Commentarius in titulum Iuris Canonici de iniuriis, et damno dato, accommodatus vsui studiosorum tam Theologiae, quam vtriusq[ue] iuris

[3 f fatientes efloté mi ag & vic tc né q ". * Ex Officina Typosraphiza Henrici rei Bock. pawpeng ELS a RETO A m s" nr edle ipit a à COMME NTAR IF $ INC HB. LVMIVRIS CANO NICI DE INIVRIIS; E damno dato; áccommodatus vfui fio: ^ dioforum tam Theologiz , s ' quam "d R* . dio ; fetus eid Dish: | M éfore CURAR, TUM : 4. Ad á1lalinico.; j. cap. pio maloalic at: fe mperq qiió cít ictaminis itaic m é&i omnes. AYGYSTAE TREYIRORY M, E ANNO CI5. I5, xerd. TN Ss fy. ge^ 45 Pu B AXI ud . CE WR Wufisii 2 2i xr e Dp oic AD DIVAM CA- Ec AM ALEXAN& .. / pRINAM VIRGINEM, AC MAR- E TYREM STVDIORVM ACADEMIA- : E EMEN mE $SINGVLAREM 2 n T .PATRO NAM, v | - : SCCUR Et 38 omnibus qui Mbrosin n rd 23 cem emittunt, ;frequentio- c ASA ricalculo TCcCeptum tft, vt z* ( aliquem genere &. PRU Y * tate c potentem ,autnomine celebrem .— virum deligant, Cuius profidio elype ypsae, | que libri ab; dnos Zoilorum. vindi. |^ kentürs necnon à. lubricarum 1 linguas. Lu: '' rumfagitisprotegantur, Hunccoms ^. . munemaa&tonup niórem feentus; ,ne' zc N hicconmefitarius. de iniuijs & dam. "€ "5, nodato, naufragium patiatur in hoc vaftifsimo mari, aut incaute ferpentj |, mnismorfibus exponatürgdecrenicuns 4. dem etiam alicuius celebris hominis j^ ei |. tutcléinfcribere. Sepiusautem cundi - 98 | ancipiti cogitatione hzrétem iub Cue . irt ius protctione! (écurids prodiret, men. am à mortalibus: exemplum. (Ci gsm doom *o t p v* B. AU Ds DICATIO 5 7 s, pietate eruditioneque precellentium : àdimmortálem pertraxit, Ad tuam er- go patrocinium confugiendum duxi, Catharina virgo nobillifsigia, regia de — ftyrpe prognata, & martyr clarifsima, EK toribus, nec noi antiquis .Catholice * ^ xeligionis Academijs communis pa- Ege cus dele&aes :. A primis ctatis int- J.. feculi*Philofophos folidifsimis ratio- ES | ibus conuiceris, atquein tuam Chri- L s. pti. 7T fuatibilibus humanzfapientizaverbis, NL vt Ápoftolus loquitur , fed oftenfione cos fpiritus & virtutis Dei adiun&atamen (t. fübtilitate ingendijadduxeris, Vicifti- "e "quinquaginta Philofophorum, qui ad. s 4 "tevincendam conuocati cóuencrant, tiam. Viciftiimpij Maxeéntij potenti- am & máchinas quas ad tc fubnerter dam ftudio(ifsimé inuene qua merito abomnibusliterarum cul-- liariám fenrentiam4ion, quidem per-- ingeniorum acumen, &falíam fapien- - t3 4» 5104 4310. '5 lia. debileserant omnesaduerfus con. ftantiam machine: inutilis aduerfus | DEI conlilium mnltitudo, Huncer- gomeu tiarum gcnere clarifsimz offero? &- dedico, precorque 'vt tua prote&io-. ne pluíimum gaudeat. Nemoenim . fanz mentis dubitat te mukum poffe apudregenidlorum: &itafacilimo — 7. 'ncgotio'mpetrabis , vt przfens de. — iniurijs commentarins, iure optimo nihil'aducrfitatis experiatur. Nec ctia ratio par: ceffu tudioram expertus(im, quoque inmindigeo , ne ad dextram , aur fi- m laborem tibi inomnifcien-: ' hil virium habcbant aduerfus veram i prudentiam fubdola.aftutaque confi. . geprssengé debit. air Giannini jittcbat, Obeata virgo; eum — tuum fingularem fauorem, quent íf- piusexpetere foleo, frequentiusinfuc- . "adliuc vfquead extremum. viz fpii- ^ — miftram declinem, fed regiam veris tatis in do&rina viam teneam. Me mento crgo mei, & inteécedeapud - fpcauafsiducverfaris, vt quite abin- .fantíi omni Philofophia, & diuing "fcientia dono ornauit , mihi lumen: EG fuse ' Dominum vniuerforum,in cuiuscon. EUMAD LfcTrTOoRBM 72 fieri debet tff necelfaria oderat eq; de- xL fno urevtitur, nemini iniurininf acit. Pa- da rhttsepim femper debet effe homo inffus , e one pigs patienter eorum malitiam fuflinere, eO Bos feri bonos QUATIL, UE numerus potius ss erefrat honortm sosvart pari melitia [E quo- 4. 25 s d Ti eiplina tonferuanda, uec Aliud prudeutia vcomu pofar fua iniuria farhfarliosem iuri ordine orunto expetere. Cusenim dixit: * Non refjondear fPultotuxtr fHaltitiam fa» im, ne filis ei efficiaris , etiam hddidit : ej ionide feuldo itixta vealtitiam fuà ,ue fibi Gpténs videatur. hefpondendum ergo JT oo guieacets ee leces pradentio prefcribunt, (^. Anialigua Vl a RD ME- Alias ff- develaudabilim. Bun ac $ed q:o- « pian ntnc eaeft mortalium infirmitas vt mulli fna iniuriz parua videantur, multiqs P7 grauius fae equo ferant ,inya formam pustenat, vt omnia maderatt fiant , adbi- bent itat uec iniuria a echa rationis ba--—. denas proprio umore duthi tranfeéant ad in- iS -eatrcere ; nunguam tamen proprio Marte qt Eolss AEN * y E P s L ^ defenfronis occafro eXpofant. Tum euim qui - dex preferibitnibil probibet quin Chriffia-.- rum modeffia , quando proximi cbaritas | quenumeng addat malorum, Ouandoenim VE. Jj » -—— Ma" 1: * 3 -- Ad j^ T "Eis ; EE. PRarra cie y- | 48 bees vindià VALER nimia liceuttas lez feri autein oniiá dnpiuria emit aD A cum. | lefiene corporis Aut diminutione s dignita- Xa 4 fiuc ponori t uut ctt dimento wel damno zemporalium s fi h fc "c bunt cosumenta-' gium Jextt caponum. At Conmod Mi mEHS, ut deomnibus initrio. « fpetiebus agatur , p m uia varietas delet Iaty quantum, Deo fa- - ES. 5 uente dif iur o ei Invtie | iei —Hibaxit Deus'vt Gbriffia : S 40 ABIPIO 22 £€HJ7 » c patien / olira e TR. vilia ly grid obli 7 j one, que optimum : iniuriarum rem e- E diumt eff extirpemus ep ro xi : nt. ES |i sfhris Jficut nobis | "t Jfeéri e EV MEM: o o E E SHNHURAO o À e &- X re 3 , , DL ^ , ER E i^ A : y » iS i Y e : jd (51 13 "eut. i , ]O C ose: x 2 "e ! 13 r ! 0. : - € DEINI UOESAE REL |TDAMNO, üt $5 | APR ' 2 prefentem titulum de iniurijs, & 27 damno dato; in primisvtordo,Gne (o Primum Notalile, Pro continuatione huiüs titulicum fuperioribus. Quoniam iri ántece- | dentibus, a&um eL, de Varijs excefsibus & |! "criminibus, quibus non raró iniurie & dam. nacotiunguntur , in hoctituloaeitur dein. . iurijs & damno dato. | Secundum Notabile. In hoc titulo ,vtex ferie | capitulorum, & aliorum que à Doctoribus , Anfcruntur, colligitur: materiapluriumtitg- 5 | À lorugy BEP ordi ws nore V ». bu Teac FÉ xd EN "OMMENTARIVM fcripturisin: " HEIC UE Brorerren itm s RUE 2 aer À ^ £2 a * 1 pO IN GURRICODRINIVR ORT lorum iurisciuilis inuoluitur. Vt deiniutij$ C. & ff. nec non etiam liiflit. eod. tit. & ff. ad lcg. Aquil, & ff. Siquadrupes pauperiem fes ciffe dicatur; ac ff. de his qui deiecerint vel e£ fuderintj&c. | Tert. Fac rubrica in duasfecatur paf» * tes, Primaeft de ihiurijs. Secunda de damno :dato, Vt clarius alfjs di(tinxit Speculatorin hoc tit. &fatis patet ex Hoftien. in fumma "od. tit. Summiltis in verb. Iniuria & Dam- "num; Henning. Goden in conf, 1. num. 2t. de "3niurijs. Vol. 9. ftatimin principio: Hincet- iam duz diftin&z aGiones funt iniuriarum, '& de damno dato, & hzc duo ponuntur, vt "diuerla per coniunctionem copulatiuam (&) in rubro deiniutijs & damno dato, prout obs - feruauit Speculat. Sicquandoquecontingere t poteft, vt remifía aCtione iniuriarum, falua [| perfiftata&io de damno dato, iuxta Speculat, | , an titulo deaccufato f. 1. verf. Quidftvulne- . ratus col, 8, Pánormit. in cap. 1. huius tit, 8&' ^ Quz enim in iure fub diuerfistitulis compre» benduntur, diftin&a etiam funt; cum diuer^ (itas titulorum diuerfitatem arguat crimini " Oldrad. inconf. zio. incip. Regularis habef traditio quod in ofini. Panormic.in conf. 57. - alios, vt plenius infra cadem cap. conftabit. - lib..Dominic, Gemiman. in conf 54. Aymo Crauet inconf. 6. & alij alibi. Nunc de prima. puteRub. * 0: pem E Quanum Notalile, Denotione nomipisinit* Eur 8 rig l5 -— z ^ CERE T 1 | CDAMNO DATO. .. ., HeSyluetoM eol rerb.T ie elt quod E. iniuria, ab,in id cft non, & iusdicta fit; Bag 4d noniure,autcontraiusfacta: autfecundum etymologiam quali iniqua iura; TEN COEUR / inti Nota. Vt terminorum cognitio Iu; menprabeatiutelligentie; memorietraden;. — 7, " dum, quodiniuriz nomen generaliter &fpeg v o5 3 cialiter fumatur. Generaliterpro ompieg, —^— E quod non fit iure, cap. Quid dicam, 1 did. a Sa ü .&l.rff. de iniur.&Inftit; eod; Specialiterau- /— S tem tribus modis przcipué fumitar. prinig s S. pro contümelia,re, verbo, figtinautalio me doillata; & ficin d. l1-ex Glc, ibid. fiere verb. Contumelia. Secundo pro damno, ul pa&noniüredaro: Inftit. Delege Aqui]. $i ániuria &alibi. Tertio pro iniquitate &iniu- | - ftitiaiudicanitis,quando iudex iniufté aliqu fententia grauat; Dehis acceptionibus Spez ' culat; in hoc titul. Hoftien. in (omma e di Summiltz in verb.Iniuria DD, Inftir, cod. . princ. - TU OE (ME Sextum Notab. "E ribus maximémoadisinigz - fia infertur. Refiue fato. Ví quisalicui ma. nus inferat yiolentas, verberer; anc pulfet. 17; - qi 4. €. Siquis fuadente, Inftir, de iniurijs $; Sed & lex Cornelia, & 1, lex Cornel. ff. eod; cuiüsverba funt: Lex Cornelia detniurijs cá. | petitct, quiiniuriarum agere volet obeam rem; quod fepulfatum; verberatumdue, do. - mumue fuam viintroitam cffe dicar. Ethoc / loco etiam obferuandum iniuriam fi cot. | 3 Quitti wp d TEAM "ier T 20 IN RVBRIC. DE INIVR. ET «4 : us etiam fi quis veré & realiter alium nott s PE tangat , nec percutiat, fed tantum manumin "eltum leuetad percutiendum;aut inflrumene tum aptum ad percutiendum & ledendum admoueát; per text:in ], Irem apu d Labeoné. 6. Si quispulfatus. ff.cod..& hunctext. vt vnie cum & fingularem notant Bartol. Alberic. & AngelusPerulinus ibidem.Tafonin l. r.$. hec autem verba. f, Quod quifqueiuris. numer. 35. Marfil.in l. Isqui cumtelo. C. ad Legem Cornel. de ficar, col; 3. Anton. Gomez. tom. - s.cap.6.niá. s. & harc eft córhunis do&rinaclare | comprobata per d;$. Si quis puffatus;ait, qui- dem non eft, verum nianus aduerfus eum le» | Mat, & fepe territus eft, quafi Vapulaturus, nontamen percufsit, vtiliiniuriarumacione tenetur. & nota pro text. iü d.l. Lex Corne- Tia, quod differentia conftituitur inter verbes ;sare & pulfare. ibid. $. Inter pulfationem, "quód verberare eft,curi dolore cedere,pulfa- yc inedolore,&ita declarant DD. vt aitIoans abAnan. in Rub. decleric. percufsore; & id expreffe ac formaliter in d. f. dicitur. Secundo. jmiuria committitur verbo , quando quis conuitia & contumeliasinaliquem conijcit. L. t. ff, de iniurijs. l. Sinon conuitij, C. eod. tit. & feq. Tertio iniuria irrogatum feripturaz fub qua conti menturlibri famofi,carmina , cantilenz, ryth- mi; autctiam publicz actiunculz , & omnes ftripturz , quibus alterius fama dilacer m sut honor laditur fiue confpergitur ]r$5t quis TUS a T H 1 (070 pÜOCDAMNO DATO. - : : quis libellum ££ eod. &L. vnica.C. defamo- fislibellis. Ad has trésiniuriarum posed ferri poffunt iniuriz quz geftibus & fignis aliquando inferuntur, vt fi quis vtatur vefte dendariqualida ipiniursmaliculs au gerat habitum monachorum in corum con- . 0 t pingat cornua inalicuiusia- - autinalicuius contumeliam linguam ex« temptum' au nua,au erat. De his & i milibusDD. Inftitut.deiniur, ; $. Iniuria Angel. in fumma yerb, Iniuria in princip, Sylucft. & Aurea Armilla in eod, verb. Damhaud. in,rerum criminal. praxi, €àp; 139. | ERU SEEN 1 Septimum Notab, Quedam iniuria dicitura. trox fiue enormis : Alia leuis.cap.. Cum illos : rum,de fentent. excommunic.$. Atrox.Infti-- tut. deiniurijs &l.prztoredixit$, Atrocem iniuriam.ffeod.DD, in eií(dem locis. Summis ftzinfummis verb. Enormis,in d. $. Atrox, declaratur quando dicatur atrox iniuria , his verbis: Atrox iniuria e(timatur, vel ex fa&o, veluti fi quisab alio vulneratus fit, vel fuftib» cafus; vel exloco, velutifi cutin theatro vcl in foro,velin confpe&u pretorisiniuria faa, fit, vel ex perfona, veluti f1 magiftratusiniuriá paffus fuerit, vel fi fenatori ab humili perfona LES ! ms id indes Ul cogdcoM iN d L Ait ed abi ra ^ » -. n " d v" "a 3 dum War Jr iniuria faa fit:aut parenti patronoq; fiatà li - beris, vel libertis:ex his &alijs que DD. anno- tátind.$.atzox,etSumifte in d. verb.Enormis, . poftaliosin d;cap. Cüillorü, colligituriniu- : Xiamatrocem zítimari maxime;ratione qua- "A À. 3 tuor í» , |] L. z5.|(— IN RVBRIC.DE INIVR. ET c cumcomminationeabfolutoriz fententiz,8é * pertinacius recufanti iudex iniungere poteft, ^. jergum.text.inL. Sinonfueritcum L. feq. ff. E d deiureiur. & ita in Camera obíeruatum e(t tefte Gaill/in d. obferuat. numer, 1. Pri- mo tamen obferuandum circa hec,quod tunc . ^$udex arbitrio fuo poteft taxare iniuriam, * ..*7^ quandoeiuszftimatio certitudinarie per pro- bationes haberi non poteft, Secus autem fi ^ — fit fácta probatio per teftes , tunc non fuo - "o fübitarbitrio , fed fequetur probationem, m vt poft Socin. feniorem confil. 146. incip. . 'Vifo proceflu agitato. num. t7. ver(ic. Secun- .. da difficultas, lib. 1. & Bofsium in pra&ica ^ eriminali; titul. deiniur. poitnum. z.obfer- - uauitlofephus Mafcard. dc probationib. vol. - ., & concl. 903. num. 2. Rationem hanc reddit: - Licetenim probatio fieri pofsit mediante iu- xamento partis,tamé per hot non prohibetur qoo pars, quo minus polsit probareper teftes, vt ^ *. enimaduertitRayn.dcFurliuioin repetitione ^5, La nnum. 66. C. de fententia que pro:eo : - ^ 2quodintereft. Secundo obferuandum,quan- ido di&um eft partem debere declarare fum- mamà iudice taxatam , autinfra, nec debere transgredi, id fibilocum non vendicare, quá- | dopars vultaugere eftimationem probando alias qualitates, ex quibus eftimatio potelt re» cipéreincrementü, tuncenim licitum eft par- ti tranfgrediiftam taxationem, vtcauit Kota . .Antit. de iniurijs & damne dato decif. 4 alias J i j - 0 p4MNO DATO. - ^g alias 486. incip. Ad ftimationem, in nouis. Feid. Bellamer. in decif. 722. Mafcard. ind, ^ concluf. num. ER hocca- otefl;vtahnotst Maftard.perteflesa. flimantes & probantes quod homineseiufde . »3 fu fieri poteft, vta conditionis eftimarent tanti illam iniuriam, L.continuus$. Cuncta in verfic. plerumque . ^ eiufdem conditionis. ff, de vérbor. obligati, vbi Barthol. notat de probatione intereffe, Tertio dubitari pofsit, quia di&üt eft taxationem iniuriz debere fiérià iudicejan hocfolum loa cum habeat quando agitur ciuiliter pro iniu riaan etiain quando ex leg. Cornelia in ca(jb, de quibusih L.lex Corneliá. ff. deiniur, loci habeat;Gloff. in d.l. lex Cornelia principio: - vultiuramento partis, & non per iudicisarbi- ES i Li trium in dictiscafibustoxarifed hancGlo(s4 — repudiant Bartol. inl, Iniuriarumzftimatio, ff. cod. & poft eum Rota in decif d. & Bellam. loco cit. & poftalios Cynusinl, Si nó conuís utij.C. cod, Salycet.ibid.PhilippüsCorneug - inconf;8.incip.Confuluit D, Bartholomaus. vol.5. &alij alibi; hi enim itidiftin&e volung fiueagatur l. Cornelia; fiue actione praetoria - «eftimationem. faciendam iuramento partis 84 deindetaxandam per iüdicem, Duodecimum Notab. Poena iniuriarum qna ' kdo actio criminaliter intentatur, canfiftitin. arbitrio iudicis, fite pro reali, fiue pro verb, li iniuria agatur. Iudex infpe&isfai circum. [lantijs, & perfonerum eopditionibus fimili... | : busque - E. 1 e 3 : -C qU8SI saa ST La o M wb zs Ner * P" * "dE ens -- -- Us c 44 TN RYFBNIC. DE INIVR ET. —-— . baüfqueconfiderandisquod equumiuftumis fuerit decernet. Inftit, -deiniur. 4. In fumma — A DD.ibidem.Panormir. & Felin. in d. cap. Cá »5 'te. Marantaloco cit. num. 16; Iulius Clarus, (0 vbi fupranum.7,Gomez. in di cap.6. num.7. & ficcommuniter DD, fentiunt; Ratio, quia «quandoàlege peenataxata non efl tunc relin quiturinarbitrioiudicis, Varij auté funt do-- &ores,an etiam iudex in hoccafu fuum arbi- tri extendere pofsitad pcenam níortisinclu- fiuc? Gloff. ind.$7in fumma, in verbo.Extra- : ordinaria exiftimat quod in iniuria, autalio —.. deli&o;quádo pcena eftarbitraria iudici; pof^ — ^. fiteamextenderevíquead mortem, &illam — | Gloff vtfingalaremad hoc probandáobfer- | — tant Angel, ab Aretio, &Ioan. à Platea ibid; JYoannesImmolen.l;2. ff. dc public. iudic.col, 4. verfic. Quid autem fiin aliquo cafu. idi - UM .. cap: Ex literis;de conftitutionibus;Panormit; -. ^ &alij ibidem, & illam Gloff. communiter |t —. $nd. cap; Ex literis. Do&ores fequi atteftan- . tur; Andreas Barbat, in conf; r1, incip, Scrip- ^it bellifsimé Eccle(iaft.cz. num;8; volü.i&— 4 E Maranta in fpeculo ; vbi fupra num; $9. '& — | | num.69. & in difput. fuas; Deciusind.cap;. - j ex literis num. 4. Francifcus Viuiusinlib.có- : mun. opiü, in verb, iudicis arbitrio, And; :- i ^. Alciat: injfine refponf. fiue copfilij 472, & ! alijalibi. In contrarium Glofiam illam com- — snuniter reprobari voluerunt, | Dectusfe-— — ! | | €Undum modcrüosin iL, Quiiuris dictio- — — | * | 1^ pinum «- ^ "e pAMNO DATO — rn binüm. o. ff. de iurifdid. omnium Audic.- '.. Chaffen. fuper confuetud. Burgund. Rub. r, pluresalij quos refertIul, Clar.]. yfentent$, fin. pract, crím.q.83.num. IL &fichido&ores fentiunt inarbitrari js iudicem non poffeim- ponere poenam mortis naturalis, quá(entens tiáctiamapprehendüt Hyppolitus Marfil. in conf, 24, incip. Mundacor mei, num. 34. AL beric. in].1.ff.de furib.balnear,pertexr ibid, - Iain L.Etfa legib. C. deleg, & inL.Quiiurif: di&ioni preeft,col.2. ff. de iurifd; omn.iudic; tentis his qug in themate. n. 15.1.7, & eod, lib; . conf.5:incip.In caufa inquifitionis formata .. €ótraloan.Crauct.in conf. 224. n. 2. Chaffen, - Jococit.Bocriusin decif. 377. nu. 2. Iul ;Clar;a ES Ww i206 rH .incip,; farseisu s (MS Alexand.in conf; ur. incip; Ponderatis verbis. - Des iuftices verf. Al'arbitraige du iuge; Eg — s Y inquifitionis.num, 7.J-t &conftsincip. At. d.q.83. n.r: & alij alibi:Itaq; funt due celebres. - fcntenticin hacredubiain qua Cefarea decifi. one opuseflet,vtait Marát.in d. par, 4. d.r, nij, 69. Fundaméta vtriuft partis ponitidéau&; ibid.& in d.difput.s.vbiex profeffo hoc argu. mentütractat, Puto Gloffam & eam fententis quam ei DD.attr ibuunt, efle verá à toto genc« rc in htc fenfum, quodaliquando talis pofsis effc iniuriatá grauis &atrox,quod-iudex pof fitcófideratis circültanti]s arbitriü extendere víq;ad mortéinclufiu&,& ic in duob» cabus quos colligit Antó.Gomce2z.in d. cap.6 poteft. . *""seri&cari illa Glotfa,Primus e[Lattentaquali- tate ali- ES pod n E É. : L Nds S — tit; &inl, Pedius. $. r, ff. de incend. ruin. & b! MA! - | k 46. IN RYZRIC. DE TNIVR. ET tatéalicuius grauifsimi fa&iarg. text. inl. rez fpiciendum ff. de posnis.text. in 1. hodie.eod, fiaufrag; &l. 1. $: expilatores. verf. idcirco. ff. deeffra&or: c; expil. & DD, vtrobiq;. Secun- : t oat L eq** ^ * , dus cafuseft; quádo pro (imili iniuria aut de- Ji&o comniiffo foletdari & imponiinillolo- € pocna mortis, àrg.text; in]. faccularij. verf. hancrem ff. de extraofd. crimin, & inl. 4. ff. de cuftod, reor. in his cafibus iudex poterit »erbitrium fuum extenderead mortem, & ve ^— .itatem obtinet Gloff ind, verb.Extra ordi- paria. Hanc Gomezij fententiam, etiam cum declaratione longius perfequuntur Maranta locis cit, & Menochius de arbitrarijs iudicü qq.lib.1.q. 86. qui doctéà num. 10; víq;ad au. VE deu Zr E ati Ka oi finem dictos duos cafus iuribus; &allegatio- » x) Hue due Ex di&is infero cum Ma MET im d. dift; num. 7x; quod (i iudex vcl- det procedere ex modica iniuria verbali ad mortem, non poflet ; quia tion effet pcena có4 ueniens delicto;fed maior; vtlentiunt etiam . Angcl.ab Arctio iui di $, Ia fumma. deiniur, & Abbas. ind. cap; Ex literis col. fin; alias poffe: appellari,vt notat Gloff. in l. Si qua ! c:n4 & ibi Bartol, in fineff. deverborum fi^ gaificatione; Argumenta etiam pro vtraque parte; Marantafoluit.| - Decimuitertium Notab; Condemiriatusa&tio* | ne iniuriarum. efficitur infamis fecundum . communem DD, fententiam cap. Dig 5 . p. e * E. " * e 4 ex 1^ E EOS TRENOA.. matus EU P : Ra wis s Klied: 02 USA ^ 6 ud d p: cc 1 iar he ; * oe E umi Albe ^ fae: icul. »T u^ ? ot É at:Namcumaffe. — E ""netquádo de modica lefi itur Per 'O de moi ica euoneagitur per text, ; [ Án d.L.Scio.& Bartol.bid.& in mnodica dona- Yen 4 tione (CN | i 1 "tionenó babétlocum difpofitio, L, Si vnqu&; REDE; cip. Vifo pun&o controuerfiz num. 3.& dicit 2. €ómunem opinion. Bald. in 1.1. nà. 16.C, de BI s m Ta Tra a X19 ve WEM "e i21 fa : /7' 7 "Amotficidonat. Late Andr. Tyraquell. in d. L, ior pe M rios ME ec o Mee fa ee cat e 12 1 V Sivnqu& in Gloff. verb.Omnia vel partéali- . — quam. à num. 6. vfq; ad st. & aliasfemper mo». * csdicus exceffüs non attenditur, L. Continuus. ue ontra fentiunt etiam pro modica iniuria ' "condénatü infamiá incurrere Felin. in d. cap, dete C SUR CE : LU Ld , Mo d »ü te.num.9.& diciteffecomunem. Corfetus | | ánprincip. ff. de verbor.oblig. Gloff. ibid. A« 3 c x x TA P od, E D ; ^V 3nd. $.Iniuria. num, 8. & AndreasGaill. pra- M o &ic. obferuat. lib.z. obferuat. 102, num.6.di-- bd Pes quod hzc magis cómunis opinio videtur; erum condemnatus de leui iniuria facilius. ^. 8nintegrü reftit itut,vtFelin» &alij fatentur, — 07 "Ntautei Yfamía euitetur,quax condemnatio^ -.* -gsnediadeiurefuppetunt, Primum vt conuen /* "tusa&ioneiniuriarü (i timeat dubiü litiseuene /'*.. .. Sudicío cópareat,tum enim non efficitur in fa | mis. Quandoquidéin hoccáfu fentétiain pro* *icuratoré concipitur & ppnunciatur,& ficneq; pripcipalis, neq; procuratorínfamia notátur» perL furti.f.Si quis alierio.ff.de his qui notát. infam.Gloflf.Bartol & alij ibiderà.Gloff.in da. cap. Cum te, Fclin. ibid, ni. 7.Angel.intra c analefic, in verb, "Verba iniuriofa. Cepola : v —— ^ cauteb í l | k *c ^ - "T Q GIN RYBRIC. DEINIYROIT ) * *Q, dereuocand. donat.Deciusin conf. s8rinw pre ye ir nem inactione iniuriarum comitatur,duo re4 tum non perfonaliter, fed per procuratoré int E [ ; Eo 22 M OMM cXMNEC EM | U.ddo b4rÓ C b e ND IL& alij paisim 4libi.Alterurfi rer fedi E deuitandua inüüri& vt conuétusactione in. - Ue duriarumjfoluat iniurie ctimationéa lauefn 5 : tentiam ;vellitisconteftationem; ;jticnon cc 5: x m demnati ür feda fo. luitur;ideoq; "A os x . incurrit .Patior| du d. cap. Cumte.Partc T. ánd.L.Infamem. Bald. inL, Si reus ff de pro v TE curator. Czpol, loc.cit. A 1gel, inira, | - Jnfamia.$.6. & poftalios Gail], in d.lib.z, ferüat. 102, & 103. ybi plürima sonipes P raxiad haricmateriam. EN tia. s decla h qu id: vA. d is premitlis $ obferuandá fi got fuper ucseoqindo em uodammniodo coniitea di aXTo3- SN "Es Qquinotani Pipinhnia add d da des miss mediante pecunia; . aut hs ritüitor | taleenim pactum icu a&iont. Bartol, inL, Athlet: i$. Item 6. x EN ff. eod. Auffrerad qu ib. Ln tranfadtioi in px prorcnen. Qu teiudicis & magiftratus, non incurritur j; ius mia, vtDD. lociscit: átreftantur, Iudicis cn W Auffuslicitü facit, quod alia as effet illicini ht Gloffaimr receptam 10 d, L.. fi furti. $ $. Qui iuf Decititimquartuim Notab.Non folá ficiens, fed t «etiá procurans fieri effaciter iniuris üandatg, eofilio, cófenfu, pluafione,&alijs modis fimi- : » B a libus " x Ms. 3o Ae 3. z H i oe - " Uu ug." dud VM n 4. IN REÉRIC. DE INIVRSET d RT ORT j* m pecimtiquintüm Norab. Xoitriaalicui duplie | (0s 07 5 perconfequentiam fit; cimi fitliberismeis,vel ls Eois meis, vel vxori nuruide; &ibid; DD» - Quemadmodá iniuriaillata vxori taagit ma^ fiti & ei cópetita&tio;ita inturia fponfze obie-" &afpetatad fponfi contumeliá,quandocog" - dá fita fuit eiuselle fponta& fponfüs poteft con^. tra iniurianté actione inftituereL. Itemapud Labconem.$. Sponíiira quoque: Hoetem 7 D. / -07. v -.adud- EX Lo yxori n: n peter | io ndi marito cafü mulier pro iniuriapro aagéret, licet. verba prolata effent in confy itia CS quidem ettam. abfenti. iniuria. fieri. ade y , 4.1. ApudiLabeon: ned LEA dis. Aic quedin cuius familiari terdnrsp o. Inft d E: DD. Bartofinl. 225 fin. f. ires Tnnocent.i in. out cap. Contin it. defent.excomm. &inc. Dile-- Tes &us. 2, col. [cappetlat. Huicconfnecft pu cn inferensetiam iniuriam perfonalem i inperfoe — nam alicuius executoris, vel offici BI V. facta cenfetur' domino cuius iurifdictione po. exercetiniuriatus, &ficdomino rae en &iointariarum.GuidaPapz, q. petit. ^ 1537.51, den | yia facta officiali A PVC diz c cundum Alexandr. inL. du dcin &us vocando, "Mülta ad prop; "drum habet: Marfil. inconf.r. & 68. & is "haffen. fuper Mec Coeur DE dde C e re num 40, | E $. jab. Delo. FO Biud (7038. IN RVÉRIC, DE INIVR. ET - -sumrefpondetApgelusPerufin.in d. L. Item -apud Labeonem.$, Siquisferuo verberato,. je i54) tur, vtait Gomez. & ifla fententia eít vera fe- " |» «updáeundem; tamen etiam fuppetitaliud ' S crextinL- liberhomo.ff.ad L. Aquil, ibi: Li- nem habet. Gloff. & alij ibidem. Dirtol. cum | 12 Gloff. & alijs inL. Quaa&ione. $. Siquisin 1^. eolluctatione. ff.ad L. Aquil.Panormit & alij (t c Btfra cáp. r. Ex hisaliud dubium ad propofi^ 7. tumhuiusloci exurgit, Og25to tempore duret ifa 07-—- aatlie ad damna C» intereffct Gomez, etiam mo- 75 set; &dicitfein hoccafu confuluiffe. Non * ^ T a&ioiniurlárum fed diftin&a abeadem fcili- ^ eetLzAquil.vnde videtur quod duret trigin. . ^, * taantis, ficuraliaectio deiureciuili. Gomez, ^ wamen tenet quod duret per viginti aunos,ar- . gum. text: in L. Querelam. C. de falf. vbide- . &iditur,quod omniss&io,velaccufatio defcé- d ' dens dedeli&to etiam de iureciuili durat tan- DU tm per viginti annos; -Ergoifta actio L.A« | quil. pro damnis & ntereffe licet fit deiure citiliytanitum durat per viginti annos, cum defcendat de delicto, & ita prefcripta, & fuba lata actione iniuriarüperlapfum anni, remaw ', petad zo. annosactio ad'damma & intereffe; — ie E 7 - j ud. onfecutionem &perhunctext.ad propoft- . ^5 RaldinL. dominum. C, eod. &ita pra&ica- " . ;berhomo fuo nomine vtilem Aquiliega&ioe ; "durat hiec a&io tantum anno , cum.non fit ^ «5 remedium, fcilicet actio vtilisL. Aquil.argá. « Decimnufeptimum cltimum net alilefuper prima opm 2 E d DAMNO DATO: | P" ; i partenulric. Judex timens Deum, amanschae | | ritatis, & pacis publice fludiofusina&iene .. . ? redigant ;. 4d concordiam, & iniurie fopians e | a etpollSpeculatorem Matheag .'- tur, Vtadmonetpoft Speculatotem Matheus de AM infelniotio.de pfce TUSORRE MED xchinedevv.in$-fin. num. Inftit.hoe «^ 4 inand;$c A JU NIE ES ko 4 LI Li we ss ^ - up Daighduderzingekum erinallM prex -. "cap-136. nuin. 18. pro quibus eft text; in cap. jn princ; ff. devfufr. Huiufmodieniia&io- ' | nesiniuriarum plerumq; exiirá&odioorigis ' nem trahunt, & fic gehérant difcordiam,odis | «« um &indignationem &fcandala; fi mutum ^ ágitentur, &in foro deducantur:iSiautemfo2. |. E " jantur ,animi litigantium redeunt ad pac&; » & & quicfcünt,ac initiriaru mmeimoriaobliuio- -. -.-pe facilius deletürz. v eR Nuncdeueniendumeft ad íecundani pata. » | tem Rubr.dedamnodeto; |... - pritnum Notalilé; Damnüm & damhificatia -.— ; ab ademptione & qualt diminutione patri- monij dictà funtil: 3« ff; de damo infe&o,&c hacacceptiogeneraliseft,comprehenditque ^ [ub fefurtuin; rapinam; &alias iniuftitizfpe- cies, quibus proximo fuum inique aufertur; Quienim clam aut violenter aliena rapiunt, dicunturfic damnum iüfetre; quia alterius - contra iuftitiam fubftantiam diminuunt.Ali- asípecialius damnum accipitur pto corrup- tionc; leone & deterioration rei; Gloff, re- ! Ceptá AP xtudendum. 90: difti & inL; AEquiflimü, ^. ; P 2 € -: / "E ! Sr , . jt E x EI Ye gue E Y 2 t 3-4 t As " E QUU m ud Á NY : -" 5 s ^n ox ox T "4 Ne (OIN KYfkIC. DRINIVER. EP.— ;. "recepta in L. Qui occiderit. $. in hacwerb, fe. '; actionem furti , & vi bonorum raptorum,& c LAquil. quodilla datur; quarido rem meam. tecum aufers: hecautéquando cam deítruis; gdiscortümpis,aeutoccidis. —.—— -. . Stunaum Notab. Damnü duplexeft. Quods- - X amc iciturinfe&um,quod necdum fa&um;.- ^ * fed futurü veremur.l. 2. ff. de dánoinfe&o,& | ' de hocagitut eod. tit. Exempligratia, vt res -. clarius intelligatur; vicinus meus habet edifi. ^. qium,quod ruinam minatur, nifireftauretur; |... &ficeciderit, meas vicinasedes, damno afti« , - €iet: Si reftaurare nolit, poffum ipfum conue- Tmirepro cautione de damno infe&o. Aliud - "exemplum. Molitor babet aqua ducti, & ag« -.. ger&quem cóferuare tenetur ; ex negligétia, e " ) . dncuriaruerepermittit,qua occafione iudicio (arbitrio virorü prudentü maximi mihi ims Ne ^ minet damnüin agris vicinisjagere poffumad | . €cautioné dáni nec dum nati,fiue infe&i argii, | texta. & L.Sifinitaff.de dáno infe&o.Aliv d: eft dánum iam dat fiueillarü,& de hocagitur. in Rubt. & tit, noftro; & in lege ciuili, eiufqg peritisininftitut & fad leg. Aquil. Qux dici? ' turlex Aquil. ab Aquilio Tribuno;cuiusatts — &oritate populo approbante introducta eft; E Z *» *gomengs ^ , e * ; j *. "n t p : e. z y 2 E T TIIBIIXMMM I ftiomenq; obtinuit. rin dic qua ER ABO RE. ad recópenfationé damnoráü iniuftéil latorí; ^ | Tertia Nor.Ex Speculatore fuper 2 parte huie - tit.Hoft,infurfa ibid.Rofr. intra& libello: pit, vtfi manu mea occidi fernü tui. ATiquap.. do dánum datur denó corporetn corpus,vt- quisimpellatanimalalteris,vt fe precipitet &.- i 4 4 4 Welch) n | fnoriatur. Vel poti* det caufá przcipititioni nó mapibusattingendo;fed alio modo incita. : do,fugádoq;ad curfü;quo mediáteprecipi,, tur, & collü frangit: aut aliquis includit vicini . ' "fexcInftindeleg-Aquil$penult&ümD$ng . aliquando decorporeincorpusdatüdiciur, ^ ^ quádoex vtraq; parté corp? irediatéinternez | "ni d 4 E MA NI; 4 à 524 Fe dis tj X i * « Mr i d x. d x "t "35 (sas fuipecora,neccuríeorügerit&rficobinclug. . — .* — oné fame moriuntur, Aliquando aüt£damnpa — econtra datur decorporeinnó cOrpus,vt exe. pli gratia, vtfi quis mand alterius excutiatan- nul, qui caditinaquá ppinquá & perditur, Quandoq;auté damnü datur denon corpore in nócorpus, vt fi quis mifericordia motu li- berat alienü feruü inclufüm à do i ftá caufam,quiferuus folutuscópedibus &ias nga referata,aufugit, In omnib» his catibas dé iure refarciendüelt dánum, fede(t differentia uantüad'z&ionéin(tituendá, In primo cafa actio leg. Aquilie direGalocü habet, In feci. do vtilis,ficut etiam in tertio , necnon etii iq fa&um fubfidiaria. In quarta actio in f; &t ry fubfidiafia fortitur effectum, Qut EM V T e d Á " E n Um IN RVÉRIC. DE INIVR. ET NSUA - Quartum Notab. Domnum aliquis datpro- | d - ximo fuo, aut per fc ipfam, fiuealiumbomi- up - mem; vtInftit. de leg. Aqüil. & ff. eod. tit, & d eg .rinfra.Autperfuaanimalia, feu vriusci- - ül lcappel at; pauperiem facit Iaftit. Siqua- - drupes i pauperiem feciffe dicatur, & ff. eod; . ;:; &in hoc tit. cap. Sibos:& cap. Si daeric: Si //^' agifnal pauperiem facit,aut incitatum ab alio m P fecit; & in his omnibus cafibus eiureciui bdiuerfa a&io datur. Atintitulo ia canonici fab codem omnia com- prehendun ntür ; Vt ex textus proceflu pate" bins e » Ks ph -Quintumuotab. Omniiüre. qui ion in2 "ads : aut efficax caufa eft damni tam: per fe, , quam perinterpolitam perfonam, aut fua ani- ^. malia ,'vt damnum iniüriosé & culpábilitc£ * d Anferatur , tenietus ad reflaurationem & refti-4 ionem óginium damnorumquorum Cau4 (gu eiurénaturali & diuino notum e , SÉ o SUR TE RARI Non fusaberis Quo - hibetur nón folum iniuftarei alieno ablatis | * & contreatio ; fed etiam damniillatio iuxta. - ^ do&rinam S. "Lhome2.2.q. 62. art. 4: Com: | munitcr receptam , qam feqüuntur Caietan.: . ibidem art. 4: Sütüs lib. 4. deiuftit, &iure; q: 6.art: 5. Martinus Nauarr; i in manuali confet- far. cap.t7. num.1, Didac. Cotárr, in regul- Peccatum. de reguliuris in 6. paft. 2. in initio num.2. & alij paflim alibi... Sunt.etiam. iura claraiuriscanonici & ciuilisin hocfit; dein- Xt » jurij$ LJ | | INE DAMNO DATO Li. . urjs&danino dato. &in Infit. & ff. ad. | Aquil. &in hac re non poteft effe dubi. | ferens, peccat contra iufiitiam particulgrgn ^ |. P SENA ualitatem.. Ergo teneturad reftiz Bs LA "E Li tutionem: becenim eft differentia intepper. | exacoptiachatiateris &t hec quibusiu(a particolari violatuss quodinillis noo rob - ligatio reftituendi , in his vero maxime, ve | Lud tradunt Alexand. Alenf, 4, parjq8; . 0 Adrian. in 4. de reftitut. q. Lcolo;fjdécon; —— «7 currentibus cum fure Sotüslib, 4, de jugi. M &iure q.7. art, s &lib-5. Sar 4 &alipi — 50 s Ioannesà Medina. in C. derebus reftitu esq: ; E csp.p Natarrinapologdereditibeeggegge ,— 4 2,monit; 2, & 7. &in mánualiconfeffar., m. i7 mpm Hoscidaqonumi vbi dicithispe die. communem fententiam. Diddcus Couar,. in. tegula, Peccatum. lib.6. part», $. L'BuE a. Petrusà Nauafra. lib.2. dereflitur. c3 &alijalibi, &heceft communis T]; refolutio: Vnde pro regulalianc 'annotauimus in Enchridio curs. i P-Lnü.r;: eologorü ifferentiam : | paflorali$; part3.cap.D. , "aep idu. Ed ES : Sextum Notab. Quialium damnificauit cog; — traiuftitiam,fie foluendojid hoc veapisenr .. confequatur, tenettrad reparationeg; dam-.- norum in conícientia antequam per villani fententiam condemnetur. Quoniam lex de non damnificando proximum, eft diuina,na. ees negatiug,quze obligat femper, & pro : | "X lemjer | SER IN RVBRIC. DP INÍYR FT o5 ? femper, vt patct ex notab.j. Qua decaufamuls | 44 potentes damnantur, & potenter tot- - |. menta patientur , qui fepé damna inferunf - ^s multis inbonis, pecoribus & fru&ibus; nec . tamen cogitant le vlla reftitutione: cum ob ^ — fuampotentiam ànemine condénentur, quá- . uisferio cogitare deberent, legi ditinz&na- ve rurali effe parendum , & proximo damnüne-^ - ceffario reparandum.Atq; vt bocetiam breui- L 'terin memoriam reducá, lex Aquil. quatenus * cds decernit, vt quif; confequatur reparationem | ^c damni fibiniufé illatinihil diuerfüumà iure. | ^. gaturali & diuino difponit.Quantü veroada- A liquaaddita peenalisefta&tioL. Aqui. vt pa^ - tetex $, Hisautem verbis.Taftit. defen: Aqui4. - ^. Jia. Atq;in primis posnalis eftin eo quodi. —.. rimo cap.L.Aquil. damno áfficiens resalte^ C CCHPIUS SE vulnerando ,autlzdendo alterius fer^ , dum, autanimal pécudum numero conten- - tum, condemnatur ad folutionem pretij ret. 5 Yafa, vel interemptz non pro przfenti tem" ". pore,fed quanti plurimi valuit anno elapfoj. CX communem rei valorem , & fie reusfecundum L, Aquil.non folamaliquan oinfimplum& verum pretium, fed ctiam ín plus & excedens condemnatur.e. g.Ant£.- -dimedium annum emi equum quinquagint? n aureis, ispoft quatuor menfesà dieemptionis, | áufortunio aliquo efficitur czcus,itá vt maio" ris viginti non valeat, alius culpa datcaufaP nuenir! | . stequusficczcus moriatur, poteft co ^ ; E : $ &coO - j ' ? | ri | ; cu bAMNO BARS n , deconflit. Nauarr. & alios in d.c - ' grando famam, abícindendo hon , bo & facto, vel tandem in fübftant re quo interit tantum valuerit2o.perea qus. queunt peenalia.. Sicetiam lex diiin, - nt e dci t pro e- quo mortuo foluat 5o. aureos,licet eotempo .- fcitinduplum GlofLinL, Item Mela $. sed fiferuum. in verb. cum fit pcena ff. e dios E enim fitinodium mendaci. Juienimdamz ^23 num intulit; illud fi neget, & poflea dnos $3 dacio conuincatur ,.€on démaand ü$venitfes. o cundum L. Aqail.in duplum; pe: rgo na-. turalis & diuinaobligat tántum ad reltitutio. : nem eius; in quo quis damno affectusiaut pi à verum valorem: Lex vero Aqui], sitis e na- * - Lx EV M E ic T ad reftirutic Yas n0 ire E turalisobligat ad reflitutionem anteomnem - fententiam. Posnalis vero poft Condemna. tionem iuxta Gloffam fingularem p ps Fraternitas.12. q. 2. & communem i ternitas; $; "Thom. 2. a. q. 62; árt. 2, ; Septimum Neialile,. Aliquis porn álterf damnum inferre,vel in bonis anime; vrin | auferendo & deftruendo Virtutes infi(;, & morales ; necnon dona Etatiz: vel in COr- pore, hoc Igdendo; aut füis membyis (5o: liando :, aut in bonis honorarijs » Vt'deniz orem ver- ia tem. porali & externa, vt deducunt $. Antonin, Jj C. b 1D 2, 486 . IN RYB2RIC. DE INIVR. ET i 2. pàrt. tit. 2. Joan, à Turrecrem. 14.q. 62 cap. Sires. Sotus lib. 4. deiuftit, &iure. q. 6. — erts. Adrian.in 4. de reftitutione, Paludan, 20 dna.d.rg. Q2. Scot. ibidem. q. s. Gabr.in ead, | (5 d. g.z notab. 3. &alij alibi, | o4 oüautm Not». Quoniam in titulo noftro. - «ulla fitmentio delzfione,aut damno dato. . «. ünfpiritualibus , nihiletiam tra&abimus de: - a. Racmáteriafed pro nuncremittimusad DD. PA. 4, qui dedamnificatione in fpiritualibus, & eo^. c yum réftitutione fcripferüt, ex quibus hi funt przcipui. l'orrecremat. in d. cap. Si res;S.An- .' "tonin. loco cit. cap.2.$. 1. Scot. fri 4, d.15. q. 3; Richard; in ead. d; art. s. Palud; q. 2. árt. 24 conci. do&? Gabriel ibid. q.17. Nauarr. in. x -smamuali confeffar. cap. 4. num. 45. Domini4 (7. 7 kusSotus, lib. 4. de iu(tit. &iure. q. 6. art.s Yoté Petrus àNauarra, lib.z. de reftitut. cap. 7; Bes 44 ENS. $ . : " | um oni Not4b. Quandoquidem infra de d$ — "- smisdatis, & de incendijs, fepé vtendum ter* |. ainis doli ,culpzlatz,leuis & leuifsimz,hot! -.: oco horum terminorum explicatio inferen* - dacx iurifperitorum do&rina, Culpa; pro^. utad przfens inftitutum pertinet, cfl volun -1taria inordinatio aGus, aut deuiatío à bono» - .. Quzdefinitiotraditarà Nauarro in manua confeffar. cap. 17. num. 177. Haicautem ino" "dinatio fiue deuiatio , aliquando fit ftudio» data opera , &indufítriaza quando inconli 1 dcratione & negligentia; & fic culpa gt Jj * E t 4 ; X ] Eres D veruseft, qui manifeftis | il prehenditur, & perfpiciturexL, Dolo.C,de -. ; dolo. Exemplum ponituràlóhannelmmo. - len.in cap. vnic. de Commod. Depofitarius B APT LS T" —-— Ares 4 - "av p4MNO DATO, . $9 fürtn Dolüm, &culpam Gmplicem? "Dolüs £Íl machinatio,feucircumuentioad decipig. - dum, feu allendum alium adhibita, 1.1, $. d dolo.Gloff. de reg. iur. in 6. reg. Scienti.Do.- » sdisdirfcundumfarobinL. Quo — Nerüa, 8. Depofiti. Panormitine,rdecome ^"^ mod. & ap. fin, dedepof, & Sammiftas in verb.c [tis & apertis indicijsdes inftigataliquem, vtrem penes ipfum depofi. tam furetur, eique rem indicat, fado cum faa. : re pa&o dere participanda. Dolus prefümp- tesquando non funt tnanifefta fiená, (ed; os ü eft prafumptie: e. g, Depófitarius res füasin (À loco fatistuto cuftodit, dimiffa re depofira in ' locozdingy minus tuto , vnde &cilé fübtra- hendi periculum immínebat.Bartol, loco cit. dolum verum latifsimam culpam: & pp fumptum latiorem culpam nomipat, Culpa fimplex , prout diftinguitur contra dolum, eft quando, quis vt fupra fignificatug eft,ex -— inconfideratione, incuria, ac negligentia de- uiatà bono, fiueab co quod faciendum e (b. & bzcdiuiditur communiter in aram, leuem. & leuifsimam, DD.in loco cit. Lata eft denia, t tio incircumfpeGaab ea diligentia quam ho-. anines communiter eiufdem profefiionis a " tatis habere folent, e. p. Rem commod;tam 3 Iclinquo AMT eoi eit d SR ; xu uh S 2 QAPYT LopRINITR - ] p "pareticiquilegem veterem perpetuo ferus? .- dam vnacum noua voluerunt: cuius falfz & .. aliengà fide do&rinz fucrunt Cherinthus 8e : Ebion, &alij adherentes, vt videre eftapud « Trenzum adueríus hzrefes , cap. 25. & 26. Epi- £5 Qul phanium hareíi18. 28. & feq, heodoret. hz- ... géticarum fabularum lib.z.ftatim à principio. ^. &Auguftin. dehereGb.heref, 8, 9. & 10. Có». «lufio planaeft ex facris literis.Lucs16. Lex a eor prophete Víqg;adToannem, Ad Galat. 3. Prie- . -wusautem quam veniret/fides, fub legecufto- /".diebamur, conclufiin eam fidé que rcuelan- -. . . daerat. &c, Ar vbi venitfides,iam non fumus | 4. * fubpzdagogo.AdEphef. 2. Legem mandato» 177 rum decretis euacuans.Hbr. 8. Dicendono- . Aum,veterauit prius. Quod enim antiquatur, ^ c ^ Vfenefcit, propeinteritum eft, & cap. Trant- lato. deconflitutionib.& cap.r.de purificatio* ne BESDHR UL Xoueoesms .. -FertiaConclu fio. Etfi pracepta idicialiavetez " giélegit fem vimobligandi «mi[etiut , poluit tamen i noua lege per babeutempoteflatem logis condenda in v^ fum veuocari , ey pra legibw indecifionibus cau(arum approbari: hecconclufio eft communis Theo - Jogorum. Alexand. Alenfis in 3. part. q. 52^ 1 riemb.r, S/Thom.r.2.q.104.art.3. & 2.2. q.87e- i art. 1. S. Antonin. in z, part, tit. I4. cap. 6. Sco* ti in 4.d 3. q. 4. & d. 1g.q. 5 inlit, C. Gabriel, in3. d. 37-q.1. Angel. ia fumma, verb, Dfeci- manum. Eandem doctrinam p ; VA 5 e " * udi E dE les, AI waba E ^ CONUS Wai o ts /o *3 BAMNO BATO — a üriunifperiImmolenfisincap.vlt.decon- ————— füetüd, num, 6.&inL.Stipulaiohocmodo — — concepta, cól.3. ff. de verbor.obligat.&alles —— gut D. Thomam. Alexand.confLweindpi, —— ^ nti. Acentishisquxin themate nárfantur, — — — videretur &elib.7.AndreasBarbatconfes, «| lib.s Erancife, Aretinusinl vlt; colopenul; —— (| C. de pa. Deciusin cap. Confului;notabo .— ; - . 8. de appellat; Panormit: in cap. vlt; de con- uctud. Ioannes Baptilta Caccialuptisintra&; ^ ^ de penfionib. 19: q« nu m«4- Marün.lauden | 3 fisiti tra&t; de primogenituras q. 44, Andi; , Tyraquel. in lib; de vtroqué retradu; in ^ refolut..cap; 17; num. t Menoch; dearbitrar; —07- Yudic. qq. lib; 2. caf. 290. num.10; Conclufio (s manifefta eft ex canotiibis,cap.1;2. 3 p co hoctit;& cap. r.dehomicid. &cap..deadult; ^ &alibi.Ecclefiaénim que errarenonpoteft, ^^ jJ recepit, & de nouo approbauitlasleges, Si — -quisautemi punc óbieruaret,autcüraret obz— feruari iudicialia przcepta tanquam vim oba- ligandi habentid , ex veteris legis inftitutio- t. ne;talisintentio eflet mortiferaex D. Thoma ' in d. art. 3; Antonin. loco cit, Gerfon, de Con£ tra&ib: part. 1. confidérat. 10. & alijs paísim: pulium autem e[fe potefl, An legis vetera £v. Mofaice sudicialia prcepta bodiepofsimt obferuari, quando caci- à decidenda foret inter ipfos 1üdaos ; € leges tiofi v.a aibiMpecific? de caufa [Fatuerem? Quaftio,eft apu d . iuriíperitos mota, Affumianté partem tenent CeXanc, 1 ( CORNUA uae RC 4, Lo EE T " "-— Be uuecI. vA X em TE unb : - EC 0. ad e€APrT L DP INIVK. ,|-— 1 Alexand. inl. r. ff. Si certum petatur. num.33 1 ... la&ibidem-num.sj.Philippus Corneusincó^ - il. 65. libi 2: & conf. 180. eod. lib.Parbat.cóf — 3s. lib.z;Calderin.inconf.zo. (ub Rubr.dete^ flament:Salycet. in confincip.MathaGasHe- ^. "breus cuius confilij meminerunt Corneus, | - "af, &alij.loan.Campefiusin tract. de dote.q. ^ v]t. quictiam &llorurm auctoritatem adducit 2 RS Io(sph. Mafcard. de probationib. volumi, r7 . «onclufitgr. num.8, Hzc doctrina obtinet,vt ^. paucisfignificatum, quando quzftio contro-. ^ "were elletinter ipfosfudzos: namaliaratio | foret fiinterIudgum & Chriftianü,tuncenim *.— ervádaiura Romanord É.Tudei.C. de Iudeis — * Secüdolimitandü; huic refolutioni lociteffe ; quando cafus per leges,aut canones non eit de- — eifus; &lex vetusiudicialis fpecificé de cafu Eo difponit, vtlimitat poftalios Mafcard.Carc- — snonialiaautem pracepta veteris legisan poft | ypmulgationem cuangelij,etiam de nouo pof 1 dint lege recipi,& quomodo, videri poteftas pud$. Fhomam.1.2. q.104.a1:3. & 22.0.84. | art 1.& Commentatoreseius;& apud Couar; lococit ^ | CEPR | SECVNDA QVAESTIO: Án mediator qui interponit fé ter vixantes, vt eof. — | .— diuidat, ne fe male ladam,[i eorum alterum laferit aut D. vulnerauerit teneatur Wiuriarur Aus ad reompen? — | farencin deminerun c éxpeufarumt — vr; tas zd "Quzltio à À d 1 (yeenoer hn we. X "proprerfrequentiamcafüs ideo breui: — ..— ^; ir& M ludide refoluenda eft. RUM * Gc o) Prima conclufio, Mediator [e immifeens vix - P v3 " i TC undpe-d i be. antibus bona fi Jes cia De ibertem,atit vulnera, — fibi uicem inferant s fi aleerum erum fvté lada, aub. c3 vulneret , ton tenetur inimiarim;, Wecadaliquamre- 8 compenfationem. Angelüsinl r.$.Sifibimanus ^—— adiun&o.$. occiforüm. ff. ad Sillàn, Bild.gg —. 2 lorian ibidem. Boeriusindecif os incip; — 7 Et videtur talemaggreffum, num. Pur ^. enimfünt,inquiAngel. inticem rimus; ^ 8 quos folent mediatorescum fuftibus, yet p^ Il pidibusim pedire, ne czdes, & vulnerainfz, | ; dd rant, & tales mediatores pon icuntur aliquá ^ i eifdemrixantibusfacereiniurlam,&percon. ^ — fequens nullo modotenenturjfi rixantes pes C »«cutiant. r * ky its Pn Secunda Conclufio- Quife feret nudi e» interim percuteret, aut laderes alterum ex visse bw, teneritur tanquam dolofis de iniuria illata. pa14 in morgrjta fua in verbo: Videns & aq TON allegatInnocentit in cap. Sicut diená, co], ». dc Homicid.verfic.Et idé dicimus deillis Bo. ériusin d. decif. nii. 3. & atteflaturita fifleli. tumarreftum die prima Februar; Anno Da. - - nini 1524. de quodi loane de Fraixereo,qui p. cufferat quédà de Layaur, fuper caput diced — omnib*;etrocedatis, vultis adinuicé 4 ,:;4 -Serbeerc ramen prohabatut dixilie vultis eui (48 — CARP?TL DEINHWRO i eum ita permittere abire, Vndepropterproe, - bationem dubiam & contrariam & aliaex pa^ ceffu. refültantia in 6o. lib. Turonen. &cxa. penfis fuit condemnatus. * ; 1 "etia Cotclufio. 5i mediator intet duos riXA. | dites Gr Verberantes [eintérponat , alteriw inuaff f rj ATI RUE hamum teneat, ne fe defendere valeaty, ^ fic ah offenfe percutiatur, aut Ledatur, fic percutiens, autledeus mediatorem , ron tenetur fi per boc inua[ub.. invita difrimme conflitutw, quod inipeditis media gore, ne e defendere poffet ab infultante C» 4e gre[fort . Angel. inl.z. pertext. &gloff. fin. ibidem C» d deSicár. & Angel. inL. Sicum feruo. per texti' - eundem ff. deinturijs. Auguftin.ad Angelum. . Aretinum in tract, maleficzin Gloff. Et di&u$. "Litius; col. s. verf. Quero an maritus, Boeri4 -.usloco cit; à num.8. multa adducit pro hac. conclu(ioné.hilius Clarus lib. 5.5: Homicidi4 | umnium.3r Vafqu. Illuftr. controuerf. lib, t. cap. 19. nuni. I9. Eft ctiam text. inl. 1, $. fine. ^ff, de fica; & in L. Si quis fumo, $. 1, ff. ad leg. Aquiliam. Vbi permittitur quod ignt conflagrante vnam domum, licitum eft de pe^ &dcs vicinas inter. medias mihi; VÉ igüisnon fe dilatct ad meas; Ergo fimilitef licitum cft mihiledere , aut occidere me im- pedientem in defenfione nelzdaraut occ? dar cgo. Alia tamen ratio eflet, vbi ledens» áut occidens mediatorem pon. fet i tanto vite difgrigine cenítitutas ; tune t fT DAMNO DATO. . 49 E Se idipie iir occifione fecundum.An. : ; mium ind.Lz. C. deSicar & Hy polit, Mar fil. ibidem & alios ,. licet praetor. s pofitum ' lzfiffet, autoccidiflet. non tamen i in Mu. - teneretae i Cornelia de Sicarijs, fed pühire- (Aim tur mitiori ext xtta ordinaria: cum adi incurrena: dam penam L. Cornel. de Sicar. prefuppoz- natur dolus; in L. Cornel. Adieg. Cornel. de - Sicar. & in L. Scientiam, $. quicum alie Wd adlcg. Aquil;& L1. C. de Sicar. & cap. x LA $3 BY homicid. De his latius Boeriusi dn d. dedi ds $i XM TERTIA Y Asrio, Ad quam à ixi decal Ah fi fiem teneatur, qui i homitiein occidit, aut mut;] 5. Ladendo in isi dins ROPcomioet sedi operis Go "n m ? 7. "AE A ) LsNAE Rus quelliónis Héfolutigni antequam "ánhzicamus ; y quzdam fu nt poudre Squentium intels ligentiame : ut * " ? 4 Bikam, SAM modis dioi poteft p '"* ximtim lzdere'in boniscorporis, PS r4 : dendo fiucaüterendo vitarn quzpreft 3g eft omnibus bonis corporis: antior Autmutila ndo membrum: Autvulnerando (iue percutien- do abíq; alicuius membri matilátion , e À infercndoaliquod malüm'in i: D boniscorpora. libus o D. CAPYT I. bf INIYR - í jo fibus &quibusvita non dependet vt in formá : L7" ^ corporis; eleritate,aut motu, &c. Autdeti. AA rpus violentia, & vi, vt perincar^. s a E ationem contingit. S. Antonin. in2. parte J'Turrecremata in cap.Si res. 14. q. ái). S ad jij pafsim us aces APA fe or Senundiii. 'uplex damnum poteft fequi ex 2 v "eorporislefione. Vnum inbonis temporali SE bus, (iue fi bftantia externa, Vt quando fütorhy Ai. Qortori , autalicuiartifici iniuriosé percuticn? eM do manus abfcinditur, cuius labor fe fuamq;. a j. familiam alere deberet, Alterum in rporé 12" «elus, quileditur,vt quando €i eruitur oculus — C autinfligitur vulnuscx quo remanetcicatrixi 2c RUE aliquacorporis deformitas, non tamen in? "^. defequitur aliquod nocumentumin tempo" -^' yalbusbonis. NER D nri ium. Quzdam Izfio infert damnum vf timum , fiüc malum irremediabile, vehom E Loccifio , Vita enim hec temporalisfem Pu ablata, humanisviribusreftitui nequit. pe minusenim ef au&or vitz. Eadem eft rati? ilatione membri, quod femel perfe. ab(ciflum & diuifum , reftitui^ | iex difiimilis eft ratio quan P ig Iz Gone ita diffoluitun ^ petuüm ineptum rem? (fuz operationis, nec arte, |/rurgorum priting falu*. | & Va cu j a PER ; -o£T PAMNO.DATO ^5 - Citta vltimam quz malum infert quod air AM tipoteft;autnonin totum impedit officin EC 5 & exercitium. operattonts s vt quando quis mis Vulneratur/in capite ; aut COrporenonmor, tiferé, DehisScotin4. d.t.d.3. Gab.ibig, q.15. aft, 1.notab.r c. A m er, e EE CEA Quam. Vitshominis liber, & mehr jutüsto nonpofuwt &(imari pecunia AVES II US Iurifperiti communiter fentiunt pir di MES h 'L.Liberhomo fuo nomine, ff, ad Teo. A. P3 M &inL.r $ Sed cumliber ff. dehisdui E HET. cerint, veleffuderint.. Sed cumliljer. 15 Mab gm : homoperijt; damniaüimationonfpiqu ^, — plum: qui inhomine libero nulla LN ^s etimatio fieri poteft, & ibideminLgn pi. - p berum corpus nullamredpiteüimargnem. . ^ -— Quintum. Si ex iniuria corpori illata fequatur non poteftactio iniuriarum PNige ' intentari contra ficinturiantem & cor. ü i ter occidentem; fed dcbet precife inhici ienz cufatio criminalis ex D. Corbeli eSic ep | sd vindi&tam publicum prope popiedP c. um, quia alias fieri poflet: reg PHeiudi iidiz //' - cum vtraque tam ciuilis, quam c nali tendat ad vindictam: Pro hoc di&a ette * fimgilari im LiPretoredi So sin ^o 07 tur. f. deiniurijs : vbi text, fic Armi er dicatur homo iniuria occifus, nunquid, E debebat permimére grator priuato din tio Legr GibénitiR przidican, Idemg.a ;mors |^ ". LE 3 M. TN CAPYT LODÉSINIVRS. da quisagere velit, quodta pen dediftd omini occidendi caufa; Reüiusigitur fece- MUN if (j hu huufmodiactionem nón dederit,quem . ..$- "text.obfel ruantibidem Bartol. Angel. Perufin. . ' Alb: ricus alij. Ioannes Immolem. inL. In-. f ue an de public, iudicijs, Salyc. i in l. 3. a. "Deleg e Aquil. Bartol. inb. Nuunquam plura. [3 de priuat. deli. num.6. Canonum anterprete tesin | cap. Dehis. deaccufat, Antoni . (se omezalijslatiustom. y.Variar. refol. cap. | 2 d 6.num.1 14. Hincinfer 'ex d, text. ind. $6.91 " dicátur, cum Gomezio qiiod i itainiuriaaf- - * 4e&usin vita cgita&tioneiniuriarü m, & peti ^ dente proceffu mors guit Civeligeviru- Zr GEO iniuriz illatz) quod ampliushon cbet p- 21; «ediineo per haredes;fed iudex poteft reijce- Cy dU Mali No vt rocedatur actione i iu Xa Cornel, de Sic: puce oe EMT do, 5 2r nc ; rimá fen Qus ibit etcidit,auf -dnutilatit nibil temporale tenetur reflituere ex vigore iuflitia pro iniuria vita Adempta , atit membri abfcfsi,, aut vulneris infüdi. Hanc conclufionem tenent Gloff. in L. Ex hac.ff, Siquadrupés pauperi- MP ém feciffe dicatur, &io L. Quaactione. $;. Si EU UCLT - quis. ff. ad leg. Aquil. Azoin fürima.adleg. Áquil. Hoftien, in fumma de iniür. Henhin4 gus Goden lib. 9.conf. Lb ail i» EE ca .6. nur i». Éiufdem opini ano pmi. Anton, & Eau in intióepipa Marti "NS ING 2 ^. 2 2 OOET DAMNO DATO. , [$$ f | pusNauarr. in manuali copfefs. cap.1j.num,2, ^ x " & ex Theologis Peurtisà Nauarralib. 4. dere- A a ftitut. cap.r. num. 4o. quiallegatin hancfen- - tentiam do&ifsimum '"Theologum Martiná - ii e contrari eft commu quandoait: Etidco quandoid quod eftabla- tum, noneft reftituibile, per aliquid equale, | debet fieri recompenfatio; qualis. pofsibilis (NA eft: putacum aliquis-al'icuiabftulit membrüá, debetei recópenfare velin pecunia, velinali-. | quo honore; cófiderata códitione vtriufq; p. | , pe^ i-e wl 3S : (onz, fecundumarbitrium boniyiri. Scot. ig- 4. d. 15.3.3. Ioan. Maior, ibidem q. i4- Richard. j in ead. d.art. $.q. 2. Gabr. ibidem.q. f Adri- *. - an. in 4. de xeftit. q. vlt. Catetan, in verb. Reftitutio, cap. 2. Sylueft, eod. verb; s. q.z. Aur; Armil, eod. verb, num, 2t. Sot, lib; AN . deiuftit. & iure q. 6. art, 3: Gregor. de Va-: lent. & Petri deA gon. ind. art2,S, Thomz &sliorumalibi.. Nuncconclufio probatur primoex hoccap. vbi folum ftatuitür Geri ve- compenfationem expenfarum factarum in medicos, & operarum , quas Izfüs amitit, & uibus in fuzurüm carebit, nulla fa&a menti- . one dealia reftitutione , & ineum fenfum et- iam tendit communis, DD, interpretatio in àllo cap. cum Gloff. ibi verb. operas, &c. Có- probantetiamomnesLL.allegatz innotabili - «- huius quzitionis; Deinde homo non«ft |oD 3 dominus , ' Ledefimam24- q-20» art. 2. dub. 2, Verum án ^... 7 | nis Theologorum fen-- LE tentia, S. Thomz.2. 2.Q.62.art.2:2d primum, ^ wa ümma- (07989 4 CAPUT I. DE INIVR. —.*. dati quanti veropretij fueritferuus, à iudici- —. büsftatuatur;hac ille.Tudicisarbitrium verfa |^ biturcircaconfiderationem circumftantiarü, .' bat, qualitas perfongtam occidentis , quam ^ ecd. lucrum quod occifüsacquirere foles | bar, &ficde fimilibus. Reducendam etiamin ^. /'memoriápro tali xitimatione quodid qu'od 7 dasbeturinfpe, nontantum valeat quantum 2s Ad quod eitinre: quandoquidem multis mo- rog ,dispoteft impedire, | ido autem aliquis (Hon occidirur , fed vulnefatur, aut mutilatur c* ra vtin E petuum maneatclaudus;aut debi- L7 Ritatus, & non pofsit laborare, & officium (u- ES jr 'umexercere etiam dubitatur, quomodo per '' s dudicem facienda fit ftimatio operarum;qui- UU buscareredébettoto tempore vite fug. Re- afi delicit: nafc.col. in. & Paris de puteo tractat; fy ndicat.fol200.in parte, quia plu- ies col.2. & poft eos Gomez,in d.tomo 3.cap, 6, num.rt, quod in hoc caíu fictaftimatio & quolibetanno,quo vixerit;pro opcribus,qui- . condemnatio, vt delinquensteneatur annua- timfolaüere certam fummam & quantitatem. - «orifiderabuntur xtas occifi;árs quam exerce- : * fpondétAzoin fumma,Inftir, deobligat.que - buscariturus eftobiniuriam corpori illatam, - & Parisde puteo atteftaturfe ita practicaffe ir quaftione defa&o.Speculator, Paftor mit.Bo- er. :& alij in'hoccaftiudiciam feruntin fuo gradu;prout di&um eft de homicida: Dubium boc loco occuriit , Quaudoaliquis occifus aut mutilati qnpet ens. s a ET DAMNO DATO. — (6t E ámpotens redditusad opera & labores y ficoffendens 3 quibus teneatur Ad reparationem, damnovwmgrepera, —— 0 n rum ceffantium?Exempligratia,oceifusiauemwe — i. 8 tilatusnonfolumalebatpatrem;vkorem)Rli- 'os&ülias,fedetiamcognatos& aliosfzoguis ^. ne iun&os&c. An hisomnibus ob! igetu FÁa- T, p | : tisfacere:Scot. Angel. Gábr. &alij Scotum fs. l4 cuti indiftin&é loquuntür; quod fio:cifes -, BE — fuftentabataliquos, VÉpatrem matrém,libe- —— y S tos, & propinquos, iDter fé&orteneatur om. EN "ibusillis.adtantamreftitütiónemquantum —— JM vtilitaris illisratione nécisabftuli&&hincyrie;- 0 litaszítimanda fecundumtempus,qudocci, (us verifimiliter fuiffet vidurus, & huiüfino- — "RE di faftentaturus. Dominicus àSotolacocit; fort (ententíam Scotitemperdtdiftin&ionesSupr . ^. 7 enimaliqui fietedes necéffarij;qui talenem A iusliabent, vrnequeant in vouheab herede ESSE tate excludi; ficutfunt vxor, aut maritus, p3- x - rentes filij : hos entm] aterteheturalere; fr - E egeánt,& his deiulitiafatisciendumeft; A-. — lij vero fantharedes nonheceflarij,vt frattés; ; &inferiorescognati; quibusnonneceffario defunGüistenebaturfübuenirefedzsüttmex |j liberalitate & charitate, & his nihilin foro có- à fcientig tenetur homicida ex rigore igfticie reíticuere : Alias teneretur pariter árnicos, fa- mülos; & quofcunqüefolitus erat occifus ho- fpitio recipere ; alere; quod nemo fapiens di- xerit; Hanc Soti diltin&ioneim recentiores "Theologi tam in fcriptis quam in fcholis ve | | | plurimum wr PEE S, A r E 4 i E" * » c GHTTOLODÉETEMIBM ium ample&untur, Etvtvidco aliqui 3 ei ita tradidere, Manfuerius. | c.iütit. derepen(is, intereffe , & | ^ damnis; & eo relato Boeriusin d. decif. 235; ' a fum. .3« & Aymó Crauetta conf. 119. num, 6. am tradunt quod hi ; tantum pro homicis , ofsintpetereintereffeciuile. Primo fci- | etVXor. Secundo pater; maxime fi filius. ifus non erat emancipatus, Tertio liberifi | | fic Manfuer. Verumtamen quodalij | setiam idmittunturada&ionem ine ^ uris, vtfiatres &alij propinqui, quibus quándoremifsio fit in foro exteriori , folet | quandoque pecunia rependi ; vt'in remifsio- ^. hem confentiant, fed alia ratio eft deintereffe M 5. eperarum;vtex dictis conftat, Ex diis infer: , — itur vnum quod verifsimum eft5 in primisà iore in 4. d.15. q. 19. proditum, & - Muribusreceptunt. Qoandog; * mmatori vinculo reltitutionis aftringi eum . '* .quifütorem,autaltum artificem arte manu —., -hisceffaria querentem interficit, quam qui no- bilé occidit. Quandoquidé cótingere poteíl, « quod futor, aut aliusartifex vxoré, patré ma. tréq; , filios filiafq; habeat, qui omnes labore; ipduftria & artificio manuüfüaró viuant. No- bilis auténullos habeat, quosalere teneatur; , Simili rationecafuseffe polfitqirod nobilisfjt | homoiners,parüihduflyia & (tudio valens,tá- ' y 5A SALA tum vitiens ex reditibus folitis &epat imonio: 4 ' Axtifex autem plarinrít valeatarte mülci hos rica uo c minum. | P. & E : " VSH £*- Y 1 , le ^w " * e M. PW t i Am Sx. 2) AEN : Pes $T d | Fr DÁAMNO DATO. - 6i "hintm generi neceffaria & vili, ncenenin- |... duftria mirabiliin honefta negociatione,Vn- . " . de Crauet.in d.conf. 115. arguit quodhzredes ^... ' Occifi nobilisqui non RR: Ld viuebis 7, exreditibus,necfolituscratopérarnonpo- — .. 9 moedidhlitatonepesmiemilmN udo 8 onenon celfant opera» ibkearüzlimatio pou. - 2 habetlocü. Alud dubii bic moueri pote]l occoficog dictorum. An pater remittere poftit Wecenalt pirum filiofatham , alis filgi e frati ibis iniuriati iniifi,itA c0 tid agere pro erum iitereffe w0nYalean? Monot. — [wa dubiuminterminisPoeriusindecifgi9, .' Albericusin L. Sedetli vnius. f. filiomiliss.: f. deiniur, dicit mirabile& iniquum videri |. patreminiuriam f. &am filio remitterepoffe; * .ecipfum filiiaba&ioneexclufumfore,Cum patrem conftetiurenon poflelegatüGliorelis —— &um,toiniito,repudiare.L.ex repudiatione C. de fideicóm if. &L. Kemittento. C.de iure dcliberandi, Nec ettam bonorum poffe(tioné fibi quefitam L.2. C. de repu diat. bon or.pof- fe(s, Azo infummastit. de iniur.$. datur actio iniuriarum , in fine. dubitat, an piter fodie pofsitiniuciam factam filio remittere in Rd iudiciumfilij;& videturin partem ne idüdr- inclinare per text, in ]. LOC, de bonis mater- nis, &l vlt. C. de bonisque liberis, Ho. ftienfisetiam in fumma tit. detainrijs $, Cui detur hecactio ; infine ctiam defcenditin n... ^ gatiuam partem, In conuarium cf verax có. e : Ipunis d vt , ; a.* ie As, | CAPYT I. DE INIVR. .— ^*^ munisopinio patrem etiam iniuriam defcene ^1. "dentemek L. Corneliaremitterepaffe , & ta^ iA .— "em remifsionem nocere filio ;- &alijsfratri^ E A bus, ita vt nou pofsintagere. Dartol. Angelus i Uw.s ec Alberic.in d.j. filiofamiliss pertekt. ibiin UP T vert Plane. Specul.hoctit. üper prima part. ce dXubfig non lohgiusà fine; verf.Scd nunquid Z4 . bocethilio: Collectan. incap. fin;num.to. in "Vs teoditit Angeli Bartol, & Lj in L.To perfoní «ff. de pactis. Angel. ab Aretio & Faber. Inftit; "deiniur, $c pátitur autem. & poft alios plures '!Bocriüs loc.cit.Hanedoétrinam vtilem iudi; Ü . €ant Bartol. in d. $. YilióGotiliis ScÁngcl.id (0 X.L.Inperfonam. &ahj) propter ftatura Isle qux volunt penam pro deli&oimpont nor 1. poffepace habita & concordia facta, quam pa? - s. terfacérepoteft pertext. in cap. Quintauallis/ Y ibi. pro offeria quam filia ipfius, &ibidera A y Had gni daretur, Prafumitur in hoc |; «fu pauem non Inecau(a remittere iniuriá $ -'. quandoquidem iniuria talis plus fpe&et ad e^. patrem quam filium. Fallittamen pred:cta 5, / tommunisopinio;in primis quando pater efe 2504 fec vilisperfona; &filiushoncefta & honorata | perfona.Sordidus enim pater non debet ge nerofo filio degeneris humilifquc animi no^ tam irlurere facili remifsioneininriarum, € f pater in talicafu filio inuito remitteret in prt" iudicium ;- remifsio nullius effet roboris & momenti, d. $. filiofamilias.Non enim, vt ait ibidem Angelus, eft bona confequentia, Pri p a EU j35b-. vie ^us YvvoW A NE. * iw- FT DAMNO DATO. . 6$. WO, vülnesati ad nultenerurrefltutionem, facie Cops Hzc eft communis DD. , aut : x* t. Hofti lafitzftimatio , quia liberum corpus nullam. um fion ita obtinet veritatem wt cieatrix ex Rs fiatura, Ku. OMEPUE pofsiteltimari, fc A atc fequitür : Sic cicatrix - arctur quanz oleo p Moor pequens me. 2 Iaceo e^ D YA ic otea nu- - liori matrimonio : aut maiori d [^ TRE bendum H ; 1 onfaecutioné - LH UN SC CCAPYIT ODE INIPASS — — ' v bendüindigeret propter cicatricem. Eo mo- - -. do Panormit. &alij poft Gloff. in hoc cap. annotant, quod in feruo etiam aftimetur ci- catrix, aut deformitas pro quibus eft text. in d. L. &n. dehisqui eiecer. vel effud. quando ait; Liberum corpus nullam recipit zftima- tionem : quafi alià ratio fitin corpore nonli- - — "bero; facitctiam text. in L.Si feruusferuüm.$, - Rupiffe.fl.adleg, Aquil. Ratioredditurfe- cundum dicia, quia feruus ratione deformi- "- tatisefficitur deterior, & minorispretij , non «nim tanti valet, quanti ítimaretur (i macu. jJa& deformitate Careret:Siautem per percuf- fionem & deformitatem feruus non reddatur vilior & deteriorin pretio, non zftimatur de- formitas, nec eft locus actioni leg. Aquil, d. . f, Rupiffe. $ - ( QVARTA QY AESTIO. T "Antonicida aur mutilator ptinitus , C condem^. natus a indict, adbucteneatur Ad folutionem pro dam-' " 20 dato , e operü ami[ris feu amittendy , (C ex con- equenti , an heredes homicide morte muld ati tene^' 'antur Ad Tecompen[ationem damnorum QC operarum, eec Hs w c Quaftionem ex propofito nul^. lus quem legerim tractauit, eam tamen breuius pcr occafionem dcterminauit Marti-. nusNauarrus in manuali confeffariorum,cap: EET 1j. DU In» f UPS x / 1 b gm P in H Lj E de. XT DAMNO DATO ^ wq c [nomas sd pertioném ReucrendiD pp, - — € dant illultriftimi ordinis fociettis 1 E Nauarr. etiam nemin: Idae os pro fua deci» d. fioe, Nosetimátigimusintadardeeon. «i fff. maleficor.pr&lud.n.in editiomede n .— EF no Domini 1591. Cum. autem hac quaftio. quotidiana fit, &à paucis declarat; vt Natarr, fatetur, hic eam latius difcutiemu;. a. darius declarabimus , per conclufiones Premifis nonnullis, t i | (38. ; Prinium, Scotus. Gabriel & Adriag mullialijloc.cit, videntur fignificare omit. . dam,pratcrtalionis poenam, ad nih ilaliud ta. ncri pro damnis & opcris : Quandoqu; didi xonvidenuriuftum, vrqui uj in corpas. etiam lüat inzre, fiue temporalibus honipas 7.3 fic duplicem pro codem dci *oluflineatpc. tiam. | ges Es | Secundum. Ad menioriám feduceg Man fuprain Rubricas2.part.notgb,; pr obauimus, obligationem effe. Iuris naturalis à qi inl. tisfacere, & damnum refarcire Parti fp, ap. É damno affe&z. Nihilautem co üfert& EU. tis przitat homini priuato, qui temporalibus bonis patfus eft ! daprodcli&o moriturautmifar re puniatur peenatalionis;id eft; eiufdé membri abcifsioneà magifttata , hzcenim posna pubs | eriusprivati ; fed tintum reipubl, quz lditàr in fuis Diembris, | Eoà Hinc Cis :c88. €APYT.L.DE INIVE.. Hine ex quocunque publico deli&o oritu£. * duplexa&io. Criminalisad vindi&am,&a-. io cipilisin fadtumadiintereflevel damnum - ardiapplicatidum, Glofl. figuLinL. Qut | - Tiomine. ff.ad leg. Cornel. defalfis. Bart. Al- Defun&o, ff. de public, iudic, & poft plures alios Anton.Gomez.tom. 3. cap. num. 37e . merum. Aliüd eft reftitutionis obligatioy, ' fiue damni illati;reparatio, aliud eft poena. Poenatantum regulariter fuostenet auctores, ecgrauat heredes exceptis quibufdam era-. dioribus deli&is.Simileeftin faeramento )qe.. -"ositentiz, Aliud eftfatisfa&io fiue poena à fa-. « . efamenti miniltro impofita ; &aliud damni, . aWanireftitutio. Non per hoc quod confeffa-, rius poenam fatisfa&oriam imponit ;: pecpi- £ens liber redo turea adimpletaà damni illa4, tireftitutionez - Prima Conclu fio, Qui alterum occidit vlttd ; iam talionis, ad quam wf? condemnatur a mag;ffrae | tuetiam tenetur ad recompen[andumillatum damnum , E e» inteve[fe operarum: vxori, filis, c baredibus nece]|ae: d ^. gis. Hanc tenent Marlil. ín confil. 115. prope: finem.&in fing. 577. incip.Proximis fuperio :ibus diebus confului in ciuitate Tridentina; vbiin fineconcluditfic; Et hoc teneas mente. quia faciettibihonóreim & vtilitatem cafü ad- neniente,& tunc memor eris mci, Et Marfilio ; | - kt IURE Ad facisiciendum quidem parti lefg,vefüpra drraxwo paro | Es "allegato. Didac. Couarr. lib.2. variarum re- 4 fol. cap.1o. num. 7. Verfic. Quarto eodemrig- £ SICURA re, nonlongiusà fine. Anton. Gomez, in d.- ips mus Neuarrswbifüpr.&pofteum .. ex Theologis etrüsà Nauarralib. 4. derefti- - tut, cap. T: num. 48. E diit, x m EE quod foluta à iudiceinfli&a poena ;adhuc di- na ex homicidio illata eflecompenfanda, & clariusibidem num.gr.Secundo colligo,quod. non obftante, &c. Petrusde Aragan. in2.2. S. Thomz. q. 6z.art. 2 in verf, Sed eft dubii, an fille, quialcerum lefit incorpore, concl. zn vnica. Nunccondufio confimatur, prime, Lex naturalis & diuina obligat talem ioni, | cidam ad reftitutionem & isoitsne m dam. niillati, cuiuscaufa efficax fuit occifione; & probatum eft. Sed poena infli&a ad. vindi. &am publicam folum correfponder iniuri reipublice quz etiam pafla eft iniu riam;quá vindicta publica emenda. L. Ita vnlneratns, ff. ad leg. Aquil. & cap. Vtfaniz, dcfentent,- E. xc ^" excommunic, & lic publica vindicta non ti- e berat à damno dato parti, Quid enim pro- deft vxori, & pupillis, quando eorum pater occifus eft; cuius opera & labore, honeft? vi. uebant;'& ex morte eius omnia neceffariaad vi&um & ami&um ceffant, quod homicida decapitetur, per'hoc eorum damno & ege- ftati non confulitur, nec iniuftitia erga eos co maiíla reducitur ad iuftitiam & qualita. Ei em nifi WiL, CÉRPVT LODEINITRC o — 0j |! &ibi DD. & Deciuslaté. Marfil. in pra&. cri» min, adlongum in$. Quoniamà num. 7zÀm- | gel. in tra&. malef. in Gloff, Et dictus Titíus | ». ^de defendendo. Antonius Gomez, tom. 3. - ^. €ap.3.nufn20. Didac.ind. Clem. Sifurio» fuss. par- $- vnicoftatimnum. 1. IuliusClarus | Tib.s- pra&. crimin.$. Homiciditim. num.24. "«Damhaud. in praxi rerum criminal. cap. 76. -& hac eft receptifsimaapud probatosaucto- (26. ^ yesfententia. Accedit Platonisau&oritas diae ^2, 008. 9. de Maid itaafferens: Si orta feditione,: ^e velquouis modo frater fratrem infe im petü facientem pro defenfionefua interimat, quafi -. ofteperempto; purusfit: quin etiam fi ciuis cjuem ; aut peregrinusperegrinum ; autpere- "erinumciuis, vel é conuerío defendendo fe "anterfecerit , fimiliter mundus fit. Cicero lib. 1, Officior. Omnigenerianimantium à natu- satributum eft, vt fe, vitam corpusiue tuea- | ies Idem prac! are in oratione pro Milone, '*nonlongeabinitio hisverbis. Eftenimnon "ftripta fcd nata lex quam non didicimus, ac- cepimus, legimus: Verum ex naturaipfa ar- "fipuimus, haufimus exprefiimus : ad quam fon do&ifed f3&i , noninftituti fed imbuti "dumus: vt fi vita noftra in aliquas infidias , fi án vim,in tela agtlatroónum,autinimicorum "áncidiffetomnishoncfta ratio effet expedien- dalalutis. Silent enim leges interarma:ne$ "eexpe&ari iubent, cum ei qui expectare ve , it; ante iniufta poena luenda fit, quam ufta.— Eis : repetenda» P4 ; l 2" A , Ie » " MEL us Eoo Luuasc / $T BÁMNO DATO. — 77 fepetenda, &c. Dictum in conclufrone (con- . tra ihiufté inuadentem) quia nullo modoli- citum eft fe defendere 5 & defendend o occi- | dereiufiinuadentem, vtomnium conflan- s error Gloffz Accurój in L; Vr. annotandu: vim. ff. de iuftit a & iure; fuper verb. . Nata iurc.quai ibietiamapprobant Iaf; num.22, - iab co allegati licitam effetantumoéci- - dere caufa defenlionis iure fort & non poli, - fiue in foro exteriori, & noninconfícientia, Ita Iafon ibidem ponit regulam hanc : Quod j in omnibus cafibüs , iri quibus homicidium - permitt itur deiure ciuili velcanonico, quá. . &alij a uistalehomicidium non pofsit puniri inali. quofora, femenquosd som pesratmortae. — lire &inforoconféientietemporeconféísio, nisdebetfibi iniungiposnitentia-Hane Glof,.' £z Iafonis,&adharentium fententiam impro. . bat ibidem Paulus Caftren. & dicit quod có. trarium tenent ómnes & Fortun, in ead, T. multis ex T quM. cd iurisignaram & ponitregulam é diametro oppofitam ilti qu. &rinzlafonis, Falía enim elt illa I2fonis de: terminatio. vt clarum eft ex communifiima "Theologorum fententia ; occifio enim caufa . defentioniselt licita in foro confcientiz, nec vllo modo mortaliter delinquit fic occidens, &iraconfequenter non tenetur inforo con. fcientiz confiteri, vtinfra latus conftabitex 9D. quiaffarunt; quoq Gacerdos effer ip a1. | fari,0z * TN SL PPHSET VISROET RERIA E T T$ e ^ Mii a Ec e P € "MUS Sd * Pw V e A s 79b — CAPYT L Df INÍYR.. tárf ,& celebraret,(iinuadereturab homicida pofsitfe defendere, & (i defendendo occide- ret, pofsitadaltare redire, & facrificium mif. , f continuare fine dubio talem nec peccare, necirregularitstem incidere cenfentes. lafort & adhzrentes videntur incidiffe in falfam o- ' pinionem Theolo orum,quorum fupra m&- tionem fecimus, quod talis nempe defenio non fitlic itain foro confcientig , quam etiam. Fortun.lococit, impugnat , & areumenta fol4' -uit pro parte licetnon omnia. Pro Theologis contraconclufionem vnum adferturargumé- -, "tumnon contemnendum ex precepto ordi- nischaritatis, qui exigit vt vitam fpiritualem proximi noftrz corporali preferamus,mogts- quefalutemanimz proximi diligamusquam noltri corporisintegritatem ex D. Auguftino lib.:. dedo&rina Chriftiana. cap. 27.5. Bona- uentura in 3. d. 28. art.1. q. vlr, Magift, cum ' alijsin 3d. S. Thom: 2. 2. q. 26. art. 5... S, Antonino in 4. par, tit. 6. cap. 4. $.8. Ange- lo Sylueftro & alijs in verb. Cháritas, & eft receptifsima Theologorum fententia. Quif- quis autem iniuflé alterum inuadit ad occi , dendum, aut mutilandum ; eftin ftatu pec- ^ cát mortalis , & fic eum etiam defenfionis | iuttz caufa occidens praefert viram corpora- : lem propriam vitz fpirituali proximi: Cum. | fccundum ordinem charitatis potius deberet permitterefe occidi quamintentare mortem — - proximi in ftatu. damnationis. Hoc argu- i»cntum 6 £9 eo d : "- " i a M j ow : xs XT DAMNO DATO. 79 hentumtentü probaret, fi recte ed piciatur deco inuafo,qui cffet in gratia & atu falutis, quoniam alias ceteris paribuscharitas ordina- ta incipit à feipfo per do&rinam S, Thome fommuniter receptam in d. q. 26 Dart 4. Quandoquidem autem 1i uafus eft ctiam in- Cértus de gratia : quia nemo fcit amore ,an odio dignus fit , non teneturfe in difcrimen -obijcere: & ftandoin hac folutione viresar- umenti paucis eneruantur. Secundo refi pon« detur concedendo (rcpaenm ordinem cha- ritatis magis effediligendam alutem fj piritua- lem proximi, quam dee corporalem. quando vita corporalis a EPA fimpliciter cft neceffaria ad fpiritualem a!terrus, Quod ig cafu propofito non eft MI e . Quia iniuflé :nuadens poteft poenitere » &íe retrahere ab iniuriofaactioné,& ita fibi pfi confülere quo, ad animam & corpus. Siauté nolitfibiimpu- vet ntolerabilis enim lex effet,qua hominem obligaret vt vitam fuam, quam omnibys re, bus temporalibus homines merito Preferunt; obijceret vniufcuiufque improbitati & ay da. ciz, vt pro fua voluntate improbus homo oc- cideret.Sic enim improbis daretur occafio in. uadendi & opprimédi bonos & re&os corde; quod nullo modo debet fieri.Exempli gratia 1, Machab. 2. Cum hoftes Machabzos inSab- bathis adorirentur perfüadentes tunc Macha- ' .bgosnon pugnaturos religionis ergó, Macha- * .— bgi non obfláte pracepto diuino inSabbatho | pugnarunt L E PE rss PRI -« » ^ ^ M AN TER, Meth t P X " ^ .o- j : . 4 :»* LJ 4 p nd Ls d BA cli. auod 2 T I ss d NT m n -—Yc9 0s o7 arc memi n TP NR RN Li l $o €APVT EL DEINIVR. "n pugnarunt & fe defenderunt:quia ratioInfit& . dictabat quolibet tempore vim vi repellen- | abat q! P P dam,&non concedendum aliquid improbi. |. | tati impetentium, Dicitur ergo pro plena re« folutione quod homo non tenetur vitam füam ponéte ptoanima proximi quando non et qafus necefsitatis, vt tradit S.Thomasz.2, in d. q- 36.art.s. ad 3. Atinnoftro cafu vt di. tum eft;non vrge vlla necefsitas fed tantum impetentis improbitas quam mutare poteft: Cafusautem efle poffunt huiufmodi; in quo .. quis vitam fuam tenetur-exponere periculo profalute alterius; Vtexempli gratia ;eftpe^ , ftisindomoaliqua; omnes mortui funtreli« &o infante necdum baptizato;cuinifi pni -$no occurratur;ctiam moricturfinebaptifmo;, & lic damiabitur, cum baptifmus fit vnicum: zemedium falutis; In tali cafu fecundum or- dinem charitatis cum periculo vitz propriz. intelligit necefsitatem fpiritualm " infantis , tenet T fuccurrere faluti infantis? cumexpobiio vitz corporalis in-periculum: fimpliciter fit necéffaria ad falutem infantis: Aliuscaíusefle pofsit. In aliquoloco in peri« " cülofüntmultz anime quae vacillant in fide; propter tentationcs & perturbationes inltan? tcs, nec eft qui eos verifimiliter confortet ver^ bo,do&rina &animiconftantia;preter vnum virüm , quieos diu in viafalutis direxit, isau- ' tem nuncfi fe prodateorumque conuerfatio- : &c Vtatur, periclitatur de vita, Intalicafuifte : virtenes . Í y. dium, Alià - ji. "yo E PEUT. iente | A 64; PE. atüf pe | modera inine in: | 1 ul uti tureke, Máderari crim eft cim m oq . &rationelerégete tn dictis & fi xceffus Gat Sie Plan cus. Ratio itibet; ne Qüid simis, [ed ornidcumimoderamine aod it scis defenfionis tum moderámine icio, lg ; quandoita fer. fegit; vt tan« tni faciat; quantum ad neceffariam defen fios üemidefideratur: ho&eft fecundum iniu. — c teipretesquando id tantum ft;veTaeitur cog omiffo;violeptia & iniuria repellinori posit; Gloff. in cap. Olim. 1. de reftitut. fpoliatoz in capsSigüificafti 2, de prc Panormit.& àlij (do CART LCDEdNSAR 0 I |. alijibidem. Fortun.& DD. ind.L. Vtvin | | -- partol. & DD. inl.t. C.Vnde viNàuar.in ma^ Jes ; two gy. ^ gualiconfeffar. cap. 15. num. 3. & hzc dicitur /. . meceffarias 8 ;prgcifa à quibufdam,quia edo. LE. 6 quy fona effet verifimiliterperitura,aut - EV. lxfionemin corpore paffura argum. text. inc (0r Xs Scientiam. $. Quicumaliter. ff. adleg. | QN Aquil- Bald. & alijibidem : Marfil. inpract; /erimin. $c Quoniam. num. 86. & bac dicitur j à Theologis Álexard. Alenfi. S. Antonin. Auguftinotle Ancona & alijs necefsitas ineui«- , ^mbilis. "Dicamus ergo tunc moderatam & cum moderamine inculpate tutclo cffe defenfionem , quando "quis ab alio iniufté 'dnuaditur ita, Vt probabiliter in periculo E ccyiu fit y nif femcliorimodo quo poteft -- ^. defendat, nec fe aliter poteft ab offentione. E" . jnuadentistueri. text. adhocin Clem. Si «^ furiofus de homic: füb his verbis : Etidem | ; ^. déillo ccnlemus ; qui mortem aliter vita* . renon valens fuum occidit, vel mutilauit jnuaforem, & Gloff. ibid. füpet verb. Non valens. & text. in L. Scientiam. $. Quicum liter. ff;ad leg. Aquil. Qui cum aliter, /git , tueti fe non poflent : damnum culp$ 1 dederint s innoxijfunt. Vim enim vi defen? dere, omfes leges : omniajue iüra per* ] "mittunt. Bartol. in lib. r, num. 4. C. Vn* ) -devi.;Bald. in reptt. eiufdem L. num. 3. & alij ibidem occafioneillorum verborum qu? ibi habentur (mo dcramineinculpat tut lz) nn" | ! Ex * í - r4 ,í/ "ug Wübverhid. drcamodumieds ** | ] | : ' té perfonarum; ta L'LDO vat Ti a CEN » LÀ ar m ides i endi,c o ?» Bartol.Bal SB i4 Catempus, & caufam defenfion s, vteurn allegat Iulius Glarus fib, s. Hauder. in ra&, crimin. cap.76, à SUR Es Adres hill lib. 1. depacepubli d d Arm. 17, & late Fofephus Mafcard, volu gy. de probat. coricl. 1126.2 num. gt. Quemle&og in cafu occurrente poteritlegere pro digg ne, & limitatione. EtlicerSyluefterinfun bin verb. el nq b putetquod. n... Glofíz confidersto ) 10 culus explicious ror DD. oceupintur, ups ge i quod de scere iinon poti id bonus iüdex arbitrábitur confider pn E tamen meo iudicio eri sr niodo'explitetr » quo Maftard, prit et: -Qeis edi fsreamur iudicis aiio lic fibi vendicare Jócum cum Sylueftro 1o- có cit, "Panorm?t. in cap. Olim (de ni vut. fpoliat.. Marfil, in L. Queffioni; E. dum, ntm. 45 ff. de quzftiónib, Matra i3 d. concl. num. firi; Menochio de arbitrar, iu- dic. qq. caf. 277, & alijs alibi, tamen Gt« iam cognofeimus iudicem 1n formando fug e ; hocare« M4 — (€APYT LODEINIVR | hocarbitrio non debere inniti proprioiudie cio cap.Iudicetcum Gloff. .q, 7. in verb. vo jurítatis, & cap. Ne innitaris, de conftitut. fed ' — fequi regulas legum, & conformare arbitri" .: umcohíilio peritorum. Dald, inl. C. Qui qx qEBEU SD. &inl2.notab. 4. C. de . fideicommifl. Anton. & Cardinalis Alexand; 1n cap. Vtdebitus, de appellat. Ioan. Andreas áncap.1. de conftitut, & ibidem latisimé Dar . ibat.à num. 167. Marf. in prac. $. Diligenter. "^ Anum.35. Ciutieei pedit fcire qus DD. circá E taleinftitutum prodantaccommodatà fecuns 3$ e. dumiura&rectamrationem vfüi & praxis * . & fui commentatores ibidem,. Angelus in r E. - vel cfenfio, num. 4. Turrecrematain Cap; alterum prater intentionem eiufdem. . Vt quisterrám fodiat, ad plantandum arborem» ihueniat thefaurum, Deinde a&us morales "HC fempet E: - ouk x y "es "ET DAMNÓ DATO. " fmpteexéicins eu add quod intenditur, & non exeo quod qur tarium. Sic nun vide gd ad ife. | ipfum defendens occidit d Y. LEN ens occidit duos effe&usetiam conGderarelicet proprievite conferuatio- nem, & alienginteritum, horum primuseft — per feintentus, pofteriorautem peraccidens, Tlleautem effe&us, ex quo a&us fpeciem fu- mirnon habet vllam rationent mali,cum vni-- cuique rei fit naturale cóferuare fe in fuo effe, inquantum fieri poteft. Poterit autem a&uis Yitiari ex accidentario effectu. 3 & fine non per feintento,quaridoille non fuerit propor. tionatusfüo fini, id eft, quando monéftmedi- . umneceffarium ad propri Vite Confertio- " |. nem, Vtfiquis ipdefentionemproprievite, , — maiori violentia vtatur, Quam opormat, Sj ^—— autem intentio alicuius per fe feratur inoccl fionem , tuncadtus fpeciem fumit à malo fine fcilicet occifione, Nulli enim pritiatz perfo.. nz licitum eft intédere occifionem hominis, Circahanc quaftionem Th cólogi braertim reécatiores difficultatem mouent, 4j f; lle: V ceat intendere accifianem fimplicit RYAN ren 3 neceffarium in cafu ad propria vite. conferdationem à o Exempli gratia, video hoftem mey,n aggre. , dientem me manu armata, & fortiter meim- petentem,an pofsim ex propofito intentionc- du eligereipfiusoccifionemadmeam nece(- rii deti i ; fi videam mealiterà pe- rieulo vitz liberari non poffe," Quidam ae: Ty $iiuam , * /*9& ; CAPVT L DE INIVR. -&infültatus (in? inuafus quicquid facit;in fo«- ro exteriori non ad vindictam fedad propri- am defenfionem przfumitur facere, Alexand. in conf.76.incip.V ifainquiüitione contra Fore '. aunerium. col. penult. vol, 1.Deciusin confil, 459.incip. Vifo eleganti confilio. num. 2. & 4- . . Philippus Corneusin confo7.incip. Vifain- * DA RU api aer prima facie, in Lit.T. vo« E Ht &'in conf. 162. incip. In hac confulta- " ie. in it. Y. ead, vol. Bald, in l, 2. C. de Sicar, per text. ibidem, Bartol. inl. t. $. Eum. ! T NDA SUD fecif. & alij ibidem. Capol. in conf, z V - Magilter Iacobus RM aun sni Murangonus.col.2, Marfil in conf. 4. Devul^ ' tutuo Domine, num. 14. Angelus Aretin. in tra&. malefic. Gloff.Et di&us Titius fe defen- ; dendoinr. fol, verf incip. Dixi, &c. &slij - alibi;& ficinuafusfe defendédo occidens pre^ | Kumiturad defenfionem facere, & nonad vl cifcendum & iniuriandum , quandoquidem 23 fiecelsitas doliexcludit przfumptionem per dext. in cap. 1. $. Siquishominem, de pacete- pend.& cap.Significafti ». de bomicid. & poft llures Gaill, pra&. obferuat. lib, 2, num. rr. t fic etiam occidens aliquem fe defendendo non dicitur maleficium committere Bald.in "E. Dataopera. col4.C, Quiaccufare non pof? M] » 1 €" funt. Marfil, inl. t. num. 36. ff. ad leg. Cornel, ff. deSicar. Gaill loco cit. num. io. Mafcard. deprobat. vol. s. concl. 1126. num.6. Accedit &illud quod eo ipfo, fi probauero aliquem riori a posna homicidij Bartol. inL. Sedetfi & Marfil.in conf.alleg. Iouafüs fiueinfultatug vtquidam loquuntur, ab alid de iure multas. * Li iturex cernentetb hanc materiam fere in vnumlo- | €um congerit Mafcard.in d. concl. raa, omnia lector in cafü occüftenti vidére p. wc r titi pete [28 .— Sexta Gohclufio. € inuadentem lieet fe. defendeté etiamoccidendo cttm de.. bito moderamine. Contra Dominicum àSoto; ' lib. s. de iuftitia & iures q. t: arr. 8. qui exifti- mat, quod f aggreffor eliet rex; vel dux; velas lia perfona reipubl, valde neceffaria: inuafus autem effet perfona Valde vilis, cuius vita ad bonum commune parüm referret quod tum inuafus ille charitate cogatut mortenrpotius: ferre, quam alteriinferre. Conclufionem tra» — dunt Angel. in vetb.Defen(io,in princ. S. An- tonin.in 3. part, tit, 4« Cap. 3:5. 1. S Muside ia verb. Bellum. 2. q. 5. Aurea Armilla in verb, Defenfio, num. 4. dum volunt talem defen jjonem cfle licitam contra quofcunque etiam (uperiores ofdi€ dirá à a d x T ufi : ho — tasrt fObPCINIYR.O fuperiores & maiores. Vafquiuslib i. illuftri^ . &mcontroüerf; ép. 19. num. 8, Marfil. indi conf. 4;num 6./& Cardin. Zabarella in Clem. 1. de penis'dum: docent quod licet obíque - on ccnfüra excomunicationis cap: Siquisfua^. | . entes percutere pontificem pro defenfione - veceflaria & allegat Marfil, pro-hac do&riná^ "-lanocentium inc, Quante, de fententia ex - comtnunic. & hzc communis elt opinio, à "^ . quanon elt recedendum , cum nonfolum flex acurslisdi&et j fedomnia iura vim vi repel. Jendam permittant, nec diti nguang: vbi ergo leges & iura non diftinguunt, nec nosdifüin- - gueredebemus, per L. De pretio. ff.de public, in rem ation. Glofl, Dart. Alber. & aliosibi» dem, Cum enim talis defentio (itiuris natura. | lisconuenitvaicuid;, vbid;, temper& contra ' quamcunque períonam. V ndectfi perfona fit publica & reipublicz neceffaria , fiiniufte in^ wadataliquein, inuafus poteft fe defendere et^. jam occidendo, modo moderamen iuftum non excedat, fialius modüsinon firelabendi, necin hoc lediturcharitas,que quando eit or. dinatà incipità fcipfo,ita vt pofsim vitam me. am praícrre vitz alterius cuiufcanq; perfonce — oma Re ue ttn d A Septima Conclufio, 1yuafus ab aliquo non teue^ ger fe defendere , fed poteft permttierefe occidi. Hxc i "2o. di S Thoma2. 2.3.64. art. 7.. Caietant ibid« j S, Antotini, Turrecr. Auguítinide Ancona - D loco cit.Francifci Viétoria i elect; de homi^ D. " ^ " cid. Sot ' i rp MD e nt a ""Fheologorum, quepne put E ' £Tf PAMNO DATO. 95 eid. Sot, lib. s, de iuftitia & iure q.r. aft, 8. &. aliorum alibi, & hzc eft communis fententi Matth. Egoautem dico Vobis mon ref malo, fed fi quiste percufferiti dextram ma- z xillam;prebeilli & alteram. Roman.z. Nulli malum pro malo reddentes;& poft pauca: Nó - Vofmetipfos defendentes charifsimi , fed date locum irz. Petri. N on reddentes malum pro malo; nec maledi&ü pro maledi&o. De-- inde licitum eft vitam propriá expon eei vita proximi iuxta illud fcripturz: Maiorem . " charitatem nemo habet, vt animam fuam pc - natqüis pro amicis fuis, proutalibi eti& figa &caturà Ioanne,quando ait: In hoccogpoai- muscharitatem D EI; quoniam illean ima füam pro nobispefuit, &nosdebemuspro fratribus animas ponere. Adhancrem etiam illuftrandam fpectant que adfert La&antius dininarum Inftitur, lib. j. cap. 18. contra Car. neadem difputans inhzc verba :Stultitia e(t, inquit , alieng animz parcete cum pernicie (ug. Numetiam pro amicitia perire (taleum iudicabitur ? quid ergo familiares illi sytba oricilaudanturà nobis: quorum NEULA ya ranno vadem mortis proaltero dedit:altersd etiápro lide mori voluit Ícdttuiti put wenn, raftitutumtempus: cum iam fponfor eios duceretür: prefentiam füi fecit , eumque ia- teruentü fuo liberauit: quorü virtusia aat lorianon haberetur; cüalter pro amico::!co* wi ] 4 196 ^ €APVTL DEINIV — | Deniqueob hácipfam virtutem tyrannus if | - his gratiam retulit vtrum; fernando: & ho^ | minis crüdelifsimi natura mutata eft ; quin . etiam deprecatus effe dici ür, vtfetertium if. ' amicitiám recipéreotnon vtiq;tanquam ftu «' fos, fed tanquam bonos & fapientes viros. ]taqi nofi video quare eut pro amicitia & fi^. de moti fümtiaglofia computetur: hon ete jam pro innocentia perire fit homini glorio fur y, Efgo ftu Itifsimi funt qui tiobiscrimin! ant iori velle pro Deo : cum ipfi eum; quí ES! C ddgen ime Dori; iri ccelum fiimmis " Jaudibustollant. Sic La&ant, Licetautem id hac corclufione non fit dubium;tamien Do« .' - sificusàSoto& poft eum Gregorius de Vá^, $52 jenta,& Petrus de Aragon, in commentati | 05. fuperd. art, 7. D. Thoma. exiftimant poflé . -. contingere cofüm;vttencatur inuafus füb pae -. ma péccati mortalisfe defendere : vt fi prin^ ceps, adt qua uisalia perfona reipübl; per quá | cónmodaabimpio aliquo & ícelefto impetere tur «tunc enimsait Sotus jpdigalitaseflet vit£ fuz; nó feiniurialacefsitü defcadere.Sed com clufionem puto eflc veriorem cum Victoris; loco cit; num, 26. Scriptura enim non ditti? uit de perfona publica;& priuata : Imónof hortitür ad ponendam vitam etiam pro ini | micis exemplo Ca g 151 faluatoris qu | .. ératperfona püblica. Quoniam, irniquit cum inimicieffemus; pro nobis mortuus eft.. Pra" terea do&ttina Soti videtür noua , nec fatif j Quem T "fündswe d : IT DAMNO D AT 6. 97 fundáta nouitatesautem quantum fieri poteft. funt Side cip, Ex parte, de confüetud, - 22) , ya? SZ meh D d NC o cer viu S ORBE ji peanut, nprnindt een habetur, ór 18 talea Hon OD cUMemmati, Fac &ft comriunior opinió DD. quam ample. .Güntur. Panormit. incapaAuc HA etd | - deprafcript. Deciusin cap. Cum venerabi iss num. 2o. de exception: Dártol, in L, Aurelius, $. dem quabjs ft de li legat. & hanc Bar- toli féütefitiam cofnmuhiiter dppEobatam ats teftantur, laf; in L; Vt vim. numis fh deis fliua iare Boérlisin cete 05164. Rule Clar.lib.5.$.fin.q.55: num. 25. 1^ putat in pra Gia WM «ali opinioné recedendd ; ficut etiam Menochius lib. 1. dé prefumptic fiibuscap,4: autimaátin foro non effe fatistu- * tdm abhacconclafionerecedere. Non defunt - iamen qui Contrarium téneant, quorum areu, inentis Decius loco cit. refpondet; &Panors iitani doctrinam defendit.Ratioconc]nfoz nisà DD.redditur; Quoniam licet talis cons féfsio fitqualificata, & videatur intotumacs &eptada : velrefpuenda, ph. om cafu con- clufionis folum acceptatar confefsio ; quatez . füuseftcontraipfum contitentem ; & refpui- turin quantüm pro eo cít: Quia przfümptio jue ex homicidio orta eft ; pugratcontra có- | tein de oecldéliiem I. 1. C. ad leg, Cornel, z ! | de ficar, CONF. Duy f bt INTPR n | deficar. Quiautem vnico cótextn verborum EN & fimul confitetur fe occidifle ad füam necef-- E fariam defenfionem , fi conftanter inta icon- | |o e ffsiope perfeuerat, etiamfteam nonprobet, - " / penal capita em & mortiscffugiet, vtPas A morimit. jf, Boérius, Clarus & alij plu. | hoo 0 cyium pra&icorum teftimonio comprobant. | | 7» (Siautem priusabfolut? cófeffus eft fe occidif* E cd :, deinde polt alic nod temporis interual- E im fateatur (e ocdidile ad neceffariam de^ EC. enfionem, fi non probet qualitatem defen- B Ja iUe eacterirdbfeeed em Je E mortis poenam conde nari, vt communi-- EI ue concludunt & declaraot DD, atteftanti^ 05r o seo, quialium ad fuam defenfionem interfez, od jit, fi probare non poteft, vt negetfe homicis. n commififfe fubijciendo : & fiid feci ad. , sneam defenfionem feci, qux refpon(io ad^ » & en De popups haben t f - 5 Tx do EC JR haceft cómunis opinio , vtatteftaturBofsi -usin pra&catit. deconfefsis num; 36. quet .. "allegat approbatq; Iul. Clar. in d. q.55.nü. 17 . Nona Conclutio, Quialleeat fe ad fuatn oct? finem occidi[f fi oftendat quod ab eccifainfultatut, d cum violentia iniuriaue inua[us fuerit , fufficiemter prt &, 0. pat. Glofl,recepta in cap.Si perfodiens.in ver^ ss fecularibus. dehomic. Felin.in cap. Significa" 30 "fia num. rs. verf. Sed iftis nofi obftantibus 7 7. de homicid. Ancharap. in Clem.1, eod. tif | "Rartol. Bald. & Florian. inl. L ficu. E" B gu Giusin confil. 459-3 num. 2, &ita communi. ter DD. (eain o Néc infultatus tenctu —: n] pe&tare, donec vulneretur, auta&bu pércus tiatur , fed fufficit quod aduerfari & inimi- - cumarmis& furore in confpec tem, &ipnadentem confpisiat; vec ter DD. volunt... Gloff. Bald, & 4j; nC. üre, rit , nonvidebitür iniuria ccidiffe , a- dics Y ose LAE uM : E 1ta communi- GMFQNOEGET Gloff, Etiamti me priusnon percufiit; Boni ;. e infül- ntrad.- fed efen- Anton; $ Clarus 900.35 Mafczgd, in nord ,Decima Conclufio, Etf fültatus C iniu) in. sáfia pofiit fefugiendo fa luare;nen tamen tenetur fuge. re fed pateft infultantem Unpune occidere, de iure ciugs, ; Cóclulio elt cómunis & ei tenent Felih. in Cap; Sufcepimus. de homic. Bartol, Salycet, Bald; 4d &alij i. Düm.ro, - fa | CAPVT L DE INIVR. —-— &alij inl.x. C. Vnde vi; Alexánd. in d. conf. munem atteflantur. Felin. laf. Alex. Decius Jococit. Clar.in d.$. Homicidium, 'Didac. num. 4. &alij alibi. Anautem ita occidensfit tutus S SA s &apud Deum infra pa- , tebit; qu ndo pertraGabitur: Anlicitum pro defenfione honorisoccidere. Quando autem - potequodiitadensà ter À veliementius impetere ; iut caíus difcrimen imimifiefet ;'turicfané, non folum deiureci- . üili; fed etiam canonico & in foroconfctien- ^* tigneutiquamtenerctur fugere , fed posit fe . etiarn Gccidendo defendere cum moderami^ neiufto: Necin hoc caíu clericusfi occideret, - fieretirregularis. Felin.in d.c. Panormit. & . Xoan.ib Anania ibid. Cardin. Zabarel, in "Clem. vnica, dc homicid. q. 26. Sylueft. iri ! .verb. Homicidium. 1. q. 4. Didac. loco cit, Vndecimia Corclufió, Modum fiiemádera ^ qo , Crocidens tenetur deexce[fu , & punitur pro boe suicidio ton pena ordinaria, fed mitieri, Panormit. inhoccap. Felinin cap. Significalti 2. de ho- 3nicid;col. fini, Panorm. & Anton. AButriog in cap. olimr. de EE in d.L, Vt vim. Alexan laté inconf. 76. in7 b P cip. vifa quei inculpata tutela in defenfionte excedens es propef^. - 1 H '" 109. Vol. t. laf, in d. L, Vt vim, num. 38. Deci | usibid. num. 35. & allegat plures; & lanccó- | Couatr.in Clem. Si füriofus. dé homicid. | faga induceret periculum vite propriz; Vt^ rgo fortiusinftaret,& - Du laf, & Decius — £d BTD AMNO DATO, . xot * à eir p. Vifsinquifittone contra Fortunerium, Tib. 1, &inconfil. us mu Vifo proceffai ine quifitionis fprog Di Qnoniam. num. ac. communisopinios* vt po in ica criminal. tit. dee Ber ndn Eus fecentiaadducit.- Bald, ibid €ol.&n. Boerius in decif. 168. num,7- Didac. loco cit, s Clarus &alij: & fic fic v vno oreferefitentur iuri fperitiauétore do do&ifsimo Iuril Íconfulto Mes - P : nocbio dearbiH areludic. qq. lib. aea. »- E S Du décimaCondla fio. Qui. modumin dea.- Come excedé do occiut dut mutila, erregulari efficitur, - 7. d. cap. Significat z , Gloff, &DD.ibidem, & . Clem. t. i homic. Quando enim tale haimie: cidium mortiferé culpabileeft, fequitur poss - na irregularitatis » ees m Perg deréxar in fecülari foro» | ciusin d. L. Vrvim. ,num. ini Ep : k. Decimatertia Concl fio. Ss SP cedendo occidit aut mutilat vemos damo fecuto. : Innocent. Hoftien. & Anton.in Cümo- &: lim caufam; dereftitutionefpoliat. Angel,in verb. Defenfio. num. 5. Ratio eft clar Quia fic occidens , aut bx AM dat cau» 3 fai al- AENEA CAPVT I. DE INIVR. j Si enim für pofsit comprehendi , aut fitconz; | ftitutusinloco,vnderem fuam dominus pof* DU o. ditrepetere, &iterumin fuam poffefsionem | redigere, non licitum eft occidere; aut muti* - lare: ' Dubium effe poteft. An. luci wm etiam fit tn(equi v raptor? , quando fujit cum rebus & eum proflernert 1£lo, aut bombayde lu provecuperatione rerum,quam- . ^ donene[t aliud medrimvecuperandi? Couarr. inde * o4 &vnico, dehomicid, num.6.verf. Nono fi re- E. |. ét & penitifiime tractentar, &c. reprehen* v. oor e dir$Sylueffrum affirmantem partem tenen-- ES. 5 tem in verb. Excommunicatio 6. q. 9. Vnde |"« -« s«Couarr. non putat hoceffelicitum 1:dque ex Deor 5 falfofundamento, quiaexiftimat non effe li | citum pro fola defenfione rerum accidere; "Pro quafententia neceffario etiam funt docere tesinforoconfcientiz pro bonorum confer* wationt non licitu m 4 occidere, yt (entiunt D Gloff. in princ. 23. q. 3.Panormitan. Ioann. ab - ^ 7" 4uAnania& Felin. in cap. 2. dehomicid. For- -. ^ wm. daf& quidam alijin d L. Vtvim. Sed quia hoc eorum fundamentum non fubfiftit - gefpondemuscum Sylucftroltoco cit, Domi *. micoSotolib. s.de iu[t, & iure q, t, rt. 8; Petro | aNauarralib.z. de reftituit. cap. 3. num. 409 Tos 0. Petro deAragonin'd.art. 7. ftatim & it con^ ^d $ tinentilicitum eífe profequit ipfum raptorer» - 7. 0. &telovelalio inftrrméto profternere, fialio : jmodo rem meam recuperare nequéam, vtpo- : . tequiaraptog fugiet ad loca longinqua ; V&'- | . Anterram inimicorum , vbinulla mihiadmi^ Ni: .. miftrabituf i V. e d | d ET DAMNO DATO. 1! / Diflrabitur iuftitia. Ratio eft quia licitum eft ' Occiderenon folum pro deferens rerü, fed . etiam recuperatione earundem :cumrecupe-- ' ratio fit fj Uode defenfionis;. vt Bald. in L1 C, Vnde vi. num. 6.annotat :. Pr o bac fententia / funt DD. quando docent, quod licetres des fendere & recuperare ablatas cum moderatis e inculpatztuteleinicótinenti;id eft antequá adalia negotia diuertatur» Glofl. in d. L1, C. Vodeyi. Bald. loco cit. & alij ibidem. Inno- : cent, in cáp. Olim, t. num. T2. dereftitut, fpo- liat, Antonin,loco cit, Angel.in verb, Dian fio.num, 2, Aurea Armillà ibidem num, ; prope finem,&alijalibi, Przdictarconclufio. ni videtur obftare vna auct ritis D. Augufti. iii lib 1, de libero arbit/lo, cap. s. vbi dicit. Quomodoapnddiuinápfouidentiam 3 pec. * cato liberi erunt, qui pro his rebüs, quas cona. temnt oportet humana cade pollitifan?Ad hanc Auguftini auctoritatem diuer( diuerfo ^ modo fefpondent ; fed his omifiis; fimplici. ter relpondetus gione eius fuiffe fen- tentigi , vt aperte conuincitur ex eius di&is, Vndeetiam ibi poftmodum contendit nog eífe licitum pro tuenda caltitate occid ;cu- ius ND! etiam iüfra demonftrabimus, - Quarta Coriclufio, | Clericis etiarn licitugs e: eccidere cum moder ammeitictlpata tutela, ob d UR nem rerum temporalium, Contra Panormirt, & ali. osquofdam in cap. Sufcepimus. de hocicid, Koícllam poit Panormit, in verb, Hoiaici. FJ dium O——— n2 2 92 2200 Lact » EENECEOGD UC M did oda — €eaAPrti Lh DE TRITÉ. - ED PTS E M: CY /Ldium;$. s. Conclufionermi. tenent S. Antoni nus loco cit. qui tamen vult non «(fe licitum . relt igiofis: Quia non polfurit habere propri? um, ideoquenon poffunt eaudereiure defen^ fionisrerum, Summa confefs, in quinto prz- ; cepto: incap. Quandóliceat hominem occi^ * dete: Sylueft. in verb, Bellum2.q. 7. infine: — &in verb, Excommunicatio, 6. Petrusà Naz marrain d. cap.3.num. 415. Nauarr. &alij re centioret. Ratio pro conclufioneclara elici- Boe s perioribüs: "Talis defentio quando eftcum mo cramine inculpatz tutelze eft iu- fisnaturalis, At quz iuris naturalis funt, cle- ricis & laicisfuntcommunia, &in cap. Olini » 1. $. fin. dereftitut. (poliat. fundatur licitum etiam effe clericis res fuas defendere & inca4- im Veo A T occidere ; fiidneceffariuni oret. "Eo. 7 Xie ; ionic dcpiclat: dicke o cda üefenfione »eflicitur iregularg, Sicdo^ " cent S. Antonin. loco cit. Angel. in verb, Hos vic ERE num, 3. & in verb. Defenfios num.s. Sylueft.in verb; Bellumz. nüm. Pano init. &calij in cap. 2. de homicid, Mari . &m. Socin. incap, Adaudientiam: num. 40$ eod. tit. NicolausPlouius in tract. de irrcgu* laritaté. reg, 37, Martinus Nauarr. iti d. E 1s. num. 2, & 4. Cape 7. num. 215, &alibh Aurea Atinilla in verb. Irregalaritas. nufni« AIR Et hae elt communis conclulio & free: quentiori & fT DAMNO DATO. Th quentiori doctorum calculo receptás vtat- teftantur Nauarr: & Didac. in d. $^ vnico num. 6. verfic..Vndecimo, ad própofitam — huius conftitutionisintetpretatio em, &c. Et fictefle Nauarro fcruat curis Romana ftilus qui ius facit. cap. Quam gosbdscrininefate $ fi. & cap. Ex fiteris, de cónftitut. Ratiohuz | ius conclufioris defumitur ex Clement. Si furiofus de homicid. vbi nullus occidens; eut mutilans eximituf ab irregularitate, nifi. qui defendende propriz Vite caufa fuum ina uaforem occidit, aut mutilat. | Verum Di. dacus Couarr. in d. $. VDMSTDISBE finem : quem fequitur Petrus à Nauarr. in d. cap. s. e num. 417. putat eum qui pro defe ioneéfes — sum cum debito moderamiue ecidit;non | |: 7. fieriirregularem ; quia hoc homicidium eft - Hustusnecelpamhabekergóslisone ^— "78 irregularis. Sed hec Didaci ratio fragiliseft ve | re&e Nauarr.annotat, Quia iudices & miniftri iuftitig exercentes a&ü iuftitiz etiam merca Ava fiex charitate & Zeloiuftitiz aliqué cop dors. nent pro fcelerecómiffo ad morté, autcoope. xanturinexecurione[ententis pro mupere( c bi iniuncto, efliciuntur irregulares, V'sde ; » ualidumargumentum eft a propofitum ita arguere: Occidendo aut mutilando nop, pece cat, Ergo non hit irregularis. Bft enim atia £5«. cies irregularitatis quam eaqui deli&uni cc. | eomitatur, Hocfamenaddiderim Couarr, id |— bacrefcutentiá forte non eflecontra commu. * nem LUN nz CAPVI Ll DE INIVR. nem quantum ad irregularitatem , quia tenet | etiam contra receptiorem fententiam fire&? legatur, &eius doctrina altius perfpiciatuf ' non effe licitum pro fola rerum defenfion? occidere , & ita femper quando licita eft feci | dunieum occlderé pro rebusadiun&um ete. jam debet cffe periculum vite. Supraautem di&um eftconftitutum in pcriculo vitz pof: fefe defendere cum debito moderamine, ne de egularem fi fe deferiderdo occidat,aut "inutile 0, E UMEN Sexta Conclufi * imd, $.vnico. num, 6, & probatur in tali cafu. | Seo B xieleabanbus fed etiam per^ ong. Si ego licitum pro rebus occidere,mul^ to iuftius erit pro defenione perfonz & re rum, &arguit hoc cap. »; de homicid. fump? tum ex Auduftino fuper Exod. quando prof e &ncm decernit fürem diurnum. (i fetel?. defehderit, occidi potíe, reddita ratione: Jarri enim plus elt quam fur, Cui do&ring concof*. dat eciam Iex illa duodecim tabularum , qu£ ait:Fur manife(to furto depFehenfus,( auc c! faceret furtum nox effet: autinterdiu fc te ^ pow QE TUTETS cu «j iy | n * $23 1 IS | p " Ta tf PAM NO DATO. qu €üm de Fl No isitederth inre m occi itur, DA: | TN Sep vins Coscul a iufto modei defenf Pri boneris. Pro intellige ulus coclufi nis, juoniam ea abaliqu bus male intel a tors debis cius declaranduseft, Non enim, inidlledus eiuseít , quod quando alicui dici- tur Verbürn iniuriofur, quod Bm. idu authonorem la dat; türic posit e to proprio marte vfquead occitio; : iri dicate, Hicenim fenfuseft fallifsinigs e. trà iura & leges,tiec non Chriftiapan Inuertefetur enim fic iuffit dy s unc m Miguum, it gra quiter icumeià-- idit eh Ger, mà tum efle nobilibus pro def Hu ve loni * c Nobiles ose hàcp parte m Nd alij piu yofalste &v inimi jin excedant, ioctantum priuilegio. pra reliquis ^. gaudentquod acrius & potentius in Ett "* "S pintar ipa illud icfipturz: Potenti potenter $4 o. tcarrT DE INIYÉ - « potenter tormenta patientur. "Senfus. autem | "DD. in hac qua(tione eft: An qua ndo aliquis. | L! | j ánuaditur, &poteft vitam propriam fugien to falnate, non occidendo inusdentem tent" | Ax atur fogere, quando fuga tenderetin notabí^ ] /«. Jemignominiam , confufionem ,, aut vere "undiam , exempli gratja , eft gencrofus mi^ . des qui ob res profperé fortiterque geftas idc - "ello, apud omnesfortis virinomen obtinet; . ** $niuftéinuaditurab infimo milite, antenea^ | turd clinando fübterfugere eius manuscufi- , . dedecore, v el potiusfe valeat ei opponcr? (o ^ocum falute fuz fame vfque ad occifionem; 2: dautmembri mutilationem , fiuedebilitatio^ 5^ mem: Veeftnobilisqui impetiturab homi - ge vulgari & ignauo enfe, & fuga pofsit fibi f €onfülere ,- verteretur tamen fibiin magna. (2. verecundiam, fi eamarripere' , apud füi or^ so e *^ dinisviros: Velignobilis iptentat alapam il 7. * diuftri inferre; quam aut tenetur cum ig "nominia acceptare : aut cum occifione.it* , " tentantis repellere. Vel apud Hifpanos* liquis contendit virum habitam pro inge nuo & forti leuiter , aut leuifsimé fufte pe E «utere, anpofiitad cuitandam talem perc? E ^ fionem queapud illiusnationis viros grauc? ^7. ^. ápiuriam inferre dicitur referentibus Sot — Iam ; S Sepa OE Petroà Nauarra &alijs H^. CO. P "panim do&oribus, minantem & intenta". ' tem talem iniuriagp ,occilione impedire ? ' - fic de fimilibus fimili pott e cenfur* ES * | is Nuné E c EU. EET [ [ Nunc fiando in fen(u propfito ? d x dT DA MNO DATO. am contro isi darse Mac li, quam inignobili ingenuo. P si cómunis fententia vt atteftanti confil.109. lib.r. & ea rt. Bald. & aliji n tur Bart. Da ycet. &alijsinlib. , C; do. &alijalibi; & —.—— DD. Mo ML te 1s vita & honor à pari procedunt , & Proinde nog minori ftudio honoris integritas tuenda atque vita conferuanda. L, Rep PeüRIden, da. C. deipllin à& fübüiu, L. gu dem. ff. Quod metus auf. Taf; in d. Ti Vt vim. num. jt. Decius in. con(i 687i num. 4. Marfik in conf. "DDiinE, Trao. ! figere. C. detranfact. & Íic Periculum amas equiparatur periculo Vitzstext, cum Gloff inL.lufta.ff. demanumifiis vindicta, His qc« cedit quod licitum eft pro defenfione rerü & patrimoni] occidere;proutia faperioribusla,. tifsimé confirmatum eít; At fama honorq; in & Yalore i » b vim. Aere VER v»... E- WM S H6 ^. CARYT LODE FNTVRO — dapert: in d, 1, 1. C. Vnde vi.col; 2. Bald.ibi ^ dem, num.14. Bartol, ind. L. Vt vim. q. fife Marfil. inl. x, ff.ad L. Cornel. de Sicarijs & iham opinionem vt veriorezn & zquiore? - Me iitur Gome£. loco üt ws Uy /— . - Q&aua Conclufio, Licet quidam vecentinrti | infignes aniores in 1beologia daitantn feroconfi EI "ds ET DAMNO D4 ro i4 5 tin. p dem in mant ili i confeflar cap. 1j. này 4 & alibi. "Gregor. d e Vale tia, Petrusde.- Aragon. in art. 7«. D. Thome Ws q.64. me àNauarra. ind. cap. .ànum, E 69-&alij ple que iuniores tam indcr iptis, quam fcho; af i cis] c&tiorfibus, Mie ommunio am per pies Rene d in digi j uodtamé Archidiac. negat, & hocrati, liter, maxime vbi ralis turpitudo . eft io de malo culpe; fed denatu rali timiditate, Ali etiam prof fcallegant: iSylucftrum in verb; fx. rio. 6. num. 6. verf, : Nonoiiiea - N )tl. verfus finem, famen ibi ibilo, r fecundum aliorum opinionem A. fitum M cte Tnfr, Panormi. iacap. : -Sign nificaftiz. dehomicidio, num, o, Toan.ab Anania in cep. Sufcepimüus. eod. tit. p -nem. Bald. in cap. Cumtanto.num. Pee Scd BESAUM fecundum bonam confcienti, | Sespen dA 4. s dero P. jj CAPYT I DE INIVR. Eadem tatione licitum eft viduz occidere; f quise vim velitinferre, Hoc tamen none negindum, quod fivirgo , autmuliernolit occidere; fed [quantum poteft réluctetur, opus | . charitatis prieftat rion occídendo aggrefforó | uentture pofsit occidere, modo menteà có fm jtiendo in peccatum 4i aliena. Que enim | ita, & violenter oppreffa patitura&tum | : » alem; 4f: iia nonamittit,yt docct ^ itin. i in d. cap. deulerodibit. & lib. » Det, cap, 18; & exemplum eltin E. ,Lucia. qugdicebat; inuitam fi me violaue gis, caftitas mihi duplicabitur ad coronat | | "Qnod exemplum refertur 3Z,q.s.in principio: | Et ibidem percap.fequentia multaallegantuf | jn eum fenfirm, quod virginitascorporisnof | oceans Bine confeníu voluntatis, «j| i Pis 4 2m E. SEPTIMA QV AESTIO:. 4 . 3 Bilpiowo in e iniuria tuzint etis muti lans, aut ulseransin ludo, ONTE refólntionem memoria retinet a X. dum, quod: ludusauteftlicitus & pe wniffus, aut illicitus & inhibits Deindeaut quisin ludo ex propofito; fiue dolo, vt iuri | peritiloquuntur, autcafü & prater intentio" | ucm occidit, mutilat, aut vulnerat, Prima Conclufio. Quin publici certamiml 3 crainte iA nec eti . bispropofuit; quodcum quadim dic eafü cü. 5 -^quodam clerico luderet: contigit quod ille yroiecit itum ad terram: cuiuscultelTusqué / ádlatus fecum habebat inalterum incidit;& — fortuito cafu occubuit vulneratus, Td.oque mandamus quatenus fi ita Fe5 fe habai; & alia iuffa caufa non impedit predium D, l;berg | permittasad facros ordines promoueri ua L. Quaaétione. . Sl in colluctatione, Á ail vbidecernitur, quod s taó Aquil.in eoqui in publico cectámtnealiquem & nonirfluria damnum datíi cenfeaturgquo d intelligatur,quando cafu fitum& nondeig, duftria, vt clarius ibidem.L. Si ex plagis$, Ci ila. explicatur: Conuenit & hüicprop of s lex illa Platonis dialogo 9: de legib, quan di ait: Si Quis in certamine , pub icifquegymna. 6js,non fponte, ftiecaveltim, fliepofieg ex vulnerib sfecutamorsfit, amicum homin X interfecerit: velinbello fimiliter ve] in vo exciratione bellica magiflratibusinftituta nes nudiscorporibns , feu ad Vhitadontin geil belli armatis , fecundum legem à Delphi i Apolline latam mundts fit. Hisacceditcom.. yiunis Theologorum do&rina , quod dais operam Bj CAPVT IL. DE IKIVR.. 1 | operam rci licite, & cafu occidensaut vulné* J — fánisnon peccet, necpoenam incurrat. S; Tho SOC masa nq. 64 ars. Coimmentatoreseius | . (dbidem. Sous deiuft. & iur, lib, s: q.1. art. 9» | An :el.in verb. Homicidiüz. Sylucit.in cod. | ** xerb.&alij ibidem &alibi: & probatur ex 4 Jaau&toritate D. Auguftiniia.ep. 154. ad Pube licolim: Abfit,vtca quz propter bonuasauE ; Jicirum facimus, fi quidem hoc praeter noftá | oluntatem quicquam mali acciderit, nobis imputetur. De huiusconclufionis materia a unt iuris DD. Alberic. & laf. in L. in execu- - tione. f. fin; ff. de verbor. obligat. Deciusin confil. 9. Marfil. in pfa&t. criminali. $. Vlteri^ ts.3 num. 9. qui plura pro hac conclufioneale | .;. legat.Couarr. in relec&t; Clement. Si furiofus; | part. 2. $. 4. num. 9. Menoch, dearbitr. iudici | qq. !i 2 cafu. 400. & alijalibi. * v. "Secunda Conclufio. g«cidens, vel valnerans in idoillicito & natura fua periculofo,cafu tenetur de dá iofecuto. klecconclufio que vt putoà nullo pegatur , fatis probatur ex illa regula; quo culpabiliter caufam damni dans;damnuum de*^ dile dicitur, & omnisqui damnuiaiufte da tenetürad damni reparationem, & fatis Per tàclt conclufioex coinunt Theologorum r& "gula, quod dans operam rei illicitz, & ex na. fura fia periculofz, (i occidat; reus hoiicidl) | fiat,&in hoccafu comuni etiam omnium fon* tentia definitum elt;quod tum mutilans aUf- ' Jaccidens etiam fiat irregalaris , vt die] (2 de ET DAMRO DATO. 2 OM - Didac.lococit.num.9.& docent Anchafan. fé - Franc. cap.fin:de homic.in 6. Sotüs v bifupra. Alphonf. Caftren.lib.z.depoteft.lg posa. |, lis, cap. 14. &alij,& probatur ex multiscap, iuris canoniciin rit,dchomicid, — d- Pe d - ^ ertia Conclufio. Qui in lido pulliré permifso - data opera aliuminteificit yaut vulnerat feu mutilat tg — merarde damnofecuto.. Probatur ex Gloff. inL. ' Quaactionc, $. Siin collu&ationé, £ ad leg, Aquil.per L. Sedetíiquacuaq; &in L. Item . obítetrix $.6in.ff.eo d, Ratio etiam euidens clt; "Talis enim iniufté caüfam damni dat, Eis ad eius reparationem meritotenetur, . 5 1 SOCIAVA QYAESPIQS S. Mu iniuriam conpmittat Gy ada | dienen 5x rur qui (pudore; aut ffuproutreine ES p^ : VoNIAM ad iniuriam corporiillatam za aliquireferunt violationé virginitatis i hocinloco breuibus hzc quzftio tráGand;" quz non raro in praxi fuum obtinet locum; : d ; pro refolutione ico — Prima Conclufs. Inkuria»f acit, fv ipigriar a. (lione tenetum attentans pudicitia alicións fius tari a- tat aliqua pudica reddere impudicam, ec es atté- probatur ex L.Sed eft queftionis$, Si qx ncluf; foeminam quam mafculum, L. dus EE L.Item apud Labconem. 6o ME gines. deiniurii, Vüdeinferitor a C. tiano de peat. d, Icap-Si quis tam fc&imin ri & ia vadum Turifperit in prediis 1. pwr dw A. - iy FE p8. . CA4PVTt L:DE INIVR.: | DD. depoenit.in d.cap.Si quistám fcemhihams | Attentariauten ex d, L. attentari pudicitia di^ | citur : cum id agitur, vtex pudicoimpudi- cisfiat-& obferuandumexd. L. Item apud Libeonem. $. Tenetur. & $. feq. quod quis ct iam inturiarum tenetur, qui virginem ap- | pellauerit affe&atufqueeft, | Appellatautem fecundagitext,, quiblonda oratione alterius pudicitiani attentat, Affe&sturautem qui ta^ citus frequenter infequitur; Conclufio eftin- gig tad.$. Siquis virgines& DD. | ibi CHE cg pudicitiameius,quá . feperitin vefte honefta &c ini &non in me: -getricia &leui. Hinc ibidem annotant iuri^ fperiti.ek d. $. quod fi quis percutiarclericunt- in veftefeculari modo non cognofcat clerici MER URN riLeqiugcutidimiepan pera gri niter canoniftz tradunt, Ex ditis ll. & cap, Si s Nauarrus ibidem num, 2. argumen- fua in Ecclefia quendam nobilem in faciem grauiter percufsit, eo quod ei inecclefia orati« E napiGanit fe carnali eius amoretenerl. Et item pro alia quadam monacha nobilifilm4 | : .hifpana, quzin monafterio quodam illuftrif fimo quendam nobilifsimum alapa percüfsitg £o quod eam appellaffet formoíam, alis | autem inturia partenda & corrigendi eft iu &taarbitrium prudentis iudicis qui conifide^ tatis cireugiftantijs rci prelunàcoat; id . CN TUTUUSX qM f PT DAMNO DATO. 79 determinabit quod legibus ; rationi, & mori- üscongruum fuerit; — A tionem, aut da I. nent; S.A gel; in vc V pdt" » A y * ex. EX «t ca * £z RECY $ : - " " » M PU d - E ; | aru V z "Es j. nim, 434. &a tamene , quo fert Perrus à Naua Aliquando enimadalteriu qim. | nem lüxuriam, Hb. nisde. florationem fignificat; onein - conclufioneaccipitur & in rPlentiq; Cop. - clufio probatür/Séienti & fpotite confepeier ti non fitiniuria, nec dolus, cap, Scénti;de ta eft, intelligitur de decipiente » Cap. 1. dea- * Tow dult. | no Cabyr L DE INIVEZD .—— / dut, Dubium autem hic effe videtur. Animcafu buid - "eonclufienn aliqua refliturio vel vecomper[atio [i patri virgini dgieafeins S/Thomas,2. 2. q.154- art. 6. adtertiü tradit quod patri virginis ct- famaliqua iniuria, quando filia adhuc fub ei- ' uscuraeft,irrogetur. Hac do&rinaS. Thome zuoti- S.Antonin. Sylueft. Nauarr. & alij qui- - dam recentiores céfent quod teneatur ad pla- /"" eandü patrem, & ad fatisfaciendum pro ipiu- - aria illata; Petrusà Nauarraiu d. cap. num.438. | putatquodin hoecafu nulla reftitutio etiam ve 7g parentifaciendafir,& pro fua fententia allegat (ooo Setum J. 4. detuflit; &iure q. 7.artr ad z. &. Speculumconiugiorum,2. part.art.19.ad fi-.— nem, Refpódet vero ad do&trini S.'Thomz, quod licet fiat aliqua iniuria parenti, tamen non elt fpecialis iniuftitia , cum ipfa fcilicet "violata fit vera domina füi corporis , & nup* | tiarü ia&urá pati pofsit, fi velit & ita nulla ES —( geftitutionisobligatio :& fic S.'Tho. & etiam € aiet, ibid. nihil de reftitutione locuti funt, fedtantum dixerunt fieri parenti,vel curatorí iniuriam, fub cuius cura eft. Quando auté pu^ ellagrandeuaeft;& fub nulliuscura degit, hec - dubitatio non habetlocá , tum enim nulla fit iniuria pareri , att curatori , & fic nihil refti?. tuendü eft. Etcerté bxc peftrema fententiate nenda videtur, que enim poenalia funt, non fuut extendendafine firmo fundamento. NÓ :eftautem vllustextus qui arguat patri aliquid: zeltituendücfle: nec etiam ratioaligua cog!' qid re - Siquis | (ET DAMNO DATÓ. m 51 quis obijciat illud Deut. 22 allegatumà D, hom. Si inuenerit vir pucllá vireinem qua non habet fponfum: & aspprehédenscócubue. riccum ea , & resad iudicii venerit, dabir qut dormiuirciim ex; 5o. ficlosargenti/&habebie | " tam vxorem, &quihumiliauit eam nonpotee * gitdimittereillá cunctis diebus vite fag, Rc. fpodeturcum DD.hoc preceptum elfe iudi- cialejideoquenunc nullam obligitionem in. ducere, nifi denouo acceptetur ftatu toylege, x , autconfuüctudine | N- ig ca dubitari. Quia talis contra iuftitiam Càüe- fam damnorüdcdit, Ergo obligatüreti3ante. 4 | Teüctur re, Hanctenent DD.in Caper. & Hc ea ult. d Ne, | 29A ^| s pi:es md £2 1E iT. Ende nic Merie d re m j| & MUR EMG Eo TI NEAL per n ET MS ae D ÉL n CAPVT L DE INITR. "Tenetur ergo fic violans inconfcientia autad " nem loci & regionisac OA pico e quialiasad dotá- FT DAMNO DATO. 153 conuepienti i arg.in. L. kem apud Labeonem $- Siquis virgines, ff. deiniurij, & quilibet bonus pus uandum quod quandoin foro exteriori vio; cllitar,autad ^; fedinegqui Idem in cap. Prout; de dolo & contum, Rt text. ibidem. Bortol:eum text in L, Confen- tatieum; num. 16. C. Q10modo & quand, iu-- . dic. Q:10d maxim? veritatem obtinet, quan- do verba legis dirigunturad reum ,' vteom- muniter DD. fentiunt, prout poft Rips in d. cap. Inter ceteras, num.65, atteftatur Tulius. Clarus lib. 5. fentent. $. fin. practieecrimia, q.85:num.6. Atqueillud cap. T. deadult; cum fequeut. penale effe quantum ad afsignatio- nem dotis, & ducendá defloratt DD. tradunt. EL. S. Anto- Lm 136 CAPVT I. DE 1NIVR. perdere pro fua voluntate, Ergo pari ratione, cum infamatio & proprij criminis manifeftae tio nom fit nifi prodigalitasfamz, Gloffain | Prozmip decretal. in verb. Suiprodiga, Et | text. in cap. fin, de accufat. Vhiquisdicitur pon folum prodigus rerum fed etiam famz, - quem ibidem Panormit. num, 3;. Ancharan: todem, Ioann.ab Anan. col. 2. nonlonge à principio. Card. Zabar. numero, & alij ita annotant, non erit ni(i veniale peccatum pr- ter charitatem przfertim cum pecunia magis ne: effaria vite humani videatur quam fama. Vnde ipfa pecunia etiam hodie (fecundus fan guis dicitur, & loco fanguiniseft Gloff.L.Ad- uocati, C, de adnocat, diuerfor. iadic, Iaf. in L.- Nec quicquam. $. Vbi decretum. numero 2. de offic. proconf, Gerard, deBetra (anctz fing.73. Menoch.2. dearbit iudic. quftio* . nibns, cafu io. numero6, Poftremonegli qu: honorem & gloriam mundiex fuo gent re non eft peccatum mortale. Ergo nec negli gere famam. Quia idem eft iudicium quam tum adhot vtrinfquelionoris & famz. Ante" «edens conf(lar : Si quis enim vocetarad am? plas dignitates & honorifica munia reipub'*: fitotis viribus acceptarerenuat, non vtiqu peccati mortalis arguetür, fed potiuslaüdcr merebiturapud fapientes & confilium Eua9". gelicum implebir. Pluresrationesformat D9* , fminicusaSoto in d. concl. ;. 5? .. 'Tértia Conclufio. Quandeg, ex accedenti» ó | ciscum[i A t. l £T DAMNO DATO... tg kii] ftantis contingeté poteft, quod infamiave feipfum fit peccatum moitále., HancSotus Nauarr, & Pc- trusà Nauarra, & quidam alij docent. Ponunt autem aliquos cafas quorüm pti quis fe infamaret vere vel false de criminieali- quo grauifsimo; vt de herefi; qui optimz fa- Eod et, vndefottaffe alljspericulum ip... cidendiinidemcrimeslimmitieret ; Sicut ef, fetetiam eádem ratio quando quiscum ia&á« tia & cotnplacentia prodendo grauia (ua Cui», mina fibiihifamie notam impingerer, Secun dus, Quando effet perfona publica, cuiu; f, mà effet alijs obligata: Vt fi aliquis Praelatus; aüt perfona publica fe iafamaret quz bonore & dignitate fungeretur, quibus dignus jaut paraliusthohinueniretur: Io tali cnvm cafu propter aliorum falutem grauc effet crimen US, indigiium reddere fuo officio. Non fecus atqi fi quisproles & familiam cómiffam haberet ;. qus fübftantià terrena fummé pto alimenrig. iüdigeret; &ipfefine vllacaufaomnem ful: ftatim difsiparet& prodigerct nemo egi négerctlem moraliter pecore Sic D. Thor 2, 2, q.75.aft. 4.ad primum ftatüitin homifis. arbitrio cffe detrimentum propri fj: pa- ti nifi boc Vergatin pericülum aliorüfn;Ea-. déeft ratio fi quisfeinfámaret, cuiusitifamia. «tiam in aliorum infamiam notaDileni tende-- rer: Vt fi religiofusfibijpfi labem imponere. quz infamaret ex confequenti monaftetium. fuum. Tertius cafus, fi ex infamátione fui. . ipfius r k^ "] imus eft; Si dH Cabrf gg. DE-FTNIVRA-—— ipfius fequetérur caufa auti daretur occafio" roxima inferendi damnümi proprie; auti. lenz vite: aut mutilationis meabri. Quod. tamen nón haberet veritatem quando quisfé | infamoret iufta de caufa etiam (i propriz vit periculum immineret, vtdocet Petru$à Na? ..usrra ind. eap. 47 poft iAnton.. Cordabené rnemb. z. de detra&.Q: 4. concl 14: dub; dé Quodantehos fentijt Angel;in verb, detras niü.fidsde hisloté Nauarr;& Petrus de Nauarr? | , Qnarta ConclufioiEivationabili G iufeà can/d. licit? &* fine peccatapoteft quá fe infamare, ims etiadh | aliquatido cum virtute C* mérito fieri poffet. Adriau? —— bifüprá, Sot. Nauarr. Gregor, de Valentia4. . PetrusaNauatta &alij contra Caietan. Pro | : baturconclutio, infamare feipfum ex fuana* | ' £urajnec eft contra charitatem; nec contra iu& flitiam, Ergo poteft bono fine cohoneftari 8. alijs circu mftantijs rectis. runcfine dubjo . eflctactus virtutis, Antecedensconítat ex fu^ / perioribusy&omplius declaratur qu&do quif coram patre fpiritualiextti coteísionem pro^ : ditpeccatumad capiendam conblium: Auf aduocato ob eundé fine, Aut caufa humiligatif | coram conuentu cum fcientia (aperioris defe^. &us naturz & culpzreligiofus in capitulo Te? — üelat: Vndeapud multosreligiofosregila?P | - & laudibili difciplina, &pio vía récepcief quod relieio(i fizpias fuas culpas dicant 8C tonferudhdam humilitatem & emendato. errores, Et in cafu virtutisetiam dpa Ep | | E b: jd ET DAMNO DAfoO. i5 . Vt fi exempli gratia refpub!. vellet aliquam. perfonam promouere ad officium publicum ^ Quo promouendus effet indignus ób defe- &um nature , vel culpz fibi no tem occultum, Iu quo cafu fialiae obferue e tur circumftantiz, tantum abeft ; quod effet peccatum proprium defectum prodcre,quod. etiam efletactus virtütis. Exempla etiam fana &orum non defunt qui ad maiorem animas fuz [ecuritatem. & forliciorem in fpirituali- busprofe&um , veletiam inexemplum alio. rum fua crimina propria tn notitiam homi, ntum deduxerunt. Vt S, Auguft, fepéin lib, eonfefiion. & przcipueinlibro2.cap. 5, R4. pitbat; inquic, csligo libidinis imbecillem fabar gurgite Pagitiorum; ibam longiusà te, & cflundcbar, & diflucbam, & ebulliebam per fornicationes meas&tacebos. Cuibaud difsimile eft illud D; Anfelmiiin meditatio. tibus. O virginitasiam non dile&a mea fid perdita mea. O fornicatio fordidatrix meni, mez,petditrixanimgmce.Et deS, Ampbro6o in eius vita legitur, vcaltquireferun: Q publi cas mulierespublicéad fe ingredi vo]; vt vis fis his diffamareturapud populü,& iy. impedimétü obijceret, ne efigeretur i Epif; Quinta Concluf. QWImOUM Tormientortem, cu io tormenti quando miufle interrogatur àisdice, fibi fa fim érimen quod inf amat Vupontt quando nor eft a1]. dió uadendi toruntpi 4, ti IBNTTM BéCCATÀ icy aio, Hüq M ; alijsaue. Ó*T , Caratione. 249 €APVT L DEINIVRS Hanc docenr Angel. in Verb. detra&tio. num» fin, Adrianus quodlib. rr. diffici 3 Nau. rr. if máhuali confeloriorum cap. 18. num. 29. $0*. tus dc ratione tegendi & detegendi fecretume racfub.r, q. 4; concls. & memb. 3 q. 4. condi. lo. Cou arr. loco cit. nu .8. Petrus à Nauaríd in d. cip. 4. num. 133. qui pro conclufione ct iam allegst Ledifsimam;& Anton.Cordubet Ratio cil fnpraallegaty, Talis enim non pet. catnec contra charitatem ; nec contra ioftitl. am; fcd tantum facit preter charitatem, Va? - etiamtaleméiidacium quod committitimpot nendo fibi filfüm non elt phis quam veniale cum non fit pernitiofum fed ofli-iófüm quo? non pluscft quam veniale; vtcómuniter DD allegati uradunt. Hin: infertur cum qui ubl filium impolüit crimen ; quando alijs nof , praiudicatur; non teneriretractarein extre 100 contra S.Antonin.Panorm.Fclin.Socin^* aliosin prima conclutiorie addu£tos, niii pe cat quod imponit effer caufa efficax morti roprizi Qoamulscetiam nec tuncteneretuff. fi iudicem confirmatum videret, ita anim quod nihil proficeret , fed potius tormese continian dà timeret, in tali cafu fortafle zd : fultius duceret mortemeligere, quam den? uo tormenta pati: tuüic non teneretur re^ : &are, vtAngcl, loc. cit. Sotus, Petrusà Nà "P yaj& alijalibr docent, Nonenim tenetur ha mo viram conferüare cum tanto incÓnio tantoque dolore, Aliud amen foret qais ramen ^ d & : : ! ' | Mauarra latius Eee: iu nent | E BT. ;,DAMNO D AT 0. 24r * [i rimentumi interponeret, tum enim commit. teretur pt tum mortale & poriDor ialpicuse à Soto. ind. memb, E s 'clufi onibusadu EOM. E Ru » quosle&or initáte viderepoterit, Qu am D EE Rit per fcripta , EORR DU n : imo Beconincubi nts |a iniuriam ver... » balem refertur. Nunc UI liquid dej iniüiría ps A iscimittiur T | ro: i m CeyAssri | NS X iiis 4b omnibusa Teceptun esi EL iAminiuriay, £ottipig. pejus libellos , feripta y. eattilenas , eo. picturas - uomine plena PENES ynicam. v RIMA CoNcrvsro. és imofis libellis, qua pr "0 pa rel Gratia 2no popitur. c. A. q t cap-fin, & ff deiniur. & famo[; libel do. 0e Lv SPAN NC pud Labeonein; 'eneraliter, &L. | cT tionibus. DD, in ijdem locis, PERS Sn : dem tit. f. Iniuria DD, in pfa& crimina $ i3 libus in tit. de iniurijs. Summiflz in RipDEK 4v Verb, Libellus, & Libellus (amofus, AnBda. o^ ick Turrecré, in 9t 639p. fin S Antopin ; Kec MM | inz uà 0 cabvt LODE DNIVRE 1n 2. part. rir. 8. cap. 4. f. 1. verfus finem, & 9. lijalibi. Ratio claraelt ex canonibus & ll. & : «communi do&orum fententia. "Tales fibi & , fcripra infamant hominem contra iuftitiame, ""Scedhocfpe&atadiniuriam. ; Secunda Conclufio. Qui alterius famam libel" ' lo, aut fcriptis, aut pictura ladit, grauisme? ptccat, C tenetur ad veflitutianem fama, nec noi ommum dam Uf; in que proximus cadit ex tali infamagiont. Han canclufionédocét S.Antonin, vbi fupra: A9" - gal. Sylueft. Caietan. Aurea Ármilla, &alij verb. Libellusfamotus, Nauarr.in manus", confeffar. cap.I8.num; 3s.ac in cap. penult;ó cenitent.d. 6. numeros. &alijalibi; Cau? conclufionis eft euidens. Talis honorem. famam proximileditad ignominiam con" charitatem & iuftitiam; Ergo peccat , &1 fiecurad reftitutionem non foiun honoris* famz , fedetiam damnorum quz fequunf?" "Imo ctiam E & honorem p. -. tuere per alium li m quo proxim"' purget, vt Angel. Syluefter & alij m "7 stant. Pertinet autem hoc crimen ad dc tractionem fi occultum fitoomen fcrib 0m vtCaietan, & poft. eum Aurea Armilla - d. verb, Famofus libellus, obferuarunt o, enim furtum quoddam fpirituale quo 5.5. /. riusfamaleditur , vt Damhauder. r* bs . dicat in rerum criminalium praxi. cra f , wumeror. Ad contumeliam pes J e |. ^ Tlandor etiam per feriptum, mae! pat. b in * ! 9p 5 oT DAMNO DATÓ. 'saj qui pallicas perfonds & graues, € in bonore magna ba iarperlbelsfamofo, pafjulls ,piduras cantio- - Dubinm aut? boc loco pro foro confaentie occurrit. Aa. Wes , Pr carmina , infamat , teneatur ad rflitutionem. — honoris d» fama etiam cum viteperitulo? fcripfit, putat effeprobabile; prout i u | "fert Petrus à Nauarra Toletanus Theologus ' inlibr.2; dercftitutione. cáp; 4: numero 415. ' Witdecrimine afa maiefta tandem, tàmen dicit fe nolle queftiore de- terminare ; fed quod confalantar Theojo i Petrusà Nauarratenct in hoc cafü cy lovite famafn non effe reftituendam: C pro nulla fama vita periculó exponen RS in difcrimen fit adducédda. — Qui v; ponenda omnibus rebus exterioribus qu. rum numero fama coniungitur; Atque ic docent famám non effe regulariter reftituen: dam cum periculo vite; Dominicus Sotus lib. 4. deinftit. & iureq. 6. art; 5; ad 4. düb; 3: Caietan. Ai q. 62. arti 6; Nau nuali cófeffar; cap; 18. num. 47, [o nàin C. derebus reítituendis q-JaQuartá cau. -fa in refponf; ad quartum dicendum. &ali alibi. Dicumeftregulariter fj..." J arr, in tá reftituendam cum periculo y M QUEE E loc. cit. fáluo meliori iudicio ex; lar£ pofle euentü cótingere; q riculo vitz, teneatur reftitu norem. Vtíi quisillu(tré fa uo quis cum pez ere famam & ho. miliam de hzre(i, tiscum mendacio do i Q. à diffamatz nice. pfum re- m pericu- Vitapre. — an;àMedi. exiftimat ngu. ". E f e ^" ? E^ px " /. i m » 4 2e ws | APA as grat vum " Ve ut s , E. 2 " NL « buacahes 4 5 unsdr er 4 ' CUM d» ou M o 1. dj. 0c CAPYT LO DEONIVR. -diffamoffet, ita vc nifi met dacium rerrá&areti Roo 5 €adem profapia perpetua illa labe maneret -ánfe&ta; in quocafufi noo poffet (ine periculo co Uviteteftituere, nihilominustenefetur. Hoc so famen durum & nnum videtur Nauarroin ; .. d cap.r7.num.gi.Sed non eft prztereundum; "o ; quod quando iniulla alicuiusinfamatio, fiue. 20s C perverba, fiue per famofum libellam ;.aut : . ácripta; effet caufa quod alius iniufté vitam perderetnifi ei famareftitueretur quziniuffé ablataeft, tunc tenereturcum periculo pro^ rig vita altéfum ab iniufta morte liberare - Adríarr, iti 4. in q. dereltit. fama, Sotus. Me dina & PetrusàNauarra vbifupra,: Iofeph: Ángles infloribus Theolo. qq. in 4.inz. part: .. ánq.de reftit, famz, art. 1. concluf. 3, & oli] alibi. In hoc etiim cafu melior eft parsinno* . €entis, &ideocum equali periculo eft libe fandus,abeó quiiniufle & malé caufam pert 20 ^. TertiaConclufio. Subbocfamof libelli; fy mif" Wo. ofiefiripte genere plures. fpecies: compraliénduntu* — ' Hacconclufio nontam probationequam d^ élaratione indiget; In primis obferaanduf? . iuxta Angel, & Sylueftr; in verb. libellusfa* motus, nomtne libelli famoti intelfi igicóp" 2 a iE RE B » wd ES. D ] V | y * fitionem ir fcriptis faétam;ininfamiamalii ius;eius quod probare non vult, &in public .—. ká&tatam. Intelligütur itaq; nomine fambli go / bclli, &fcriptz iniuriz; liber quiconferipf s / éltin iifamiamaurignominiamaliculs A y AER i a b M Pus , 5 - , | 7 Lis : ; ; 3 J p AR J » , "erimenarguitfamo(us libellus, q; literz & cb Dat fpeiba eric uem esie ter fcripta fed dicta famofa referri, His addere - placet carmina & epigrammata,nec nonetiam . picturam publicam; aut figna dei TD AMNO. DATO. É amy in ramis alicuius rythmi, & comzdi derat y v otantia Vis: tia que tenduntin dedeéus & infamiam, Vti | que depingeretcornuai 10 portaalicui bus fignific gemraliquem 'COornutu n conful huit. Méhinide wie iu per. legem: € fentiunt Min Nub. dolisde: ánteni 1m.r, * pa & Sylüeft. ibidem ; ;num.2. Hecollieunr, ex L. Irem apu pups shromecHi: Generalite cre funt, ff. eod. ti; & DDiibi. ges & ex b. bex-Cornclia: $; penult; & 65, x practicis & DD. inlocis allegat;. . Porro ex d. 1 «Lcx Cornelii in d$ penult, M ifferer [ litinórionas s Sora | $. Hacautem: : ntiami , di ficte cdfilieriv Ee iq bellum, & iniuriam fcriptam..G feripta vt fubindicat V Vefenbec, i ER. n bi. amofam li«; : rauius enim. uam iniuria. in annotat, : d ad Ioan, Schüeidevvinum. Inftit, cod. tit, : aria num, 1, ac etiam probat ex lurcSaxo-. Aoitd vl | Q. 3 nicg: isi dei | my MER ^ ade, H S«ctpr Ae H E a CABVT II. DE INTVR. & S. Anton. loc, cit. &comminiter DD. Er Yeruandum, quod hae pcena locu: mfot | habent de prímo inuentore ,: qui prius. inüenerit, &non rüperit. » Vnde quilibruf | ism inuentüm , & femel publicatum repert*. xj oftenderit; ; aut etiatn cónferuauc nón .caditin' pcenas fuperius nominata Qrandoqaidem aurem hoe tempore: hom àm audacia crefcit ; &temeritasomhia ret | que is famofis, K fcriptisiniuriotis, nof h. E DRE, rum& magnorum vir". Eu T atur, , pasimquelibri: inlif | ^^ cem edunrur cnm etüftorum ignominia B fcandalo; Eo quod magiftratusin quibu (Qi locis. on & difsimulatione —' ' vide We Wu WU S E [/ pes deceat. ANS K(CAPITVLV /M M SE. ! E v uite ^CNADVM,. ef " demie mo uem o siguu igerirriio fero e mo guerit cam: ceciderita, bos, vel afius in eam: - eiffermereddet precium iumegterun: quod aut ane iet dX oii Exod. drum. AL MBRE 2^7" "—— xt (o NPRIMIS sound erc —5 textil pro: fenfu myftico cx E "t 54 Romano, Dionyfio 1o Cartbu Be jin xod, 21. Cardia. Anthonio de" Prefenticapitulo; hunct —" (— ET DAMNO DATO. — 28 trio , Ioann. Andr. & Petro Aüchatano ia : - Z 47 extum He e Predicatores q E uk pop Gloff. quod fi quis fecit foueam in S lico & aliquodanimal cadit ineam;isqüi fos lcam fecitteneturadzítimationem, Secusii *cirinloco priuato, & pro hac refj hs 8l textusin Ll. Qui foneas, &.ad lcgera Aqui T vb? on a LU $-4 i. BM E ATIHCGULFL 4 , M e- p" Po un r Aa La rain ve amc WwMLZCLRSIDLUMET Ae D ra Pr P da — Cabridin DE TRTVR. 3 T: Ís |! , "d i : D SOSMAPVT TER v A | : $ S ADU uius funt: Quia fimilium fimilis ctt rati? - "Bosdiciturcornupeta ab heri & nudiuste", "us, quando tanto tempore folita eft cof; — bus inipetere animalia, quod dominus | » "Ms HAE vt i Pads iurifconfultus ait: Qr fodeas vt? lorum cetuorumque capiendorum caufa fi ciunt: fiii itineribus fecerint: in eoque al iid deciderit: faé&tumque deterius eft : 1eff Amd obligati funt, At frin alijs locis vbi fif folent, fecerit, nihil tenentur. É- ns M DEV.-M * silos alien corhipetà fuerit db ber, e mi Bertin : Ci non cuftodiit eum dómima fuus, reddetV', dempro boue, Cr cadauer inregruntaccipiet. Exod«? ^ V op de boe bic dicitur intel F: gendum quoq; dealij sanimalib" i quz in cuftodia & poffeísione 7" ri ligens poreft prefuümere fuam bouem alij, | riculum & dàmnum illaturam , prefüm autem intra tres dits, dominus fcire perh", text, fecundum DD. Etfi etiam tanium, primatur lio percorbua, tamenidem/7 * f P MS Wu - qu ium eft de quacunque Izfionefimili , af ontingere quoque valet mordendo cal id .. do, aut calcibusimpetendo.. Quando p "tur (fi boscornupctaab heri & n«dius" arit P ] 4c d - |" kTDbAMNO DATO. 55 fuerit) fatisintelligitur, dominum non tene- tiinaliquo , quando animal preter commu- hem fuam naturam , aliquod damnum de- dit, ita quód dominusanimalis , nec fcire; hecpracatiere potuit, arg. L.1 $. Sed etfi infti- tü alterius. f. Si quadrüpes pauperieri Efe Si autem beftia ab alio fuiffet conci- tataad inferendum damnum Álicuiusanitma- li; tuncqui incitauit teneturad emendatio- heim , per d. $, Sed etfi infigatu, Tenetur aütem dotninus iuxta praíens cap; de damno dato, à fua béftia: quia cum belt tione , domino imputatur, quibeli iarn rege- re & cuftodire negligit: u" x Qy AESTIO VNICA — Quando uis £enieatur de darino dais, Jeu pauperi? ilata , per fuum animal, altes ribeflie ,veletiam bomini? NizayAMad refolütionem plensmi E. lionisaccedamus, aduertendum pauper em effe dampum;quad accidit (inein« luria facientis; vtpote cum animal irrationa- le animo nocefidi, iüiupiandiQue carens; damnum infert, L, 1,6; Aitprator. ff. Si qua- drupes pauperiem feciffe dicauir. — A&io de Paupericinforo, cum perfonalisft; com: Pet adueríus dominum anitalis , à quo pauptties; la fit finera- « 4 a : 3 * row : |n M e: LT "ow A v "s uei TNCS "APUD (336 —— CAÁPVT Il. DE INIVR. purperies, (iuedamnum datum elt, & ad due l.cemcffe&tum dfiu o&iué,aut vt damnurt ' MLtum refarciat; aut animalquod nocumen- tum intulit, inpoxam dedat, De hac materí Specul.ia tir.deiniurij & damno dato, 2 afe Holtien. in fumma in tit. de pauperíe Sp. áurisinftir, Si quad rupes pauper, fec. dicatuf. &tt. fO. - . Prima Conclafio, Qui nutrit , rid | faalouem cotnipetam yaut aliam beff; Ani periculofarh praternaturas gehitalem 6 infitan,. non ud dii genier eam t (todit : fi alterius beftiam a occiderit, i] tur in. equiualenti fati acere, DD. a communit in hoccap. & cap. tin. infra, Holtien. in fur main tit. de : pauperie. Speculatorin: prafent tit, & aperte robatur ex hocca à &fin,. hoc ramen lino imaleecifum, ectatad b cidentem; cum domino occifi fit Ltisfsctur. per compéfationem zquiualentem. Hinc ali^ pes VoL RUE Primum. Qiiod vena tores ait . domini alentes canes ; qui in.campis dic rant oues, porcos, autaliaanimalia domefti? rufticorum;peccant & tenentur ad reftitufi?; ném & compenfationem dipvioru s d docet Nauarr;in manuali confeffariorum cl 17. nü mero 125. Fiebim Prereonqpinaln infitam naturam.canum , quod fu gan officio luporum,gquarefi canes occidanto dominus tenetur, Sezumdum fi dominus babiliter i ignorauit. animal fudm effe ; | "EÉT.DAMNO. DATO. 27 bateffe manfüetum, non tenetur ex edi&tole- 8is Aquil. fed l. 1. ff. Si quadrupes pauper. fe« |. Cif. dicatur, ideft,non teneturin folid um,ad 'amni compenfationem ; fedin fua libertatg erit, vel damnum.compenfare, vel dareani.. mal, quod damnum dedit, vt poft Hoftien; in furia & Godfred. docet Sylueft; in fumma verb. Reftitutio 3. q. 4. & alij alibi, Quiá . quando fige culpa hominis, animal damnum dedi , actio legis Aquil. locum non habet, fed de pauperie. . RSEC AG - Secunda Conclüfio. Silos (OTHupet d, ais equus rater naturam ferox , alteram vicini boutemyaut vicini equum inuaferit j € bos inua[a., 44t EqUls y offoidur Jem equum occiderit , domimw occident ad nibiltene.- fur Gloff. & DD.inhoc RN Syl. uet. loco cit. Pro bac cónclütioneeftt; 1:6. Cum arietes, Bald. Alberic, &alijibidei, qz Si quadrup. pauper; Ratio redditur, quia in. "alus equusjaut etiam bos lacéfsita ab aggre- iente & laceífente, iuse natu ralipotuit fe de- fendere , &ita occidereaggrellorem, Defen.; 1o eft iuris naturalis. Necin beftiam , quéra- copiexperselt, cadit moderamen incus drelasquemádmodum in liomin£ le defen. entemyqut eum firanimal ratione 5... 3: Wodumii defenfione, & medium dastp 'eClam rationem feruare deber : Vade frex- *&dat non ell liber à culpa, & pena culpas turrefpondenri » Yt fupra latius [uper cap, r; odia ^r $i me We ug Ted - Lofatur cuii anim 258 CAPVT 11i. DEINIVR. E i occidatur , tunc neuter dominorum tenetur Ad compen- : fatiortm. Gloffa in hoccap. & poít eam Io^ "annes Andréas , Holtien. Patiotmit. Cardi .— TertiaCo nclufio. Quandoest dubium, ani nta al alterum nua[erit , vnumeorum | | I "malis. Anton. de Butrio, Ancharari; & alij; Speculator. & Syluefter,loc.cit. Cum enim. in hoc cafu non conftet de agerefsione certi | animalis, vterque dóminusabioluitur. Re. M. ferunt tamen aliqui. DD. in hoc csp. liorum effe opinionem , in dubio Pp bouem viueptem & füperítitem fuiffe aggrel foretn, & inuadentem, tánquam fottiórems 1 cuius cpinionis etiam fuiffe vide ur Bald.i? ' d.$. Cum arictes , fed hzc opinio comm" niter reprobatur & noftra conclufio rece. | jur c A Mu E: Quarta Conclufio. si betia alicuius vicit m mal, atit animalia laferit , aut mortem intulerit E C liatas injfigatine ac inciatione, inffigaer reu éiiminie , CP tenetur «d Tecampenationem omiif^ damnoryan , indefecuterum. Hoftienfisin fum. depauperie. Iodnnes Andreas. infra it 97, fin. Damhaüder. in pta&icá criminal: €5 Cpit.142. numero 3, & alij alibi, argufn« d. L.1. $. Sed etli inftigatu; Ratio et promptu eft ex regula illa ; Qui caufam? " | ridat; darinum dediffe dicitur. Vnde — canes venaticos in campum ad exer" ,,, /venationis eduxerit , fi przter nátuf2 re, rum fit animalia domefticaipuadere; - di- £f DAMNO DATO, | 259 & dilacerare, fed ab alio infligentur, ad ingas dendum gregem Bos vare in »qui- Ya bus damnum inferunt, non dominu: fed inftigatorad damnorum reparation citet ad infe&andum bo ju iem , quam in| gam ded E Pa in rupibus precipitioelis ' dic: tunc enim incitan$ tenetur, Nec ad. hunc finem corniftitienda eft differentia , an. quadrupes corpore fuo pauperiem vel E pum dederit, an per aliám rem ; Wee enim caufam: damni dans, tenetur, Giuints eonclolidi,. 5i qui doni faa. ! alat fe: ta, vtpate lupa vrfum , leonem € fimiles. ejlias, - quéex incuria. Hp egligentia. alijs damntm ái pe. cibus faciunt M etiam bomines: ladi funt | doming , fem pofffor tenetur ad Teparatutén) dammaryr) ,)Ad arburium e ifa -" em judicis, ^- Inttit, - Si quadrupes pauper: fecille.$; Cai, terim, arg: L. y. $. In banijci eod. Hg.— flientis in fumma tit, depauperie. DD, id lóc. citz-Damhauder: in zer. crimiga]. pra xi, acu numero 9« & alij alioi; Nulli T" tnim licet in alterius detrimentum ; hui C modi ferastenere. - - Vndefi quis eas d. e 3 netuf omnem. cutam adlibere,. ne quem: piam lz dant. . S xta Con.lufr Quando buiufod fere amis er tuj foribus fuis it longe effugitnt vt tàm extra do- WWnium dov;imi elabantur , &r quafi pro derelictis babe. AUPMEAR obligatur ad damni fi quod inferas. K z Ex d; to ap S QE AERE NM déo. « CAPVT III DE FNIVR: Xxxd.$. Ceterum, & $. In beftijs. & DD, inlo- | -€ocit. Tum enimarmpltus ad dominum now | ' pertinent, fed ferocium befliaruim códitioné | fequuntur, & fecundum ingenitam paturam agunt. Hzctamen cóclulio iatelligend»;quí | odominium talisfergamiffum eltinedoloy 4. tuncenim quondam dominus &pofleffor nó tenetur: quia defijt effe dominus. Alia ratio effec, i dóminus dimitteret huiufmodi feroX animal, vtexempli gratia ,inaliquemlocut (e vicinum fugeretac ouium gregem inuadercó ac przdam ageretad i nplendam voracitató | qua ad impleta, folitum effet rediread prioré dominum. Tum enim talis pogefforin nul releuatur. Fraus enim & dolus nemini debent patrocinarib ——0— t? ker CAPITYLYM. 4 iS ehe. Pásesiy s 58 Eo [Si Taferir quifpium agrum , velviteam : e shiferit iumentum futim, vt depafcat alienas prodat ftimatienemre[unat. Exod. 22. —— 5000. $.* ls VAS A prrvivm hoc prohibet» ^. e z»quis per feipfum, aut per fua anii M7) lia damnümsgris,vIneis,pratit;h " tis, fyluis, &c. aliehisinferat; Itaq; obfer. dum illam coniunctionem (&) in cap: P ut copalatiue [ed difiunctiaé ac ipidHoc e * * co ET DAMNO DATO. 26i 2 for folum habet locum in dpsdibipra iis, &aüibus.L. Meque ut Ba vedo inge Has HERES € on Eta i "E pr pert Apo aatvinc ali | rum inerediuntur vr ini ibi fruifus , Aut vua gcCIDMAHE y. [^d dpufaht, estantur ia iiri cn x MT ap nüm infert. gnis, em » Aut vuis, ter dms dee damnum palo re Hoffi ien, as Andr. Panormit.. sre dui qo, Loj h. b. Theolog. qq. in 4. part, 2, de d ere teneatur. ^ 7.difft, - arr in maniafi,, cap. 19. rus Nat rus lib. .d reftit; * cap..num. 47- c. Couarr, in Lena , L4 2. $, 127 nec eft qui. dubitet in hac conclufione , quz fatis probatur perhoccap. erea, v DD, liicarguunt, damnum dans | Voieiaradetimata nem,&e. M , K 3 Ergo (NM 268 CAPVT III. DEINIVR. "damnum notabileinferendum. Addit tamen edinaquod fi poftea notitia véritatisaccef- | , ferit, id eft, damni notabilis daticoguitio,te* |" Bebrtur ypnufquifque quantum accepit, infe, | - "xelin zquiualenti reddere. 0. Septima Gonclufio. sivmeidema, fuccefsiub, ^O paulatim leuia damna inferret alicusa vinee , aut nna per fe confidevata effent tantwn ve- Wialia fidam à laitifomodi toties mulmplicargt, vr qan* fem magnm C notabile dsnnam proximo wferrets ? gnovtaliter peccavet, quam pypnitimilled net asile attine ( geret drteneretur ad veflitutionem la[o. SV (entiunt Maior. Ioan, Medina. Couarr. loc. cir, Petrus Nauarr, vbi fupra, numero sr. Ratio quiatali$ fcienter fua actiene damnum notabile infert , p roximo, licet id fuccefsiue ; & per parua di pac venialia continuctad materiam & quan | titatem mortslem.Mouet Medm m d.$. Occurmit nto, quedo verf. Sel pone, dubi. sed pone;iniquit , quod acciptté ntiracemos, netatile dai "aiti pere AU" mé viginti fit n tAbile damnum, quantumt? telutur refhituere , fi vnum Cr viginti acceperit? An |^- ' fitfactát Yuumin valore refltueudo , cim alios viginti Lr fine mortali, fi cos tantum accepiffet retinet Crederem refpondetilledo&or, qnodns eft € Z Vit Ren E pra res x5 nS TT o v T71122114 dca " DM " ' fencaturomne ablatum reftituere: Tum rinde eft, ac fi (imul 2t.acciperet , quod ( otabile damnum ex hypothefi, -Nihilenit^ ae paulatim, vel fimul quenquam int? mas , vel fpoliés, inquit Hieronymus. TU. eriam, quiareftitutio confifit unm - Barr JT PAMNO DATO, — 268 ác proinde tantum eft fpoliato reddendum;, quantum fuit notabile damnum illatü, Hoc. autem non erat vltimi racemi acceptio , fed vltimi cum precedentibus omnibüs , & ita vltimuscum omnibus przcedentibuseft red. dendusinfevelin valore.Sic Medina, Eiuf.- dem fententiz eft Antonius Cordubeén, in fumma. q. 70. dub.s;vt refert Petrus à Nauar-, raloco cit. numéfe 59. quiàdidtoru maucto-. rum fententia fecedit 5 motus vna, aütaltcra. retione, Primo; quia nulins tenetur plut quam damnum notabile.datum » proximo, auferre, Sedfoluendo vnum, penitusremos uet damuum notabile. Quia loluto, vifo are, gentco manent quatuor tabtum , quz non e(t. itiuria notabilis; Nonergodd plustenétur, Secundo ;-folüm peccauit mortaliter accipi: endoillud quintuf. Ergo reddendo illud. liberatarà peccato iniulleacceptionis, atque kt iniullzretentionis. Quia nonaliter iniuft& fetinet,:quam iniuftezaccipiendo. Ioiu(la e. Bimiacceptio'e(t princtpium , & caufa iniuftag fetetitionis. -Aliasadhucrationes format pe. trus à Nauarra ; que fatis probabilem hanc fententiam reddunt, fofuitquearguménta i contrarium: "Aliud dwbitivi occurrit. foluendur. Quid fialiqua tempore méfüis , aut vindemia dfc ury ag dc agro in aprum y aut de vinea in vineam, ey d: q&elr- ber agro colligas duas , auttres [itae ant de lingula viz 75 ad muligy Cr. Varios denanos periineutes , dos TAFETIOS y 141 gll) dotmnpe (jdm boi aile G mors ANY s fale m- (do . CAP. ÍIÍL. DE TNIVR. TUM baleinferat » ipft tamen pro fe ex onmibus notabilem quantitatem cóngreget,antalis peccet mortaliter, tte neat ur ad veflitutionein eis , à quibus fic paulatim furrie fienda accipiet ! V na eft (ententia, quam adfctt Petrus Nauarr. Vbi fupra nü. 53. poft Cordub; Peu a peccet morraliter, qui ito modo niotabilé quantitatéacquifiuit, & ficiub imor* m calum videtur; cüm hac moderatione, | talietiam nóri tenetur reftituere; Huic fenten^ 3 ctiáadhzret Medina loco cit. verf. Ad ter? | ] ' - fihomo illehocnon faciat, in fraudemlegisi denó furando, fed quia pauper,nec habet vn - decum familia viuat. Ratio pro hac opinione, eft non leuis; Nulli datur damnum notabile; ergo nulla eft iniuftitia mortalis. Ergo nec et iam manetobligatio reftituendi fub mortalt Alia eft fententia MatorisSóti,Corduben;P* - trià Náuarra & aliorum dicentiá, talem pec care mortaliter , (i diuesfir jin quo nec ditie!^ üt Medina,& ficex confequenti;eti& fub mof" tali effe obligatum reftituere j & hanc fente tiam hi DD. ample&untur , quando quis h9" faceret, vt magnam quantitaté colligerec.P3^ pérauté non tamidintenderct, quam full? tationé vitz; &itadominirerütam vilium rationabiliter effentinuiri; Vnde quantum tcmperamentü,gon difpliceloannis Medi; ex plicatio. Hincfi pauper fic femper otio ^ | viuere vellet; & de rapina multorü; ftatuf? z diuitiasaugere; nemo dubitare pot j,enff LI Le. mortaliter agere &éad recópenfationé fict ] uu t d. iu fiatiniüria, tamen teipublicz graue fit quA. » quodf finelabore & induftria, folum aliena fur ando quis vitany p OD£Zr agat, & ftatum at eat. Quandoautéinboccas - fu reftitütio facienda, i domin domini finti de flituendum & Tidosiendt vk qoe peribus: Siautem certi, fuum culg; vibus ; vt iuftitie ofücium poles b un QY AESTIO SECVNDA, o C4dn damnum illatum | per. xlibfiari menta, e» animalia in pratis, As, aut . P^jcuis f ni recompenfanda? EN oU 3 Ri1MÁ Cobdubo, Si aicut. m in ta, damnum dederim iti alterins agro, prato, aud Vinea, domiifiis pecorum teuetur ad veflitutionemdam- Morum, Conclufio eft Ks, d S quandg dominuseft in culpa quod animalia fua dat; um dederint? Alias fi mus damnum dei deript ;firie cul e iidomini, domi. nus booten c] fido animal, fidam: bum tefarcirenolit, Fo o Panormit. ^ AÀntohium Cardinalem & alios ; in hoccapite; Conclufio probatur ex textu prafenti, e i fin. Inftit. de lege Aquil. L. Quintus Mertids; f adlegemi Aquil, & confirmat regula fepd (petita t Caufam damnidans, damnum de. lle dicitur, Secunda ET DAMNO DAÁATO. iy Licetenim in hoc cafu nulliin particulari po- á UO ENS IS 3 | $3 P P. RE DN UM "E v So M sd E. " - n Xs " A ON WT E 2 ; Vra nodi astra x db ar -* * MR attin it in CAPVT.1lÍl, DE INIVR.—— | . Secunda Conclufio. Non eii itumreguldo- riter ,inalienoagro, (C alienis pafcuis fita depafceré. animalia, DD. cum Gloff. com muniter hic, & inL.fin.. C. ad L. Aquil,& in$. fin. cap.r. pe pacctenend. Czepol.de feruit. rufticor. pred. cap. 9. Didacus pra&tic. qq. cap. 27. numero &in hacrenoneft dubium. Probatur per hot | cap. per d.L. Quintus Mutius L. fin. C.adL. | . Aquil.L, Qui ri feruandarum. $.vlt. f, de prz -feript verb, Katio etiam probat fundataín | ire, & exp ertentia, Jus páfcendi in alieno a^ | : gro,poteft acquiri iure. feruitutis per vicin :3,3e4« & 5. fl, di zuftic. przd. nrc quineget , & infra latiu PS .Ergo nemini licitum eft; fua pecorain a lieno Odgrodepaftt | re, Hacargu mentatiome vtitur Ioannes Cor. fius in l. 1, ff. de feruit. num. 157. & v pofteu | Didac. loco cit. nua: LS verf. Te p con , iua animals icis Cc ' inns commtnia 4i pus / rpésap ui a dreos de Ifernia &. j: d € Al Er - fin. depae, tenend. us violarori eu : dn dicap. 9; ETE Didac, JM Pres i verf Octauo probatürs&a Probatur cóclutio] per d. $, fin. de iem zi, ai. j uuu [ ET DÁMNO DATO. — 25 Vbi text. fic habet. Quicunque per terranr ,ranfiens equum fuum: pábulare voluerit; quantum propinquius fecundum viarh, ftang inloco Des pas nud :ad refectionem &á rs reparationé equi füiimpuné ; ipfi equo po rigat : licitum etiam fitipfi veherba, & viria fylua (ine vaftatione aliqua, & noxa qualibet : vtatur pro fua commoditate , & v (i neceffas rio. IA coop Quarta Conclufío, Dominu arr; vs] fundi, f Fiténiat animal in fuo agro, pr 4105411 Dafctii | ei (rs &nus iuimentiim,veFammalf[it, de iure CODI soy, pe teft illud includere C retinere s donec de dag, quu tif athum fit. Gloff, Panormit, Cardinal, Hj... : ftien. & communis in hoc cap-Speculariin eis. deactore. $. 1. verfic. Sed poneinueni pecu dem, Bartol; in L. Ratis, ff. de incendio, rui na; naufragio; &c. Cepol.in d, cáp. 9. de fer. ,Uitüre iuris pafcendi.Ioann. dePlatea in $, pe. niit, Tnftit, delege Aquil. &alijálibi, Dia: .inconclufiónecde iurécommuni) Ouiacog . uctudine, ftatatis; &itire Particularium19. corum; fep? aliter contingit. Adie&üm et. lam ( fi fciat cuius antaal fit) Quia fi dominüs animalis rion cognofcatur, licitum e(t capere & retinere anifiial; donec do " ? plerique ex doctoribus annotant, Hane con- cufioném DD, fu ndantin dL, Quintus Mu. üus, R3rionem etiam reddunt, « remedio, f. ilicet competentibus actionibus; 9minoconfultum e(Lad reparationem dam- S ni, & p*'-- minusfeistur ve. t, quia alio . (4434 — CCAP. TII. DE INIVR.— --,oni, &indufio pecorum, fiucanimalium;] t amni dati. SpeuM - Kofred. infum" | lio mod? fole | autpee | | ctur : autiumte" emente vtrumperetur :aUtP^ &c. &in d. L. Quintus Mutius fcribit : rd «ux * praegnans erat eiecit : quzrebátur z C05 gi lia agere : RS equám in eijciendo TUP fi percufsiflet,aut con | s in fuo M HA reperit, debérespellerss ;) ^ " M s t j "-*- UO" P 2. ^ Setta Conclulio. pape d jui cpi à * uod, , ín alieno agro Ce fundo. Hic con- Ac clufio eft communis DD. & contlarex T. j E aad 4. & s. ff; deferuitur. ruftic. Predior necne. E Bari poreft, Verümir controtierfia eft; qu nt temporis fpaciumi requiratur ad p prefer dam; &inducendam feruitutei iu ris pa ihalieno fiindo,& /jdgto. uontarat dns Ptaxi, frequenter hoc dubium locum. 1 bab: Ln Paucis aliquid. hictrattandutn; prout pta ES! ocho fed Peli Ten Penta aflerentiürequitt j o pup ned dits i Cendiferuituté; ;lefentiuat Cepoladefcruit; ^ Tüflic, pzdior«cap odeietittute iuris pafte- di; qué al ks approbieTootnes Francifeag Palbusde prionibus in. parc gnare ; c dp Deuce) 48511 inci Pro tis Gum :26. P drus Anctarieu n confi. 255. inet Thciuf & qualtione wt 6s . Véftitur inter nobilem. Bertrand iih conf, - SPP Y *4 incip. Confpecto proceffu esufa primo - cepta, numeroto. v 'Gl.t Parifiusconlil, 27; 1.76 sean Guoidó Pipa deci 571. Parto VON; àügus incoufüetud. Burgund. Rubr, TE Pr nim.ag; Didic Tio. 1, variarirefolut; , P zx Uu Gp, £X ^A. MCTTNE id . A. 196... CAP. HII. D5 ENIVR, . — (20. €3p. 17. numero 11. quitamen reftrictiuslo? | —* — quitur, & horumopiuio eft communis, vta - 5. teflantur Didac. & Fernad. Vafquius üloft ^7 *ontrouerfiarum lib. z. cap. 85. num, 41. RA (ow sio przcipti pro hac fententia elt, quon « . fferuitus pafcendi habet caufam, aur qua Por ^s... fefsioném difcontinuam. Et ca que habe .«' éaufüm diftontintam,nonialiter prafcribuf (^ tür,quamtemporeexcedenti hominium m ^ - moriam, pertext.inL. Hoc iure. $. Du |. aquz.ff. de aqua quotid. & aftiu.L., Scfall tes. La magna. ff. deferuitut, Gloff. & DD^ n: ' | €ad, L. Cepola de feruit, vrbanorü pradi «ap. 19. Balbüsin d. part.2.q, 1. Paulus calli | - fiin cófil. 235. incip. Vifo puri&ófupraá rif . £o vol2. Alexand.in conf. 108. ibicip. In". ^ fa & fite vertente intet dominos, vol. 2: y — -Uarr, loco cit, quiafferit communem. ' p" | -- féph: Mafcard. de probationibus, volsd rl | UR um.65.allegato Balboin d. q. 1: : | nium Do&oruni antiquorum , & We a4 | » $. Q€umitaqüecommuniter DD, conutDi e "M. T E hacratione, in doGrina ctiam conuenil ét — «effe elt ; &atteftatür Didac. ca ratiofit iP ^ xiadaiodur elfe receptam predictam. ay : munem in fupremis illius regai tribue c. | Sünttamen quidá recentiores; quiten7 íqu' tracommunem , inter Quosetiam e* Meo D. ..usloco cit. ius pafcendi inalieno fundo" ioni. "os 00 pte&ribi, Xacquiri ordinaria pr: fcri a ORNA c " JN . * " jj^ ; effe communem do&tiná Glofisroms fy MR ET DAMNO DATO. 277. Mua opinione: in praxi receden dum foret RE Meca eA ET. es : -.- MIC d SE i - Jug 7 z f féaet. vibus , ut] ; 532202 bos » fit eflimandum Grinsapdun, s: A PONCT A " T Trrvivs Qué h COM "T teifigatur, era: 0 NUT peranimalia damnum dariin feg bus, aut - ipea cip ne eei eee iumcerto fecundum tempus dotum, an: ex fup rü eni ü , quando mefsis maturaerir, & ru&usi AW r3 inacto funt. Praxerea apud lurilperitos non - (tidem fenfus omni irca elelutionpm Heres odes Ud in hoc titulo - - d ,«4 fredus infümma par ^ 2 E E. iudicium fumenc n Vella Mele. ra " &abiturtempusmefiium, vtfciatur ne lu » Li n E "1.1 E i mss Bru Cfla. * *xtanto, & fimili frumentum Pues vd. aAuimtum fructus inanno praterito ex tant velt habitus (it ,arenm,L. To lege Àe. p^ ff. ad leg .Aquil. L.Locü, : EAE p x: ! 3 ; $. c€Oon- - | S * CAP. ITII DE INITR. E venandi continetur, infeparabiliter &n4« - m | garaliter fequitur imaginem Dei in homine, A gel Do t T Genef. 1. Facia- , mushominem ad. imaginem & fimilitudiné pe. noftram, ; Et prxfit pifcibus maris, & volati- libusceeli, & beftijs, &c, Ad dignitatem, exe d ellen mquenaturz ratipnalis pertiner,do*- | minio minsnimaoris, Idquod przaljspau- E E. Teltite homini tradita in pifces, explicachis verbis: Atque. ita Cetus hic tam immanis & Sirst audite (En negotio, perhamum tchà^ |. €tusiahzrefcentem , captiuus abdacitur,ho* .minisingenio , & induliria domitus, & ex« pugnitus,p rédaque fatuspilcatari, exiguo in ingens imi anisimbelli. Quaid gratia? Ho*- mo fane peropulentam,, & prediuitem vit .. tusquafifacinorofos ac refugas feros, acqu *- ad ob ientiam feruitutemque re b ceo Quz igitur animalia, naturali feri - tate, noncicurantur, hac velipfa necefsibt* - . coguntur fuo, vt famaülentür & ferniant i" | peratori. His fané argumentiselucefci, ab f^ foDtzo, vimcateris det latam effe homini, , vbiuis gentium. es o. hs ^ dues ig. fitum was Bienes rio .vtcomrmunis & vera Theologorum do&ri- : ^ naeft. Sed ab initio flatim, homoadimagi- . 2. Bafil, hom.to. i inGenet.loquensdepo- — | tacent principatu ir quauisanimalia dona^ x: S z E d I8 T Pis ut prx Bd 3! Euge 2 ur «ub o3 1 grmncieer East dein laus Tine v ert loannes Schneidev vinos in Istitdesn- E : rum diuifion. &acquir.iprum dominio, $ * Fer. nü.1o.fic habet: Vbt Devs creabatho- | minem,pot teftatem ei concedebar, fuperom- n niaanimalia;pifces, & volucres, Quark | : | monium dininum habemus, Bem nem ec; Ciufa, pónam capit ralem, velalia am corpora. lem mereri poffe. Siciusfaxonic Jm,cuitsea inteptio,contra Drr mandituim effe ob vena. tionem , piftationem ;auteucupium hoy E. morte mulctare: su n grau cop ali p BDiaffigete 5 oS ; ^ Quarta Conclufio.Liertz venandi di fui tain iure getitium iuda. AD docentcom. munitct DD. inInftir.- Foz. dererum diui; fion. Deciusincon(il: 197. incip. Incafu;& - incip: In cafu tfan[i piis c En sol i inEsd vd e Rol4nd.à Valleconfil. 9. Vol. a . Na atta MUR «fil. Y incip. Non. poteft. vols. D Didic. y . atr, in reg; Petcatii, part, 2,6. 8 -Apndr.Giill. praét, obíeru. lib 2.ob(er.68. & alij alibi, Hac :, : -&onclufioconftat cx d. $. Fete. &L.1. 13. *acquir. rerum dogminio. Ratio etiam cs . Rien. fpecie [M £s CAPVT i1. "m ÍN1PR. fup rioribus clara éft. Ius & venandilibertas, fequitur imaginem ia homine; eiq; naturali^ ; te in ett. Hincfequicur. 1 - Nds WESS hinta Conclatio. Animalia fers, ce fjtuc- ; jen ecc e n futt congnitinia , C ata quium itur primo capienti. Hanctenenromües DD. | — 3nlociscitatis , -"&ex Theologis Gabr. in 4. d... A 5.Ión. Medina in C. develtit. q. is. Do ^ ininiciSotol )«4« deiültir, & inre, q. 6. art. — 4 Summifizi em Relftizutio, decet du-* bium in hac re: Conftat etiam conelüfio clat? | : - exll. alleg. &rationedóminij, quod Drvsih- . €reatione hominis; natgraliteromni homirfi- €um imagineimpreBit. Huiecoacltufioni irt* hütitur communisilla DD: fenzentia afferens. "tium ius venandi; per principes prohiberi "nó poffe, quam fententià amplectuntur Amtode | | Meno etrolttents, s, Ioan. Andreas, Card — alij quidam in cap. Non eft,de d; ecim .eosL )ccius ; lafon. R .oland. Nod ; jsallegatis. tephan. Bertrand. in conf. 25je- " jneip. "Vitis petitionibus parte num. 8. vole GuliclBenedictusi in cap.Rayautius de velie án verb. Ét vxorem nomine Àdalaliam. pdil* —— .868.Tacob. à S.C jeorgio in tract. de feud. Etcum venationibus, Andr. T yraquellas a - figuis Iurifconfultus de nobilitate, cap.37*^ numeror4o. Bartholomeus Chaffseeus 5 cr.confuctudin. Burgund. Kubt, 1-9 7 4 5 Ujslibi Poti sima & lundameuralis, pro hieu X sdsafemis ritio f ett, iie on libertas , cftiuri nauis D MMC Y ^ CEU l P^ "ET DAMNO DATO. - tattiralis& gentium , exconclafioni qu&eítcontraius gentiam, nonvaletfecun- | ^ dum Panorinit, incap. fin. Quialusgentium ratione naturali eft inductum. Cni lententia ' fideteriam Dafd. inL. vnica.col s, C. dehis —.— 7| Quepenenom.dmmveltquodiuliipog. /— tiüa, & münicipalispotelt tolli, noniuftiia —— haturalis &neceflaria, quia cóflans& perpetua — eft. Sed quomodo vcra fit; &intellisendá hac. Commünisopinio , deincepsrediscóffabie, — Sexta Concl. zsimaliaferá, d fjlueflriay nom fum . Clmuvia pofitin? féd negatiue. Tác docuit Cardin, ' Caiet.in tra&17. tefpolionü cap.rdub,a. & * poft eá Didac. Couarr.in.d.$. 8,nü. L.Ver(zHis - / àccedit, quod humana lex. Petr.à Nauarra de áblatorü reftitut. lib. 3«cap.t. 1ü,282. &quidá S alijrecentiores, Hacconclufio magisindiget; ^ — | declaratione quam probatione, quoni$infe — — "Neraeft , obícuratamen ignorantibusvim ter-- .Wiünorü. Adintclligentiàautemenotendado- —— | Crina S/Thomz. 2.q. 94-art.j. ad tertium,in «58 | «qu fundatur conclulio polita, qued aliquid: * 3 | eR effe de iurc parurali ; duplicitar, E. LES - z E d & vno '* ^ (d 2 3É$ ^ cab. 1i DE INTVR. . vno modo, quia naturaad hocinclinat: Sic -^mon elfe iniuriam alteri fac iendam. Alio mc -. doquia patüra ne d S Nd: quod hominem effe nudu - eft deiure naturali, quià natura non dedice . Xeltitum, fedarsaduenit, &hoc modo qoa . munisomniuni poffcfiio, & orinium vnal* Wert s dicitur'effe de iure. naturali: quía fd in td:ftin&io poffefsionum, & feruitus,nof i dat füntindu&tzi atura , fed per homioum i . tonem,ad. len humánz vitz. Hac? . "Thomas. Hinc (idori autoritas lib. j- En . molog.cap. :4: quód communis omniü po^ "fefsio , & vna libertas, et deiure naturali : &| "quam S, Thom. multis; predicta refpontiof - 'adtertium refpondit , breuiter, intelligent ef ^en Dominico àSoto lib.r. de iuítitia &i i art. s.concl, z. nog quod lex naturz, com , .nem poffesionem przcipiat : aut feruitutél Es "dd aterdicat Íed dicuntur. C epu del? —. matura, quia illa nec diaifionen fzcit,neclf Y tem iufsit. Nuncad propofitum,animés - fera non funt communia iure. naturz pó üt 6, &aflirmatiue , i in huncfenfum,c quod . tura precipiatee communia manere; ne&*,, » cuiapprop ianda, & DiaMendus (cd 1 uc, quia nu lliusfunt,& iure naturg nullo, etati faut fubiecta. » necalicuia P MT Mr hoctamennon repugnat quod HaP pprehenfio onem Kapiada male legc ^ E i Pos conniegopd i&c. Que c. Sedd alatus. Xl onclufior e, eneruatür atio communis opinionis, contendentis;. iis venandi, nog poffe proiiiberi dU Mae «2 rage: "" Septima Conuufio. NonéS seo ey dum 357i tipibis ;. tfl ex caufis , VenAtioném pypbibor Hancex Theologis tenent Gabrin 4. q^ $ Dominic; à Sotolib, 4. de iuftit, & iuri o 6.aft. 4. Ioannes Medinain C. derebusref B. tuendis, g. 12i Petrusà Nauarra lib. s. *refti £ tit num, 78: Cardin, Ciietin, locoeit& alij pafsim , & iurifperiti celebres nondiffe, —— tiunt Faber in $. Flumina; Inllit. dererum di-- E - Vi(ione; Andreas Tyraqell; & Chaffan. locis cit: Boérius iu contuetud.. Bicuricen. tit, de Confüetud, pradiorum. $$; Covarr,ing 5. (i Dumeto.& pluresalijabeoallec rie po fententi -nunc frequentiofí Doctoris c rz Suloreceptae(t, Conclutio i primis ur confine tuti eode ,,Uregnorun,; & prouin carüq, vb q;ér lácoruq; principes funtin CXércitio pro ORE . Ronis;Deinde prince stanqnam moderatog -. ieiseDeindeprincepstanqpam modeaog — | eipublicy, & rector, poteft ea, Quz ngllius alteri priuato dare &dppropriare. fog. . bi. Ergo pda poteft facere, - neca * MESS WC à tus ix ES. 2»*VE / NC wo proba- voor " AME wer e ". d * | X "LL UOw-—v 9. "XO E] (^^^ "epscumcaufa,contra iusgentium venire po* 2 fel. Felinusincap. Quiz in Ecclefiarü;de con] ANE ftit. &alijib: dem, Roland in d.confil.o. nà.3 -. Vafquiusillu(tr.cótrouert;lib.t.cap.26-0d.4* e - (Di&um in cóclufione (iuftisex caufis.) Quis y y hine caufaiulfa faccre haiufmodi prohibitio" | ^. mem,princeps nullatenus licite poteft, vc có. | . amuniter D. Nn Lbeclogioqu&lun pere h A3 ] A | . prafu )potiunt,& pro certo habent. Qua auf o duftzcaufe (int, dubitart potcft In primis -..' deo DD. ineamire fententiá, quod princcp? | vniuer(alem prohibitioneminiocis publici? | cun&is omniü ferarünon pofsit facerenitjo" | '-. «caufam publicam , auttendent£in vtilitatef is publicam. Sic Sotus;Medina,Petrusà Nauaff | -"&alij. Quia ficphiberevniuerfaliter exe9*.— « «fa priuata, & propria vtilitate, non dpi | p ! /' ^ patum, feuiuftam dominandirationéfed 2, - tyrannidem fpc&tare videtur. Tyranni . eft proprium commodum,X prinatamSi, .. statem quzrere, Principisautem boni, &! "m | ...* publice vtilitati intendere, & ciuium fe^, — «s ^. ditorum falutein, in regimine ante 97. -— habere. Cum principatusinftitutusfit/4€- ^1. ditorumbonum, & regendorum com 7. 5. wrre&é docent D.'Thomasin opufculo 2^ i fo ^o. Ducdffam Brabantiz Ariftoteles 3 pol? ELA, ho. Pus we auge t i Lir 3 rinitau? A 1cAM MEME. ane d 4 Vins. T" * " ^ i e. . » nd ga EU e Djfo. E uds nó po olea EU ^ ippterregen ac priicipé, Sed tex; & princeps, - ud propter populü & regnü creatus, &inftitutu. eft; vt bene tradunt Valquiüsin d cap, p Ws Alphonf Guerrerium in he (Chas religionis.cap 54. ni. 52. oan. Medina i; x. q. xps n latius oftenditur| scwein fententia, quod prohibitio vetíatio; E tfieri; nifi ex caü scócernentepubli 5» ni augmentum, Quemadmodüenim ve&i. - lium iu ftitia,metienda ex publica, no DE. Uata priricipis vtilitate: Ita & gphibitioni sez : i Dationisrectitudo,fpectanda, nó exprohib&s . tis vtilitate, fed reipublice cómodo Qrando- Quidé vt in vedtigaliüim ofitione proprium *Xxigitur: ficin venait tlotit; com muneaufertur. € Caufiauté particulares pro- ibitionis, effc potíunt. Prima. Ne; ltitudi; ne veratorü; qui effent nifi venatio prohibe... . tetur, fere confumantur, » & extirpentur, Sb im psfsim permiffum omnibds elfer S p: EN nullibi quietus locus feris. ficnec bede-- Fite poflent; &cellinte generatione, ctiam ; Parte, norabiliter etia numeras anii 4 um fvite(irinm- diminueretur, Sic in i E deaioihns, certis anni tempori- 1 duc d à bus pra- ij ——— €4P.nriL DETSIPE, busprobibitaeft venatio quorundam animá lium; quando tempus eft na m generationi : àpatura inditum. Ne gencrationeimpedita; . pumerus diminuatur, & communebonum decrefcat. Sicetiamalibi, ( vt Couarruuiasate teftatur) legibus;& conftitutionibusfirmaui, nefclopetis & bombardis ferz profteruantur, €o quodfonus,& fragor bombardarum; feras jn fupam conuertat , & é fuis locis depellat, cü | damno regionis,& prouinciz. Secunda caufa; vt vitentur Fixz , & contentiones reipublicz« | i . Si enim omnibus communis eflct venatios | perpetue forentlitesiinter multitudifiem vc natorum. Ea de caufa crefcente hoixiinum nue mero, diuifiobonorum fa&a,& ture gentium introducta eft. Tertis ; ne hominesagricultu/ Taf, aliafqueartesreipublicz vtilés, & nece" farias dimittant ;& vacent venatióni , & vani? ' yebus. Abftraliit enim. venatiofiis frequcf? dur " occupátio, à ftielioribusftudijs ; mentemqu^ »refertim incaüte iuuentütis; immenía V9" luptaterapit & allicir, Raro enim( vt ex pef Ll tia cópertumeft) ditefcunt,qui venationis* 5 ercitidamant. Proindeius venationis; mag? ST principibus, & viris illuftriotibusd cx bonis & redditibus;fatisfuperq; habét jd de viuerepofsint, neclabore & fudore; V! / &ami&um quzrerecoguntur. Atque, óbhanc potifsimum caufam, exercitium €^, oni», huie * — f DAMNO p ATO. S 9i : ftudio &exercitio ; plusquam E lx dediri, pce me run Wd € Loud aes it ^d LC m. Zume 'Dim p " «eps , perfona m fiftinear publicam, & UE T muner gres gcn vacet, ad budit 13 etíam publicum fpe&tacanimum graioribus negotijs cogitationibufque int. 'énru; fta venationis recreatione relaxa lam addere poflumusaliam, vic dorem ad principis ftatum pertine «i | Princepsprofüa menfa & viu, ferarum c; nes habeat , qué magisf fuum Ll llufiriorem reddunt. - (s ' Oétana Conclufio. Doniini inferiores, eg | pesteconmofcentes 'füperioren: neu babenttam ampla Petefl atem pyobibendi ,. in. fits dowings pomme. quem admodinn (upremus princeps. Flanctenent Fa, ber. in d. $. Ter Couarr. &alij quidam, necin hac repo eft c m » Vtexratio- | - nibus, estis probiben ben ivenationemcone ^ ^^. umenim prohibere venatione s pin oe non recognofeendis ui ex ftatu dignitatisiaeít;tus reps]; Wat lezespoceftas, quiquem OS n Sura inferioribus pro füo beneplacito ,. NB ^ entia, nec non gradu fubditorum,a dA. itis honef [ti diftribuitad ornamentum,fplé- téipublicz, Atqueinphancfenten: L Dos 557 z-E | T BEA ae tms are, X x P rb. i t o "CAP, [21 DE INIYVR, —— Nauarya. Roland, à Valleind. Confil.9,à Y c m A 021, &alijalibi.Ratio Wbties e Sicapta per venatiohem prohibitam 1 ree ditum effentjid foret proprer violatam iu^ ftitiam commutatiuam; fed in tali venatione rH M tur iu(titia commutatiua : cum po » detur damnum alteri, nec ex huiufmo ipttone;, ;altértquod füum fir;auf* | adea d Bisous confenfu, deiurt ic B 5 le perapprehentioneffi | jd »cap m, 6. Ferz. Infitdererum | à : diuif. caiusf. Hxc 1 verba: Ferz iziturbt^ : ftit volueres, pifees, &omniaanimala, qu | jn mari, ceelo & terra nafcuntur, imalarqu* ab aliquo capta [uerínt , iuregentinm ftaciff. | jllius elfe incipiunt: quod enim ante mui - eft idratione naturali, occupanticoncedit! J^ nec interelt feras, beflias, ,& voluc retrum —— fundofuo quifquam captat, an in alieno. Ir | o E eq. ff. deacquir.rerum douita, :Atque "TAS tas cl cteadpientium ,ctiam e | nefenttant Gloff. in L. Diuasf*. Rc délerdit ruftic, predior. Bartol. qu kus Caliren, Ange!us & alij cómunicer GI, famapprobantes ibidem. Czpol. de feruitut" Pusroílic. predioy. in cap. 2t. in rubr. dem, capatione. Roland.à. Vallein d. cont 9» 2 . meto. 21, Fcliri, in cap. Omnes leges. [: BED. duel Couarr. ind, A d ES atque m . opinio commupis c vt idem €ouarr. P; 1 ^ Mo ammaqUM "m. TbAMNO DATO. P x " Gloffin d$. Ferz. quam taméE sber& Clau- yu .. dius Cantiunc. ibidem. Iacobinusà S. Geor- . . Bloin tra&. feud. in$. Etcum ven Videntur ampledi, t fequi. quod. capta it 4. Iróh: srelbingere videdtüisy y tamen I RU n Vttoque forointeriofi dives o inere; ob rationem, tum ob Il/& lurifperit. ri $ ERN SuGoritatem ; de. quibus fupra, non. p Suunt, fedà fortiori in foro fori procedunt, - 34 , Décimaquarta Conclufío. $ig sferam vulye-. en aut vía, ad mortem Leferit ,. ent 4C ab ég nos €x apprehendatum , fed ab alio, tien Vülyca T " "nia ppr éd capientis efficitur. Bartol.in T. e ide uminibus Capoli iapoanC loco sario sli | Iu o finc in e. tum. Inftit, de 1 Tenit: diuif. & in LIN 5. lllud. de acquir, rer, dominio, Sed ed vb Confuetudine, & (tátutismunici ali icd e: ipodradunti, ;& ficGloff: fn tef :$ llfud. confaetudineferudii exiftia. ^ i t vulnttáotis & percutiéfiéis Cos. —6€AP. HEIL DE INIVR, oeftiuris,fiin contrariü alibivigeatcóf? —. fuetudo,feructur. Eadem eít ratio, fiferzca". ii - pianturlaqueo;aut alioiaftrumento, ferefpe ina "&abunt,non àd ponente S laquei: autinitramt. | 7 gb es Ke capiat; fed adaliá inuenienté & , ,Capientem, iuxtaL. Inlaqueum.ff.deacquif 2 dg Hie dubium eff poteft. Quid fi lup d n alterius, Aut pecudem, vexit aluit ex faucibus illius, antetieatur pr LÀ & | | | Mar pre oos tiere tiotidéwine? Rcípote mE dec huic Kv m oi in d.c: 21. adf - per text. notabili in DM Pomponius,ff. de -quirend. rerum domin; - -Aluud dubium. ui fialiquis in füo fundo , aut nemore vuluere I fpa lefamaffeatt , qua tamen adhue Mex jit , in vicimifundum , aut (luam , meu ps an licitum (it. eam perfequi , cr appre dmalienofundo t Eademeft ratio; Cepitaliq! - venáriin proprionemore , €&anes feram" ds (— ; acfortiterperfequuntur in pr ju: im^ vicint fyluam , eamque ibi t4 i )licet eam fequi ; & capere € m4 | Num * Kelpondetur , quod € fit ftatim, feram perfequi etiam in alienus fundum & fyluam , '& cam capere PUE ind. $.: Illud quzfitum, &ind.LiN "t j | lem. $. 1. iuncta Gloffa. loannesà PIate* e V alij in d. $. lllud quzfitum; Cui com^ ^ —etiamtext, iurisSaxonici inart. 6t, libe n , t Germanico ideomate, fic vertitur d x c M posse, — dendac t: , ; tc 15 Y X 2i jg. xe et. 1 volunt. Solentdiuerfreffepraxes variorum -——— infequamr,& nalienofüdo capiat ;taput,aut elia parsfol«t dariiarecognitione fundi, do. mino loci;in quo ca pitur, & profterpity [s s Decimaquinta Conclufio: Quifera, | alis. Veatur, cy capu'in loco elaufo 6v fepto vbi fab cilo- dis domin, fent y nec exitu illis patet s fed prowolunta. tt doin; eufg, commoditatecapt poffunt. fatum eg, mittit, e» tenezar Ad refHitutionem amtalitapti, ve]. tint efl imatioiéim. *- Hanctenent Medina & So... "iorum.cap,17, num. tep han, Ber- rand. in confili255: 8. Yol. 1. Couarrg- rum obferbar, libro fecundo obferuat, y : humero rz oéesiiquidientiag, AResinane quoniam huiufmodi animalia fodtin dag e iio; poffefsione accuftodia domini, & qu | fapta,necdominicuftodiá PULUEW. | | Secaufa li quisin loco ficclautoaliquod ani —feperit, dominusadueríus eà furti actio- Ai d 3i Lb. VE . nem in- üiaslocoeitanum.rgeAndr. Gaill pra ig. ^00 E. J$94- CAP. HIT. DE INIYR.. 'pem inftituere. $. Gallinarium. Inftit. dere- . yum diuif, & L. Vía fru&uarium. ff. de vfü , "fru. autad damni recompenfationem aget? , poterit; nonfecusactidomefticumaliquo? ánimaloccidiífet, Esdem rationetenetuf,qU! | Capit alquod fylueftre animal quod ita coti^ feruatur muc domefticuni & manfaetumytÀ" REED itütamen rediread fuum loci.It ftit. dereridiuif. $.Pauonum. L. Natnralé * | . Ctruos. ff. deacquir;rerum domin.Sic (i quif. alat domi füe ceruum hominum frequev? | vfu quafi manfuetü factum, qui fepius agro penat ad querendum pafcuajita tamen vt [en per redeat in domini cuftodiam ,non licet&l terieum capere, Etanimaliafic ciburata qu - diu retinent animum & confuetudinem J* uertendi, noftra funt. Siautem fugam ita a, ^ piant, vt nulla fpes reuertendiappareat ; 4 '€onípe&um longe cffugiant, & in natural Jibertatem redeant, domini clle detinunti^ gurfusfiunt occupantis. ^ LP * . Decimafexra Conclufio. Domini, ti, M diLenine Afficentes, feras aperi pielibitionem in locis publicis , grauifsumb peccato - érudelitér agunt, nfi ruflici confutti [int facere. € qumaces reperiantur. Flanc tenent Angel. e ucft. & Aurea Armilla, poft A(lenícm ip fu" main verb. Vetiatio. Dominic; àSoto 197, xdeiuftit. & iure. q. G.art. 4: Martin, Nau 3n manuáliconfeflar. cap. 17, nümero 177g, ^^. éreas Gaill, prat obíerust-lib.z. obfer y, cM Aa | 0. ET DAMNO!DATO. 30$ '» fium. 1o. Schneidevvinus in d. $. Ferg, nurn, .. To. VVefenbecius inaanotat. ad Schneid, ibi €m , per text, optimum iuris Saxonicilib, z, 8rt.6r dum dicitur: Quando D r v s creabar. hominem ;. pee calicis: füper omniaanimalia, pifcesac volu res. Quarete- ftimonium diuinum habemus, neminem co. . fumcaufa poenácapitalem, velaliam corpo. — ralé mereri poffe; Sicibi. Ratio pro hac cóclu. fione eft ex iure diuino, naturali & pentium i Ferz omniiurefünt communes, & Pun: iure entium capientium,nec in vllins funt poffef- Deom dominio ,antequam capiatur, p... 89 nequaquam capiensfic, furtim comic: *tit, Cum probibitio ncc domino prohibent Wdominiumtribuat, neccapientem abzcq ii- Yéndoi mpediat, vt ex fuperioribus plené cá. fta fnhumanum eftaudire,& rurcica Tyran- nide gihuius; apud Chrillianos repérirido- minos & doricellos, qui quádo pau peres ru« tici, aliquando ríecefsitate fa inis coacti, ali quam feram reed infyluis giauifsimis - V SPAREESeoRS peeniSexcrucidnp nec. memores funt rufticosefle homine, ;'adümi ginem D r rcreatos,ciuídem h ?rediratis par *ticipes,ciufdenique turis vendi ca paces, Viri. am domini, vtverbis Gabriel, in 4. d.i. q.s Sorrolar.s. vtaf, qui multis modis & exeo i- . Wtisinuentionibus innumeris, fü o5 fubditos " S nb[& excoriansron veré defenfores do; ee used pradones & tyranni ; attenderenr; V vindictam * ; * . sof .— — CAP. HII. DETINIVR, 7 vindictam D x 1 in regem Achab , & in im^ jiam eius Vxorem Iefabel , proablatione vi- nez NabothIfraélitz. Dequas. Regum, cap: 21. forfitan temperarert , cu piditates fuas, & grauaminain pauperes. Hac Gabriel. Sunt «nim quidam omines diabolici, qui fpiritu diaboliaguntur, & quemadmodum hic ino* dium D £ 1, cui nequaquam nocere pot hominis, qui eft imago D z 1, interitum fem | va machinatur: Ita & illi maxime fzuiuntif ominem ,zd Dr imaginem creatum : Ex erunt enim hominis naturam , & efferatat ferocem,ac demonis peruicaciam induerunt hominem non raro mintis,quamcanem tnantes. Generofum, nobile, ac magnificóf nunc multis videtur, miferos ru(ticosexpill re, eorum fanguinem & fudorem exhaurif^ ' varijsartibus & adinuentionibus, fub dint feruitutem rudem, & laboriofam plebecul - yedigere. Subditos, inauditis moleftijs xationibus, martyres facere, vt hi oppre?, get 6 patienter fuam crucem ferant, tandem 2 pam quietem & omnem in ccelis liberta moleítijsaliorüg; incurfignibus fecuram * fequantur; llli vero ,itaimmaniter domin | tes, miferiam infinitam ,& opprobriá ". ternum in inferno,cum fpiritibus,ad ta? "M delia factainftigantibus, percipiant. &*^ Ex di^, devenatione,iudicium lamendum dec | " Qui p c dol^ exp tibuscolumbas, alieni columbariJ. Q7 | ulienascoluggbas ex inteationeyrtes - Sutdamni emendationem pro zítimatione, an. Medina. j | ade de féruitutib. ruftic. pra muniter DD, fentiunt. Si autem colurht, r amittant, & non feruentconfuetudigeg,. ea! deundi ad fua columbaría , tunc icquirun- tur capienti, Sylueflresautem columbz,qi b Iübuulliusfuntdominio,etiam funt cap n«- ts. Concorsetiam eft omnium DD, fentenz! tla; non effe licitum habere columbaria, cum P*rnicie & notabili aliorüm dáno, vtfiálun./ rur in tanto numero; vt vicinorum femin;. * "s & agris rioceanr, Tunc enim dominus teneretur d fatisfaciendum » PO Quantitat: ümniillati, BOW s o CAPITVLVM ^. QVINTyM, | ^£ Si egreffas igricomprebenderit acerunf,u an riti m agrü reddet damnum qui ees ] -&xed. 22. . 1 Y 3 CAPVT I 9s 64x VI. DE INIVR. — " E &ÁG AP 1 TV. V M. D ak. ^S E. X T V M. 2i r yo vel aream nisle m pou : fablata cr incenfaomnia veflitsat, do antos ptiteat, Ex panientiali Roinatio. 2 UA dA AP. Sicgreffus; cafus eft. Sialiqii e] appofueritignéin agro fuo,& daa. 3577) num dederit in fecetes viciniiuh | dumRum reftituet,. Non cüim in hoc capit fermo eft de incendio ex intentione, quema? |- s. fodumin fequenti , fcd quando quis ign id fuo agro pofuit , ad aliquem vfuni e neceffarium, &ob cülpam fuam ,& negligell tiam ignis, fatius terminos:ran(jt & incen fegetesin vicinisagris, auttrumenta iam M Eie meífem.Si quis autem in nulla (it culps/id cafus fortuitus det damnum incendio, vtp?" ligna (ui agri tranquillo flanteaére ipea e & iam ligüisaccenfis, vehemens ventusirU!" & violentiain alienos agrosigaem ud ion eit locus huic cap. An cap. Si quis domum, de voluntariài^ qi cendio agitur ; vbi hoc aduertendumi d per folam damnicmendstionem,non toll! ratio culpa & peccati , fed etiá r irat nitentià & fatisfa&tio, Quse p pitacirca candem materiam verfaritürs 2: et eorum doürina coniüngerur. Seg. 22 £f A LET Báitko DATO; : Sia | !&ESTIO PRIMA. "n Le e M idR Ll d bir atc 35 " fond ^. T " : r1 y n7 7) ; 7 * x 2: 2 ow bei crvkor ad refolutionem diftenc - 3 damus , quedam funtp mittenda; ad pleatorem fequentium cognitióhem, ^ ^ Primum. 'Tribus Pier nud diim committi poteft, vt coll nhonibus& pafsim exll. llegan is rd do , Salyc. &alijsint. Data opera; C, de bis quiaccuf. non poffunt. Bartol. in 1. r, de oj przfea. Vig. Ang. intract. malefic, verb, Cendiario, Bc iio] in repert. in Verb, m Cendium, , &alijsalibi: Primo dolo , quauz lo quisdolo, intentione, & data opera, ;lio- um domos& &dei, necnon horrea,autbona, gne incendit: & hic magis propri? dicituria: Sendiarius,c jui fic definiturab AnsekSydi eg. x edi Reg miftisin verb. Incendiarius pott ftien,& Goffred. Incendiatius propyie di. etae qui etuitacem, caftrum, domum ,fé- ag di fimilia aliena incendit, malo ftudio, odio vel vindicta, vel inimoiniurndive: inca Misi 24.0.8. m. q.r.cap. "Cum lotifsimam & in hiscap. Tad em eft ratio dé Meer ; & dolose, contitium * Wederit , vtaliusincendertt, Dicrá n V 3 (inalo ;: au $1 "CAPR.VLO.DEINIVR " — "Kalij communiter ind. cap. Tua Sylueft. if | |. — Nerb. Excomrmunicatio 7. Septima excómu- micatione. om. 13, Felician. Epifcopus Scal : . decenfürisdeexcommunic. cap.a4. & ali libi, putant iret disnotEcdleflarum & loco" fum facrorum , ipfo ture excommunicatO? "Cardinalis Cáietan. in fumma, verb. Excom honum obferuantifsimus , "& callentifsi usnonrei Eccleliaftice tum tribusanni P. muünicatio cap. 22, Aurea Armilla in eodc? verb.excomm. 23. & Nauarr. in manuali cof" feffar. cap. 27.hum.94. Voluntetiam incef diarios Ecclefarum & locorum facreru m effe excommunicatos aliquo canone:cum i iCaietan. obferuauit, & poft eum Nanarr. - &duertit, nullusfit canon qui excommun | "$ncendiarios, etiam:Ecclefiarum. Poreti | fieri, quod incendiarius,cófuetudinealict 43 particularis Ecclefia;velftatuto,excómun?, . tus habeaturipfo fa&o. Quandoauté pef tentiam Epifcopi ,aut perítatutum ince?" yiusexcómunicatus, & etiá derunciatust sbfolutio eft referuata Pontifici in d.cap: "defententia excommunicationis, Et q Ecclefia cófecrata eft, incendiarius quin d^ annis penitentiam agere debet.cap. S13. Eccle dn ce ui aliasfitinceno ^ iritest iuxta hoc cap. Si quis domum. ^ ehda etiam aliquando peregrinatio segs olymitanaautad S. Iacobum in d.cap-? | men oübrorum,& c, Pefsimam. — — Ta Nea wo T ITDAMNO DATO. ji 1 — lertia Contlufio. im oro canonico cententio[o,s, BEilende id card ardus Diaz, lococit; Antonius Cuchiusinin.. fritutionibus: canonicis , libro 4. fub rubr, de diuerfis deli&is.verfüic. Qu incendium, amhauder. vbi fupra num, fin Menochius lib. z, dearbitr: iudicum qq. cafü.390. num, . 39. Iudex autem. confüderatis circumflanti;s rerum, & perfonarum , fuum iudicium for, mabit,adhibendo etiam cenfuram canonum; . in hoccrimine, &alijsfimilibus, £ 3: Quarta Conclüfio. Ltiam de iurécigli, aui Crdiuim committit dolose, (y mala mientione teperg damnur esendare antz ozià.. Bald. in L, mei Opera; num: 4«C.de his quiaccufare non, [T enochiusin di&. cafu.390. num.26,& feq, - hningias.in conf. 2. dc incendio. À num, 4, Vndecimo vol. Andr. Gaill.obferuat. practi-. Gr. lib, 2; obferu. 2t. & 22, & haec eltcommu..- nis DD. opinio, vtlatius conftabitex fequen.. tibus & probatur Inilitde lege Aquilia, $. Ca« Pitetertio, vbiex tertio capite L. Aqui], tene- "uris;cuius dolo & culpaaliquid igne perijt- exuftum eft.L, Si feraus feruum,$.Si forni. Carius.ff. ad L, Aquil. & L. Copitalium f.In- x eendiarij cumal sfimilibus;Hine fecun uA : Ad RUN px mirer E Aquil: «emendationem & repátationem da orü. ?mnium, contraeum, qiii dolo & culpain.. | cena C8Ufa fuit: necimmérito , cum talis ine "ltiujetaminforocobleenigiaren:. ' Ural c E — $8 CAP, VI. DE INTVR. | "surali & diuino teneatur , sd reparatione damnorum , quorum iniufté caufam dedit. quippequi violauit iuftitiam particularem que iubet reddere & reparare iniqué ablat^ & peruerst deperdita, in proximi iniuriaf? perniciem. Hincfecundum Theologosnt" - folum tenéturad damna, fed ctiam ad repa? fationé.rerumomniá, quz caufa incendi] ; | perdite funt, arg. cap. fin, infra. Sic Ang?" yluefter. Aurea Armilla, &alij in!fumr?! verb. Incendiarius. & facit fortifsime P. hoc,regula fepius in hoctit, repetita : Qui 9 cafionem damni dat , damná dediffe dici Fadem eft ratio deeo ; qui culpa lataipcef um cómifit;isetiá tenetur damna emnen ' Quinta Conclufio. 5i criminaliter agatuf E. gra incendiarium dolofum , qui data petamus | vcri cies, MM est y fiim ciumaten | [fum fit incendium, & magnum derrimenzamif o, | derit. Yn haccóclufione comuniter D Dco | ; niunt, Bald. in d.L. Data opera. Cynusí " '" | Bertin Lf de ofüc.prafcét, Vigil. Ang snaleic. in verb. Incendiario. Boniface y^ Jin. intract. malefic.in tit.de incédiarij« ^s, paud.loc.cit.Iul; Clar. lib.;.$.fin. prid, | q.63. num.zo.Menoch.loc.cit. Angel 93, gf . &alijfuriftein verb. Incédiarius & p'9* 8 conclufio ex L, Capitalium. $. incepe ej $. Quiob inimicitias.ff.de ponis.L.Q9"; (2L. fin, ff. de incédio, ruina & pauf Í ol geliatione dium oqnis [pcciese dif re » I ' | 0 «7 ETDAMNO BATO. y» hefür. Varigauté mortispeenzsinll, proine cendiarijs huiu (modi ftatu untur, Si incédia- | Fiuseft vilisperfona,&infime ditionisiieng Cóburenduseft per L.d. T des vt Bald. in terprcistir Jodib- Dataopd .&fecundüd,E; ^ Capitaliü.$.Qui ob inimicitia ,viuuscóburé, dus eft.Ratioà Daldo redditur.Quiaquiinc&: io ignis multis mortem przparat, mortéquá . dlijsprzparauit recipiat. arg, L. Saccularij in fuiratione. ff, de extraordin. crimin, Vel(z- Cundum arbitrium iudicis bcftijs obi; "itur, xenim paenz equiparantur, in diérigq Si perfona incendiarij fit honefla, a «s loris ftatus, & conditionis, capite mu] "att Per d.L. Capitalium.$, Nonnunquam, &$. t4. in- cendiarij fecundum Bald, ind. L. Dstaopera,. ttiam fecundü L.Cornel. decapitatur.L, g, "adL. Corn. de ficcar, Si vero incendiü có. Wittaturextra ciuitatem, & períona honefta a. & dignitate conftituta fit, & incendiü magni 5 deportatur. Siauté perfona turpis, xuciu- collis decapitatur. Semper enim incendium iq fluitate perpetratii grauius céfetur i][o quod in villa cómittitur, DehisBald, loco cit, Sed nüc in varijsprouincijs,variz fan: CÓftitutio- hes de poenis incendiariorü, A Pud Germanos dxta cóftitutioné Caroli V, ig are. 125. viuf TXurendi funt, Etidé obferuariin Brabantia 3mhauder, vbi fupra nü. 9. atte(tatur In E], ria etiam igneeremantur, priustamen (ran. (o 04 Ktasüi, id4 ex ipelita confuetudiha oria Y tefta " tefte éodem auctore. Iureetiam Sakonico;if^ diftin&e cauetur, vtauctor eft Ioan. Schnel^ devvinusinIn(tit.de lege Aquil.$. Capite t€. tio, vcincendiarij condu&itij, quosin vulg" ri& germanico ideo mate (rorbbrenner )! pellamus, rota membratim contundantül Reliqui vero fimplices decapitentur,pért r jn art.13.lib.z. de confüetudine tamen n etiam in terrisSaxonicz, igne necantur; et ex conftitut.r7; part. 4. Iulius Clar loc.cit^ eit, fiquisnonzdes, fed tugurium combuP. | ret, non effet mortis pcena afliciendus; " pio CAP. VI. DE INIVR. — - ait: Senatum quendam Pa(qualem Curtt lum, qui deincendio cuiufdam tugurij € — ^. ui&usfuerat, condemnafie tantum ad m E ses perbiennium, 2. Augufti 15 59; De8y . tamen Paulo de iam refert; quod fue tiino füpplicioaffe&us, pro incendiop?., in enit: 28. Nouemb. pen Hinc on |^ pene qus in diuer(is prouinéijs, vel confi. : 1udine, vel ftatutis recepte funt in jg" | Aiken: o6 Ex Sexta Conclufio. Quanis quce aua ncendij fuit; d crimmaler contrata efe .— ditur, punitur vel grauifima pena pecuniaria avali , citra mortémeamen , Qe membri, !.— dance docent Baldus ind. L. DataoP^ oft Baldum, Menochius vbi fupra P7 «y G5. &irainhoc cafu poenam effe P ipad . sudicihi DD.autumantnecputo dV etis Alberici dilntianobide£ US * ; "- ds FIT DAMNO D AT O. 321 do volu t talemleuiuspuniri, quam fi dolo. 'üseffet. Dald.ip d.L.num;4. has rationesred. dir, rimo latá culpa nó infamat vt notatur Inftitut, de fufpe&t; tutor. Ef omultomings - inducit poenam mortis: - indo fi Propter am; quis non excommunicatg nd oudebet aon &notaturi ff; dein 1 it iurand. L. inactionibus; fo) | " - Septima Conclüfio, I5 qui leui culpa. caufa ét incendi) , etiam criminali poni € indifrtig £ontrA éundem formari poteft. Ba dus & Menoch. : Vbifuprá,& hicetiam alios allegatin hanc £e* | tiam; & Maranta in aurea Praxipart,4 qi. . nu m. 88. Etin hoc cafa judicisetiagg ei : trio; extra ordinem talis pu nitur. Secundi. tamen Baldum & alios , requiritur ye se leuis culpa fit in committendo , nom omit. - tendo: Necimmerito hzc differentia copfti.. | tuitur: Cum cateris paribus, maior fj t culpa, quzincommittendo & faciendo cófiftie »quí *aquz in omittendoac ncgligendo Verfarug, Yt D.Thomas z. 2: q. 79. art-4« COmmumirer | fuis comtmientatoribus ibideín TéCeptus re; Guia, Ad ropofitum Didac, Couarz in Epitom, de fponfalibus à matrim. 2. part, | Kap.6.$. 8. num. i7, annotauiz , & etiam (ét tiunt Bartol. in L;Si mora, num.16 ff Sol. | aggtrimonio.Alexand;ibiderm tumiero rg, | Ald.ing, L. Data Opera. numero j. Angel, in | Mü&malc(c in verb.Incendiario;dum docét | Rud niorculp a e(t facere, quam omittere, L » X & quod x" AW 'BoreiuxtaL.Qui edes.& Gloff. ibidéreceptó - .," autnoxam farcire iubetur: aut fi minusidé p CE X k 4 "US PE S" f! pUeUeCa - ^g 2 Ed CAP. VL. DE INIYR: ^ pe,intion faciendo, vt Bartolusloquitur. àF " mittatu rtunc tantu m ciuiliter punitur,& co^ . Acernun ' combu e & quod culpain faciéndo przponderàt * ' gutem leui culpain omittendo, incendiü c0^ / demnaturad reparationé damnorum, virtu? L.Aquil. Sed finon habet inzre, luitin cof, ft. deincédio,ruina,&c.Qui £des,inquitte? " M fmueot ,iuxta domum pofitul? : afferit s vinctus, verberatus, igne nec i ri iubetur :. Si modo Íciens prudensque i commifíerit, Si verocafu, id c(Enegligc neusfit, leuius caftigetür, Hictextusloq' y tur de leui culpain omittendo ,quialoqui^ - de negligentia fimpliciter, nam eo ipfo qui ' quisnegligit, dicituromittere, vtarguit/^ -rantaind. dift. num. 81. & in L. Capital -. 0$. Quivero cafam fübiungiturin textu: F0" incendia, ficum euitare pollent, pe?" ligentiam eorum, apud quosorta funt Yd mo vicinis fuerunt , ciuiliter exerc * modice vindicentur, & ibiillaalternat " telligenda prout Maranta intelligit; dP o, negligens non haberin zre , tuncluati ^, pore , fecundum formam di&zL. QU alias contrariaretur illi, Prediétam «94 ; ; * mitur, culpa dolo proxima ,. quz €, bora ca itidem qux luxuriz Reus eds : "leuis f in d. Je Data o RP "PIS « m | » qut culpa icut c icrg pur. pot 'iniliters &tio inte bn. Aquil.: lamni emendationem , P DS có-' Qgpiter ind. L. Data opera fentiunt , &alij malibi, &adhocelt optimus text, cum Pn in d. L. Ee m e ait: Aut. Lob NU Hue non punitur, A A E opera. Alexand, inaddir, Dartol, inf. Delinquunt.inL, Rej piciendu m, fi.de amnis. Angel. in track malelicio, I&diari Marte fupra; nü. 3. js | tendo. 3» que com n? E prafiminr , Hf lenetuy en teendp actione legis Apu tad Kid. d damni, Hanc docent Alcxa d in lu domosh editar EV ff.de € L1. Dald, In confil.a 441. in. Cp.Quidam Mag j t Grammaticz vo LSte- iin dern cótil. t40o-Aneip, Efi i pbaretur,. - & ex recentiorib. Robdt Marát.loc. cit, iteffe in decif: j7-c06li Neapolitani Di: 9 Quarr.in UT Ipófal. J«par, cap.6.$.8.. "X Dum, E P $4 —CAP.VI DÉINIVR. - D alij limitant. Deinde ex concluíione & colligitur ; quod etiam in committendo q" ^, maius& grauius fit cómittere*qu&omitte P epa in faciendo przponderzt culpz if tenebitur ex culpa leuifsima a&ione legis ^ P 7-0. "diferiminis rationé reddit Petrusà Nauaf^ «.- 2. dereflitut. cap.t, numero 59. quiaco rum; quz fequ turex incendio n3f | ui, aütleuifsima éulpa , patebit in fin. Vbi vniuerfaliter illà quzftio € num. 18. Menochiusin d, caf. 395. num. rt. Io feph.;Mafcard. de probat. vol. 2. concluf.897 num. 9. qui pluresaliosetiam allegat. Hinc. Menochio,Couarr. Mafcardo & alijscommv" niter;vt Mafcard. vbi fupra,nu mero 8. in fin€ 2v «o teflatur, réprobatur opinio Thomz Grag* tnatin deci 5 numefo15. qui vultomni café fiue lata; fiueleui, iue leuifsima culpa o af . " milfam fititicendium, damnum emen -debeté Hzc conclufio eft ya. nt €À fiatura contraGus veniat leuifsima culf? ex incendio, vt Cotarrauias , Mafcardus ;M | quil, Cá vtinconclufione leptima traditi | » iciendo,Giuene ligendo. Aliam etiam un | mm | fio magis acceditad dolum, (quinon ilo | mittendo fit) quamomifsio, quz cum" 5, folummodo-cogrationem habetEa de 9^4. vtiura malore odio dolü profequuntu* v culpam , ita minus commifsionem qu cof miísionem tolerant : An autemifi f "e fcientiz , tenea ad reftitutionem 99^ je ET DAMNO DATO. 335 Für: Ánquis teneatur ex culpa leui ,aut]euif- fimain foroanimz, ad reftitutionem damno- : ES x 2x Ls e c e E f i " 3 og TM "MI d. L. incendium & pertextum & DD. j obligar. DD. ind. L. Que fortuitis. Atca(us. fortuitos pemo przftare tenetur, vtfüprada quárto premifso huiusq. confirmatum cfr, Vbi liócetizm latius declaratum & ligi: m elo o ME ERA 2i 1 ag PRIN dens ad cafum incendi ex fuanatura efj erdimata,etfü — cajus incendi preter opunioneieius, oui cal dri. euenerit, tamenmputatur. Flac conclutio RE d - tur multisab Andrea Gaill.libro fecundo o1. Fuat. pract.obferuat. 2:2: numero 6, qui pl. sallegat, & fortifiime confirmatur cono. Es rlatéallegata fuprajim i dcm | WU : jt. Vni ecima Conclufio. Quando cupa prace- ! (00788 CAP. VL, DE INIVR. -€onf. numero r;. & feq. Menoch. numer? "21. Gatll, in obferuat; 21. numero 6. & alijali j | bi&hzceftcommunis opinio& do&rinai d. $.familiz vt Ioann. ab Anan. Henning. P Gaill. atteftantur. Ratio eft quoniam pati familias imputatur, fi ad ofücium fuum | dinet non idoneum, ex cuiusnegligentiaali" . zi damnum fequitur: Secus autem qua «1 ervoluntatem & ordinationem dom? | nus fe alterius officio ingerit: Si eram »| | minus aleretferuos nequam , tunc tencr^^— ex fatto ebrüm.L.1.$. ho. ff, naut. caup.! P Czpol.in conf.7o. vtetiam ex aliorü fent. tia Menoch. placet. Nec etiam paterfami d fiue conductor domus, de incendio fd | tur, fi aduenz feu bofpites hofpitio re fintcaufa incendi) , aut alius quifpiam, 6 | ^opera paterfamilias non vtitur, vt (atisol, ditSaly.et. in d. L. Quz fortüitis.& po* - , "Mafcard. numero 0o.Quia hacrationelP. ^ trifamiliasincendium fortuitu m effe. die. «um eorum operam nonelegerit, ^. ^ Quinta Conclufio.. Quando inbabit4t?", Dm dr vigiles, € diligentes , nif 4 £79. , | indicia probentur , nulla pote[! eis ari ep lg . tione ificendsj dame eri fnomcavferdeerigi ^ | Baldusin cófi]. 491. vol. 4. Alexand- Pad | «uisex argentariJs. $. Pratorait. ff. de ^; & in d. conf, go; vol.1. quad inantid? /. jf voluminibus habetur in vols jug ip. Vilis & oportune confidcratis his py Wei Y ET DAMNO DATO. L3 bus at ón.inL. Domos. ff. de legat. t. Calcan, In conf, Aer ind. confil. 7o: Marfil.in . Confil.77, incip. Ín caufa affertz falfitatis, nà, ; l3. Apoflil.ad Carpol. deferüitut. rufticorum bre dicta Grab; Mafcard, v d. vbi fupra, humero r9. & alij alibi.. Kátioeff, quoniam. tum tales inhabitatores confüeuerint effedi- ligerites & vigiles,fempertaléseffe refümuns tur, donec decontrorio cóftet, & fic hac pr- fumptiotanquaim fortior eliditillanqua ejt Cótra inhabitatores denegligentia & omifitos ne; facitad idem ; Quod emelbonus, fem ASA Aene ^od dli genercDoni, ve arf. allegat. d: num. 1. & Anditas A T intra&, de prefümpt.reg.2. prxtumpt,8, Menochius de prafümp. libro quinta prz. Umptg 70 Lip d TW . Sexta Conclüfio. rini iti vna domo x eit perfona, vtpote é$ pate: familiat , cum mtegrafas " ie T h iria e bofpuibus; aut due funt f amlga, Via in péfieiyfcriói Gr obibabitatttium varii atey, uiltituditemqué jpnoraturs à quibus incendium imi, Mm fumpferit s aut cuiue culpa inceperit , tuve íjeysg to, "etur à ? incétdio : (y omnes ab ane alfoluuntuy, Conclufionem doceht Baldus in [ si cc di; tur, ff. de pigriorar.a£tion. Cepol, & loann, 3b Anan. in DD. conf. Alexand. in d.cont, - 362. lat, incorifzu6. num. 2. lib.i, Marfil. in H l. numero I14. ff. ad L. Cornel. de Sicar. a aning. in d. conf. num.19. & Meno. in * fáfü 356, & lib. 1, de pius ptionib. q. so. * qui |284 €AP. VE DE.LNSYR 5 "qui plures in. hanc fententiam allegat. ati. ell. Ononiametíi prefumptio (iz, quodall^. ' quis ex habitantibus incendij (it cauía, tam" ob iucertitudinem nemo conueniri pote Etíi enim prefümptio Gitquodaliquisin do! mo;caufa fueritincendij,tamen hzc przíuf ptío indeterminara eft, ratione perfona. V. de a&io quecertá períongm refpiciz, in. cafu excluditur, przfertim cum hac prfutf piumisitiebilis tenuiíg; fit, vtpote ip cuf! uifsima in omittendo & ncglig&do cófift facileq; elidi pofsit,ni(i alijs indicijs iuucti/] - - Septima Gonclufio. | Co udor dorus , (o ! contractus locati C* conduci , non denetur locatorito, ffpondere de damno dato , ex inceudioob culpam ire | o famam, nifi. aliter conuentum [ut in initio cont "Cepol.in d.conf. 7o. Henning.vbi fupra mero 20: & olij alibi: Ratio efbclara : QUO, in contra&ibus, qui (iunt gratia & vti, . - vtriuíq; partis,qualiscfi fecundum omne | tractus locati & conducti, non tenetur fl | - mifrdedolo,culpa lata, & leui,nóautem P - fima. L.cótractus. ff, de reg. iüris. Inftit- busmodisre contrah. oblig. $. fin, SiC** 4 untcommuniter DD, - Bartol, in L- o Nernaín8. q. principali, ft. Depofi:t- p^ in.d.regulá, cótraétus. loan, Laymolen- 19 ^ £j 1: de córodato col. $. Gloff. &DD.inb $ quis domum. $; celfus, & in L.Si mei Qui columnam,fi. locati. $m mifta i oit Locatio, Angel. ntiqa, 25» y luelis q-7 ! 9 ul * UII. on ^ - hod ET DAMNO-DATO.- No . S9mmunem dicunt, Nauarr.in manuali Con«. cffarior, cap. 17. num. 179. X alij alibi. 2; Octaua Cornxlufio; Si incetilitms iyfergtug v Ritimicislocataris, vel adinivriaim ems , tn condu, T ign te ett d 44910 ' AC » ges Si merces, ff. locati. $. Culpe. Damhau criminal. praxi.cap.To4. num, feq. Mafcard. in d. concl; $92. num, 21, Alij. slibi pertext.in d. $, Culpa: Ratio etiam clara eit, Talisincendij & domni inde fecu titlocator, & non conductor, -Ergo hicnon . teneturad emendationem damnorum, 4 3n - tnim caufam damni dat, damnu m dediffe, i- Gtür, vt eft regula in hoctitulo cap. fin, Con ciufio habet locum fiue inimicitia orta fit "ü n P4 ápfius locatoris: fiue abfque ipfius culpa, Bartol; & Paul. Caflré. in d. $; Cul pz.& Bald. ibidem, plurain conrmatioticm huias con- dufionis adducit Mafcard. Alia tamen effét Yatio fi ab hoflibusipfius conduGorisincen, di E Betis pef cond e inimicitias cáptafiec, & d. L. Si merces. $, Cul, ' P? Vbi dámnum quod quisab inimicis pro-. Prijspatitur; cenfetur propria Culpa pati; & : €xprefsé determinantSalycetus in d. L. Qua fortuitiscafibus, nurero 9. Vbi docu Vria incendij difcurrit, & potteum Mafcard, Vbi fupra num. 16. UB AE. Ro "Nona Conclufio. Cendullir quando c«]p.« [a.. LOV6 Heus meeudj caufa fuirynov fal tenetur de d mp MUTntrkunia m ahis fd eid provi cdilus - 3 " "cAP. Yl. DEINTVR. edibus, quas incendium: confunpfit. Concluftoneff | traduntSalycetusin d. L.Qua tortuitis: | L. Si vendita. in fine ff. de peii eccomungue 4 rei vendit. Baldus in conl, 4 42. incip. qu /. dam nomine Reftoriuslib, 5, Petrus de Mar í | dis in tra&at, Societatis. in 8. part. quel . Menoch. in d. caf: 390. ntm. 14. qui p resallegat, & Mafcatd. vbi fupra numero "& alij. Rationem reddit Baldus & p eutmiuniores 'Quoniam culpa etiam nf propria cafum pracedens , in re alienos | | lig;re confüeuit. du Qui occidit. Ín hxc ad leg. Aquil. & L.Si (erausferuum$. S145. infulam; eod. tit. Cum etiam vnius (8f alium in periculum trahere non pr v - $i feruus ferum $. Si fornicarius.Exq 'culpaquíis teneatur de incendio a&io EX- in q. proxima fatis fuperqyexplicaté" ' QYAE STIO TE 14 fee ufo incendyj Pro TT ades intermedias diruere ,- dr qué ed cafu teneatur ad emeudationem- : rum i ONIAM .iídiuerfr , initerpreribus par m refol free alice: a wii *s ÜLQQETDAMNO DATO sy. €X ct : D TiT Mt arto s eneruy qui cedlpa incendg initium delit Hanedocene, y , hosin fine. de fentent, exco munie, ij XE , T : on [em * Ueft effe dubium, vt patetex füpra dictis: P nas edeg. 4, quay. Tüerescty intercidere , incendij vendi Prati HS | j | fumo.$, c d dicitur. £f. adi. ges intercidit, Nam hie&rib; 'eruenitiguis, fitieante extinQus et re, & in [. x L.A uil, T&ionem cefha UTERE. à, $ Ouod viautclam, a , | | ind, » 26 (CAP. YI. DEINIVA. 4 indL, Q0 naufragium.$. Quod aitpraetofr. Ratio conclufionis eft... Quiain tali cafu do* | t. mus vicina dirüitur, non caufa offen(ion? - 7 fed defenionis , & fic licitum eft (t deftrueit *j "alienam , ne dé nfaturíus. Eadem ratio gne, licitum e(t facereau&oritate magiftratuf "quindo exiftimathoc neceífarium , ad arcet! dumi ignem à maiori conflagratione, aut abundantiorefn cautelam ex d. L. .. Tertia Conclufio.. Meri ^. Afi firi, fitum vicine ades deffrnantur , "us 7 latins euagetur, Jiignisalias talesedesetiam Z5 «— fiffet nemo tenetur adreparationem damng grum,pro ^ fruta edibus. Hac conclufio fatis vl L.Sialius.$. Eft &alia. vbi text. fic habet. | E .-. aielleü damniipiuriaactum fores quam - nullam iniuriam , ant damnum dare vid /j turyeque periturisadibus. Gloff. Bald. & | ^.» AMbidem. Salycetusin d. LaSi vendita. pr^P^. .. "finem, Ex circumftantijs autem colligi , enignis etiam peruenilfet ad Yicinasedésn $4 iventus fit validus, i ignemque vi 77. entiagmpellat , in aliquam partem, E uu minea fünt zdificia;autaliasapta dile ad facilem ignis rece tionem, autiam ad? | , nisinuafit partem dium. * . Quarta Conclufio, mE Es -dncendum Vicinaà des inuadas y 1 AMAT OT DAMNO DATO. — jq Commhnifima DD. Licet Partol, in d. $; —"&alia, diffentiat , vbi exiftimat damni - Téparation p effe reparanda à vicinis non conuepis 7f:-d re iurisfed hocBartoli fundamentum ( ubuer4 ./ terettotumius: Non enim fem fpe&tát ad eum refarcire, cuius ell res, feq per regulam iuris fep? iri hoctit. Tepetitam, Qui caufam damni dedit, caufam dediffe dicitur, &íicetiamad reparationem tenetur, Cóncluz. fionem docent Hoftien. in us pa deinen. larijs, & poft eundem Angelus, Sylug Ee. z *a Armilla ín verbo Incendiarius,. Bal us Angelus, Raj hael Fylgofius necnon etiam | Parto] inp. RS de e », Rhodiam, "cric, & Paulus Caftrentis ibidem inL; r, * "'elinusin d. cap. Tuanos. Baldusin confil, 22! incip. Pun&us füper quo ;' quidam, omine Reftoreus. Salycetus in d. Qua, 1 eTtuitis. in fine, C. de pignorar, action, Andr, Gaill. practicarum obferuat, libro Itcundo obfe at.22. humero s. Francifcus urzab, libra primo;domm : Opin; conc], - bs, numero 5. Determinanthoc DD. iriquit, l'ulgof ex illa le : Silaborante, in qualus - "lcónfultus Pan! sait; AEquifimum enim "t temmune detrimentum fieri eorum, . ü Opter amiffas res iliorum » Confecuti Jt VE merce: fuas aluashaberent, Cii & ENS Ya confen« (M *e "il r Miet um Ei ^s ba "4.5 aU. » ] Ld gr E D Me] ^ ficio & fammaequitate , debet facere; qu E Me - fagariam-ff,pto focio: Hinc Hoftienfis, At^. . quod tii lioccafu in refetione damni, quo^ .— facit vicinia, debebit detrahi portio ; d r Albéric.in d.L;Quo na fragiu Prgro | | Y E CAE VI; DE IXIVR. ' konfentiunt. L. metum. $; Sed licet. ff. Quod metuscaufa. & Li. Cum daobus.$. Quidat? 4 gél-Sylucftz&alij dicünt, quodiüdex, ex 4 0 vicini fatisfaciant; pro parte fua, & addit.39. Pánormit; in hoc cap. Siegreffus ?annom, contingeret illum, cuius domus deuaftát? iuncomiputationecommunis,& ad hoc iid notabilem Gloff. in d,L. 1. fad L. Kho: 24 DD. in L. Ab omnibus. $. Siadio. perill! cfféctüm huius conclufionis dicitur, ad q^, rüm zdes verifimiliter incendium poter, tendi;quod isdicisarbitrio cómittiturshs,. | ta mentem Alberic. in L. Quo naufragi! — $. Quod ait Prator, td "m j ^Quintà Concluf. Redifrimi poft fieri f UN. in ciuitate , vt facafi fortuito ignis incevdium fg | néce[sitate vigenti vicine edes e[fent diruénd s" "m. | "num veficiatur à tota vicinia. Hacc conclu ig | conformis precedenti, eft contra iere 4 vbifupra, quer etiam refert ,mectamC id robat Ludouic. Pologninasiradditió y l «confi. 7r. loannis ab Ànania:- atio Eg conclu (ons in przcedenti pert m com ma &quitas eft , vt quod pro malto et "m modo fitjà multís reparetur: ye el Ins : ext. fi. Meleg.i. Vicinia dutem quantum? ! | : E L ys ox Quod Paduzftatutum fit, vt huiuf- eb di n s inifa- &itiniuriam, »cum commun pM ATUM m aedis Sc ciuita qpati vnum siot qpaliynum corpus, incuiuscon- Íeruationem omnia membta tendunt, & vno membro male valente;cetera auxilium fert. Pro hoc ftatuto funt etiam iura & DD, qui fundant opinionem tile damnum efie repa- Tindum percommane, vteft videreapudTo. annem Andream, & Alberic.vbi füpra, pacie adidem quod Gailbelm,à Cu neoin d.L. $i aborante. fad L.Rhodiam, /deig&u, per .. Text, ibidem dicit, quód () miles vadi tad bel- i mpro defentione patrig & f1 fnerit interfe- &us equis » quod Ciuitas tenet ur € meridare, &hoc propter publicam vtilitatem ;. Quod Fiim tamen cum fumma moderatione eft Antelligendum. , ncc per omnia propofito ! s Ur VICWnA edes proconjeruatione aliarum, nulla oritur s Buiufinodi fato obligatio reftituendi Teparandia, S Mhanataex aedium tali euer[ione, Hanc conclu NE. Jleuiter innuit Àlberic.in d, $. Quod : AtPrerorj& ànobislatiuscomprobends eif Busco icto$, Quod ait prtor. vbi textus jS JEEP 1 35 9 b PUN To "xg46 . "CAP.VII. DEINIVR. ibo E o Prima Conclufio, Inrepublic o: j t os duplex eft pote(as Ecclefiaftica c facularu. Heg | | ,. «lufiocommunis,elt omnium, & fatis pr br. b A URS. CeMEDE D d. 1o. przfertim e | epiitola S, Cypriani ad alianum Imperatof* | ibidemin cap. Quoniam idem mediator D "&hbominim homo CunisTvs IzsY, fic à&tibus proprijs & dignitatibus diftindP officiapote(tatis vtriuíque difcreuit, prop? volens medicinali humilitate hominü core furfam efferri nonhumana fupcrbia rurfusil | ápferiorademergi: vtétiam Chriftiani Imp? | |. yatores pro atcrna vita pontificibus indiff | Wo cent, & Pontifices procurfu temporaliumg 'tummódo rerum imperialibus legibus ifur:.quatenus fpiritualis a&io à carpa! T c: "diflaretincurfibus& Do militans min? Foo fecularibus negotijs fefe implicaretzac VP. S UA ph mpi prefidere videre" D C. quielfetfecularibus negotijsimplicatus ^ P 2d Oed en edy eris. ibidem. T EL e Duo funtquippe Imperator Augutte; qe, | * prindjpaliter iic mundus regitur,s Aug *.- "taslacra Pontificum , & regalis poteftas - quibus tantograuiuse(t pondus facerdo "m quanto etiam pro ipfis regibus , vel Ig. i ER-. & aM .. JATME |^^- "hominum in diuino funt redditurteX^ons | 2o; ^ gationem, &c. &incap. Noiiit, de. e [^7 &incap.Solitz, de maior. &obed- Peer [^o gera. Ad firmamentum cecli hocelt df E 4 falis Ecglefie fecit duo mogna lumine? ^ ti [ ] » ? v v M *t us »/ : Ero rU XE Ys m LI bu Y ait n d nfiitui 5 : Secunda: HiCA pot d tür)ex- 'omimunicauit, Beatus cuam Ambrófius licet fan&us, non tamen vniuertj]i; Ecclefig Epifcopus pro culpa que ab alijs facerdotibus non adeo grauis videbatur/ Theodo fiu; ma. gnüm Imperatorem cXcommuhiicani ab Ee. lefizexctu fic: qui etigmin fuis; riptisoflen. £3 quod aurum nó tam pretiofius (it plum- | ?9:quam regia poteftate it altior ordo (acer. A d dotalis (g48 — CAP. VII. DE INIVR. p A ». doralis,hoc modo citcaprincipiüfuipaftora ^ -— lisfcribens. Honorfratres,& fublimitasEpil* - .. «opalisnullispoteritcóparationibus adequat — Pri regum & gori compares & principum | *. diademáti : longe erit inferius quam fi plüb* — métállumadauri fulgorem compares: Qui" pe cum videas regum colla principum füb- pie genibus facerdotums & ofculata eoru | cxtra oratioribusco umcredantíecommW — nieari, vel muniri, Sic Gelafius Papaad An** | ftafi Imperatoré,& in d. cap.Solitz.$. pxete^ - 4 fea. Sed illa quz przeft diebus;id eft, fpiritu, AES libusmaior eft : qua vero carnalibus minor? 2L. vtquantaeftinter folem an i d pontifices & reges differentia cognofcatura . eftinfignistext, in extrauag. communi: q* di £v í ! 4 : incipit: Vnam fan&tam Ecclefiam , de maio" ^." firate'& obedient. f. Ogortét autemgladii , ^ | — effefubgladio: & temporalem auctoritate? E KU AC Qa vi cip M cum Y; " s s poftolussRom.14. Nó eft poteftas nifi à y ejüz autem funtà Dx o ordinata funt. Nóa0 vid ordinata effent: nifi gladiuselfetfub gladloi tanquam inferior reducereturperaliudin? 2 — prema. Nam fecundum B. Dionyfium ^. diuinitatis eft infima per media in fupe reduci, | Non ergofecundum ordinem: p" ! ueifi omniaque acimmediae : fed dor E: per media , & ipícriora per fn ;erioraae ^g, 7. . - dinem reducümtur. Spiritualem aure | m. dienitate & nobilitate terténam quam" M digitus nobls Vtrum SUM | beredi&ione ipfiuspo- ione; S. Ignat, marty oldadSmyrné-. fes, idus cce eter; e Chrift Domini pofttelürre&ioné nouitfe huic cóclufioni et. 1am teftimonium perhibet,dum air; Honóras te Dzvi| vtau&oré omniü& dominü, Epif- t Copü sutétangtá princi péfacerdorà, iri; iné Di ferentem, prihcipatutm quidem fec, dá eum,facerdotium vero fecundum Cp; TU &bpoft huncetiá honotàáre oportetreg&, Ne. moenimpotiorftDro,neg;fimilisei eg. — — | Pilcopo honorabilior inÉcclelia;facerdotig e qm €0 gerenti pro mundi falute: neg; regiqui$ fimilis eft in exercitu,pacé &beneuolétis dm. nibusprincipibe cogitanti, ( poft pauca) Sa. otiü etim fuifia eft omni honorà qui jq hominilyns cófiftunt:g fi quisinhonoray erit, tüminhonorat, & Dominü Iefj rj Chtiftü Primogenitum totius cfeaturg & folum ma. turá principem facerdotem D rz. Chryfo(?, lib... de facerdotio, & hom. ): dé verbisIfaie; . VidiDominü.Sacerdotiá priticiparus ellipfo | Fl regho vetierabiliusac main ( & nónullis | qisriectis)Eoq; Déusipfü Ie galecaput facer., epp Qhanib? fubiecit, nos erudíés, qi hic pria. | PA 6 ilie màáior, Siquidéid quod minus eft benediátio. 3jo CAP. Til. DE INIVR. ; benedictionem accipit ab eo quod praftant use(t, Beatus Ambrofiusin lib. defacerdof^| Ai dignitate, cap. 2. verba allegantur AGelalit An d.cap. Duofunt, D. Gregor, lib. 4. epi 3t. ad Mauritium vult facerdotes cffe deosif : ter homines, ea de caufaab omnibus ctiam 1e ibushonorandos & infériturur. q. t. cape»? . €erdotibus, Ad quod declarandum memo ' bile eft illud fcriptá à Sulpitio in vitas. tini, dum refert , quod Maximus Imperat | «um in conuiuio federez,afsidente fibi S. jJ | tino, ac pincerna adbibendum fn primis cem Imperatori offerret;is ad Epifcopunfi fit qui etiam bibit, & poftea non Imperat? fed fuo presbytero calicem exhibuit,iudig etianr presbyteruayegi przferendum tiones etiam funt pro conclutione. PrinatH | . Épifcopusregem inungit, & benedicit 4j, mecontradi&ione minorà meliore bencd! ) Qui r Pi AM ' Salycetu fatione; num, rs. rem,& n genushumanum habet. - adgfibiftrationem: cum eius fünGio verfetuy t circa curam animarum omnium Chriftian o ; : rum, .quilongelateque invniuerfoorbetegz farum vitamagunt, Et actiones animam falutemquehominis concefnunt , x nto x- cellentioresatque digniores funt; quan odig. nioranima quam corpus. Sed hic la ius perz tráari pofsicardua illa; & à multista àquae- fis ET Pautifex à DEobaleat fibi fam iuz Tifliioen, C poteflatem temporalegi t0fo orbe tere arum Chriffiano habitu; adu, c exercitio Tránflato hn Imperatorem? | Velclarius An poríifez (ji do. tb Totius ipundi itin temporalis ficutim 'Joinituaz - fü Vr eliqui principes fuam babeant ten por 4l em ri(isiignememanatam à [ammo Pant;fisz... concefc A rinantem partem teneat multi j jqüe tan nin Thcolofia quam ture Doégz MEER EA) Us libro primq ae S ^ &u EcclefZart/s7. Augull- dencona depo tflate Ecclefia. q.Lart. t, &. as in aliquot | "I & eo allegato S. Antonin, inf. par& tit, 32. |: p. $7. Syluefterin verb. Papa, q. 2.laco- |: ea almain, in tra&, de poteft. Ecclef: & fe. Vari, Part, 1o. 9. Plura pro hac fente tii b. on adiert - f ;? I E m cx o Wee . t Uc Eo4a- s Carru DEINDE OM .." adfgrt Gloff. Innotent, Papormit, Hoftie?/ ». — —eann.Aodr. Decius. Artharan: & alijincap*. JE . 'Nouit. deiudicijs, DD. comimüriiterin cap. L7. 0 Caufam que. Qui filij fintlegitimi. Afchic/ | no ERA ito r. 1 L2 R C UA a [^ .0- duro. Oldrad. confil.8s-incip. An Epifcopu* 5 7057 Bartol.in L.r.$. pcefides. ff. de requirenc. -—-" lisafferenscontrariam opinionem effe hizreth 50. cam: Idem Bart.in extrauag. Adreprimt? Le x "dam, in verb. "Totiusorbis. Paulus Caftreil — t». $nE.Nonfibigitur, ff. deleg. &alij alibi normit.in cap. Si duobus. $. Denique t E. 4 | | d 7 mes ud fi, 1 $e, Couaprutías in relect.cap, Peccat d if- E E Vafquius, illut. ch den : E (51 principio, &ex Theologis Iosnve, reg AE Peta Peu. Paludanus in lib.deP H E. Pus Doórini , iure, X Henricus fummo Pontificelib | iibi, & hec minc communior & re ' Videtur opinio quam plurimis arpumentis munit Nauarrus. Quz contPBitdois mili- Untidem, & Turrecremata in d. cap. Dug mo funt, & poft aiios Bellagmin.: cápite düintó- » 3 9luunt, Hinc conftat malefenfiffBartoLig |— . ^3 &- L.1. fl. deacquir. reis contrariam prima a" re luz fententiz effe hzreticam, ner Mn oet LAS . Vadidiffe Antonium à Rofellisintr &.de po-. etat Papa & Imperatoris. $. JNe prolixius, im. qhi tractatus habeturin vol, 4. Oceaz EV , s, Mtis; quando vult hereticum effe & inf3: & 'Ü"üm dicere quod vniuerfalis adininillratig - ^. | | siporalium fitauteffe pofsit penes Pontif. $^. ipi ceutpMerfenteptanadin Tom ge. 0 | "quam Antonius4 Kofcllis à vero eirduo* "a 8 n rs & LI b. XR. Ly. cree Natarrüsvbllüpra Dumerg 4c&gde ^ 3 | qe Didacus Couarruuias idee iu | Wr à E ^ 9. anno- — | ts ^ Quia eum nihil cert in iae done - * : dg gia definitum fit, nec aliquid ex fi- ^ us» eamentis euidenter col!iga io NEU. Utios: bos : igaur, difpas : fpicione pmiontlocu$ eftab(aueBberefis fuc o | ww Délndepro vera; partecefebresáe AT 3 AMET IS plurcs (Hue 0 CAROVILO DE GNIVES — - pluresijque Catholici funt DD. Conceduf /.|^* tamen plerique ferc pofteriorisfententig D . Pontificem indire&e habere poteftatem in^. poralibus fummam inter Chriftianos etia , ' fuperreges & principes, "quatenus ea fcilic" .— xülis neceffariaque eftad Catholic Ecc]e!" -.. Tegimen& fpiritualis poteflatis'vfum &cX^. iuge /: €utionem fic: Navatrüslátifsim? in d. n08P. Bor 3 cbe s erfuübfequentes. Cou. ^v 0 2s. Vafq.Sotus. Driedon. Vi&oria; Bellarm" «7 Petrus dePalude. in ditra&. Nicolaus $a0^ | "EE EU V uslibro fecundo. Vifibilis monarchiz, €? | EI fecundo, & alij alibi , &id ignificatur ín E 1 p" ^P venerabilem. Qui filij fintlegitimi,g! E. do Innocentius III. afferit burifdiBioN, ^ temporalem folum cafualiter Pontifici y ercege. Hanc materiam Nauarr. Vi&tor" j . Bellarmin? moltis clariorem reddunt p | [! " ^. quosle&orem remittimus. Efteniyf? | pé . ánftituti fines ex profeffo latius de hac 7 7 ge lludtamen prztereundum non ^os -.7*.5 staquorundam Do&orum errorem » 4 | pugnaretemporalem iurifdi&tjone? 725 am efle fpirituali , vt cernimus Ge Pontifice ,, & multis Germani pr!? y tefta* .— «le poteftates ibi mutuo repu nan iri Pi ES i i 4 * A ege mem : CIC it IE ird m m Í Ls VES E ml RODOUBEL. wu DU ET DAMNO DATO. 3 1 y. nantiquo Teftamento Moyfes fummus | SFinceps & rex fuit , fimulque& füpremus Pontifex ac (cbr os. Sic Mach b Boiss ' CR Cerdotes maximi,& prin i duces "Apere ; populi Hraé-. tici extiterunt vtnotum eftex libris Mischa. . bzorum, lancrem latiusoflenduntNauarr, ind. notab.;. num.77. Petrus Bertrand. in. — trad. eorigine iurifdi&ionum. q. 2.in 9. vol. Oceani luris, & Bellarmin. in d, libros, €ap. 9. : " ; hes $ | Tertia Conclufio. Sime initris ez potofas '! Ecclef sflica ieramperatorie & fécularu invaderepoe Weft | nec imperatoria aut citi atitloritas iuga Eüle. ^ fiflice aut Pontificia pote[Lati infringere , «itvfura Pareyalet, Hanc conclufiongm: dócent D D. Comrnuniter in cap. Nouit. deu dicijs. Ot ^ drad.in d. conf: 85. &alijalibi ,, nece(tinea. "Mubium, Probaturcap.'Cumad verum.d, . ; | » Cum ad verum (ideft tempus Chrifti) |. Ventum eft, vltra libi , ncc Imperator iura Pó- Vhica usarripuit : nec Pontifexaomien Impe- Tatorium vfürpanit: Qtoniam idem media, ' Or Der & hominam hómo CrnrsTys Tg- | avs; pedea & dignitatibus diftinz 13 S NL e iis : officia potefta Vt iufque difcreuit,&c, pulcher text. inead. d. cap. Si imperator itholicuseft (quod filua pace ipfius dict- rau filiuseft, nonpraful Ecclefiz , quodad EX , qa; Benentcompetit, difcere ci conuenitaon aeSTé t habet priuilegia fuz poteflatis quae. ; c rándis legibus publicis diuinituscó. VA oe We 3 fecutus COE SA EC E P - quis, & cap. Placuit. 2. q. 6. & L. 1. $. Si quisi. | $* Me eT f "t zw? : Uu 362 '- CAP.VIIL DEINIVR. .... — appellar.ff.deappel, Hinc cófuetudineinduc . nonpotett,vtà maiortad minoré (ine inferio" ' rem,autetiá paréappelleturfecundü Gloffam &DD. receptamin d.cap.2. Quiscítconu? | naturam eflentiaomqueappellationis, nec me: . fetur nomen appellationis. Praterea iude "fecularisig hoe cai fi randet , aut inhibe£ I dici Écclefraltico, Giue officialiaut facit n0* .mine proprio, aut fui principalis Epifcopivdd Archiepifcopi.,Si norhine proprio,nou y) | v jetfunmimandatum , nectenetur Ecclefialt" cus obedire: cum fiteo inferior & minor,n liabeatin eum iurif(di&ionem : $i nomin f principalisEpifcopi, aüt Archiepifcop m 1 "tominus valet: Cum habeantidem tribuf? & eandem iurifdi&ionem per text. in d. ep * Nonputamus,& cap.Romana: Si idem trib". - pal,ergonon poteft mandatum & inhibit fieri eluspomine : Cum ficuti nec ciufdc ad feipfum poteft cffe appellatio, vyD D.C. " .."Glofla in d. cap. z. de confüet, ita nece, pofiit verfare mandatum vnius ciufdem4 ad feipfum. Siautem quis exiftimet» qu prlatus Eccle(iafticus maior & digni0T c7, '"Ntfecularem getit magiltratum , quam MU clefiafticam habet itirifdi&tignem » Be dubitare poteítan fo! fit nas in ccelo a, Junazre.cap. Solitz,de maio , & beds " /" terea, Poftremo fic ipflituentes, aur proc [2 Xeiaut acecptantes dppellaiones Im ". | - - S fag ] e. - ! a VM AMET bAMNODArO. ^ 3j 3 * Quinta Conclufio. Epifcopus , aut Archiepifce- 00 200 pueinexecutióne & exercitio fui officier iurifdiéz EE * | 2. e ATE debet dependere aconfenju, ey v [agito * " poteflatu fecularis, Hanc pono contra quofdam, qui Fpifcopós nunc faciunt inferiores laicis, | ita vt inexercitio fuz iurifdiclonis debeane: — Epifcopitequirere laicz poteftatis placérum ' & confenfum,hoc dico fineiniuria potcftatis, v KlibertatisEcclefüaflice flerinon pofle. Nunc Brimprolo ex facris literis, quae vocanrEpifco. pos Magiítros, Paftores, Patres, Principes po-* "phlorum,&c. Vtpafsim patet verfatisih fa- -€risliteris, . Atiniuriamfapit, quod mei. fter difci uli, pator ouium, patresfliorum, &c. confenfu & placito indigeantán (o off. * .eioexercendo, Hincilluds, Gregorij in ep. R ad Hermannum MetenfemEpi(co um,rela- : — tumà Gratiano in d. 96. cap, Qui$ dubiterfa- |. ftdotes Cliriíti regum & principum omni. umque &idelium patres & magiftros cenferi, | G enne miferabilis infaniz effecognofcitur : 85 patrém; difcipulus magiflrum hbicos — *.* ] " *- petur Bi LJ * H 1 ^ ud $ Ft "APA — Our. VII. DE TNTURES. , hetur fübiugare: & iniquis obligstionibus if^ lum fuz poteltati fübijcere: à quo credit now Los J"folüinterra , fcderáin ccelisfeligari pote? AE | folui;&ibid. incap. Duo funt,ex Gelatioat | . 7 Anaftaliü Ii peratoré; Nofki itaq; inter hec 6$. " — jllorá(intellige pontifici & facerdotà) tc p*^. "s derere iudicio, non illosad tuárédigi volum 7 .* taté Talibusigitür inftitutis, ralibufque fult — | 'au&oritatibus pleriquepontificumalijrege? — alij Imperatores excómunicauerüt,&c. vp P . placito, fiue placeto vt nunc Curiales app*^. . lant. Epifcopusredigiturad volungaté fecu^ ris,& non cótra, & ibid£in cap. Si Imperató! audire d ; quod fala pace ipüusdic" mus,filiufeft, non przíul Ecclefie j&c; Kit finc; Imperatores Chriftiani fübdere debet I €xecutiones fuas Ecclefiafticis prazfulibU , TN nonprzferrc. . At ftante beneplicito fend a laris magiftratus. ^ Epifcopusfuasexecut , |o 07^ nés& fuam voluntatem debet fübdere 7 -v 0 Juntati & determinationi fecularium; ib E "demin cap. Nunquam. Epifcopis caput fü í . dereprincipes folitum eft,n$n de eoru capit? 'bustudicare.Hoc facit& illud Bafilig ImPoss : - torisih a&ione ro. Synodi ectauz gene? " jnorat.ad Synodü: Ouantecunq; enim S 1 i gionis & fapientiz laicusexiftat , Ve*€ Ps a E^. ., vniuerfa virtute interius p ,donec id 1*5. eft, ouis Vocari non definet.. urfusEp" : EN us. soesinqs fit irreuerentia H d 4 6. E Asi us 5 ni vartute , donec antil x M ^ Ce— ves M^ Non apicc . "- T Lu jm &vc j cw ^ UG x ; d. RM : "ma. * LI p. S ROSNCT "o coss mdber — mrt ARCRECEEA, OPUS PR c Pàtietur. ewe nobis ratio eft in or. d P Tüm fübtilitatem d juae fu OS rtét ergo nos cum tfmore & fidefync& rahosaudíre, &facieseorum vereri ( cum fint ix miuiftri Domini omnipotentis, & huiustor mam pofsideant) & nibil'ampliüs, quaíneà quz üoftriordin sfubt; requirere Nüneau. | . "téni, vevidemus, adeo Tafeeg dB fipcaé niam accendit, vt obliuiftentespropris orqi.- Dis, &qu od pedes fint m inime cogitans fe. | £em ponere velintocuiis(non vt nátüra fe has- €0 ficut ipfi cüpiunt;&c. Seamáo, Epifcopis | txinftitutione Diuina, & mandato Dei e E it non folutm pafcere pabtllo verbi oues &- E fübditos fux Ecclefie fubie&os, fed étiam ip. lauCtonitatem in regendo, iudicando, vifití- coghofcédo, corrigendo, & alijsoneribus 2 cx officio paftort, magiftro;iu dici. atri, fupcrintendenti cópetunt, cone nt; 2cenim omnia cóftantex. epytheri: quia. &tz litere Epifcopisattribuunt, Epifcopos e. him Spiritus fanétu$ pofuit regere Eccletiata. *iquamacquifiuit fanguinefüo.AGor.io. d bu tt paftores& do&ores ad cófuratione ME orum in opus minifteri], Epher, 4.De ' P nominibuslaré & do&é Bartol. Carfan. . , . MHiranda poftea Archiepifcopus Tolg CNET » tànus CRAWUR. Sen . * - DA « k » utifont — 20 3 jóó — ' CAP. VII. DE INIVR. 4 .tanusin lib. denecefsaria refidentia perfon?" -Épifcoporum ; cap.6. & breuius Domini ASotolib. ro. deiu(titia & iure: q. 5. Si hac", s ficia & munera competunt Epifcopo cx iuf, - diuino, vt dubitari non poteft. Ergo etia iex necelsitate competunt omnia, finequ bushzc expedireénon potelt, áutcomfm d ; den ierdm Cum ratio naturalis di&etquo. | . .€«ofmiffo vnp cenfeantur commifífa ; eti4^ ». Alláfinequibusillud ; expediri & ad cfr au | 2 , deduci nequit, cap. Preterea. $.fin. dco M | :"& poteftideleg. Quia ex eo in uittext; qu^. - caufa fibi committitur ; fuper omnibusq ad «caufam ipfam fpecarenofcuntur: PE am recipit poteflatemi, & . 2. ff-de iurifdls, omnium iudic. Joa data eft e conceífa videntur: fiue qU^ y | | quaque 07. ^" furifdictio explicari non potuit. Vbi 99» E" * ^ Bde Caftren. A ichddu & alij commi. 7. * * potant , quod commiffo aut conce ovre Bn intelliguntur comm | '"€oncedi , finequibusconimiffumr& €9 | Jutta inutilé nec comimde pofiitéfl X diri; facitad idém quod idem iuris 62 gf |* ^ | .troqueconnéxorum.arg. cáp. Tra& ACH ^^. eonilit & d.$. fin. de Offic, eleg. & TF ror quis obiecerit. 1. q. 3." Inferuit ad 4€ uM. | pros maxima: illa pileta e 3f E 3 ormam , dat omnia confequ ria for ^. 7*,- ErgoEpiftopo & fpirituali poteftati á E^ diuino competit, ve pobit exercere diis " Zt EUN £564 m» | LI v4 s BU »- Aes. s, Ld Lu - * Pas ! PC P 4 J : X : ^22 ET DAMNO DATO, erfectifsimum rdinat Lake nh 1neplacitó & c fiz füa officia exequitur: itailla e erationés debet exercere finecon (nfi fecus aris, Tertio, Ecclefiattica Poteftasex inftie. tionediuina maior & füperior eft ter, H teflate, vt fupraprobatum, & omnes C]; ici libenter fatentur; Ergo contra 'rdin« iuinitus inditum e(t ; vcügertor pendese 3. Voluntate inferioris in exercitio fü ope; "onis, Secundumenimrec&tum qrdidem j,. *tiór dependetà voluntate & conenfi fi, pe- "loris, & non contra. Sole enim clarius eft n. 9flequenquam qui minortsauctoritaris eft. am qui maioris potéftatiseft:, iudicis (uis. "Sdfcere, & proprijs definitionibus fübiugare; 5p. Inferior d,2r, Sic micrabilis inis edigne fcitur, fi RRiae partent; difeipulus o Biftrim fibiconetur fubiugare& inio,; Oba. Á IBationibusfire pore(tati íi übijcere; Site , 89 pote[tas fe habetad pote(latem ; laactug. ctum. Cum ergo poteftas Eccletia fit fit coge, Doteftate feci , neceffario etiam eftex. : Gio; P Intipio, quod exercitium iurifdi. - | E fit faperius exercitio ju- Su $ Aa dnx ec Cni Bv * ' T vt Ames f EN ac K '-. Carnis. Sienim fecundü carné yixeritis, ait. exemptus iure diuino,ab omniiudicio, YO |! faorum familiarium Ero. Sepp. / &ioralis placiti reftrin it deprim adpor^ zc NDANMPMA alticam eique 4 gy ur PENCI y* C494 : 1 68 CAP. TIT. DE INIVR. 1 rifdigionis ciuilis & mundsne: Ordini vt gnitati ergo iurifdi&ionisEcclefiaftice repW- gnat , quod eiusexercitiü fübijciatur placit? & voluntati (ecularis. Quarto. Sicut fc habétilf | "homir iefpiritus & caro, ita fehabentin Eccle |" fia du ille poteftages."Gregor. Nozianzen inorationead popnlunttimore perculfums Imperatoré igafcentó,& arg. eorum quzh P i tut inextrauag. Vná fancá, de maior. & 092. dient. Sed peruerfus & perniciofüseft ordo | fpiritusnon pofsicoperarinifiad benepla& | s poftolus moriemini. Quinto, Epifcopus qUés. tum ad acus fuz citados fpirituali: ^ Í o^, , tate& poteftate fccularis magiftratus.Ergo: dependttab eorü voluntate & cófenfu jp fe | operationibus. Antecedens plené cóftabit ". -- ' fequéti cóclufione, sexto.Epifcopus eft 27, (5 familiasin domo füa;id eft;in Ecclefia, Matth : 24. Fidelis feruus & prudens qué cóftitult minus fuper familid fuam, S.Hilariusinz 9 theo cánone:6. & alij in eundélocum: copi ' omuesin domo fua,id eft in EcclefiaEp!s op - funt deipfius familia. Sed prepofler ust, - *doquod paterfamiliasin regimine &a&irg, ; : busfpe&tantibus ad adminiltratione 1 - miliaris dependeat à voluntate & ed UEA. ipft" " , ] * * 35-24 h uM i ;.; DO Fequtie- . alterius cófenfum, au&toritatójaut| atum per. , text. in cap. De multa. deprebéd;Panormit, ifs, rotas, z. Bartol. in L, Precibus.col, :c | SGoisincip.Grauamina quei ná 10, T | t x6 [peculatoré & f'fpegintédenté , i á^ 4 " CAS » : 3 eb Ecclefiafticam , effe inferre miuram ^. dum finem iuge exéqui line infe Ut14.$.1. Gloff. jlatiusquibus cófona eft do. * ^ dam CNEUESME Q7 0 DEC MEE S LOADS * iT DAMNO DAS, NE * F a * "HN prout expedit, & ; uéritadconfequep, — *- * | ip riorig..& .. licentia & permifsione: Nonnehoc Proprium. Aeruorum eft; qui depédentà voluntate fape-, rioris domini, cui fübduntur. Liberum enim. qhod exiftit eius naturz eftquod nó et ibidc notab.s.& fn cap.penult.de pas Mt.R& res SImpuber. & alijsfubftitut. Raph. Cumáig : cohils.iticip.Teftator.B.inftituit; Old, late ig yraq;*- n verb; - In L.Si vngná.C.dereuocanda donat; r2 nü. 112. & fuper cófuet, Pi&auien;' Reuerzar -Mrina S Thó.2.2,q.19 art.4. Introdu&rig e sa eu p Ecclefiá talis praxeosEpifcopiin fua ECHIR y 3 nó prefulé;& principépopulorü (ed (M. [*] P X DIM sf horum €. p, ert fed ferui efcits & fic laicisinre i. i | "go CAP VIL DEINIVR, — Po fitasflbfequendi , fed imperandi au&oritaf | f cótracap.fig. derebus Ecclefiz nonalliená ^ &cap.Solizx.de maior.& obed. | Himc put? | fi NE onos & eorum poteftatem * déprimentes $xcominunicari in Bulla caenz Po Doni, (cuius publicationem fcio mag ? . numquendam magiltratumaliquando imp? poU « dire voluiffe, eo quo& eorum cófenfüs& pl" [o "4 eitumnon accefiiffet, fed qua confcientia fe ws || ri pofsitcolligi poteft ex fuperioribus, Wo | | Á E d Kk PA "d E. iam infra dicendis, nec non alijs multisqU^ ! Nauarre adducitin fimililib. s. confi. in d deexcomm. confil. 25;contra fümmu ri dit *. E n» D UE 2an^ a ; torum Regis C hriftianifsimi) in excom" -.t ow micat.ilaiyincip. Etquiex eorum prz ". fooflicio, c.f. Necnon qui (latuta, ordi 7 75. , tiones, conllitutiones, pragmaticas feu ' e "uisaliadecretain genere v in fpecie, eX T, E iscaufa; &, quouis quafito colore, ac don J Ls z EE * u à 9d receptarü, feu reuocatabum, vcl cuiufi odo E En de libet fecerint, ordinauerint, & publi ofi «0 c Nedirur; vel deprimitur , sutalias quei do reltriagitur, feu noftris, & bus quoa. ru2 defiberdire&i, velindire&téstae A ;| à sé preiudicatur.Cui propofitpeti2^. "py X As hes Meo 134in eadé bulla " " cum» Í v i. TODAMNO D4 tà municamus illos, Qui per fe, ve 55, &c. 6. Acetiam omnestamEccle(iaflicos * — "quam fecülares cuiufcunque dignitatis , &c. A : Circaillavetba: quiucillafimpliciter, yel ^ 2. confenfi ; yelex; | : A2 "Y kt iumfeualt. — ^ »a: quiu inc illorum bei E iónid us» v Hc im que | ab Epifcopo intenduntur: que omnia nón ^ 3 nistgrrenz. Ezfienim vbiq; lex illa nat Quod tibi finem fupernaturalefn. Lex enim ditiinitatis M eft, (ecundum di&um éxtrau3g." Vnam fan.- €tam, dé maiorit. & obcd. vtinfima per me. diain fuprema inest Eic&tentmieeu. —-. * larispoteftasregimentémporzlium pto pro, —— . Ximo obie&o habeat, tamen id fit quatenus bu hzc neceffaria (urit ad hem confequendum .. , o fupernaturalem, quem per fcEcclefaffitagu- ——— à bernatiointendir., Atquead dictamregulam . duris naturas attendere videtur, ^ Pnttex "in sp. Napit. de iudiaijs. $. t, cumatt: Non. — ;Pütet aliquis quod iurifdi&ionem illuftris ; : JegisFrancorum perturbare ; aut minuere in- aes. ati! AT iehda- ;* . - il * ,-W fadt -- ; uw 9E. CAP. VI. DE INIVR, sl -mitateEcclef, & cap. Quia nonnulli, & € ..* Clericis, eod.tit. in 6. & in d. cap; Quand! &alibifzpé;&inBulla Cong Do wm 183f. multos. $$. & L. Sancimusz.C. defacro( E. a*elef & C. de Epifcop. & Cleric: ia co i" - KridericiImperatoris: quz incipit: Item i | * -'o* dacommunitas. Atquehezc exemptio et^. "o, f vÁnveterilegeerat, vbitamen facerdoti f, -. *toimperfectius fuit,&enefi 47. Iofeph fob | €it omnem terram AEgypti cum popuU d terminis fuis regi Pharaoni exceptis facef^, tibuscu mierrafua: & deinde factum KA wtinlegem ytcun&us populus tributui ameretexceptis facerdotibus, de quare "Tributum. $. Quamuis. q. 8. &in d. cap:? » minus, deimmunit.Eccl.&t, E (dez, 7:P £y | ng domus Dr , id eL, Ecclefiafticz exi y ofurà vectigalibus, tributis ;*& anions ug "ex Perfarum Artaxerxes Efdrz inter Ie yy - decretahocetiam committit his verb!5* j^ A. gosse nés dn qd P D dotibus & leuitis , cantoribus & ianitor "mathinneis & miniflris domus Ds1 bU s, veGtigal, & tributum, &annonas no^. m « tispoteftatem imponendi fuper €osr De £g |! &Kccl&(iaftica petelfase(t fuperior fecu | dgoab ciusiurifdi&ione Mena, .' wetiamad bona Ectlefiafticorum tur hecexenfptio: Cum enim 8 -« "ad perlonas Ecclefialtigas, Geor " ^ fe d ligio M. uw E" . ftum foiuéi tised, ^ n. quod foluüit Matth.i7.tributuin, id nop feci — » Íe voluntatefed necefsitate, Quidain etiam 1 heretici clericos fubTjciunt feculari magiftra- 45 tui, vt videre eft apad Calutnum in In in 1 uM. capt. $. 15. & alibi : & apud Philippum . Melin&oner in locis cónfünibusin cap, de E ugitratu, Petrum Martyremincap;nugdo — Ramanos , &alios pafsim cius Grinz homi- ; " Des$ , & quotidiana experientia ocularique * Infpe&ioneapud fe&ariosid conftat. Inom. 5 nibusenim quz concernunt Ecclefias, ORO 13 E Clefiafticam difciplinfm Magiftratusfecularig «| fusminterponit aucofítatem &difponitde ^. religione. Nechhirum, cum nec ciputEccle,. |^ 4 fiz;nec veram Ecclefiamagnofcant, nec etiam. 4 habeantveram Ecclefiafticam ordinatam did... wi difcipinam , que dependetà fuccefiione&g —— 7 tegimine Pontificá, dignitate acgradufpif. i Koporum, ordinatione facerdotum & mipi-, A Arorum in Ecclefia, Nemo enim ditare ^. "i Poteft, qui verz& Catholiéefidelvnitatem. — ^ E. . Intt non gaudere immunitate & libertates *tlefiaflicaà Pontificibus & Imperatoribus —". indi& |., cm À Ja. 2 38 ^ « GÁP. VIT. DEINAR. in di&aeos;quiin fortéclericorá & (acerdotá. -. mofffüntvocatiper minilterium Epiftoporá, j *- fecun um ritum Catholic RomanzqueEc- | so. cef; Circa predictáconclufionécótrouer- 2 - dia eftapud? DD. Quo iure Ecclefiaflici & "8^0 eorambona, eximaaturà iurifdi&ionefecu- D 7*8 lari Quidam exiftimant iure diuino eximi, EA ideoquetali exemptioni nullo iure derogari. TAN poffe, huiusfentétiz funt Gloffin cap.Silm- (o0. perator, 96. &incan. Tributum. 23. q. 8. & in E. cip, Qnjnsum deCenábus in 6. Panorfmit; Felinus , & Decius in.cap. Ecclefia S; Mariz; decoriftitat. Hoftienfis, loannes Andreas ,& .eliJ incap. 2. de maioritate & obedientia. An- ; har. Franc. Geminian. & communis in d; ; «ap. Quamuis, & hanc fententiaín commu-. E » nem Felinusincap. ». de maiorit, & obedient; L0. c Rochus Curtiusin capite vltimo, deconfuee. L^ s tudine &alij attellantur, & eltapudiurifperi^ | "4 toscommunis,camq; maximé in d. cap. Quá4 "^ C quam,fundant, vbi clara & formalia hac fünt Yerba Pontificis, videlicet Bgnifaci] oCtauiz^. | po Quanquípedagiorüexa&iones tá iure cano" ^w , nioquamciatlircegulariter merito fint dam | ! 2 fatz:tanto tamen diftri&tius (ne ab Ecclefijs 5. o &perfonisEccleliatticis talia exiganrur ) pro^ ES PEUT oportet, quanto fiid fiat maiorisindé "ow... traofgresionis reatüs incurritug: & offenfa ' - 5^ '-euidentiorcomprobatut, Cum igitur Becle? Ee 2e I TIME x Qe nó 1 E. ^ dol im iure humano , qui ] o&diuinoàfe — Ü RU E | n. » . cularium d M. ETDAMNO DATO. 3. 2 ehlariüm perfonarym exa&ionibus fint 1m« F munes, &c. Alij volunt quod clericilege die uinanonfintexempti,fed humana.Innocent;' ind.cáp. z,de maior. & obed. Peur LI praóhica; intir. deconfefforia. $. Plenam. Al. -.— , ^. ciat, incap. Cum nonab homine; &proptue / *. Ioannesà Medina in C. de reftitut. "Theologi Iecentiores,quos etiam fequiturDidacusCo- - Warruuias pra&. qd. cap. 3. numero z & ^ ftq. tenént clericosin quibufdam iufe diui- ». no exemptos , in alijspofisiuo : &horum fententia in fequentibus conclufionibus ex- Plicatur. DIMUS mr Scptima Conclufio. Clerici im omnibus veré ., 7 Propriga, fpiritualibus Eccleffaft wis , funt exeripti à pàe- y m Veflate feculari iure ditio. .HancdócentFrancit- | E cus Vi&oriain relect. r. de poteftatetE: fie, (cà/ 7. Dominicus à $oto in 4. d. 25« | Sez art. 2. Iofeph. Anglesin oribus Theo 9g. qq. in4. de facram. ordinis ar, vl; ^ — nclr, Didacus Couarruuiss loco cit. con. Slut 1, Robertus Bellarmin. tomo primo cÓs - trouerf in s. cótrouerf, generali lib. 1. cáp.28;.- OE Propofzr.& cómuniter nüc Theologi, &à fors AU Moribiésn;ple&titumiutipériti pprimafene —— «entia allegati, Pro huius cóclufionis intellige |, . &Ctia afiotandü cau abpiop riéfpiritualeseffe, « le ex natura fua funt fpirituales, & ab Eccle- llicapoteftate depédent,& ad Ecclefiz regi- : ics & huiusgencris funtquz ad ordiss SSlacraméia VANEIee Bede D A p (pie, es rog. i. É ela. i * » , * ficia ,difciplinam Ecclefiafticam ; & eius ge^ iferis munia Ecclefiaftica diriguntur. . Item | quz ex iure diuino, Ecclefiaftice poteftati c "adiuncta funt; vtordinate; predicare, facra- | E nent conferre ; vifitare populum fibi bm: E. miffum ; corrigere, excommunicare, &c. Al» [ bertusPighiuslib. 4. Hierarchis Ecclefiafti^. «. ez. cap. 2, col. 6; Siétaufas Ecclefiafticas de^ fcribit: Caufz qug ex natura fu2ad eahdem " (intellige poteftatem Ecdlefiafticam ) perti E". SP 0 cp. VIL DEINIVR. *, ent fanc quéfunque deordinibus, gradie "bus$. facramentis ; obferuationibus;alij(q; 7 rebus Ecclefiafticis quzftiones& controuer tu fig: Quicquid denique inter quofzunque E 4. Chriftianos ortum habens ex aliquo quo IE TN UD IUE IS SOMME ^ $ftianam pertinet, Martinus Nauarrus in Rue — bric cap. Nouit, deiudicijs 3numero z;. & Jib.5. confil. in tit, de fentent., excommut* ^. €onfzs. numero 6. & alibi latius alijs decl?' Tat, & dilatat quid fit fpiritualead propofit adquem le&oré breuitatis ergo remittimil : Poo poteftateciuili. Deindep? - E . ,miffaeft Apoftolis & máxime Petro eiufque E ACE n nU. | ums Spa : ^o Pel iim dictá cft: Tibi. dabo.claues re$" d PTT E caelorum So. y i ^ ' | , ME ET DAMNODATU , gir celorum Matth. 28, & iteru m,Pafce ou esme- &s:loanp; vlt. Ergoin rebusE.clefüitlicis fi. €i quamuis fancti &iüfti funt outs & fübdiri, &von füperiores; nec iudices; Confirmar €anoneshancetiam conclutio nem. d. gs. j E. M * * liq. &ibidem in'cap." Sacerdotibus; &ig. Gp/Furtaram.1z; q. » Multaa la probanthane conclufioriem', qué cóngelsimus fupra in hie Cd: q. code. g2Atque ineconfirmatur frin ecletiaftiéos de'toure ditino'non depen qi s 1 3&ib us fe potcftatis Ipiritualisà onfenfa : voluntate fecülarisi u "i Idi &tonis:c umiurs minoexempti fintiuis adibus« Cui i, *Clege hütnaná; neccórifüerudipe, necprio | Uilegro oteftpreiüdicarig ^— 0 aj OCausConclulio. Exenptio Feilefrffiayuug ! elis poliricis or. ciuilibus quantum 4d perfon us c9 eg «04, Von eL e iure disinb. Haec eit contra cà« "hit peritos f pra all egatos& eamfequune ^ d - B ntum dee uh ás Bb Ey EN TOWN D C ONTONUK e^ "d. 84 '- CAP. VII. DE DNIYX 7 sunErancif. Vi&or. Sorus,Iofeph. An gles, Bel^ . Janocét.in d. cap.z.füb dübio tamen, canoni- [tar cómuné fenienrs etiá indicat, nec tamé im 'ugüat, Andr, Meiatusin cap. Cum noab, | . homine, deiudicijs, num. 2. &alij. Cóclufio sis diuini,& lex vetuset abolitaaccedére no* — val Yonia quzadferuntur cótra hanc có» clui unnturà Ioan. Medina, Soto, Co* Tus Paulus,cá vidiffetfuá caufam iniuft? agi tariappellauitad Cfarem.AGor,z5. Deinde edes - emptio predia nibilommus. fummus Pontifex pott Xelefiaflitos Cr eorum ves à iurifüictiome feit eximere, Hanc tradunt Vi&oria loco cit pro^ pof. s Sot, vbi fupra cócl. 6 .Couarr;ip d. caf^ 3r. nà. 3. cocl. 3. Innocét. in cap. 2. de maioT* & EC obed. & alij ibid. Cardinal. in repetitio, CF 2 [7 Perpendimus de fentét, excóm. oppot7. 67. jnduecre: SiqU ^. (del OQEPDAMNODATO wp dem Ecclefüaftica poteftas eft perfe&a, & per fefufficiens;necà leculari dependet: vnde lta t poteftaté ferepdili es& Itatuendiom nia quz cógrua; opor iia neceffariaq; funtad fua B ' eonferuationé, & ad tue fi ftatum illz um. Quodautétalisexemptiocóueniés& neceffa; — ria ficftatui Beclefiaftico ,fatisconftat; Quano.— doquidé fi miniftri Ecclefiz fubijcerenturiri . | perfonis & rebuslaicorü poteltati;poffent tras i adiudiciü laicorá; & ficauocaréturà minis terio diuino & implicarétur negotijs fecula-- Tibus cótra Apoftolicá do&rini zad Timoth; . &ap. 2. Nec non etiá eorü vilefceretauGoritas; |. &ftatus diuitiitusinftitutus facile Conténere: | ütrab eis; à quibushonoréconfequideberer, - Icterea huiufinodi exemptio maximécóue- : nittranquillitati ftatus Ecclefiaftici. Impofsi- lleenim:forctEcclefiafticos quietéipferuire | ccletie, & Deo;fi in omnibustübijcerétur fe- — Qülarib, Quia clericislaicos infeftos valdetra- atantiquitas,& prefenti experiméta téporig 'anifefte declarát, duin fuistinibusnócóten.; | Ühituntürin vetitü& adillicitafrenarelgxáe; | S:Clericis;de irsunit;Ecclef.in 6, Hincfing 'nima decaufa occafioné vexandi Écclefias ;'05& turbandieorum ftatum fümant;& fic — | Onon przflaturgratufh obíequium; Dez - ulg, im vt-cuius in pace factus eft locus: eius. «fa, tam fit cum debita veneratione paci- | poQ 3P« Decet, in 6. cod. tit. Huic pro» Pótq A o cibo cnp o Pop vr «^ €Onfonat.text. in Cod. Theodofiarnio Tl bon, Bb a . lib, S 1 E. 36 x CAT. Y11. DEINIVR. . lib.r6 tit;x. de Epifcopis/Ecclef &clericis.v? .bificImpér. Conftant. fcribit. Qui diuino culcut minifteria religioni: Ímpendunt;idelty .' hiquiclerici appellantur, ab omnibus om* mino muneribus excufentur., ne facrilego li« EO xore quorundamà diuinis auocebtur obíes DU t "quijssEx hisalijfque caufisin binorem vtilita^ | |^ temque Ecdleliz, & commünem: hominum (^ "flutemàfudimis Pontificibus,cua Impera torum tiamco: ceisioneynec non Chriitian* eiptio clericoró (. c. elefafticas perfonss & eorum res iure divif po ^: Cil wee ^ he Couarr, & ali Eu " quibufdam recentioribus: pérfonas Ecdef^ E r ' exeoquodà veteri lege diuina, & antiqu- ex « * ^. ftamento óriginem duxerit excmiptio &* ftai riginem rit exempti 9 &riptura habeamüs, quomodo decimas, cot ^ aéfol at, cap; ;, numero 2, tradit : Aliter v | "T Lo" X. P tw , piss 4 T AEN ! *. VÀ 1 ? |^. | ETDAMNO DATO, . 387 IT . poteft perfonas Ecclefi afticas&reseorüm ex- emptasiure diuino, id eft, facris canonibus, - Conones eiiim aliquando vocantur i us diu num text. in cap, Nimis, Qe e A! crie id i. s V CER : / " 3! T1€ 3. | 32 Ties fà depriuileg.in d Wo ERAS ns D RIA de iurami dud. - Decima Cón caf o. Quam m ide | cori eteniptió. tantum indutia t fit y nou potefl tamen ab vllo principe feculari licet. fanimo infringi c talis immunitai tolli: Sic Vitoria , ;Sotus, Couarr; *& alij.. Probatur. 'ex faperiórib us, Sumr Pontifex iuítifsimis de caufis Eccli el at exemità poteflate feculatium, & id expe boeditiiine &evellitati Eccles Ergo u - cipesfe;alaresnon poflunt talem exemptio- nemiafringerc, cum án rebus. Ecclefiatticis ; hintfummoPo ntifice inferiores, Inferior au« temnon poteft collerelegem fupetioris, Po. remo; ; poteftas principum. fecularium eft à Tota republica. Sed tota Refpub. iam confen- in libertatem Ecclefiafticorum. Ergo prine Spesnonpoffanteam uferre. Ex diisi Hi L " fertur? - WE ; " ; 3. 2 Vndecima Conclufto,. Ecofaf ia j14; ramwfesulatimo volledtari nectrt "uti lion | asina reta pi I4. D a fpeciali dr expres RomamiPomufüd d. 50 o4 Plecconc clufio eítcommunisg302. vtri. 3& conftat ex caronibus & ien E "Bb^.3 ^ «conciliJs PTD4MNODÀATO. dg — LR & Nicolaus Boérius iti decif. 109. incip; Etcirca hanc quzftionem fünt canonifte, in fine dicit quod decófüetudirie & flylo Fran- Ciz; talis punitur acfi nunquam ad zdemfa- . : ram coffugiífet ; poftquam Povyets 3 Baudere non debet ; & lulius Clarüslibro s; ! "m.pradiccrimin;q.so.num.23. ji ; " M yay cC. É , Quarta Coriclüfio, Supr quadamitinimaeks — m €'Pta, Que qui cammirtit etiamfi confugiat Ad Ecclefi- "EM . Phan p audet immuitate fed poteff violentevindeex- |. | ! 5 C condemnati ad penam promeritaminorti, | Aut aliam, corpor a]op, proqualitatedelii. Fleccons —.— 70 *'ufio eft communis omnium DD; & proba- ME 'ür ex cari. icit iesduilus qe Q.4-. & cáp: ii nter alia, deimmunit; Ecclef, i f. ; * EUN | ;& cap. fi n.ibi- .' . : ? em.Inprimisnógaudethuiufmodiimmu: ^. Dirate ettam (iad Ecclefiam confugiat, Publi: - u$ & famofus latro. per text. in d. cán. Si. '&utantiquitus, & d. ca p.Inter aliaj& commü- *hisiBidem; neceít controuerfia ob text.clarü; ublicuslatro hocloco dicitur ille, qui in iti: -Were publico fide viaregia; Vel mart cottimi: | 'It fürtum ; argum, text. idL. Capitalium;$, ^ — ; graffatores ;&$. famofos. ff; de pois, Quia. dr enim hüiüfmodi fuftumrafifmeGnebomi - E cidio perpetratur, ideo grauius crimen cenfez $ tür ex adiuncto, - Huic adiüngirüg no&ufz . tius depapilatoradrorum ; JQuifegeres, vel. jw Írumenta deuaftat & conculcat , talis excipi- | Dn" d: cap. later ilia j fecundum omnes 77V» Quandoquidem enim tale crimen in ! Hh filaxi- ! l: ; Eu doct og T T EC. D coca vlt. DEA3NIVR.. i : ' rgnaximüreipubl. damnütendi, dumfrumé- | |. taadhominum fultentátionem ordinata "^ ET '- duntur ; merito talis non gaudet benehcio ] 1 Ecclefiaftica immunitatis, Huicaccedit quod | 4 |J. «umhic malefactor nocte damnüinferat peri* Ee culofiusapit, & ei difficihius refitti poteft, vi* v 27 de& crimen grautus efficiturargum. coruff BE Man fare no&urnoaddecuntur in cap.2.& vo $dehomicid. & L. Itaque. ff. adicg. Aquilid; e Eit Furem. ff. ad leg. "Cornel. de fica ANE 0n ongauderimmutitaterens commit E. . tens crimen in Ecclefia ;autloco facro, vri e 'extrahi poteft; & puniri poena critnine digo* per text. cap.fi. deimmunitate Ecclef: NO? E. nulli, ait Gregorius IX. impunitatem fu? ^ e fumexceffüum per defenfionem Ecclefiz o 3 :l... "tinere fperanites, homicidia & mutilatiof 3 membrorum ir ipfis Ecclefijs , vel esrurec 7 "gmiterijscommitterenon verentur: que (9^. (a7 sper Ecclefiam ad quam fugerint credere? Ec fe defendi ) nullatenus fuerant comm, V saí, &c, Cum autem in eo in quo € : " RB quit, puniriquis debeat & fruítraau* ; E um legis inuocat; qui committit in le Jed 3 mandamus quatenus publice nuncietis t^. (^ . "fion debere gaudere immunitatis priu "e P quo faciuntfeindignos , & inAuden^ - liceat matri & auiz. f. Quia vero 1U «p, : .lat.8. inquittext. -Nonenim debent hu. "T2 /. fodi períone in veucrabili loco Ts babere, qu£ipfi perfcelus proprium 6c P uns rpm à x e » kir DAMNO DATO. —— a8 Tüht, atq; in hoc cafu cómuniter DD. conues Bluntin d. cap. fin. Suififte in verb.Imunitas & alij alibi. Videturtamé Ludouicus Komas nus difsidere ab omni fententiain cófil. 254. incip. Aduertendá quiadico hoc falfifsimi, ductus auGoritate Gloff. in cap. Frater. 17. q; 4HecGloff.vt obferuat Couarr.loco cit. nü; I. verfic; Vicefimoprimo ex canonücóltitu- Uonibus,quz vt vulgo in ómnibus ferecodic cibuslegitur exprefse alferit; delinqueritéin —cclefia ab ea euelli non poffe, eiufqy iriunita- te gaudere,at fi tollatur à Gloffa dictio, non; dz expungéda eftattentai pfius Gloffzinté- «one, potius bat decifioné, tet.in. d. c. vlt; Ic Couarr.Sed in quibuldá exéplaribus etià. — AUsantiquis;nullá;nó apparet.Sed & hocobz Jeruándü Angeliin verb.Irhunitasiná. r7. potk alios diftinguereeü nógaudereimunitate;qui peccat in Ecclefia füb fpecófequédiir&unitate: 3lias peccanté fine tali fpe habere priuilegium loci lacri per rationé text.iri d.c. vlt. ATi vego indifferenter volunt peccantéir Eccleíja nog gaudere;fiuecrimé cómitat fub fpeim punitas Us & imunitatis,fiucnon;quia cü due rationes afsignenitur In d.c.fia.deficiéte Vnajltera pfi« it& obtinet: [ta fericiunt Panofm, in d.cap 1n. col. 2. Auffrer,ad decif. Capelle Tholoffz S42. Nauarr.ia manuali cófeff.cap.zs num. zo. I üne, Didac. Couarr. loco cit: verffc, Miced mb fecundo deducitur. Tul. Clar; iri d. q. 30; Bum, r5, $. (in. & hzc opinioin praxi recepta ET fecuns E Q4. o CIP TTL DÉINIVR. — "s^ fecundum hos DD. licet alià in Theorica fit | communis, Limitanda funtfuperiora vtnon habeant locum quando crimed in Ecclefi* | commiffum eft leue... Panormit. Hofticn. & alij in d. cap. vlt. Aufrer. loco cit. Sylueft. in verb. Immunitas.3.$. 1. Couarr. loco cit: ' Nerf, Vigefimoquinto & hec elt communi .. opinio. Dibiü Véro effe potest. An fi quiin vr - . lea crimen cómmiitat , cr deifide pro con[equend! / ammunitate ad aliud templum, vel locum facrati — s. xonfugiat , iibi gaudeat immunitate. Reípondt UU tür negatiué; Henricus poft aliosin cap. Ec id cleliz;deimmun it.Ecclefiarum.Couarr. lo^ d. vérfic. Vicefimotertio delictum coin ibit ens, &c., Iulius Clarusvbi fupranüm.15.7— ip atteftatur communem effeopinionem; Ra", | ' redditur. Quandoquidem vía clt pertotuf | orbemterrarum vniüerfalisEccle6a qui un fiam facit vni particulari Eccléfiz , omnes?" - — . "feudilffe videtur; Syluefter taméin verb. i ; .—. sufitas 3. q.2. dicit contrarium deconfuct ^. dineferuariapudaliquos forte putátes, QUA. ficut mino£ vtitur füo priuilegio contf2, um mihofern, ita vba Ecclefia contra 4l m | Quarto noh habet beneficium imrbün i ^0 Ecdefiattice; üi proditorie & per inf dio: |... gliuin interfecit. text.in cap. i. de iricl "i cüius verba fünt ex Exodo jucap.& hc fü CENE "ET MET VERRE : * r 1 e^ n ' v Si quis perinduftriam occiderit proxi i E. c fuum; & per infidias, ab altae enti E- m E: ^- "emoriatur, & fuper verlic: Si qUIS P -.. JEN 7 Y ultri? * ^ * F. £5 ! | "ET DAMNO DATO. 48 ^ | duftriam,ait Nicolaus de Lyra, quod Ecclefia ' hon debet tueri eum. & in d, cap.r. fic fen. tiunt Gloffa, Felinus. Ioannes ab Anania & | Ancharapnus. Alexand. in d. conf. 154. libro 7-Nicolaus Boérius in d. decif. 109. Andreas Alciat. lib. 7. parergon. cap. 6. Martinus Na- uarrus, Chaffan. Couarruuias. Gomez. &Iu- lus Clarus locisallegat. & heceftcommunis Opinio vt atteítantur Gomez. Couarr. & Iu- us Clarus, & Chriftiani orbisconfuetudine Técepta,& dicit Guido Papz in decifione 121. quodin quaftione de fa&o ita fuit cófultü & Aecifum per omnesauditores Parlaméti. Ex-. *mplum eitam habemus 3. K.eg.cap, 2. Ioab Qui per infidiasinterfecerat Abner & Amafan. Principes cum ad altare confugiffet;ad impe- rium Salomonis ibidem interfe&us eft, Ver. Panormit.in d. cap.1. de homic. &alij quidá funt in contrarium exiftimanteshomicidam proditorium etiam gaudereimmunitate Ec. clefiaftica, quiainter cafus exceptosin d, cap, - Interaliatale homicidium minimé contine- Ur, Sedhecratio non conuincit cum &lij cafus excipiantur ob paritatem rationis , & maiorem grauitatem criminum; Iuridicumy enim eftquod propterenermitatem & imas nitatem criminum iura & ftatutaliceat tranf- gredi vtlate docent Bald. in Au&ent.Sed no- uó iure C. de feruis fugit. & DD. inaddit.ibi- dem, Marfil. in L. Vnius. $. Cogniturum. ff, 4€ quaftion, & in (ing. 601. & latifsimà Hh Andreas &*^ né &àconfueyadineap robatá, quod v ' Cazulinnm,qui licetcaptus 4$4 . €AP. VIT. DE INIVR- Andr. Barbat. in cap.t. de cóftitut,3num.1$- ' & nosbreuiusin tract. deconfefsionib. male- fic. part. 2. concluf, 6. probatione feptima« - pubium bic moueri poteft. Am iden [it iudicium de bomicda , qui animo prameditato , c deliberatione racedenti homicidium commifit [ine tamen infidgs 4n 1alis fine violatione turi Ecclefiaflici , & iminria poftit ^ euelli ab Ecclefia C£ condemnari aümortem?. fhr* ,' mantem partem fecuti funt Guido Papz, i -. 4. decif; lacob de Bellouif.in tract, de crimi* ..mibus intit. defuga reorum & immunit, Ec clefiz, Practica Ferrarienfis in tit; de forma if^ quifitionis, Boériusin d. decif.109. Alciat de prelumpt, regula s. prafumpta;. Iulius Claruslibro 5. $. fin. pra&ice trimin. q. 39 num.12, & pluresab co allegati. Negantel ". tenent finedubio Panormitan. ind. cap. T homicid. IoannesAndreas, Marian. Socin. & alijibidem;& hanc fententiam iure veriorcif exiftimant, Didac. loco cit. num. 7. verfi: : his profe&o cafibus,& Antonius Gomez. Y fupra num. 2, propefinem: Quamuis vt Co" varr.ait propter DD. autoritatem & cOTV. communem opinionem contrarium fzp! T sné fiat , & fic lul. Clarus teflatur fe fiepits 7, diffe iudicare fecundá magiscómunéopir, vi does ! AMber2t cet homicida ex propofito & antmo ddlibe to non gaudeat immunitate , & in Pd fuit obferuatum cótra quendam Franci fuiffetin Eccleft?: intelle ! | - ántelle&o tamen per fenatum quod homicis ^—— ITDAMNO DATO. 48- dium animo deliberato patratü fuit , affectus eft vltimo fupplicio.8. Augufti, 1562. & alias €tiam contra quendá Petr. Anton.del. Conte, qui homicidium animo deliberato cómife- Tat, & captus fuerat in camera cuiufdam Mo- nachi in monafterio S.Sigifmundi Cremong, & fuit iuffu fenatusilli caputamputatum. 26. Aprilis, 1554. Ncque putoab ea in practica ef- erecedendum, nc fpes immunitatis praebeat fceleftishominibus occafionem delinquendi. Sic Clarus, Hoc tamen addiderim , cum iure Verior videatur negansopinio grauefq; etiam habeatau&ores , acalibi obferuetur ex tefti- monio Blanciia prac. crimin.fol. 4. ná.6. vt. fum allegat Clarus,(i non fuiffet in cótrariu m obferuantiain loco, & circüftantiz aliud fua- derent,non puraréreccdendumà negantefen- tentia. Ex his patere poteft quid dicendum de ljs qui veneno aut veneficijs, fiue maleficijs occidunt, quod plus eft & grauius quam gla- dioL.1.C. de malefic. & mathemat, vt nos latifsimé oftendimusin commentario illius L. Talesenim éum ex propofito deliberatio- nc przuia, dolo, & infidijs occidant non gau- dent ir&unitate, Venenatio cum fit crimen oc. cultum (pit pditioné, & illequi veneno in- ficit, dicitur proditorié occidere, Bald.inL. Nemo.C.de furáa Trinit. & inL. Cum fratré, X C. dequibus vt indigo.Salycet. ibid. Alexan, ind. conf, 145.numero 6. Petrus Ancharanus, cb. . Hh 4 Felin, Won I VO OSEE i ex. E cr Itt — 496 —— CAP. VII, DE INIVR, Felin. &Toan. de Ananiain cap. t. de homic, oér.in d. decif. Didac, Couarr. in 2. part. re- | | le&t. Clement.Si furiofus, de homicid.in inis | tio. n&. rr. Dambau.inrer.crim.praxi cap.74« .. & alij alibi. Nuncquiaintelligentia eoriquz hicdi&a funt,& nuncdicenda funt; pendet cx fenfu terminorum paucis ad propofitü , ape rienditermini, Ex infidijs. Ex propofito & deliberato animo. Ex rixa; caloreiracundiz; veliufto dolore occidere. Ex infidijs homick: dium committitur, quando aliquisaliquem - in loco occulto, in quo preuideri non potelt expe&at ad occidendum, & ex improuifo ad oritur, atqueinterficit. Proditoriéauté quan* do quis nulla przcedenteinimicitiaalium im terficit, yttanquam amicusadiungit fealteri in itinere poftea habita oportunitate à ter^ £go percutiendo occidit, vel qui veneno clatt* culum interficit, vt nuncoftenfum eft. Ex P^ pofito antéocciditquiaggredituraliü przulá animi deliberatione ex interuallo precede?" ti. Animo autem deliberato dicitur accider? qui fine caloreirz, aut perturbatione, aut LI fto dolorepremeditato animo , & delibe H * ^ * * : ^4 tione ex interuallo aliü aggreditur, vt QU". jam diurixasaliquis cüalto habuit; figna "ii ;micitiz dedit, & tandé aliquando inua o dá oportunitaté querit & interficit. Etita ecd hi ^ fre 9y, D ET DAMNO DATQ ., 492 ^ 8 freddo, id eft,fanguine frigido perficitur. P€- / Qetautem à iudicisarbitrio, vt poftalios Me: nochiuslib.».de arbitrarijs iudic.qq. cafu 36t. ftatim à principio oftendit , quando deli&tá animo deliberato & fedato factum dicatur, .- Multeauté funt conie&urz,quibus prefumie tür & probaturanimus deliberatus; quas col- cent Menoch, loco cit. & latiusfofeph. Maf cardus de probationibus vol..1. concluf. 98, Rete auté ait Cicero lib. 1. ofücior. In omnt Iniu(titia per multum intereft, vtrum perture ationeanimi, quz plerunque breuis cft, & 2dtempus,an cófulté & cogitate fiat iniuriaz - Leuiora enim funtea, quz repentino. ali- quo mot accidunt, quam eaque mediate - & przparata inferuntur. Calore iracun« aut in rixa, yel iufto do orcaliauéanimiaffe- — Gionequis dicitur homicidium committere , quanda fine cogitatione Due deliberatione, mpetu quodam in fatum prorumpit. Calor reiracundiz & in rixa e. g. duonunquam füe- M runtinimici,concurranttempore bachinaliá í in chorca vnus cum vria vult choreas ducere, 3 &alter cum eadem, exoriunturrixz , gladi- : 1 oseducunt, & ftarim vnus alteri mortem inte fert: autfinevllacaufaprecedentiinebritwa^ ^ — 57 te nafcuntur contentiones, & proceditur ad arma,& vnusalterivitamadimirtuncdicitug ^— — ^ impetu,& non propofito & deliberatione fa4 x &um homicidium pertext. clarum in L. Re- fpiciendum$. Delinquunt. ff. de Poenis. Iufto Hh. ; dalore | ot TX. MNWEN ALT E M TREE I j ( A I -... "SicBoer. in d.decif. 16; nim. 7. Chiaffan; fup p confüetud. Burgund. ind.$. 5. num. 116. dic ^ *&proó hoc fiht lata arcíla, nontamen putat! (494 CAP FIL DEINIVR. —— 1 dubio eft communisopinio, Rationem rf él ditBoé. Quia deli&tum excommunicati n9" atténditur, fed potiusamor Dei , cut compe. titille honor. Contrarium támeti quod eX imunicatis nori coimieniatimiuonitas Ecclef voluntSumma confefforum in tit. deim mu. nitate Ecclef. q. 5. & Felin; in cap.2. col. a.d except. Aliud occurrit dubitim. Am gaudeat ium tatés qui ob crimen in carcerém coniéddus rupta cárt v. i janua, aut fenefl ra fradta , dilabitur, &* deinde C0WWo. git d Ecclefiam? Refpondetur quod giude?^ E. tamen quod curia contrarium obfergauefi jure fundatü. Naüarr. in manuali confeffatit gum cap. 25. num.i9. Cotarr. in d. c. 26. ny nero i3; verf. Decimoo&taug ex his con!" Iulius Clarusin d. q.30. namero ig. & fice femel Papiz carcerati dctinerentur,& 8cafft yeaufugiflent, atquefe in Ecclefiam recep fent ; & iuffu illuttrifsimí ducisab ipfa Eccle fiaad quam confugerant, extra&i fuilfenb natus iufsit ipfostanquam male extractos", Clefiz reftitui, 28. Decemb; 155 7. Boérius d dám atteftatur pra hac fententia in qu995,. cafü occurrenti concln(um , & lata arre & — Eadem efi ratio déexiftente id carceribus", "impetrata cuftodis licéntia, & préftito I7. mento de redeundo, &tandem ad Eccle E «confugerit non poteft inuitus excrahl^ pef j: H 7x » ) " Ml " , ut. e P , | À | l («— ÉT DAMNO DATO 49$ efipli cau(a, det Qquiimpetrat dat &arceres licentia pro audiefidg vultin Eéclefia ài- tate DitintDD, cuodinüitusnó potéftex- trahi. Sic prego. ll Alberic inp, conf. Henric; Cli Angel.ir verbo frimiüritis duméro 19e ylueft. ecd, verb, AU. Capell amen pleriqu te fuite fleturà fecülar fides de fer anda Vita; & non inferenda poenacorporis. Et di- cit Magifter Idaines de gradibus inanriotat; &dprapolitüm iti d.c. lusgentium, quod fic - fuit iudicatum iti ciuitate Lugdunen.de duo. bus Flarentinis captis in bellotépore Caroli ILE regis Francie, qui Florentini venérunt ad Eccle(iam S.Pauli Lugdun; ad aüdieri dugi imiffam e permifionecuftodum fi üorüm,& poftea noluerunt reuerti;ad do mum vbi pri- ustencbantür , fed remanferung in di&a Ec: tlelia, Etordinatüm fuit Pet confilium dos - iini Archicpifcopi Lugduien, quod debe: teat exudeire immunitate Ecclefüafti ca. Sic iau; auctor. Similise(t ratio de 20, qui cap: V. abs li tusà P d o. M ES j pee ?w ^e Ner " - ERES , Rn EV x ? * p^ ^ bis jxat 3 2 ; y X - ff.dein ius vocand. Henricusin cap. fip, € -ámmunit. Ecclef. Chaffan. loco cit. Ioann 496 CAP. VIL DE INIVE. tusà miniftrisiuítitiz , tandem corum manus euadit,& ita libér ad Ecclefiam fügit,nó enim iufté talis poteft extrahi ab Ecclefia Doer. 1 d. decif. 1o. Couatr. in d. cap. 20. numer? m verf, Decimofeptimo perpenfis pritnis. b uarr. poft aliosloco cit. 1dein iudicium cJ feruddum inco, qui confügitad Ecclefiam" ' confpe&u iudicis perfequéntis,non poteft? lis rapi à iudice , auteius familia, & abdUc ter plo. Bald. Alexand. & laf. inL. pleriq T " Tgneusin L.1.col. 2. & ;.ff.ad Svllan,Coual* | loc. cit. num. r;. Nauarr. vbi fupra, &aliJ 87 bi,quicquid in contrarium velint Cynus" - Au&tent. Si quisei. C. deadult. Marfil. ip 7, vnica €. derapt. virg. num. nr. & AleX2? inconf. 24. hari, 26. lib. z, Quem tamen M? linzusin addit. ibidem locutum fuiffe arg" | mentando, non affirmandoautumat. — , | . Quinta Conclufio, Sire iam captu, 4H vel pofl (ententiam forte ducitür ad carcerem» i, cum fapplicij , aut ab aliquam caufam ad alique? v £um per lociim facrum ,vi caerniterium, «ut cire Ecclefia, dum iti loco facro iam eit non poteft ft immunitate Ecclefia, fed potest ingitai abduci. Fl f docent Archidiac. in cap. SicutantiqU/ c, yz. q.4- & pofteum Marfil, in d. L. Mr | 115. loann. TIgnieus Men Re : | 54«incip. An fugiens pro debito in P», ^s | X - A | "S ) ra x P E disserit 178. num. 1. Bertach. in orioin verbo, Captus. Antonius! Qs. up 9D. 3. variar, refol. cap. 10. numero Y» doge tid Dum.t5. &alij. Ratio huiuscon. l5, Quoniam qui fic captus per Éccle- oc liberad. facrum ducitur, nonli Ud eu ^ facr rum confugit pro immunitafe deus libertate. »fed détentus à iuftitie fi ur Wm nu hubo d rillum locum prol Glgj ordi m ld. pn P ilycet. Md communiter DD. Bartol.in L. Cztera.$. Sed s in fine. ff. de legat.r. Boer.ind.decdif; d cit dicus text, inL, Si quis poft Hinc, di adue CUIRE ide s prohibi?- enta de fua prouincia, autter-. P. ieu ütür fie fi 2 ua fpeciali licentia , & ho * i d talium edictoru Cohten-. €tiam no ns irum ».Vt ex aliater- oma fium orium tranfeant : fr | : d alios : Hoc enim ; UY videnter c c d. L. : cols. A muhuni DD," interpretatio-- Ba iu ; : » p Vovidem. "Vide reüi Andrei de. i | " - -. tesy zs ov Iferóiz ;.s ET DAMNO D 4 TO: 497. , sn cpi) er ducitur; vndeetiam non "iolenter abftrahitur, cum non ud *- " E ern | Ab. | CAP YII. DE INIVEOSO Iferniain Rubric, Quz fibt regalia, col. fin. infert : Si quis vehiret per mare ctim equis - &arniis ,, &tranfiret perregnum Siciliz, ex. quoarma & equi non poffunt extrahi fine re- gis mandato , libera (ine peena poterit ipfos extra regnum fine licentia regisad locum do- micilij deducere. Nauarr. vero in manuali. d. cap. 25. numero 19. allegato ad propofitum Kemigioà Gogni Pampilonen. in lib. deim- nunit. E-cclefiar. exiftimat communem opi- nic nem effe in contrariu m fed certérem non fatis perípéxit, nec allegationibus óítendit,. * s ^eumfolum alleget Boérium in d. decif, no« Vbitamen pro no(tra conclufione aperte fa^ citíuxta exemplarlibri quo cgo vtor, &in d. - decif.t78. num.is, approbatetiam doctrinam. in Clem.t. de peenit. & remi m - -'Thierus in tract. de fuga. num, 8. Hic tr y ! Archid. in d. cap. Sicutantiquitus. —— Sexta Couclufio. Rew criminis fi confugiat 4d ec fuer datein deferentem per viam Euchariffiam ,. fi corpué, Daniifis noftri IESV CHRISTI, ei^ gaudet immunitate Ecclefie, Hac eft communi fima DD. opinio , quam tenent Hoftieniis Panormit, & communiter D. in cap. 99* decelebrat, miffarum. Hoftienfisinfumm^ deimmunit.Ecclef. Archidiac.& Tutrecrem in cap.Quarlit.1q.2, Sura A gelicajin V€I^ Trüunitas ná.28.$ylu. eod.verba. q-- S, Anto" pin.in s párt.tit12,cap.3,$«1.105.Faber.in f. á Inftit, de hisqui funcfui vel alieniiur. Imo liio. colum. 107^ tu p ET DAMNO DATO. 499 tushabetur vol, 8. Oceaniiurisinfine, Nae uarr. in d. cap. 28. num. 18. Anton, Gomez. loccit.num.r. & poftaliosmultoslulius Cla — — rusind.q. 30. num. 24. & alij alibi, & licet vt JD. atteitantur hoc iure expreflum nonin- | leniatur tamen ratio id perfuadet; — Primo ^ . - quia eft long? dignius corpus Chritiquam — Ecclefia materialis. Secundo quia Ecclefia ha- bethoc priuilegi propter ipfum Chriftum : & Matth. 9. Mulier qug patiebatur fluxum s fanguinis tangens fimbriam veítis Saluatoris filua faGa elt. Et dicit S, Antonin. quod quá- uishociure cautum non fit , tamen quilibet » Catholicusdebethoc fouere vt talisbttutuse Refertetiam Pluarchusin vitaNumePom- — — ME. - vua txsos o iae ve NE nosqui Veltalibus deferebantur ,quod cum : inpublicum prodijffent fafcibus deduceren- tur. Etfi, inquit , cafuinquenquam incide- rint, cum ad letum agitur (id eft, ad mortem deducitur ) necari eum non licet: Verum de- Arare virginem oportet,fe non vltro, fed for- tenonantefn dedita opera & deinduflria ob- uiam fim, Hoftienlis in d.cap. $an8, exifti- machaneconclufionem & fententiam ad fan- guinem defendendam , licet etiam fuo tem- pore; vt ipfeateftatur Magiftri contrarium * * 2o ed vn Quafitum.Couarr, in 9. €2p. ; i Ib. 2, variar, refolut, dubius cit, anveratflhterpretum frequeatilsima fenté- H3 A ta: "4o . CAP. VIT. DE INIVR. tia: Cum hzcimmunitasà canonibus ftatutà fit, & nullibi Euchariftiz extra ipfas Ecclefias . hociusconceffum legamus. Ad hocex do- rina Hoftien(is & aliorum refpondetur ,li- cet textus iuris aperté non exprimat , fatis "tamen ratio in iurefündata id oftendit. Ma- Xima enim philofophica: Propterquod vnü- quodquetale, illud eft maximé tale.' Sed -Jocis facris immunites canuenit ob hono- - * * rem Dr, qui intemplis honoratur , co- litur& adoratur. Ergo maximé conuenit. . corpori € 'HRISTI, !n quo honoratur, J colitur & adoratur in przfentia CHn1sTVS. verus Dr vs &homo. Noneft tamen ea- dem ratio quando reus captus, damnandus ad mortem in carcere, vel extra inlocoa? hoc députato recipit corpus CHR 15 TT 4 aut ad id pro adoratione in itiuere ducitur quando eft in via ad fupplicij locum, vt DD* obíeruarunt, Quia in priori cafu corpu* Cunis TI confügientem ad (c in libertate sepes ideoque ipfum faluat., In hoc 207 tem feruitm peenz & captiuum, & fictalem etiam dimittitet relinquit ,. ne videatur o9?^ nino dàámnare iuftitiam ; cum iuxta pfalm*. fam, iuftus ft DomrN vs , & tut. ' dilexerit , & fummüm bonum fic iuftitiat? colere 12. q. 2:cap.Cum deuotifsimant. ^: | dicvoum notabile Iulius ClarusToco dv goeteusd d on licet deli untest e f ccdlefiextraliere ita neque etiam licet Ich Ug RE re, 3 que lares | ^ - Septima Cond ufio. Deiure citiili : qui violat hanclegem venire reotanerit ciat fe maicfta tiscrimineclieroinendom, R ibidem In. Denunciamus, & ligni füpplicium tranfgrefforibus pro poena decernitur, & Do- &oresinlociscit, — AE É5 — Od&aua Conclufio. Deiure canonico , violans immunitatem loci facri excommtmicandis est, c com- gpellendus 4d reffitutionem perfona auulfa ata, etiam. — ^d tepar atio ium daimner ti reparationem amnium daimnerum. que jequimtur. Si ae Pe DD que [gos ; muniter DD. per cap. Sicutantiqut- liror. c. Frater. c. Ad Epiftopos. c. pend iis iun&is alijs. 17. 4«. Scd & in cap. ir cünturpax in ead. q. ftatuitur huiuf- p imas itatis violatores puniédospoe- si hongentomr folidoru m ergenti,his verbis: Siquis contumax , vel fuperbustimoré D£r, Vel reuerentia (an&arum Eccleliará non ha- | CS M up UI büerit, 200 4 E Los idend — o—" NX. jo?" - CAP. TII. DEINIVR. buerit,& fugientem feruum : vel quem ipfe perfecutus fnerit de atrio Ecclefic,vel de por- ticibusEcce(iz quolibet modo adherentibus per vim abftraxerit: pro emunitatenongen- . tos folidosEpifcopo cóponat: & ipfe publi «a peeuitentia iuto iudicio Epifcopi mulc&te- tur, Verum hxc pcena pecuniaria contenta in hoccap. non eft amplius in vfu , vrinfinuat Gloffain cap.Cum multa in verbo. Connu- bio.15.q.vltima, quam referunt & fequuntur. Angelus de Caftro inter confilia Pauli de Caltr. eius patris. conf. 458, circa finem lib. z . &IuliusClarusind.q.3o.num.r.. — Nona Conclufio, Qui loca Do facrata, cr Ec clefs effringunt fie tempore belli vt ibi depofita , vel alia qualibet per vim 5 violentiam, aut vapinaurex^ trabant, Ce rapiant , gratifsimam. Ecclefia iniuriam auferunt c facrilegium committunt. — Angelusin verb. Immunitas. num. 10, Sylueft. incod-. Nerb.2. q.3, Damhauder. in rerum crminal. praxi. A 106. num, 18. Archidiac. Turre cremat. & alij cum Gloff. & text; in d.c, Sicut antiquitusvbitext.dicir. Per(onam homt" nis, vel bona eius inde fübtraxerit, & text clarusibidem in d. ep. puairaue inuentüs. $ fin. Idem. Si qui Monafleria & loca'DEo de dicata & Ecclefiasinfringunt: & depofita i alis quelibet exinde abftrabunt: damno" nouiescóponant: &emunitatem tri liciter» & velutíacrilegi canonicz fententiz fubig?n türj& in.cod. cap. paulo fuperius.sscrilee .ITDAMNO DATO, foi . Am,infine. € in d. cap. Siquiscontumax. Sacrilegium eft quoties quis facrum violat: Velauferendum facrum de facro, velfacrum denon facro, vel non facrum de facro, Exem- plum certe aptifsimum ad propofitum quod omnibus facrilegis ,.& templorum fpoliato^ ribus horrorem incutere deberet. Habe-- muslibro fecundo Machabzorum capite ter^ tio,vbibona depofita intemplo etiam vi&uae la viduarum & pupillorum diuinitus defen» a funtangelorum minifterio; & Heliodorus Quitemplum & eius rarium inuadere cone - Fendébat ab Angelis flagellatus , multis plg-. 95 Verberatusin terram proflratusell. Dame - der.autem ponit limitationem vifi Quenon gaudentimmunitate Princepsenimg ex iurefüo potcft huiufmodi bona? locis faz eriscitratemplorum violationé eripere arg. L.Diaus ff. ad leg. Iul. pecul, - "T OQVAESTIO TERTIA; -- 3. tp. Epifcopis poffit Cr teneatur ve« VHMTeIniüriam fattam Ecclefie... — Qus a v plura capita iptoluuntue in hacque(tioneper conclufionesbre- uibus verbis refolutio adhibenda, cá * Prima Conclufio. Nou eft duliua Ecclefiam E Lp3 Non jià €AP. VIII, DE INIVR..— populi. Quiitum. Iuramétum non extenditu£ adaliud quam iuratum fit, aut ititentum; Fa- &iuntetiam ad eundem effe&um quod iurá* - qmentumtantum ad ea extendatur fuper qtti" busin:erpofitum; &adilla de quibus cogita" tui elt. text. in cap. Veziens, & Gloff. ibidé án verb. przíciuiflet, &in cap; Quintauallise deiuteinrando, & text; in L. fin; C. de non. numerat. pecun. Panormit, Ántan.& ali] if ;d. ca p. venteris, Deciusin conf. 552. incip. Vi ds Lego AM confideratis omnib — | ." fiumero 7. &alijalibi. Sextum, Gloff.hicid . — Verb. Damnoriüm ; notat differeritiam iütef damnum & expenfas ; & diuidit damnum damtium circárem; &aliud extráreni; & ex empla ponit de vtroque. Expetifas autem ' Vocatquas quis facit circa fümptus litis, & ci^ caaduocatos. C. deiudic. L. Sancimus. Ere jam expehíz dicuntur quz fiunt eundo» *' redeundo in hofpitijs & fimilibus; poffrem «um Gloffa in verb. Contribuat; quam £*7 ftienfis & loannes Andreas obíeruant. AE. quum eit contributioriem fieri proptef 4A numi pacis & coricordig; vt maiora per icV euitentur, Hoc Enim tendit in commine num: pacem enim polcimusomnes; Q7, niam in hoccap. matetia de bcllo infi" y & à quibu(dá doctoribus de datunis bell! 73 €tatür, cum omnia quz iniurias & damna n cernunt, bella yelut vmbra corpori «9D! gitur, fequamur, conftitui hoeloco bell MOTTO ENTE teria E g .RBERDAMXO DAaroy — . teriám pertractare, vtiniuriz & damna euitá: - da cognofcantur, iuftitig & iniuftitiz ratio perfpiciatur, & damnorum neceffariarepara- —7 5o, quabtaapud Deum fit Cogitationécoms - . Prehendatur Hecattem mala funt; quz ex- Petientiatefle, vt plurimum noftra bellà, quae minimébellafurt; quandoquidéab eis om. Dis militaris difciplina alienaeít;comitantur ' Contraiuftitiam & humanámfocietatem, ho- micidia latrocinia; furta; acrilegia rapinas SPprefsioncspatiperum; viduarum & pupil- qum; incendia agrorum; depopulationes, .. flupra; adulteria, violentiz in corpora & mz - : fem fubftantia m,iniurie grauiísima: contra cum & homines, & alia inptmera his fimi- lia & miaiora; dequibuscunt Apoftolo Paulo dici pote i Qnonlama quitali igi fepd d Défnonconíequentur. ^. 7 9 le JR-QVAESTIO PRIMA, - epo Deireiniuriduo bel. ^ "VoN1Am contratia iuxta íi poft leone dlucelcunt in Dac quaftione .- a lene à: 3 Que belliinflitiaib 4» Iniuflini- cano. 5 & dilucid? in «ognitionem. dedu: - 1 eir 3 Miss 10. Bellare c Lella Wibtievéex Tianatura noy 5 malu, Aut peccatum, fed anando- — fio cft contra Manichzos; Ek c. qut iow " f pole s / Eo wt. CAP. T ILE DETNTERN | : .—. "qui damnabantio vniuerfum omnia bellati- : quáà malo deo orta, vt colligitur ex Au uft. | Jib.z2.cótra Fauftü.cap.74«& eq. Cóclu j0né | E. docent,S. Auguft. loc.cit. & ferm.19, d € verb. L Domini. Ambr. lib. r.officior. cap. 27. 40. & Ec o HEDOEDBSM qr. D.Antonininj.pare | tit, 4. capat Alexan, Haléin part. q.47. mébe ] E s oc&cÓr unis DD fententia n4, d. 1j comqi te. 2... jfimoauijsfcripturarü latius pbant Auguft. & 7 0'- Ambr, ind.cap.40. & 41, & AÍphóf. Caltr.lib« füshe in verb. Bellü,Prima here* m uuu 1. Sed quoniá Manichei veteristeftamentiau* . (007 €oritaté negabát ex nouo auctoritas fuméd: | E/ C Luc.s. Ioanné Baptifláin deferto prgdicant E. E milites interrogabant dicétes: Quidfaciemus - (ox U&nosiEtaitillis Neminé cócutiatis, neq; cà P: lumniá faciatis & cótenti eftote ftipendijs V (os s ftris. Hocloco vtuntur Auguft.in d. cap. 74' S v. eontraFauft. & ferm. 19. de verb. Domini ,*' Ambr.ferm.7. Quid culpatur in bello;ait/ P | guítin:contra Fauftüt An quia moriüturqU^ 2-7 | . - degmorituri vtdominétarinpacevióu m, — E Hocreprehendere, timidorüeft, non religio" | 5s forü,&c, (& paucisinterie&tis) Aduer füs ves -- * Tentiárefiftentiü , fiue Deo, fiuealiquo ko m. mo imperio iubente; gerenda i fabellaiu^- NE uou EN NRI oa IUD - nandrü Ot. - piunturàbonis.cum ino rerü umanDárV wc | uale 4 quid, vel io talibus obedire iufté , or« nd .cóftringit. Alioqi in loanes,cáad cubapU^. isus i s ves E Anilites venir .étes:Ext nos quid faciefnu* "ó zr ; reí po? J. | - "ITDAMNO DATO. dí 7 3 tefponderet eis, Armaabijcite,militiiiftá de- | erite,neminé pcutite, neminé pfternite, Sed S Eurum hec militando facerent, : hon effe homicidas,fed minitros legis,& nori A Vltoresiniuriarü fuarü,fed falutis publica de- : XI n IX TTA. did 42x ! D reos » E: . tenfores,refponditeis : Neminé concufferitis; d: TR ed ORAE E aru pecia y ^ TERI: ent 4 Es . Rullicafüniá feceritis, fufficiat vobis ftipédid E ia ManichzilIoannéaperté bla- 2 7H dii przl; wo dip Rete » homo fü füb poteftate có(tit 2 T) fac hoc, ' (8 LS SEES Lic efteriz ex fechriffand —— 500 cats Labia sp ip belluintedere) — — foc ara Aecolampadii qui referente Alphó-- | fo Caftsn. loc cic entr Chrilini niólick- Chrifti s fPhibeute bella gererecontra alsos ELS 355. Tn eadé falfa doctrina fuitetiam ^ Gp. de 1 P-in lib. de vanitate feidtiarü in | lE; n tBartis militaris, Adhaitetiam ! üri. aimus ^eterodamus Chiliade 4. cen- 7 primayadagio I explicansillud: Dulce V CMM EE d: D o " rM E xe 4, : ^X A —-— 01 4 z4 [| £t " d $14 CAP. VIII. DE INIVR, belleminexpertis,incuiüscxplicatione mule. taterierarie & false more fuo effutitcontra ' ^ "Ecclefis do&rinam contetpta & reie&a D, Bernardi & S. Fhomzin hacre doctrina:que tanien Catholica &fana eft,qucadmodü e có- trarioErifmi ópinio noua, fingularis,falfa, 8t &retica fundatain facris literis male intelle- "3 » Mp9 5 7 jn ? ! * e * ^2 » Gis. EundéerroréErafmus traditin cap. 3. & 32. Luce vt eum allegant & im probant Ioan; &rborcua liba Theofophiz,cap.14: & Sixtus. Senentisin Bibliotheca facra,lib.6.anotat.156* Conclufio elt cómunisimaapudommnes DD*« "C& probatur ex eifdé facris literis quibus pr^ cedensà S. Acguftino probata eft; & ex cano : niibys23. q.t. cap. Militare, qued defüm ptum -éftex Auguftinio, ferm. 19, de verbis Domin* Militare nonet Geli&tum: fed propter PA dám militare peccatum eft:' Necrempüblie | gerere criminofum eft : fed ideo gerere rem^ dpi , vtdiuitias augeas; videtur damn* — ilé;ácc. & ibidem in cap. Nolljexeodem AV" guftinoinepifl. ad Bonifacium; Noli exi ; szbare nemineni Deo placerepofle, quiar » bellicis miniftratiri his erat 5.Dauid; cul p minus tam fignum prabuit teftimioDIU In hiseciam plurimiillius témporis iuAt» do hiseratlaüctusille Cepturio quíDomin? xit. Non fum dignus vt intresfu tc&tum ur e um, ibidéz3. q.1. 2,8 3. m ulti canones c 23; tribus pro hac Catholica doctrina colle bel i bentur, Hisaccedit praxis Ecclehiz C207. | ;8 ET.DAMNO DATO. $$ £2,que nunquam damnauitiufta Chriftisnos rübella,quz necifsitateexigente pro pacereiz publice, & falute populi gcíta funt. Argumés: ta qug ex facris literis contra conclufionem adferunturab Erafino 2 alijs, foluüntur pro Parteà S. Auguftinoin ferm. depuero centu- Tioniscutus Verba inferuntur 23. q.1. cap, Pa- , Fatus, & ad formam tanguntur à D. Thoma, | And.art.r. | ERE T. - Tertia Conclufió. Licitumetiam c» falutare | eit «rma [umere contra Turcar €? Fofes Chrqftia. | eWemivis Contra impiam Lutheri do&rinam ig, árt, pitis nonlicereapma fumere con- Ua T'ufcas: Praliari, ait, aduerfus Turcas, e(t Tcpugnare D r.o vifitintiiniqnitates noftras | . Per illos, Nec diffentire,videtur Erafinus à Luthero , vt videreeft it expolitione d.adi- gij primi. Copclifioquz omnium Catholiz . '&orum vnanimi voce affertur, probatur. In Primis, Si Chriftianis debitis occurrentibus Sreumftantijslicitum eft fequn dum facrasli- GADY probatum eltpraliari inuicem, mal- Chri? licebit impugnare infidetes'hoftes guin XH nominis fitientfsimos noftri (an- b. e sceos quidem quiterram noftram oc-.. in :b ec titares & regna mann forti tenent, dimr vielem Tyrannidem dilatare conté- chum a nabzus pugnauitaduerfas Antio« tione a cB B ORAS, pra ide rell ett. "e lvseni ; &laudem confecutus x Qaomodo erg ped proide, TN Var $ — religioe ub —AMISAAMEBENNELTR P ^ad ^ dii MEE 14 a n n3, J "ou96. — CAP. VIIL DE INIVR. | * ^ *'xeligione;ac patría contra Turcas &infidele$ . nuoc pugpát , nonerunt laude digni? Hue fatitillud Ambrofi lib. r. offic.relatà à Gra^ ,. tiano 23.q. 3. cap. Fortitudo qua bello tuetur. à barbaris patriá, vel domi defendit infir : , mos; velà latronibus focios: plena iuftitia e | 4 o! Pretereain Ecclefia infituta eft religio admi | fitándácontra Turcas & infideles; vt tradunt ) D.Bernard.in fermone ad militestemp!i & $e 5, Ehomia.q.188.art4-& nemo eft qui ignore: — ''* seam adhuc hodierna die magno cü Chfiftia" (o0. fereipublice cómodo perdurare fuamq; d tem religionisab Ecclefia approbatus eft bo* - * pus & falutaris. Ergo etiam bellum contra t? -— Keseft bonum & falutare nec reprehendi po - (efi; Poflremofemperimperatores pijfsimb ^ - "Conltantinovfq ad noftra tempora confi?" ... euxilio & admonitione fummorum Pontifi" cum bella gefferunt cótra fidei hoftes & Tut". cas, vt multis edocet Epifcopus Roffenfisct: tra Lutherüm in copfutatione didi arte". 34. Imo quiin certamine belli, quod coP/, - inüdelesgeritur moritur regnum cacle 7 * fequitur vt Nicolaus Papa in epift. ad &X* *i , tum Francorum fignificat iuxta Cap» * Mfipus ^ um24.9.5. Omnium veftrum nofíe vo! . .' t £haritatem: quond | quod optantes dicimus). n hocbelli certam , deliter tnortuus Meri, regna illicerlele nime negabuntur, &in eadem caufa q- Omni . PI ) ET DAMNO DATO. $75 Omnitimoreac terrore depofito contraini- -micos fan&c fidei, & aduerfariosomnium re^ ligionum agere viriliter ftudete. Nouitenim ,omnipotens (i quilibet veftrorurg morietur | | . quod pro veritate fidei & faluatione patrie, - ac defenfione Chriftianorum mortuus eft, & ideo ab eo premium coelefteconfequetur. & . ibidem in cap. Difpar. Alexand. Papa omni- busEpifcopis Hifpaniz, Difpar,ait, nimirüm . eftIudeorum & Sarracenorum cau fa:Inillos enim qui Chriftianos perfequuntur, & ex vr- - bibus & proprijsfedibus pellunt, iuftépug-. Batur: Hi vero vbique feruire parati fünt. Martin. Lauden.intra&. de bello, Archidiac. urrecrem.& alij in d.cap. Omnin Fc fcribuntetiam Alphonfus Caftren-h verb. Bellum hzreüz. & Dyonifius Cartbuianus —. ; i epiftola parametica ad Principes Catholi-. d "2 . '€0s ad füfcipiendum bellum cotra T ure cam, : Quarta Concl. Adbelliiuflitia tria vequirunturs.— Acor itas principis cuius imperio C peteftattbelli ge- —— Vendu e(t. fla bells cau[a, Cy veda bellantiu intentio. Fate cüclu fioné docent. S. T hó.2.2.q. 40.art. l, "e " "Tu - * :etus cómenratores ibidé. D. Antonin. 3. par. | T4. capax 6 o, hngbsglaat: &alijinfum- - à i s . Bellum. Francifc, Victoriain rele- luft i x. bello. Alphonf. Caftren. lib.2. de in 9 h£reticorü punitione, cap. r4. Turrecre. n cap, iuftum 25. q. 2. Didac.Couarr. inrele- 9n€ cáp, Peccatum. de regulis iuris.part. 24 WT Kk. 4. $9» ^ mPmhie Yd i 7 à» : TOT JUN oM T ve Lm " rwr Hu TUE OPPETO ene vis DERIT SPLEUNME UC C - 7*8 CAP VIII. DE INIVR.— n & alij alibi. Pro conclufionis intelligentia: cócordia eorum quzadiuer(is doctoribus C diuerfo modo porunturannotandum quo EC accipi poteft. Vno modo: rout elt irtus particularis; que tribuit vni« / a eq quad faumelb, TH Pomp uem iE p ic cilia f nes ditiones ad! e^ dide pe hi ad: fuperiora tria illa capitarefekri pol ^| «' Munt, Hxc cconclufio pleni ex (éqentip 5 - ou pate ebit;: AM, Avr 2 4. 0 . Quinta Condiíto o. Quavls bellum ditis iim E s ex auttoritate ! indicentjs , C legitima caufa , et : m T vifa intentio defit, obli igatiovefituendi c damna Y*^ D E « parandi; excludit quamuis peccatum committat" Ey / orina. d. z qo pena 140. art». 1, Cà" "^ ^ firenilococit.Syluelt. in verbo. Bellum. $ : Martin. Nauarr; in Rubr. cap. Nouit. dei: " cijs n m.106. Couarr. in d. $. Gba e | en. -. icunt Lu. n nina Y bs uius cóclüfionis eft; i eren "MER dsinttiooeaniniandiotiae zn lisa UO 0S Thom.2.2.q.66-art. 8. ad prim: Toan- Mato L4 Ul: I5. «4-3 S oRilrun: in 4.in tradi 43 | "Aggredior cifus fpéciales &aliosy "3 Demrellituendi,vt latius declaratum fuprain- |: Incap. Olim, t. dereftit. fpoliatorum.Panor? Y tum cuiustranfzrefsio no inducit obligatios ^. ^..4 Kaubrica notáb. 19. Nee Sexta Conclufio. Bellum indiceudi poteftas folum Efl, penes principem non vecogricfcenrem füperioremit, —— | 1 principatu Auguflinuslib. 22. contra Fau-, ftum.cap. 74.5, Thom. 22: q.40- art. 1.Com-- ie Tentatoresibidem.S,Antonin.in3.part. tit) «| 4:cap.r.$. in. Vi&oriainrele&;debello Q2, ^ 77 Sali. Theologilocisciting-concl.Innocét. . . Xalijin cap. Sicut, de iureiurand. Barthols |^... cum recentioribus in L. Ex hoc iure. fí.de. m lüflit,&iure,facob.deS.Georgiointrat. de... 3 'Cudnverb.Eipromiferunt; &hece(lcoms ^. 777. munifsmado&rina tam: Theologor quam ^^ — lurifperitorum, quz in primis probaturex. E 1 Cp, Quid eulpatur23. q.1. & ibidem bod o d ns L& L.Holtes.ff. decaptiu.& poftlim.reuerf, | L.vnica. C. vt armor. vfus infcio principe in- od terdictus fit. lib. fr, Ratio huius conclufionis. ..' 3 »quod princeps, autalius habens, velre- 'Bhofcens fuperiorem non poteft indicere. T Nip habet fi u perioré iudicéad quem. — j iniufiz ore proiniutiarepellenda autre agnof: da deretuen da ll acsps auieth nó | Prote&idne e ao cum nonfit alius cuius. ritate pot aset feipfum PFOPra P ae re. Ad A efendere, & iniuriato propu! a- Vertendumautem quod nomine prin- Cipisj i ES : "Piin conclufione inrelliguntur Pontifex, Fo Ó Kkty" "" HBpenc *. ^N v AY "iilud. Inftit. mand. &im L. Si remuneranid& | A E oO rc ciende tes fHipeid us aiti] Minis. ifiant.S. Antonin. p py zi ita. cap. $$. 2. Sylueft: i in verbcBellüm.h Y | "&eont.4: ; Caiet, & Aurea Armi. ineod.ve $6, . CAP. VIIf. DE NIVRS. 3 $. rei turpis. & L. Si man dauero, $. Qui xdcm ;] | "ff cadtit.Obedientiaetiam in delictis ino £iofà & iure re robatà eft; nécexcüfati. d: * die c. Non femper: & 35. q. 6. cap. fin. L, fin« Y ^ fin. ff, debonis Bántoent. Seruus, ff:de a8. Celi "Decimaquintat /Condafio. Miliie qui) ifl ' trait 4d quodcun (am bellim , nec curant t fi iue infLum T urrant ad finitum pecunia folum. —— eudiums fuut im flatu peccati morali fl ende Bannes; 2:2. q. 40 art; dub: 6. Gregor. d' | Valentia ibidem, difput. 3- q. 16. pun&. ^ álij communiter afibi. : Ratio clara eft: quon sia cléctilixés habestanimum M —- &paratumad pegcendum & exercendutü déc ad mulierem. fite "fam. | Bioneni , ; quami plenam er condignan prafn uet! | neturciffaté / do e dipoluere UA TT ant " "e '! iuftitiam ficut ille Dus: aratus femperet i RODEIN dide " (n REA VP ^ "Dedajilekia Cofidiafio. priticép $ spi touet it fe iuffAm bellandi Caufa juiehe dm E debet al aduet[a parte. soie pn iniboatum- Thanc teáent Caietàn. & Aure ; flo* millato verb. Bellura, Fofephüs Angl lesift ind : ribus Theolog. qq.in YS fentent. rm d 8. deyclit,ex bello diflicult. s "Bannes Cr sp 4 I ) ! | (|, ET.DAMNO DATO. $15 Oregor.de Valentia loco citat.&alij commu. niteralibi, Ratio conclufioniseft. Bellum ge- Tere non cft a&us voluntatis fed necefsitatis cx Auguft. epift. 207.'ad Bonifacium , & infez -Fiturà Gratiano 23. q. 1. cap. Noli. Sed oblata &fGa di nafatisfactione ceffatbellandi ne- eefsitás & finisbclli.Ergo & bellum : habito chim fineceffat motus. Facitetiam pro con-- cuf celeris ad; oppugnandam ciuitatem , offeres o Primum pacem:Si feceperit , & apperueric s M portas , cunctus populus qui in ea eff; fal: pabifür & feruiettibifub tributo. Sinautem Teneatur fatuf actionem debitam acceptay AS cond en Syluclterin verb. BeHurm, dam ethm vy. ir n, Primam das sient probabiltorem putat, gore veram, fecundam snaxime * ms - nuam & principe Chriftiano & pacifico, qui u 1 ivi Ny Ae EEPLER ^ 3nima coníulit quam vlci(cendi cupidi- P. CL. del di tati Uüonefcriptura, Deuterizo. Siquandoac- , in aifirmantem it fententigm,. ' o8 CÀb. VIII. bk INIVR. tatiindulget, dignamcenfeo , maxime cu . . . , xatio fa&ta pro precedenti conclufione bap - . etiamdo&rinam probet: Cum enim bellare — —' . fit necefsitatis, ceffante necefsitate me ito &. T : bellum ceffare debebit. SN Medica i (00^ ^. Decimáleptima Conclufio. In bello ift voor qpinceps Chriftianus , fi mece]sitas c vrilitas pofuit f toov potefl vti auxilioimfidelium. S. Antonin. y. par. as jy 4-cap.2-f. ir Ioan.Maior.in 4.d.rj.qeeS/P— - 7. elerinverb.Bellum.a.S.cond.s Dom. REC. ouis eciarril iua Hie M Eus 40.drt.1.& Caietan,ibidem. Oldrad. in ton | EE. 41. detreuga& pace. loan. Lupi in tract. di^ '' fogico de confocderatiorie priücipum tati. 2 0 poft principium,& hac eft communis fente? (ofc alb. Concdufio cófirmatur exemplo // d E ehabzorurn qui Romanositifideles in aüxili* | ! um vocarutit. 1. Machabzor. 8. & fcedus in^, Eo ierunt, poft modum continuatum à on? (^ s cfratreeits, cap. 1. Et Carolus V. in belloac" ^ —.. merfusGermanos, &alios ex confilio, T^* » v i togorum víus efefnilite Lutherano; & hare" . s tico: Quodadhuc hodie Imperator, & Ca^ Ii V. lius Philippusrex Hifpania SEUT E | Imo etiam licitü eft principi Bdeli auxiliü «s | gein&ideli, & mittere milit infubfidium "T E .patetz. Machab. cap. 1t. Ionathas mifir mi PY | . s. auxilium regi Demetrio infidéli & D^. 20510 praftiticfübfidium regi Paleftinz,, contr? Sa 250 ertum Ifradl. 1, Reg, cap.28. 829. 6 Sar id ES &ap-hiliamus, milicevChritiant pugnarü * y (one A6 iufle vw ECC £ L2. tT DAMNO DATO $29 3 ilifto bello fab Iulíano;& fic fentiuntS.Anto- à 3 nin, Oldrad:loan.Lupi, Bannes. Valentia à alij. Turrécrem. tamen in d, cap: Tulianus; (à- &ütus Huboner ibidé exiftimar quod quam- domilites Chriftiani on funtfubditifed ex- - "Eanei,nonpofiiat militare fub duceinfideli,. à «ilti nulli irmo ihituntur fundaméto. Hec / i qonclufio intelligenda, dumtiodo abfitfcan- Á ium & detrimentumnullum diuini nomi-: nisaut religionis fübfequatür: propterea ma. - c udiuir apud Chriftianos Francifcus rex — ^ Galliz quod s quod vocauit in auxilium Türcascó- — : Ma Carolur V.regemHifpanig, ^^ -— ARIES. yj, D«cimao&aua Concl, Perteulofumeflhaleré ^0 Pàrencticadd principes C iftianos pro bel. Cótra Furcasjart. 8. & intelligenda eft, nifi ne. €eísitas defenfionis cogat. Probatur ex fcrip- UuraTofue 7. Filij Hrael mifsiàlofüead demo: lied Vrbé Hai; in fugam cóucrfi fu tit,& 36; *X eiscorruerünt, idque factum propterexe . id a "um vniüs Acham quicontra Dei precep- á e | deer ietit aliquid futatus deanathemate; [i | dea "itis Hiericho, &confecratis D so; füorin vir Áan&us vifa fuga ac ftrage Do 4, idit pronus in terram inuocafis . m T. NM Accepit autem hocréfpon- intet Dow EN 0 :: Non poteritIfrael flare i. oftés fuos, necero vltra vobifcum do- * CODteratis eum quilhuiusfceleris reuseft, deed Uie NU QUEANT Do ORE —" c7 Es | | E. "us CAPiVIIL DE INIVR. | |. . Tandem omis populus Ifrael lapidauit À« | char ex fententia Iofug, & cuncta quzillius: ánt igne confumpta funt , & tunfauerfus iffent rem quan« .. a faci e videbaturfi- |. , ^ diaturté Dit. nis eft; qitod ficutquando Deus pro nobiseft; v &pugnat,fciliciter pug * Tr he hoftibus A^ D e | m. jt | € USC Es: RS ORE itecites Asin (aera fh etia O6 - dantur,facrilegia committunt faCT Ld Deo facrata polluuntreliquias pe fn Py LEE ET DAMNO LEM Tunt, imagines fàn&orum comburunt, $mo E aliquando fan&um fan&orum conculcanr: : 1 .. QQueomnia & nonnulla peiora ficri vidimus 91 | &ob eruauimus fuperiori Amo 1594: n 3 lecembrià militibusftatuum , dm KErpamp « , 7 incer Colonien. reuiren.ac Me temtran.- "firent ad fiibuenien dumin finibusGalliz re- —gUNanarro. Pr » quibus fcelckibusiufto m : Aus proximo Anno 1395. in Auguft dé. cesquidam & antefigriani eornm praxcipul ME üfeldorpiu | E. Tam accep 'erunt merce: ,acfnier | Dp: smorilitecein rierunt. y'reliquiautem $e Tuperftites | es nifi- refi üpinb ids de tantis fc TES s jit 7 A NU HURL- rg [: -ulo it-un c9eeierae PI : We "icon(éerata "ini [pirat fpiritus ! alpin, e. 4 | E ene in. 3 cH -uerfis hominum fecibuscolleti erant. Ny de caufis qua ad pios deside fs Ace eft, E ($9. art. r, & Ni fra c vitiis ia. 1e SCR "PhonfusCaftwnlib..deiuftahgrerpunito- — Mn id hsc Cousrin reletcape? eeca- ^ dui W. 3 UE "up E: Ss M " | f; * * $3 . CAP.VIIL DEINIVR, | ; —tum,dereg.iurisin 6. part.2. $. 9, & alij com: | 9, muniterinhac materia , & probatur ex Au« - ' :guftino.q.1o. fuperIofue, &refertur 23. Q. 2. .. cap. Dominus. Iuftabella definiri folent quz. - 2 vlafcuntur iniurias fi que gens vel ciuitas, . f... )- quazbello petenda eft vel vindicare neglexe- ^. ^.^. risquodàfüisimprobà fa&um efl,vel redde- ^. requod per iniuriasablatum eff, ^. Vigefima Conclufio. Non pro'quatisimuris. (leti aut minima lellur mouendum eft, fed pro graui d t. Omagua. Victoria nutn.14. Bannes & Valentin .. - o dart &alijalibi; necpoteft effe dubium in Eo » hac conclufione; Secundumenim menfuram deliGti, debet effe plagarum modus Deuter, 25. Cumergo bellum fit maxima pcena: plu- rima namqueid incommoda & mala fequun- , tur, vtompibusexperientia compertifsimum .^ eft nou debetinferri pro quacunque iniuria: A 'unc fpecialius Ggnificandee iniurig & caufa 2" eo digaz ad monehdumbellum, .. tiges c ca Nigefimaprima Conclufio. Inf fel uitcontrs Philifbzos, & Macliabai Antiochum & Demetriom. : ors ^ Niget ET DAMNODATO. — j» Vigefimafecunda Concl. Rebellio c» inobedi-. entia (ubditorumcontra proprium principem nf Admo- hj $ - n m m. 9 8 e n. E "i -D £t Ex zi B "t X Q P 2D 8X a M i Térum humanarum ordine inuentantur, vbi me 'fosveliuberetalesliquid,velintalibusobe- . ^. MP Hacde caufa Dauid mortuo Saule bellá mo- Vitcontralsbofeth, ilium Saulis contenden- $m occupare regnum Ifrael, cp per Samue- | lem prop etam DominustradideratDauidi.. *9 eandé caufam iufté ab Imperatore alijfq; : Meer SRM poteft mous- ticontra infidelesad recuperanda multa qua Monnsiétesd eget n i * Sk 5 Mes fio. Bellumetiamin- TNT NUNT NP P ; CAP. ViIL DE INIYR. ! Chriftianis. detraxerünt. & per vim detinent; "vtterram fanctam, &alia, vtIafo docetinL- Ex hociure. ff. deiuftitia & iure, & alij alibi. A Vigefi maquarta Conclufio, 1u/f4 bellan-- E cat[a tib, quaudo quis alium uinapem dmpedit y "prouinciam Aliquam | propriam etiam. impe: eg traneat n je n" ios tus fit innoxitte "Hanc docent etía ati, Dartol; in — e 2. Filij. Seon & Og reges A^. Mr deppn ip probar p PER de oluerunt s Super umeros & infe- "pitur da q.2. cáp. i Notandu um, ait, cft fan? Rote iufta bella gércbantusà filijs. e .ótra Amor rhzos. [nnoxiusenim tran" &itus ne Miu iure bamang focietaris a quifsin o pátere. debebat, Vt auté equa SAL | petitio , &iniuflitia. aliorü explo fn int noftris , ducibus& militibus libe et verba fcriptura: ad' dung re: Mi it;ait, Ifrael nuncios adSeon regó "us m od ME ERE dCDE MW mi- E «tini ore T p E» poi a a tcrra * | UL n Pon 3Deo )promif- ET DAMNO D 4TO, ELS Tir & exercitui conceditur tran(itusper-ali- » Suamprouinciam, ita perüiittatur vt fiat (ine détrimentoy damno, & moleftiafubditorum & prouincialium iuxta L. vnic. C; defalga- mo hófpitibusnon przbendo, lib.12. loann, dePlatea & Lucasà Penta ibidem : & ita bene. , BotintApgcl. & Chriftoph, Porcusacrecegz —- Mores quidam ininftitut. de feruitutibtts rus. | Mlcorum, & vrban. predior; Quod (i alicüt Capitaheo permiffusfuerittranfitus perali-. Süem comitatum , aut prouinciam , quod. eheatire per viam re&amri, nou perprata & Yineas, ie früctus lzdantur, &agri deuaften- — Tür, alioqui pofsit capi-falua fide falui cone . uctus: Quia concéfsio nepfitusciuiliterhüe uitPore. - mane & mogefl intelligitur vt in Et exertirus debet trantire perdocum territo- T ' * Se. WT *-^ iex. LI SU. RE Saa. Ta; T * ZW ;1 ? Tij, vbrminus damni &;dettimentt fedtiatur. ' -perL. Si ctl. ff. de feruiturib: & LE, Si miht :oncefferis ff; de feruitucib. ruftic. pred. Fla- Tian,ibidem. Cxpol: in tract. de fernituribus Vrbanorüm przd.cap.23-& dc feruicutib.rue Ie pfedior. cap.t. Nec perálism viam ttim. debeRtessfreluxtDD. o9 v efimaquints Concl, Eran Delli recta caufa Fh flus inrgyiany publicar) princip intulerit quélia. PATODay ap, x crit; "Hac décan( Dauid bellum fufces P à üerfus Hanon Atntoonitarum regem, QUod ntincijsà. Dauide mifils mediam par- | Vmbiibyradr, & veües illorum medias E »" p 4 voy. peteJt quas per bellum, Caftrents LT' s vique : AN M p Terr WS vq el -" Sarti ta da Aa ccu AE ELE S 1r TH CAP,YIII DEINIVR- | || 'frigef;maquinta Conclufio. Ad boc vt lel" | s duni fine peccato geratur vetfa intentio nece[farta eo D qua intendarur vt bonum. publicum promouatut y & - euonalum euitetur C fic im: pace re[pnllica eonfifiate ' Hac conclutio communiter approbata eft; -& nota ex Auguflini.verbis quz referuntuf ^7. Mgee cap. Noli. Pacem habere voluntati | "^os efl; Bellum autem debet effe necefsitatis, Y. ^... hberet Deusaniecelsitate, &cóferuetin pate | i7... "Nonénim pax:queritur vt bellum exerceatuf^ | — fedb goungurxgapequtaut Elio e | tot n2 ando pacificus, Vt cos qitos expuga?s ^ 'ad pacisvnitatem vincendo perducas. Dea! '^« enim. pacifici ( ait Dominus) quoniam fili loc 5. v Detvocabuntur. Hacibi. Eti cáp. Apu d exeodem Augult, Apud veros Dx cultoré C 4 J-etiam ipfa bella pacatáfunt ; quenon cup" | 14^ 35 ?rditateaut crudelitatesfed pacisftudiogerut 1o "s turs vtmali coerceantur, & boni fübleuem (sU Ctr, & lib. 27; contraFauttum. cap. 74. Noc* 7^ L t dicupiditas, vleifcendi crudelitas; implae* | 50075. tus& implacabilisanimus, feritas rebellanaP Pr libido dominandi, &fic : a funt fimilia, h^ 2s funrquainbellis iiec | e culpantur. Et Cicero? officiorum ait: Bcllumita füfcipiatur vt ni ; » (5.7 ahudquampaxquzftavidearuré 0; 7^ ^ 1 QVAESTIO SECVNDAs- LoCo vulpe talea vio fg aimerircparaiione poe rd ki : "a dj ^ , : prim j^ | s f à e ü* 5x ad - ded v ) i 7 " " 4 | PUN Dh. Ü " [^* à a , wo E E . ET DAMNO DATO. . 54i APR 1n 4 Conclufio generalis. In belloiuffo ^ licitum eft omniafacere , quaex rei natura ne- CefJavia. (unt 4d defenfionem boni publici. Conclutio licum & pax Reipublicz. PE cai . Secunda Conclufio. in bello iuflo quirettain: tentione C bona fide pugnando occidit , aut mutila, hiec in foro con[cientie, nec apud bomines tenetur dé oc- €ifione fiue homicidio, nec de damni occifionem aut mu- latienemf[ocutis. Fl&c conclüfio eft com munis Theologorum & lurifperitorum; probatur In primis ex hiftorijs veteris teftamenti; vbt Posi bella gefta funt ab Abraham , Moyfe, ."auide, Machabzo , & alijs multis; &ízp& multa miliacum]laudeoccifa funt, nec vnqu& Quando iuftabella gefta fünt ob occifionem a- Iquis damnatus eft criminis; imo viri fan&i funt quigefferunt. Deinde penesprincipes & Tempublicam eft gladius; & non fine caufa, fedad vindi&am malorum. Koman,t;, Ergo quando bellum iufté & iufta de caufa au&to- Fitate pablica geritur, occidendo non cómit- Ar peccarum. Ad idem propofitum ex fán- c Patribus multa funt decreta 5. praefertim dicap. De occidendis. c. Miles, c. Homici- : m p P H "w^ - À P lico s, &terea qui vtituriure fuag aut pub- - Demini iniuriam facit. cap. Cum Ecclefia » 2 térana, de eet. & L. Inturiarum. $.1; fide I! Toculus, ff. de damno infe&. At occidensin. bo Mm bello | ni "n y i TT Usetiámfi nocumentü indcalteri euebi- t Stin meo. ft. de aqua pluu, arcend. & L; tis clara eft ex finc belli, qui eft bonum pub. í , ; 1 E Eg. o4 0507 594: 9 M RNNEN. 9 muc WES OR $44... CAP. VIII DE INIVR. . bello vtituriurefuo publico,ergo nemini fa cit iaiuriá, nec peccat, nec tenetur de damnis datis. Hisaccedit, quod bellum iuftum non etaliud, quani executio iuftz fententiz. Iu* risautem executio non babet iniuriam d, L. - iniuriarum. $. 1. . "Tertia Conclufio. In bello iufto nunquam licit eil dire&là cr ex intentione interfieere mnocentes. V i7 &or. in rele&, debello;num, 35.I0an. Dried. in lib. de captiuit. & redempt.gener.humani, tra&t. 2. Banpes & Gregor. de Valét. in 2.2. q* 40. art. 1. &alij alibi, nec potelt effe dubium in hac re. Probatur. Exodi5. Infonté & iuflá non occides. Deut. 2o. Mandatum filij 1fraél accipiunt,vt cum viceperint ciuitaté, parcanf mulieribus & paruulis. Deuter.24. Non occi dentur filij pro parentibus.Ratio etiam firm eft pro hacconclufione. Belli iufti fündame" tum eft iniuria, Sed innocentesnullam, V7 prafupponitur, intulerunt inturiam, alías ef" fentnocentes, Ergo non debent fubire pe nam,&confirmatur. Bellum iuftum cft &** ecutio iuftz fententiz, Sed nulla iufta fente?" tia condemnat innocentem, Ergonon uoi occidere innocentes. Hinc Theodofius I? perator ac'rrimeà S. Ambrofio Mediolanc? Epif. fuit repr henfus,& ab Ecclefia exclu s q iugo rationis excuffo & furoreirz I loniczgladios iniqué contra omnes 9^... xerat, & infontes pariter cum fontibus fecu?" dum hiftoriam trucidaffet. De quare pé d » ( IT DAMNO DATO... 34 àpud "Theodoretum libro quinto hiftoria Ecclefiaftice. Ruflin, libro 2. cap. 18, Tripart, libro Dono,cap.so.& 3t Ex liacconclufio nefequitur quod necpueros, nec faeminas tam inbellis contra Tutcas& infideles, quam inter Chriftianos licet interficere vt Vi&or, annes&alijtradutit. / Quodautem de fo: minis dicitur, intelligitur nifi fe pugne im- mifceant, defendendo & percatiendo:Quan- toquidem íi oflicia virorum in béllando Praftent , noneft abfurdum, fi mercedem Corundem etiam accipiant : luxta menfüram Seli&i , eft etiam plagarum modus, Inter i'hocentésetiam numeraántür ab Alexandro Ll incap.Innouamus, de treuga & pa- Cealij; hisverbis : Innouamus » Vt Presby- Uri, Monachi ; conuetfi , peregrini , mers Citores , ruftici euntes & redeuntes, vel in 4. Bricultura exiftentes » & animalia quibus Tant, & femina portant ad agruni fecuri- "congrua Ízteritur. Hzecibi. Per merca: pes *cundum Caietanum in fumma vérb,' 2 non intelligantur qui habitant; Ciues in ciuitate ; aut republica. hofti- ces; 1. qui tranfeunt importantes mer. liorjs au venim & ciues, non funt mes quam, ,j," ditionis exercentes mercaturam. i Jattifices osrt Concl, Imivffo bell diredà d» prater Pediic; LER interficere inocentes non eff peciatunt, ; " ictoria in rele&, de bello , nu- Mm a - mero - TRETEN Er. cUWETPREPT COCUUUTTSTS PEE EX TT futurüetiam arma fu 446 CAP. VIII. D'E INIVR. mero 37. Pannes & V lent. 2.2. q. 40- art. & hzccít comunis fententia DD. Cafus conclu- fionis, exépligratia, ponitur fià principe effet oppugnanda ciuitas, cuius fubditi effent re- belles, necpofsitex pugpari nifi tormétisbele | licis,aut incédio,licitum eft id facere , etiamfi patiantur & interficiantur innocentes, qui nO* centibus permifcentur , nec difcerni poffunt. Conclufio probatur,quia alias non effet ratio ecrendi bellum cótra ipfos nocentes,ac ficiu- ftitiabellifuum non confequercetu reffe&um« Deinde patetex vfu omnium principum, qui etiam cum laude & bona confcientia bellum. gefferunt. Aduertendumtamécum Vi&oria & alijs quodíi inaliqua vibe eflent multi in* nocentes, & paucinocentes, tanc non liceret .. vrbem fubuertere , aut incendio deuaftare quia maius malum eft quod fequitur, quam bonum quod intenditur. | Quinta Conclufio. rn bello iu[fonen eft licit um ectidere innocentem de quo timetur , atit [citur quoe J^ futur nocens. Vi&oria,Baunes & ali], €X* 1 pli gratia, in bello infidelium : An pucri DR fint occidi, de quibus eft prefümptio,q"? fi" adoleuerint,etiam cótra Chriftianos arma s ment, Conclufionunc probatur. on LUN ficienda mala , vtvitentur alia etiam. QUE. mala, &intolerabile videtur quod aliqu/T 7 piatur pro culpa futura : cum poen? prz din ponatculpam. Praterca fi timeatur qUO^.. t t. & erunt nocenr, ment, Alij eel SNL 00770 LIS ET DAMNO DATO. | j47 alijs medijsiuftis, vt captiuitate,feruitute,&c. Huic malo in tempore poteft remedium ad- ' hiberi. eas, ' Sexta Conclufio. 1m ipfa attuali conflictu da- - Tante pugnain defenfume , aut oppugnatione ciuitatis, quamdiuvesin periculo verfattr licet interficereom- "tes contrapugtiantes. Hanc docent T heologtal- legati, Conclufio claraeft, quia alia ratione non poffetbcellum recté &tute geri. .... Septima Conclufio, Parta vicloria c rebus extrapericulum conftitutis adbuc licitum est interfice- tt nocentes. Hancctiam docent Theologi prz- di&i, Probatur. Bellum enim nonfolum or- dinatur ad resrecupcrandas, fed etiam ad vin- dicandam iniuriam illatam: & parandam fe- Curitarem in futurum. 'Sed quandoquefiert: poteft vtoccifio nocentium fit neceffaria ad tales fines. Przterca licet ciues proprios mor- te mul&are propter iniuriam illatam. Ergo multo magis licet extraneos punire propter Iniuriam factam principi, aut reipub, Con- €lufio intelligenda vt. tum fit licitum in- terficere au&oritate principis, & non pri- pi "O&aua Conclufio. Ad vindicandam [olam in. VS: est [emper licitum interficere otmnes nocen« h i&or. cumalijs, Quia inter ciucsnon c €t vbi effet deli&um totius ciuitatis; t prouinciz, interficere omnes delinquen- » Decetiam in omni fcditione conuenit Pedere totum populum. Detrahendum eiu. M aa | quan-. CEN RON" i pA" Mis aa du eri me vl no — CUPS uw w-——eOMU pP $48 ^ CAP. VIII. DE INIVR. quandoque feueritati , vbi multorum frz- gesiacet iuxta Gloffam receptam in cap. La- tores, decleric, excomm.& in L. Aut fa&a,de peenis. $. fin. - Confonat huiccoaclufioni et- iam Auguft. in ep. 207.ad Bonifacium, quan- dodicit: Sicut rebellanti & refiftenti vio* 'Jentia redditur: Ita vi&o & capto mifericor-. diaiam debetur, maximé in quo pacis per- turbationon timetur, — Hac etiam de cau fuit Theodofius ab Ambrofio obiurgatus quod Theffalonice communem cedem in* ftituiffet, Vtautem hzc conclufio rectiusin^ relligatur, recolenda eft doGripa S, Thom? 2,2. q. 108. art. i. ad quintum, quamam ple&i- tur Albericus de Rof. in di&ionario iuris, in verb. Corre&io, verf. Qualiter attenden- dum , quod.quando tota multitudo peccat; deca vindicta fumendaeft , velquantumae totam multitudinem, ficut AEgyptij füb- fnerlifupt in mari rubro profequentes filio$- I(rael Exodir4. Et Sodoma & Gofnorrh* vniuerfaliter perierunt: Vel quantum ? magnam multitudinis partem ficut patet Exoditrige(mofecundo;in poena eorum un vitulum adorauerunt. Quandoque vero" fperetur multorum corre&io, debet feuer" tas vindictz exerceri in aliquos paucos Pr! cipaliores quibus punitis ceteri terreantuT* Sicut Dowrw v s Numer. 25. mandauitfi- fpendi principes populi pro peccato mut tudinis, Siautem non tota multitudo PC" cauit; f | ET.DAMNO DATO. ' $49 C«auit, fed pro parte: tunc fi mali poffunt fecernilbónis ; debet in eos vindicta exer- .&ri, fi hoc fieri pofiit fine fcandalo alio- rum, Alioqui parcendum eft multitudini & detrahendum feueritati. Quando autem Peccatum multitudinis eft tale quod. magis Doceret multitudini velfpiritualiter, vel tém- Poraliter quam fcándalü quod exindeorire-- Ur, vindicandum cft, Sic S. Thomas. .Nona Conclufio. Per fe loquendo, captiin bello. licits e iufloex numero boflftum quinocentes funt igo Terfici poffent , tawien bumatitate quadam c confue- Ü'dine veceptum., C7 iuri confonum apparet , vt parta. Viloria er tran[adlo dubio euenty belli, capti non in-. 'erficiantur. Conclufionem tradit Victoria nu- Rero 49. .Pofteriorem vero partem ample- , &unturTürifpcriti dum tradunt Ía bellófici- to non effe licitum occidere inimicum cap- tum poftquam captus eft. Bartol. L. s. $. (in, ft. ad L. Cornel. deSicar. Angelusab Aretio, IntraGatione maleliciorum in verbo. Fama Publica, col. 10. in maiori forma, & idem ui $. Illud quzfitum. Inftit. de rerum di- Hippolyt. Marfilius in pra&ica crimin. ""Bgredior. numero 25. AlbericusinL.Li- tà iE deftatu hominum, vbiinquit: No- qui pa udilem antiquorum Imperatorum €carcbant, qui nolebant hoftes captos onm interfici, fed feruari: Contraquam ». uetudineni hodie crudcles faciunt; qui "Vàptos hoftes occidunt, his alij alibi con- ^^Mm 4. Rfhüunt N - "AW 3 PP v dd & ER es» x: 2 2b mM Ara Kn adeidLxeei x * i3 $09w CAE VIII. DÉTNIYR. | | fentiunt.per d. L.s. $. fin. deSicar. &L. Libet^ - tas, deftatu hominum,& id cóformeetiam eft do&rine D, Auguft.in d. ep. ad Bonifacium: cumait: Victo & capto mifericordia iam de- betur maxime in quo pacis perturbatio non timetur & c, Noli. 23. q. 1. Eadem eft ratio de eis,quife dedunt quando nulla pacta aut con* ditionesintercedunt in deditione arcium & ciuitatum, tunc nihil videtur impedire quo ..Amirius aliqui nocentes prefertim fi fuiffent capita & orincipales auctores feditionis ,aut ceo RBomu conti proprium principem, polsintinterfici. Solenttamenfepéindedi- ' tionibus pacta &tonuentiones ficere , quz. ctiam hoftiferuande funt, vt poft deditio" nem falua fint capita, & faluusconductus mi^. litibus praftetur ad exeundum. Decima Conclufio. Licet antiquitus iure ger tium C Romano capti in iüflo bello eficerentur fert capientium , id tamen abrogatum est apud Chriffite ;. tios , inquorum bellis minime Chriftiani à Chriftiant capti gorum ferui efficiuntur. Bartol. in L.Hofte - decapt. & Poftliminio reuerf,Salycetus 1? L. ab hoftibus. C. de captiuis. Panormitanu? NEL ———————ÉMNRMMRÓANARATST RS RINT RET 0 7. 7 2229 ^ LN MERSSU€Goe KD tndbembeddMopdb d a WTDAMNO DATO. MC Lg de captiu. & Pofllim: reuerf.L. Poftli- minium. L. Hoftes, & alijs ibidé. Pro inftru- lone maiore obferuandü iuregentium talé feruituté indu& fuiffeolim ad vitanda ma- lora mala, Vi&orescnim cum nihilcommos - di; aut lucri fperarentà victis &.captis eos oc- Cidere folebant, & immanifsimé tractare: Vt "uic malo remedium adhiberetur moribus &legibus introducta fuit feruitus, & fic de- Inceps vi&ores captiuos nonampliusoccide- *€ debebant , fed vendere poterant. Dehac materia latius Fernandus Vafquius illuftt, Controuerf. libro primó, capitenono pertra« Ht, Nuncautem apud Chriftianos moribus & Confüetudinereceptum eft, propter chari- item que ómnibus in Chriftiana religione Vnitiscommuniseffe debet, vtcaptiuitasnon 3mplius inducat feruitutem: aquo -,. Vndecima Conclufio: Apud Cbriffianos capti 7^ bello conferantur cuffodiunturque , c pecunijs fe BUT f veniam vecedendi ad (uos obtinent. 1 Hacconclu o probatur per do&trinam Bal- Barthol. Pauli Caftren. &aliorum in L. ao m & Seruius, ff, de negot. geít. Et eam tra- ver, Aüidreas Alciatus io L. Hottes. ff. de d borug, fignificatione. Boerius, Damhaus €rüus Tetiacsq 51n$. Item ea eus ab hoftibus. Inftit.dere- am i itifione, Hanc redemptionis pecuni- an ibiri Ranfonem , fiuc financiam appele tau&oribus Boério & Damhauderio, & Mm 5; grad : Couarruuias lociscit; & alij recentia Ld les o» ot c AMETRANMEE vM 9-9 - 3 $i .— CAP. VHI. DEINIVR. cap. Iüsgentium.d.1. & d. L. Hoftes, & L. SÍ quid inbello, & in $. ltem ea quz hoftibus Ialtit. dererum diuif. & Ariftot. lib. r. Polit cap.4.& s. Dicunttamen plerique do&or& iuris ; quod ita capta in bello fint tradeno^ | principi,aut duci; vel capitaneo, vcipfe diut^- datinter milites fecundum qualitatem per!o' - narum & merita, iuxtatext. & Gloffam 25: q M s. cp. Dicataliquis, & L. Si quis pro redép jt C. de donat; vt notant Bartol;in d.L, Si qu! in bello. DD.inadditionib. ad Bart. ibidem Alberic. in d.L. Libertas. Boér. Couarr. | a tinus Lauden(is & alij lociscit: Faber & Af^ gel.in d. $. Item ea quzab hoftibus: In(tit. de rerum diuif.Et licet Bartol.in d. L. Si quid! bello, teftetur pro fuo tempore ita feruatu P tamen Boérius dicit quod hodiecapta nótr* duntür principi; aut duci;ad diuidendum ur ter milites fecundum qualitates perfonaruf fed qui poteft capere capiat, & ica fecun* i ius preda fiue capta efficiuntür capientil P] vt hac fpe militum animi inflammentu. fortiuspugnandum ; &ad diligentius pros quendum hoftes, Conclufio cit intellige! ;, hii de hac realibifintleges quz difpona9 diftributionecaptorum; quemadmod" li pud Hifpanoscfle Couarr. teftatur: (enfidP^ ! pacta, fiue confuetudines communi Ie erg probate; tum eis eft ftaadum., Hines bát; inobilium prad& olim buriném ap pe n vtapparetex Bartol, Alberic.Boer. Da dcrio ETDAMNO DATO. jj , &triolociscit & alijsalibi. Abhoc nomine luam non ipaionem Íumunt Srepbeuterf pol nos di&i; id eft; impüniti. latrones & atores, vtreGiée explicar do&ifsimus no- Te Germanie oriisobfültus Audreas Gaill, in tract Geareftis imperij, cap. 9. nimero2; cos itàappellarelicethoc nouo & fplendi- - o titulo. quia liberà die ac nocte vagando depredantur& ra iuntbonaquorurhcunq; ;- n aliquis is oom eorum opprefsioneet- lamig vijs publicis & prouincijs , quem ino- pia non excufat, & fi talisab eis im atur& eus: reperiatur Vix fine verbcribus.e | manibus eorum fub. &horum. , dep | tiorum latro. pde u- f no&turnum & diuri - Olum permittitur cum "nexino Acme dá- | Roifed etiam non fi fineinclite nationis Germia- nig magna infamia vt verbis S pedi aucto. ieviar, & tales grepbeuteti igni funt c omni j ppliciorum genere & publicálmperij vine 3. Ad illam hominum colluuiem paflim e Ipiunt feces militam,latr ones ob facino- dap riam relinquétes facrilegi in Ecclefiam; C1 IQIEs. p ticae apud fuos Ícelerum 24 belluntur, in exilium mittuntur, & " , iretur. ine n lllo bee "Ue n GE e Pradan, viSyh D veo CAP. VIII. DETNIVR. , Bellum r.q.10. Victor. & alij deducunt. Noil timen licitum eft militibus fine au&oritaté principis,cuius mandato belfum geritur prt" dasagere,quia cu mi milites [int tantum execu* torés, & noniudices;fetentiam iudicis expe étare debent.» ^ wy | - DecimaoGtaus Concl. Resmebiles inbello ifo capta abboflibus , qua tamen verum babuerunt domi^ quum antequam boftes eum [poliauerint ; an fint vef vuenda priori vero domino, vel efficiantur eorum,qui £? (C emani ; oftium. abf erunt 5 problema effe poti .. -Prioridomino efle reftituendas Ioan. And. infpeculo Rubr. de raptorib, Alexand. inl Id quodapud hoftes. ff. deleg.r Pirrhusa confuetudines Aurelianenfesin cáp.incip. I^ L.apud hoftes. Pro his eft text.in L. Ab hofti? bus. C. de captiuis.$.Serui autem. Contrari! Nero een ten daspriori domino, fede? etiam. efhici capientium tradidere ' obfcure . Baxtol: in L. $i quid bello. ff. decap. &ali quidam. Ineadem fententia eft Martinus a ^ warruslib. s. conf. intit. de iniurijs. 0077 dq; per LL. & iura quz dicunt capta in bello - effici capientium, de quibus fupra, & pro . «aftra & prafidia & iic prima opinio VCI. H |. tembabet, . Au interuallo poftquam 15 E . unti sia caliafüb cuftodia hollum & tup xc Ai u^ Nai T NOTA [] wet *. c e * IL 3 pA BT DAMNO DATO, . ét pofterior obtinet f fententia. .De hac diftin- cR Pt & Salycet. inL. Ab hoftibus, Lo elus Iafon.inL. Poffefsio: ff. deac- quiren -poffefs, Martinus Lauden. intra&,- 1 € bello. q.7. Conarr. ih. dé genine e Ey e : eh e " ^2 * : , nile poteflate bellum gerunt , mon efficiuntur p'ptiun.,- fed faut teffituenda. priori 7 di ** Hofles, .L. Latrones,. L, Poft liminiü TN | E Pyratis, ff. de capt. - -Hisacceditquod hs i€pa eft re(tituenda domino füo. » Cap. 3 aliena. 244 q. 6. &cap. Peccatum. c L3 & tales res nullo iure. pertine-- 3 HR ad tales. przdoncs & pytaras fed dom T x PB penes priorcs dominos omni i iurepégz: nip, ,& non elt. tranflatum in rapienrés, : e NÉ lligitur quod milites quando pras. | Se 7 Capiugr A affatoribus noftris, quos - iicig ToS aópellamus.quam à miferisrg,, domi, ntia acceperunt, tenentur fuis i | rellicuere & non poffhnr libe. - | 5 T m S pro. dercliais talia: bona habes Z^ t. ht iamuis. multi. cóptrzrium fci E iie mnlh reitiutione cogitent, ta tm | N- ta adis apud quem non. eit accept E | Y $ ^ Bo »- Rund Mlisammed) "d. H h | 4er | MEE at METTI imanona oid Tnisffolelomilites api - "tes bo, ona à latrorbu fiue pradonilus & pyratis , qui. j us adum » ioo tempored; ignam merces. 2t - 1 A U ; "n - P2 Ta. T RUP AOOYERY A MNT Eur MP iTi] x. N acd eve os Ri. o "4 LINER CPI «| » xz » d E id " wm VAM Er duc. WS lt 1» pP TWIN TA TRE RPFNITE MORIR ven QU ES EE QS die s cda : s T Vm : X ie RC pA CN iE E ans Ae SORA » ; E ES 3p] Pub Cir uc É den [ ^ AS x : PCM D Ys T Yr VO WU . : IONCPEME NE. * daría gy. . RM : ; * - ote us 4 E C3 à N Wow LEN x RU X cT US 4 : "i T! 1 R 4 : d j E : : s - D : : I-A : cént licet accipere pecunías innocentufm» . mefig pro ratione voluntas , necira imp enimum; nepofsit cernere verum » $62 CAP. VIII. DEINIVR. geri poteft abfa, fpaliatione (C? dais agticolarum é aliorum innecemtutm non licet eos [poitaze , eig, dam" aum inferre. Syluefter in verb. Bellum.r. q. 10^ concluf, 2. Vi&or. in rele&t; debello; nume ro quarto & alij ianiores pofteos. Ratioclt | ——' poteft recompeníari itiiuria,ne poena fuos e** c Ex reli YT E. s ; éd Á V comburére & corrumpere frürenta ai old ]as uia piuft» opibus fuorum hoftes alunt bellum ini 4 Ípoliantur. Aduertendum ta men hac edi^t "P iu . * Ge nde LN 'vi .ne* énim mentitur iniquitas, & áingit cj ($ d$. Me e. E: qe E C WES dept | ET DAMNO DATO. $6. Cefsitas potíus liuore vindi&z quam amg- teidfüitian wc nti os . Vigefimafecunda Conclufio. Quatido ba- €t molunt re[Htuere ves iniuria Ablatat , Cr iufta bel- lm eercps alia ruztonenon poteft recuperare , licitum ei vtdecuna, (atufattneim capere fiue à nocentibus | Pe ay iswocentiiu. anc docet Vi&orianu-. Béroai conclufj3, & poft eum Bai nes & — y €goríus de Valentiain 27 2. q» 40; art. 1. Ratio ef » quia tam nocentes quam innocen- ''5 funt partes reipub]. contra quam bellum . E Beritur & eiufdem fuperiorem.. Ergoquo- vss - Bodocunque lizet repetere ab ets resiniuftà s oL MUN. UD OR (. Vigefimatertia Conclufo. Jiff alfilte i "Ht quayd5que cititatemin pradam dare, aut incen- 70 tradere , tainen communiter E feri dd d IP eir. iss 'rlor pats tràditurà D. Antonino 3. part. tit. ^p. 2.4.2. Gabriel,in 4. d.t. q.4.. Syl- u er in verb. Bellum 1, Victoria, Bannes, ! Valent, lociscit.&alijsalibi, Haecconclu- - fio e intelligendi ita quod milites id pro- 9 marte & auctoritate facerenon pofsint, -fe tantum ex ordinatione & dilpofitione bawcipis iufte & maturo confilio gerentis am. Alioquin fimilites przdasagerent, thy diri perent bona alicuius Ciuitatis : contra jedrium Principis aon folum grauifsim? fat earent, fed etiam tenerenturad recompé- ge, 5m omnium damaorum & reffitutio- —— latorum & direptorum;. Eadem eft fux ^ Nn 3 ratio - * - 1 E. * W 2 Xx bo " 4 *, * L4 TONY : zd E Eu antcm ec "w Y :* bs E et " tL " : iinod ipu , quos lufio pafsim: ab omnibüs Theologis a, Tu | $64. (CAP. VIII. DE INIVR. -yatio de incendio. Milites enigi cum in bis &fimilibus non fint iudices fedtantumexe- «ütores corum, quz rccte fieri poffe pria eps belli tanquam iudex detreuerit; exc' NS nem praeponere Ícnientig nullo mOo- ent : Multo vero minus poffant hü. i tentare & perficere. contra volun* n principis, Conclufio quantum ad pri m. pa Tu » patet : quia huiufmodi. ar - M "media gran obtinci finem bel um ec fida pars , quam itat Victoria, Bannes & alij recentic re$ Slirà eft c ex máxithis malis qua folent fcaut- pradas. & direptionesg gencrales , nec non in- cendia, - Vigéfimaquarta Conclufio. kiwi lo uf; ifrimo baud licet guafan Qr. concutere iniuf! tai) [ubditos pro pe quam alorutp vicinorum prit nécotiitn non fangit. Hlxccon' og POR ,, Déc in ea cfle dub | petcit probatur. ex facris titer Locatertio. fu tiamad Ioanne im venie bant dicentes. Quid faciemus & xvi E: ait illis: Nesipem tanéjciatisgé ae calumpl ET faciatis; «& contenti. cítote- fpendijs V ftris, Dequibus verbis Auguftinus in 514 T 5 u devcrbis D'o w 181. Nonmilitare dc d eno d fed propter prad: militareptc 4l, "Nec rempubl. gerere crimino- Pictitoagre : a^ | [Document text truncated for crawler view.]