit.Autor Saxo Grarffmat. Feugo quoq; Horaendilinm Danorum regem fratrem fuum inüidiis arcunuenit: atque ubi parricidio datus eft locus,cruenta manu funcftam mentis libidinem fatiauit , ut eo mortuo regna- rct. Idem libro 3... bitis x Idem Saxolib.&.hiftoriz Danice, memínit cuiufdám Star ca2 theri, quem inufitata fortitudine, uiribusá; pro digiofis ait fuif- -fe,ut qui noué fraus Athletas fimul pugnátes interfecerit, decem & feptem uulneribus acceptis,amifJaá; maiori uifcerum parte, . ^^ Herminefredus Bertarium fratrem ui oppretsit, ut foli fibi tranquillus & fccurtus apud Thoringos liceret regnare. Autór Grego.Turonen. Orta inter Dardanum & Iafium contentione, Dardanus fu- perior fratrem peremit.adeó cófortem ne(cit poteftas, adeó rara eítinter neceflarios charitas, ubi illa dominandi libido mentes hominum titillat. 1 Bela rex Panaonig, Polonorum copiis inftru&us, Andream: fratrem bello aggreffus eft, partad; ui&oria interfecit ui tum. Learchus TN 07M - E» as aid 0 FRATRVM AC-SORORVM Learchus Arcefilaum fratrem Cyrenzorí regem iegrotan- tem uciicDO porauit, & eo modo ftrangulauit.Learchus demum -ab Eryxo Arcefilai uxore lege Talionis interfe&us cft.Autor Hc- -rodo.in Mclpo. j "Typhon Acgyptius fratrem (uum Ofiridem peremit, inui- . dia accentus, Autorcs Berofus & Seneca de facris Aegyptiorum. Diodorus item : Compertum eft (inquit) O&ridem Acgypto iu- -fté regnantem à Typhone fratre impio ac nefario interemptum. . Quemin fex & uiginti partcs difle&um , cuilibet corü, qui tanti «celetis participes fucrantpartem dedit,ut ipíos defenfores cufto- desá; igni fidos haberet. Ifis demum O iridis fratris mortem ulta, Typhonem alte- ' Aum fratrem auxilio filij ( qui Oros dicebatur ) occidit. Annius .in Berofum. e Henricus cogaomento Clericus, Anglorum rex Robertum fratrem. hoítem habuit, quem in bello captum , oculis primüm -auulíis in carcerem detrufit, ac demum pzdorc & inedia ibidem . emori fecit. Volaterra. Orodes.Phraatis filius, Parthorum rex , Mithridatem fecun- , dum fratrem fium Babylonia obfedit,fa&aá; deditione in con- fpe&u omnium quamuts fup plicem interfecit. D eus te perdat am- -bitjg, Qua fratres armas in fratrum uifcera, quz; Securum à na- toon tinis cfle patrem. Ioram: rex ludzz (uafu Athalizc uxoris , fratres interfecit : & nullum (celeris genus omifit;à nullo abftinuit flagitio. Ioannes Iudz pontificis filius, quintus Hcbrzorum ponti- fcx , traurem Iefum nominc ( quem affe&tatz: dignitatis habebat -fufpectum) morti dedit. ug: -. lugurtha Manaftabalis filius nothus, fratrcs (uos Adherba- lem & Hiempfalem Micipíz patrui fui filios interfecit , ut folus Numidis impcrarer.Salluft, Friola Alpbont Catholi filius , rex Hifpaniz, ab Aurelio . [4 fratre interfe&tus eft, quum annos duodecim regnaflct. V ola:cr. Leucon ab Oxilocho fratre rege Ponti iuterfeétus eft, quód eius uxore adulterij & inccftus confuetudiné haberet. Ouid. Aut pía te czcfo dicatur adultera, ficut Qua cecidit Leu- ieeidicta pia cft. NS E merte3quum SiGphonis Corinthij fratris fui fllios re- f 653 Mice ingperemiffct, ab ipfo Sifaphone membratim la- | ain Ibin: ccratus cít; Oui 1 K » 1 P Y -— Trunca NS e i ^ P za NS » MEME M MEME EE Zu E UE SR pORG Qd 26. ACA ade eR 3 Cp a a yc 977 ITUR UICE o . Aegyfthi filiis nupferüt, factad; fimul coniuratio TM INTERTFECTORES Trunca geras (euo mutilatis partibus enfe, ualia Mamertis membra fuiffe ferunt, « Hefiodus poéta Afcrzus no&u iugulatus eft ab Antípho ^ ; & Crimeno frazribus: non tamen opcra dedita,(ed per crro- rem, dum illi fororis fuz interfe&orem cffe putarent. Rhefus Maximi & Ameriz filius, fratrem Simulum in uena- tioneuolens interfecit, ac propterea ci paterna domo interdi- Gum eft. Ariftides apud Plutarchum. Anacharfis philofo Dus Scytha generc, dum Atheniéfium le- es apud fuos introducere conaretur , ut patria confuleret, 3 Caduido fratre cius loci rege per liuorem fagitta cófoffus eft, Autor Laértius. : B Lucilla M.Antonij & Fauftz filiad Commodo fratre, cóiuraucrat, deprehé(ajab codé interfecta cft. Autor Hcrodianus, Maximianus Diocletiani filius Artemiam fororem gladio percufat quód reli&ta idololatria: harefiad fidem fe cóucrtiffet. Critolaus Tegcates fororem interfecit » quód fibi & uitoria redeunti non gratularetur, quum tamen cateri omnes ci applau- derent. Autor Demarathus apud Plut. Mint. Primis apnd Romanos Horatíus ob fororeminterfc&am, perducllionis reus fa&us eft, dein abtolutus. Autor Liuius. ; Cambyfes 'fororeminterfecit , quà dilla Smerdis fratris fui apátre occi mortem lu geret uclutinultàm.Autor Herodotus. Polypho ntes rcx fratrem interfecit, quód ab co infidias & mortein parari fibi intellexiffet, Autor Gcl.lib.4. cap.s. J MVLIERES QyAE MARITOS INTERFECERYN T, ' Edeuntem ab expeditione Troiana Agamemnoné, Clys A W.temneftra. uxor interfecit auxiliante Acgyftho , quocum ftupri contuetudinem habebat. Virgil.lib.i 1. Aen.Ipfc Mycenzus magnorü du&or Achiuüm Coniugis ('infindum ) prinia intra limina, dextra, Oppetiit, deui&ta Afia fubfedit adulter.Senecain Agaménone:R.ex ille regii, du&or Agamemnon ducü,Cuius fe- cuta mille ucxillü rates, Iliaca uclis maria texcrunt fuis,Poft dena Phosbi luftra deui&o Ilio , Adeft daturus coniugi iugulum fuz. Idemalibi:Adeft crnena coningis ui&rix fui. Iu it uenalis Satyra e, Danaus Beli filius quinquaginta habuit filias » quz totidem ncomnées mari- tos noGte una interfecerüt; preter Hypermneftram, qua Lynceo uiro pepercit. Seneca in Hercule Furente: Nunc nunc crgentae gided d j in qué $ Icgjs «& — MVLIEKES'OYVAE MAR. INTERF. lbint. fegis Acgyfti nurus Adefte, multo fanguineinfe&z manus.Oui- dius lib.:.de Arte... Scribit Volaterranus Albínam quandam Syriz regis filiam duas & triginta habuiffe torores , quz totidem maritos interfe- cerunt : expulíasá; propterea à patrc ueniffe in Britanniam , & à nomine Albinz infulam uocaffe Albionem. Alexander Pherzeus Theffálie tyránus quum uxoré'T hebem cuidam barbaro nudam pleríic; oftendiffer,'ab cadé fa&üi zgrc- ferente, dormiés iugulatus eft.Ouidius in Ibin:Inó; tuo thalamo iuguleris more Pherzei, Qui datus eft letho coniugis enfe fuc. Albionus rex NON Cunimundo Gepidorum re- geinterfe&o, cius liam nomine Rofimundam fibi copula- uit. Cui quumaliquando inter pocula, patris caluaria per iocum propinaflet, irata puclla non prius machinari deftitit , quàm eum curaueritinterficiendum.Q uo moituo aliii maritum Helmigem nominc fibi copulauit,quem poftca ueneno fuffocauit. Antiochus Deus cognomento,rex Syriz,ab uxore Laodice ueneno interfe&us eft , ob induGam alteram Berenicem P:ole- mzi fororem; Val.Max. ES Antoninus Verus Impcratorperiit ueneno à Lucilla uxore [e ,ob Fabiz confuetudinem, ad quam frequenter ita- at. Volaterranus. : Circe ucnefica mulier Sarmatarum regem (cui nupferat)ue- ncno itidem fettur occidiffe, arreptoá; regno fübditos multum opprefiiffe. Sabellicus. Gandulphus (qui in Burgundia pro fide martyrium paffus cft) dum uxorem adulterij infimularct, eiufdem opera ab adultero interfe&us cft. Galeotus Foroliuij princeps Ioannis Bentiuoli filiam duxit in uxorem. A* quo dum fpernerctur puella, fimulata zgritudine ficarios fübornauit medicos , qui cum adorti in cubiculo confo- derunt. Volaterranus. | | Semiramis quum à marito Nino impetraffet, ut diem mo- dà unum in regio federet tribunali , Obireró; regium munus iuri dicundo, fanciendod; qua uiderentur , exploratis fatellitum ani- mis, Ninum ipfum apprchendi iufsit, & in uincula coniici , ac poftremó interimi. Autor Caelius. T: Andreas filius Caroli Pannoniz regis,d Ioanna uxore, rcgi- na Siciliz,interfc&tus cft : quód ignauus & regno inutilis uidere- tur. Volaterranus. , 53 Fabia - à —————MÓ— ——— dnt "uu t Dc apaga ccm ^ne iaPunm e or e vtm -o woche qua d U^ nop ja VIRI VXORVM INTERFECTORE e $s** ier Fabium Fabricianü interfecitut liberius poflet Mure pde Valentino liberali forma adolcícentulo, quo cum ádulterij confuüetudinem habebat.Plutarc.in Parallel. Agrippina "Tyberium Claudium prindpem maritum fuum uenciro füftulir. Autor Plin.lib.s2.cap.z2.. B PEER: Curtius lib. 7.ait Barbarum quendam Spitamenem fomno & tino fepultum;ab uxore in caftris Alcxandri faiffe interfe&um. VIRI VXORVM INTER- FECTOREsS, R ocris mulier exiftimans Cephalum maritum alteri de- perire puellam , eundem in fyluas Ek erus fecuta eft, ut obferuaret quid faceret.Quum ergoin dumis delitéfceret, ac uc-- pres concuteret, Cephalus opinatus effe feram,fagittis eam con- fodit. Ouid.lib.7.Mcram. Adagium eft apud Erafmutn;Procridis Procridié telum, Dc certis iaculatoribus, aut i&tu ex fenrentia ia&to. telum. Nero Sabinam Poppeam uxoré calcis i&tu; Ps pregnan- tem interfecit, nulla impellente cauía , fed fola bile & iracundia ihotus. Autor Cor. Tadtus lib.re. o: Chilpericus Clotharij filius, Glofindam uxorem Athana-- pM yp rcgis filiam , fuafu Fredegundz pellicis no&tu iugulauit. Volater. Conftantínus Imperator, Conftantij & Helen filius, uxo- rém [uam Fauftam ( cuius fuafa Crifpum fili prius interfecerat) in balneas ardentes cóiectam interemit. Autor Sextus Aurelius. : Mithridates rex Ponti, uxorem Laodicem ( qua mortua Meus duxit) cum forore, matre, fratribus , ac liberis in- terfecit. Autor Herodo. Plinius lib.r4.£cribit Egnatij Metentini uxorem quód ui- num bibiflet é dolio , incerfectam fuíteà marito, eum(; czdis à Romulo abfolutum. Egnatius. M.Czclius apud candem Plinium lib. 27. accufat Ca] phut2 níum Beftíam, quód dormientes uxores ueneno peremerit, Miratur Sabellicus , necfané mirum quód miretur, Períanz drum Corinthium inter eos numeratum , quos Gracia fapicn- tes appellauit, qui Lyfidem uxorem (alij Meliffam fcribunt) in pellicis: gratiam interfecerit, ciens uolensá; cum Cratca matte o »concubucrit, filium relegáucrit , & Corcyrenfium natos Haliarti exczecandos przbuerit, ut docet Hetodo. Dacíanus przíes Alexandriam uxorem d^ beato Georgio 4 5 adfid óe AQVIS SYBMERSILI Nec tibi fit tumidis melior Neptunus in undis, Quàm cui funt uife frater & uxor aues. Seneca in Agamemnone. | ; Clodomyrus Francorum rex Gundebaldo Burgundie rege fu- perato,Sigífmuüdum cius filii und ct fororein putet demerfit. - Sfortía Attendulus dum uni ? miniftris in Aterno fluuio periclitanti uellet faccurrere, cum eo naufragium fecit. Fuit is pa- tcr Franciíci Sfortize. à Frederícus Aenobarbus Imperator ad: expeditionem Ue dene profe&us, quum aliquot Armeni oppida. jam ccpiffet, in amnis tranfitu pcriit. z Lycas quum uencnatam Herculi tunicam attuliffet , ab co in marc Euboicum deic&us eft. Ovid.in Ibin: Quàm qui dona tulit Neffeo tin&a ueneno, Euboicasá; fuo fanguine tinxit aquas. Phronyma puclla ab Ethearcho patrerege Cretz füafu no- uercae, in aquas przecipitata eft, Themifone quodam fceleris mi- niftro. Autor Herodotus. si De P. Mallcolo matricida, Galeatio Mantuano ; Eueno patre Marpiffe (qui omnes fübmerfi funt) iam fumus locüti in pracc- dente hiftoriaz Dum Marullus poéta Pontani difcipulus ( qui, Politiano emulo & hofte (uo, Mabilius dicitur, & quem ipfe Ecnomum uocat ) in amne Cecina fubmerfus cft. 6n Propertius lib.s.fcribit Pzetum quendam,in Acgyptum caufa pecuniz comparandz nauigantem, flu&tibus obrutum fuifle. Sic enim pecuniam alloquens ait : T'u Pztum ad Pharios tendentem linthea portus , Obruis iníano, terá; quaterá; mari, Argynus pucr formofus (qué Agamemnon habebat in del:- ciis) iudé fubmerfus eft. Idé Propertiuslib.s. Sunt Agaménonias teftantia littora curas, Qui notat Argyni peena minantis aqux. Quíntíanus przfes (füb quo valise beata Agatha) dum flumen cum equis tranfiret, ab corum uno excuffus , &in aquas. proiectus, miferam exhalauit animam. . Mulü quoque ex martyribus eodem mortis genere extin&i funt, ut Aícla, Anaftafius Aquilcienfis, Florianus Hefychius , fub Diocletiano, Theogenes fub Licinio, Claudius Tribunus fub Numceriano, Calixtus Papa iub Alexandro ImperatoreSympho- rofa fub Adriano,Ité Apollonius, Philemon, Baffus, Antoninus, Protolycus apud Alexandriam, Calixtus & Charitius apud Co- rinthum:Iocundianus apud Africam, Palatinus & Maxima uirgo, & infiniti alij hac morte cocleftem meruerunt laurcam. Roxana . nomíne füb Decio puticipe, in AB EQVIS OCC. ET DISCERPTL «i - Roxana & Statyra Datij filia, duze fuerunt. Alexandri uxo- res feu concubinz. Quarum alteram R oxanam regnantem Sta- tyrain puteum demeríit,folo du&a liuore,quó 1 Macedones prc- cipuis honoribus cam cumularent. Autor Plut.in Alexandro. Qui fuis cafibus aut naufragio nomina aquis impofüerunt. j Aegeus Athenienfium rcx, mari Acgao. Erythra rcx mari Ery:hrzo;feu rubro. Helle (oror Phryx, Helleiponto. Icarus D«dali filius, Icareo. M yrtilius auriga Oenomai,Myrtoo.Hez fperídes puella; Hefperio./T yrrhenus rcx Lydorum, Tyrrhc- no. (Ty berínus rex Tyberitluuio Tufcorum. Euenus Euc- no. Marfyas tibicen Marfyz. Aniíus rex Tufcorum Anio- ni, qui & Anienus & Anien dicitur. Abfyrtus frater Medez Abfyrto Colchorum. AB EQVIS.OCCISI.ET DIS CERPTI. Ippolytus filsó accufatus & fafpe&us ftapri Phzdrz nouerce illati, dum patris Thefei furorem d fuga ab equis ditcerptus eft. Ouidius lib.s. Metam. Excutiór cur- ru X&c. Ibidem lib.;.Faft. ! Hic latet Hippolytus loris difcerptus equorum, Vnde nemus nullis illud aditur equis. Idem lib.s. Hippolyte infelix , uclles coluitfe Dionem, Dum confternatis diripereris equis, Ibidem lib.e. Xciderat curru, lorifá; morantibüs artus, Ippolytus lacero corpore raptus erat. Idem in Ibin : Vcl tua (nc poenz genus hoc cognoucrit unus) Vifcera diuer(is (ciffatra- hantur cquis.Sabinus in piftola Demophoontis ad Phillidem: Non fratrem Hippolytum, cecidit miferabilis illo, Praceps attoni tis perfrcta raptus equis. Senccain Hippolyto quoque meminit. Fuit alter Hippolytus as Romanus , qui pro Chrifti I» , indomitis item equis alligatus & difcerptus fpiritum deo reddidit. Glaucus filius SUyphi (qui-apud Potniam rcgnauit ) dum equas humana carne aleret, ES eifdem poftremó dcuoratus cft. Virg.lib.;.Geor.Scilicet ante omnes furor cft infignis equarum, —Et mentem Venus ipfa dedit quo tempore, Glauci Potniade; malis membra abtumpfere qua rige. MetíusSuffetius dux Albanorum, quoniam in bello Fide z natium 6.2 AB EQVIS OCC. ET DISCERPTI . natium pa&um & feedus focictatis cum populo Romano perfi- dé Eupetis captus poftmodum uiuus quadrigis in diuerfa niten- tibus laccratus eft, iuffa Tulli Hoftilij./ Autor Liuius,& poft Li- uium Gcllius lib.2o.cap. «. Vnde Virg. li.. Aene. Haud procul inde citz Meriumin diucra quadrigas Diftulerant(at tu. di&is - Albane maneres) Raptabató; uiri mendacis uifcera Tullus Per fyluas, fparfo rorabant (anguine ucpres. Di gnises rex Thrace, dum equos fuos humana carne ale- Ictab Hercule illac iter faciente,cquis ipfis datus cftin pabulum. Ouidius in Ibin : Vt qui Threicij quondam prztícpia regis; Fece- runt dapibus fanguinolenta fuis. Seneca:Suisá; regem pabulum armentis datum. | Claudianus : Dira; fanguinei uertit przefepia rcgis, Ec Diomedxos gramine pauit equos. Neocles Themiftoclis filius equi morfu interiit.Autor Plu- tar.in Theiniftoclc. Brunechildís Francorum regina, poft multa flagitia fpe- &aate Clothario ; indomitis cquisalligata , & membratim di- cerpra eft. Hocfcribiturin Hiftoria Adonis Viennenüs. ^ - "Commiíníus à Gidica noucrcaftupri falsó accufatus , metu Commini patris currum confcendit,& in fuga more Hippolyti ab equis raptim diftra&us cft. Dofitheus apud Plutarchum. Caxliuslibro 11. Le&tionum antiquarum fcribit 'Taraxip- pum quendam fuiffe in Iftthino ab cquis interemptum. Limone puclla adulterij eomperta,ab Hip pbtüme patre da- tà cít cquo famclico deuoranda. Ouidius in Ibin. Licínius Imperator , quum Herinam uirginem filiam fuam. (quàd Chriftiana effct)equis deditlet conculcandum, ab eorum uno morfuinterfeétus cft. Hercules regem Euboeze Pyrtechmem Borotiis bellum infcrentem, uictum equis diícerpendum cxpofuit apud Heracliá fluuium.Autor Plutar.in Parall. Abderus unus füit corum, qui ab equis Diomedis Thraci regis interfetti funt & deuorati. Autor Acgidius Maícrius in yalerij Argonautica. EQVORVMLAPSV MOXRTYI. Ipheus, Virg.lib. 1o... Quin ecce Niphei , Quadriiuges in equos,aducríad; pe&ora tendit. Atq; illz longe gradien- tem & dirafrementem ,. Vt uidere , metu ucrft retrod; nisus nas Ce Mer Efun non pofletinducerc, ' EQVORVM LAPSY MORTVYIL KEffanduntá; ducem,rapiunti; ad littora currus, Leucagus. Virgil.to.Acneid. Excuffus curru moribundus uoluitur aruis. : Ligeris fratcr Leucagicodem quoque modo excuffus cft. Idem Virg. ibidem, Frater tendebat inermes Infzlix palmas,cur- .ru delapfus eodem. ; Clonius. ibidem. Illum infrzris equi lapfa tellure 12centem Obtruncat. | (i Remulus. Idcm fib, rr. Orfilochus R emuli (quando ipfum horrebat adire)Haftam intor(it equo;ferrumá; fub aure reliquit. .Quofonipcs ictu furit arduus altaá; ia&tat Vulncris impaticns arrc&to pecore crura. Voluitar ille xcuffüs humi. 65 "Thymetes quoque equotuo cxcuflus in bello interfe&us - eft.Idcm V irgil.Iib.rz. Et fternacis cqui lapfum ceruice Thymcté. my cus. Idem Virgil. in codem: Turnus cquo deiectum -Amycui, fiatremá; Diorem Congreffus pedcs , hunc uenienté cufpidelonga, Hunc mucrone ferit. ntoníus Vicus, Pamphilus Saxus: Nonequus Antoni zua te morte peremir, Vicc.licet corpus pretlerieille tuum, Frae- nà trahens (edtu mortis tibi cauíafuifti. Non poteras fato can- didiorc mori. : . Agenor lapfa equiinferta ori manu extin&us cft. Ouidius inIbin, Vtá;loquax in equo eft clifus gutture Agenor, Sic tibi claudatur pollice uocis iter. ela rcx Pannoniorum, fratcr Andrez, & filius. Vazulis re- &um decetsit lapfus equo membris luxatis & dilocatis , anno rc- gni (ui terdo, Stcüobzea Proeti uxor | quum Bellerophontem ad coitum tu cum coram marito ftupri poftulauit. Stcno ca ucrbis fidem adhibens Prestus » Bellerophentem periculis obiecit, ac primiim ad fapcrandam Chimzeram mifit. Quam quü uiciffet , elatus ui&oria in coeli Pegafo equo alato uoluit con- fcendere: fedulcifcente Nemefi decedit. Ouid. in Ibin : Quique ab equo praeceps alicpis decidit aruis , Exitio facies cui jua pe- ne fuit, Seleucus Calínicius Antiochi cognomento dci filius, & Sy- riz rex cx equo lapfus excefsit. —— :Legoin Hiftorüs Gallorum Philippum Ludouiá Craf;i flium,equilapfuitidemperüfle, . Fulco Andegaucnfium comes, quintus rex Hierofolyma- rum, 44. A SERPENTIBVS rum, equo in caput ucrío occubuit, quum rcgnaffet annis undc- cim. A SERPENTIBVS OCCISI Loon Troianus percuffa in utcrum fatali machina; poe- nam luiffe dicitur duobus filiis à fcrpentibus oecifis. Qui- bus dum przffidio cffc uellet, cadem periit morte. Virg.lib.z. An. Ouidius inIbin:Quàm pucr. Hypfiphiles , quàm qui caua pri- mus acuta Cufpide,fufpc&i robora fixit equi. a Eurydice HESS uxor Arifteum(à quo adamabatur)fugiés moríü colubriin herba latentis interfe&ta eft... Orpheus apud Ouidium lib.1o. Cau(a uiz cft coniunx , in quam calcata uenenü Vipera diffudit, crefcentesd; abftulit annos. Idem, Occidit in ta- lum ferpentis dente recepto. Idem in Ibin. : Hefperie puclla Acíacum Priami filium (3 quo itidem ada- mabatar ) fugiens ferpentis morfu periit.Ouidius lib. 1.Mctam. Ecce latens herba coluber, fugientis adunco Dente pedem ftrin- xit, uulnusá; in corpore liquit. , Oríon cum fe ia&affct , nullum à terra monftrum produci pofle, quod non conficeret, terra ipía peperit fcorpionem,à quo intecféitus eft.Ouidiuslib.g. ^ — iq e Opheltes ( quialio nomine Archemorus dicitur) filius Ly- curgi regis Nemez, dum negligenter ab Hipfiphyle nutrice cu- ftodiretur,ferpentis morfu exiin&us cft. Ouidiusin Ibin: quàm - puer Hipfiphyles, quàm qui caua primus acuta. Cufpide fufbedi robora fixit equi.Statius lib.2.Syluarum, & lib.s./ T hebaidis. Xanthus hiftoriarum autor , tradit apud Plinium lib.z5. "T'ilz lonem à dracone interfe&um , ac demum herba (quam Balim dicunt) reftitutum faluii. Sulpitius in Lucanum ait Canopum gubernatorem na- uis Menclai, afpidis morfu apud Canopum Acgypti urbem occum. . Politianus in Nutricia (cribit Amphycidem in Libya fer- pentis morfu interfe&um, ubi ait: Ampycidemá; pium. Liby- cis quem ftrauit arenis. Vipera ; fatifcro fauces. accenfa ue- ncno. ^ Demetrius Phaleraeus;auditor Theophrafti,& Purientus Bibliotheczs Ptolemzi Soteris , exceísit ex morfu afpidis. Qui- diusinIbin, | .- Ore H » AB APRISETLEON.OCCISL s; -" Oreftes farorc liberatus, quuni Thifamenem filium impe- rio Mycenarü fuffeciffet, ferpentis itidem moríu periit. Ouidius inlbin: Vt; Ágamemnonto&c. — » Vigera - Senecain Medea fcribit Idmona à ferpente in Libya cefum, ibi; fepultum,ubiait:Idmonem ( quáuis bene fatanoffet) Con. fcidit ferpens Libycis arenis. Ouidius tamen fcribit ab apro inter- fe&um,ut poftca docebimus. smi tE: | -'Jam diximus Cleopatram ab Augufto fupcratam,morden- | dum afpidi porrexille brachium, ne in triumphum duceretur, , Propert.lib.3. Brachia (pe&aui facris admoría colubris, Et trahe: | £c occultum membra foporis iter. | s AB APRIS OCCISI | -Donís Cynarz ex Myrrha filius, Veneri ob formam chaz | tifsimus,dum uenarctur, ab apro interfe&us eft. Ouid. lib. | 19, Metam.Fixerat obliquo iuuenis Cynarzius i&u, Protinus ex- ! «ufsit pando ucnabula roftro » Sanguine tin&a fuo, trepidumá; | & tuta petentem T rux aper infequitur , totosá; fub inguine den- | tes Abdidit, & fulua moribundum ftrauit arena. Propert.lib, 1. | Martialis lib. r. ait D'zedalum quendam fcris obieCtum, ab Dedalue apro laniatum fuiffe.Dzedale Lucano quum fic lacereris ab apro, Quam cupercs pennas nunc habuiffe tuas? je | .. Admonem uatem licet Seneca dicat à ferpente interfe&tum, : Ouidius tanien in Ibin, & Politianus in Nutricia, ab apro occi- [ fum uolunt, Ouidius fic: Quid; Lycurgidem laniauit ab arbore f£ra&tum. Idmonaá; audacem,te quo que rumpat apcr.Sic Politia- | nus : Quid'ue loquarte Glauce fencx, plenum; parcite Idmo- | na, falminei proftratum denübus apri? ; . Anceus filius Aftypalez Pheenicis & Neptuni filix , rex Sa- : midum uellet occidere aprum agros fuos uaftantem , ab codcm cft interfectus. Volatcr. i Bruthem Lycurgi filinm ex arbore detra&um aper lania- aiit, Ouidius in Ibin : Quiá; Lycurgidem laniauit ab arbore tra- &um, [dmonad; audacem, te quoque rumpat aper. Volater, ta- - men facit Anceum Lycurgi filium , Domitius ucró. Calderinus ^ — hocadBruthem refert. | & LEONIBVS OCCISI TENET Ys Atlantis ex Aethra filius dum uenaretur; à lez in- H terfe&tus eft. Ouidius lib.s.Faftorum:Dumá; petit latebras foctz: catulosá; Lezcuz, Ipfe fuit Libycae preda cruenta [ez Ma- ; € tcr |^ e 77 RC CKXNIBVS OCCISE ter Hyan , & Hyanmoeítz flcucre forores, Ceruicemd; polo füp- pofiturus Atlas. : vn Paphages rex Ambraciz , dum occurriffet Leznz catue lis (uis ftipaiz, ab cadem interfe&us cft... Ouidius in Ibin : Foe- ta tibi occurrat patrio popularis in aruo , Sitj; Paphages caufa Lczna necis.- bi | AS Satyrus & Perpetua martyres, quum nullis tormentis, nullisá; comminationibusab orthodoxe fidci cultu diucrti pof- . fent; lconibus dcuoti funt, & ab eis denorati : Valeriani & Galic- nitemporibus fub prefide Tarnutio. Volatcrranus. Ignatíus Epifcopus Antiochenus,quum negle&is tormentis conitans in fide perfifteret , iuffu Traiani Imperatoris lconibus deftinatus cft, & ab eiídem prafocatus. v A-CANIBVS OCCISI. 4* — Inus filius Apollinis ex Pfamata Crotopij Argiuorüm re» : Es filia, d matreapud Nemeüm fluuium expofitus , ibidem: d canibus laniatus cft. Ouid.in Ibin : Quid; uerecundz fpeculan- ten membra Dianz , Quid; Crotopiadem diripucre Linum, Statius lib.«. Theb. : ' Neanthus proptcr cheljn Apollinis temere affeQatam, dco yindicc à canibus di(cerptus cft. Politianus inNutricia : Impro- bus hanc ftalté chelyn affe&are Neanthus. Aufus , Apollinca pendentem füftulit ede : Quem tamen indo &o ferientem polli- "e chordas, Vindice difcerpfit rictu noGurna canum uis. - Euripides poéta noGu rediens 3 coena Archelai regis Ma- cedoniz , canibus 3 Promcro quodam zmulo immifsis, extine Gus cft. Politianusin Nutricia : Quemó; tegit rabidis lacerum ia Pella molofsis, Ouidiusin Ibin. ' t: is - 'Thrafus pucr Delius, Dianz charifsimus , à canibus itidem intcrfe&us eft. Ouidiusin Ibin : Przdaá; fis illis, quibus cft La- tonia Delos, Ante diem rapto rion adeunda T hrafo. Scribit Plinius lib.z. Confyngem reginam propter liberic- rem cum marito Nicomede rcge Bithynia ac lafciuiorem iocum, fuiffc interfc&tam à regis canc. Diogencs Philofophas deceísit x morfi canis eodem die, quo Alexander Macedoin Babylone mortuus eft. Volater. " Heracletus philofophus quum effet hydropicus ; ad reme- dium fcuo bubulo fc unxit, atquc foli ficcandum praebuit, Sepul- t5 itaq: fomno, à canibus laniatus cft. iei peo E : AGzxon ry FERARVM MORSYV- EXTINCTI. 47 Atxon filius Autonoés dum inter uenandum Díanam in fonte nudam confpexiffet , dea ulcifcentein ceruum mutatus eft, & à canibus fuis laceratus. Ouidius in Ibin.Item lib.s.Mctam.Se- necain Thebaide. — — iecol A ssie A os à Lucanus Sophifta Samofatenus , qui T'taiani temporibus floruirà canibus laniatus cft,non finc diuinz ultionis fufpicione Nam cüm primum effet Chriftianus , à: catholica ide poitéa de- ficiens, religionem infeGari coepit. Volaterranus, FERARVM MORS RXTINCTER : Euocatus & Foelícitas martyres, à leopardiscomefi AV lunt, imperantibus apud Romanos Valerio & Galieno, íub Tarnutio prz(üde. — . Milo Crotoníiates, dum nimia roboris confidentia, arbo- rem in geminas partes uellet diducere, manibus in medio cona- tu diftri&is ibidem retentus cft, & à feris comeftus, Pauanias apud Caelium ait à lupis fuiffe deuoratum.Ouidiusin Ibin: Vtá; Milo robur diducerc fifsile tentes, Nec pofsis captas inderefcr- Ic manus. ! b ; : Saturninus epifcopus Tholofanus, dá acerrimà pro Chri- ftiana fide pugnarct , ferocis tauri cornibus alligatus, membris confra&is & illo cerebro Domino fpiritum reddidit. Lcgimus apud Sybarim,paftorem fuiffc Crathim,qui quam in libidinem cfiet procliuor, capcllam omnium formofifsimam deperire coépit. Quumdá; Veneris incendio acrius titillaretur,cam frequenter inibat, ac uti amicam graté amplexabatur , non fine anulta fuauiatione. Quinetiam munufcula ei offercbat 1 pabulum uidclicet letius amceniusq;. Molles quoq; fubfterncbat.accubi- . 1us , quibus uclut Nympha decumberet , & mollius quicfcerct. Quod contemplatus dux gregis hircus oeftro zclotypiz agita- rus, dormientem adortus cft, eis; finciput illifit, Hoc cx hiftoriig Grzcis aduocant Volaterranus & Czlius.. Rat EP . Bafilíus Macedo Imperator, quum annis x x, imperaffet, à ccruo in uenatione percuflus cornu, interiit, i Hatto archiepifcopus Maguntinus, à muribus in Rheno flu- uio dcuoratus fertur, non fine maxima diuinae uindictz: fufpicio- -,inejquód multitudinem pauperum ( quibus fe elcemofynam da. turum fimulabat) temporc famis in horrco feciffet concremari, Euphemía uirgo Philophronis fenatoris filia (ub procon. T | e$ 1i fule. *$ PWYMINE ;PERCYVSSE^' fale Prifco urfis & leonibus obie&a, ab eifdem interfeGta eft; Syluanus Tyri przíul, fub Diocletiano Imperatore, amore Chriftianz pictatis non grauatus eft feris exponi... Pri(cus, Malcus, Alexander martyres apud Cafaream "Palzfünz paísi fünt'füb Valeriani perfecutione, & pro Chrifti nomine beftiis deuorati, ick FH : Flocellus martyr temporibus Antonij Imperatoris paffus eft apud Auguftudunum , & iuffu Valeriani pracíidis feris expo- fitus, à quibus dcuoratus cft. Germanicus fub M.Antonio, & L.Aurclio Smyrna paffus eft, ac poft infinita propé tormenta, beftiis obic&us , à quibus Ífra&im comminutus, itam cum morte mutauit; : Pyrene puclla Bebrycis filia, in Pyrenzo monte ab. Hercu- lecompreílà , atquc à feris ibidem laniata.eft & fepulta. A* cuius "nomine monti quoque imipofitum nomén. Cars — Gatis regina Syrie ( quz poftca. Atergatis uocata cft) pifci- vdtergdiu, bus data & deuorata dicitur. Autor Antipater Tarfenfis apud Volatetranum. i | FVLMINATI SEV FVI. MINE PERCVSSI.. Nceladus gas terrz filius,à Ioue fulminatus eft cum cz- teris fratribus,quód Iouem ipfum ccelo detrudere uoluiffer, Autor Aetnz: Gurgite Trinacrio morientem Tüppiter Aetna " Obruit Enccladum: uafti quoq; pondere montis Acítuat, & pe- tulans expirat faucibus ignes. Virg.Fama cft Enccladi (em'uftum fulmine corpus, Vrgert mole hac, ingentem; infuper Aetnam Impofitam. Senccain Hercule Octzo: Scindetd; latus montis aperti, Nondum Enceladus fulmine ui&us. Dc "Typhoceo gigante, O uid.lib.3.Metam.Nec quo centima- num deiccerat igne T yphoea, Nuric armatur co. Lucanus: Vndat apex Campana fremens , cui faxa uaporat Conditus Inarimes zterna mole Typhoeus. De ceteris gigantibus Vcrg.lib.e.Acncid.Hic gnus antiquum terrz Titania pubes, Fulmine deie&i fando uoluunturin imo. Seneca in Agamemnone: Quale canebas, quum Titanas, fulmi- ne miffo fregere dci. Aiax Oilcus ab expeditione Troiana rediens, à Pallade ful- minatus cft, quód in eius templo Caffandram uirginem ftupra(- Íc.Verg.lib.r,Aencid.Ipfa Iouis rapidü iaculata € nubibus igné, Dificatá; 22 FVLMINE PERCYSSI 65 Dificcitó; rates , cuertitá; aequora uentis Illum expiratitem tratif- fixo pe&orc flammas Turbine corripuit, fcopuloó; infixit acu- . to.Sylius lib.14. Valer.Flaccus lib. 1. Atgon.Ouidías in Ibin.Po- litianus in Ainbra CAT meminit. — Phaéthon Solis & Clymenes filius, dum eurrii patris teme- 1e rcgendum fufcepiflet , equis infolitumi aurigam non audien- tibus , fccit ut totus conflagrarer mundus : ac propterea fulmine (T * ercuflus;in Padum cecidit; qui ab eo Phaéthontzus dicitur.Lu- Padus Pbatz cretius lib.s.Ignis enim fuperauit, & ambiens multa peruísit, &c, thontews di- Claudianus in quartum Con(Honotij : Szuiretjue dies, reget. ——— ramá; & ftagna propinqui, Haurirent radij. Plinius lib. 7. Padus 4d £ride« 3 Gracis dictus Eridanus, ac poena Phaéthontis illuftratus.Idem: lib. 37. Phaéthonus fülminei&ti forores mutatas in arbores po- pulos poérz dixere: Ouidius inlbin. Et Remulus flius Tyberini regis fulmine percuffus eft. Oui-- dius lib. 14. Remulus maturior annis ; Fulmineo periit imitator fulminis i&u. ps - Semele Bacchi mater Iouiali fulmine ta&a cft, quód Iouem: ipfum oraflet ut fecum tantus, quantus cum Iunone1acctet. Pro- ert.lib.s. : Capaneus máritus Euadnesin bello Thebano fulmine pet- eufius dicitur. Quodidco fingunt poéta : quoniam quum (calis: admotis muros ucllet cote eidere; atti lapidain ab inimicis . Oppreflus cft.Ouidius lib.4.Triftium : Quuin cecidit Capaneus fubito temerarius i&u. Idem lib. 3. de Ponto : Notioreft idus Capaneus fülminis i&u.Idem ad Liuiam.E: Propertius lib.z. —- : . Marullus in Epigram. mortem Autolemí fulmine petcufsi fic deícribit: Dixerat Autolemo flammas confulrüs aruf cx Dié . cauendas poftcro.Credidit, & rerum dubius dc mane,fub amis Delituit Hetrüfci uadis, Sed neque fic fa&uin effugit: Nam'dum innatat Arnó I&us cremarürfulmine, «505 0059. cp Salmoneus rcx Elidis quum Iouis fulmen in a£re mentire- tur, ut propterca crederetur deus , ab ipfo Ioue fülminatus cft. Verg.lib.6.Aen.Vidi & crudeles dantem Salinótiea pesnas,Dum flammas Iouis, & fonitus imitatur Olympi: Quatuor hic inuc- &us equis, & lampada quaffans ; Per Graium populos mcdiz; per Elidis urbem Ibat ouans, &c. niei ^ Anaftafius Impcrator quum iam v r1.& x x. Imperij an TOT num ageretictu fulminis percuffus intcritr,/ o Menius Lycaonis filias, quum patre in lapunt uerfo , & do- e j mo confi à nus à Graciá 1 H4. ;:6 COMBVSTI | JMacedonia vnde dicla. Pli. i. perit incendio. Chriftianam profiteretur religionem. i Orator, Fortunatus, Fcelíx , & Silinus martyres, apud Alexandriam pro Chrifti nomine fame & inedia interfeGi funt, Vluríta martyr ab XElpideforo quodam Arríano in exilium miflusibidem fame & fri gore iünduediin cü morte mütauit; Volaterranus ait "T haleta philofophum ( dum Gymnicum cerramen profpiceret) zrftu & fiti abfamptum fuiffe. | Benedictus Sextus pontifex à Cincio ciue R omano in car- cerem detrufusibidem fame ene&us cft, uel (ut alij uolunt)ftran- gulatus. Bonifacius OGauus, dum inimicitias cum Philippo Gallo- rum rcge exerceret, rex Sciarram Columnienfem ín cum mifit, qui captum Pontificem in carcere fame extinxit. id COMBVSTI. P Erillus rogatus à Phalaride, T yranno Agrigentino , ut no- uum tormenti genas ad ple&endos rcos comminifcerctur: taurum zneum excogitauit , quo inclufi flammis fuppofitis per- irent, & boum mugitus imitarentur. Quam poenam primus cx- pertus eft. Ouidius in Ibin:Acre Perillazco ueros imitere iuuencos, Ad formam tauri conueniente fono. Idem lib.s. Triftium : Ipfe Perillzo Phalaris permifit inre Edere mugitus, & bouis ore queri. Plinius cap.8.lib.34. Macedon mülier (à cuius nomine Macedonia di&a c(tji gue ceelefti unà cum marito abfumpta eft. Ouidius in Ibin: Vt Macedon ia eft rapidis cum coniuge flammis, Sic precor atherei uindicis igne cadas. Scribit Plinius lib.7.Natu.hifto. Auíolam confularem in roZ go reuixiffe, Sed quoniam fübueniri non poterat, przualente flamma uiuum fuiffe crematum; - Fama eft Czefium Baffüm potam lyricum in fuis praediis ardente Veteuo , lateá; uagantibus flammis cum uilla fua con- flagraffe. T t - Euftathíus Traiani aulicus, dum ceruum in uenatione fe&a- rctur, uifo inter cius cornua crucis fimulacro auditad; hac uoce: Cur me perfequeris, ftatim conuerfüs eft und cum "T heophita uxore, Quod vbi poftca refciuit Traianus, ambos in tauro znco comburi iufsit. Volaterranus. A Plinius (ccundus quum nihil in maiore negotio haberet, quam rerum naturalium caufas fcrutari , periit in Vefeui montis incendio COMBVSTI 27 incendio, dum rationem ucllet inquirere. ! Polycarpus Ioannis Apoftoli difcipulus & Smyrnz preful, pro Chriftiana pietate palàm & fpc&Gite populo in amphithea- tro combuftus cft. Volater. m Valens Impcrator frater Valentiniani , przlio fuperatus à Gothis,in tugurio (quó fpe falutis;confugerat) ab cifdem crema- tus cft. Sex. Aur. , Alexander Milcfius , Polyhiftor cognominatus, libertus Cor.Lentuli grammaticus apud. Laurentes ex incendio crematus eft Syll temporibus. Autor Suidas apud Volaterranum. Alcibíades Clycizx filius dum in Phrygia ab Athenienfibus exularct, percufforum(qüi immifsi fuerant) ded uiuus in cubi- culo crematus eft. Ouid.in Ibin: Clyciadzd; modo circundatus ignibus atris, Membraferas Stygia femicremata neci. Iuft.lib.s. Innocentius tertius iufsit Algnerícum hzreticum (qui dice- bat Ideas in mente diuina creari, & creari) apud Lutetiam com- buri. Volat. Clotarius rex Gallorum , cum Conabro Britorium duce bel- lum geísit , ui&umd| interfecit, & Crominum cius flium no- thum, unà cum uxorcac liberis cremauit. .. Medea segreferens fe ab Iafonc relictam, fibiá: Creufam feu Glaucam Creontis filiam fuperindu&am fuiffe, nouz nuptz dona quedam mifit nuptialia , quz eidem & toti domui incen- dium attulerunt. Propertius libro 2. Afpice quid donis Eriphyla inuenit amaris, Arícrit & quantis nupta Crcüía malis. Nigidius tamen apud Maferium ait, Corinthi fontem cffe Glaucem nomi- ne, in quem fc illa przecipitauit, quum aducrfus Medez uencficia ignefá; id fibi peraret profuturum, : Saxo lib.7.hiftoriarum Danicarum ait Frothonem regem incendio confumprum fuife,& in antro, quó confugerat, flamma & fumo fuiffe füffocatum. ; Phalaris tyrannus Agrigentinus, dum ciues füos multis tor- querct fuppliciis, à populo und cum liberis & coniuge crematus eft,& in codem tauro, quo rcos puniebat,lege talionis fuffocatus. Ouid.in Ibin: Vtá; ferox Phalaris lingua prius enfe refc&a, &c. . Nicias fuit inter uenatores ag uenandi ardore concita tior, dum feras immifsis canibus ardentius infe&aretur,in carbo- nariam praeceps decidit fornacem. Autor Caelius cap.s9.lib.rz. — Plutas F 23. S PRAEGCIPLET:;AT:1. Plutarchus fcribit Pythagotam philofophum uiuum faií- fcà Cyloniis cxuftum. Laétt'us ait hoc fa&um fuiffe in Nico- dis Crotoniatz domo, à quodam , quemin difciplinam admit- terc noluifTt. | ái | À . Nigriínum quendam Ammianus Marcellinus fuiffc fcribit, qui propter excitatum bellum uiuus fit exuftus. ' Laurentius & Tyburtíus martyres pro Chrifti nomine incendium uolentes pertulerunt.Io.Fr. Mirandula lib... Hymn. Iucunda incendia Laurens Sufcipit, Empyrea. multum irroratus ab unda, Atq; pcr ardentes prunas illzcfus abibat, Maiores in cor- de ferens Tyburtius ignes. Emceríta, Lucij Anglorum rcgis foror, pro Chriftiana iti- dem pietate flammis cxtin&a, fpiritum domino reddidit. Fuerunt & alij permulti, qui incendio finiuerunt uitam , ut FinpedgdepDipo hadas Hercules , Sardanapalus , Catulus, | Lu atius , A(drubal , Portia, Dzedalion, Brotheus.. Quorum mortem rcpcries in corum Hiftória,qui fc occiderunt. - Martyrum quoque plurimi hoc mortis generc uitam reli- querunt, oc. - Eostb PR.AECIPLTATI i Roia diruta , Troianisá; profligatis,nc quid fupereffet rc- liquiarum , quod in poíterum urbis & populi ruinam ulci- fccretur, Vlyffcs Aftyanactem Hc&oris filium in przceps de- dit mira quidem immanitate. O uid.lib.15.Mcta.& in Ibin.Et Sc- nccain Troadc. : M.Maulíus( nni Gallos in obfidione Capitolij obrepen- tcs per ardua depulcra:) conuidus de rcgno occupando confi- lium iniflc, damnatus , c faxo Tarpeio praeceps datus cft. Autor apud Gellium, M.Varro.Cor.Nepos fcriptum reliquit cum-ucr- berando fuiffe necatum. 'Theffalus (à quo Theffalia nomen fumpfit) Haemonis fi- lius,ab Euryalo quodam aducna ex Offà monte pracipitatus eft. Ouidius in Ibin : Vtá; dedit altus éfummo Theffalus Ofla, &c. Sabinis Romam obfidentibus, quum "Tarpeia uirgo Capi- tolium prodidiflet, armillarum & anulorum(quos illi gerebant) padione, ubi in arcem introdudi funt, obfcquij immemores puellam przcipitauerunt. Plutarchus & Liuius teítes. Lycas ab Hercule pracipitatus eft, quód ci tunicam. cruore . Netsi ünctam, & ueneno imbutam atuiliffet. | Sabellicus, Oui- dinsin Ibin. | Lycur SCALARVMRVINAMORT. 7 ? Lycurgus Thracü rcx (tcfte La&antio) à fuis in mare pre- cipitatus eft, quód primus mero aquam mifcuiffet. A efopus fabulator Phrygius quam ueniflet Delphos , ibidé furti ab xmulis fal(ó accufatus ( phialam cnim argentcam inter cius farcinulas clàm pofücranr) de rupe infons przcipitatus eft. Plur. de fera numinis uinditta. iei i . Nauplius Palamedis pater quum intellexiffet Diomedem & Vlyfíem naufragio liberatos ( quibus tamen hoc imalum per infidias machinabatur) feipfum praecipitauit. Sencca. Igne fallaci moriturus Árgis Nauplios praeceps cadit in profundum, J-SCALARVM R.VINA M.O RT V.I. pie Man Vlyfsis ebrius apud Circen fa&tus , fcalarum «S ctüperiit. Mardalislibro 1 1.Pene imitatus. obit fxuis El- penora fatis , Prceps per longos dum ruit ufque gradus. Oui- dius lib.s.de Triftibus& in Ibin... ' Martialis ait Philoftratum , quum in Balneis Sinueffanis cffct,nimio hauftu uini in ebrietatem lapfum fcalarum caíu ; non tunc primum fedpauló poft extinctum. boo det : Plinius lib.7. ait A(clepíadem modicum Prufienfem füprc- main fene&a fcalarum laptu: füifleexanimatum. Sicqui zgro- tis m&dcri confucucrat, qui c funere retnlerat mortuum, fad: in- fidias uitare non potuit, TERRA ABSORPTILI Mphíaraus uates dum apud Thebas praliarctur, terre hiatu cum curru ( cui infidebat) abiprptus eft. Propertius lib.2.Non Amphiarcz profunt tibi fata quadrigx. Idem lib.3. Tu quoque ut auratos gereres Eriphyla lacertos , Dcelapfis nu- quàm cft Amphiaraus equis. uidi lib.3.dc Pento quoq; me- minit.Plutarchus in Paral .. Quum ingens uorago R.omz paulatim excrefceret & terram abíümeret , rcíponfum eft ab oraculo , hiatum non poff: definc- I6 nifi quis intró fc demitteret. Quo auditc(CCurtíus cquo in- fidens illuc dcüliit. Liuius lib.7. Propertius lib.3.Ouid.in Ibin. Idem fecit Anchurus Midz zcgis filius , ut iam diximus in -gorum hiftoria,qui fe occidcrunt, - Paulo Aemilio in. Pyrrhum. Epirotarum regem rcbellantc, quum $o —PL.——mHEPnn——————HMUA—— — WEM OPNS VUE IMS 0377. 988. VENENO EX TINCTI quum ab oraculo refponfum fuiffet Romanos forc ui&ores, fi quis eorum in uoraginem fe demitteret, Val. "Torquatus fponte fe obtulit, Autor Critolaus apud Plutarchum. |. Chore,Dathan,& Abyron quum infurrexiffent in Moy- fen & Aaronem, excitaffentá; populum ad auferendüm huic fa- ^ — cerdotium, illi principatum, protinus ( ut fcribitur Numeri cáp. 16.) dirupta cft terra fub pedibus eorum, & aperiens os fuum de- uorauit illos cum tabernaculis fuis & uniucría fubftantia corum, de(cenderuntd; uiui in infernum, operti humo , & perierunt de medio multitudinis. ; VENENO EXTINCTI. Onuenit Czíarem Claudium Imperatorem ueneno ab A. Agrippina uxore occifum:ubi atitem,& per quem dato, di(- crepat. Alij ab Haloto fpadone przminiftratum , alij domeftico per ipfam Agrippinam cóuiuio, quz: boletum medicatum eidem taliüm ciborum auido obtulerat. Quod cófirmarc uidetur Mar- tialis lib.1.Epigr.dicens:Boletum qualem Claudius edit, edas. Et Aufonius : Claudius ambiguo conclufit fata ueneno. Item Pli- nius de Bolctis loquens.Item Cor. Tacitus lib.15.; Lotharíus rex Gallorum , Ludouici quarti filius decefsit ex ueneno,ab uxore adultera (ut fertur) praeminiftrato. Eius quoq; filius Ludouícus V.Blanchz coniugis opcra eodem fito pe- riit. V olaterra. , Mahomethes cx Arabia ortus uaftata Syria, expugnatáque Damafco cius regionis capite , quum Scznitas & Arabas fue ad-. 1eciffet ditioni, anno uit. x L.uencno à domeftias dato, periit. — | Bapt.Egnatius. , - Conftantinus Imperator Hcraclij filius, quum annum uni- cum rebus prefuiflet, Martinz noucrcze dolo & infidiis uenenum haufit, quo fuffocatus cft. Ioannes Zimiíces Imperator, poft Nicephorum Phocam Confüntinopolim. profc&us , ibidem poft annum Imperij fcxtum , & fex menfes potionatus decefsit. Carolus Caluus imperator & Gallorum rey ucneno à Sc- dechia medico Iudaici fanguinis dato interiit, quum Mantuz in naletudinem incidiffct. Henricus cx Lucclburgo Impetator poft Albertum à Cle. mente Pontifice defignatns , dum fuperata Hetruria , Florentinis falutem iam defperantibus immineret, ueneno in Euchariftia & predofo N VENENO EXTINCT1L pretiofo Chrifti (anguine dato periit, anno Impcrij quinto. Il- lud autem. uenenum. datum eft opera. Roberti Siciliz regis. gnatus. — ^ — dai " Iulius Pollio tribunus, & uencfica, nomine Locufta, Brítatiz níco iuffu Ncronis fratris uenenum dederunt bibendum.Quod ita cun&os cius artus peruafit , ut pariter & fpiritus eius rapere- tur. Autor Cor. Tacitus lib.rs. - -- Ferunt Díocletíanum ? Dalmatia oriundum ; poft annum xx.Impcrij fai ueneno extin&tum. Cuius autem opera; non con- ftat. Volater, . Ludouicus Balbus dum biennio cum Carolo Craffo fra. tre tuo imperaflet , ueneno füblatus eft, relictis Carolo Simpli- «c, & Carolo Magno liberis. Socrates ab Athenienfibus iniufta de caufa morti deuotus, tritum in calice uenenum haufit.. Cuius uis dum in przcordia & ucnas ferperct, iacuit refupinus. Cicero lib. 11. Quzft. T ufcul, Ouid.in Ibin... : Marullus in Epigrammatis fcribit Biliotum aftrologum afper(is ueneno bolctisinftar Claudij perüfle, ubiait: ^. : Dum caucta(trologus perituris fydcra nautis. Dum fibi boletis non cauct, ipfe perit. Lucullum Imperatorem clarifsimum amatorio poculo pe riiffe teftis cft Plinius lib.23. cap.3. Annibal Amilcharis filius poft multas clades Romanis illa- tas tandem ui&tus , quum de Prufiz rcgis Bithyniae (ad qué con- ugerat) fide dubitaret, uenenum hau 1t qui in anulo gerebat. . Aratus dux Sicyonius, quum multos tyrannos fua uirtute fuftuliflet Philippo iuniori Macedonia regi coepit effe formido- lofus. Propterea ueneno lento ac fenfim dato ab co potionatus eft. Plutarchus. "T heramenes Athcnicnfis philofophusjiuffu norum inftar Socratis in carcerem detrufüs ib fit. Quo haufto, propino (inquit) Critiz , jus infidiis moriebatur. Valerius de Fortit. Alexander Macedo ab Iola przguftatore Antipatri ad re- gnum atpirantis filio ueneno potus efti Vis autem ueneni, quod in Macedonia gignitur , tanta cft, ut ferrum quoq; exurat. Cur- » tius teftis eft, uenenum illud per Caffandram allatum fuiffe, tra- ditumá; fratri Iolze.Conuenit inter fcriptores Ariftotclis infamia & maxima nota excogitatum. Ouid. in Ibin: Nectibi fida ma- gs triginta tyran- idem uenenü hau- quoniam is erat, cu- ^81 ) ww 22 VENENO EXTINCTI. gis miíceri pocula pofsint, Quam qui cornigero de Ioue nac pus:eratiisz 135090J91 à ' , Ladíslaus rex Apulie dum Florentinos bello aggredi,fuzd; ditioni fubmittcre conftituiffet , eorum opcra & infidiis uene no fuffocatus eft. | Gi L.V ectíus à Cxfarc fubornatus, & przemiis indu&us, ut fe dc inferenda Pompcio necc , à Bibulo, Curione , Catone , Lu- cullo,& Ciccroné (quos oderat) folicitatum profiteretur: quum unum atq; alterum,non fine fraudis fufpicione,nominaffet, de« fperato confilij euentu , ab ipfo Carfarc interceptus, ueneno cree ditur. Autor Suetonius,& Appianus lib.2.bell. Ciuilium. Rofimunda Cunimundi Gepidarum regis filia , interfc&to primo marito Alboino regc Longobardorum ; fecundum quo- que Helmigem nomine, Rauennz. principem , ueneno pra- ere perdere conata eft. Cuius partem quum haufiflet , ubi fenfit contagium per ucnas ferperc , euaginato gladio,cá coégit SEUanE poculi partem biberc. Quo fatto ambo fuffocati (unt; Paulus diaconus. - Antharís Longobardorum rex Theolinda maritus, quum fcx regnaflet annos infidiis domefticorum apud Titium extin- &us cft uenenato poculo, Nonis feptembris.Autor Paulus Dia- conus lib.4.de Gcftis Longobardorum. ! Cofsinus eques Romanus amicitia Neronis notus quum Lichene laboraret, uocatus Aegypto medicus, ut eius morbo mederctur , quum Cantharidum potum. przparaflet interemit, Plinius lib.29.cap.4. i £ | lias Dc- .. Scribit Kerodthenes apud Czlium, * Demofthenem pra'fi- mocritum. — dio uliimorum cafum con(ucfle uenenum geftare inclufum, quod etiam intrepide hauferit, ne quid indignum fua uirtute Macedonibus pateretur. Nam quum in Antipatri (qui Alexan- dro fücceísit ) odium, ucniffet , fanxerat Demades , ut capite ple- &erctur,Plut.& Plin.lib.33. Philopoemen feu Philopoemenes magnus Graeci Impe« rator, quum apud Meflenios in domicilium fubterraneum , nc- 3M auras neq; lucé exterius excipiens , fuiffet impa&tus; haufto i idem ueneno pcriit. V cnenü autem porgexit Dinocrates MeíTe niorum dux,parta deillo ui&oria.Plutarch.in cius uita. Seneca à Nerone przceptore coa&us, ut quod uellet genus. « mortis eligeret, uenas medico prebuit : nencno demum in bal- neo haufto,periit.Suctonius. yiaor —————— — HPÉR— MORTE $SVBITAÀ MORTVI $5 / V'i&or tertius Pont. Maxi.quum unicum anná fediffet,mor- tuus eft non fine maxima füfpicione dati ab Henrico ueneni in calice, dum facrificaret. Volater. — L.Tubulus facrilegus ab cxilio (quo propter multa flagi- tia miffus fucrat ) reuocatus , nein carcere necaretur , uenenum haufit. Autor Afconius Pediaríus. - Guillermus dux Veronenfium no&e quadam cum Floren- tinis Veronam ingreffus,à Carrarienfibus captus, & ueneno fub- latus eft. Volater. - Anaxagoras philofophus, quum annis 1 x x x t. uixiffer, ab Athenientibus in carcerem conie&us, quàd Solem (quem il» li rcucrebantur ) ignitüm lapidem uocaflet, ibidem epoto uenc- no interiit. Hermippus apud Diogenem. Plutarch. in uita Beri- clis alitcr fentit. ctis Axiftobolus rex Iudzz captus à Gabinio ; & Romam dus &us;in carcere porre&um haufit ucnenum. Conradus Imperator Friderici filius periit ueneno , quod medic à Manfredo ( qui Imperio fuccefsit ) pecunia corrupti dederunt. Conftans fama eft, atq; etiam Volaterranus fcribit, Carolum v 11 Gallorum regé ueneno fuffocatü. Quod à ucritate nó ab- horret, quum in Sphzrifterio prater fpem , ac nihil fibi timens, cxanimatus prop? concidiffe;ac pauló poft expiraffe dicatur. d Laodice regina Syriz, Antiochum, Deum cognomento; maritum fuum ueneno cxünxit,ob fupernductam fibi Pcolemzi fororem Berenicem. "Themiftocles iuto annum tatis quinti & fexagefimum abfoluiffet » ipe&antibus amicis epoto fanguinc taurino uitam finiui. Autor Plutarchus in eius uita. Quod eum fecifle dicunt ne in patriam (qua tamen pulíus fucrat) pugnare ab A rrerra cogeretur. ; : De Cleopatra; Lucretio , Baudicea Britannorum regina, & quibuídam aliis ueneno itidem prafocatis,iam fumus locuti. : MORTE SVBITA MORTVL RB lib.7. cap.s3. Nullis cuidentibus caufis obiere, dum calciátur matutino, duo Carfarcs, pretor & pratura perfun« &us di&atoris Czraris pater:hic Pifis exanimatus,ille R om. Q. Fabius Maxímus in confulatn (uo pridie Calendas Ianuarü. In cuius locum Ml, Orelíus paucifsimarum hora, zum conífulatum peuit. Ua ltem 84 MORTE SVBITA MORTYVTI Item Vulcatius Gurges Senator.Omncs adcó fani,atque tempeftiui, ut de progrediendo cogitarent. D Q.Aemilius Lepidus , iam cgrediens incuffo polliccli- mini cubiculi, - C. Aufidius , quum cgreffüs in Senatum iret, offenfo pede in Comitio. , Legatus quoque (qui Rhodiorum caufamin Senatu magna cum admiratione orauerat) in limine Curix protinus expirauit, progredi uolens. Cn.Bebíus Pamphilus,pratura & ipfc fun&us,quum à puc- ro quacfiflet horas. i A.Pompeius in Capitolio, fons deos falutaffet. M.Iuuencius "T halna Coníül,quum facrificaret. Seruilius Panfa , quum ftarct in foro ad tabernam hora dici fecunda,in P.Pan(am fratrem innixus. - Bebíus Iudex, dum uadimonium differri iubet. ;* M.Tetentíus Corax, dumtabellasinforo fcribit. — ^ C. Iulíus medicus , dum inungit, fpccillá per oculà trahens; A.Manlíus Torquatus contularis , quum in ccena placen- tam appetceret. j L.Duríus medicus Valla, dum mulfi potionem haurit. . Ap.Saufeíus fcriba, quum à balineo reucríus , mulfum bie biffét, ouumd; forberet. P.Quíntíus Scapula, quum apud Aquiliü Galli ccenarct. DecímusSaufeius tcriba, sim domi fuz pranderet. M.Ohfilíus Hilarus hiftrio , fumpta poft coenam calida po- tione.Hactenus ex Plinio. Caninius quoque primo die fui confulatus interit. Vnde exiit Ciceronis iocus : Vigilantem habuimus Caninium Con: fulem , qui fomnum in fao confulatu non uidit. Macrobius , & Cic.lib.7.epiftol.fami]. ! Fuit & Cn.Carbonís mors multüm infperata , qui dum uentrem exoneraret in latrina occifus eft.Plutar.in uita Pompeij. Sertorium inter epulas incautum iugulauit Perpenna. Idem Plutarch. ' Mithridates quoque fenior rex Ponti, morte repentina in- terceptus eft. *sb Gandarícus rex Vandalorum, dum capta Hifpali, Beticee ur- be,templi uellet prophanare,mortuus repente concidit. V olater; Alarícus Imperator apud Confcatiam morte fubita QE . , . us x GAVDIO ET RISV MORTVI $$ Gus eft. Paulus Diaconus. SNbass schen "Alphonfus feptimus rex. Hifpania in itinere fub arbote quadam repente exceísit. f ; '"Andebuntus rcx Anglorum in: cena nimio uini hauftu cecidit extirictdsec imer 2b] IE , - Aegeas procon(ul poft affc&um martyrio Andream, à ma- lo fpiritu correptus, momento cxpirauit. i E "Nicanorem Parmenionis filium (ubita correptum morte, fcribit Curtius lib.s.de geftis Alexand. ; Periit & fubita morte Ándragoras , autore Martiale, qui lib. 6. fic inquit : Lotus, nobifcum cft hilaris, ccenauit & 1dem, Inucntus manc eft mortuus Andragoras. Argia facerdos à Cleobi & Bíthone filiis ad Dianzstem- plüm in curru ue&a, quum dcam oraffer, ut illis pramium daret pro pietate, & quod homini uideretur optimum, mortuos in le- &o manc reperit. Quod fuit arguméto, matura morte nilul effe melius. Autor Cicer.lib.r.Quaeft.Tufc.& Plutarch.in Solone. -"Trophonius quog;, & Agamedes dum zdificato apud Delphos: Apollini templo , deum mercedem laboris poftula- fent, quoe homini eflet utilifsimum , pauló poft itidem mor- tui inuenti funt. Idem Cic. P "loannes Guilmeríus Corbinicus ( Corbinum oppidum eft in finibus Eduorum) uir potens opibus, augufta maicítate,& atoniana Propé grauitate; dum in templo ad (acrificium & ora- tionem fe reclinaret, incerta caufa & inexplorato mortis argu- mento, repenté cxpirauit, iam plenus annis. | , ? €trus Calceonus, unus corum, qui Ioanni puellam gal- licam Anglorum expultricem flammis dcuoucrunt, dum raden- dam tonfori barbam committeret, in ipfatonftrina repente dc- ceisit. Valerandus Varanius : Sic & cal sime (qui cen(uit cffe cremandam ) Pendula dum toníor fccat cxcrementa capilli , Ex- pirans cadit, & gclida tellure cadauer Decubat. ultrices fic pen- dent crimina poenas. GAVDIO ET RISy - MORTYI. | I Mmodica periit letitia Lacedzrmonius Chilo, quum filium 5 Win complexibus teneret Olympiz coronatum. Sophocles & Dionyfíus Sicilie tyrannus, utetq; áccepto ràgicze ui&toriz nuntio. Plinius cap.37.lib.7. 3 Lucianug - 4 " 95 IN CARCERIBVS MORTVI. pofterioribus autem, Alcmanem (qui mirificus componendis cantilenis artifex fuit) hoc morbo periiffe ferunt. Politianusin Nutricia, Cath. HOT... , Ferunt ex antiquifsimis Acaftum Pelix filtum hoc morbi generc (quem phthiriafim appellant)interiiffc. Plutarchus. . Calli(thenes quoque Olynthius , dum carceris cuftodia te- nerctur: przeterea & Mummius iurifconfultus eadem tabe pafsim | membrorum corrofifunt.Idem autor in Sylla. Traditum eft (inquit idem Plutar.) eum qui in Cilicia belli fcruilis autor fuit, Eunum nomine, captum, Romamé; perdu- &um,cx phthiriafi mortem obiiffe, . Platonem Philofophorum haud dubi? principem, funt qui dicant in celebrandis aniici nuptiis quum quietus decumberet, animam derepente cxhalaffe.. Nonnulli in morbum incidiffe, quem à corruptione pediculorum phthiriafim uocant. Inquit idem autor. ^ Maximianus imperator, ulcereinguinibus innato ; quum ceflent remedia, nec medici ob hominis immanitatem opem ferreaudcrent,ucrmibus undique erumpentibus obiit. Herodes rcx Iudzz poft trucidatos innocétes, quum in Apo ftolos Domini fzeuiret, ad extremum tante feritatis luit poenas, Eruperunt fiquidéin toto corpore uermcs , qui dum uniucrfum paísim corpus eroderent, tyrannum coégerunt,ut defperato rc- medio Pripee arriperet , cod; finiret uitam. Herodotus in Melpomene cribit, Pheretrinam Barcxorü reginam,immani crudclitate fosminam, Deorum v tione, totam uermibus putruiffe, coá; morbo miferam euomuiffe animam.- Sunt qui dicant Antíochum Epiphanem Syri regem, quum Hierofolymas peterct;curra delapfum, in hàc fordemin- &diffe;uermibusd; fuiffe abfumptum. it UÁTIN GARCERIBVS' MORTVI Vgurtha Manaftabalis filius nothus, Micipfe regis Numi- I darum nepos propter Adherbalem & Hyempfalem fratres re» gn! confortes occifos, Mario bello petitus,ui&us, & in triü- phum du&us,poftremó in carcerem conie&us cft, ubi cxpirauit. Plutarchus in Mario. Aldegifius Dcfiderii Longobardorum regis filius, à Caro- lo Magno ui&tus,& in carcerem cóie&tus cftzubi & claufit uitam, ^ Ce eftínus V.quum fummo pontificatu fe abdicaflet,à Bo- nifacio octauo (cui rei fammam commilerat) (ucceffore ,incar- ccrena |^ gij cuius nomina flumen habct. Claud .lib.?.in Eutro IN.LATRINIS OCCISI. 93* €crem detrufüs, & ibidem extin&us eft, "nmi Syphax rex Numidarum, quum d Romanis ad Carthagi- nentes defeciffet, ui&us à Scipione;& in triumphum du&us; T y- buri in cuftodia mortuus eft. esi am Atiftonícus ab Aquilio confule in triumphum du&us, & in carcere fuffocatus eft. : | AT Henrícus tertius,imperator,ab Henrico filio captus,& Ieo- dij cuftoditus, pzdore carceris mifcram exhalauit animam. Bapt. Egnatius. ; VOTHLA " Agatha uirgo Catanenfis füb Quintiano confule in carce- re extincta cft. "utm . Romanus martyr füb Afclepiade przfe&o in carcere prz- focatus eft. ES irc od - loannes primus, Pontifex à Iuftino in carcerem conic&us, ibidcm pzdorc emarcuit, & cxtin&us cft. à loannes x 1111. àR omanis incdia & pedore in carcere iti- dem intcrfe&us cft. IN LATRINIS MORTVI AYVT OCCISI. Ts ait Heliogabalum naturz portentum, fato à tali monftro pcenas repotcente, in latrina occifam fuiffe, dum uentrem exoneraret. Plutarchus. 2 1 Cn.Carbo dum in Sicilia uentris onus poneret, iuffu Pom- pe in latrina itidem occifus eft. , Feclicula uirgo quum nullistormentis aut pollicitationibus 3 Chriftiana religione diuerti poffe: , iuffu Flacci comitis in latri- nam detru(a eft, & ibidem mori coa&a. Valerianus Ireneum & Abundíum martyres in cloaca * L LI * * nm detrudi, & ibidem emori fecit, quód fan&z Concordiz corpus indcextraxiffent. — TUM EO DO DA T pooticsum M Atíyas ab Apolline ( quem ad tibiz certamen prouóca ' À ucraui&us,& excoriatus eft. Ouid.in Ibin:Mens quoq; fic furiis uecors agitetur, ut illi, Vnum qui toto corporc üulnus habertlonie Nuda'ue direpta pateant tua uifcera pelle, Vt Phry- Manes hareticus ( qui diuinam folümin Chrifto merid poncbar) à rege Perfarum cute direpta interfcGus eft, quód cius filium 54 FFVMO SVFFOCATL:': filium morbo laborantem interfeciffet , quem tamen fariatururn fe promiferat.. Autor Suidas apud Volaterranum. t Bartholomzus Apoftolus, regis Syriz filius iuffu Aftya gis cxcoriatus eft. Vnde Io.Fr.Mirandula in Hyrnis:Hinc ctiam pellem Prolemzi filius ardens, Depofuit. FVMOAVT VAPORIBVS SVTFOCATI ini3isnw 1 Mis: rex Crete. quum Dzdalum ad Siciliam gie per- fequeretur, à Cocalo cius loci rcge (quem Dzdalus mul- tis obfequiis fibi demerucrat) per proditionem captus, & in ther- mis fuffocatus eft. Ouidius in Ibin. S Q.Luctatíus Catulus orator , collega Marij, in confula- tu, ab ipío Mario mori iuflus, inclufus in cubiculo candentium carbonum uapore füffocatus eft. Autor Val. Maximus. ZLo€ Nicoftrati martyris uxor à beato Stephano ad catholi- cam indu&ta pietatem , crinibus fufpenfa, fumo fübter füffocan- tc periit. 'Thurínum fumi uenditorem fumo necatum fuifle fcribit Eraümus in illius adagij explanatione, Termeria mala. MVILIERES PARTYVS D:Q- LORE MoRTVAE, teh Viliíola Ciceronis filia Dolabellz primüm locata eft, de- mum Pifoni Crafsipedi, fub quo in partu diem obiit, Vo- lacer. - Julía Carfaris filia, & Pompeij uxor, quum. intuita effet uc- ftem coniugis humano cruore refperíam , atque ex iis. comitiis, - quibus Poinpeius & Craflus magna ciuium contentione confüe latum ootinucrunt, domum temeré delatam, grauius aliquid ui- ro accidiffe rata, (ubitó partus dolore concidit, Valerius de Amo« re coniugali. : Iunía Claudilla, Caij Caligulz imperatoris uxor, & Mar- ci Syllani nobilifsimi uiri filia, itidem in partu diem obiit, Suc- tonius. Hen T m DECOLLATI "A Lebasrex Larifle urbis Theffaliz , à fuis fatellitibus ob A crudelitatem obtruncatus eft. Ouid.in Ibint Quos; putas fidos,ut Larifleus Alebas, Vulnere non fidos experiare tuo, Cantharus fuit quifpiam Athenienfis caupo, quem Athe- nienfes ipti ob maloficia & impofturas fupplicio capitis affecc« runt t — a OBEBRE MORTVI-.; 95 runt. Autor Zenodotusapud Era(mum: Valerius. ro Philippus. Maria dux Mediolanenfis Italianum Forolinien- . em unum ex fuis ducibus fecuri percuísit, quód cum Florenri- nis (in quos bcllum gcrebat) diceretur dàm contentire, V olat. Sp. Cafsíus affe&atz dominationis fufpe&us;fupplicio ca- pitaiiaffe&tus cft domo eius diruta. Valerius de Scueritate. Li uuslb.z -- ee na Y . Iulía comes Eulaliz fub prefideDaciano capite truncata eft. Volaterranus. i5 Margariíta uirgo Antiochena, fub Olybrio eadem morte affecta cit. Volaterranus.. : Sp, Melíus ordinis equcftris largitione frumenti cx Hetru- rià aduedti in plebem faGa , ad regnum afpirare creditus: cft, ac propterea d Scruilio Hala obtruncatus. Theodora, uirgo Antiochena, füb Diocletiano hac extin- 75,52 4; Gacítmorte, ^ : - 'Tímagoras Atheniéfis capitali (applicio affc&us eft,quó d". Darium (ad quem legatus miffüs fuerat) more Perfarum adoraf- fet.Plutarch. HERE . Victor praful Carteiz urbis Hifpaniz fnb Maximiano non procul Mediolano hoc füpplicio uitam firituit. Sabellicus. Didius Iulianus imperator à Septimio Seucro (acceffore uo in abditas palatij balncas du&tus,ex:enta damnatozum mo- do ceruice, decollatus eft. Autor Sex. Aurel. - . Opilius Macrinus ab Heliogabalo ui&us, quinquagena- HO mator obtrancatus cft; | atrícíus Scnentis in fiioncurbis Romz fecuri percuffus cft. Plerique martyrum hoc fupplicio nitam finiucrunt, ut À n- fanus, Agathon, &c. disti FEBRE MORTYVYI Ntipater Sidonius dic (uo natali femper febrelaborabat, 74^ 244x.de eod; morbo periit ultima fene&ute. no miracu. : Antonius Monachus febreitidem correptus quicuitin do- mino;ztatc beati Gregorij. Guido Petramala Vbertinorum princeps , apud Nigrum inontem hoc itidem morbo,cxpirauit. V olat. Columbanus monachus ccenobij Luxouienfisitidem, Serena, Dioclctiani uxor, dolore inatyrum à marito. inter- fecto | 96 AVT MVRORVM RVINA. fe&orum in febrem incidit, qua extin&a cft. "Tacitus m apud Taríum febri itidem abíumptus eft, Autor Sex. Aurclius 3g. T 'Títus Vefpafianus in agro Sabino. hk dor Antonínus Píus duodecim milibus paffüü ab urbe, apud Loricosin uilla fua.Idem Aurel. Leo Conftantini Copronymi filius eodem periit morbo. Gotfredus primus rex Hierofolymz, anno uno poft ipfam urbem captam. ! Alexander Iudeorum pontifex quartana. VENTRIS PROFLVVIO. "T'taíanus dum rediret ex Perfide apud Seleuciam Ifauriz, ex profluuio deccfsit,anno imperij x x. Henrícus feptimus imperator itidem. ARTICVLARI MORBO. Septímíus Seuerus Imperator decefsit morbo articulari, feptuagenario maior. Iuftínus iunior graui pedum dolore, anno imperij fui x 1. INTERCVTIS MORBO. Eraclíus Imperator periit intercutis morbo,anno impe- - rij x xx 11. Volater. T Michael Paphlago co morbo laborans , Michaelem Ca- laphatem haredem iuitituit. TM Crantor Solenfis , Xenocratis auditor cadem periit morte. Diogenes Laértius. PESTE MORTVI. . Dos Calderínus patria Veronenfis , natus annos xxx.deceísit ex peftilentia. Vol. . Fatíus quoq; Pifanorum comcs uir iuftifsimus , eodem pc- riit morbo. "Zoé imperatrix& Conftantinus Monachus, cius ma- ritus codem fere tempore peftilentia interierunt. .— | Volaterranus ait beatum Ludouicum à (ccunda expeditio- nc in Saracenos redeuntem , peítilentia paísim caftra occupante uni cum Ioanne filio periffc. Alphonfus undecimus rex Hifpania, dum Saraut & Ziba- tar oppida obfideret, codem periit morbo. M.Antonínusg Imperator deceísit peftlentia, fexta quàm 1 zgro ——————HPHEÓQSÜ P4 &in fata concefsit, Crinitus lib.r, APOP. ET SANG. FLVXV. MORT. 57 ztgrotaffet dic. | ; S Michael Maurocenus dux Venetorum eodem perit modo.Vólat. t yis p Furíus Camillus o&ogenarius , peftilentia R omz inte- EI po&ta (qui de pifcibus fcripfit ) Romam Cili- ciam patriam reueríus , ibidem ingruente peftilentia fuffocatus eft;anno aatis x x x. : xe A Hoftilianus Perpenna pauló poft affumptü.imperium, codem periit fato Sex. Aurel. i j Czlius (cribit Paralium & Xanti ppum eodem füffoca- tos exitio.Plutar. Ioannes Andreas Ioannis Calderini preceptor. decefsit Bononiz cx pefte. d 3" Lucíus fecundus (gmmus Pont.anno fui pontificatus unde- eimo,pefte confumptus cft. Hermolaus barbarus, codem modo Romz expirauit, APOPLEXIA MORTVI X 7 Alentíníanus Imperator contra Sarmatas (qui Panno- V niam occupaucrant) profe&us, uocc aliquandiu amiffa, a- poplexiamortuus cft.Paulus Diac. buitis Secundus Pontifex , dum poft cenam cum archite- &o Ariftotcle fermonem haberet , obruente crapula repenté ex apoplexia mortuus eft. L. Anníus Verus à M. Antonio ad imperii partem acci- tus, dum inter Altinum atq; Cócordiam iter faccrer, apoplexia itidem extin&us eft. Autor Sex.Aurclius. BE Pettarcha in agro Patauinoyapoplc&icusitidem mor- tuus eft. nore SANGVINIS FLVXvy MORTwYrI. : Rímoaldus decimus Longobardorum rex, dum no- no die poft phlebotomiam in brachio fiGam, fagittam in columbam dircxiffet, crumpente continuó fanguine expira- nit.Diaconus de geftis Long. Alexander Imperator, Bafilij ilius erumpente naribus (n. guine. & — Ath 99 * CASIBYS DIVERSIS Attila rex Pannoniz multo uino potus, dum quiefceret,erus ptione fanguinis ( qui ei de naribus folitus erat cfiluerc) fuffocas tus cft. Autor Paulus Diaconus. ($CUPODAGRA. Lycon feu Glycon philofophus Socraticus periit podagrz : morbo, annos natus t x x 11 1 1.Laértius. Tyrannion Grammaticus (qui tria librori milia fertur ha- buifIc) deceísit iam (enex morbo podagra. Volaterranus. ^DYSENTERIA. Albertus Auftriz dux, Pannoniz & Bohemiz rex, dum "T utcis in Auftrià rediret, dyfenteriz: morbo decefsit, poftquam - biennio MEER Egnatius. 'Theop periicanno x 1 t. Imperij fui.Idem. Eodem quoque morbo periit cius patcr Michael Balbus; feu 'Thraulus. : Jus Imp.poft Michaelem Balb, dyfcntctia itidem ^pa ^u . Sanfonem Chülperid regis filium dyfenteria expiraffe, teftis cft Greg. Turonen. Idem fcribit Auftrígildem reginam codem modo periffe. | LATERVM DOLOR E. Ec L.Craffus orator, Quzftor intcriit ex dolore laterii, quum in fenatu contra Philippum coníulem acerrime declamaflet, Cie ccro lib.3.de Oratore. Bonifacius nonusanno xirrr.& menfe 1 x.fui pontifica" tus, codem periit fato. CASIBVS ALIIS DIVER- 3E $DS-MORNWTYL E(chylus pota in Sicilia in mcenibns urbis ( in qua mo* rabatur) egreffus, aprico in loco rcfedit.Super quem aquilà teftudinem ferens, clufa fplendorc capitis (quod erat capillis u2^ cuum) candem perinde ac lapidi illifit, ut daGegeftudinis cat neuefceretur. Quo i&umortuus eft poéta.. Autor Val. Max. & politia.in Nut. Aeíchylus aéria: cafu teftudinis i&us. Arríus Alexandrinus, Armodij filius, dum fuam haercfitt! (qua filium ab zterna patris fubftantia conabatur abduccre patsim diffeminaflet , acriusq; ferperet , & cundo uires acquire? tct ipfum contagium, fug tandem impietatis poenas luit. Etenim? dum Conftantinopoli feccffüm peteret, uentris exonerandi ca^ fa, fluentibus in foricam intefünis , mifcram cuomuit e : - " ci - NM ORTAM KUTATv:dg 99 €ius poftca iudicium experturus, de quo perperam fenferat. Vol. Sa ell. ( 1 : à . t E : OUR E Copronymus pctiit elcphantiafi, quum an- nos xx x y. imperaffet. MB IE TT - Orpheus Calliopes, & Apollinis filius , quam propter libe- ralem tormam à mulieribus adamaretur , ac nihilominus amore fui capas auerfaretur, ucl quód effet caftisimus, aut (ut aliqui- bus placet) procliuiorc in mares libidine, à Manadibus inter Bacchi facrificia occifus cft... Quiá; faxa & arbores cantu duxc- rat, & leones cxarmaucrat , duras mulierü ceruices emollire non. potuit. Ouidius lib.ir. Píus tertius Pont, Max. ulcere cruris (quo diu laborauerat) ad extremum perit... Diodorus Cronus fapientiz diale&ice rofeffor pudore expirauit, luforia quxftione non protinus a interrogationem Sulbonis difíoluta. Autor Plin.lib.z. | Eupoliís poéta, Nicie Athenienfis filius , primo die nuptia- rum ruinalcéti und cum uxore interfeGus eft.Ouidius in Ibin. . Lacydes philofophus Cyrenzus excefsit.ex-paralyfi circa Olympradem c x x x 11 11. Diogenes. DT Perícles Athcnienfis, Thucydidis zmulus , in adminiftran- arep.exceísit morbo lento. Plutarchus, i andis yt . Procopius tyrannus in(urgens contra Valentem principem, apud Natoliam Phrygiz ciuitatem uictus, réflcxis per uim arbo- rum truncis, alligatus & di(cerptus cft, "T'himagenes Alcxidrinus fub Pom du&us, penit ex uomitu poft coenam. Volàterranus. Amos propheta ab Ozia filio uc&e per tempora transfi- xus cít. fice : Anatholía uirgo iuffa tera tranfucrberata eft. Gregorius x r.Pontifex Maximus , dum annis oGo fediflet, intolerabili ucficze dolore concefsit in fata. Platina, Caelius feribit Minyze cuiuidam filias eo furore percitas,ut hu- manis carnibus uefcerentut,imó ctiam filios ad cam rem forti- rentuac Leucippam Hippafum filium(quem peticrat fors) laniaueript. Ioannem Scotum Chriftiane Theologi diíciplina pra- ftantem (dum crudiendis in Britannia pueris operam daret)fa&a conípirationc difcipuli (ui graphiis occiderunt, Crinitus, : Es Scribit peio captiuus Romam Fauftiniani pra(idis gladio per la- [oo DIVERSIS CASIBVS MORTVI Scribit Herodotus Pfammenitum Acgypti regem poto fanguine taurino fuffocatum. Carolus Magnus Aquifgrani ( ubi templum S.Martini extru- . xcra* ) decefsit 3e Ibycus po&a à latronibus correptus fpe przde, dum cul- tros iugulo uidit inftare, przteruolantes grues obteftatus eft. Aliquanto póft tempore dum homicidz federent in foro, rur» fumd; grues fuperuolarent, periocum inter fe fufurrabant in au- rem : Adfunt Ibyci ultores. Quo fcrmonc audito, homicidij fu- fpc&os habuerunt qui audiucrant, correptosd; tormentis ad ue« rum coégerunt , & ex eo quzftionem excrcucrunt. Atq; recom pera fcelus ulti (aüt, Aufonius : Ibycus ut periit , uindex fuit al- tinolans grus. Plutarch. Apud Eraímum. Carolus paruus Roberti Sicilia regis fllius Ioannam fratris (ui Andrex uxorem puluillo ori iniecto encgauit quód illa ma- ritum fuum interfeciflet. V olarcr. -"Alexander Macedo Beflam Ba&rianorum ducem bcllo ui&um , curuatis per uim arboribus alligauit : quas demum tan- toimpetu concitatas remifit , ut laniata pafsim membra dificcc- yint. Autor Plutarchus. - Dirce mulicr dolens maritum fium Lycum Antiopz amo- re captum , Antíopam ipfam tauri cornibus alligauit , ad cu- jus uociferationem protinus acceffcrunt "cthus &. Amphion, eiufdem filij , qui ad ulcifcendam iniuriam matri fatam , tauro. — indomito Dircem alligaucrunt, cad; morte cxtinxcrunt. Proper- tius lib.s. Atilius Regulus Xanthippi ducis Lacedazmoniorum in- fidiis ab Afdrubale captus, miflusá; ad populum Romanum le- gatus, ut ex fc uno & fene Carthaginentium captiui penfarentur, datoin contrarium confilio , ad inimicos iuxta praítitam fidem rediit. A quibus in arcam ligneam conie&us clauis introríum adais, cfleratam barbarz gentis fzuitiam expertus eft.Demum palpebris oculorum inferné & furfum uerfum confutis , Soli ex- pofitus, aliisd; poftmodum multis tormétis lento peremptus fa^ to. Claudianus : Prorogatetcrná feritas tibi Punica em Re gule. Cicero Oti. Gell. cap.4-lib.6.& Val,de Crudclitate,. — | Arcadío martyri manus primüm, demum pedes, cod; mo* o ctcra membra feriatim amputata funt, Andronícum martyrem Maximis Przfícs circa uentrem papytis infammaus fecit exuri , incenfos clauos cius digitis ap ponh —————— MORTYVI QVI REVIXERVNT. tet poniignitum ferrum in os immitti, dentes excuti,confra&is má« illis linguam abfícindiad extremum capitepuniri. — Bafsius cpi(copus d Perennio prafide in eculeo primüm fu- Ípen(us, demum laminis ardentibus citca latera, appofitis excru« ciatus, fuftibus & fcorpionibus czrfus , in ignem miffus; duobus poftremó ucrubus à talo ad uerticem capitis confixus , fpiritum. deo reddidit. d : Corona mulicr fub Antonio Imperatore arboris ramis pet uim reflexis alligata, eifdern in a&ra remifsis difcerpta eft. ; Minutía Veftalis fufpe&a libidinis propter elegantem cor- poris cultum, uiua defoflà cft. Liui.lib.8. — j Oppía quoq; Veftalis, comperta ftupri, obrutá eft terra. Li- uius eodem libro. et mts E Hely facerdos, quum in filiorum Ophni & Phinces deli&is conniueret, eosá; relinqueret impunitos, de fella cadens , fra&a . ccruice expirauit, domino difsimulationem ulcifcente;Sabell. | Adríanus quoq; mattyr cxtin&us eft crurifragio,fub Maxi- fniano imperatore. s MORTVI QYI REVIXERVNT. Viola uir confularis , áutore Plinio , in rogo reuixit. Et EN quoniam fübueniri non poterat, przualente flamma uiuue crematus eft.Val.de Miraculis. Idem deLLramía traditur. Calium Tuberonem fun&um prafe&ura à togo telas tum : idem ait ex teftimonio Meffilz. Ait & Corfidium funere locato reuixiffe , & locatorem fu. fieris ab eo elatum. Gabienus forifsimus clafsium Caefaris à Sexto Pompeio taptus , eiufdem iuffü inci(a ceruice iacuit in littore tota die; Deinde quum aducfperauiffet, petiit ut Pompeius ad fe ueniret, tceítatus fe ab inferis remiffüm labetes qudd nuntiaret, Plinius tap.s2.lib.7. : dr . Ferunt Glaucum quempiam mortuum prztet omnium ex^ pe&ationeni, guftato mellito pharmaco reualuiffe. Alij multis accurrentibus medicis, herba (quam Draconem uocant) uitzzte- flitutum dicunt. Autor Eraf. in explanatione illius adagij , Glau» cus poto melle refnercxit. Aefopum cx Phrygia fabulatorem, ''yndareum quoque & Herculem rcuixifle , teftis cft Ciis lib. 8. Le&ionum an» tiquarum. £35 Acíchyl . 108 PESTIL MEMORAB. factatis in loculis. V'rfos qui facri funt, & Jupos nen multà uulpibus grandiores co fepcliunt loco ubi iacentes inueniunt. Crocodilum (ubi mortem obiit)fale conditum facris inur- nis fcpeliunt. Vruenti gemmas & inaures appendunt. | Lethargus Hippamonis equus mortuus cum mottuo do- mino inhumatus eft. Auram Atalantze canem, quum Calidonia fas perermiffet, bruto ab indigenis fepulcrum ere&um eft, G:ryonis canis Gargitíos Ccerberi frater, ab Hercule cxefus, in Iberia monumentum habuit. : Marthes rex Acgypti cornícetm habuit impendio mitem, adeoá; cicurem , ut quocunque fuiffet imperatum literas defer- ret , ciens quà tranfüolandum, ubi fidendum, quiefcendum^ue foret. Propter quod obfequium adeó mite, nulliufá; ftipendi indigum, rex dignam putauit cui crigeretur tumulus. Quod quoniam apudauditores zer capit fidem, fi cui uideor hoc fin- x ffc uideat Caelium lib.13.cap.58.qui ex Graecorum monumentis hoc ipfim aduocat. Apud Perfas equí,apud Molofles canes fepulcra & exequias meruerunt, Vnde Stat.lib.2.Syl. Gemit inter bella peremptum Parthus equum, fidofó; canes fleuere Molofsi: Et uolucres habuc- - re rogum, ccruu(d; Maronis. Item Stoza filius: Suos de more Molofla uctufto Conditterra canes, cineres nec ledit opertos, PESTILENTIAE ME MORASBIIL:E S. L Eone Ifauro imperante, tantain utbeConftantinopoli fzeuitum eft clade , ut tercenta & amplius ciuium milia pcfte & fame confumpta fint. Volat.& Egnat. Anno à uirginis partu M. c cc c. Florentiae peftis triginta hominum milia abfumpfit. Porró fcribit Plinius Locrís & Crotone peftilentiam nunquàm fuiffe. SVPPLICIIS APVD INFE ROS DAMNATI SECVN- DYM POETASs. E Abulantur poétz "l'antalum diis hofpitio fufceptis,Pelo- pem filium appofuiffe comedendum , ut corum cxperirctuf dignitatem, ac propterea ad inferos perpctua fiti ac fame torqucee rijaquis ———————————————————— QVISVIS INVENT. PER. 105 1i, aquis & pomis ori imminentibus, quz non pofiit arripere. Propert.lib.z.& 4. & Horat.in Epodo. Seneca in OGauia. Sifyphus 'Acoli filius, quoniam ex Serius alios axo peri- mcba;, alios calce in aquas praecipitabat, hanc apud inferos luit poenam,at relabentem. femper fcopulum ad uerticem montis co- gatur uoluere. Ouid.lib.4.Mctam. Yxíonem Theffalum rota perpetua uolui dicunt,quód fe Iu- noni gloriaretur concubuiffe, Tibullus libro primo. Seneca in Hercu furente. AS d ! lC ae 'Tiítyus Iouis filius Roper tentatam ftupri Latonam , ab Apolline fagittis confoffus eft. Hoc autem fupplicio nunc tot- queri dicitur , ut renafcentes cius fibras iecurá; uultur femper di- laniet. Ouidius 4.Mctam.& lib.r.de Ponto, & in Ibin. Filiz Danai(quz ab auo Bclo dicuntur Belides)propter :2- sitos noGu, excepto Lino , interfe&os, perforatis urnis , aquas apud inferos eternüm hauriunt. Ouid.in Ibin, Tibul.lib.t. Prometheus Iapcti filius propter ignem Ioui furreptum, formatumá; luto hominem, à uulturibus roditur fub Caucafo; Propertius lib.z. sensus? ^L hefeus Acgci filius perpetuo damnatur otio, quód cum Pirithoo Proferpmam rapere uoluiffet. Verg lib.s. Sedet, zcter- numdá; (edebit, Infelix Theíeus. Seneca in Hippolyto : R.ota rc- fiftat membra torquens, Tangat Ixion humum,&c.Idem in Aga- memnonc:Vbi ille celeri corpus cuin&us rotzIn fe refertur. Vbi per aduerfum irritus, &c. QYI SVIS INVENTIS Pu RILEROVMN T. Hrafíus , (cu Thrafillus quum ad exorandas 4 Iouc plu- uias, Bufirim docuiffet hofpites immolare, interfe&us cft omnium primus. Ouíd.in Ibin:Vt qui poft annos facri monftra- tor iniqui , Elicuit pluuias ui&ima cafus aquas. Idem lib.t.de ar- tc, Dicitur Aegyptus caruifle iuuantibus arua, &c. Períllus quoque in tauro neo (quem ad reos torquendos excogitauerat) à Phalaride combuftus cft. Ouidius in Ibin : Acre Perilleo ueros imitere iuuencos , ad formam tauri conucniente fono. Idem lib.4.De arte amandi: Et Phalaris tauro. uiolenti membra Perilli T'orruit, infclix imbuitautor opus. Idem in Tri- ftib. Pcrillum primó, deinde Phalarim fic inducit loquentes : yt munus munere penícs ; Da precor ingenio muncra digna meo, Dixe Pli.lib. y. . cap.1i9, 939 - MORBI DIVERSI. Dixerat, & Phalaris poenae miranda repertor, Ipfe tuum prarfens imbue dixit opus.Claudianus lib.r.in Eutrop. Sic opifex tauri tormentorum; repertor, Quifüunefta nouo fabricaucrat xra dolori, Primus incxpertum Siculo cogente tyranno Sentit opus, docuitá; fuum mugire iuuencum, Phalarís quoque tyrannus codem poftea tauro inclu(us & crcmatus cft, quo alios prius fuffocauerat. OuidiusinIbin: Vtá; ferox Phalaris lingua prius enfe reíc&a, More bouis Paphio claufus in ere gemas. DE Pygmalion frater Anthzi quum immolationem hofpitum docilis, deorum aras fuo fanguine inftar ceterorum imbuit. Ouidius in Ibin : Frater ut Anthzii, quo fanguine debuit, aras Tinxit,& cxemplis occidit ipfe (uis. Díomedes ab Hercule datus eft in pabulum fuis equis, quos umano prius fanguine ipfe paucrat. Ouid.in Ibin: Vt qui terri- biles programen habentibus herbis, Impius humano uifcere pa- uit cquos. : Scyron latroin Attica à Thefco in mare przecipitatus cft, quo prius hofpites ipfe deturbabat : cuius offa mutata dicuntur --infcopulos. Icarus pater Erigones, quam Atticos ufum uini docuiffct, ab eisin ebrietatem lapfis intcrfe&us eft.Ouidius in Ibin : Mu- neribus tuis lederis ut Icarus, in. quem Intulit armatas ebria turba manus. Aegefta Siciliz fuit oppidum, in quo principatus eft Aemy- lius Ceníorinus, qui noui tormenti inuentorcs muneribus: cu- mulabat. Cui quum Aruntíus Paterculus, cquum exare fa- Gum ad fontes perimendos cxcogitaffez, eiutdem iuffu primus co coniectus cft,& ibidem enecatus. Autor Ariftides Milefius apud Plut. MORBI DIVERSI. Lbugo eft macula quzdam in oculo, à colore fubalbi- 4 do , qui cx glutinofa pituita procedit. Plin. Qua alligata eculo,albugines tolli dicuntur. Alopecía morbus eft incapite humano ex uitio humorum proueniens, di&tus à uulpe, quam Graci Alopeca dicunt, quód crebro hoc genus morbi patiatur : nel cx proprictate urinze cius animalis, qua ut afperfz herbze arcfcunt , ncque rena(cuntur no- ux,ita MORBI DIVERSI. uz, ita quoque pilos decutit hic morbus,qui poftca non füccre- fcünt; Vocaturaliter Alopeciafís. EtAlopecades uafer feu uulpio dicitur. Plinius ait hunc morbum Linguz herbz radice combufta & trita,emendari. . Angina morbus eft acutifsimus, fauces occupans & ftrangu- lans, qui aliter"l'onfze fcu "T'onfillae dicitur, ab Hippocrate & Galen Synanche : tra&o ctymo ab ango ucrbo,quód ho- minem angar. Plaut. Vcllem me in anginam uerti , ut huic anicu- lz fauces przoccuparem. Fit autem quando necturmor , necru- bor ullus apparct, fed corpus aridi, & vix fpiritus trahitur. Are- theeus medicus dixitmorbum hunc ex frigore frigidisó; potio- 11138 nibus gencrari. Anginz genera tria funt, Synanche, Cynauz . che, Parafynanche. Iulius Modeftusapud Macrobium te: ftis eft Angcronz dez olim facrificatum, quód populus R oma- nus hoc morbo,przmifsis uotis, liberatus fit, | : Amphimerínon febris cft quotidiana , qua: ex humoribus corruptis, ac prafertim pituita,coalefcit. Plinius cap.ro. lib.28. Apoplexía, (ca Apoplexis dicitur fübita percufsio, & ue- ut quzdam confternatio : quam. qui patiuntur, dicuntur Apoz plecticiHocmorbo periitValenrinus fübiti fanguinis cruptio- nc. Si fiatin partc corporistantàm, Hemiplagfía dicitur,hunc morbum Latini Stuporem uocant. Galenus ait in. Apoplexiis totum corpus fenfu priuari ac motu,folumá; fupcreffe anheliti. qui fi prohibeatur, maxima eft & acutisima apoplexia. Fit autem hic morbus interdum fulminis i&ujinterdum morbo. , AAtgema cft morbus oculorum, quum ulcus circulum ocult infiftat. Irím Graci, & Leucoma à candore nominant. Lati- ni Albuginem.Fit autem quando ex plaga tenui ucnis fractis fanguis fatlunditur toti oculo, deinde nigrefcit. Aurígo morbus cft, qui aliter Regíus dicitur. nomen ha- bet àcolorc auri, quem bilis per totum corpus diffuta reprafen- tat. Quo qui laborant, Autíginofi uocantur. Arquatus morbus dicitar à uarictate colorum arcus coele- ftis, quos affe&orum facies reddit. Plinius fcribit huncmorbum & Ictericum cundem cff: cum Regio morbo , ab I&crone aue, quam nos Galgulum dicimus. De hoc Lucretiuslib.4. Lurida praterea fiunt quzecunque tuentur Arquati, quia luroris de corpore corum Semina multa fluunt, fimulacris obuia rerum. Multaá; funt oculisin eorum deniq; mixta, ; (xs MORBI DIVERSI Que contage fua palloribus omnia pingunt. nidi rs . Plutarchus fcribit. Alphon morbum cffe quendam , quo quanuis laboraret Atoffa Artaxerxis filia, nihilominus à patre in nxorcm ducta eff. Ms N - Arthritis dicitur articulorum affc&io,ficut Pleuritis,cofta- fum : & Nephrítís,renum. i : Apopthofis dicitur pruritus palpebrarum, quum pili carum decidunt, quarum Diabrofís,Diftochíafis, Phthiríafis ctia funt uitia, ge Amaurofiís morbus eft uifam impediens incolumi pupilla, fcr? citra ullum dolorem. Amblyopia idem prop? cft cum Amaurofi, quando ita premuntur oculi, ut exerti perfeuerent, & plus iuftó patentes funt, u: contingit athletis inccertamine comprcfsis. Apthze ulccra funtin ore fummo , infantibus plerunq; pecu- liaria , uitio la&is ( quo nutriuntur) calido humore corrupti. Oriuntur & in proucdtis ztate, quando humoribus calidis con, currentibus rumefcunt ora afpe&u fanguinco. : Ancuryfíma tumor cft arteria praeclufze éfanguine , & fpi- rita caufam trahens. Fit autcm quum uulnerata arteria pellis nc- , quaquam fuperinducitur. Anorexia cít morbus quidam,quo affc&i cibum refpuunt, & faftidiunt:pelliturá; olfactu accti,& aliis odoribus acutis. Atrophía morbus eft maciem contrahens, quando corpus non alitur , continuó aliquibus deccdentibus , & nullis faccc- dentibus. Acrocordona ulcera fant uerrucis fimilia, ubi (ub cute coit aliquid durius, & interdum pauló afpcrius. poftemata dicuntur corruptiones carnium, mufeulorum, uenarum , & arteriarum , quz. initio rubra & dura funt, demum quum maturuerunt , multam emittunt faniem: Branchus fpecies eft Catarrhi guttur arripiens, quando fau- ces arteriarum afperitate lac(z funt. Bubonocele morbus dicitur , quando intefinum ufquc ad inguen duntaxat erupcrit, aut decubuerit, Batrachus eft tumor fub. lingua maxim? pueros infc- ans. , Bulímus dicitur morbus, quum ob famem ftomachus defi- ait, paulatimá; adcó frigeícit, ut extremae partes dcftituantur. Curatur autem accti aut panis calidi olfa&u:aut fi Sem. mem- ; rorum * ———ÁÁ—— —— o — ————— "CUN " MORBI DIVERSI. 113 bro ida aquaabluantur. vi eri Cieriu ueni eft ulceris, di&um à faui fimilitudine quam haber. Plinius : Ramorum fici teneri cauliculi cum melle ulccri- bus (quz Catriauocantur)illinuntur, —— ; Cancer canceris, morbus eft nafcens in omnibus ferà cor- poris partibus , fed maximé in mammis mulierum, quz natu- rali menftruo non purgantur. Ouid.Iib.2.Metamor. Vtá; malum lat? folet immedicabile cancer Serperc, & illas uitiatis addere artes. Cato de R.eruftica , Cáncer, cancri, ponit in mafculino: Eadem inquit) brafsica uulnera putrida , Cancrosá; purgabit. Aliter Carcínoma, feu Carcínus dicitur. Crinitus ait Can- crum differre ab Elephantiafi: quód Cancer unicum duntaxat membrum. occupet, Elephantiafis ucró uniucríum corpus fuo pafsim contagio depafcatur, Carbunculus eft tuber,feu uitium proueniés ex inflamma- tione: diciturá; ab ignco carbone propter inflammationem. Su- per eum puftulz eminent maxime nigrz , interdii fübliuidz, aut pallidz, in quibus fanies effe uidetur. Hanc morbum Graz Anthracem uocant. Plinius lib.25, ait, Carbunculum in Ita- liam primm ueniffe L.Paulo & Q.Martio cenforibus;ac effe pe- euliare Narbonenfis proninciz malum, ; Carcinoma (unt qui idem effe patent cum. Cancro, nifi quód maxime in fuperioribus partibus circa faciem, nares, & au- 1es prouenit. Cato ait hunc morbum fanari brafsica trita, Cephalza morbus cft acutus & péftilens , qui totum caput ánfeftat. Qui. dimidia folüm capitis parte laborant , hemicranidi dicuntur. Cephale caput ipibcat ; Condyloma tüberculum eft iníanabile : nafcens circa coro- nam podicis, proueniens ex inflammatione : in quo funt emi- nentes tumores , figura rotunda, nunc molles , nunc duri. Tres auté przccipuí podicis morbi funt Rhagadia,Hamorrhois, Condyloma. Cordapíus morbus tenuioris inteftini, cum nominant. : Coríago morbus cft pecoris bubuli , quam pellis ta tergo- ri adhzret,ut apprehenfa manibus à coftis deduci neqnceat. Pro- uenit hic morbus, fi bos ex aliquo languore maciem contraxerit, aut (udans in opere, poftea refrixcrit. Coríza morbus humore nafum obturans : Latine Graz uedo. quem iuniores Ilíaz val Cynanche - 114 c MORBI:DIYERSI: Cynanche dicitur pituita craffa in fauces. & ceruicem dela- t4, qua maxime laborant canes. Vnde etiam tra&um etymum. Tuncuox nihil poteft exprimere. Chiragra dicitur manuum morbus,quo qui laborant, Chi ragtíci dicuntur. Horatius : Nodofa corpus nolis prohibere chiragra. -— Chemofís morbus eft oculorum, quando cx tumore uche- menti utrq; palpebrz: conne&untur, ut uix liceat conniuere. : : Crethe cít tuberculum, quod nafcitur in palpcbra, hordei fi- militudine. Vnde & Hordeolum uocatur. Chalazía, morbus cft precedenti fimilis, quando tubercu- lumalbum modo grandinisinnafitur. — ^ Cophofis aurium morbus farditatem afferens. Cion eu Cionida tumor eft in gutture, quando fcilicet cx- creícens caro in faucibus ex Rheumateimpedit üocem. * "Calculus morbus cft in renibus,proueniens ex defe&u con- co&ionis.Fit etiam in uefica: tum appcllatur Liithíafis. Cardiacus morbusefítin ore uentris , qui accidit cum febre acuta, & motu arteriarum frequenü, recreaturá; flabclli uenti- * lationc. | cas Colíacus uentris morbus , quum. emollita aluo , liquida cgeruntur caula. debilitatis. Cauía morbi cft, fuperfluus & frigi- dus cibus, cominua frigora, aut calores uchementes. iírfocele morbus cft colcorum, quum tumcfcentes uenz fcrotum implent, fitá; tefticulorum alter maioraltero, |. ; Catoche & Catalepfis morbus eft inter Lethargum & Phrencfim medius , melancholico humore cum febre ueniens, quo affe&us oculos quandoque apertos, quandoque concretos & immobiles habet fine fenfu. Caros fpecies cft Lethargi,uehementem fomnum inducens. Cachexía cft malus corporis habitus omne alimétuin cor- rumpens,quádo corpus longo morbo extenuatum rcefe&ionem ob debilitatem non accipit. Prouenit etiam quandoque à reten- tione cxcrementi. Comiítialis morbus cít tantam animi confternationem af- ferens, affcttumd; adeó mentealienatum & attonitum reddens, nt trementibus membris , uenis; palpitantibus in terram deci- dat. Vnde & Caducus dicitur. Vocatur ctiam Herculeus, quód eo laboraucrit Hercules, Item, Morbus facer; quód in , fam maxime partem fzuiat , que fit fanctifsima, Comiualis ay- 3 tem, * MORPI DIVERSI. . 11$ tem, quód primus Romanorum (qui eo laborauit) affe&us fit in comitiis. Huic morbo przcipué funt obnoxij uiri qui atra bile, ucxantur, & ingenio darent. — pos - Dyfentería eftinteftinorum cxulceratio, qua qui laborant, uocantur Dyfenteríci. Latin? T'ormina dicuntur. Prouenit -quandoq; excibo,autacuto,aut minime conco&to, ^ Dyfüuría uocatur urina: difficultas , dum ucficz pafsiones urinamipfamfapprimunt. .—— . ) Dyfpnoea cft difficultas f irandi. Difcoia appellatur difficultas auditus. 01 /« Dracontíum; morbus eft apud Indos & Aegyptios, pro- ueniens in membris mufculofis, ut gutture, brachiis, coxis, cru- ribus. Loi Diabetes eft morbus renum , qui inueteratus ex prauo hu- iore congefto maximam iriducitfitim. Curatur fuperflui hu- moris euacuatione. ' Blephantus; Elephantía, feu Elephantíafis , morbus eft fimilis leprae , crebras. in fumma corporis parte gignens ma- culas, ac tamores, ruborc paulatim ícíe in atrum uertente.. Hoc affc&is morbo omnes corporis partcs nznulis quibufdá rubris 'inflantur. Nomen tra&um ab elephanto animali , cuius cutis ul- ccrofis uallibis cxaratur.Scribit Plin.morbum bunc inItalia non fuiffe anté Cn.Pompcij tempora. Dc hoc Lucret.lib.7.ficinquit: Eft pras morbus, qui propter flumina Nili Gignitur Acgypti jn medio , nea; przterca ufquàm. Galenus Rlephangaun inter juisicifiimo Y Elebbantiafrs os numerat. Differt à lepra, quoniam lepra haber € lepra diffe- cutis impetiginem guéndamim uclut fcabiem.Elephantiafis ueró rw», non cutem folüm, fed neruos & offa uitiat. ! Encanthís morbus eft oculorum, quum in ipforum angu- Jo tüberculum cft, quod palpebras parum diduci patitur, Eft au- tem nautis frequens. DE Epíalos fpecies cft febris ex pituita fügidaprocedens. —. Epiphora morbus eft oculorum, quum humoris. defcenfa anguntur oculi. Plinius ait carnem peponum Epiphoris oculo» rum prodefle. Columella, Magudarim contufam confpería po» lenraipfum morbum füpprünerc, Bpi nyctís ulcus eft aciem hebetans, & in cingulo oculi per. pcm humor emanans : quem morbum ait fanari illitis porri (ee tiui foliis. Ecttopia morbus cft oculorum Tagephtialmin contrarius, edu | à dum 116 MORBI DIVERSI. mpi LI dum palpebrz deorfum. conuertuntur. Gra Emphyfma (cu Sympyfis dicitur tumor & inflatio pal- pebrarum, i Epícauma ulcus eft fordidum , ex cuius purgatione humi- da. auz fant intus, effluunt. Epul s tumor eft iuxta dentem genuinum, quandoq; cum fe- bre & doloreuchemente, adcó ut hifcere hominem prohibeat. Empyema morbus eft Thoracis, procedens ucl ex fangui- ne commaculato, uel alicutus uifceris ulcerc. Enterocellae morbus cft inteftinorum difliuentium in te- fticulos. Martialis libro 10. Enterocellarum fertur. Podalyrius Hermes.- R0 | Epneumatofís dicitur uentris inflatio humoribus pituito- fisin uapores refolutisex mediocricalore. — ^ 5 0 Emphyfma cft fpiritus inflatio fub cute. Fit quandoquein uenire & niintraneis, , Erotes inorbus eft melancholiz , ex nimia amoris zgritu- dine proueniens, qui curatur uini potatione, balncis , fpc&tacu- lis, & aliisrebus iucundis, mentem ab eo tormento auocantibus. Ephialtes morbus cft, quo affe&i no&u fc ftrangulari pu- ..tant, aur membris aliquibus detineri, aut ex alto cadere , aut uo- ce & parata uenerc prohiberi. Hic fi inucterauerit j NIME aut epilepfiam afferet. Prouenit ex atra bile, & craísis humori- bus ad cerebrum tendentibus. Febres funt uariz : Quotídíana , quz accidit pituitofis, quandoq; pueris hyemali tempore;& feuibus ob nimium cibum, uclin uita maxime otiofa. Hzc certum habet periodum & ali- quando definit. Hanc Graeci uocant Aphemeri gam. Putrís fcbris cognofcitur ex pulía arteriarum inzquali , éalore magno & fumofo. Hzc fanatur miísione fanguinis , & humoris euacua- tionc. Contínua non habet remifsionc. Febris Acuta co- gnofcitur lingua affeGi nigra, ficis exccementis , lutea & uche- mente fiti inquiete noGurna, & mentis alienationc. "T'ertíana uno die perftat , tertio poftca redit. Habct originem à flaua bi- le, horrorémqueac fitim infert ab initio , ac propterea tempore eftiuo plerunque uenit, Curatur alui decoGione, urinz prouo- catione, & potioneapij. Quartana oritur à frigido humore, & atrabili. Calore tertiana inferior eft. Propterea plerunque folet efle autumnalis, Sanatur dizta', uino tenui & albo , ac tribus pi- petis granis quotidic cx aqua fumptis. Dicitur autem Febris à fc- | ritate, MORBI DIVERSI 115 ritate. Ea affc&i dicuntur Febrire, Febricitate, & Febricitari. Ícus uitium eft oculis adnafcens , quod non facil poteft auelli. Nafciturá; ex nimio pruritu, in his maxime partibus, quz pilis contegunrur. à Furunculus tuberculum eft cum inflammatione & dolore, quód in pus ueniat. "Gangilium, cft morbus in capite, quum humor quidam in- clüditur. Eft eciam nerui alicuius contorfio. Gemuríam Plinius lib. 26: ait morbum effe inter digitos edum nafcentem., | Glaucoma genus eft morbi cryftallini humoris mutati , in colorem glaucum. -Konorrhcea eft emifsio urinz minime uoluntaria, ex debi- Jitate proficifcens, cui occurritur abfünentia rerum inflantium. -Gangtana eft quedam fcabies curatu difficilis, quando iti- dem tumoringens afficit aliquod membrum. Hecterocranea morbüs eft capitis , quum caput ipfum in- sequaliter dolet tumet; & inter pilos rotunda & tumida (ur- gunt ulcera. - Hydron feu hyderon genus eft morbi, quum diftenditur aqua-cutis, Hydrocephalaa cft capitis morbus,ubi humor cuté inflat. , PURUS , tu Hydropifis cft morbus aqueus fubcuta- neus, quando fcilicet fub cute eft aqua, quz facit uentrem turge- fcere & inflari, Quo morbo qui laborát,explere fitim nequeunt. Horat.Crefcit indulgens fibi dirus hydrops, Nec fitim pellit,nid caufa morbi Fugerit uenis,& aquofus albo Corpore languor. - Herculanus morbus cft x corü numero , quibus nulla me» dicorum ope fuccurri potcft. Nafciturá; quoties caro in humo- rem craffum & fpumidum colliquefcit. Vocatur aliter [yjuínug feu Sacer, quód diuinam,id eft,rationalem animi parté uiolet. Hydrocella morbus eft , quum inteftina dcfluunt ac colli- guntur. Marualis lib.12. Omnes quem modo colei timebant,Di- centem tumida: in hydroccllas. : : Hypi fphafma dicitur ruptio uenz cx i&u & uena plerun- que procedens. Hyptafmus eft conuer(io ftomachi ex humore imperante. Harpe cít humor ex flaua bile proucniens, quitotum cor- pus late corripit. ^ Hazmorrhois genus morbi, quo Rx fanguinis fluxt pa- j tiuntur. 124 MORBI DIVERSI. palpebre cx reumate procedens. 'Trachoma uocatur palpebrarum afperitas. i; "l'onfillas morbus cft faucium,carne durata circa guttur.Di« cuntur tonfillz in homincjin fue glandulze, autore Plinio. Tympanites morbus eft de gencre Hydropifis , quo affc- Qus tumet,& tympani modo inflatur. Veternus morbuseft (omnum & marcorem inducens ex nimio otio & torpore. Hincpro pigritia & fomno plerunque ponitur.Hinc Veeternofi. | Vnguiís morbus eft oculorum , qui à Grzcis Pterygium dicitur. Vomiíca tumor eft excrefcens in corpore , faniem plerung; emirtens.Vomicam Plautus crumcnam uocauit plenam pecunia. Vredo morbus herbarum;arborum,fruticum,qui in uitibus dicitur carbunculusin cxteris rubigo.Plinius : Adurit la&eícen- tes germinum oculos,quod in lore Carbunculum uocant. ermína funt dolores corporis,qui quondam minuto mo- tu,& quibufdam ucluti ftimulis uerminum inftar (indere & pun« gcreuidentur. Verminare cft ucrmibus fcaterc. Cclíus: Nihil perniciofius pueris, dum uerminant. Verruca funt tumores in uultu, quos Greci Myrmecias uocant. Feftus Coffos appellat, Serpunt ufque ad ceruicem; quan-- doque dolorem afferentes & pruritum. Xerophthalmía cft oculorum pruritus, tra&o nomine -| ficcitate. Eft enim arida lippitudo, quum nectument, nec fiuunt oculi, fed eraucfcunt. AYCTARIYM. : Alij funt morbi numero prope infiniti, qui non doGrinam tantüm & elegantiam in fcriptore poftulant, fed experientiam quoque. Nam pleriq; omnes qui de his loquimur,fumum folum attingimus,& nebulas pingimus in pariete. Non eft hzc noftra mefsis. Et dum hoc fcribendi argumentum fumimus,nihilaliud affequimur quàm quód peritorum linguas in nos ipfos acuimus., Multi dum fux doétrinz ac fama dilatare uolunt pomoeria, mi- nus multo merentur laudis , quàm fi quos nouerunt, remos im- pom Quo fit ut his rcli&tis ad mea licia redire uelim. Neque ocipfum de morbis(quantulumcunque eft) delibaffem,nifi ic fet animus his quadam tenus fatisfacere , qui ex omni dolio ali- quid ftudent pitiffare, quid; nihil indifcufTum relinqui fibi uolüt. Pergamus ergo , & finem fa&turi breue auQarium Fbbliun s, Morbis QVI MORB. ALIQVIB. AFF. FVE., 1:6 : Morbis induntur nomina quandoque ab affe&o membro, ut Pleuritis à latere, Peripneumonia 3 pulmone: A caufis,ut Maniz, Mclancholiz. A fimilitudine,ut Elephas, Leo, Cancer, I&ericus, Polypus:Ab artifice, ut Chironium ulcus : Ab his qui laborarunt, ut Tylofia, Herculanus. ; APPELLATIONES EORVM /^| QVI VARIIS LABORANT | MORBIS. ' A PopleGici,Auriginofi, AnoreGici, Apoftematici, Afmatici, "Alfiofi, Aluini, Carbunculofi, Carcinomatici, Chiragrici, Chalaziaci , Calculofi , Cardiaci , Cocliaci , Comitiales , Colici, Dyfenterici, Elcphantiaci, Epiphorctici, E&ropici, Emphyíma- tici, Entherocelli; Erotici Eliofi, Febriculofi, Glaucomatici, Hy^ dropici, Hydrocephali, I&erici,Impcetiginofi, Ifchidiaci, Iíchiaci, Leprofi;Licterici,Lippi,Lagophth mi,Leucomatici,Lycanthro- pici; Lethargici, Lymphatici, Mentagrici, Mclancholici, Narco- des, Opiftonici, Orthopnoici,Phrenctici, Phthifici, Pituitofi,Pleu Ietici, Pcdicofi, Podagrici; Porriginofi, Puftulofi, Plorophthalini, Polypofi, Pneumonic, Paralytici , Peripncumonici , Sufpiriofi, lenetici,Stomachici,Stranguriofi, Sontici, Spaftici, Synte&idi, Scotomatici, Strumofi, Torminofi, T ctanici, Veternoft, Vermi- nofi, Vcrrucofi, Xerophthalmi. ' QYI MORBIS ALIQVIBVS : c INFECTI ET AFFECTI FVERYVNT. : Tiv aomius praful Cyzicenus Arrianz hzrefeos fe&ator laborauit. peratore floruit) lepra & morbo regio Galla uidua Romana Symmachi uiri Patricij ilia, laborauit ex carcinomate in mamilla. Volat. Plotínus Philofophus Platonicus, bo facro fuit obnoxius. Crinitus lib.25. Froila fecundus , Alphonfi: magni £lius, lepra correptus, zrumnofa morte uitam claufit. T Aríftarchus grammaticus. Alexandrinus ( qui floruit füb Ptoleinzo Philometore ) hydropifi laborauit. B. Andragaí(ina uirgo , uxor Ausberti cuiu(dam, qui fuerat duidas apud domefticus Vandegyfilli comitis Palatini , lepra laborans, cas- ^ 244€" nobio fe inclufit. Volat. ! Maria natione Acgyptius; mor- 126 QVIMORBIS'/ ALIQVIBVS . María filia Amzdei Sabaudiz ducis , uomica laborauit; ac propterea Philippo Mariz uicecomiti marito fuo nunquàrh congreffa eft. f Iulius Víator, eques Rom.coztaneus Volaterrani labora uit morbo intercutis. um Ln Medeius unus ex iis , qui Ioannam puellam Gallicam An- glorum domitricem flammis adiudicauerant, leprainfe&us, mi- fcre cxpirauit. Valerandus Varanius lib. 4. Medcius fi quidem . longofermone profatus, Aftruit effe fcelus flammis & morte piandum, Multad; adulandi ftudio SonnAgtk , ut Anglos Sicfibi conciliet, fed paucis inde diebus Corpus tabifico refpergitur ul- cere leprae. , ie Metrodorus philofophus, Epicuri focius, laborauit Tym- panite. | Eft autem Tympanites fpecics hydropifeos , ut iam diximus.. | TE LC .. Ptolemaeus Philadelphus rcx Acgypti podagrico morbo fuit obnoxius. Plin.lib. 7.aít & uomica laborafle , uulncratoó; pe&ore, (quum mortem in acie quaereret) medicinam inucniffc, Idcm Plinius fcribit perpetuam fuiffe febrem C. M oecenatí, cui etiam triennio füpremo , nullo horz momento contigerit Íomnus. . Antípa neGa.Plinius lib.7. Manilíus Cornutus Mentagra laborauit. Ad cuius remc- dium inueniendü duceta feftettia elocauiz. | Plinius cap.t.lib.26. Seruíus Clodíus cques Rom.Podagra laborauit;cuius do- lore coactus cft ueneno crura perungere. | Quo fa&o fenfu pro- rihus caruit.Suctonius. 8i Enníus pocta itidem fuit podagricus, neque tamen proptcr- ea abitinebat à mufis.Pont. dc fort. ^ Gofmus Florentinus morbo: podagra coaGus :eft domi fe continere.Idem Pontanus. — 1 . Ferunt Mi Craffüm furdaftrum fuiffe. Autor Cicero lib. «. uzeft. T utcul. | : Vatíníus autore Macrobio, quamuis podagra laborarctuo- lebat tamen uideri uitium: difcuísifle , & mille paffus ambulare "fe gloriabatur. Qs dÓxs Eniiecihi A -- Cambyfes abineunte vtate morbo facro affliGtatus, nut- quam potica fatis conualui. Nam plezofq; fibi familiares per in- I faniam ter Sidonius poéta omnibus annis uno die, natali . tantüm, corripiebatur febre , & ea confumptus cft (atis longa íc- INFECTIFVERYNT. 127 faniam occidit.Caclius cap.20.lib..- In eundem morbum (qui propterea diQus cft H erculanus)in- cidit Herculces,ucl propter immenfos laborcs,aut immittente Iu- nonc,adeo ut inipía animi dementía filios interficeret. Crinitus. Iulius Carfar extrema atate. animo linqui confueuit atque ctiam per fomnium exterreri.C omitiali quoque morbo bis inter rcs gcrendas correptus eft,autore Tranquillo.' Líuíus Drufus Tribunus plebis quum eo morbo labora- rer, Anticyram profedus, fumpto bdo Helleboro conualuit. Autor Gellius cap.25.115.17. T Ioannes Venetus, diícipulus Theodori Gazz, podagra plerunq; laborabar. qo "Theopompus Phthifi morbo laborans ab Afclepiade mc- dico fanatus eft. vH CH o6 | Díodorum podagricum fuiffe docct Martialis dicens:Liti- gat5,& podagra Diodorus Flacce laborat. Amedeus fecundus filius Ludouici Sabaudize ducis, morbo comitiali ad mortem ufq; laborauit. Carolus rcx Pánoniz articulari morbo plerunq; afficicbatur, ..., Volaterranus ait beatá Gienouefam , ob uit abítinentiam multis annis ex lepralaborafle, Quod cgo impium & fabulo- fum puto, à; diu Beniamin Anachoreta (qui annis x x x x. durauitin Erc- mo) fuit hydropicus. | .Heracletus philofophus hydropifi quoq; laborauit, neque tamcn uti uoluit medicis.Laértius. Vig f Pontanus fcribit Matthzum Aquilanüm pedibus & manibus captum fuifle : neq; tamen à Th ie use id fione deftitiffe, 3 cologize & Philotophiz ens MYTL Víntus Pedíus, nepos Q Pedij confülaris, fuit natu- ja mutus: quem propterea Meffala orator pi&ura docé-. dum «enfuit.Autor Plin.]ib.55,cap.4. ! He nes Atis Crafi fllius dprincipio mutus , ubi uidit irrüentem in iugulum patris fui Cyrum, O homo inquit, ne interficias pau. Autor Herodotus, & Gellius lib.s.cap.9, O13 ZLoeé uxor Nicoftrati martyris feptem annis muta fuit ex morbo.Demuin à bcato Sebaftiano curàta. i Aegles Athleta, quum fortitione inter pugiles fa&a uidif- fct fucum fibi fieri, ac dui ucrba ; repente in cum, qui id facicbar. acc 128 STRABON. LVSCI, ET MONOC. fcfe uidere quid faceret, magnum inclamauit. Autor Gellius, & Valerius de Miraculis, 3 HOMINES MALE OLENTES. Vripides pota oris graucolentia laborauit, quod quum ci obie&um fuiffet à Dechannico. Archelai aulico , cxcan- duit poéta grauiüs,quàm opinaretur quifpi&. Caelius cap,ro.li.13. De Gorgonio & Rufino, Martialis : Paftillos Ruffinus olet, Gorgonius hircum. ! M EI PBoE Erodotus in Polyhymnia fcribit Eurítum & Ariftode- mum ob extremam lippitudinem é caftris à Leonida rc- miflos. . HoratiusFlaccus uariis in locis lippum fe fuiffe docet, ut - Satyras.Hic oculis ego nigra mcis collyria lippus Illinere.Item: - Lufum it Mecenas , dormitum ego , Vergilius; : Namque pila lippis inimicum & ludere crudis, Complexiones quatuor (ut dicitur) humani corporis , Phleg- ; xa, Cholera fcu Bilis, Sanguis, Mclancholia. STRABONES, LVS CI, Br MONOCVLI. pore Neptuni ex Thofa filius, quum duos Vlyf- fis comites deuoraflet, ab ipfo Vlyffe fimulataamicitiainc^ | briatus eft uino; & altero ( quia prius erat monoculus ) priuatus oculo. Tibul. lib. 4. Cefsit & Aetnex Neptunius incola rupis, Vi&a Maronzo fcedatus lumina Baccho. Verg. lib.3. Aen. -Et telo lumen terebramus acuto , Ingens quod torua folum fub fronte gerebat. Idem: Monftrum horrendum, informejingens, cui lumen ademptum.Sidonius:Atque Ithaci ingenio fraudatum luce Cyclopam. Cocles Romanus alterum in bello oculum amifit, nomen propterca inde fortitus. - De Phileni lufca , Martialis lib. 1. fic inquit: Oculo Philenís - femper altero plorat : Quo fiat iftud quarritis modo ? Lufca eft, Acatíus orator focus Libanij fophiftz: unico tantüm ui- dit oculo. Philip . CAECL ET EXCAECATI 129 "Philippus Mácedo ab Aftere milite fagitta percuffus , alte- rum amiiit oculum. Vnde & Ariftides Philippum ipfum hoc ri- Plis.Bb.y; debat fcommate : Arimafpis cognatus cs. Arimafpi enim populi cap.j7. fi oculi. - nan QD) Tu NISI eo AECL ET. EXCAECAT1I Rtainter Iouem & Iunonem ludicra quzftione, utri fcilicet maior effet libido, uiro/ne, an foeminz : ^F vrefías Thc- banus iudex cle&us;quum pro Iouefententiam olii: ixiffetá; mulierem cffe lafciuiorem , ab irata Iunone excaecatus eft; Indi- natus Iupiter , czecitatenr uaticinio penfauit. Ouidius:in Ibin: Qualis erat , poftquàm iridex de lite iocofa Sumptus Apollinca clarusin arte fenex. Idem lib.3.Mctamor. 12: Politianus fcribit eum ide exczcatum fuiffe, quód nudam uidiffet Mineruam. ubi in Ambra ait:-Baculum dat deinde po- tentem T'yrefiz magni, qui quondam Pallada nudam Vidit, & hocraptam peníauit munere lucem. Sene. in Oedipode : Tyrc- fias tremulo tardus accelerat gradu, Comesá; Manto,luce uidua- tum trahens. 3140 V. ; ^ Antipater Cyrenaicus fuit pariter defioculus. Cuius czci- tatem quum mulierculze lamentarentur : Quid agitis? inquit, An uobis nulla uidetur noluptas cffe noCturna? Autor Cicerolib.s, QueftTuf. | * Appius Claudius quamuís czecus effet, tamen in illo fuo €afu, nec priuato nec publico muneri defüit. Autor Cicero. . Cacus fuit C. Drufus, tamen domus cius implebatur con- fültoribus, qui in fuis caufis, caecum adhibebant ducem.Idem au- tor, & Val.de Studio, ud ! Gn.A ufidius pratorius in czcitate, fententiam in fenatu dicebat, nec amicis deliberantibus decrat, & Graecam fcribebát hiftoriam, & uidebatinliteris, — - Diodorus Stoicus, itidem uifu prigatus eft. Verfabatur ta- menin philofophia, & fidibus Pithagorzorum more utebatur, munisq; tuebatur Geomctriz, dicentibus przcipiés, unde,quó, quamé; lineam fcriberent. TT - Afclepíades nobilis philofophus , interroganti cuidam, Quid ci czcitas attuliflet? R.efpondit, Yt puero uno effem co- mitatior, ' ; Democrítus quum cxiftimaret animi aciem impediri afpe- &u oculorum, ocilos ipfos fibi eruit, ut philofophiz , & rerum naturalium caufas. profundius meditarctur. Lucrer. lib, ;. Deniq; i Demoa né; 130 CAECI ET EXCAECATI. Democritum poftquàm natura uetuftas: Admonuit , memore$ motus langueícere mentis, Sponte fua lctho caput obuius obtu- lit ipfe. Tertullianus ait; idcó Democritum fe excacafle, quód malieres fine concupifcentia afpicere non poflet, Gellius lib. ro. De czcitate Democriti ex Laberio Mimographo citat aliquot uerfus, quos potes em Hy pfea niülier fuit not czditatis. Vnde Horatius libro f. Sermonum :INc:corporis optiina lynceis Contémplere oculis, Hypíca caecior illa, uin - "'Thamyras Philamonis filius, exczcatus eft à mufis , quas - ad certamen cantus prouocauerat. Proper.lib.2:Mc licet & 'Tha- myr cantoris fata fequantur,Nunquàm ad formofas inuidc cz- cus cro; Politianus án. Nutricia. Pontanus lib.5.de Stellis. Stefichorus poéta quum Hclenam fiis carminibus infamaf- fct, excaecatus eft.; Vbi tamen palinodiam cccinit ; recepit uium, Politianàs in Nutricia: - Et damnans: Helenam , laudansá; uicif- fim, Amittit, recepitá; oculos, tuus [mcra ciuis Stefichorus. Sui- das apud Volater. A081 | Afconius. Pedianus anno fuz statis. x x x 1 1. captus, cft. ;Oculis. Duodecim tamen poftea uixit annis, - Oft Daphnis paítor, qui carmen Bucolicum inuenit, Inminibus cáptus cit, quód ebrius cum quadam faemina concubuiflet. Au- tor Süidásapud Volates. ; Iusta eu Dydímus Alexandrinus, praful Caefaricnfis , cecus fuit à puero. Nilulominus Diale&icam & Geonictriam didicit, fcri- pfitj: commentarios in Plalmos. Autor Volaterranus. "Lucilla uirgo, filia Nemefij tribuni, czca fuit primó.Demum à Stephàno pontifice recepit uifum. Hac (ub Valeriano paffa cft. ;yolatcrranus. Homerum cecum fuiffe fatentur omnes. Vnde autem caci- zatem illam contraxerit , non fatis conuenit. Sunt qui dicant hoc i ex morbo contigifle: alij ex longa fenc&ute. Ouidius in Ibin apum aculeis excaecatum fcribit, & Pontanus dc ftellis lib.s. Cedoníus, unus cx difcipulis Chrifti, caecus natus cft. | Xenarchus philofophus peripateticus, pauló antemortem — -mifu orbatus cft. " i5 Sefoftrís rex Acgypti in extrema fenc&ute oculis captus mortem fibi coníciuit. Michael Anglicus: Niliaca tali cgecus re* - gione Scfoftris, Vltus adultcrij eft fatta nephanda grauis, Herodotus in Euterpe fcribit Pheronem huius $c(oftris fi lium; / .CAEORB/EXXEXICAROXERTL ET lium, cafa fortuito excacatumfuifle. — .--. Herodotus itidem feribit A nyfím regé fuiffe Aegypti ocu- lis captum. Pro quo Tortellius Amafim legit. CHINE Anchifam Boccatius czcum fuiffe fcribit, ex Seruij teftimo- nio, ac propterea Troianorum confiliis non interfuiffe, Caecita- tem autem cótigiffe ait quà d gloriaretur fe Veneri concubuiffe. Salaberga puclla ex agro Laudunenfi,( quz temporibus Dagoberti Francorum regis uita & fanGitate floruit ) cxcitatem ab utero matris attulit. ^ Phoenix Amyntoris filius , oculis caruit. Vnde Ouidius in Ibin: Id quod Amyntorides uidcas,trepidusd; minifter, Praeten- tes baculo luminis orbus iter. Oedipus ubi agnouit fe Iocafte matri concubuiffe , & pa- trem Laium dedifle morti, fceleris horrore, oculos fibi eruit; Ouid.in Ibin.Seneca in Ocdip. | Phíneus ira numinum exczecatus cft, quód filios fuafa Har- palices excecaffet. Sunt qui dicant Phineum. Idz filie Dardani; Scytharum rcgis amore ufque adcó captum fuiffe , ut cius fuaía filiis ex Cleopatra fufceptis oculos cuulferit Ouidius in Ibin, Martialis lib.o.Phincas inuites, affer & Ocdipodas. :' De Phinidis à Phinco patre exczecatis ; Idem Ouid. inquit: Vt duo Phinidz, quibus idem lumen ademit... * Polymneftor rex Thraciz, quum Polydorum Priami & Hecubz filium, fidci fuz: temporc belli Troiani creditum , auri (quod ille habcbat) cupiditate occidiffct , indignata mater He- cuba cidem , per fimulatam amicitiam connocato ; oculos eruit. Ouid.in Ibin:Euripides apud Plutarchum inParall — Polyphemus quum prius effet monoculus, ab Vlyfic pror. fus exczccatus cft. Caufam tam diximus, Ouidius in Ibin: Paítor ut Actneus, cui cafus anté faturos- Thelemus Eurimedes uaticinatus crat. lfacius Angelus Imperator , ab Alexio fratre magna pecunia a T'urcis zedemerat) excaecatus cft conie&tus. Egnatius. : Polizellus Atbenienfisiin bello contra Datim ducem Perá- tum,incerto cafu cacus fa&us eft.Autor Plutarc.in Parall. L. Metellus orbam luminibus exegit fene&utem,amifsis in- cendio,quum Palladiá raperet ex ade Veftz.Plin,lib.7 cap, 45. P.Cornelius Ruffus , Manljj Cürij in confulatu collega, dprmicps ocnlorá gium amifit , quis id fibi accidere fomnjarer, 13 Autor (quem prius. & in carcerem T" CAECI-ET.EXCAECATI Autor Plin.lib.7.cap.so. i -Plianus fuit uíurarius quifpiam caccus:de quo Erafinus me- minitin illo adagio; Pháni oftium. 'Tímoleon Corinthius ( qui expulío Dionyfio Syracnfas redemit ferüitüte) etate iam prouectus , morbo coepit laborare, quo cecus fa&us eft. Autor Plutarchus in eius uita... Ophíoneum , Meffeniorum atem, Paufanias apud Cze- liumtcribit, femper à: natali ftatim die luminibus captum , & pri- uatim & publicé uaticinia peregiffe , & poft uchementem capi- tis dolorem uidére ceepifle , ac mox rclapfum ad caecitatem denudi 555i; abit kb ! Iuftinianus imperator ante Leontium Callíriico patriarche Conftantinopolitano (cuius dolo prius imperio fuerat detrufus) oculos eruit. Paulus.Diacon. *ütn ít Conftantinus Copronymos imperator , Attabafdum pri- - mz nobilitatis hóminetri, imperatorem ab orthodoxis creatum, bicrinió poft captü,oculorü uifu cum liberis priuauit. Egnatius. Conftantinus imperator, Lconis & Irencs filius , INicephoz2 sum imperatotij ftemmatis homincm (in quem fuffragia imul- torum inclinabant) ocilorum & lingua ufu priuauit. Egnatius; Irene poftea imperatrix rerum potita, filià Conftantinum in poteftatem redactum. excaccauit. Egnatius. pr " Haraldum queridam principem fuiflcícribit Saxo; qui prz fenio amiferit uifam. Quod ctiam de Gormone teftatur idem Saxo lib.9. ETE E Atibertus rex Francorum Sígibrandum Asbrandi filium oculis priuauit; omnesá; eius propinquos uariis tormentis affe» - eit.Paul.Diac.de geftis Longobardorum. j Nautulphus puer natura czcus, precibus fan&i Senoch ui* fum recipit.Autor Gregorius Turonen. Belifaríus prafe&us copiarum Iuftiniani imperatoris, dcle- tis Varidalis, a&to de Perfis triumpho , Italia 3 Barbaris non fe- mel liberata , propter profperos fucceflus ipfi imperatori formi- dolofus & fu(pettus fa&us eft,ac proptereaab eodem oculis prie uatus. Quo fa&o tuguriolum in uia fanus fibi ftatuit , ubi ui- &umà pretereuntibus mendicabat his uerbis: Viator da obulum Belifario, quem uirtus extulit, cecauit inuidia. Autor Procopius, & Crinitus, cap.6.lib.o. Pontanus de fottitudine bellica ait, Líppum Florentinum oculis captü fuiffe, ac nihilominus in cacitàce rhetorü 4 pale : é 4 ophor etAVDEvVEAki1»5 -^ 4s fophotum auditoria frequentaffe point | '" Quumiin Troia Mineruz templum arderet, Yfurs demiffun | ccelo Palladium eripuit, ftatimá; oculis captus eft. Poftmodum placata ira dez, priftinum recuperauit uifum, Autor Dercyllus ápud Plutarchum. ; ur * ebat Metellus quoq; templum Vcftz incenfum confpicatus, Pala ladium eripuit, ftatim; oculis captus eft.Poftmodum dea placa- | ta, uifum recepit. Idem autor. ' AL udquii | - Naleríus Beftíus dum Rufcium L.Imbrid foceri fui &lium fidei fuz creditum , cupiditate auri interfeciffet ; ab ipfo poftea Imbrico correptus & excecatus eft. Plutarehusi 50 Herodotus in Erato ait, Epyzelum Athenienfemin bello 3ncerta caufa luminibus captum fuiffe , neq; fauciiti ulla cofpo- fisparte neg; ictum. | Kaílla Pannoniz regina maritü fum Vazulem exóculauit. | " Endra filius Bazulis Pannoniz regis; Petro itidem Pannos nir regioculoseruit. Autor Volater. ^ ^ 777 7 oo Bela fecundus Alrmi filius, rex Pannoniz 3 Boricho filio no- tho Colomaniitidem Pannoniz regis, cxcaecatus eft. u -" Colomanusrex Pannonie poft Ladiflaum, A]tmo fratri ocu- los eruit, & eundem occidit. ' ^ ADIT. n2. Fara uirgo (quz fub Heraclio Imperatote floruit) dum ab Hagerico patread nuptias compelleretur , in táritas prorupitla- erymas, ut inde cecitatem contraxerit. ^^^ Maiolus patria Arucrnenfis , archidiaconus Matifcenfis; ex morbo luminibus orbatus eft:uifum tamen complufibus pro- digiose reftituit. U6XU 2i Lycürgus à Thracibus ( quibus principabatür ) exczcatus ^ * eft, quód focminas quafdam. fequentes Bacchum fimulata cara dco amicitia interfeciflet. Autor Diodorus. n pod CLAVDI 1 BEL TUM Hierapolitanus, claudus fuit. Vnde apud Macrobium oc modo inducitur loquens : Seruus Epi&tetus genitus fam corpore claudus , Paupertate Irus , diis & amicus cgo. ent imus Colomanus rcx Pannoniz dicitur fuiffe lafcas;claudus, gib- bofus, lingua blefus, & ore improbo. ^" Damon Pzdorriba fuit quifpiam claudicans ; qui càm cte- pidas furto amififlet , imprecatus cft, ut faris pedibus maxime 1 3 cong, : 14.0 sita 3 "e, ; SSTYVITI ET INSIPIENTES- ^ Y Orccbi filii Mygdonis Phrygij ftultitia uulgi fabulis ces.— J lebrata eft,qui maris undas numerare conabatur, quá non poflet ultra quinque numerare. Autores Euftathius & Lucianus apud Erafmum. - Bagas fuit quifpiam ftupidze mentis,& attonitz. AutorPlu- | tarchus in Colle&aneis apud Eraímum. Vnde ortum adagium: Vt Bagas conftitifti. Melitides fuit (tultus, ab Homero celebratus:qui euerfa iam Troia ueniffe legitur, aaxilium laturus Priamo. Lucianus apud : Erafinum : Mclitidem aut Coroebum me putas per deos? -- Enthufiafmus eft quidá mentis ftupor,quo laborauit Mams machutus quifpiam fola infignis fatuitate. Vndc Maammaz chutí dicuntur. Luesits & ftupidi. Autor Ariftophanes apud Cxlium lib.o.cap.28. Amphiftídes tante fuit ftultitiz, ut ignoraret, utro cx pa- rente prognatus eflet. s Accon uctula co laborauit delirio ( ficuti iam diximus ) ut | folita fit ad fpeculum cum imaginefua, perindeac cum alia mu-—— liere confabulari. Autores Caelius & Erafmus, ex aduocatis Grz- corum teftimoniis. ' eiie ^ Cippius fimulabat fe dormire & ftertere, quà facilius eius nxor moecharetur. Quod arguit eum à zelotypia long? fuiffe alienum: Vnde natum uidetur adagium Ciceroni in quadam ad Fabium Gallum epiftola Baba iton onmibus dormio.Autor Lucliasapud Bcroaldum. if ) : Zenophantus fuit quifpiam ftultus , qui quó magis rifum ^ tohibere nitebatur, hoc ridebat profufius. MARCI: Mídas Gorgij filius, quum agreftem Panos dei cantilenam Apollinis carminibus praetuliffct , indignatus Apollo, afininas auriculas cideni indidit; quibus poftea abiitin rifum. Vide Oui- dium lib.rr. " Pfylli populi, dum Auftrum uentum plus nimio haberent ihuifum , ut fibi & faz terrz noxium , fumptis armis in eum ho- ftiliter profe&i funt , ceu uiuum aliquem hominem ;' & non rem incorporcam peterent. Herodotus libr.4. & Gellius lib.1e, C«ap.tu.: 3 , : Inter ftultos numeratur Claudíus priiceps,quód Domitium Neronem adoptaucrit, quum Britannicum legitimo toro natum haberet. Sabellicus. MED m 14i MEDICI, PHARMACOPOLAE ia ET CHIRVRG I NIMES ' A Pollo Ac(culapij pater medicine ufum primus dicitur at- tuliffe;ac propterea meruiffe deitatem. Ouid.lib.i. Metam. Inuentum medicina meum cft, opifex; per orbem Dicor,& hers barum fabíc&ta potentia nobis. Idem lib.t.de R.emedio, Aefculapío Apollinis filio plerique etiam inuentum medici- nz referunt acceptumzin qua adcó excclluitut mortuum Hippo- lytum fingatur ad uitam rcuocaffe,& EE Minois filium ab Athenienfibus interfe&um. Properius lib.z. | —— — Et deus extin&um Crefsis Epidaurius herbis, R.cftituit patriis Androgeona focis. . pa Acton Agrigentinus medicus , Athenis philofophatus eft cum Empedocle. Fuit antiquior Hip pocrate:ífcripfit de medicina librum unum. Suidas apud Volat. ; Axíftogenes Thafius medicus floruit temporibus Antigo- ni Macedoniz regis,ad quem libros plurimos fcripfit de miedici- na. Suidas apud Volat. j Atíftogenes alter Gnydius, Chryfippi philofophi feruus fuit itidem medicus, qui magnam adeptus cft famam ex curatio- ne Antigoni Gonatz cognomento. atya ss Or j Afclepiades Prufienfis , Cn. Pompe familiaris , rationem prius reperit, qua uinum z ris mederctur , relato éfunereho- inine& conferuato. Dicebat falutem conftare cibi potusá; abfti- ncntia:przeterca gcftatio ne ambulatione,& fricationc. Scripfit ad Mithridatem uolumina. Autorc Plinio.Mortuus eft fcalarü lapíu in extrema fene&ute.Idem blandimenta & lenocinia commentus eftad zgrororum gratiam & iucunditatem.Siquidem & balneo- rum contuetudinem fecit , primus; le&ulos excogitauit fufpen- files , quorum molli ia&atione irritaretur & obreperet fomnus. Autor Plin.lib.7.cap.37. & cap.s.lib.26. A cefíias fuit imperitus medicus, qui dum cuidam podagrico mederi ucllet, morbum & dolorem auxit. Vnde natum ada- Ed BER medicatus cft, ubi res in deterius uergit. Erafrm. in Chil. Arabs Apollinis fuit filius & Babylonis, quem Plin. lib.7. medica artis apud Aegyptios repertorem dicit. Antonius Mufa medicus fuit Augufti, de quo Horatius meminitlibro 1.Epift; dicenssNam mihi Baias Mufa fuperuacuas Antonius —— - iia ob mA CD p : ' Cafsius 141 MEDICI, PHARMACOPOLAE, Caísius Hemina apud eundem Plinium teftis cft Archaga- thum Lyfaniz filium Peloponnenfem, primum à medicis ue- niflc Romam.L. Aemylio, & M.Liuto confalibus.Fid;ius Qai- ritium datum,& tabernam in compito Acilio emptam.Ob id pu- blicé uulnerarium fuiffe cum tradunt uocátum, mirej; gratum aduentum eius ab initio: Mox à fxuitia fecandi urendid; nomen carnificis mcruiffe.Plin.cap.7.lib.2s.& Cap.5.lib.3o. Amythaon Melampodis pater inter claros medicos olim abitus cft. A pollodori duo fuerunt, Scyllaeus , & Tarentinus, Ambo: medici.Dc quibus Plin.lib.20.cap.4.loquitur. Artemon fuit medicus, qui calua interfe&ti, igned;: cremati, propinauitaquam éfonte noctu comitialibus morbis. Autore Plinio cap.i.lib.38. - Attalus medicus apud Plinium affirmat fcorpione uifo fi quis dicat duo cohiberi nec uibrare ictus. Alcon, fcu Alcontius medicus fuit uulnerum, centum fefter tiis à Claudio condemnatus, & exul miffus in Galliam ; demum reftitutus. Nefcio anis fit, de quo loquitur Martial.lib.s.Often- dit digitum fed impudicum Alconi, Dafioá;, Symmachoá;. Au^ fonius dealio Alcone itidem medico loquitur, qui Diodorum arufpicem uaniloquum fecit. : Agron medicus fuit , qui peftilentia Athenas pafsim occu- pante, affe&torum plarrifque'opem intulit falutarem , accenfis in proximo ignibus. Ceelius SIEUT Bafilíus Ancyranus profefsionc fuit medicus, Floruitá; im- perante Conftantino.apud Volat. Chíron Saturni filius ex Phillyra , herbarum naturas primus inucnifle , Achillemó; & Acículaprum docuiffe fertur. Phoenici Amyntoris filo oculis capto uifum reftituit, Propertius lib.2. Tarda Philo&etz: (anauit crura Machaon, Pheenicis Chiron lu-- mina Phillyrides. Verg.lib.3.Gcorgico.Quarfitaá; nocentattes, ceflcre magiftri Phillyrides Chiron, Amythaoniusá; Mclampus. Ab co nomen fumpfit herba, quic Centaurea dicitur. Plin.cap.6, lib.25. Cornelius Celfus libros de medicina ripfit oratorio mo- re, Floruit pauló ante Fabrum Quintilianum. ^ Critobolus medicus fuit, cui tingularem peperit laudem fa- gitta cx oculo Philippi Macedonis , citra oris deformitatem, fuu Dequo abundé Curtius meminit , lib.g. de geftis - EP Wa xandri ET CHIRVRGILI: 143 xandri, Plinius lib.z.cap7:. 7... E EE Ac: lcophantus, autorc Plinio medicus fuit, qui uini ratio- nem illuitrauit, Hicapud Plinium ait femen paftinacz crraticae dyfentcricis prodefle. ; | Idem autor fcribit, Chryfippum , Erafiftrati przceptorem, medicum fuiffe, qui Hippocratis, Acfculapij, & Pro dici medico- rum placita ingenti garrulitatc mutauerit. Crínas Matsilienfis fuit medicus , qui ad fyderum motus cx Ephemceride mathematica cibos dabat, horas; fobferuabar. Plin, fcribit hunc centum feftertia reliquifle, muris patriz non mino- rc fumma extructis, : Charmiís cx cadem Mafsilia fuit medicus:qui priores medi- cos & balnea damnauit.Frigidad; hybernis algoribus lanari per- fuafit. Merfit egros in lacus, adeó ut Plinius dicat , fe vidiffe ca- palares (enes ufquein oftentationem rigentes. ^. : Caftor medicus docuit Pipcritim herbam(quam alij Sili quaítrum uocant)bibi contra morbos comitiales. Autor Plinius lib.20. Idem fcribit (üccum radicis ferularum, oculorum clarita ti multum conferre. -. Cherías Athenien(is fuit medicus, qui apud Plinium teftis eft, radicem cardui ex aqua deco&ta poratoribus fitim facere, fto- inachum corroborare, & uuluis aJiquid conferre, ut imnares gi- gnantur, Chryfermus fuit medicus , qui Bulbiradíce in uino. deco- a Parctidas curabat. Cleempum Plin. fcribit fuiffe medicum, cui. Pythagorz li- brum de magicis herbis nonnulli afcripferunt. Democides medicus Polycratem Samiorum tyrannum cu rauit talenus duobus, fcripfit; librum de medicina. Herodotus in Thalia fcribit Democi em T'aliphontis Crotonienfium prin- cipis medicum fuiffe , atque duobus aurcarum compedum pari- busáDario donatum, Dexíppus Cous, Hippocratis fait difcipulus , qui fcripfit li- brum unum de medicina, — ; . Diocles Caryftius floruit temporibus Dari; Hiftafpis :rc- liquit commentarios. Plinius in multis locis. » DemogctatesSerui]liug citaturà Plinio lib. zs. Primusi; medentium herbá dicitur inueniffe, quà appellauit Hybcridam, Idem lib 24, ait Democritum fuiffe medicum, qui ip ualc- tadine Con(idiz, M. Scruilij copfularis fliz omnem curationg, nid auficram x 144 MEDICI PHARMATCOfP aufteram recufantis, diu efficaciter ufus fit la&e caprarum. Dafíus medici nomen eft; cuius meminit Martialis lib, 6. di- cens: Oftendit digitum;fed impudicum, Alchoni, Dafioá;,Sym- machod;.&c. | ! Epícharmus Cous fuit auditor Pythagorc.Scripfit de rerum natura ac medecina commentarios, quos adhuc extare in biblio» theca Vaticana,ícribit Volater. - Erafíftratus medicus fuit, qui primus cognouit morbum Antiochi ob amorem Stratonices nouercz.- Plinius fcribit hunc fuiffe difcipulum Chryfippi, ex-Ariftotelis filia genitum ; cui Antiocho rcge fanato , centum talenta donauerit filius cius Pto- lemzüus. Huric citat Gellius lib.re. C ELT À Euphorbus medicus, Eüphorbiz herbae nomen impofuít, autore Plinio lib.z4. 93 D i aped Eribotes Tclcontis fuit filius, medicina peritifsimus ut qui Oilci uulnus à Stymphalidib. illatum fanauerit. Teftis Orpheus apud Acgidium Maferium in Argonaaticis. ^ "Galenus medicus é Pérgamo ciuitate. Afíatica , floruit Tra- iani temporibus. Hunc Auicenna, czteriáue omnes medicorum principem fatentur. Scripfit de medicina libros complures, & in ópera Hippocratis.Carlius lib.ié.cap.tg." h Glaucías medicus fuit in cognofcenda cadauerum natura diligentifsimus.Plin.& Caelius cap.29.lib.16. ig Hippocrates Cous Democratis fuit auditor : uixit in fun. ma fatiiliaritate apud Perdiccam Macedonum tegem:Sufcepit fi- lios Theffalum & Draconem.. Hunc Artaxerxes magna mcrce- de Sors honoribus in familiam fuam inuitauit, autore Va- lerio. Familiaris fuit Democrito, quem ut infania curarct , ple- runque ad cum fcripfit. Amauit Grzeciam,ex qua nunquàm egref- fus cft. Mortuus cft Lariflie , natus annos c t1 1 1. , Hermogenes, fuit medicus, qui Adriano Imperatori, fein- terficere uolenti , circun(cripfit locum fub mamilla, quo letaliter percuffo , celerius expiraret. Autor Dion Cafsius. Iulianus fuit quifpiam Pharmacopola herbariz artis peri- tifsimus , quem Volaterranus etate fua floruifle fcribit. Lucas Anthiochenfis medicas fuit, Pauli apoftoli (e&ator,à quo edo&us fcripfit Euangelium;& AQ apoftolorum, Exccfsit. ' Tatusannos LX XXITIT. | (ds isa Lycus Neapolitanus Atriplicem( nomen eft herbz ) contra cantbaridas bibendum cenfet, apud Plinium cap.20/lib.zo. NE ON Menec BTOX€HEUR VR G3T:c018 144 Menecrates Syracufanus medicus, nullam ab his mercedem accipicbat, quibus medebatur. Curabat imprimis morbum fa crum hac lege, ut liberati fe cffc ipfius feruos faterentur. eumá; Iouem appellarent. Feruntd; in id tumoris fuiffe cuc&um ,ut quandoq; ad Agcfilaum Sparta s hoc modo fcriberet:Mc- necrates Iupiter Agefilao rcgi falutem. : Subridens Agefilaus refpondit : Agefilaus Menecrati fanitatem.Plütarchus in Apoph. & Czlius cap.38.lib.s, ^ niei - Martíon Mitylenacus dc fimplicibus cffe&ibus fcripfit.Item xud Plinium rumpi fcolopendras marinas fputo , rubetas item, alias; ranas fcribit. - IMycon apud eundem teftis eft adüer(us ferpentes nihil effe efficacius hippomarathro. | Machaon Ae(culapij filius, & frater Podalyrij , medicus fuit clarifsimus. Baptifta Pius lib. 4.:Eleg. Cura Machaonia maior & ifta manu eft. Hic Philo&etem Pants filium Herculis fagitta Hydtz uencno tin&a , uulneratum fanauit; Propertius libro 2. Tarda Philo&etz fanauit crura Machaon. t apédnetog Melampus Amythaonis filius , filias Preeti Argiuorum re- gis ab inania purgauit. De hoc Vergilius lib, 5. Georgico. Cet- erc magiftri, Phillyrides Chyron , Amythaoniusá; Mclampus, Meminit & Herodotus in Euterpe. Et Plinius lib.zs. EL Meges fuit chirurgus quifpiam , quem Volaterranus citat in Philologia. dis Nícías Pyrrhi medicus fuit , qui ad Fabricium neniens , pto- mifit fe domino mortem illaturum. Quod flagitium aucríatus Fabricius, Pyrrhum, quamuis inimicum, literis monuit, ut à Ni- cia caucret. Gellius uidetur hoc. afcribere Timochari, apud Gcl- lium. Cuadrigarins Niciz. Vter uter fucrit, parum refert de no- minc. Claudianus lib.s,in Rufinum. bort thor pole : Nicomachus Stagyrites: Machaonis fuit filius, & Acfcula- pij nepos. Scripfit de medicina libros fex. Fuerant eius nominis duo alij, pater & filius ambo medici. Quori filius ícripfit Com- mentarios jnPhyficam patris, & octo libros Ethicorüm ad Eude- mum. Autor Volarerra. pin: vid eq. us MER - Nícerotes unguentarius fuit E RR à cuitis nomine Mar- rialis unguenta uocat. Nicerotiana, li 1 Cafia, Cynnamo$;, Etnido niger alitis fuperbze, Fragras plum- bea Nicerotiana:Idem libio... ' Oribafius Sardianus , Iuliani principis iiti, fcripfit libros b. 6. dicens :Quódíemper jyicereriana; 146 MEDICI PHARMACOPOLAE, libros medicinz quitiquagintattes ad ipfum Iulianum, Suidas ud: Volaterranum;: 50500 ncobs ^ Ocularíus medicus fuit in Acgypto preftantifsimus, qui flo- ruit fub. Amafirege: Autor Hcrodotus in Thalia. Philippus medicus fuit Alcxandri , eid; fimma familiarita- tc & amicitiaiun&us : nam quum Parmenio literas ad Alcxan- drum dediffet, quibus eum monebat, ut ab infidiis Philippi, ue- lutab hofte Dario corrupti, fibi in egritudine caucret : Alexan- der xploratam habens medici idem , poculum ab: ipfo: Philip- po datum haufit , demum Jiteras Parnicnionis eidem legendas concefsit. T ! "Pon uir medice artis pcritifsimus, cuius nominc Pzconia hetba nomen fumpfit. ens lib.2. Pzconiis animo medi- cina potentior herbis. 3m rias nol f --. Plinius ait lib. zo. Petriclium fuiffe medicum ;qui Ophiaca | | fcripferit. in joi 4i | .. Éodem autore'Prodicus fuit medicus , Acfculapij. diícipu garalcpiiees los, Sclymbriz natus , qui medicinam inftituit , quam Iarralepti- cenruorant?tA 159015 (b^ r^ DIN A Philiftion Locrenfis fuit medicus, quem Gellius lib. 17. ca- pite ir. citat. P3 fen) Philon medicus fuit nobilis ; qui quum medicamenta quz- dam àd medendi ufüm exquifitifsima cócinnaret, & regias quat- dam Alcxipharmacas poteítates,cas Dcorum manus appellabat, uclut diuinas & falutares. Caelius lib.16.cap.1o. 55i Podalyrius Élius fuit Acículapij , & frater Machaonis , me- dicz artis pericitsimus, qui cum Grzcis ad Troiam profe&us di- citur. Baptifta Pius lib. 4; Eleg. Depofito non praítat opem Po- dalyrius.zegro. jl | Sinalus fuit medicus quifpiam, de quo $ylius Italicus lib.s; fic ingüit? Ipfe olim antiquo: ptimum Garamanticus. Ammon $crepater dederat; Sinalo morfusd; ferarum Telorumá; graues j&us fedare medondo. T "ut 6 - "(Themifon medicus fuit: magni nominis , Afclepiadis diíci- pulus,autore Plinio, quem plerifque in locis: citat Plinius ipfe.Tu- uenalis : Quot Themifon agros autumno occiderit uno. Bapti- - fta Pius lib.4.Eleg. Omnibus hoc anno morbis, noxaq; Zac f Conteinnesá; piam fic Themifonis opcm. Fuit eius nominis al- ter, quem Martialis fcribit confuetudinem ueneris habuifle cum fororeyubi lib.i2.ait ; Quarc non habeat Fabullz quaris uxorcin : Themifon, ET (CHIRYRGILO-- 142^ "Themifon; habet fororem. DORT Da '"Theombrotus fuit medicus, quem Ptolem:eus rex Mega- lenfibus acris donauit centum talentis, feruato. Antiocho rege, Autor Plinius lib:7.cap.37. lbisiisbi " APT heffalus codein autore , medicus fuit Neronis tempori- bus, qui cun&ta maiorüm placita tranfiliuit, & rabie quadam in omnes xui medicos perorauit. y putet anra. (erba Vectius Valens adulterio Meffilinz Claudij Cris no- bilitatus , pariterá; cloquentia affe&ator , fuo tempore nouam medicorum inftituit fe&am. i ; Sunt & plerique alij, quorum nomina & placita quandoque P/p. 4B eg; aduocantur à Plinio, ut Ariftogiton; Athamas , Callimachus, capp Cleopolemus, Damion, Diuces , Diodorus, Petronius, Doro- theus, Dionyfius, Sallaft. Hcfius , Hicefius, Hero hilus , Iccthi- das, Iollas, Lais, Leneus, Metrodorus, Nymphodorus, Opion, Praxagoras, Pliftonices, Scítius, Simus, Sofimencs, Sotacus, Q. Stertintus.Quorum nuda nomina ad nos peruencrunt. Porró multiplex cft nedicina : Pharmaceutíce;quz medi- Medicina camentis curat. Empyríce , quz folüni expcrimentis conftat. tnsltipless latraleptice, quz uiguenis. Cliníce , que ui&u& uenenis ^— ^ corporibus medetur. ME. ve TIR - VNGVENTA QVAEDAM dicium ET PHARMAGCA. [xc sertum Plinius ait effe medicamentum , quod fit ex cu- curiere fylueftri, fucco expreffo e femine. Crocinum, fpecies eft unguenti, quod cffiitur Croci com- miftionc, Propertius : Sit menfz ratio , uoxá; inter acula cur- rat, Et Crocino rares murrhcus ungat Onyx. Alio nomine Crocomegma dicitur. Fiebat autem ex croco trito, & uino dulci. Hoc Komani non folüm corpora dclibuebant,(ed & fpar- gebant pulpita. Vndeidé Propertius:Pulpita folennes non olue- re crocos. Crocinum, autore Plinio , in fo]a Cilicia diu maxime fuit laudatum, mox Rhodi. i ^ Bpilima unguentam eft uilifsimum, quo pafsim utebantur ueteres. " Malobathtum unguentum eftodoris fra rantifsimi, quod affercbatur cx Aflyria. Eo Romani fuos capillos ungebant in deliciis, ut uidetur innuere Horat.lib.3.Car.Od, 7. M; obathrus 3 Sidonio uocatur, qui kocunguéto delibutus éft, Malobathrii, tefle Plinio , urinám cit. Oculorum Epiphoris üino expreffim p E utilifsime 14.8 VNGVENTA QVAEDAM utilifsime imponitur. Item frontibus, dormire uolentibus. . &Meudétium eft unguentum,quod fiebat in Mendcfo Acgy- ti-utbecoak c Mithrídatícum, feu Mithridatios uocatur antidotum, quo Mithridates rex Ponti aduerfus infidias uenenorüm confucuerat fetutari, Eius compofitio fit é duabus nucibus ficcis. Item ficis totidem , & ruthz foliis uiginti fimul tritis , addito falis grano. Quod qui iciunus famct; eum ueneno fecurum forc toto die promittit Plinius lib. 25. capit. 8. Antidoti nomen adhuc noftra manet aetate. Nardínum . dicitur unguentum , quod fit cx Nardo, quod alio nomineuocatur. Folíatum, Eft autem Nardus feu Nar- dum frutex odoris optimi. Tibullus : Illius puro. diftillent tem- pora nardo. Frequens eft in Perfide. Vnde ab Horatio in Epo- do uocatur Achzmenium , ubi ait: Nunc & Achzmenio Perfun- dinardo iuuat. Indicum Plín.lib.12.uocat: Inuenta, inquit , na- perin Thracia herba cft, cuius folia nihil ab Indico ds diftàt. Pontanus Arabum uocat, Hieronymus Balbus Aflyrium. Lucre- tius lib. 2. Et nardi foré ne&ar qui naribus halat, Alis Foliatum & Spicatum dicitur. Conftat Omphacio, Iunco, Balano,Cofto, Nardo, Amomo, Myrrha, Balfamo. Narcifsinum uocatur unguentum quod componitur ex | Narciffo 8lore dclicatifsimo. Conftat generibus odorum. Scd jam componi defüit. Autore Plin Jib.15. : Niícerotíanum uocatur unguentum odoratifsimum, cuius autor fuit Nicerotes Pharmacopola. Martia.lib.s.Fragras plum- beca Nicerotiana. Idem lib.ro. s Odontoftimma unguentum eft , quo conficantur dentes, ut albeícant, & exuant rubiginem, ie c1 c Oenanthínum unguentum eft, quod fit ex Ocnanthe, id eít, labruícee flore. Landibile fuitin Cypro, deinde in Aegypto przpofitum. Autor Plinius, Panatheniacum fuit unguentum Athenienfibus peculiare, - 3 quibus nomen fumpfit.Plinius libro 13. Panatheniacum fuum Athena períeueranter obtinuerunt, ; Amatacinum, Amaraco florc odorstifsimo conficitur. Vnde adagium natum : Nihil cum amaracino fui. Lucretius: Poftesá; tuperbos Iungit amaracino & foribus mifer ofcula fi- it.Idcm lib.z.Porró Satmpfucinum aliter uocatur,quoniam ampfücus eadem cft herba , qua & Amaracus de qua M: gil Jd P — ——-— UGET PHARMACA ^ 14$: Iib. 1. Aeneid. Vbi mollis Amaracus illum Floribus, & dulci afpi- rans cóple&itur umbra. Amaracus füit puer regius unguétarius; rimapatidd Qui cafa lapfüs dum ferret unguenta,matoré cx confafione odo^ rum creauit odorem, inquit Seruius. Vnde optima unguenta di^ cuntur Amaracina. Laudabile fuit hoc unguentumin Co infula. Poftca codemloco przlatum eft Mclinum. Optimum eft & Mi- tylenis & in Cypro,ubi plurima eft fampfücus.Autore Plinio. : Metopium fuit un uentum, cuius przcipuam landem me- ruit Acgyptus, mox abftulit Pheenicia. ^ ' : ico Pardalíum laudabilein Tarfo , cuius compofitio & miftu- ra oblicerata eft. Dicitur autem à Pardali animali , cuius odorem reddit. , * Balanus herba eft unguentatia , cuius fücco unguentum com ponitur Balaninum , quod éxpeditifsimum olim fuiffe, fcribit Plin.Reünaá; folitum mifceri , Balanatus , 3 Perfio dicitur oleo delibutus , übi ait: Tum cum maxillis Balanatum: Gaufape pe-. Zalapatio. Gis.Myrobalanum uocat Martialis ubi ait : Quod nec Vergilius nec carmine dixit Homerus , Hoc ex unguento conftat & ex Ba- lano. Glans autem qua conficitur, przcipuz bonitatis eft in Troglodytis, Thebaide, & Arabia. | Melinum unguentüi , fit € malis Cotoneis,, & ftrutcis ad- miftis Omphacino; Cyprino , Samio ; Balfamo , Iunco, Cafia, Ambrotano. "Sufinum conftat ex Tiliis , Balano, Calamo, Mello, Cyna-. momo, Croco, Myrrha, & eft omnium tenuifsimum. Oyprinum, unguentum ex Cypro, fiebat Omphacio, Car- damonio, Calamo, Afpalatho, Ambrotaro.Fuit optimum in Si-: done, moxin Aegypto. "Telinum fit exoleo recenti, Cypro, Calamo, Mcliloto, Fce- nog:zco, Melle, Mello, Oraro, Amaraco. Fuit etate Menandri oeétz celeberrimum. E Megalíum fucceísit ex oleo Balanino imo, fonce ocylobsllamio; Caf; Refina. ese deer Cynnamomum uhpuentorü omniü eft crafsisimum.Vo- catur ab eiufdem nomimis frutice, quiin Athiopia, Sabzis, & auítrali India frequens éft: Huic unguento adiiciuntur Balanium oleum, Xylobalíamur; Calamus, Iuncus, Balíami femina, Myr- rha, Mcl odoratum. Cynnamum cadem eft arbufcula , quie & Cynnamomum, qua eiiam conficitur unguétum eiufdem nominis. Hoc uidetue j habuiffe (OUS TTISSTPMT? iei uit, perd; auia montium & nemorum caneuno feras infeGari folitus eft , necunquàm dómum reuocari potuit. Vndé natum adagium, Melanione caftiot: ^ etes ue. SA "*Rhodogune, Dati filia, mortuo. maritó, tutricem dedit, * lit Ahea mortifecundasnuptiasfuadentem. ——— 7 dope. . - Corn. Tacitus fctibit Pontíam quandam Romáriam fcemi- ; nam nullis uerborum lenociniis, aut pollicitationibus ad adulte- rium cum Oauio tribuno plebis committendum impelli po- tuiffe, quin ab eodem tintetfici maluiffc. E NEAL 'P.Scípío Afticanus expugnata Carthagine. Hifpaniz ciui- tate, uirginem tempceftiuam forma egregia , & nobilis uiri filiam produétam ad fe, patti inuiolatam reddidit. Autor Gellius lib.s, cap. 3. ; E " * Quindi C.Gracchtus Sardiniam prouincia adminiftra- uit, nalla meretrix introiuit eius domum, nulli pueri eximia facic di ad cyathum fteterunt. Idem Gellius. " Chía: mulieres tanta fcrunt caftitate , ut neque adulterium, |. nequeillegitimus cócubitus apud cas unquam prodatur accidif- ... fe.Plutarch.de Virtutibus mulierum. - | ' 'Trebonius pudicz (an&itatis miles Lu&um Marij exforore | mepotem,caftitati fuz (tuprum & infidias molientem dedit mor- ti.Plutarch.in Apopht. Fetur Euripides perpetuo mulierum odio conflagraffe, fiue s natura eflet talis, abhorreretá; à mulierum coetu, fiue quód uas habuerat uxores fimul , pro Áthenienfium decreto:quarum raatrimonij quum Férteaufc toti fexui bellum indixit, Czlius lib.15.cap.ro. Iulíanus Imperator tanta enituit caftitate , ut poft ámiffani coniugem nihil unquam Venereum attigerit. Autor Ammianus Marcellinus lib.25. porca adbuc Syritha Synaldi regis Danorum filia tanta fuit pudicitize, ut quum ob elegantiam forma magna procorum frequentia pete^ retur, neminem tamen infpexerit.Saxo lib.7, - turi . Dryas, Fauni filia, afpe&um uirorum pes adcó refugit, ut in pubircum prodire nunquam uifa fit. Quo fa&um eft;at uetitü fine cius facris intereffent mares.Autor Plutatchus. — ; - Olim tanta fuit Patauinarum mulierutn caftitas, üt rion nifi Operta facic prodirent in publicum.Cel.lib.7.ca .17. Vnde Mar- tialis; : Tu quoque nequitias noftri lufusd; libelli Vda puella le £65, fis Patauina licet. —T fj Diogenes - 162. C;A.S;T I S.S T: MSIT. Diogenes T'ragoedus ab.uxore perpetuó abftinuit;. pslsiey , Foutíus Aufidianus ubi reíciuit filiam à Fannio Saturnino: pzdagogo fuo corruptam, utrung; puniuit morte. Val. Max. . - 3Pub.Mauíus libertum (quem unice diligebat ) propter il- latum filiz ram nubili ofculum interfecit, Idem de Pudicitia,. - ^ ,QxFabiusSeroilianus quum fufpeGam haberet filix pudi- citiam, cam morti dedit, demum uoluntario feceffa confpc&um, patri& üiranscxulauit. Val. — ^ BIOS NU " Pub. Attílíus Philitcus, filiam fuam interemit, quód ftuprt, fc crimine coinquinaflet.Idem Val. ieri Hippo, Grzca mulier, capta à nautis, quum. pudicitia (uz, ftupru & infidias parari fenfiffct,no&u fein aquas precipitem de». dit, maluitá; mort pudica, quàm impudica uiuere. Val. ^ .Captiuz "Theutonicorum coniuges, Matium ui&toré ota- runt, utab co uirginibns Veftalibus dono mitterentur, affirman-, tes eque fe,atque illas uirilis concubitus cxpertes futuras. Qua, renon impetrata, laqueis fibi no&e proxima fpiritum eripuerüt, Val.& Hicron.in cpiftola ad Gerontiam. d - Amator (qui poftca Altifsiodoren(is fait antiftes) quü uxo-. rem cleganti forma clarisá; natalibus ortam duxiffet, cam tamen ad ftadium caftitatis induxit: tantum aberat jut ci congredcerc-. tur.Sabcllicus. . Jdixet . Leo Pontifex manum (quaaliquando ofculum matronz có- tigcrat) ultró fibi abícidit, quód inde fecuta effer tacita quzdam libidinis appctentia. Sabellicus, Benedictus Abbas ad inceftam recordationem mulicri à fe. uie caftigandam, uus cft crebra corporis uolutatione fuper fene: tsldenu n eoo we VERRE , Noluit beatus Auguftinus habitare cum fororc, ne aliqua titillatio carnis aut pruritus fuborirctur. Ititerrogatus cur hoc faceret: Quoniam, inquit, malum uidere foeminam, pcius allo- qui pelsimum attingere, | zcoph Nulla unquàm fcemina à Joanne Anachoreta ui eft,. ncc ab ulla uideri uoluit. Arfenius Abbas uiros omncs iuxtà. & foeminas ad fanctio-; rem uitze cultum refugicbat, | Pion Aufonij Abbatis difcipulus , dum congreffüm quoque mulierum folicité declinarct, precibus cxpugnatus , ut fororem, morbo laboranteminuiferet, alieno duétu claulisd; oculis cius domum fübiityac rctro abiit. Sabellicus. | : S fils vríid GEAEGEAESTISSTIMI: 263 Vr(ínus Nur(iz presbyter moriens ,'quum üxorem (quam . multis ante annis ad fe uenire nulla de dis penti feci jatiho- tám fibi cognouiffet, Faceffe inquit, mulier; Nondum penitus extin&us eft ignis..Idems. ^ Totes I . Hilarío Abbas ingenitam corpori concupifcentiam allo- quens , dicere folebat: Conficiam tc inedia, ut de cibo cogites, non dc uoluptatest1 1t: t put uni EHI aep rris dite "Euagríus quoq; Abbasad reprimendam Venctis tentiginem, uaria tormenta membris fuis irrogauit, Nam & corpus inedia confecit, & hybernas plerurque noGtes in puteis egit; ut Bernar- dus Abbas in lacu, Aniumarus Tamancnfisin uepribus;Fráncifcus Afifias in hybernis niuibus. Autor Sabellicus. . 7^ ZING Judith mulier uidua,quum ad recens connubium impellere- tur, cilicium ornatu prztulit, obiecitá; libidiniiciuniam; vigilias fomno, & otio laborem, inquit Sabellicus. IL Ame n] Anna Phanuclis filia poft feptitnum connubij annum uidua fa&ta;ad quartum ufque & o&ogefimium caft? uixit; Idem Sabel- licusin exemplis. ^. ubt "5i oar ^ Effeni, populi Syriz, uitam olim duxeruritalicnam ab omni mulierum commercio, Venere abdicata. Plinius lib.s;capa7- - fTímoclía mulier Thebana, ftuprum à. quodam Barbaro Thràcum principe per uim paffa, iniuriam hoc modo ulta eft: Odio enim difsimulato ; dixit ftupratori fc fcire locum; übi pla- rimum effet auri, perdu&tüsd; eft ab ca ad profundifsimum pu- teum, qui fuitinremotiore domus parte. Quo quum Thrax ex- plorabundus ucniffet, & iamiam pronus immineret puteo, àTi« modia ( quz à tergo ftabat) dcie&us eftin przceps, & faxis ob- rutus. AutorSabellicus. ^ ^ zT bile Damon Peripolta ; infigni forma adolefeensaidéns R o7 inánurh quendam prafe&um Cheronz, ftupturn fibi per uim sachinari , quia prius blandiendo nihil profeciffet, ad'pudicirize munimen aliquot fociós contiocauit ; qui omnes fuligine tin&i, nea gnofccrentur, prefe&tum in foro facrificantem obtruncarunt. 7 Cyaneuirgo deeem ab ebrio patre pudicitiam zgreterens , appre enfum capillis ftupratorem ad aram: traxit, eumd; pro uictima cecidit ,.ad pacandam peftem , qtia propter facinus Syracufz laborabant. Autor Plut.in Paral: 7 560 c - Medullína quoque uitgo Romana ab ebrio patrein tenes bris:uiolata, ut dp autorem agnofceret digito eius anulum detraxit, Vbi ex pignore patrem cife comperit, eundem ad aram Es. RUN t: 4 C Bhd AILITPINAR" " £€4 MVIIERES DOCTAE, ^i gladio confodit;Idemantor, /—-...000 05 5o - Abfalon Amon fratrem occidit, quódimmodcfté Thamar "Fororem communem depctibat,ciá; uim intulerat... ^. | Conftantinus Imp.Crifpum filium capite puniuit, quód no» uctcam Fauftam ftupri compcellaffet. . SCA RM . Hieroü foacinis Epicharmum poétam multauit , quà d praíente ipfius coniuge lafciuos recitaffet uer(us, ^ nan rCÍa Varronis filia, quam fuo feculo fculpendi , pingen- diá; arte infignis haberetur, abftinuit femperab cffingenda ui- figüra;ne pudibunda quoq; exprimetet;- 7 577. ugenía uirgo, Philippi proconfulis Alexandrini filia, quum ab Imperatore Commo o ftuprum fibitimeret ,; Monachi liabi- tum mentita eft, & nomen, Mi iL rib -. loannes Malatefta uxorem nominc Francifcam , ín com- plexu Pauli Malateftz fratris fui deprehenfam , gladio transfixit unà cum adultero. - | k - Ludoüícus quoque Normaniz (cncfchalus Carlottam uxo- rem cum Ioanne Laucrno eius adultero,morti dedit. à — Francifcus Gonzaga Agnetiadulterz caput adimi iufsit. Rodulphus quoque Gonzaga, quam uxorem adulterij có- pertam haberet, cam una cum adultero in concübitu deprchen- fam occidit. : tq tura LINB maseorT -- Paftor presbyter & Anachoreta;matrem ad fe uenientem cel- la clauía repülit, caufa feruanda caftitatis. TIE - Hugo uficnfis perannos x v; malicris faciem nunquam - uiderc uoluit. "lgramrmata. Ferunt eius carmina ad Homcricam acccí- - file mai N CMYLIERE S-DOCTAE. (ene tres fuerunt. Prima Thebana, (eu Tanagrzaa, Ar- 7 chclodori. & Procratiz filia, & Myrtidis. difcipula, ques Lyricorum principem Pindarum quinquies uiciffe , & Epigtam- matum quinquelibros edidiffe rtr De hac Propertius lib Et fua cum antiquae committit (cripta Corinnze. . Statius lib..s.- Syl, Secunda fuitT'hefpia, ueterum quoq; monumentis celebrata Bla- rimum. - Tertia floruit Ouidii temporibus, poétz chariísima, .. -- Erínna poétria Tcia, aut Telia (cft enim Telos infula propé Onydon) floruit Dionis Syracufani-temporibus, Scripfit Dori Pu an elegans poéma, trecentis uerfibus abfolutum. Aliaá; Mortua eft annos x.1 x. nata. Propertius lib. 2. NK Carm L] —H uw—— MOM .€s MVIIERES DOCTAE Carmináá; Erinnes non putat equa fuis, Lui. - Sappho Lesbia Lyrica, floruit temporibus Alezi & Stefi- chori poétarum. Maritum habuit Ccrcylam ditifsimum uirum ex Andro, cx quo filiam fufcepit Clio nomine. Saipfit Lyrico- rum libros : x.. Praeterea Epigrammata, Elegias,Iambos, & Mo- nodias. Carmini Sapphico ( cuius inuentrix fuit) dedit nomen. Sunt qui dicantaliam fuiffe Lesbiam, po&triam quoq; quz ado- leícentem Phaonem adamauerit, & é Leucade in aquas fe demi- ferit. Vtracunq; fuerit unam tantüm commendant Latini poétae, , Statius lib. Syl. Stefichorusá; ferox faltusá; ingreffa uiriles, Non formidata , temeraria LeucadeSappho. - Polla Argenraria, Lucani fuit uxor ( teftimonio Martialis, Hzc cít illa dics quz. magni confcia partus Lucanum populis, & tibi Polla dedit) Tanta dicitur fuifle do &rina, ut maritum iu- uerit, in emendandis tribus primis libris Pharfaliz. Statius lib.z. - Sy.Huccaftztitulum, decusá; Polle,Iucunda dabis allocutione. Eadem incaepto permultos: uerfas perficiebat pari grauitate & clcgantia. Afpafia, mulicr Milc(iamagna doGrinz fama caruit : in ftudiis philofophicis abund? promouit: Rhetoricem exercuit. ' Fuit Periclis magiftra, & tandem uxor, | Plutarchus in Pericle. Cleobulína Cleobuli Lindij(qui fuit unus ex feptem fapien- tibus Grzciz)filia fcripfit enigmata quedam uerfibus hexame- tris , quorum hoc unü adhuc extare fertur, Eft unus genitor, nati bona pignora bis fex , Triginta cuius natz , fed: difpare- forma, Hz niucz: afpc&u, nigri; coloribus ille, Atque immortales omncs moriuntur ad unam.Laertius. - T -. Cornifícía , foror Cornificij poétz, clegantifsima (fcripfit Epigrammata. uai (fgy nusn NOSE - Cornelía , uxor Africani, & mater Graccliorum épiftolas rcliquit ornatiisimé fcriptas, unde & filiorum fluxit eloquentia. - Vnde Quintil, Nam Gracchorum cloqüuentiz (inquit) multum contulifle accepimus Corneliam matrem, cuius do&ifsimus fer» mo in poftcros quoq; cft epiftolis traditus, x "Idem dc liabus Laelij Q:Hortenfij ic inquit:Laelij filia reddidiffe in loquendo paternam eloquentiam elegantiorem di- citur. Et Q.Hortenfij filiz oratio apud Triumuiros habitalegi- tur,non tantüm in fcxus honorem. Liciniarum quoque in dicendo leposà patre P. Craffo emanauit, ptus gnois t Mutiz "264 .246. MYLIER ES. DO CT AE. Mutiz dux filie ab utroque patente eloquehtiám didicere? Anaftafía , diícipula Goiosun) martyris fuit, & uxor Puz blij. R.omaní , cuius. torum fimulato: morbo cuitauir.. "Scripfit epiftolas ad. Chryfogonum, quibus conquerebatur. facultates fuas à facrilego uiro abfumi, fod; in carcere detineri. Haecad pa» lum cremata eft, quód fan&tis miniftraret. Volat. lou ; Damophila Grzca, uxor Pamphili, focia Sapphus poétrie, poemata fcripfit amatoria , & Dianae laudes. Theophraftus ir) uita Apollonij; fhtnne: tus Porn FT Hypathia; mulicr Alexandrina , Theonis/Geomettz filia, & uxor Ifidori philofophi ,uixit imperante Arcadio. Scripfitià Aftronomid,profeffà eft Alexandria uaria difciplinarum gencra magno.& frequenti auditorio ; conuolantibusi; turiátim ; & undecunque diícipulis. Suidas apud Volat. ^. Led 2 . Leontium , Grzca adolc(centula, philofopliicas diíciplinas adcó fc&tata eft, ut etiam non dubitauerit cum magna fui nomi - nis laude in Theophraftum philofophum , alioqui laudatiísiz mum, fcribere. bngghis Praxilla Sicyonia fuit poéria, qua in fuis carminibus Ado- nidem inducit ab inferis intetrogatum, quid apud füperos pul- cherrimum rcliquerit:zre(ponderefolem,cucumeres mala. Quod guum uchementer in(ulíumn uideretur , cucumeres, & mala cim ole componcre, fluxit inde proucrbium,Stultior Praxillz Ado- nide. In homines nullius iudicij: Vide Erafímum. " .. Phemonoé prima Apollinis Delphici uates fuiffe; carmená; heroicum inueniffe dicitur, Suidas apud Volat. TERT Sofipatra , uates fuit NRNCIHDS diíciplinis cumulatifsima, quam propterea creditum eítà numinibus quibufdam fuifTe cdu- catam , Eunapius apud Volat. duaWrisos ed T heano;mulicr fuit apud LocrosjnLyricisprecellens,Alia — fuit Mctapontina , feu Crefla genere, mulier Pythagorza,uxor — Brotini;Crotoniatz : quze Ícupfit commentaríós: in. Philofos | phía, de uirtute: Poémata quoque & Apophthegmata Pythago- rca. Laertius, abiit ilebite à toe i ntt . Zenobía, regina Palmyreorum, Graxi Acgyptiiá; fermonis fuit peririfsinia,& Latini non ignara.Scripfit cpitómen in Orien talem Alcxandrinamá; hiftoriam , Hcrennianum ; & Timolaum filios literis crudiit. SlegantiGunes orationes ad. milites .(uos plerunque habuit, quas galeata recitabat. Pollio T'rebellius, : Alpaides uirgo,quum reli gionem magno cultu ample&tere- EUN C rA MVLLERES DOCTAE 167 tur, cocfitus meruit fcripture facrz bibliorumá; fenfum percipere. Delbora mulier de tribu Effrain uaticinio claruit, «7. Jloanna Anglica ab ephebis. uirum mentita, Athenas fe. contulit, ubi literis ftudiosé adeó operam impertiuit,ut Romam rediens paucos haberet do&rina pares in facris literis. Vnde tan- tum apud omnes beneuolentiz.& autoritatis fibi demcruit, ut artibus illis Pontificatum fit adepta poft Lconem quartum,quum uir éffe crederetur. Sabell.lib.1. 9.En. - Luceía Mima, autore Plinio, centum annis in fcena pronun- tiauit« 3g »obcEt9r os pig T - Laftheníam Mantineam, & A xíotheam Phliafiam Plato- ne ufas preceptore fcribit Plutarchus , ornatud; interim uirili au- ditorium ingreffas, Laértius. Sd - Michale; Centaura. mulier , docuit Theffalas remedium amoris, Seneca. Díotíma & Afpafia mulieres adeó in philofophicis pro- moucrunt diíciplinis,ut alteram Diotimam appcllare magiftram, alterius le&ionibus intercffe non crubuerit Socrates , philofo-. phorum omnium longé optimus, Plato in Symp.& in Me- nexemo. 5005 ids * La&antius ait, philofophos nullas unquàm mulieres philo- fophari docuiffe, praetcr unam ex omni memoria 'Themiítem. Sed quxnam hac & cuias fuerit, non docet. Arete mulicr có do&rinz confcendit, ut filium etiam infti- tueret , qui appellatus cft Ariftippus. fuit Cyrenaica, & Ariftippi, patris Socratici dogma fecuta eft. Mortuo patrc fcholam rexit in philofophia magno & frequenti auditorio. Dama Pythagorz filia, & ipfa philofophice (cGatrix, inge- nium .& do&rinam in exponendis paternis fententiarüm inuo- lucris exercuit. d ; ds iin "T hargelíam quoque feminam folailluftrauit philofophia. Plurarc.in Pericle. gis rod Eerunt & Mufcam po£triam fuiffe Lyricà qua & epigram-; mata fcripferit, & lyricos nomos. Gael.cap.1.lib.8. . rm Füit & multorum carminum autor Charíxena , cuius me, minit Ariftophanes comicus. Cdebratur item Maeto , condito in Neptunum hymno. Fait Agallís Corcyrza illuftris inarte grammatica ; cui iri- uencum pilx nonnulli adícribunt. Cl.ibidem. b. "Telefillam in poética illuftrem celebrat Paufanias, cui ctiam, noa , apud 163 — — MYYTDERES DOOCTXB. apud Argos aute Veneris-templum ftatua fit ere&a.HanéFulgo- fus The cfellidem uocat.Plut.in lib.de uirtutibus mulierum. ? Philofophicis quoq; difciplinis ualde cxcelluit Hipparchía mulier Graca.Laértius de Hipparchia. MU. Caffandra Priami filia, uaticinio & doGrina illuftris habi- tà eft, & apud hoftes in Lacedzemone templo fuit infignita. , Sutius Papinius uxorem habuit nomine Claudiam, magno ingenio, doCtrinad; non uulgari praeditam. - - xr udoxía Theodori iunioris uxor preter unm formam, fingularemá; pudicitiam etiam literis excelluit, adeó ut librum quendam emiferit.Egnatius: : A IETISOIB Iftrína Scytharü regina , Aripithis uxor, Sylem filium Grze- cam linguam literasá; edocuit. Autor Herodotus in Melp. " Politianus magnis laudibus commendat Caffandtam Fí- delem Venetam puellam, quam ait pro lana librum , pro fufo calamum, ftylum pro acu tractaffe, Latinas; epiftolas f:ripfiflc. Sicenim deea in principio cuiufdam epiftolz meminit, O de-- cus Itali uirgo, quas dicere grates, Quas uereferre parc , quód ctiam honcre metuarum literarum non dedignaris? "T hemiftoclea, foror fuit Pythagorz, cuius placitis & opi- nionibus plerifque inlocis ufus eft Pythagoras. ^ ^ Proba Valería , Romana puella. Graecis Latinisá; literis eruditifsima,truncatos Vergilij uerfus , ad fidem & myftetia Ca- tholicz religionis Prag obs de Chrifti geftis, & eius morte opus nobilitsimum,quód Centones appellauit. Amalthez Sibylle Cumanz libris non fecus ac. diuinis oraculis in imperij adminiftratione populus Romanus femper ufuseft. — ^ DV bee Elízabeta, Abbatiffa Germanica , multas orationes ad fui conuentus forores conícripfit, opusd; de uiis, quibus ad dei itur. . Baptifta prima Galeatij Malateftz Pifaurienfis principis fi- lia,& Guidoni Montefeltren(i Vrbinatium Comiti matrimonio copulata , cum do&ifsimis uiris plerunque magna fui laude dif- putauit,Libros quoque de humana fragilitate, & de uera religio- ne conícripfit. joies desi Iota Nouatrolla , Vcronenfisphilofophii uerbo-& ope- 1e prote(la ett.Scripfit quádoq; ad Nicolaum Quintum,& Pium fecundum pontifices.Scripfit quoque dialogum , quo difputatur Aer grauius peccauerit, Adam"ne, an Eua. Quibus iterarun lau- bus adiecit perpetuum uirginitatis uotum. | Minerua Q —— Vi MVLIERES DOCTAE. 169 - Minerua Iouis primi filianon aliam. ob caufam relata cft in numerum deorum , quàm propter bonarum artium (quarum fuit inuentrix ) peritiam. Vnde & ueteres ille Athenzíui nomi- nis immortalitatem mutuatz funt. dic on Manto, T yrcfiz uatis filia (que Mantuz nome indidit) do- rina quoq; & uaticiniis claruit , adcó ut ex pecudum fibris , ex- torumd; intuitu, futura praíentifceretac prafagiret, — 0 Nicoftrata , fcu Carmentis , Grzcas literas impenfé do&3, plerasq; ex Latinis primüm reperit. Quo conie&tare licct mulie- rem uerfatili ingenio, uatiad; do&rina fuiffe przditam. . Catharína uirgo, Cofti Alexandriz regis filia, facris literis partim ftudio, partim diuini fpiritus afflatu adeó fuit imbuta , dit acccrfitos d patre undecunque do&ifsimos uiros & philofophos ad perfuadendam idololatriam, refellendamá; unius derreligio- . nem, uiuacifsimis terruerit argumentis;fuzd; opinioni attraxeritz nedum non füccubucrit corum rationibus. i i Fabiola, Romana mulicr,qunm magno ftudio facras literas ample&erctur; Prophetias, Euangelia ; & Píalmos frequentisimé rcuoluebat , ut iterata plerunq; lé&io amorem diuinz rcligionis (qua deflagrabat) augeret uchementius. Vnde & beatus Hiero: nymus librum décuclte facerdotali cidem nuncupauit. «.. - Marcella Romana propter facras literas ( quas egregie cal- leba:) frequentibus cpiftolis à beato Hicronymo falutata eft.Ad cam enim fcripfit, De mundi contemptu; De decem nominibus, quibus apud Hcbrzos dicitur deus,De fide noftra, & hzretico- rum doctrina , De Blafphemia in Spiritum fan&um , Dc ftudio Theophili cpifcopi Alcxandrini,& aliaid.genus permulta; .:-: Euftochíum Paulz mulicris Romane filia Latinarum;He- braicarum. & Graecarum literarum ftudiis plutimum :excelluit. Vnde & fuo tempore nouum orbis prodigium uocáa cft: Inge- nium facris literis deuouit maximéjatque adeó, ut Palos: Hc- braice legerct curfim & mira celeritate. Qua in reamorém beati Hicronymi multum fibi demeruit; puni zuila . Genebría mulier natione Veronenfis tempore Pii fecundi ponuficis Romani , fua prega eruditione meruit nomen im- mortale, Epiftolasfcripfit luculétas & maxima refertas doGrina. R ccitabat decoro geftu; uoce uirili permixta fuauitate. Conftantía , Alcxandri Sfortia uxor numeratur inter cla. ras mulieres , & excellentes doGrina ? Ab infantia bonis diíci- plinis opéram dedit, adcó ut imparata quoque diferüfsime lo» | quere 227.0 COMUVOSCAVE NOV E.M. E querctur.Habebat afsidué pra manibus opcra Hieronymi ; Am- brofij, Gregorij, Ciccronis,& LaGantij. Valcbat etiam fcriben- dis ex tempore carminibus, non fine magna multorum. admira- tione. Quod finc praeceptore ferebatur didicifle. Nec defuit tam lluftri feeminze germen fimile, Habuit. enim filiam Baptifta nomine, tanta do &rina,ut do&tifsimos quofque fua terreret clo- uentia. Politianusin Nutricia plerasq; mulieres doGas & cru- ditas carminibus enumerat. t. 3g: ale B MYSAE NOVEM. x A, A Vías Poétz finguntcfle Iouis &. Memoriz , Mnemofy- aes filias, quód doctum oporteat foecunda efle memo- iii; Dicuntinfuper has Mufica praecffc , & carminum inuenui- ces uocant, quód Mufa cantum fignificet ;& Po£fis proxime ad Mutfam accedat , quum praefertim & numeris conftet j;& : profo- dia. " Finguntearüm fedem. cflein Hclicone- Bccotiz monte, prope Phocidem, à jus utà confinibus locis diuerfa meruerunt nomina, Vocantur fiquidem Heliconides; & Helyconia- ' desab Hclicone: Parnafídes; à Parnato Phocidis monte; ubi edam finguntur. babirare: Aonídes & Aonix;ab Aonia, que ft propinqua Phocidi :. Cy theríades , à Cydicróne. Bocotizc mote: Píerídes; à Pieriaregione Macedoniz, ubi ctiam Mu- farm domus efle dicirur :^Phefpíades,3 Theípia oppido -He- liconi-propinquo : Pegafides, à Pegato cquo Bellerophontis, üi pedum ungulis foniem eterra dicitur clicuifle ; facrum: Mu- 1$, nomine Hippocrenem,à quo & Híppocrenides dicuntut: Libethrides à Libethro Macedoniz nonte fibi fácro; P ym- plaídes , (ci Pymplaz ; ucl à Pymplxo Macedoniz tonte ucl monte.Orchomenorua:: Caftalídes quoq; pari ratione di- cuntur à Poétis , à Caftalio fonte Parnali, quem ctiam facrum mufis fabulantur. : Supcreft ut hac omnia teltimoniis confirme- mus. Vergilius in Bucolicis Nympha nofteramor Libethrides. Columellà liba Nunc uos Pegafidum comites A dieloidas oro. Ouidius in epiftola Sapphüs:At mihi Pcgafides blandifsima car- mina di&ant.. Idem iidem : Nec mihi Pierides fubeunt,Drya- des'uc puellz , INec me Thefpiadum catera turba iuuat. / Lucre- iüslibro 3. AddeHeliconiadum comites, quorum unus Ho- merus; Ouidius lib,4.Faftorum : Pandite mandati inemmores Hc« liconis alumna. Statius libro 1,$yl.Nunc opiis Aonidum comir - tes i AMAZONES- 225 ftalia pepulitadiuuante Theodato,quem regni confottem fufce- perat. Volaterranus. —— ^5. nd María Puteolana, à Puteolis Campaniz urbe nomen ade- ta; bellica uirtute maximé flotuit etate Francifci Petratchz. rat laborü apprime patiens ab ipfaiam inde adolefcentia:ibfti- nebat uinio : erat patca cibi & uerborum : reüiciebat colos, penfa, fufos, & lanas, & cetera quz muliebrem decent mollitiem : gau- dibalst cubus, iaculis,pilo, pue ebtabrdicLoT quan- doq; uigilabat, nec dormicbat,nifi coa&ta, idi; fub dio & liumi, reclinans caput in fcutum pro puluinari: Inter armatos uerfaba. tur:quod quamuis impudentiz fpeciem praeferat; nihil tamen ue- hementius curauit, quàm ftudium uirginitatis, in qua perrnanfie ad mortem ufque:cultum corporis afpernabatur: Quibus artibus bellicofa admodum faQa eft. : . Bona Longobarda, bellatrix jtidem puella, floruit anno do- mini M. cc cc rxv 111. Nupfit Brunorio Parmerifi,egregio : bellatori:à teneris annis luftrabat fyluas uenatricibus ftipata ca- nibus:maritum in omni difcrimine comitabatur:quemi quum Al- phonfus rex Siciliz aliquádo certa de caufa in uincula coniecif- fct, miferta captiui fozmina ad diuerfos principes inftar Pcgafarij curforis cucurrit , ut ab cis literas & patrocinium obtineret pro uiri falute, quod obtinuit, vais * AMAZONES Mazones Scythice fucrunt mulieres ad Tanaim & Ther- modoonta fluuios habitantes. Vnde Claudianus: Thermo- doontiaca Tanaim fregere fecuri. Sil. libro 8. Perftrepit & tel- lus,& Amazonius 'hermodon. Hz'quum nuptias fetuitutein. effe;non matrimoniü opinarentur, animum nubendi omi(erunt- Duxerunt remp.finc uiris. Solebant inire finitimos, ne gens peri- . rct. Si qui mares naícerentur ; interficiebant. Virgines non otio. neque lanificio,fed armis, equis, uenationibus, & fagittis exercee bant. Infantibus dexteriores 1nurebant mamas , ne fagittarum i&us impediretur. Dux primüm his regins fuerunt , he- fia, & Lampedo, qua maiore Europz parte fuis armis poten« tet füba&a, Afiz quoq; nonnullas ciuitates occupauere. Martlie- fiz fuccefsit Orithya, feruata in omne zuum uirginítate com- mendabilis. Hac principante cum A ntíope forore,bcllo peii- tz funtab Hercule, quas quum uiciffet Antiopem & Menalip- D. rapuit Hercules , Thefeus Hippolytem. Orithye füccefsit enthefilaa, qua dum Troianis fuppetias ferret, ab Achille $ 3 iuxta :78. BELLA.A MVLLIE- iuxta multorum opinionem interfeQa'eft. Qua mortua reliqua. iam zgré fc tutantes ad Alexandri ztatem. durauerunt. Huius Minithia concubitum per dies x-1 1 1 .obtinuit, ut filium habc- rct paternz uirtutis heredem , Ceterüm. Peltam & Securim primz omnium inuenerunt, undeSccurigerz & Peltiferz. dicun tut, Pelta quoquc & fecuris Amazoniz & Penthefilzez dicun- tur. Ouidius iin epiftola Phaedrz.: Prima fecurigeras inter uirtute uellas. Val. Flaccus lib.s. Stat.lib. 12. Horat lib. «.Car. Ouidius ib.jdcPonto. |. ——— uU rir : ' Harpalice Verg.lib.r. Aencid. - Vcl qualis equos Threiffa. fangar Hatpslire, ae oe ; . -Penthefilza. Idem, Ducit Amazonidum lunatis agmina peltis Penthefilza furens,mediisá; in milibus ardet. k . Hippolyte. Seneca in Agamemnone : Vidit Hippolyte fe- | roxpcétorcé medio rapi Spolium & fagittas. Harpe. Val. Flaccus libro 6. Qua Pelta uacat, iamá; ibat in. Harpen Menalippe. Verg. Threiciam fexto fpoliauit Amazo- nabaltheo. Porró autem Stephanus Byzantius fcribit Amazo- nes Sautopatidas d Grzcis fuiffe appellatas, quó d lacertis ucfce- rentur, quas illi Sauras uocant.De earum moribus pauca admo- dum Curtius rcfert libro $.de geftis Alexandri his ucrbis , Veftis | nom toto Amazonum corpori obducitur, nam Lua pars cft : ad pe&us nuda, catera deinde uelantur, nectamen finus ( quem nodo colligunt) infra genua. defcendit. . Altera papilla intaGa feruatur, qua mulicbris fexus liberos alant : aduritur dextera , ut . arcus facilius intendant, & tela uibrent, "BELLA, ET- ALIA QYAEDAM - MALA A'"MYLIERI« eg sit BYS ÓRTA, AU Ellum Grzcorum in Troianos ortum eft ab Helenae ra- pai. Ouid.lib.:, Elcg. purs Europa Phrygiis aduc&a. carinis Coniugibus bclli caufa duobus erát.. Propertius libro 2. Olim mirábàr , quód tanti ad Pergama belli Europae atque Afia. cauía puella fuit-Idem lib.i. . re ts . Pelops quum Phrygiz tegno füccelsiffet , bellum mouit in Ocnomaum patrem Hibsedamie propter puellam . ipfam. adamatam, & ncgatam fibiidi matrimonio. | Aliafuit Híppodamiía Atracij ilia & uxor Pytithoi , quant | quum mero «aleícentes & zftuantes libidine centauri ra- ; puiffcnt, | » puiffent, bello petiti funt à Pyrithoo. Vnde, puellam ipfam Pro- pertius I(comachen uocat. IÍco enim Grec fignificat habeo , & mache dicitur pugna. Verba cius funt hzc: Qualis & Iícomache ....— Lapithze genus heroinz, Centauris medio grata rapina mero. Archelaus: rex: Macedoniz interfe&us eft ab. adolefcente Cratcua nomine, quem habcbat in deliciis, quód ei promiffam filiam alteri pofthabuerit. Volat. | Archilochus poéta Iambographus Lycambem focerum ad przproperam laquei mortem impulit, propter cius filiam fibi in matrimonio denegatam. Vnde Ouidius, Poft modó fi perges,in te mihi liber iambus Tin&a Lycambao fanguine tela dabit, - Pericles proptcr Afpafiam concubinam Samiosinfeftos Milcfüs debellauit. : 'TCorruncanum liberius in legatione ad "T'eucam 1l- lyricorum reginam locutum, regina ipfa interfici iufsit, uiolato gentium iurc, Liuius & Florus, . ; Propter Chryfeidem filiam Chryfa(qui facerdosfuit Apol- - linis)ab Agamemnoncraptam, Apollo pcftem in caftra Grecorü immifit , quz non prius det ferpere, quàm patri fuo.reddita fit puella. T'ortcll, Propter Lauiníam Latini regis & Amatz filiam ortum eft bellum inter Aeneam & Turnum , dum uterque cam fibi in ma- trimonium dari cuperct. Pont.lib.4.dc Stellis. . Roma-condita quum Romulus ad augendum urbis popu- lum Sabinorum foeminas rapuiffct,inde bellum ortum eft,& mos tum à maritis,raptum ulciici,& raptas rcpeterc uolentibus. Prop. lib.z.Cur exempla petam Graiüm?tu criminis autor Nutritus du- ro Romule la&c lupz. Tu rapereinta&tas docuifti impune Sabi- nas , Per te nunc Romz quidlibet audet amor. . pit . Mortuo Menelao Megapenthus & Nicoftratus Oreftis £lij Helenam in Rhodum fugauerunt, ubi à Polyzo Tlipolemi uxore arbore fufpenfa eft, ob zelotypiam. Volat. : Lyfímachus filius Agathoclis filium Agathodem ( cuius aufpiciis multa bella feliciter geferat) ueneno fuftulit inftigante Ar(inoé noucrca Ptolem. forore. Volat. Lucretius pocta amore foeminz in furorem uerfus amato- rium haufit poculum, quo fpiritum efflauit. Idem. "Tullia procurauit,ut maritus fus Seruius Tullius iTarqui-- nio Superbo interficeretur. Sanfon quum Dalida uxori crinem fatalem oftendiffet in 3$ 4 quo at RIBYS-ORTO. 175 E. io per Mdh JUW AE BELLEGOERUMSBPERC OL A quo prodigiofz uires confiftebant , dormiensab eadem rafus incidit in manus inimicorum. xd — phis egregia forma adolefcens fpretus ab A naxarete pu- ellate fufpendit. rd pec Deianyra autor fuit duelli inter Herculem. & Neffüm. Cen- taurum, atq; etiam mortis ipfius Herculis.Seneca : O turpe fati, foemina Herculez necis autor feretur, Fuit etiam caufa belli intez eundem Herculem & Acheloum. ' Achab rex Iíraélitarum fua(u Iezabelís uxoris , occidit 'raphetas. Res A . Chilperícus Clotharij filiusopera Fridegundis , (eu Fri- degundz uxoris, dum uenatu redirct;interfe&us eft. : ius Callinicus rex Syriz, dum nouercamBerenicem Prolemei fororem expuliffet, ab ipfo Ptolemzo bello petitus eft. Iuftinus lib.27. -. Deiphobusinfidiis Helenz ( quam poft mortem Paridis coniugem duxerat) occifus cft, toto corpore inhoncflis plagis dcformato. dits Amphiaraus uates quum przuidiffet fe periturum Thebis, fi có ad bellum proficifceretur, coniecit fe in latebras & occu- luit.Eum tamen prodidit uxor Eriphile : fpe habendi ' monilis aurei, quod gerebat Polynices. Itaq; uxoris fraude coa&us ire Thebas, hiatu terrz abforptus dicitur, Euander Palantis Arcadum regis nepos , fuafü Nícoftratae ma:ris occidit patrem fium. Tortellius. Eduardus Angloram rex & martyr, uxoris fuz fraude oc- E eft. LA Pterelas Thebanorum rcx, proditione filie Polvdíces in- tetfeduseftd Creonte. — — 5 dul Nífus quoq; Megarenfium rex obfeffus à Mino£ rege Cretz, proditioreScy]Iz filiz ( que Minois amore tenebatur) fata- lem amifit crinem, atq; ita ab hofteinterfe&us eft. Dc utroque Ouid. Filian&ue mapis capiti fit fida parentis, Quàm tua ucl Prercla,ucl tua. Nife fuit. Cleopatra caufa fuit belliinter Ptolemzum Philopatorem, patrem tuum,& Alexandrum Syriz regem. M Gandulphus martyr dum uxorem adulterij increparet, ciuf- dem in(idis interfe&us eftab adultero. Hippolytus à Phzdra noucrca ftupri falfó accufatus , dum hetci patris furorem uellet declinare, difcerptus eftab equis, Pre ibas actuil.enc die TT Wer RIByS.ORTA 18i - Propter Hermíonem Orcftes Pyrrhum occidit. Ottarus rcx Bohemiz infimulatus ignauiz & timoris a uxore Margaríta,quód cum Rodulpho Carare foedus iniffet, bellum mouit,inquo profligatuscft. — . Ioram Iíraélitarum rex fuafu Athalíae uxoris infinita prope commifit flagitia. '- ie lis caufa fuit, cur Mercurius mandato Iouis Argum occiderit. Luchínus, Italiz comes, mouit bellum in Vgolinum Goti. zagam propter Ifabellam uxorem fuam, ab ipfo Veolino ui- .tiatam. Volaterranus. d Martia meretrix Antonium Commodum Imper.( cuius erat - concubina)fecit occidi ab Athleta quodam, quo cum adulterij confuetudinem habebat.Sextus Aur. : Y - Rodericus Gothorum rex, quum filiam Iuliani cuiufdam: prafedti ( qui Tingitanam prouinciam adminiftrabat ) adultc- raffet, dolore animatus pater, Sarracenos conuocauit,mouitQue bellum, in quo feptingenta utrinque millia hominum perierunt, Volaterranus. ; " Alexanderinftin&u T haidís meretriculz Perfepolim ur- bem combufsit. Curtiuslib.s. Ebrio (inquit) fcorto de tanta re ferente fententiam , unus & alter & ipfi mero onerati affentiun- tur:rex quoque fuit auidior, quàm patientior.Quin igitur ulciíci- mur Grzeciam,& urbi faces fübdimus?Omnes incaluerant mero, Itaque furgunt temulenti,ad incendendam urbcm, cui armati pe- percerant. Primus rcx ignem rcgiz iniccit, tum conuiuz, & miniftri, pellicesá;. Calius cap.5s 1.3. : Violata Lucretia cauía fuit exigendi regum principatus, qu&- admodum per Virginiam Decemuiri deficrunt. ' Octaua foror Augufti ab Antonio repudiata, caufa fuit bcÍ- li ciuilis. t Antiochus dum bellum gereret in Romanos, uino & ue- neri dies multos indul(it, cum puella uaddnr Chalcidenfi, quam deperibat. Ex quo fa&um eft, ut mollitieilla , deliciisá; corrue ptus, hofti ui&oriam rcliquerit.Liuius lib.6. * : ^- Ouidius lib. a. Eleg. de quibufdam bellis & aliis: multis malis, quorum autores extiterunt foeminae, ad hunc modum fcribit: ' Nec bclli eft noua cura mci : nifi rapta fuiffet T yndaris, Europz par, Afiz(; foret. Fcemina fylueftres Lapythas populumá; biformem Turpiter appofito ucrüit in arma mero: D$ Fasmina 2182 NOVER.CAE.QVAEDAM, Famina Troianositerumnoua bellamouere | . Impulir, in regno iufte Latine tuo. EE Foermina Romanis iterum nunc urbe recenti Immifit foceros, armad; (eua dedit. Vidicgo proniucapugnantesconiugetauros.- — .. .— Spetütrix animos ipfa iuuenca phi Item Horatius lib.s: Scrmonum : Nam fuit ante Hclenam cunnus tceterrima. belli Cau, &c. ; : Idas, & Lynceus , Aruernes & Apharci filij, pro Leucippi À FL filiabus Phoebe & Ilaira aduerfus Caftora & Pollucem prope a partam dimicarunr. In quo congreffü periit Caftor. Polluci au- m profuit immortalitas. | ty] Contrà tamen nonnullz reperiuntur foeminz , quz maximi ay fAuandoq; boni autores extiterunt,fed breui admodum numero. Domiínica uxor Valentis Imp.Gotthos,ad euertendá Con- flautinopolim irruentes, pacauit. Anno uerbi incarnati circiter c c c c x 1 r. conftituerat Ataulphus Gotthorum tex , urbem Romam ucl diripere , ucl expugnare faltem, camá; Gotthiam appellare: nifi Placidia, Ho- norij foror & uxor ipfius barbari fcrocientem animum, & iàm paratum fceleri, uerbis emolliuiffet. Paulus Diaconus. dep Iuguldís fotor Childeberti, Hermogillum Lemigildi Got- thorum rcgis filium, & maritum fuum ad Chriftianam conuertit pictatem. Volaterr. |— | . Cllotildís,regina Franciae Clodoueum regem maritum fuum, Childerici filium, eodem modo ad cultum (acrz religionis in duxit. Idem Volatcrranus. Wesce verts Pompeia Plautina Iulianum Imp. maritum fuum auertit ab extorquenda populo pecunia, & colligendo fifco. Autor Sext. Aurcl. His adduntur Helena Conftátini mater, Monica Augufli- ni, € nonnullealm, .. k Dua deeXorv bm | NOVERCAE QVAEDAM. INo Phryxi, & Helles Athamantis filia, fuit nouerca : Hips podamia, Chryfippi : Cafperia,Archemoli;Phzdra, Hippoly- ti ; $tratonice, Antiochi SEDE Tuis Arten Ba aen E led Cominij : Ida, Phinidarum : Iuno, Herculis : Opara, Seylis rcgis. i Scytharum : Eribora Mercurij : Alfrida, Eduardi fecundi Anglo- ruin regis : Martina, Conftanüini Heraclij, quem. ueneno füftulitz uceriauxor Hebij, nouerca fuit Firmi, quem morti dedit. Au- fer Plutarchus in Parallelis, " ^ TEX titii tilt iit mOD sup MENO neE esa. e ausit TEXTRILIGES;-ET LA... NIFICAE, Holo£ Cretéfis fuit foemina lanificij & texturz admodum perita; Verg.lib.s.Aen. Olli ferua datur operum haudignara Mineruz, Creffa genus Pholoé, geminid; fub ubere nati, - Prima telas texere, casó; retorqueri inuenit in Coo Pam2 phile mulicr, Plats filia. Autor Plinius lib.rt. cap.2. ; - Arachne (ut fabulantur poétz) quum effet lanificij peritit- fima, aufa eft Mineruam cius artis inuentricem ad certamen pro- uocare. A-qua uiQa;in arancam mutata eft, quz nunc quoq; nere pon definit , fuisd; filis n adhuc penfilis. Architrenius : No- bile fatgit opus leuius quàm torfit Arachne : Pollice Lyda ma- nus & ucftibus impluit aurum, Peinis ingenio nulli ceffura. ^ Fufos in lanificio reperit Clofter, filius Arachnes : Linum,& retia, Arachncipfa, Autore Plinio. ^^ ^ |. Fuit & optima texirix Penelope poétarum teftimonio.Oui- dius : Nec: mihi querenti fpatiofam fallere noGem, Laffarct ui- duas pendulatela manus. Vnde & Tela Penelopza, & Icariotis dicitar, quód Icari filia facritPenclope. Idem Ouidius lib.3:de Ponto : Morte nihil opus eft, nihil Icariotide tela. VESTALES QVAEDAM: YIRGINES, : i Qr m fuit ex ucftalibus, quz comperta ftupri uiua dc- wA folla eft, Stroza filius: Vcftalis uirgo [ef damnata pudo- ris, Contegor hoc uiuens Oppia fub tumulto: Liuius22. Duz uoque fuerunt Claudiz, Veftz ceremoniis addi&z. Fuit & onteía Vcftalis, foror M.Fonteij, 3 quum Galliz exercitui reeílet, accufatus cft proüincie male a miniftrazx. Marcíaitem inccíti damnata. Minutía propter elegantem corporis cultum ucnit in fufpicionzm libidinis, unde & uiua dcfoffa cft. Floronía conui&a ftupri fibi mortem intulit, metu grauioris füpplicij. Poíthumíam ucftalem. nimius corporis cultus ftupri quoque fufpectam fecit. Pontificum tamen abíoluta eft fententia. Liuius lib.4, & 1.& 22. | .Stupri damnata eft Sextilía;ut ctiam T'utía.Liuius. 'T'hraz €i Caía, fiue Suffetíae ftatua pofita cft. Plin. Plutarchus in Graechis ait , Licinià fuifl: unam e Veftalibus. V bidia Vcftalis fuit, quam Meffalina mifit ad pacandum. Claudium maritum faum, 38; SRIVAN 284 , EXERCITVS NVMEROSr : | fuum , quem iratum fibi intellexerat, DEus mi een EXERCITVS NVMEROSL B Ela quarto Andrez Hierofolymitani filio , apud Panno- nios regnante, "Tartari cum quingentis armatorum milli- bus Pannoniam ingrefsi funt, à quibus fuperatus Bela aufugit. | Volaterr. deii Pompeij in Cztfarem dimicantis acies habuit x 1. millia pedi- tum, equitum in finiftro cornu feptem millia, in dextro quinque. Prazterca Orientis auxilia , totam urbis nobilitatem , Senatores, Pratorios, Confulares. —. | J I /! : Caefar inacie habuit peditum x x x. millia, equites non am- plius mille. Autor Eutropius. s 5199 "ut Mardoníus Perfa ( quem Xerxes apud Salaminem reliquit, ut difpalatos milites rcfarciret) habuit in exercitu: peditum .du- centa millia, equitum uiginti millia, Vi&us eft tamen apud Pla-. teas à Paufania Laccdzzmonio turmis long? minoribus ftipato. Caliuscapite 62.librot6. ^ " - Hieroboam rex Ifraélitarum. in exercitu ( quem. contra Abyam Iudzorum regem duxit) habuit 1 xxx.millia bellatorum; | Abyas ueró x1. : MINES : | Senonum dux Brennus(qui primus Romanam füperbiam re« tudit) habuit c c c. millia. E. | "T heoderícus Clodouci primi filius in Italiam cum x. x x x, millibus traiecit, quibus Pd repentino Belifarij copias fregit, omnem(á; tranfpadanamfübiugauitregionem. Volat. ^ ^ "T amburlanus Scytharum rex uphratem: fluuium cum fexcentis peditum millibus, equitum uetó trecentis traiecit , quo numero Afiam minorem obtinuit, Regem Turcarum, Pázaitem captiuum duxit, Scythas, Medos, Albanos, Mefoporámiam, Par- thiam, Períiam, Armeniam fibi fubiugauit.VolatinGeog. ^^ * Exercitus Antigoni habuit peditum uiginti millia » Eque trecentos. Vau » . Exercitus Antiochi c c c.milliaarmatorum,quibus Romanos inuafit. Falcatis etiam curribus, & Elephantis aciem inftruxit, Autor Plut.in Ruffo, Idem ait certum non effe quantz fuerint Annibalis copiz. Alij centum millia peditum , & uiginti equitum fuiffe dicunt. *uidam aiunt addita ex Gallis & Liguribus 1. x x x. millia pc tum, decem equitum. Quamuis aatem cxa&us ad fidem nume- rus mie RU ME rennen ———— ———M* - EXERCITVS NVMEROSLI 285 rus dari nequeat, hoc tamen argui poteft numerofum habuiffe exercitum , quód amifsis in Alpium traic&u triginta millibus, adhuc Romanorum potentiam non expaucrit. | Achzorum cxercitusin Cleomenem ducem Spartanorum, fuit uiginti millium peditum, equitum mille, .. "Athenienfes in Syracufanos certaturi duce Alcibiade, ha- bucrunt fupra c x 1.triremes,centum,& quinque millia peditum, tum fagittarios , & fanditores mille & trecentos, Tormentogum rzterea ac machinarum expugnandis urbibus copiam ingen- tem. Plut.in Alcibiade, i and Exercitus Artaxerxis regis Perfarum in Cadufios habuit tri. ginta peditum millia, pedites mille. Sabcll. .. Certaturus in Alexandrum Darius habuit fexcenta hominum millia. Plutarchus fcribit , Dario fuiffe decies centena millia mili- tum. Q. Curtius minorem illi facit copiarum numerum lib. 4. cüm ait: Summa totius Darij exercitus equites x 1 v. milia , pe- deftris acies ducenta millia expleucrat. PEUT Copiarum Alexandri qui minimum afferunt numerum , tre- cena millia peditum, equitum ucró quinque fuiffe tradunt. Fertur inAfiam traieciffe ci millibus armatorum non amplius x 1 v 1 1 1. Volaterranus. Iuftinus lib.ir. fcribit eum tantàm habuiffe pedi- tum x x x 1 millia, equitum quatuor millia & quingentos: naucs centum oGoginta duas. Antígonus Philippi filius,& pater Demetrij Poliorcetis Ma- ccdoniz regis , habuit in cxercitu contra Seleucum S$yrize princi- pem, & alios reges fupra 1. x x.millia peditum,equitum ueró de- cem millia. Item Elephantos rx x v. Seleucus ueró , & Antiochus cius filius armarunt in ipfum Antigonü X C 11 r1. millia peditum, cquites fupra decem millia. leohaptos quadringentos, currus centum & uiginti, Bellans in Parthos M.Antoniüs habuit x x, Romanorum peditum millia , & his áuxilia equitum adiun&a Hifpanorum, & Gallorum decem millia. Czterarum nationum equitum pe- ditumá; trecenta millia. Pl. —— Parthorum ucró cxercitus in. Aptonium habuit. c c c c, millia equitum. : Exercitus Antoni] contra Cefarem habuit peditum centum millia, Equitum X X 1 r,;Naues quingentas. j Exercitus Caefaris contra Antonium habuit naues ducentas quinquaginta : peditum o&toginta millia ; equitum Sgioidus. | Idem u 48€ EXER.CITVS NVMEROSTI Idem Plutarchus in Carfare. D -.' Exercitus Craffi contra Parthos habuit peditum legiones fcptem, Equitum quatuor milliaactotidem uclites. «^ ^^. .. Carthaginienfes Siciliam cum feptuaginta millibus mifi- tum, ducentis triremibus, & mille cans inuaícrunt. Quos ta- menfüperauit Timoleon dux Cotinthiorum, corumd; caftra "diripuit, dcfideratis decem millibus. "NR Demetríus Antigoni & Stratonices filius , & Macedonice rcx, habuitin copiis peditum decem millia , equitum decem,na- ucs quingentas. - Exercitus Marij & Catuli contra Cimbros habuit quin- "quaginta hominum millia cum c c c.militibus. Plutar; Mithridates rex Ponti habuit peditum centi millia, equi- . tum decem,curtus falcatos nonaginta. Czlius ad hunc modum de Mithridate : Habuit(inquit)equitum quinquaginta , peditum cci. millia. Machinarum ueró ac omnis bellici inftrumenti | ar cius fümma.Depugnabant cum eo reges Dynaftzá; Arme- niz, ac Scytharum, qui circa Pontum incolunt , fuprad, Mocoti- dem paludem. à . Pompeíus in bcllo contra Pyratas habuit quingentas na- ues, peditum c x x. millia, equitum quinque.Plutar. Pelopidas, dux Thebanorum, duxit contra Syracufanos fe pruaginta millia militum, 1 ; eluetíorum ,in Galliam Aquitanicam irrumpere uolen- tium temporc Iulij Cztaris, exercitus habuit trecenta hominum millia.Volat.in Gcog. Credibile eft Ariouiftum Germanorum regem numerofas habuiffe copias, ucl hoc uno argumento, quód d Carfare uictus octoginta militum füorum milli amiferit, Autore Plutarcho. Neruij (quos Lucanus rebelles uocat, quid; noftro tempore "T ornaceníes uocantur) in belló contra Cafarem fexaginta ho- minum millia amiferunt. L.Lucullí copiz in Mithridatem Armenia regem , fuerünt triginta millia peditum, equitum duo millia cum quingentis. Perfeo Macedonig rcgi in Paulum Aemylium dimicaturo fuere quatuor millia equitum,peditum ucró x x v 1 1 r.millia. Tígrani regi Armeniz: fuere ducenta quinquaginta quin- e armatorum millia contra Romanos,qui e tanto exercitu pee itum centum millia , equitum ucró quinquaginta Lucullo du- c interfecerunt, ; Teren ILLVSTRIBVS VICTORIIS. 193 dem taftra pofuit, Curio, & Fabricio congreffus eft, Argós obíe- dit, ubi tegule iactu ad extremum ferturperüffe, —..— - Philippus Macedo Athenienfes uicit, Traiecit in Illyricum. Lariflam utbem cepit : expugnauit Theffalia, & Methónem Mae gnefiz urbem, Dux à Thebanis deleus contra Phocenfes , cos * diripuit, Olynthios deleuit , Arisbam Epiri regem regno deie- cit. Byzantium obfedit, ubi longa mora confumptus ad Pyrati- cam fé conuertit. Scythas ftratagemate fuperauit. - R.ebellantes iterum Arhcnienfes domuit. 2m "Fímoleon dux Corinthius Syracufas à Dionyfij tyrannide liberauit, tyrannum in exilium mifit. Lcontinorum principem nomine Icetem bello captum interfecit. Mamercum Catan ty- . rannum in fugam uertit. Leptinum ( qui Apolloniam per uim ceperat) captum & uin&um Corinthum mifit. Cartháginienfes in Siciliam 1rrumpentes füperauit,corumd; caftra diripuit. - Ceneus Theffalus quam multis interfuiffet praliis,nunquàm tamen ledi potut.. Hinc natum prouerbium, Inuulncrabilis ut Ceneus. Neftor apud Ouidium libro 12. Veftro fuit unicus zuo Contemptor ferri, nulloáue forabilis 1&u Cycnus , at ipfe olim patientem. uulnera mille Corporenon lzío Perrhzebum Cznea uidi, Caenea Perrhzbum, qui fa&is inclytus Othryn Incoluit. Archídamus , Lacedemoniorum E Methonem ad Athcnienfes deficientem recepit. In bello contra Pylon primus énaui profiliens, nec uulneratus eft, necfcutum amifit.. Aduer- fas Amphipolim ftrenue decertauit. Tandem infimulatus, quód Agnoni Thraciz regi faucret, damnatus cft. Codrus, Athenienfium rex, quam in bello Peloponnefiaco, accepiflet ab oraculo ui&ricé fore gentem , cuius princeps bello periret : reli&tis ueftibus imperatoris , gregatium fe finxit mili- tem, eoó; modo inimicis occidendum fe praebuit. Idanthyrfus Scytharü rex, bello res magnas gefsit, maturi Afiz fubiugauit, & rotam prope ida peruagatus eft. — Arturus, rex Britanniz, adcó bellica uirtute excelluit , üt quadringentos & fexagintà uiros in prelio folus interfecetit, àc regna plurima fuz adiecerit ditioni. Vtebatur galcaaurea , iu. qua tculptum draconem praferebat. Ferebat clypeum, in quo pte erat Chriftiparz genitricis cfüigies, ut omni difcrimine, re- us omnibus,eam femper haberet prae oculis , uclut adiutricem, Vtebatur lancea ardua, & inufitati ponderis , quam fecum de- ferri femper uolebat. Cantatifsima cft eius uirtus, & recens pro- $4 pé memo LI - fienfem Academiam primus inftituerit. Erat corpore proccro,ua- isá RELLICOSI VIRL CVM. & memoria,frequensá; famain ore omnium, e Leonidas Spartanus quatuor,nec amplius, fttorum millibus ftiparus,auius cft manum confercre cam nümerofo illo,omnium poft homines natos populofifsimo Xerxis Perfarum regis exer €itu, apud Anguftias Thermopylarum , ubi parta ui&toria im- mortale quoque fibi nomen peperit. Idem quoque milites fole- bathortari, ut pranderent,tanquam apud inferos coenaturi:quo uerbo uidebat eos effe uacuos metu. Iuftinus lib.z. Clodoueus. Gallorum rex, Alemanos domuit, Gotthos re- ;gno fuo expulit, Alaricum eorum regem cecídit. | Aliad; perntul ta cgit facinora, quibus docuit gentem (uam ad arma natam. . Huius filius "T heodorícus, Turingeam cum rcge fubiuga- uit. Traiecitin Italiam. cum rz x x x. millibus armatorum , Bcli- farij copias repentitio fregit impetu. Tranfpadanam regionem uicit.Decem Burgundionum millia Gotrhis auxilio mifit. - Carolus Martellus, Pipini primi filius, Aurelianos uno impetu fudit. Traic&o Rheno Alemanos, Sucuos, Bauaros,re- gno Francorum adiecit. Saracenos ab Eudone duce in Aquita- niam tiocatos profligauit , czf(is ex eorundem exercitu c cc- ixxxv. millibus.Amorreum alterum eorum regem fappetras Athimo apud Narbonem obfeffo ferétem, deleuit.Gotthos(qui Hifpaniam citerioré Gallia parté annos ià ccc.turbaucrunt)pro fligauit.Omné voftremo Gallia Francorü regno fübiecit. V olat. Carolus Magnus, Pipini fecundi filius , euidens uirtutis *Gallicz reliquitargumentum.. In primis Aquitanorum regem Himuldum in deditionem accepit. Accerfitus ab Adriano Pont. Longobardoscum duce Defiderio, Italia cxpulit, quam annos iam cjcfr 1 11. poffederant.Domum rcueríus bellum Saxonum (quodannos prope x x x 1 1 1 1, durauerat ) quamuis interpola- tum,profecutus cft. Quos füb iugi reda&os,ad Chriftiane quo« que pietatis culti induxit. Aigolandum Sarracenü, Hifpanosá;, male de Chrifto (eritientes, fübiugauit. . Bencuentanorum ( qui ducc Araifo in R.oman(ü Pont.tumultii parabant)rcprefsit. T'axi- ]onem Bauariz ducem,res nouas molicntem,fola pacauit legatio ne.Hunnos (qui Pannoniam occupaucrant)magnis affecit cladi- bus, Godefredum Normanorü ducem,Francorum focios ucxà- tem , in poteftatem (uam redegit. | Leonem tertium Pont.à R.o- manis expalfum, fuae fedi reftituit. Cui taute uirtuti adiecit amo- rem literarum,quas ufq; adeó & amabat & mirabatur, ut Parrhi- ftis PERSPWETOUUNMPTENONETTA MN UU UU MUN PNEU MEM PINEUS du ————————— ILLVSTRIBVS VICTORIIS. EY ftis prater confüctudinem uiribus. ' nitarum, Oreb, Zeb, Zebez;& Salmanam. Interfecitá; c eorum .. Gedeon iudex Hcbrzorum percufsit gpatuor :j éd ! exercitu c x x. millia hominum apud Iordanem noGc uria. Io- fcphus lib. s... yore ded ... Fedt /"Themíiftocles flium fuum Cleophantuni ià equeftri facultate adeó ftrenuum, ut equis rc&us in(ifteret, & rc&us iacularctur ; aliáque. perinulta cfnceret ftupenda. Calius cap.12. lib.8. nie !Co non, dux Athenien(ium, fuit bellica uirtute clarifsiras, qui. Lyfandrum Lacedemoniorum ducem terreftri przlio uicit, & Athenarum reftituit libertatem. Vnde fa&um adagium, Bel: lum Cononi curz faerit. Iuftinuslib.. |... Vind o* -- Pompeius magnus Sylke primum partibus adhzfit, Domi- tium expugnauit, De [pes rege Mauritaniz ttiumphauit , non- dum patientibus annis. Contra Sertorium in. Hifpaniam profe- &us, Metelli copiis (e coniungens, eum cum tota faGioncfuftu- lit. Pyraticum bellum tribus confecit menfibus. T riumphauit de Mithridate rege Ponti. Tigranem uicit regem Armeniz» quem tamcn ad genua fua Memini rcitituit. Iberos, Alba- nos, Iudzxos debellauit,capto corum rege Ariftobolo, & in triii- phum unà cum filio Tigranis du&o.R cuerfus ex Oriente trium- phum cgit biduo, prznotatis ui&arum gentium titulis, Ad extre- mum ucrío fortune Zephyro uius à Iulio Czfare in campis * philippicis, coa&us cft uclut profugus ad Aegypti regem Pto- *, alias, Phar lemaum fe recipere, ubi hofpitis (cui fe commuiícrat) perfidia in- felicis terfcétus eft. Ha Vi&or Pompceij Caefar Galliam omnem decennio fabegit, cámquc redegit in prouinciz formam. Germanos, ponte (upet Rhenum fabricato , maximis affecit cladibus. | Agereffus cft Bri tannos ignotos antea, fuperatisd; pecunias & obfides impera- uit. Macedoniam tranfgreffus ,, Pompeium. per quatuor pebà menfes , maximis obfeilum operibus ad extremum Phachlico przlio fudit, & fugientem Alexandriam. perfecutus , occifum ut deprehendit , cum Prolemzo rege bcllum difficilimum geiit. Vi&or Acgypti regnum Cleopatra , fratríque eius minori pere mifit. Ab Alexandria Syriam, & inde Pontum tranfiit, urgenti bus de Pharnace nuntiis , quem Mithridatis Magni filium mul. tis iam fuceeísibus przferocem intra quintum ( qua affuerat dicm ) una profligauit acc; Dehinc Cozn.Scpionem Pompeij. Ut .4 focet se BEITFCOSLTVÍRLOVM focerum ; & Iubam reliquias partium Africa refouentes deulcit, & Pompeij liberos in Hifpania. Confe&is bellis quinquies triü- phauit, Primüm triumphum cgit Gallicum. Sequentém Alexanz rinum, cx ui&o & interfe&o Ptolemzo. Huic proximum Afri- canum cx Iuba debellato. Deinde Ponticum de Pharnace. No» uifsimum, Hifpanienfem de Pompcij liberis. "Reflante demum Fortuna, quum optimatium partibus cffetformidolofus , Bruti; Cafsij, & aliorum conitiratione, tribus & uiginti uulneribus in Senatu confoffus eft.Suetonius,& Plutarchus. * M.Antoníus Triumur, interfe&o Caare foedus cuim Le- ido, & Augufto contraxit. Brutum & Cafsium Caefaris inter? eGores uicit in Mácedonia, Profc&us in Afiam, multos in Oriente reges debcllauit. | Antigonum Iudzxorum regem fccurí percufsit. Plc Medorins rcgi congreffus, quim ui&or ctia- Bst ardlüiiad Araxem ufque perfecutus eft... Armeniae regemy Alexandriam duxit in triumphum. Quum ergo uidit fe pofitum in gremio luxariantis Fórtunz(in quo parum fibi cauet mortali- tas) deliciis captus, incidit inamorem Cleopatra, quam rcpu- diata Octauia Augufti forore fibi copulauit. Hincorta fax onm : li ciuilis. Hinc Augufti nata indignatio , cüi apud AGium con- grcffus,& àd cxtremum ui&tus , profugit in Alexandriam , ibij; ladio fe confodit. : - Attílius Regulus conful fafis Salentinis triumphauit. Primus Romanorum ducum in Africam claffc traiecit. Quaffata Amil- charis claffe naues longs x X 1 1 1.oppida c c.ac totidem homi- * pummilliacepir. In Africa portentoíze ma enitudinis ferpentem occidit, Captus demum infidiis Xantippi Lacedamonij merce- parij militis, miferabili exitu ab inimicis enecatus eft: ... C. Acilius Caaris miles , nauali ad Mafsilia przlio , inie&a in puppim hoftiumdextra,& obtruncata eam Leua apprehendit. Necante dimicare defit, quàm captà profundo mergerct; Athe- fienfem illun Cynegírum imitatus , quiin confellanda Xer- xis claffe, eoim fecille. Herodotus lib.e. ' Acilínus Beliürij miles ; folus ad portam Pintian& Gotthoz rum rcprelsit impetum.Procopius. 2 na . 7 Furíus Camillus Fali(cos obfedit, Veios decennali obfidio- ne domuit, Gallos Senones Roma pepulit , eisd; uexilla R oma- norum extorfit. Quintó di&ator Celtas iterum Romam peten- E tesad Anienem fluuium füperauit. /— M.Gurius Dentatus triüphauit de Samnitibus, Iterum de Sa- à binis; ÍLLVSTRIBVS VICTORIIS. 197 binis, Tertió de Lucanis ouans urbem ingreffus cft. Pyrthá Epi- rotarü regem cx Italia pepalit. Legatis Samnitü aurum offeréti- bus,refponditfe malleimperare aurü habétibus , quàm accipere, T.Q.Flamínius (cius Flaminij filius , qui ad Thrafymená Annibali inaufpicaté congrelius cecidit cum exercitu)Philippum Macedoniz regem przlio fudit, caftris exuit. "T'heflaliam,iuuan- tibus Aetolis , & Acarnanibus , uexautt. Ciuitates quz füb Phi- lippo crant,pcr praeconem liberas effe pronuntiauit.Demetrium obfidem accepit , quem poftea pecunia multatum in regnum re- ftituit;Labin Lacedaemoniorum tyrannum fubegit. Legatus in Grazciam contra Antiochum & Actolos ad VMUEHEORE in fide Romanorum ciuitates miffus eft. . : T Sempronius Gracchus, Gracchorü pater , Celtiberos in deditioném accepit. Prztor Galltam domutt. Subiugauit Sardi- niam,cuius incolas plurimos cxpofuit uenales. Manlius Capitolinus ob Capitolium à Gallis dcfenfum no- men fortitus,annos x v 1.natus militem uoluntarium fz obtulit. Militaribus donis x x x v 1 1.4 fuis ducibus donatus cft. Cicatri- ccs habuit x x x v 11 r.in corpore.Plin. M. Claudíus Marcellus. Gallos qui fe Infübtibus iunxe- rant iuxta Padum uicit , interfe&to eorum ducc Viridomaro. Annibalem inui&tifsimum ducem primusapud Nolám fupera- uit. Contra Syracuías profe&us , triennio urbem oppugnatit, Tandem interfeGus eft ab exercitu Annibalis apud Venufiam. C. Marius feptics conful, Iugurtham captum in triumphum duxir. Cimbros in Gállia, Teutoncs in Italia opprefsit , ded; his ripmphauit Ape drE & Glauciam prztores feditiofos intere- fnit. Syllàm uictum coégit Minturnis delitefcere inter paludes. Speculatorem Gallum ad inferendam fibi mortem miffüm , uul- tus maieftate deterruit. Plutarchus, & Liuius. " Porfena rcxH errufcorum dum Tarquinios in urbem refti- tuere rentans Ianiculum cepiffet, Horatius Cocles pro ponte fablicio ftetit faftinuitjuc hoftilem impetum, donec pons 3 ter- o frangeretur, quo cum in Tyberim decidit. Sabellicus s Qui; fibi pontem paffus poft terga reuelli Ip licet contra ftaret He- trufca phalanx. - Scipio Africanus annum agens x y t r. rincipió fecundi belli Punici dué&tus in caftra, circumuentum ab hoftibus patrem libe- ruit. Poft Canenfem cladem. quum iuuentus. de rcliquenda Italia cogitara t, ipfe gladio fupra capita creto iurare fingulos xs cotgit, $99 BELLICOSI VIRI, CVM cotgit, fc non reli&uros patriam, Mortuo in Hifpania patre; quum omnes id bellum refugerent, fpontefe obtulit, nátus an- nos X X1111. ubi Carthaginem nouam uno die expugnauit. Aídrubalem füperauit. Matiiflz nepotem in bello captum auo remifit.Syphacem regem ui cepit. Annibalem ex Italia accerfitum fuperauit, Carthagitemi; Romanis fecit tributariam. Reucr- fus Romam triumphauit. Conful in expeditionem Afiaticam profe&us,omnia fuis aufpiciis rexit. Antiochum fub iugum mifit, Accufatus demum quód przdam Afiaticam non totam in'zra- rium contuliffet, Linternum fecefsit in uillam fuam, pertafus ingratitudinem urbis. Liuius. | "Scipio Aemylíanus , Pauli Aemylij filius, Numantiam cuertit, Carthaginem penitus fuftulit. ; B 7d . IM. Sczua Centurio Cazfagis in Gallia folus in acie reftitit. Quum in hoftes rucret , & iam telo femur transfixus effet, con- tufasd; caput i&tu faxi, clypeo & galea dificGis, gladiod; fra&to, duplici lorica munitus, fe in mare proiecit. Et quum natando perueniffet ad fuos, Parce(inquit)imperator, Arma perdidi. Tran- quillus fcribit cum cffoflo oculo,transfixisá; hamero & femore, ac clypeo centum & uiginti foraminibus terebrato,, caftelli com- rrifsi portam non reliquiffe. pee. " PaulusA emylíus, Acmylij Pauli confulis, collega T'eren- tij Varronis, filius, de Liguribus trium hauit. Períeum Macedo- iiz rcgem cepit, demum in triumphum duxit. Procenful in Hifpania cum Vafcetanis & Lufitanis aduerío Marte pugnauit. Anno tamen fequenti Lufitanos fudit, czfis ex eorum cxcerci- tu x v 111. millibus. Captis ucró p. x x x. 4 Aurelianus Imperarrumpentes in Italiam Sarmatas bcllo fudit, € quibus uno die o&o & quadraginta fua manu interfecit. Zcnobiam quoque Palmyrz rcginam in triumphum duxit. Pro- fc&usin Galliam, Tetricum fubiugauit. Mox in Acgyptum traii- ciens, regionem pacauit, füblato Firmo, fGioncsibidem fufci- tante, Romam poftremó reucríus, de his omnibus triumphauit. Fla. Vopifcus. Iuftíníanus Imp. Perías domuit, Vandalorum gentem de- —— Icuit.Africà Rom.imperio totam reftituit. GotthositeruminIta- —— liam irrumpentes fudit. Mauros Africam infeftantes cum Attila rege fubiugauit. Quae magna ex parte aufpiciis Bclifarij gcfsit. Proptcr tot uictorias dicebatur Alemanicus , Gotthicus , Alani- eus, Vandalicus, Africanus. Paulus Diaconus lib.i$.rerum Rom. L.Sic ILLVSTRIBVS VICTORIIS . 95 /"L.Sícinius Dentatus propter ingentem fortitadinem Achilles Romanus uocatus eft. Pugnauit in hoftem cxx.przliis. Cicatricem aueríam nullam, aduerías xr v. tulit. Coronis dona- tus eft aureis v 11 1. Obfidionali una, Muralibus tribus, Ciuicis xii111/Torquibus L X X X11 r.Armilis plus centum & fexaginta, Haftis xvii. Phaleris item quinquies uiciesd;. Triumphauit cum imperatoribus fuis triumphos nouem. Autor Plin.& Gellius. M.Sergíus ( ut fcribit Plinius ) fecundo ftipendio dextram manum perdidit. Stipendiis duobus, ter & uicies uulneratus cft, Bis ab Annibale captus. Bis uinculorum cius profügus x x. menfibus nullo non die in cathenis & compedibus cuitoditus. Siniftra manu fola quater pugnauit , duobus equis infidente co (uffofsis. Dextram fibi fecit ferream, ead; religata praliatus eft. ,, Cremonam obfidione exemit. Placentiam tutatus cft. Duodena caftra hoftium in Gallia, ccpit. Vicit etiam fortunam. Solinus & Pontanus de Virtute bellica. ; C. Tadtus prodit, Vefpafianum confucffe anteire agmen, Locum capete,cibo fortuito, uefte habitué; uix à grcgario milite difcrepante , legiones habuiffe exercitas bello; noctu ftctiffe in cxcubiis, milites ftratagematibus, dolis; bellicis inftruxifíc. * . Manlíus Torquatus, Gallum prouocanter, fcutoy& gladiis duobus armatum, ornatumá; torque, & armillis, uiribus, adolc- fcentia, magnitudine,& uirtute anteftantem ceteris, occidit:mor- tuo torquem detraxit, eamá; fanguinolentam collo fuo impofuit, Quo fa&o, ipfe, pofterid; eius Torquati cognominati (unt. Au- tor Gellius cap.:5. lib.9. . Auguftus Imp.Cantabros, Aquitanos, Rhctos, Vindclicos, Dalimatas Romano fübiecit imperio. Sueuos, Cattosi; delcuit. Sicambros in Galliam tranftulit. Pannonios ftipendiariis adic- dt. Getarum populos , Bafternasá; lacefsitos bellis ad concor- diam impulit. Obfides accepit à Perüis, creandis; regis arbitrium. Ad eum Aethiopes, Indi, Scytha, Garamantes legatos cum do- nis miferunt. Bella ciuilia quinque gefsit,;Mutinenfe,& A&iacum adueríus M.Antonium:Philippen(ein Brutum, & Cafsium:Peru- finum aducríus L. Antonium Triumuiri fratrem : Siculum ad- ueríus Sextum Pompeium Cn. Pompeij filium. In bello Muti- nenfi nó modo ducis,fed etiam militis fun&us eft munere. Nam aquilifero legionis fag. grauiter uulaerato , ipfc aquilam hume- ris (übiit, diu; portauit. Quod fait argumentum & indicium magne fortitudinis. : Prob 900 BELLICOS$SI VIRI Probus Imperator bello Sarmatico tribunus , tranfmiffo Danubio multa fortiter fecit. Donatus cft haftis puris quatuor, Coronis uallaribus duabiis, ciuica una; uexillis puris quatuor, armillis aurcis duabus , torque aureo uno , patera una librarum uinque ad rem diuinam. Sabellicus in Elegiis Romanos quof- m bellicofos his uerbis enumerat: VIAE Et quem deceptze ple&entem crimina dextre Cernere magnanimus Porfena non potuit. Tercentum Fabios, affertorcsá; Camillos, Nec quibus agnomen Africa terra dedit. Non Catulos , Deciosá; duos, geminosd; Catones, -Non Capitolini nomina magna laris: - Nectaceat Coffum, nec te Marcelle relinquat, -— Non Curios porcos, Fabricium; fenem. Tollat in immentum Syllam Mariosd; feroces, Pompcios; duos, Czfareamá; domum. Gylippus uir Lacedzmonius, bello ftrenuus, Athenienfes mulis bellis, multisq; cladibus affecit. Tibullus libr.4. Non magni potior fit fama Gylippi. , : Sunt & alij plerique uirtute bellica memorabiles , ut ex Troia- nis Priamus, Aeneas, He&or, Paris, Deiphobus, Troilus. Ex Grze- cis Avamemnon , Menclàus , Achilles , Aiax uterque, Patroclus, Vlyfies, Neftor,Diomedes. De Achille, Catullus : Non illi bello uifquam fe conferet heros. Horatius : Scriptor honoratum (i orte reponis Achillem, Impiger, iracundus, incxorabilis , acer, Iura neget fibi nata, nihil non arroget armis. - Bellicam Aenez uirtutem pismda apud Virgilium libro ir, his aperit ucrfibus. Munera, quz patriis ad me portaftis ab oris, Vertite ad Aencam : ftetimus tela afpera contra, Contulimusá; manus : experto credite, quantus In clypeum affurgat,quo turbine torqueat haftam, &c. His adduntur, Adraftus , rex Argiuorum, Agefilaus, Bren- nus , Cambyfes , Catilina, Cimon Athenienfis , Croefus , Euan- der, Iugurtha, Iafon, Hercules, Pacorus rex Parthoríi, Per- fcus , Thefeus , Pyrithous , Pyrrhus. Achillides, 'Thideus, Thrafibulus, & alij plerique poétarum carminibus . «antatifsimi, utt . n: COUOFORT LL ER 30i FORTISSIMI, FORTITYV- DINE CORPOREA, X 7 Ergilius lib.8. Acn. fingit Herilum tres animas habuiffe, : mid fternendum fuiffe. Ncc aliam ob caufam(ut conii- ccrc eft) quàm propter inufitatas, & portentofas hominis vircs. Sicautemloquitur Euandcr Maronianus: |- Et rcgem hac Herilum dextra füb tartara mifi: Nafcenti cui tres animas Feronia mater (Horrendum di&tu) dederat : ternaarma mouenda, Ter letho fternendus crat, cuitunc tamen omnes. Abftulit hzc animas dextra, & totidem exütt armis, Gratíanus pater Valentiniani Imp. fuuarius cft spells, e SIT quód uenalitium funem portanti quinque milites non poffentsv" . * extorquere. Sex.Aurcl. cr [eH Cleomedes Aítypaleus Lacchum Epidamnium pugilám p ——— [62 uU) hinc indc conftri&is,& deficiente conatu retentus lupis fuit prz- da, Iuucnalis Satyra to. -Viribus ille Confifus periit , admiran- disá; lacertis. Caius cap.zi.lib.g, De Milone meminit Gellius lib.rs. cap.16. 3L ce Títormus Bufequa fait quiípiam,procero corpore,uiribusá; portentofis , cuius uires quum Milo uellet experiri, ille in-Euc- num defícendens XRSRE arripuit lapidem, quem ad fc pro- traxit, & inde propulit, bisj; & ter hoc ipfüm effecit , poftea cre- xit, crc&tumi; & humero impofitum ad quinquaginta vInas uc- xit.Huncautem lapidem vix emouebat Milo. Aliud item robo. ris fui argumentum cxhib uit Titormus., Maximi enim tauri pc- dem corripuit, furentemq; , & inde proripere fe cupientem con- anti "T FORTISSIMIFORTIT Yyv- ftantifsim? retinuit. Quod uidens Crotoniates, O Iuppiter, in- quit , an alterum nobis profeminafti Herculem hinc ? Caelius €ap.6o.lib.r1i. ) 1 Po&tz (cribunt Cacum immanem fuiffe latronem, Vulcani filiumjignes,& flaaamas ore uomentem,qui boues cauda raptos 1nucr(is ucftigiis, caua tegendi furti, in fpeluncam traxcrit.Fabue lantur quoque tam prodi giofis fuifle uiribus, ut cauernam fuaná Obice montis praftrucret.Ouid.1.Faft.Illeadirum fracti przftru- xerat obice montis, Vix iuga mouiffent quinque bis illud. onus, Nititur hic humeris(ceelum quoq; fedcrat,&c. Monychus nomen eft Centauri, qui arbores & faxa pro te- lis iaculabatur.Eucanus lib.6.Pharía, Afpera te Pholoés frangen- . em Monyche faxa.Ouid.in Ibin : Quid; trabes preflas ab humo mittebatinauras. Iuue.Saty.i. Quantas iaculctur Monychus or« nos.Idem quoquc fingitur dc R hoeto Centauro.Luca. Ted; (ub Octeo torquentem uertice uulías Rhaocte fcrox , quas uix Borcas inuerteret, ornos. : Scinís latro fuit prope Corinthum , fammas arborcs in ter- ram complicabat, hisá; alligatos homines difcerpebar,truncis ci magno impetu in aera laxatis. Ouid.in Meta... Occidit ille Scinis magnis male uiribus ufus, Qui poterat curuare trabes , & agebat abalto,Ad terram laté fparíuras corpora pinus. Quantz fuerint "T'urní uires hoc licet arguere, quód fingu- lari certamine Saxum antiquum ingens (campis quod forte iacc- bat Limes) in Aencam contorícrit, Autore Virg. Vix illud le&i bis fex ceruice fübirent, / Qualia nunc hominum producit cor- pora tellus. i nid Iunius Valens(qui in praetorio Augufti meruit) uchicula cum culis faftinebar, Carpenta comprehenía una manu retinebat,có- trà nitentibus iumentis, | m Ruftícellus mulum fuum tollcbat, inquit Varro apud Pli- nium. Lyfimachus lconem (cui Alexandri iuffü fuerat expó« fitus) trangulauitarrepra cius lingua. 7^ tetti d Gracorim monumentis proditum eft leonem infolita ma- gnitudine confe&nm in O ympo monte à 'Polydamanté athletainermi, Eundem quoquc fcribunt in armeiita boum in- trafíe , ubitaurum magnitudine infignem, altero pofteriorum pedum arripucrit,ferogentem;,& prarabido impetu profilicn tem,non dimiferit prius quàm in cius manu ungulam rclique- nr, Narratur etià quadrigas tota ui eonciiatas conitantifiime ^ dv dnt Lum a J GIGANTVM: NOMINA 309 manis ferpentibus Othos , Deuin&um merftus procul afpiciens Ephialtem, Conati quondam quum fint incendere mundá.Idem lib.6.Aen.Hic & Aloidas vim immania uidi, Corpora &c. Enceladum pota fabulantur in Sicilia fulminatum , ut Othum in Creta, Typhoeum in Campania.De hoc Vergilius li-- bro z.Aencid. Fama eft Enccladi femuftum fülmine corpus Vr-. geri mole hac ingentemá; infuper Actnam Impofiá ruptis flam- mam expirarc caminis : Et feffum quoties motat latus;intremere omnem Murmure Trinacriam, & coelum fübtexere fumo. Idem in Aetna: Murmure Trinacrio morienté Iuppiter Aetna Obruit : Enccladum, &c. x ES ndm "Títyus Gigas fuit nouem iugerum , qui quum Latonz uim: uclletinferre , ab. Apolline fagitus confolfas eft, & ad inferos detrufus, ubi à uulture corroditur, fibris , & iecore fcmper rena-- fcentibus.Vergil.lib. s. Aeneid. Necnon & Tityum tetré omni- . parentis alumnum Cernere erat, cui totà rioüem per iugeta cor- pus Porrigitur, roftroque immanis uultur adunco Immortale lccur tundens, foecundaá; poenis Vifceta , nec fibris requies da- . tur ulla renatis.Oid.lib.r.de Ponto. : y Polyphemus cycops, Neptuni filius ex Thoa;ptopter im- maneni corporis molé numeratur inter gigantes. De hoc Verg." lib.s. Aeneidos:Nam quantus, qualisá; cauo Polyphemus in an- tro Lanigeras claudit pecudes;atq; ubera preffat. - Aegzon gigas eit, quem nonnulli cundem cum Briateo fa^ ciunt. Fuifle fertur centimanus , unod; i&u centum fcopulosin Iouem torfiffc. Vergilius lib.xo.Aeneidos : Aegzeon qualis, cen- tum cui brachia dicunt, Centenasá; manus, quinquaginta oribus Det PcGoribus arfiffe, Iouis quum fulmina contra Tot .pa- ribus ftreperct clypeis;tot ftringeret enícs. Hunc poétz fabulan- tur à Neptuno fuifle alligatum maris Acgzi fcopulis, Statius: Audicrat duroslaxantem Aegzona nexus. De Bríareo Claudianus : Quz brachia ceritum Briareus aliis numero crefcente lacertis Tot fimul obie&is poffet confligere rebus. Vergil.lib.s.Acneid. Inter hos ponitur INumas,; iem aiunt füb Prochyta conclu- fum.Syllius lib.r2.Apparct Proc itc f&uum fortita Numanta. De Porphyrione & Adamaftore Sidonius: Hic totat excuflum uibrans in fydera Pindum Enccladus, rapido fit mif- fiis Ofla Typhoco; Porphyrion Pangea rapit, Rhodopemáue Adamaftor. u 3j Antztus 316 GIGANTVM NOMINA: .Atitzeus gigas füiriin Libya proccri corpotis , cui in Hercu- lem luGanti terra mater augebat uires , quoticícunq; eamattige- rat,Luca.lib.4. Hoc quoque tam uaftas cumulauit munere uires "Fera fui foetus quód cim tetigere parentem , Iam defe&a ui- Bent renouáto robore rmembra. (i o1 Fuit & A ftrzeus unus ? Titanibus, qui cótra deos armafum- pfere.Hic ex Aurora uentos genuiffe fertur. Atlantem poétz fabulantur gigantem omnium maximum, . . qui coelum huineris füftinucrit. Quod fingitur propter ciufdem: nominis montem in Moritania tantz altitudinis, ut nubes con- tingere uideatur. Vergilius : Vbi caelifer Atlas Axem humeris: torquet ftellis ardentibus aptum. Ouidius lib.s.Faft. . Gygem Hcfiodus in Theogonia facit cocli & terre filium, . & Briarci fraurem. |. Ouidius : Centimanumá; Gygem.Pontanus. lib.s.de Stellis, quofdam enumerat. - Sunt & alij qui excreuiffe dicuntur in Gigantzam propé ma- | gui:udinem Nam Agatho Athenienfis (qui floruit etate A dria- ni principis ) adliucadolcfcens fuiffe dicitur altitudinis oGo pc- um. - x: | Fuit & Portus rcx in India quatuor cubitis & palmo proce- rus,quem Alexander bello uicit. ; ^ Aranthas B:btycius oGonis cubitis longus fuiffe traditur, Oreftís corpus oraculi iuffü rcfoffam feptem cubitorum fuif- fc monumentis prodituz. Autore Plinio. Architrenius : Staturam cubitis feptem diftendit Oreftes. In Creta terre motu rupto monte inuentum eft corpus «ftans : y r. cubitorum, quodalij Orfonís, alij Etionís fuiffe tra- unt. | - Actatc Plinij uius eft nouem pedum actotidcm unciari ho« mo Gabbara nomine, cx Arabia aduc&tus:K Architrenius : In bis quinq; pedes produxit Gabbarus ártus; Fuctunt femipede maiores Pufio & Secundilla , quorum corpora miraculi gratia affcruata funt in conditorio Salluftiano- rum hortorum, j Golíath pigas fuit, qué Dauid fundze ucrbere deiecit in ter- ram & interfecit. Politianus in Nutricia:Pallentemá; dco regem, qui turbinc funde Ita Philiftaco fecuit puer ora Giganti. Quám procerus extiterit Maximinus Imperator, hoc fatis. arguméto conftat, quó d uxoris dextrocherio (d cft ornamento brachiorum) pro anulo uteretur. Saxo QN C. — —-— Ej pev ^N " * CODES U€«MCUCUDUMEC S. NANILET PVMILIONES. 31£ -: Sàxo Grammaticus ait Offotumi fuiffe gigantem, & pafto- zem; cuius armenta tutabatur canis Biornonis cuiufdam. -— Bctotuslibro s.antiquitatum INOa reponit inter gigantes & aftroclogos. Facit Tuifconem gigantem , cuius flius Mannus apud Sarmatás regnatiit tate Semiramiidis. TER Inter gigantes quoque numcratur Hercules,quem feffo At- lante coelum humeris fubiiffe ferunt. » nd TES — Artachees uit fuit inter Perfas procerifsimus , zetate Xerxis, utcui quatuor omnino digiti deeffent àlongitudine quinque re- giorum cubitorum. Autor Herodotus. "inzltn mb: --.Oromedon quoque noméii eft gigantis apud Propertium * ibis. fcribentem: Tc iios ucl Iouis arma canam,coelod; minan- tem Carum & Phlegrzis Oromedonta jugis. - Saxo Grammaticus ait. Harthbenum fuiffe quendam ex Helfyngia , qui raptas regum filias ftupro faedare glorie loco ' ducebat, illum pcrimere folitus , à quo peragendz Veneris uíu prohiberetür.: Ait; tantam in co corporis magnitudinem. exti- tiffc, ut 1 x:cubitis proccritatis eius Ded tenderetur. Fuit& Gemagog 9igas cubitis duodecim procerus. Archi- trenius:Cubitis ter quat uor altum Gemagog Herculea fufpendit: in atra lu&a. Idem : Gemagog arduitas Corinci fra&a lacerüs NANILET PVMILIONE S. IN Ani dicitur homandones breuiculi,& modice ab humo ].N extantes :'uocantur aliter Pumiliones , & Pumili..Statius: Mirantur Pumilos ferociores,Talis fuit Canopas;in deliciis Iuliz nept's Augufti, duos pedes & Palmum longus, autore Plin.Cu- juímodi ctiam fuiffe fertur Andromeda liberta Iulie Auguftz. Maníum Maximum & M. Tullíum equites oma- nos, binüm cubitorum füifle; autor eft Varro apud Plin. Duo fucrunt Molones, nota corporis breuitate, quorum al^ tcr hiftrionicam cxercuit;alter latrociniis famofus fa&us cft.Inde natum adagium : Pufillus quantus Molon, | - Pygmzorum qui longifsimi funt, duos pedes & quadran- tem tion excedunt, hinc prouerbium:Pygmgeo breuior. Mantua- nus : Inter Pygmaos non pudet effe breuem. Habitant in extre- ma partc montium Indiz : horum mulieres quinto anno pariunt, & (encícunt o&auo. Infeftantur maxime à gruibus , in quas tur- matrim prodeunt, & nihilominus uincuntur. Claudianus lib.1, In Eutropium. Et Iuucnalis Satyra n. *ua4 M.Antó p Lo UEETT LM - — —*.. COR MEME AM EN s M.Antonius Sifyphum pumilionem habuiffe fcrtur intrg bipedalem ftaturam, ingenio tamen uíuacem. "Auguftus cxhi« buit fpe&aculis Lucium, adolefcentulum honefte natum , bipc- daliminorem — . Mia ALOIDAE, TYNDARIDAE, uLaouss Tr Kr D! ABS ; Loidz di&i funt Othos & Ephialtes, ab Aloco gigante, cuius uxorem Iphimediam comprefsit Neptunus , & ex ca fufcepit geminos,qui quam Alcei putarentur cfle fihj , di&i fant Aloidz, ut iam diximus. ; | - i Eo quoq; modo T'y ndaridae uocati fnt Caftor & Pollux, quód crederentur T yndari filij, quum tamen cx concubitu Io- uis cum Leda geniti effent.Seneca:Hinc clara gemini figna Tyn- daridz micant. Ouidius: T yndaride fratres hic eques , ille pugil. Simili ratione uocatur Hclena Tyndaris. E: Atrídae uocanturAgaménon & Menelaus,ab Atrco parente, Horatius de Aga. Arfit Atrides medio in triumpho Virgine ra- pane Menclao Virg.lib.rr- Atrides Protei Menclaus adi co- umnasExulat. : zt mBHQSXs 6 bo aPsTass: Y clopes miniftri fuerunt Vulcani in Sicilia, quos poétaz Co dicunt: Ncptuni filios ex Amphitrite. Dicun- . tur Ioui fulmina conficere apud Liparam , quae eft unaex Aco- lüs infulis. Fabricam ferrariam primüm in "Creta repercrunt. Omnium pracipui füerunt Brontes , Stetopes, Pyragmon. De quibus Virg.lib.8.Aenc. Ferrum excrcebant uafto Cyclopes in antro, Brontesá;, Steropesá;,& nudus mébra Pyragmon. Ouid; lib.4. Faftorum.Claudianus de. : 1 1. Confulatu Honorij:& Sta- tiuslib.4.Syl. Hosautem occidiffefertur Apollo ; propter ful- mina Ioui fabricata , quibus perierat filius Aefculapius . — Hinc extrufus dcorum contubernio, exulauitin Theffalia, ubi Adme- ti regis fuit armentarius, CV oR SGESTO E SS o3 Vretes (cu CCorybantes miniftri fuerunt Cybeles, qui- bus ferratiam fabricam nonnulli referunt acceptam. Horü nomina citat Erafmus ex Graecis carminibus, qua Latina fecit: Illic habitabant Montigenz Phryges Idai, gens arte celebris, Celmis Damnamencusd; ingens, Acmonóá; fuperbus, Montanz doi cultores Adraftez, A quibusars Vulcania primis eflc rc- perta Dicitur, & nigrum nemorofo in monte repertum , In ua- rios CC ATHLETAE, PVGIL ET PALAEST. 3j: rlos ufus monftratum cudere ferruni , Impofitumá; igni, miro fplendefcere cultu. Propter hoc inuentum (quod illis fcribitur) zra & ferrauocantur Corybantia. Virg.lib.s.Aene. Hinc mater cultrix Cybele, Corybantiad; zra. Tertullianus : Iuppiter Cre- tam fuam Romanis facibus concuti fineret obfitus illud an- trum Ideum & zera Corybantia. Horum praecipuus fuit Celmis, 4 quo ferrum fohidifsimum cüdebatur. Hinc natum adagium, Celmisin ferro. De his , qui preter modum fuis fidunt viribus, tanquam inexpu nabiles, aut qui in fua arte magnopere excel- - lunt, Cuiufmodi funt hzc , Rofcius infcena , Antzus in arena, Hercülesiünclaua. - SES, nda , ATHLETAE PRYGILES. ET PALAESTRITAE. "T hletz: dicuntur pugiles & l&arorcs, aliter Pancratia ftz, à Pancratio ludo gymnico , dequo Propertius : Et pa- titur-duro uulnera Pancratio. Gelliusait unum ex liberis Dia- fors Rhodij fuiffe Pancratiaftem. Athletarum nomine dice- antur, qui manibus pedibusá; quafi omni ope, omnibusá; (ut dicitur) eek connixi certabant. Vocantur etiam Palze- ftrítze à palzftra luGatione, de qua Virgil.lib.é. Aene." Parsin graminis exercent membra paleítris. | Palzeftrici item dicuntur, qui motus geftusá; formant;ut in palzcftra brachia re&ta fint,nec indo&z rufticz/uc manus, ne quain proferendis pedibus infci- tia, ne caput oculid; ab alia corporis parte difsideant. Hazcars Chironomia dicitur, quam ucteres ingenuis liberis neceffariam utauerunt;uideturá; nonnihiliad Hiftrionicam fpe&are,& ora- toriam. . Hanc qui non didicerunt, Apalaftríi uocantur, quód motu flexud; corporis , ac omni habitu nullam omnino uenu- .ftatem leporemá; prae fc ferant.Iti Gymnicis artificibus funt etiá Pictz, id eftpugiles, & Dromeis,id eft curfores , quales'à Virg. ponuntürlib.s.ubi ad patris Anchifze tumulum cxequiales celebrat ludos. Sunt & alia permulta Athletarum genera,ut Dif- coboli qui difcum in fublime iaculantur,qui frequens erat an- tiquis ludus. Haltíci, qui curfus pernicitate contendunt, qualis Virgilianus ille pedibus longe melior Lycus. Deanuqua puc- rorum inftru&ione Plautus: Ante folem. (inquit ) exorientem nifiin palzftram uencras £ mnafij; profc&ó haud mediocreis poenas pendcres.Ibi curfa, lu&ando, hafta, difco, pugilatu,falié- do fefc exercebant magis, quàm corto. Sed hzc fuerant Grzco- u$ rum rum exercitia, quibus non utebantur. Romani, Gymnid Ago- ncs dicebantur in quibus nudi exercebantur Athletz,quos ip Ar- cadia primus reperit Lycaon. Hinc Gymnafía uocantur exercitij loca; qux à corporibus ad: animorum exercitia poftea traducta funt. Athenistria fuerunt Gymnafia, Lyceum, Academia, Cyno- farges. Fuit Lyceum Arifto:clis fchola, Academia Platonis; Apud Cynofarges pueri cxercebantur, qui nec à patrc, nec à matre ciui- tatis ius habebant. Porró moris crat,ut lu&taturi ceromatejid cft oleo cerato perfunderétur; quos qui ungebant,uocabantur C'ze2 romatíftae, Vnde Lucanus liquidam uocat palzftram lib, o. di- . €ens : Arcados autoris citharz, iquidzd; palftrze. Vn&am Sta- tius lib.s., Theb. Antcalios erat uncta Pales.Eademratione ma- didam olco palieftràm uocat Calentius:Poft un&tionem demum infpergebantur puluere; ut corpora czromate &fudorc lubrica mutuas laGantium prchenfienes admitterent. 'Hinc fá&tus pro- ucrbio locus, Citra pulueris ta&um: ubi dicimus ré aliquam finie diícrimine & laborc partam, Puluis ille uocatur. A phe.Caterum ubi Fabius lib.i.Inft.ait bonum effe; ut futurus orator Palzeftricis dctoperam,non de his loqucbatur, quibus ars uitzin olco con fumebatur,fed dcilla Chironomia, qua eft ormandoríi geftuum ac motuum norma, quam ab Atletica palzeftra.ultum diftarc conftat, Paleftrz tamen appellatione rem athleticam: omnem comple&imur.Pugilatus(qui Grecé Pygmen dicitur)ceftibus fic- bat.. Cuiufinodi fuit illa Darctis in Entellum conccrtatio apud Virgilium. Qui faltu certabant; plumbeis quibufdam pilis & ma(- fulis (Halteres Graeci uocant) utebantur, quibus utraque manu fe librabát.Hoc adhuc noftri temporis faciunt Hiftriones funábuli, qui ne corporis molein hanc ucl illam partem rapiantur, prepila- tis perticis uacillationem impediunr,-De his.intelligit Iuuena. Et laflita manu ccciderunt brachia maffa. Curforí alij Stadiodroz. 1i 20cabantur,qui ftadium percurrebant,& quicícebàtin limite; Alj Diaulodromií, qui peracta meta có demum rcuertebátur; unde curfum inicrant, Dolichodtomí dicebantur, qui. fexies ftadium curriculo obibant. Inter athletas etiam erant A crochíz rift , qui fummis inter (e manibus depugnabant;hullo cóplcxa bacrcntes. Qui quinque certabant generibus, Lu&a,Pugilatu, Sal- t, Curfu, & Pancratio , Pentathli uocabantur. Xyftici, qui per hyemé excrcebantur in porucu.Nam Xyttos latam porticum | hgaifica. Sciamachi dicebantur;qui (ub icti umbratilem pu- | Bnan fingebanr, non ueram, qui fiebat in fole & puluere SuP $C | "MU ET PALAESTRITAE. 31$. lis cft Laniftarum pugna; qui digladiandi artem. profitentur, quid; numeros omnes impetendi, cedendi, inferendi; & uitan- di uulnera, atque ctiam ubi pun&tim,cze(imá; feriendum fit di(ci- pulos docent: ut fi quando in puluerem prodeüdum fit,& uulni- ficum certamen, tutentur fe melius,& inimicos inuadant cautius; Panis quo utebantur Athletz, dicebatur Colyphíum. Nunc ad corum nomina ueniendum eft, qui ucl unico palaeftre. genc- re; aut multis clari extiterunt. Hs roni. Ouidius libro's.Metam. facit Brotheam G& Ammonem pugiles ca'ftibus claros , ubi ait: Hinc gemini fratres Brotcasá;, & czftibus Ammon InuiGi, uinci fi poffent czftibus eníes. . - Ex duobus Tyndaridis alter fuit equitatu clarus , alter Pugila- tu. Ouid.lib.$. T yndaridz gemini preftantes czftibus alter, Alter equo.Idemm ;libi Tyndaridie fratres; hic eques;ille pugil. Fuit Amycus; Bebryciorum rex , filius Ncptuni , czeftibus clarus, quibus aduenas in fyluis interficiebat. Hunc occidit Pol- lux.Sidonius:Sparta Terapnea pugilem cum Gymnade pinguem: Stratum. Bebryciis Amycum faufpexit arenis. Valerius Flaccus lib.4.Argon. Caftibus ergo ualucrunt Ámycus à Polluce interfe&us, Butes Amyc filius, & Eryx, quem Hercules dedit morti. - Butes- Amid filius; & Eryx Butz, illuftres fucrunt pugi- les. Butem Dares interfecit: Eryx magifter fuit Entelli, cuius ezítus Entellus ipfe in Dareta certaturus protulit. Fertur ctiam. Eryx in Herculem cettaffe, ui&usd; fuccubuifTe. De utroq; Vcrg. lib.s. Vi&orem Buten immani corporc, qui fc Bebrycia ueniens Amyci de gente ferebat , Perculit, & fulua moribundum extendit arcna, Idem:Vbi nüc nobis dcus ille magifter Nequicquam mc- moratus Eryx? iom 2" Eutímus Py&es fuit patria Locrenfis , qui faxum mirze ma-- gnitudinisad Locrenfium portas humeris uexit, ut iam diximus. Neftor (ut cft apud Homerum)quum adhuc iuuenis cffet,ui-. cit pugnis Clytomedca,Lu&ta Anczum,Iphyclum pedum uclo- citate, Phylea & Polydorum iaculatione, Ageíidamus Locrenfis fuit Olympionica, quem ab inimi- co prope uin&tum quum, unxiffet Ias focius, acrior ad confli- Gum rediens :cuafit ui&or. In cuius laudem Pyndarus fcripfit hymnum. ms : Fuit & Aegefías Syracufanus , Softrati filius, nobilis Olym. pionica. Arch 31€. c ATHTETAE; PYGTTEsx Atchías Hyblzus fuit preco,qui tres ordine uicit O1 mpia- das, & Pythica, ftatua cum Epigrammate ob uirtutem illam de- coratus. Iul. Pollux apud Volater. Asbilus Olympionices fuit Crotoniata,ter in Olympia con- tinua ferie ui&or, qué perpctua uirginitate fuifle preditü ferunt, . Autolycus nobilis fuit Pancratiaftes , cui ftatua pofita cft 1n Prytaneo: id erat locus Athenis in arce dignifsimus, ubi iudi- ccs de negotiis reipub. pertraCtabant. " Cleomedes athleta Aftypalenfis genere. De cuius robore iam diximus in cap.de Viris prodigiofo robore. Cleomachus fuit pu !i Magnefius, de quo nihil reperitur, praterquam quód ín cuiufdam Cinzdi , & ancilla amorem inci- dens, corruptifsimis euaferit moribus. . ] Clítomachum Palzftritam non tam commendant uires, - quàm pudicitia:quód ctiam coéuntes canes fine horrore nó pof- fetafpicere, aut in conuiuiis aliquid impudicum permittere. Ac- lianus apud Volater. ; Corocbus,patria Elienfis primus curfu uicit in prima Olym- | iade. 5 Democtatem athletam,faQo in palarftra circulo, dimoucre nemo poterat. Ferunt Demarchum Parrhafium Qurripionttenegnftiis pueri(qui immolabatur)extis in lupum fuiffe commutatum. De- cimo demum póft anno priftinz formz reftitutum. Díagoras Rhodius, ui&or in Olympia, quum eodem dic tres filios ui&ores coronari uidiffet, expirauit gaudio. Gellius. E itherfes Merodori filius,uicitin quatuor certaminibus. . o Tarentino palz(tritz tanta fuit gloria libido, ut toto ui- tz: tcmpore caftus uixerit, ne Venerco concubitu corpus enerua- ret, feretá; Pe inutilior ad certamen. Ergotelí athletz Crctenfi Pindarus hymnum confecrauit ob; eximias uires. Curíu uicit in Olympia. Hypenus athleta primus diaulo uicit. , Marullus fuit athleta, qui reli&a poftmodum palzftra, lu- dum R omz aperuit, fuitá; Latini fermonis cxaétor diligentif- fimus. Volaterranus, i De Milone Crotoniata, prodigiofisd; eius uiribus,& ftolida temerirate iam diximus. Nicedorus Mantineus Py&es ab adoleícentia totum fe pa- ftrz: deuouit, ubi maximam promeruit laudem. Factus fenior, cocpit ET PALAESTRITAE. 317 coepit philofophari , legibusi; & inftitutis con(ulere. Polydamas Pancratiaftes leonem occidit inermis , taurum apprehenfo pcde retinuit, infiluit in equosauriois deic&is, agita- tos miro impetu detinuit currus , faxo ad extremum in caucrna oppreffüs eft, dum cius ruinz fcfe fatisfacere poffe conf&dercr. "'[heagenes patria Thafius c x 1. coronas & certaminibus retulit ui&tor. ees 3 UE Androgeus Minois regis Cretz filius, quum otnes palz- ftra fuperarct,ab Athenienfibus & Megarenfibus hanc ci gloriam inuidentibus , interfe&us eft. Cuius mortem Minos pater ultus eft bello. T'ortell. Antzus gigas Libycus , & egregius lu&ator, aufus eft cum Hercule in certamen deícendere: cui quum T erra mater uires ta- Qu augeret conftri&is in aére membris & faucibus, ab ipío Her- cule dogs eft. Hanc eorum lu&am defcribit Politianus hoc modo: Incaluere animis dura certare palzftra, Neptuni quondam filius, atque Iouis. Non certamen crant operofo ex zre lebetes. -. Sed qui uel uitam, ucl ferat interitum. Occidit Antzus. Ioue natum uiuere fas:eft, Eftá; magiftra Pales Graecia, non Libya. Pythodemus lu&ator füit egregius; cuius ftatuam fecit Dynomedes. Plinius. . Daretem Vergilius finxit fuiffe nefcio quem ia&anticulum, fuisá; uiribus immodice fidentem, qui in ludis illis ( quos ad An- chia tumulum celebrabat Aeneas ) quum fibi nimium blandirc- tur,ut unumquenque magnifico fermone lacefferct;ad extremum coégerit Entellum » quamuis capularem , & propc uiribus cffce- tum, cztftus arripere. A quo magna nominis vx fuperatus, propé femianimis in caftra fuorum relatus fit. Vndc natum ada- gium Hieronymo pofitum , Dares Entellum prouocat. Corycus lu&ator,quum neminem reperiret priorem,aut pa- rem, cuius; uiribus fccüberet, etiam a dagio fequéti fecit locum, Lu&ari cum Coryco. de his qui aliquid fupra uires molliuntur. Patrobíus libertus Neronis, tanto palaftra: ftudio teneba- tur, ut arenam à Nilo ufque iuberet fibi afferri in theatrum , qua fpargeretur. Plin.cap.12. lib.ss. De Aegles;Hyla; Phegeo, & Lyco Aufonius ad hunc modum fcribit : Do&us Hylas catu, Phegeus catus arte palz- r7 nd firz, Lidl Td Low 318 ATHLETAE PVGILLE.:S, ftre, Clarus Olympiadis eftLycusinftadis,&c: /— 7 7 Aegles Olympionica dum in facro certamine fortitio inter ipfos & adueríarios non bona fide fieret, repente(quum prius ef- fet mutus) in eum quiid faciebat, fefc uidere quid faceretmagnü inclamauir. OrisQ; uinculo folutus , re&é poftea femper locutus eít.Gellius. jm (oro eo n3 Fuit Glaucus Caryftius Py&es coronatus x x v. Olympias — de, quem Pythia ter uiciffe fcrunt ; Ifthmia decies.Isin agro co lendo uomcrem (quiab aratro cafa exciderat ) manu loco mal- lciin (aum locum reftituit. Du&us poftea à patrein Olympiam, quum ab aducríariis conficeretur plagis, & iam fuccumbens dcfi- cerct,inclamauit profilienis pater, percute qua aratrum. - Quo il- le ftimulo concitatus , irruensá; uiolentius , uelut impetu capto, adnerfarium UOS PAACM Dept Gius cap.28.lib.e. Fuit Burysmadas Pyótes Cyrencus patria, qui aduerfariis plagarum ui & frequentia dentes faepenumero cxcutiebat. : Fcrunt Heraclidem . fuiffe pugilem , infiniti prope cibi po- tusá; capacem. Non repericbaturilli parin potando. Alios ad ientaculum inuitabat; alios ad prandium , ad coenam alios ,. po- ftremos ad comcflationem: |. Kecedentibus prunis iungebantur fccundi,omnibusi; fufficiebat folus. Caelius lib.16. capace. . Lachus Epidamnius fuit Py&es, quem Cleomedes Aftypa- lentis ictu pugni interfecit ac demum interfeGilateribüsapertis — | intcítina exeruit. Ifchomachus Crotoniates uictor fuit in ftadio,quo tempo- - M.Valerius,& P.Pofthumius Tubertus confules R omae creati unt; t js "Topfius lu&ator fuit egregius, Dionis Alexandrini frater. : Buthus athleta uicit in Pythiis udis. Idem bouem: integrum uno dic deuorauit.quod dc Milone Crotoniata dicitur; Starcatherum Saxo Grammaticus prodit athletam fuiffe, qui nulli mortalium (uo temporc uiribus & uirtute ccferit,..De cuius praeclaris facinoribus multa commemorat... Hama apud Saxones. Gymnicis palmis clatisimus habitus cft,adeà ut magno militaris pompzetripudio du&usfitad con- — — fli&um, & Starcathero inter Danosfortifsimo , fed capulari op- ofitus, Quum crgo in confli&tum ambo defcendiflent,aftarétá; hinc & inde numerofi fpe&atores , utfug partis uictori gratula- rentur ; Starcatherus. primo. quidem in(ultu propter.inualidas uires pene refapipatus cft. Vcrüm ubi pudore dimidio : & fc - IYDI ET SPECTACY-. TA D TY ER SA, Asie ^A Ctia ludifueruüt quinquennales, inftituti apud A&ium Epiri promontorium ab Augufto ; poftAntoniü & Cleo- patraifuperatos, in honorem Apollinis AGiaci. i , -. — Bubetiz ludi faerunrà bobus appellati; quoniam à ueteri- bus gratiaboum inftituti funt. Vocantut etiam Boalia. : - Pythía uocabantur ludi dps jinftituti in honotem Apollinis poft interfe&um Pythona ferpentem. Horat. Qui py- thia cantat Tibicen ; didicit prius , extimuitque miagiftrum. $a- bellicus. inb ionps |2B [ - Cor. Tacitus fcribit Neronem inftituiffe ludos Iuuenalíum uocabulo, in quibus non nobilitas ulla,non atas, aut a&ti hono- res erant impedimento , quó minus Graci Latitiid; hiftriones * artem exercerent ufque ad geftus modos; parum uiriles. Quin : quant & foeminz illuftres deformia meditabantur: Fieri quoque iufsit conuenticula, & cauponas, ubi pofita erant irritamenta luxus,un- de corruptis moribus accefsit libidiná colluuics poft natos ho- mines longe maxima. Olympía ludosin honorem Iouis conftituit Hercules apud Elidem .& Pifam ;"Grecie oppida , ubi Gymnicum ccrtameti? ficbat quinto quoque-anno.- In his qui dimicabat , uocabatur ou Híc Hercules ftadium fecit tanto cztteris maius, enfüra pedis cius caeteris przpollebat. "Nemea ficbant HERES Atchesóri Lycurgi regis Thta- cun; filij, quem ab Hypfiphile nutrice in her i tebrun ferpens iuterfecerat. (bite up Aeacea fiebant de Aeaco apud Aeginam, — - Marathonéa ob taurum à Thefeo interfe&um , ubi Thia- la argentea dabatur .pramium. "Thebis etiam Rebant Heraclea? Ocnomaus primus apud Elidem ludorum fpe&aculum ,equo- rumd; curfum edidit. Apud Romanos Romulus in Sabinarum raptu. Vnde Ouidius : Primus folicitos fccifti Romule ludos. Ad certamina Gymnica non admittebantur fceminz. V nde Sta- 'tiüs : Exclafará; expedtant pramia matres. In ludis illis certaba- tur quinq; generibus, Difco, Hafta, Saltu, Iaculatione, Lu&atio- ne. Quián omnibus uircebat, uocabatur Pentathlas. . Díonyfia ficbantin honorem Bacchi , ubi maxima bibendi licentia perinirtebatur. His intererant populus , & Athlerz pa(- X 35 fim cof |$a$ 321€ Lvbr, ET SPECT X fim coronati. Omnium certaminum przcipua quatuor fuerunt genera, Olympia, Pythia, Nemea, Ifthmia:quorum praemia crant Oleafter laurus, apiuin, pinus, Fiebantá; in honoreni Pelopis, Apollinis, Archemori , & Palemonis.. Aliquiad Iohem & Ne- prom Olympia & Ifthmia referunt. Vndc Statius lib. t. The. arum:Non aliter quàm Pifzeo fua luftratonanti Quum redeunt, Ludi Circeníes,qui fiebant irt circo, ubiloca crant, & füb- fellia equitibus patribus; defignata. : Primus: circum defigna- uit Tarquinius Prifcus. Spe&aculum faciebant equi; pugilesds cx Hetruria maxime acciti, De his Trariquillus in Catfare, Circenfi- bus, inquit, fpatio circi ab utrag; parte produ&o in gyrum. Eu- rippo addito, uires bud equos defültorios agitauerunt nobilifsimi iuacnes. Troiam lufit curma düpléx inaiorum & mi- norum pucrorum.T'roia auté erat equeftre fimulacrum , feu um- bratica equitum pugna, in qua equi in orbe fc inuicem petebant. Huius ludi originem Verg.lib.s.deícribit. koe Venationes crant fpe&acula, in quibus pofitz: in theatro. ferz, ut Tygres, Elephanti, & Leanes Gladiatoribus congredie- - bantur uíq; ad mortem & cafüm alterutrius partis.Suctonius: V c- nationes editz per dies QUTHE , ac nouifsimà pugna diuiía in. duas aciés, quingenis peditibus, Elephantis utcenis, tricenis equi tibus hinc & inde commifsis.. In uenationibus , & Gladiatoriis foli conducti, aut damnati & ambitioti ad. oftentationem (ua- rum uirium adhibebantur , quoniam maximum uita: difcrimen. imminebat, dd resin - LudiSeculates in honorem - Apollinis , & Diane in(titu- i, fiebant centefimo quoq; anno, przcone percompita claman- te: Venite ad ludos, quos nemo mortalium uidit, neq;uifurus eft, : Hos inftituiffe fertur Val. Pablicola propter exa&tós reges. Ce- lebrauit Philippus Imp. abino poft urbem conditam: mille(imo. In quibus fuerunt Elephanti x x x. Alcesx.Tygres x. Leones: manfueti x 1. Leopardi manfucti x xx. Hyenz x.Gladiatorum. — fialium paria mille.Hippopotamus quoque,Rhinoceros, Arco: — lcontes, va inm Onagri, & Equi fcri, P "Taurij ludi fiebantin honorem dcorum inferorum. v Plebeij inftitati funt exa&is regibus pro libertate plebis, : | quos poftea L.Sylla inftituit. Gladiatorij inftituti (ant ad exercendam armis iuuentuter,. ut iuuiéhes ipfi (ti quando res poftularet) affücícerent non. expa- cícere congreflum hoftilem, l t Ludi .€YLA DIVERSA. 8 -Y.udiScenicl dicuntur à fccnajin am celebrabantur à thea- tricis a&oribus, Inftituti arit ob peftilentiam accitis ex Hetru* ria ludiohibus ad tibicinis modos faltantibus. Ludi fccnici fie- bantin theatris, Venationcs & Gladiatorij in Amphiteatris. Lu- dictos & Scenicos 'a&ores Cenforia damnauit nota , üt impro- bos nente & nihili homines. Sépil cineRicisie iia Spc&acula. uarij. generis edita funt, diuerfis principibus; Caefar cxhibuit münus Gladiatorium. Ludos ctiam Icgiona- tim urbe tota & pcr omnium linguarum hiftriones. Item Cir- cenfes Athletas. Naumachiam in foro depugnauit. Fürius Le- . ptinus ftirpe praetoria, & Q.Calpenus fenator quondam a⩝ caufatum Pyrthicam faltauerunt, Venationcs edidit pet dies quin- que, fublatis metis , quó latius dimicaretur. Athletz cucurrerunt pet triduum. Defoflas eft in monte Calio lacus ad nauale prz- lium,in quo biremes, ac triremes T yriz, & Acgyptiz clafsis ma- gno pugnantium numero conflixcrunt. Ad qug fpeacula tan- tum confluxit hominum,ut prz turba clifi, & cxanunati fint plu« rimi , & in his duo fenatores.. Te Ir «De fpe&aculis Augufti fic fcribit Trati uillus:Spe&aculorum afsiduitate & magnificentia omnes anteceísit.Fecit nonnunquam uicatim, Athletas quoque extru&is in campo fedilibus igneis, Naualc przlium , circa Tyberim. Ad ícenicas quoq; jin iato- rias operas, equitibus Romanis quandoque ufus cft, Milites fecre» uità populo, Multis à plebe ordinem aísignauit, Prztextatis cu- ncum fuum & proximum pzdagogis. Foeminis Gladiatores fpe» &arefolüm ex fuperiore loco conceísit. Virginibus Vcftalibus locum in theatro feparatum. contra : praetoris tribunal dedit, Voluit primum fubtelliorum ordinem uacuum fcnatoribus rclin- |— qui Athletarum fpe&taculo mulicbrem femouit (cxum, Athletis | priuilegia confirmauit, Hiftrionum licentiam .compefcuit. In | Gitco aurigas,curíoresá; & cófe&ores ferarum produxit, "Troiae ludum edidit frequentifsimé puerorum dclc&u. Exhibuir Rhi- nocerotem apud fepta, Tygrim in Scena, Anguem quinquaginta cubitorum pro comitio. Nulli Grzco certamini interfuit , quo non pro merito cerrantium quemque honorauerir.Spe&tauit ; diofiísime pugiles, maxime. Latinos : Dec legitimos atque ordi. narios (olüm, fed & cateruarios oppidanos , inter anguftias ui corum pugnantes temcré, ac fineatte. — TIDMTN Calígula Imper. muncra cdidit gladiatoria, quibus inferuit catcruay Afrorum, Campanorum; pugilum cx utraque Kien) X 4 elc nn"———————X—MMXAtóÀ— — "—»— 0 — SURE OUO.--- —. USC. Ae NEU STE AE 00 LODEOETOSPEGOT di&üstiori. Net fpe&aculis femper ipfe prafedir/fed intérdum fnagiftraibus qut amicis prztidendi- mutíüs iniunxit.: Scenicos ludos uàrij generis fecit, quofdam noGurfios ; aecenfis totà ur- belii es Dind cum obfonto üiritim dedit. Edidit & Cir- cenfes plürimos à mane ufq: ad uefperam, interie&ta modó Afri canarum uenationc, modó Troiz décutfione. Minio & Chry- focolla cóonftráuit circum. Hafticos ludos egit Syracufis,in Gallia Lugduni Mifcellos ; id eft multiiugis ludicris uariis d; ludionibus rcfertos. Iteiicertámen Graecae Eatindid: facundize, in quo ui- &oribus ui&i praemia contulerunt: & eorundem laudes compo- ncrc coa&i fnt, " Qui aucem maxime difplicuiffent y feripta fua fpongia lingua'ne delere iubebaritur, nifi ferulis obiürgari, aut inpropinquo flumine mergi maluiffent; Idem Imp. Mirmillo- icm rudibus fécim dimicantem, & fponte proftráum: confodit ferrca fica, & fiore uitorum cam palima'difcürrit. ^ Cafar Claudius fecit Seculares lados qtiafi anticipatos ab Augulto, rcc legitimo tempori feferuatos, Circo maximo mar- morcis carceribus auratisá; metis cxeulto ; propria Senatoribus conftituit loca promifcu? fpc&arefolitis ; & fuper: quadrigarum certamina, Troiz lufam exhibuit." Exhibuit & Thellalos équi- tes, qui tagros per fpatia Circi agcbarit;infiliebantá; defeflos, & ad terram cortiübus detrahebant. Tteim Paüitheras; quas conficic- bat equítümt Pretotiánorum turma ducibustribunt, — 0.00 "Nero edidic Iatétiales, Cirecnfes;& Scenicos ludos.Item Gla- - diatoriam mimas.Tuuenalibus fenes quoq; cófülates, anusd; mas trofias retepit ad lufum. Circenfibus loca eqtüiti fecfeta. carceris tributt. xhibüit & Camelorum quadrigas. Ludos pro &tcthitaté imperij auus appellari maximos üoluit ; in- quibüs: plériqué exutroq; ordine & fexu partes lüdicras fuftinuerant. Nouilsi- mus eques R om.per Catadrómum decurrit infidens clephanto; Fabulam Afránij togatám,Jticendium nomine (quo Troiz ruinà continebatur)induxir, concefsitá; fcenicis, ut uide domus fu- pelle&iléim diriperent,ac fibi haberent, Sparfit & mifsilia omnii rerunijid eft, uárij fancris miüfierá; quz erant occupantium. Sin- gula quotidie trüllia auium cuiifq: getiéris. Exhibuit eriam 4d fer: rum quadringéritos fenatores, fexcenirosó; equites Rom. ad có- fáendasferasin arena. Item, Naumachiam aqua ex mari. pro* ximo indu&ta,in qua innabant belge. Ttem;Pyrrhicas faltationes pcr ephébos, quibus pera&ta operá, diplomata & priuilégia d. uitatis Romans fingulis obtulit. Fecitetià ut Taurus. Patipha - in lig. JC VLA ODIVERSA 315 In ligneo iuuencz fimulacro abditam iniret, quod multi fpe: &aántiam crediderunt, Inftituit & quinquennale certamen mo- te Greco triplez, Muficum, Gymnicum, queftre. - Domitianus fpc&acula edidit magnifica & (umptuofa in Amphitheatro,& circo, ubi przetet bigarum & quadrigaram cur- fus duplex ctiam commifit przlium equeftre, ac pedeftre, & in Amphitheatro nauale T€: ue; Venationes, & Gladiatores exhi- buit, noctibus etiam ad lychnios;Pugnas pratterca nón uirorum modó , fed & foeminarum. T oto Gladiatorij fpe&aculi tempo- re; habuit ante pédes fuos pucrulüm coccinatum;portentofo par- iod; wp cüm quo plurimum fabulabatur.Edidit Nauales pu- gna effoffo circa Tyberim lacu , quas inter maximos imbres pe&tauit. Fecit & lados Seculares: Inftituit quinquennale certa- men Capitolino Ioui triplex, Muficum,Equcftre,& Gyninicum. ' Fecit Certamen Graci, Latinió; fermonis. * Célébraüit & in Al- bano monte quotannis quinquatria Mineruz. Adtíanus Imperator fabularum recitationem omnis genc- tis in theatro ad (cenam & Orcheftram dedit. "Hiftriones auli- cos publicauit, In Circo multas feras & facpe centum leones in- tcrfeciti 6 209 I0 Abd geisetpnb:; Antonius Pius munera edidit, in quibus Elephanti, Crocu- ta, R hinocerotes, Crocodili Hippopotami , & oia cx omni ter- ritum ótbe animalia, etiaii Tygres fuere. In munere publico tam magnanimus fuit ut centum leones una mifsionefimul cxhi- berécfagittis interfe&tos.- I rno [55^ Gordíanus Imp.i:.t opulo Roman.fpc&acula per fingulos x 1 r.dies deditita ut gladigtstt nonnünquidm quingenta pa- ria, & nunquam minus ceürum quinquaginta fcras Lybicas unó dic, quatidoq; mille ediderit. Erat ei fylua in qua habtüit ceruos ducentos, Britannos equos ferosx x x." Oues feras albas;mille. Decem aürcas capreas, qua$ inaurári fecerat. Strutiones Mauros miniatos c € c. Onagros x x x. Aptos c 1. Ibices c c. Darrias C c.Quz omnia populo diripienda concefsit, dic muneris,quod fextum edebat. Oi mig. glo xo aput o6 "Philippus Arabs Imp.feculares ludos & munera edidit Cir- centia. n quibus dati funt Elcphántix x x 1 1, Tygres x x. Leo- nes maníuetd 1. x.Hyenz c. Gladiatorum fifcalium parra mille. Rhinoceros unus, Archoleonres x. Camcelopardali x Equi feri X t.Leopardimenfuet XX X. —— | . ' Helíogabalus quaternos canes ad currü iunxit, coá; modo dm x 4 ucéta A6 0 0 L9PLOPT SPEO. déttifsimord. Nec fpeGtaculis femper ipfé prafedit;fed intérdum inagiftraibus aut amicis pratfidendi- mufiüs iniunxit. | Scenicos ludos uarij gencris fecit, quofdam nó&urfios ; aecenfis totá ur- belii Panáà cum obfonto uiritim dedit. Edidit & Cir- cenfes plurimos à mane ufq:ad uefperam, interie&a modo Afri- canarum uenationc, modó Troizx decutfione. Minio & Chr focolla conftráuit circim.Hafticos ludos epit Syracufis,in Gallia Lugduni Mifcellos , id eft multiiugis ladiéris uariis d; ludionibus rcfertos. Itéti certámen Graecae Latini; facundize y in quo ui- &oribus ui&i praemia contulerürit: & eoründem laudes compo- nerccoa&ifünt ^ Qui autem maxime difplieuiffent , fcripta fua fpongia linguz'ne delere iubebaritür, nifi ferülis obiturgari, aut in propinquo flumine mergi maliiffent. Idem Imp. Mirmillo- icm rudibus fecum dimicantem, & fponte profttátunr confodit ferrea fica, &' fnore ui&orum cám palina di(cürrit:: s ^ Caefar Claudius fccit Scculares lados qtiafi anticipatos- ab Augufto, rcc legitimo tempori reféruatos, Circo maximo mar- moreis carceribus auratisd; metis exeulto ; propria Senatoribus conftituit loca promifcue fpc&are folitis ; & fuper: quadrigarum certamina, Troiz lufuim exhibuit: Exhibuit & "Theffalos equi- tes, qii tauros per fpatia Circi agebarit;infiliebantd; defeffos, & ad terram corttibus detrahebant- Tteiii Pabtheras; quas conficic- bat cqüíttint Prietótiánorum turma ducibustribunts, — 1.5 Neró edidic Iuuétiales, Cirecntes;& Scenicos ludos.Item Gla« - diatoriüm münus.Tuuenalibus fenes quoq; cófülates, anusd; mas trofias retepit ad lufutn; ^ Circenfibus loca eqüiti fecreta. caeceris tribut. xhibüir & Camelorum quadiigas. Ludos pro &tethitaté imperij guae appellari maximos ioluit ; ft quibüs: plériqué ex utrog; ordine & fexu partes ladicras füftiguerant. | Nouifsi- mus equcs Rom.per Catadromum dcecurtit imfidetis elephanto; Fabulam Afránij togátám,ricendium nomine (quo Troia ruinà continebatur)induxit, concefsitá; fcenicis, ur ardentis domus fu- pelletfilém diriperent,ac fibi liaberent, Spárfit & mifsilia omnid reruri,id eft, uarij fancris mütierá quz crant óccupantiüm. Sin» 'gulà quoridie millia auium cuiifq: getiéris.Exhibuit etiam ad fer- rum quadringentos fenatores, fexcénrósó; equites Rom. ad có- Ráendasferasin arena. Item Naáumachiamraqua e mari: pro* ximo indu&ta,in qua innabant beluz. Item; Pyrrhicas faltationes per ephébos, quibus pera&ta opera, diplomara & priuilégia ci- uitatis Romanz fingulis obtulit. Fecitetiá ut Taurus — ing . -—— JC VLA DIVERSA 3119 fn ligneo iuuencz fimulacro abditaminiret, quod multi. fpe &antiam crediderunt, Inftituit & quinquetinalé certamen mo- te Grzcotriplez, Muficum, Gymnicum;Equeftre.. Domitíanus fpc&acula edidit magnifica & (umptuofa in Amphithéatro,& circo, ubi pretet bigarum & quadrigaruüm cur- fus duplex ctiam commifit przlium equeftre, acpedeftre, & in Amphitheatro nauale Uy ue; Venationes, & Gladiatores exhi- buit, no&ibus etiam ad lyc kie praterca nón uirorum modó , fed & foeminarum.Toto Gladiatorij fpeGaculi tempo- rc; habuit ante pedes fuos puerulüm coccinatum,portentofo par- iod: lp cum quo plurimum fabulabatur.Edidit Nàuales pu- E offo circa Tyberim lacu, quas inter maximos imbres peótauit. Fecit & lados Seculares. Inftituit quinquennale certa- men Capitolino Ioui triplex, Muficum,Equeftre,& Gyninicum. ' Fecit Certamen Greci, Latiniá; fermonis. - Célébraüit & in AI- bano monte quotannis quinquatria Minerua. 2 Adtíanus Impcrator fabularam recitationem omms gene- tis in theatro ad (cenam & Orcheftram dedit. Hiftriones auli- cos publicaüit, In Circo multas feras & fpe centum lconés in» terfecit; 4 iui fno EUM E Antonius Pius munera edidit, in quibus Elephanti, Crocu- tz, Rhinocerotes, Crocodili; Hippopotami , & ola ex omni ter- rátum otbe animalia, etiani Tygres fuere. In munere publico tam magnanimus fuit, ut centum Icones una mifsione fimul cxhi- berécfagittis inteifeQos. 100 1000700 j.4.7: Gordianus Imp.i uoce Roman.fpe&acula per fingulos x 1 r.die$ dcditjita ut gladiatorüni nohnünqudin quingenta pa- ria, & nuriquam minus ceatum quinquaginta fcras Lybicas uno die, quatidoq; mille ediderit. Erat eifylua in qua habtiit ceruos ducentos, Britannos equos feros x x x." Oues feras albas;mille, Decem aurcas capreas, quas inaurari fecerat. Strutiones Mauros miniatos'c c c. Onagros x x X. Apros c L.Ibices c c. Dariiàs € c. Quz omnia populo diripienda concefsit, dic muneris, quod fextmn edebat. 033616. GIDEEC. Hr: AHENITE OG Philippus Arabs Imp.fcculares ludos & munera edidit Cir- centia; [n quibus dati funt Elephantix x x 1 t.Tygres x x. Leo- nes maníueti 1. x.Hyenz c. Gladiatorum fifcalium parra mille. Rhinoceros unus, Archoleonres x. Camelopardali x. Equi feri X t, Leopardi manfueti x X X. K ' Heliogabalus quaternos canes ad curri iunxit, eoá; modo EAM x 34 uccta « 350 LVDI,ET $PECT-A ue&atus eft. Idem iun&tis quaternis ceruis in publicum procef- fit. Scd & leones coniunxit, fe Cybelem appellans. Iunxit & Ty- gre» fe Liberum patrem uocans.. Iunxit ctiam quaternastnulie- rcs, nudusá; à nudis ue&us eft. 2 ord fpes Firmus imperator ueGus eft ingentibus Struthionibus adeó ut magis uolarc, quàm geftari uiderctur. | Sunt & fingularium.ludorum nomina, ut Aftragalus; Sphari- ftcrium, Latrunculi,Alca, Par impar,& alij id genus. kd Aftragalus latine Talus ludus, ex ofsiculorum pedis con- iun&ura, quibus Apollonius in Argonauticis pucrum Cupidi- nem ludentem ponit. Volaterranus ait Germanos & Tranfpa- danos hunc adhuc ludum ob(eruare, Homerus fcripfit Elpenora lapfufcalarum exanimatum effe, quum fregiffct Aftragalon,id cft, jugnli coniun&uram. 5 5s ; EE 1 - "Ludus pila repertus eft ab Anagalli puella Ccrcyrza, ucl à Pytho quodam fecundum Plinium, aut Lydis unii piod Hero- dotum. Vocatur aliter Sphzrifteríum, Tranquillus inElauio Vefpafiano : Valetudine profpcra ufus eft, quamuis ad tuendam eam nihil amplius quàm fauces cztteraá; membra fibimet ad nus mcrum in Spharifterio defricaret. Pila cpHnum lufit Phacia iu- uentus, De hoc ludo Homerus in. O dyflealocutus eft,cuius ucr- fus latinos fecit Volaterranus. Ille pilam dextra miffurus ad aftra rcfle&it Terga retro, ruríasá; d magnum protinus idum Con- fargens terram procumbit pronus.ad imam. stor li Én & Ludus latronum ,, feu Latrunculorum, dc quo Mar- tialis : Intidioforum fi ludis bella latronum, Gemmeus ifte tibi miles, & hoftis erit. Seneca : Latrunculis ludimus.. Volaterranus ait Magiolinum Florentinum fuiffe in eo ludo adcó. cxcrcita- tum, ut memoriter pcr alium luderet, minim refpiciens, aducr» fario tamen diligenteraduertente, ni A]eam Palamedes reperit in caftris Grecorum contra Troia- 20s, dum cflet in otio.Luforia tabula uocatur Phimü,fcu Aleato- rium. Alez teflera duodecim habet. punGta. Martialis ; Hic tibi biffeno numeratur teffera pun&o , Calculus hic gemino diíco* lor hofte er Aleatorium ctiam quandoque proalcz ludo fu- mitur. Sidonius: Atq; illic Aleatorium lafsis confumpto Sphari- flerio fatiat. Qui alea ludunt, uocantur Aleatores,& Alcones. Ca- mllus : Nifi impudicus & uorax & alco. Suctonius fcribit.-Domie — Danum imperatorei(qnoties otium cffet)alea fc oble&aflc; Alca omanis legibus erat uetira.Horatius : Scu mauis actita lcgibus . alea. CVYLA DIVERSA. — ETT alea. Hinc. Cicero Lenticulum colluforem Antonij; de alea con- demnatum fuiffc fcribit. Quum autem Alea dicatur omnis ludus in uarietate fortunge confiftens, fadum eft, ut pro periculo peri- «uli; dubitatione accipiatur. Lucanus:Placet alca fati Alterutrum. meríara caput. Liuius : In dubiam imperij feruitiid; aleam imus, Caar dubitans an traic&turus cffetcopias ultra Rubiconem ad- uerfus Pompeium , tandem , reli&a cunctatione, Eatur ( inquit) quo dcorum oftenta & inimicorum ini qus uocat,;iaGa cft alea. Petronius Arbiter tradit Caffarem dixifle: Iudice Fortuna cadat alca. Alcam iacere ille dicitur , qui fe periculis Fortunzá; com- mittit. Dicimus ludere alcam , & alea. Tranquillusin Augufto: Aliquando ut vincat, luditafsidu& aleam, |... "Turrícula., (eu Fritillus, id eft, quod. apud Grecos Pyrgus dicitur. Erat enim uafculam in modum turriculz, quo incluía, teíferz ia&abantur ad tollendam ludentis fraudem. Martialis: Quarit compofita manus improba mittere talos,Si per mc mifit, nil nifi nota facit. Fritillus autcm dicitur tabula luforia, quo tef- fere conic&e agitatzá; mittuntur in alucolum.Iuuenalis Saty.t4. paruo(; eadem mouet arma fririllo. Martialis lib.i. Hzec mihi charta nuces, hzc eft mihi chartafritillu. |||... 0s Ludere par impar , moris fuit antiquitus , quod illo cara mine Horatiano conítat: Ludere par impar, equitare in arundi- nedongdsotuerS LUR c Ludere nucibus , noftri temporis pucruli ab antiquis di- dicerunt. Nam & Maiores hoc ufos fuiffe ludo, docet illud Per- fianum : Et nucibus facimus quacunque rclidis , Quum fapi- mus patruos, Nuees autem relinquere, eft omifsis ftudiis, & nu« : is picrilibus àd gráüiora, magis: feria conuerti. Hinc etiam órtz ill dicendi Bgurz , Nunquam à nucibus recedere , Redire ad nuces, Nuces abiicere, Nuces intcrmittere, Nucibus indulge- re, Nuces repetere nad Eras ni Meo Chartarum, Sortium,ac Díuinationis ludi à perditis homi- nibus inucntifünt, qui quamuis noftro quog; feculo damnentur adcó, ut piaculum uideatur, illis tamen adhucluditur. — Sortíri digitis ludus fuit Italorum, maxime paftorum , ut repenté porrectis digitis uterque numerum diuinct, Mantuanus, Edog.i. Sortiri digitis res iniucunda uoluptas, Magna prius tanti dum mens'erat inícia morbi, Simile eftillud: Micare digi- tis. Cic.lib.2;de Diuinatione, Quid eft enim fors ? Idé propenio- dum, quod micare, quod talos iacere, quod tefíeras. M. Varro: : : Micand . Micandum erit cum Grgco , utrum ego illius tümeruii , an ille sneum fequatur. Nemefianus:Digitos iaQare micantes; Vnde na- .. tum adagium,Dignus quo cum in tenebris mices;id eft;cui fecu- re credas,& iniurato fidem habeas. Isenim quo cum in tenebris micamus, poteft nos fallere ; fi uclit. . . Porró autem ueterum monumentis proditur fummos uiros, & multa lande prarfignes;lu(u non abftinuiffc. Nam Herculem illu portentorum domitorem, Iouis & Alcmens filium, ferunt «um puerulis fzpius collufiffe , cod; modo curas animi remififfe, Ab Alcibiade quandoque deprchen(us eft Soctates,cum Lam- podeinfantulo colludens; Agecfilaus cum filio arundinem in- tcrdum equitabat , qui puetilis mos cft, alludente Horatio : Lu- dere par impar equitare in arundine longa. "T'arentinus Ar- chytaséum pueris de famulicio lufus agitabat, hisá; oblectaba: tur plurimum, dum agitaret conuiuia. Volaterranus ait Cof —— mum Medicem, iam fenem,& patriz principem, nepotibus paruis collafifle, & ex his cuidam auenam dieto foro aptaffc. G YMNA SIA. Ymnafium proprie dicebatur locus in quo nudi pale. . ftri oleo peruncti concerrabant.. Nünc pro quocunque exercirij loco folet accipi. Vnde & Gymnaftes preceptor. Gymna- fiarcha gymnafij magifter. '" Craneum gymnafium erat apud Corinthum. Eft & Cillarauium gymnafij nomen apud Plutarchüm in Cleomene. : ! .,Lyceur, A cademía,Prytaneum, Canopum , Poe cile, Tempe , gymnatia Athenis fücre. Nam & Canopum agnotcit Philoftrarus, in Herodis Attici uità, Poscile üerà porti- cisuaria a Latinis appellatur. Nobilitata etiam prater pi&uram. Marathonicz pugoz, Zenonis ftoici conucntü. Vnde à porticu Stoid didi. Lyéccüm Ariftotdlis , Academia Platonis fcholx fucrunt. Verfus Ciceronis : Ind; Academia umbrifera, nitidod; Lycco Fuderunt claris fecundi pe&oris artes. De Prytaneo,Ci- ccro lib.1. de Oratore: Et ut ei ui&us quotidianus in Prytanco publicé praberetur. detenti STADIA DIVERSA. S Talia x 1 .noftros efficit paffus. Hoc eft pedes b c. xxv. ) Hoc Cenforinus Italicum uocat, Olympicum pedibus p. c: conft " OG YMNASIA^- (N^ $z o'collocabantur fapittarij , qui obfeffos contis, & faxis mifsili- us protrudeban: , cod; modo capicbant ciuitatem fine: morá, Obtetsis enim nulla fpes erat auxilij, quum fupra fe afpicerent al- tiorem hoftium murum. reioia5iu: ; Sambuca, ficbat ad fimilitudinem citharz; Nam ut in ci- thara funt chorda; itain trabe, qua türti adinoncbatur erant fu- nes, qui pontem de faperiori parte trocleis laxabant ut.défcerde- ient ad murumyexibantd; ftauin bellatores, & per-eam tranfcun- tes moenia arbiginuadebant, «70500 0050 ees -: Exoftra, pons cratzurrís'ambulatoriz , pr quem: obfeffo- resin muros obíefiarum urbium trari(meabant; ^ "S -"Obfefsi ab ob(eflorum: machinis tutabantur: fe balliftis; ar- cübaliftis,onagris (corpionibus,fu(tiballis,& (a ittariis fundis. ' 'T eleno n, machina ficbat hoc modo * Trábs una iti terram praalte déhgebatur , in cuius uertice conne&ebatur altera lon. gior , dimenia medictate eo libramento, uedepreffo uito capité, *érigereturalterum.: In uno quoque capite«ratibus , & tabulatis contexebatur machina; in qua pauci collocabantur milites, Dc. preffo iraque perfüncs altero trabis capite; altero ueró ( in quo AC A AA y * crant) [Document text truncated for crawler view.]