Relectio Clem.2. de testib

iREIi.ECT 40 CDEM.X. DE TESTIB AVCTORE DOCTORE BARTHOLOMiEa SANCHEZ, CtE .MENTINASVM IN IN C LYT: AS.A LMANTI- . ' -eenfi Academia Cathedrario» . 'i-\ 'f. ’:•«; ' — >^ot^eB f4cHe Captari Capjtihmr ^xtra dc^ tejlibm^ -r. i-u;;.-: .Csduj-^m^. fp>Videteftibfii. 2 Xc.prafentata.jv^c'^ ,/<n::Kn 2k*:i -* -.-''I l- 20' li jhbnEMV iv^ D.. -^ .ixjjzsh >;£;': jo;!*'^^*? ~ .j !oo'Ji> .?s>}'-jr-' ^kmiGIEiii •0._ •K-# 1^*_ 1' Irr ni ^£iuUl .• - 'T3T^^ I-:.in ni Hifpaiitani-AiEft^^ r\A>.".*?nT •* ^-''"i iui zonne vsisa-n-iff w** y*VV# .^-\ ’'i ^-0 XS-iOlib I ;•! ui a; -;,isuo'silkf'\ 3ttii5l'-'*i'3'''^-C>j 537ib Iju';;^! ii: Bxn f4<ihrpm-' .cemdgKg JcU0^u^^ub0i^mj*nti}w_et.erjfpfjgna^^ f&im^lm^fyninamm^m^m^t^u-excuff^edx)y4i4m.afunme^ii^k^^^^^ ^u<£ nonpne labore coMegi, dij^jofiihperlegi l^^bmk Q.'.-b ojiu^ sc.tiE' 5i;i;sE5.\fe«a93h* 5l5.^’E‘'Rl LtTBRA;CLEMjEJSr 1NAE. r^rr,fie linn dehif if* af^elldrio»is\akfa UceretcUm J*d» mwuhwappettaitombt^s^ infrincif/4ic»it[s ornatio ^ Viciitcrae explicandi',& ttJuHtK,f^Ae^Tttctiintihur, 4utmn tejltficatis A/r^^-A 1«. prp mea virili illaftranda? ii^itvnmtu»\»m^na dipofiti<mt^$s emenda legionem haric In ^uatuof *»o«eM"ile/^dcI^r.CiUibus“conrtat rkionem hudmlcloarticulos.lnprirncienu- -kispibHH>itidhftefI3He'(uBortienrur,qui tcftifiationcmcliciam^ionemhu ^rBeiiioruxcri^w^i cucrtant,hoc eft aut addat ius dceifionis reddanj,5cobiter aliquid,quod priores non dixerunt,aut imoiuexplicabo,quatuor pro ratione dubitadi protent.Eamde rationem exprimit fiimmus Ponpofitis argumentisiad quofum folutjoncm pau tifex inpra^icnt!,ibi.^C«« no/t minutin appella eaprxmiitramivx qoibus mat<;fraEltix,iSc ar^ .t/dnihuj fAbora^fip^tl^wendd A-i^iint.^s metis folutio conftabit.Iu.a.Vt latius buius de apcrte^exprirniujr,idcb prohiberi teftium pro cilionis itime effulgeat ,tres ampliationes ita' "dq^ionem pofl publicatas attefetibhti-i quia proponajytbrcuidifputationepr5miffiiGui.ufqj •is, qiH/ptrfptcfis r&<x^niiati4 atteftatioratio c6ftet.ln.3.totidc limitationes, quar fin-, iiibus cognofeit minus afe prol)atum,quam ad gulareobeaufamab orbita huius €icm. difcc-" caiif» -vtjfojiam opbrtcbtk ,prsfumiturfadunt,data &accepta priuilcgij l^ic^©,ita ki -^e.adduci ^ffe ad inducedos teftes,pcr quos medium proferam,vt facile,quid Clemens V.aut detrahat,aufaddat, quod probationi Six vi hic intenderit ,quoufque eius decifio pateat, deat defuifle- Igitur propter timorem ambitus quibus limitibus contineatur,inHOtefcat.In,4. &corruptionis teftium ,ad vitanda periu- &vl«mo^du4>u%.d<^^ q^a^on^n^ noi|- ~ri^^^qtpnijs^^n^t^,af^fskn^p^ •^feitantefeaCim^til-tbtiusteitusshalerianl-^denSiffime {latuiWJie|>ckf^i^clta^t^a abfoluain.F^sit;X?€ti&v^c^ ia^qr ^Vqnqs fcfeF^dcmimjajli^ vd dide^o condiofe luris' vi3iuf^}TOilehfltojCmlnllacpal^ ^tfmjs'',fupcr'^b^s4ctttrs liitmogsro ,&exa ftra,per 27.annos in|Vdpij |^:fiiiW^i*ft)^i(iilj^B|^ifdcrh|it,bdf]f»^ftcs,vcI alij admittcrc- ICoclu.duplex ex noftra Cle.deducitur.Pri tur. Ita DoftdreS omnes fupra ,&in difeurma in fenfu direfto. Fublttatis mejlationibHS te fu huius releftionis laudati docent ,hanc efle jjefigi iM»caufa a^^lUtdom^ jpropriam &^^mhuius^t^cifioatt*atioac. .1-a «1 .«I— -- -i »-s:^ \/-r^\ gentii^fJtae^m'ehte0Dduq)& mca,ftafcr-' qufn ih infiniti^ procedi necef^cfleti&quc ^ititi?.T^.extfahdctitu.vbiiE^'qc€n.ih'pit1ii--^<Mfeduf#tiaStie£»ldfftiiSi*S1fiJe.8egBiHiF.<:. •Al\j:t5SU -.au 75S6cca.i8AtSfek^lfi"M^O€h,dBarfe%ragjs.lj^; ^_ ^lq.'4iJV4^4^eW<^aqi5bt,^liaiqn<;\;4 'res^hti ESiru?pfftf captum mtraftatu de modo &rorma videndi re^laraT.quseritiif.i^.^. proceflum. 8. temporeper plures numeros. Iitioedifto.Latiusinfra,nuini 23. 2Orfiipi ab huius decihonis|^^np nj, 5qhm &femper viquevidetur dedu^a ex aut{i,de tcft;^.quia a:c- .. gugr^nj: incrit^ajiniraB pofTumus, non efle a io.collat.7.illisverbis.^paK/«^’/«teiifeki'i I^?CohMtE{iBH?|uhi latoribus in volumi «e forte reltHis prioribtis,& dudu manifeffisprt ne Digcftorum &Codicis firailis prohibitio. pfttTp^r^nJtfti^niafa^sille not^roduffione Forte quia olim prscfcntibus ipfis litigatoribus Clementirid 2ide Tefiibus. buy,& eorum aduocatis &patronis tcftcs exa minabantur .»5cipfi aducriari; cotra quos dicebat tcftitnoniui^os tcftcs interrogabat,vt ex Atonio Psdiaiio in oratione Ciceronis pro AlilonCjvbi.ait,tcftcs qui contra Milone atkiu ccbamr,a Marco CiccronCj&Marco Marcel- Ipiqui proMilotfiC ft^at* Scajbiplb Miionc,. qui accufabatur rogatosmotat Curaci in c. per taas.49jdeteftibus.QuQd pofteaimmutatu clt, <Sc telles fecretp teftiinoniu ferre non imqita: raticJnc decreti^qullu G.hoc ti.ibinWims»- tr<^e/ef«’eti2.Cjbiquifitiofjis.^i. dc recufation;: c.quia propter,de. dcfti.CjVeocrabili. ^aabi^ri gi//4ri»<hoctkquauisad dcpulitionc parsaduer ia debeat cicarb&iuraiuHo pofsit cfte praefens. c. Ixle co&aguin,ibi:q*o iircd miidmksqHtte^ nfil VtraqiffdrtidHts miprx^entidm Canaces, (r . fdcidS teiliS-.CfitS ff ;«r4r?.adco vt ii iiidex pala exaraiaet.teftesjnon valere eius teftimonium doceat GioGn d.c.quia propter.de cleiftioncj qua iingidare appellat Lafiancus abAriadno in traft.de teftib.a.ia.Atqjita partibus fint igno tae teftuficationes donec poftea difta dc publicaiione tsftiu iilterioquutpria ientftia arfcfta tiones apperiatur,& litigatibus detur, vt vnaa, qujeq; pars quft pro lc,&quid cotra probatum ftt inlpiciatide.dc fuo iure pofiit allegare, &,iii difta,ac perfonas tcftitj opponere. Vmdeopa tima racionc iure authen.de Potiticio decretu, , ne poft publicationem legitime faftam tcftei admitterentur. 6Dix.i,hgiimjfalia,qniA nifi legitime,ideft iecundd iiiris fofenitate.fefta fuerit huic coftitutioni locus rib cft: id cft quod innuit noftra Clcm.in prihcip.in illis verbis,rite rece ptis,& eoru sttejidtianibus pnblicntisi vbi bene aduerdt GIo.aduerbium/,itcru rcpctgdu eflc hoc modo,te/i*ii»s mertceptisi&‘ elapfa termino probatoria atielidiiontbns rite publicatis iiuxta tcx.ficinteliigedttin c.per tuas,cxtrahoc tit^ 1. 16.1,40.01.1 d.p,3.1.i o._ti.d.lib.4.cc)pil.cxpii cat relati aRojas lingulari.203. Et aduerto no efte legitima publicationem ,quadiu partibus litigatibus,vei eota aduocatis intimata no eft. c.Iurauit.dc probat,ibi publicata. Ratio cft,quia tunc prefuroumr partes feire teftiu dcpofitioacs ,qua data fcientia vrget ratio,iri qua noftra Clcmen.dciura in eius cofirmatio-' nem addu^talundataridc ftate illa nbamplius admittitur produftio teftiu,c. vcniens.38.ibi: atteftatioaespxiiicata.&hupoftquateftificatadi itceTat.c.cofkitntis.^S.ibhcuaondum tefisjicata didiciffem, fuahjs pluribus hoc tim. d.auth.de tcftibus.$.quia vcr6,verfi.li vcch.ih'ueditmeno ina accepent,neque perlegent atte§titmes,nsq} ^fctneqi aliqui aduocatorum tini. 7Et itacftaccipicda opinio cxiftimatiufufficerc fola publicatione limphcitcr faftam ,vt intclhgatur quando partibus fafta eft,vel ade^ fcftum,vt fafta per ludiccm pubhcatione,pcf fumatur data notitia litigantibus,& ipfos tefti ficata didicifle.Qua in fpecie alleganti ignora tia,hoc eft affirmanti neqj per fc,ncq; per aliu; vidiflc,lcgifre,aut nouifle tcftificata, incumbit onus probadi:rcfbluut relati pcrGabricj.fupta- a. ni.28. iuxta quxexplicabis plurima quae inuoluutAbb4ri.diC.fratcrnitatis.n.y.FcIin.n.2. 8Dixi in cbclufipnc fnper •eifd.em articulis, yel iireBa c««trai^Jifuper quibus iain feftes fue rut legitime Tecepti,na in his dutaxat verfatur difpolitio prohibitiua nDftfxClem.eo quod in illis timor fabornationisjdc ratio fupra allegata magis cbiiderctur,vt probat text. in d.auth.de. teftib.dc apertius tcxt.in d.c. fraternitati5.ibi: (i nanacontigerit emergere cdpitnU,Sc ibi: Snpet nonis dutaxac cdpituUs: quibus verbis permittit poft publicatas attcftationes tcftcs induci fuper nouis ,mieulis:ide probat tx.in c.caufaqj ip.de teilibus infra explicandus .VndcncccfTario dic negari receptione teftiu fuper and quis capitulis,luper qinbus tcftcs iam legitime recepti Sc cxamiriati funt. 9Nafi quid aliquid allegatu .& articulatura fuerit,&fuper eo nb fint admiflae probationes potcrut tcftcsexaminari,imb&debetadrnitti> vt notat Gou.c.iS.praft.n.d. confirmatur per tx.in c.cu vcmllent.de tcftibus ibi: Super eode iecepti;,cpii tx. prohibes recipi tcftcs poft publicatasattcftatioriesfignater fe adftrigit ad tef tes,qui fuper cifde artkuliskgitime reteptifut. IoMinor dubitatio Cft de articulis omifsis, vtpcr tx.in c.caufamq^ i9.c.dc teftib.ap.c.cx tcnorc.3j.cxtrahoc tit.aducrtit Cuiac.in.ca. pcr tuas.48.code.bcquado obfcurc dcpofiierut poflc officio iudicis interrogari, c. cu clamor. yS.hoc tit.c.cum Ioanncs.io.de fidf inftrura. l,3o.tit.i6,partit.3. IjNouaaate capitulairitcliigo pendetia ex jH:ioribus,<Sc rcfpidctia intentione,aut cxccpdone in iudiciu dedufta,vt in l.per hanc.G.dc tepor.appcI,verfic. que uen ad nonum capitulu pertinent,fed ex illis oriuntHT,e^ illis coniunBe ptntj optimu cxcmplu prs^ftat tx.in d. c.cum loanncs verfic. Quod et/i nsuit capituluvidere^ tUTpendebat tamen ex yetertiprdchii explicat Speculator titu.de teftc.verf. fatis vtilitcr. Abbas.n.7.ImoI.n.9.&Fcl.col,pe.in.d.c.ff3tcrni tatis.h.ti.bc omnes ibi dirctes ,quod fuper nouis articulis omnino dirierfis &leparatis ab an tiquis &non re^icietibus primaaftione non poflimt tcftcs produci,nec m,I.nec in. 2.infla iw. Qu^autcfothsc noua capitula omnino A2diuer- ^Clmentina . dtucria &{spar3ta ^cno refpicietia prima a^io nc declarat Spccul.Abb.6c Imol.vbiproxinw. 12 Colliditur cx fupradiftis polTc tcftes proctei quando focrut adducTri ad declarada verba iua obfcurajvcl cofuftjqux in coru tertimonio repcriuti!r.P.itct (i expendamus tcftes productos ad tale declaratione faciedam no produci ad tcftificadu, ac proinde nimiru fi non compretjendatur in iioftra prohibitione,cu in hac Ipccie extra regula prohibitionis remaneant: c.cum clamor.53. hoc tit. Abbfin.c.cx tenore Mifingerius m.d.e.fratcrnitatisvRoj3sfingula ri. 203. i_3 Q«2e fentetiavideturtemperada ne proce dat quando no ita funt obfeura quin cx fi: pof fint habere certu atiquc ienfum abiq; tcftifica ris declaratione,aduertitValafc. i.tom.cofulta. 43.n.22.tunc enim propter timore fiibornatio nis, qui dari poteft circa declarationem facien d% ne ad partis petitione iteru rogetur ,neve in (cnium eide parti peteti cdmodiorem iricli- Ect, admittendi no funt,vt cofidcratValafc.fu pra.nu. i/.iuxta qua dodlrinara explicari poteft tcxt.in.l.rcpetu de quaeftiomb. 14 r*^ Ontra hanc conchiGoncm, i.fic argu- ^^ment.teftcs toties recipiedi funt quo-: tics per illos veritas conftarc poteft.I. vnius.$. cognituru ibi: quacu^ue rempore.tf.dc qu^ftionib.c. Iudicante.i2.30.q.<5- .cuius verba fant.Tandiu affioyentiletur quoufq}ad r«W- ritatemperHtniitHt,neclmganttbHs index prius yglit fHafeHtentiaobHiiTe,qua ipfi iamperaHis emmhHinihil babeat in quapione^quodproponat. Sed nemo negaucrit poft publicatas atteftatio nes,atqj etia renuntiatu probationibus pofle de veritate coftare. Ergo poft publicatas atte ftationes non {bluiuftum ,led ncccflariu cft probationes per tcftes admitti. I^Secundo fic argum.praecipuu munus iudi cantis in cognofceda, &crueda veritate,&faai certitudine c6fiftit,iuxta quam iudicare de bcr.c. I.de iudi.li.(5.1.1icitas.$.veritas.lF.de offi. prxf. vndeSeneca:5«i aliquidftatuit parte inau dttaaltsta,lKet (tqttuftatuerifmquusfuit,iiccve ritas &faai cognitio aliter qua per diligete in quifitibne, &probatione coftare poteft.IJicc omiiTa.G.dc Iib-caufa,nec enim aliudeftvcritas in iudiciu deduaa, qua quod probatur, l.pen. deproba.c. 1.c.laudabile de frigidis Scmalefida tis. ergo nolle admittere certa veritatis proba tionc eo praetextu quod iam publicatae fint at teftationes eft veritati tenebras offundere, & cft cotraprxcipuuiudicatis munus. I(5 Xertio contra noftra decifione ftant plurima iura ,quae clare, &aperte poft pu^catas atteftatioues probationemtcftiu admitti iu t.deH^cHihus, bent optimis rationibus cnixa.c.canfain matri monij.c.fin.deprobation.c.fcries.ad.c. ex tcnore.3^.c.vcnies.38.c.c6ftitutis.4d .c. pr^en tata.^c. c.cumclamor.5'3. hocti.c. diledo. c. jbannes de fide itiftrum.l.fin.C.dc teftib*!. - pcn.C-de arbitris.Ergo. 17 Dcniqj cotra altera noftri tx.coclufionem fic armimetor, qui lemcl cotra ireu teftimoniu dixit no cft item nee pro to necedcra cu admitteAw ad tcftificandu.l.produci.ff.hoc titu. Pradifct tejiis is non poteUiqui ante in tu reu tedixerat.Et rztio cft,nam qui fcmclme tcftimonio luo c6deBauit,'6e iteru adocflus mc adducitur ce{cturmibi-inkhic»s,&-ita non idoneus tcftis, cap.plac0‘it.4.q.3:.<5,mcminimus.c. cu P.dc accuCSed neq; pro meproduci potcft:>' qui contra mc dixerit; qucmadnKklu enim reprobare tefte in alia caula fcnocl probatu nc-, que<>.l.fiquistcftibu<.C.hoc ti.ita probare fine pudore no poftura,quc femcl rcfiitauero,Cuia. !i.2.obferuat.c.23. Ergo no rcdfc eejdem tefieSj etia lupernouis articulis admittit noftra CIc. i3Vibus no obftatibus iuri 3crationi c5 '“^^V^fonas cft noftra: Clem. decifio ,& cx ca deduda c6cIufio,quam argumetoru pon dere labete luftincttx.in c.caulamquae.ij.c. incaufis.i5.c.fratemitatis.i7.c,intiniauit.i8.c, caufam qux.ip.c.de teftibus.29.c.venics.38.c.. cdftitutis.46.c. per tuas. 48.C. praefentata.yo. hoc tK c.placuit.4.q.3.auth. at qui Icmel.C.de probat.auth.de telti. $.quia vero, collat.7. tx, de iure noftro regio 10.1.34.1.36.1.37.1.39.111. r6.p3r.3.1.4.tit. ii.ii.3.ordina. l.io.tit.6.1ibi4 cotnpil. 19 Pro quoru declaratione &totius materix cognitione praemitto ,quinqj tepora aiurC c5 ftituta,in quibus adhuc litcpcndeti probationes tcftiu excludutur,Primu eft poit renutiatione,fiuc conclufione in caula ,c.intimauit.c. cau{amqux,cl .2 .c. de teftibus. hoc titu.GIoC fi.in c.conftitutisjcl .2. eode tit. qu^ ait iblam rcnunciatione fiifficcrc ad excludcikis teftcs, qua omnes DD.fcquutur. Licet iure regio no procedat,fi renunciatio tcftiu fiat ante publicatione ,Sc pars iuret non didicille teftiHcata. I.34.ti.i6.part.3. 20 SecudumTepus eft lapias termini probato rij.c.bcet caufam.de probat .verf. cuintra triu mefium fpatiu.d.l.34. partitx, late &arto.in L 2.num.2^.ff.dc appel.rccep. Bald.in.i.2 .num. 29.C.dc Epif-audien.& in.l.pcrctorias.C.lcntetia reffindi non poffe .Quod tamen limitat Glo.in Clem.l3rpe.verf.n6 obftantc de verbo, fia-.vt non procedat quado res ellct integra & ius aduerlarij no effetfaftu deterius; quoniam tuc bene licebit poftterminu lapfum tcftespro ducere Clementina, 2 dncere fcqautor piares relati aFeiLin d. cJicct caufanj.n.iy.vbi Aret.ii,jj.i. hac limitatione 6 tetur coitiane arg.tx.iD.I.mancipioru.flf*de op tio.Ieg.& in c.fi tibi abfenti de prsebend. in.6. Sed contrarium verius eft >nempe jlapio termino probatorio no licere teftes producere ctiaii res lic integra &ius aduerfarij non fitft- Audetcrius,ita^chi.in d,cap.iudicantcm.3o. q.y-Barrol. ind.1. mancipiorum, nume. f. probatur in d.l,34.ti. 16.dc los teftigos, par.3. vbi Grego.Lop.Glof.vcr. los pla^os.Ad ratio ne deducta ex d. l.mancipioru.d.c. ii tibi abfcnti.refpodeo illa iura loqui in cafiiloge diucr fo in quo ius alicui quziltu ex mora no eft.pa tet ex l.raancipioru,ibi: Si omnia imegra funt) in d.c.ii tibi,ibi:rf«te^«5 tamen ipfttm cotnlerif. Qua: ratio noftro cafui nuUo modo potcil adaptari,quia in hoc caiii exlapfu teporisaiudicc praefiniti probationibus facicdis,ftatim adquiritur ius parti litigati,cotra altera noproduccce, &ideo in hoc cafu no poteft admitti quod iiipponut re integra effe &nu!li parti fien pr^ kidiciu.Fit enim prariudiem iuri cotrariae parti acquifitoex detectu probationis intra tepus aiudice praefixum non produftae. aITcrtiu tepus eft poltqua pars triplice pro ductione fecitjiuxtatx.in c.in caufis,i3. c.vltra tertia.^5-hoc tit.d.auth.de tcfti. collat. y.§, quia vero .Quodhodie de confuetudine non leruari ait MotaLin 1. 1ti.S.de las tcftimunas hb. 3.fori legu.ramc fecudu iul no aliter datur quarta produ£tio,qua fi procedat folenitas auth.at quifemel.C.dc probation.c.pcn.hoc ti. d.auth.dc tcftib.J.quia vero. j2 Quartu cft»quando pars didicit tcftificata, Vt in d.auth.dc teftib.$.quia vero multi.in illis verbis,Ttpsfc }Kfpicionehaht4,8cmcUiis ex no ftra Clc.a.de tcfiib.cx quibus iuribus colligi-, tur praetumptione fiibornationis teftiu cfle luris &de iurc aduerfus eu qui didicit tcftificata, ita Aret.dices comune in c.jintimauit .nu. lo. hoc ti.Ac proinde no admitti probationein c5 trariu exGlo.rccepta inc.is qui fidem .de lp5. *3 Quinmm eft fafta legitime publicatione acteftationu de qua hic agimus .Eft: autc publi catio teftiu legitima notificatio fafta partibus deditis teftiu,qua editione atteftationum,tcu apertura teftiu appellat Glofpertx.ibi,in d. auth.de teftib.$.quiaver6 multi. Erit legitima fi formahxc feractur,vt iudex elapfb termino probatorio ad petitione partis altera parte cita ta iudex interlocutorie pronuciet dicta teftiu ^erta &publicata efte, &iam ex eo pro pumicatis &apertis habcri.Et inde litigatibusco ceditur facultas fuas &alienas probationes inf piciedi.Quo fit vtnonabs re timeri pofsitne .de Tefttbus, ..5 partes ad fappledos defcausprobationistcftes inducat,vt fopra diftumeft.nM-vnde mento adhoc vitadu prohibentur teftm probationes, neq, in hoc inWa fit allegati certiore probatiole habere cu iam per ipfa p«inonc public^a tionis tcftm,& per citatione fibi fafta ante pu blicationc allegare potuerit cotra publicati^ ne &petere terminu probatoriu ^piian , no allcgaao,acpublic3tioni exprefrc,vcl tacite aflcticdovideamr rcnutiafte luri fuo,& remitte tibusaaioncs fuas n5 fit amphus dad^re^rcfliis ad cas.l.qusriiur.i4.^.fi veditor.ff. de xdihtio ediao,l.fi quis in cofcribedo.C.de paa.i.3.G. dc fide inftru.c.quapericulofum. /.q.i.in qua ratione iunclis ,que fupra ad^ximus fundata noftra Clcmct.iuftitsimc prohibitionem hanc edidit. _•- jj 24 KTEc obftat argumeta in contranu addufta.jsjaad primu facile refpodeo teftes toties cfte rccipiedos quoties per lUos dc veritate Ico-itimc coftarepofiit ,no tame legitimp coftare quoties no conftat tepore, &modo ab ipfis legibus definito: &ad.l. vnius.^. cogniturum rcfpondebnnus in fecunda ampliatione,n.68.Ad tex.in d.c. indicantem ibiitam di» a^io yentiletnr ^veritatem perne-^ niatur, refpodeo intelligi intra terminos aiqte c6ftitutos,alioquin eflet procedere in infinita fi illud quoufq-, terminu alique no haberet .Et ad ilia verba ciufde tx.ibi:^#^ pefaSuomnibuSi .fte^fodeo per publicacioneteftiu legitime faifta fatis fuperq, cius coftitutione feruari; na fatis ipfi fatetur nil amplius habere cp proponat cuper publicatione exprefTcjvel tacitepro bationi renutiauerint vt fiipra n. 23* iudicc impedire nonas probatiories,fed ius ipfiim per ^hic finis 8c modus probationibus adducedis imponitur.Ad ratione in qua hoc arg.fudatur, refpodeo procedere no data aliqua prohibitio ne legis,qua: fimiliter vt clarius coftet dc veritate &obuiam catur falfitati prohibeat ne amplius teftes recipiantur ,vt prohibitum eft poftpublicatas attcftationes Iiic Sc in iuribus fimilibus. 2yNecobftat fecundu argumetu,cm finiilitcr refpodeo veru cflc nihil magis in iudicijs pra:tedi qua vt veritas coftctrhoc tame nottrj decifioni noobftat,quiaiicgohac decilioncveri tate occultarijfed potius exea prohibitione fe- (^iturveritate in iudicijsprobata coftarc&bac ^hibitione indufta efte neper falfbs teftesven tas obfcurcrur,vt coftat ex ratione in qua dixi musnoftrutex.fundari.Queadmoduenim ex eo quod plurima iura no admittut teftes non integros vt periuros, infiimcs,criminofos,lufe pe^os,&c. de quibus late QD.p^im, maximc ^Cltmtntina, ^.de ‘TeBihHs^ me in c.tcftimoniu ,de tcftino inde rccle in fcriur tot iura teftium integritatem exigentia repugnare veritatii qoa prociiltkibio manifcila re poflent teftct non integri, icd potius fiucre Tcritatis nitori probatione per teftesonmi exceptione maiorcsdic etia ex eo g> ius ftatuerit b6 ede recipiendosteftes quado iam ex no ineptis coiefturis fiifpicio corruptionis, &iubor nationis fubolct,n6 refte infertur iusveris pro bationibus obuiareded potius veris &legitimisprobationibus,dctcrfaillafiifpicionisniacu lafaacrc. Et itaiccurctcncdueftdecifionem& prohibitionem Dolb:aEClem.iull:is probationi bus fauorabile dTc,quarum dignitati &nitori, Dciecia hac occafione fubornationis cautiisime prouidet:& argumeto in forma refpodco conceflo antecedenti,&negato confequenti. ad Nec obftat iura in tertio argum. addufta quibus vera &;genuina interpretatio figillatini aperienda eft.Et primo no obftattex.m c.caii fam matrimonijipcnul.dc probat,vbi nupta rd ligione ingrelTi» probaucrat matrimoniu cu ea c-otradlu, eofuraatu no fuififejatqj ideo potuif. fe relicto viro religione profitcrijiuxta tex.in C.CX publico.c.ex parte, de couerf. coniug. & poft publicatas atteftationcs iubet ium.Pont; recipi probationes viri cotra atteftationcs appertas &cognitas mulicfu dc puellae virginira te tcftificatiu,& admitti alias probationes hoc negotiu cotingetes, quas pars vtralibet duxerit producedasjVt ex tx.conftat.Sedn5:obftat liquia rcfpodeo illum tx. pertinere ad prima noftri tx.Iimitatione,dc qiia late infta an.9 2 . Quauis comuniter ille tx.intclligatqrfpccialis in caufa matrimonij,verius eft iDius dccifionc clTc generale in caufis decidendis per artis peri toru teftimGinia,quotics ilii nequeut de certa fcictia, fedtatudeverifimili deponere .Ratio eft,quia priores teftes facile decipi potuere. c.nccaliqua,a7.q.i.& ideo hoc efle generale in omnibus his caufisfiiadctur ex ratione tradita in cod,tx.ibi; quia fape manits fdUithr «culas objittTicujfipis cu fit comuriis omnibus his caufis dccifio quoq; comunis efle debet, vt. fateturAbb.BaLFclJ^eti.&refte fentit &fol uit Pater Th0m.Sanchezli.7ide impedimeri tis matrim.difput. ii3.n.2 2.cu feq.que vide. 27 Secudo refpondco ibi no fuifle legitime factapublicatione,vt ex intcgrailhustx.coiH ftar,cuiusverbafunt:^«M no itainjiraffa mififli yt yfqi ad calculu/ententiadefinima; procedere yalerem «r, rofis remittimasplenias ihSrnenday vt habetur in integra Antonij Concij,&Anto nij /\uo-.quo fit vt mfpecie illiustx-etiafi cau6 matrimonialis no cffct.abfq; noftri tx.fraudc defe^uofe prob^tiq®®*^* nouo recipi debeat. 28Adtx.Ycro in.c.pcn-de probat, rclpotko ex tx.no colligi publicatas fuiftc atteftationcs fcd fblu iite cOntcftata apud iudices .delegatos caufain iuflu Romani potificis ad alios iudices fuifle translata,&cu apudpriores a<fta perijf. fent iubet ea dihgentcr iiaquirijvt reperta apo ftcrioribus recipiatur,authcntica,n6 cxcpla,^: praeterea nouas probationcs,ta eoru aftorum qu* pcricratyqua etia nouoru apofterioribus itidicibus adrtiitti,fi vterqj fatetur lite contcfta. tafuifle apud priores iudices. Namin hoc vim iliins. c.confiflcrc putat Cuiac.inpoflu.adilIu tx.Scd hoc nil contra noftra Clcni, 29 Ad tx;in c.fcrics rcfp6dctAbba.ibi2CoIu. pcnul. ibi etia non fnifle fafta pubheatione tc lhu,que intelkau tanqua vcrilsimu j&omne controiicrfia dirimente miniatis literis ap,- pofitu ad illutx.vidcmusdcquiturGuiac.in po ftum.ad illu txicuius verba hjcc funt: Refpodet Pontifex ex ytraq^ parte recipi ieSeSinon quidem pojl puBlieatione priorSyftd reintegraiiiiiicxmic inteUedui repugnat verba ipfius tex. ibi:pars, qrtte matrimonmascupabat tejies produxit legiti-^ iitos,qHicoJanguimidtefnierprxdiBosej[efirmiter ifferebatyin primo gradu ponHo duas .perfonas B. feiliettO iMtenttsillos effe fratri ^forortm. Pars asttemoppofita idfalfum effedieebat,B.fti^ licet effe/arerm/.Quod dicere hcpofletmifi tc ftificata didicifletvt bene aduertit itiArc.n. 14 Feli.cohfin.Quarereiefto illo intcUe^lu alios quatuorafsignatGIo.fin.ibi,quosn:ia:giftralitcr profequitur Abbmi^.ex quibus videtur Clof. in vltimo rcfidcrc,ncmpc,cfrefpccialc in caufa matrimonijvt inf.in. i.Hm.n.92.&lim.3.n. 11 9 3oIntercatanie ad illu tx .rcfpodcoiibi ea ra tione produci teftes poft publicatas attcftatio hes quonia producebatur fimul cu inftrumeto ipfum inftrumctu quoad iuuandu: qui intcl Icdtus eft Glo.a.in d.e.fcrics. Antoni).Butr.in d.c.&verus cft,vt infra dicemus in explicat.cw dilectus &c.cu Ioan.de fide inftr.n,37.Prcrcfca rcfpodeo in.d.c.fcrics.agi dc fflfitatc tcftiu quo cafii coftat probatione ncceflario efle admitteda cotradifta tcftiu,atq^ita jxift publicatione attcftationu, vt latius infra in.3.1imit.n. i1S^agi autciii de falfitatc conflat ex ipfbtcXi ihiipars^dutens oppofita. 31Ad tcx.in c.ex teriorc.in cuius intellcftu . laborat Glo.quaomifla,c6munis interpretatio eft quam afsighat Innoc. ibi,idco in ea fpecie muliere admitti poft publicatione attcftationumad producendos teftes,quonia ante publi catione non potuit inftrai dc eo quod poftea probare voluit,cum in cxccptionc,& artieuhs . partis aduerfie non fuerit articulatura de loco, Sc tempore ,fcd gcncralftcr fiut dictum: Cl^entina 7 dc proprietate inatrinionij,& teftes rccJaencio rationem depofirionisjfignate de locp& tempore tcftificati funtjqucm mtelle^um fc« tjauiitur Cardinalis Abbas num. 5. Imolcolui a.iu cap.fraterait3tis.Fclin.num.4. in dcaicx tenore.AfBiifHs,in conftitution.Neapo.l1b.2i rabric. 48.tiuHii i^.Portius lib. ij:eg.& c5rnu. conclulione.59.faIIentia, S. &negari non potcfthunc intcliecdum in fc Verilsimum, efle. .Tanien quoad illum textu certe mihi nimis dubius videtur,quoniam fiipponit ,quod fi in Ipecie ibiprqpofitafuifiet ab initio articulatu dc loco &tempore contraftus matrimonijj non eftcpmiilitfi-; admittenda ad producendos teftes aduerfos.difta &tcftificationcs iam pmblicatas,quod tame cft cotra prima noftri tex tus limitationem,quae verifeima eft,vt ex dice dis infra anam. 92. conftabit. .. 32 Adcap,veniens.38.hoc titul.refpon^oi infra{Qo,Ij:^,nu. 64.&.82.• 33 Adtcx.iricap.conftitutus. i.rcfpondent agere dc cau&matrimoni; ,vtconftat ex ipfo tcx.ibii^tmtijftntemiapromHlgautt ,de qua caula infrain i. ampliatione certae rcguix.tradendae funt.iup2iPractcrea refpondco publica tionc atteftarlionUjdc qua ibi,-millitcr fuillc fa- Ctam,vt poteii^ucRta partE, qus contra Gm-- nc ius mitpcr Vim prohibita, ne allegaret & .probarct^patetex eodem text^ ihi: rolente jpfMnk Auldat,mfH4Scor^Hi pTaponael.aBi^ nes ifittUitibus eiufdtm proBibiia efl ,aniei .bisyyel tertio. probibuerSttit ingreffum :xx qva bus coiiftac reginamBohemi®jdc cuiiiS diuori tio in illo tcx.agitur impeditam fiiifle, petfa- :rellitcs BIc^trpnecau£im_ Iham’ dicere poflet. -Conftat praeterea publicarioncm attcftatipnfi nCm^ftc-legititac fa<ftam ex ipfo tx.ibi:c#j» non nanMuuerit teflibus producendis, sMcrv tit CardiuLmpcaefcnti.num.2. Quinimolicet rite £i(5la ellet publicatioi,conftabat tamen va itc-x. rc&xReginam non didicilleteftificata, -quo d^oiaetencalure comuni, no prohibenor reftes produci non obftate publicatione. Qui bmuesintdlciftusvcn funtin fcytamenin fpc^ <ieiUius:tc3ctus vixfiiftiaeri pofsunt ,;fmftra /cninrfoBU Pqtifcxporider^teftificata nodi- -dmiftei &retaintiatum non fuifle,& dia qu* poderat ,q^qnHuaiaiaacritnonio rite con^ traftoicfiftEah^ndo nec^rianofiint:LVt infra •apparetev .--o -34 Qu^verior mterterpetatiaeft ex me 'teGloi Abb^{S'-Scahornm ^ccofiunnis-ex -Mafe»mtffliiiffi. infpccic d. capconftkucis. aoii agf jfe iu» ,aut' vinedo matrimonij, aec dc «etiti^caitfae> nam qi^smis caufafupitt matrimonio tiiftoluendo in iudicium dedutta fuit, tamen per appllatipuem.de viribus, & validitate proceflus actum eft;& (uper hoc articulo an proceflus ille annullandus eflet ,vel non adiufflinumf*ontificcm tmt delata ,vt patet ex litcra illius texti ihi.: Jnper proeeffn JPrtigen. Epifeopi, cVr. inquofaiu manifeffe ceflat peccatum,& illius periculum ;quod lU difloluendo &dirtrahendo legitimo matrimo aio cofidcraturjinffa.n.pj.Cu fieri pofsitjVtiu dex no obftante proccilu,t}uoad mejita, cauTs: recte pronuntiaiict,licetquQadnierita pr^ ccflusnon bene fe gefteri t; :iuxtaillji_d5eT- Jlecz .Qua dc caufa merita in illofsextu locum haberet regula noftri textus ifi aut regina teftificata didicifler aut iuri fuo rCftun-- tiallet.ldeo aptifsimea&rnmo Pontifice hic ponderantur quz funt caufe formales,propter quas in illo tcx. no obltaiitc publicatione admittuntur nouz atteftationesv &ita notanda ;&obferuandumeftex iapradiflis. . 35" Ad tex.in cap. Przfeutata. y. rcipondco jgerc de iudicio arbitrorum,in quo litet teftifi .depofifiones publicentur iion vlque adeo iiiz fuliincntitr iiquominas exiincto illo iudicio,&alio;{upcruenicnte ,prout ibi contiji- ,git »iuerla:ius pofrit aiudice poftularcy vt no p.bftantepublicationcijdcraxeftcs, vcLalfi ite .rumin iudicioexaminentur r€o\ quod arbits iurifdhftidnemaion haben^fed tantu riouone. rcg.J.priuataram.C. dc iurilHhftionC: otjmiu iu5icum.&ta dc caufr publicationes attcftaiio .»ujao.pofluQt diciriie i(fcft.idciicialiter fajftzi l.i.ff;dcrCoep..& cpri arbitrium retepema^ Vt.fcnteritiamdicant Vrixkencqj arbitre^t?^ •fententiz reiiudicatz auctoricarcm-iiabccdi j| G.dc receptis arbitris. ;...ioq .36 QuaeiQterprctatiafidScit a!dtcxtpMJi.<il i|yenuk..C:dc rctsp.arbilfis.. ihu^AdJmsi ^ttefaliitr.fansimus ia.tis:q«je. .apn.d: corkfrsi^ -mijfdttoi fk£ld.fant .Si 4110114$in.piciiemzifpih aiens iTeitprefe^nat eft: .^ .Tfe!;po^^e eo 6rin oriimtjs yti iudicijsJRon enirailism rXmpcratoT attcftationes jfiiQ^a&reccptioi^ ^udarburosdebere valctiei;&aarfioritatedia- »creapudindicesjquauisizpiusrcfcriptu!litia ,flia apudiquat^iudiGc aHitepitate haberc^i^ :^0j^Vtl3te|*r textum Ddiftorcs tradut^ in ca.caufam qUar-r 1,dctcftabus/fscLfol^ dft nditroSpoffef yeiere apuiindi- Jtes, fsjJk.inquzaU nondelare,S£ intel}ige*li ^srtes .voluGrint ,aliQqtHitrfjaneakerar.reH i?ragante;de notto 3pHd..iudiceni admitdefHia 'probatio ^iamiaftaapndarbttrium, ex.ccp» .io eoxafii^quo tefises^iiapuijarbitrumipelHb mo- CUmenUna, 2 ; tnonium dixeraat mortui fune, tjim dumtaxat cafu,aequitate faadctc,dccreuit luftinianus atteftationes apud arbitros facias recipiendas efie aiudkibus.d.l.fin.C.dc tcftibus,Et ita his Ap Teftihak (blcmnitatibus iuris fcraatisjpraedifta vero lu ra procedere mpublicatiofic ab -aiDitris, «uce ideo rite fieri non poteft ^<^aian<Sn fit Iindicibus legitimis &iurifdiftioncm habentibus. 37 Adtex.incap.diicclo.& in c.cura loanncs,d€-fide initrumentorum. refpondco illa iuraprocedere in irvftrumcntis quae in noftra dccifione non coroprehenduaturjcum tx. inifac C{eni.& ineap.fraternitatisA ift th.de teftibus, fignate probationem prohibeant admitti per teftcs faciendam poli: publi catas atteftationcSjHO vero prohibeant inftru menta admitti/Ratio eif,<]uonia in inftmme tis ceffat timor &periculum fubornationis, vt aduertunt Gloff.adn d.c.Scries.pl^os Doftores,quos refert Menoc.de arbitrarijSiq.^.MaC- card.de probation.q.7.n.i 30i6p:cDncIuf 920. .38 SedobRat,qupdappcilftione*nftrumen torum teftes comprchcnduntur.d.ti dc tcftib. quoscoftat rion admitti poft publicationem. -Obftat itcro,quod poli rcautiatioBcnJ inftrufiiehtoru ea non amplius admittuatof jwxxa tcx.ih.l. qa^ritur.fvenditor,verfi; remittenti agdilit.ediao. qualis renuntiatio pratfiunitiar poft publicatas attcftatioiiespr^cefiR fe;&quodcumpars:polUt5 &. debe^propria ^deo: inftrumentajiuxta tx.ui.q.ja^icondcre. &.^dcnda.Cdc edendo,fibiimpiitaiedebet fi tattidiutacuic-Quibiis non obftandbus ,fine controuerfia procedit prsdiftus: intclicftus. pro quofacit,quia cum hxc prohibitio, produ xendrteftes poft publicationem att^ationfi fiindetur-inxatione timoris &.peficuii fnboc> nationis ,tanquam in propriqb^si&fBodamento jconftat nonhabere in inftru— jiKritis; -i,o-- Prxtcrea fecit -dah ^tacfcftationes latb modo fumptg inftrumetaa^£llcntur,Cio fipQiiinftruuntiudiEem ,proprietaraen inter Sufferunt,&prapterca praediciapibhibitia, Vt odiofa reftrihgcnda cft,ex regulaodia: & fic refpondco prikio acgumcnCGr. -- ^bfon obftatfccundum^qaiirefpondeota lem renuntiationem produccndpnini inftrulaeotorum nonpradi^ ,ioxtarcg.I.eumdc indebito, ff.dc probation.Imb potius prxfuniitur liti^atca: propter dcfcdlum feiendi ,vcl obliuion^» inltruiacota nem cxfefauiffc ,& vt tranfcaf totum tempus ad producenda inftruinciica conceflum-, quod non dicitur tranffijftc ,nifi poft conclufurnificaufa, vteoaftat ex d. capia cura dikdlus. 41 Quod priitio aducrtojproccdcrc etiam in caufa appellationis ,fiquidem etiam' ia hoc iudicio ccftat prardiftus timor fubornationis 5fic accipio materiam Clementi. i. Kec refragatur text.in. d.capit. cumdileftus ibi, ad dif^nnitueftn ttntia caUulti, quafi fentiat poft calculumdifhnitiiKrftntenti^, no liccre inftruracnta exhibere :rcfpodctur enim cext.loqui rclpclfu illius inflaris,in qua poft conclufum in caufe inftruraentU noitadmittutur,quemadmodumincaufe appeUarionis poft conclufioncra,etiam excludenda fiintrnon vero fcx.illura decidere refpechi altexiusinftan tis.oua litiaanribus audicntiaxocedituri ex fu pradnftaratione* ; .42 Secundo aduerto ,proccifctc non foium cuminftrumentapcrfefola podueuntur, verum ctiamvbi fimul cum inftrumentis aliqui teftes concurrunt ad eadem inftrHracnta cotro .boranda,tales enim teftes pofl publicatas aotcftafiones admitti fopra dicebam.in txplica- .tionc.c.fcrics.pcr.tx.iilumibi:t4*^t^f»^o^ quampublicum mjitamentum. explkant Abb. col.3.IinoLcDh&4nfr.e.ferics;. Alex, eonfij, •i 13 *n.2.vola.Fdin.in. ca.fratcmitatis.numc. ;8 R^fnanin rubricaif£-dc arbitris,';numc. 45. BosrtiiB iib.i. ceguij&xbnunan.conchi^jp.li-. Jhitiji* -V- .-r:;; ..c:-: Tertio aduertomOnprocedere hknc fente 'tia.vbi iapfiiscft terminusjper iudke pfaefinitus ad inftrumenta producenda :adicitut.pluresJTfilati perMafcard.conjclufioiieji 230.3 nu. .3.Nec:rcfr3gatur texdn d.ccam.dilcans,dum jpermittitjviqucad cdnclufioncnioftcrre.inftrutacnta:fatisfecies'-cniai fi adu€rtas,tex.illu crocedere quadoantea.tecramnsiiudice ^us non eiladproducenda inftaancnta ,cd nuodtalis-iudexpotcfl: pro bono puMico y:& :ad Ikes celerium terminanda ahieaiar.c termi- .hos iuris ,Hcjetpidrpgare neqi«aji*cap. cum fit R.omana. .5*. inprincipio. cqati oblatas. -C7.ycrfL licet.de appdfetioi-c rj:-. ,.j q .4^ ;Quarto aduertopoft c&IufioB5injc^fe nopofte regulariter inftrumenta praefeut^.d. cicum diledus.; &ibi DD. Ripa; Uad^onei^ di,num.4p.de imiur.lateMftaft!th-M>ji r.dg arbitrar. q.35.teodLt ciifihinfti^^tQrum-ex- hibitio ad iudicijcQnftituapncnj,id€b;^quura -j^noa nifi ccyto tempore €cri nesUoquin -- Clementina. 2 lites fiant itiiniorta!e$,3ciudiciorum ordo perturbetur , 4^ Non obftat fecundi Conclufioni vltiinuni argumencurn>cx lege produci.23*hoc ti. guam Ldiucrib modo Ic^mt,& interpretantur OO.onufsis quatuor interpretationibusGIcfi ibi ,quas fere omnes fequuntur ,Se omifiis Bart.iSc antiquorum varijsintellcdfibus, Cuiaciusiib.2.oblcruationum 0.23.lenium huiusiegis ellc ait,qui ante in aliquem reu teftimoniu dixic,rurius pro codemteliis eiTe non pote/f. Quo intelledlu retento rcfponGleo argumeto, ex noftre Clementinc defimtione non conce dijYtijfdem teftibus,qui contra me dixerunt pro me vtar.quod pridifta l.prohibet.fed fo- Ium concedit yvt in diucriis articulis poisim cofdem telies pro me producere, quos prius etiam pro rac produxeram,&firailitcr,vt pof- Hnt contra me iterum tcliimonium dicere qui prius contra me tellati funtj&fi ita noiter tex tus,&ind.cap.fraternitatis tum llinilibus accipiantur non obllabitd.l.produci .Citerum nec Cuiaci) intcllcdus ad d.l.produci ,nec inde defumpta ad nofiram Clemencinam interpretatio mihi arridet. Cur eaun prohibeor fidem illius pro me experiri ,la yno articulo, cuius. tcihmoniura in alio contra me ium expertus ?Cur non itidem aducrlario meo lice-^ bit quos in tcftimonio vnius propolitionis probos &integros promeinuenit ,cofdem pro fe inalia propofitione ipfis nota producere ?Dices hoc non licere ex ratione in argumento addufta.quia quemadmodum teliem in meallegatum rcijccrc non poffiim cuius antea tcftimonio vfus ipfe fucro,Lfiquis. i3,C.dc tcftibus ;fic ferendus non fum ,fi eundem in meacaulajproduca quem prius cleuaucro .Sed certe hic ratio fiifficicns noneft. Primum cnimdiuinatad.d.l. producij cxcacnim.non colligitur,tcftcm in Ipecie d. 1. fiiifiTc ab eo refutatum quem fuo tcftimonio Jifit ,&fi hic ratio c{Ict,qui lurcconfiiltum mouit ncccllario lateri oportebit, d.l.produci Iblii procedere in eo cafii, qUo reus exceptionem aliquam aduerfus talem tcftcm oppofiicrat ,&adhucia eo cafu non fatebor locum efle pridiAi Ico-i. Namvt rcaifsirae Cicc.pro Flacco ait,autora tto tellium reftlltfolet^tyiu Ixdi. Quid cro^o vetat CIUS cuius moribus nil poteft obiici, tc^i momuatfaliu digmtate redargui?Fic enim ,vt qmdam viro integro,& omni exceptionefuperiore imprudenter excidant,varia,puonati3 nec r« dequa quiritur apta congruaque, qu^ quidem vt pondus in ea caulk nonh abebunr .de ‘Teftibtis, p. cap.io. Rciefto igitur hoc Guiacijintcllcftuj em etiam repugnat Budii ad d. hcorrceiio,fic illud rcfponfum cmendantis in annotat, ad Pandecf.Pndurittftis is nonpotefi in ren m,qui *ttie intum teftmontHm dixit :qua emendatione fenfus illius l.eft non pofie cum tcftcm con tra me in prilciiti eaula produd,qui in alia cau fa contra mcdixerat,quo fcnfii jnagis vrget ar-i gumentunnfertur enim ex eo neminem p.pjTe coldcra tcftcs in alijs articulis emergentibus producere quos incaufa principali produxerat,quod etiam eft diredo contra tex. in cap. vcuicns.hocti.Quarc verum intelledura d.l, produci efle arbiuor,qucm alsignant Duaren. lib. i.difputationum cap.ap. Fornerius d.lib.z. feleft. capit. 10. illam 1. luium habere locum in caufis criminalibus,vt conflat ex inferiptione qua pater defumpta aVcnulcio de publicisiudi cijsj&fenfiis illius refponfi cft,vt cuius teflimo nio quafi aculeo ,rei quondam poftulati, Ixii fiin3us,is rurfusin nosaudiri no debcat,cft emm non Icuis coicclura cum nobis inimicum efle,. qui nos fipc fuo teftinionio conR»dit ,&vt refte Qic.inI‘omciin.>JoiHeru)}tfiofiti, hanc patere inimicmjfviam ,yt qinjque Jet eum teftmpnio pojjet uiUu .ytmenfinnr tur emmfepe in eos quos cdcr««r,j. 2Pri-, terca dequift. Hocautem noftri Clementi- ni non obflat,qui cofiiem, yel .alios teftcsnQ lolii in diucrfls caulis,led in cade fiipcr diuerlii? tame atticuiis admittit-Iatelligc ia caufis cicil^ bus cofdem ingratiam primo producentis, contra cum.Ratio cft,qaia qui tcftibusvliis eft aducrlus aliu,iquum eft aducrlus fc idem pau cdifto quodquij^qyturis:ctia poftulantc alio quo tfis aducrlario :cdidlum emm quodquijq^iurit. procedit quouis poftulantejl.j.J.hccpccna. & quod quilqjiuns.Quod intclligitDoncLin d.l. fi quis.additis tribus conditionibus,quas amte examinat &in dilquifitionem rcuoiat Petras Gilkcniusjibidcm. .In caufis tamen criminalibus ijdcm teftes qui contra me dixcrunc,recte promeineademeaula fiiper diucrfis artieuhs &in alijs caufisinon tamen contra rac legitimi videntur ex prifumptione mimicitig de qua' fiipraiuxu d.iproduci.& ita obleruandum eft &eft nouus ad noftra Clcm.inrciledlus. Et ita hic omma iura remanent explicata,de noftra dccifio ab eorumimpugnatione libera. 46 AMpho npllram Conclufionem pri ^ mo,vt procedat eti^ in caufe ap-, pcIIationis,fcilicct, vt in caufi appellarioni^ non liceat examinare teftes, fiiper articulis; productis in principali caufa ,dclupcr quibus fiierunt examinati &publicati , difta didifeita ,'& percimftata .Prcibatiir Bprima Ckmentina 2.d€‘T'tHihus i6 ftante matrimoniaai iacrilegc contrahere, vel in co pcrsiftcrc contigerit, CIcinentina vnKa de coalangui.& affa. vnde ad vitandum buiuC- modi peccatum fatendum cft ias omne voiuifle, vt non obftante publicatione tcftium, idem vel aiij teiles ad detegendam veritatem recipiantur,ne alias per hanc iuris noftri deciflone occafio ta grauibus peccatis daretur,ideo invalore matrimonij inucfiigando quarcumque probationes pofsibiles adhibenda: lunt, 8ipotius debent efle fupcrfluac,quara dirainutE,'v't probae Pater Thoin .Sanchez diiputat. 107. num. I^&difputat. 113. num.ii. tcm.3. de matr.Quod nonfoliim in matrimonialibus caafis, fcd etiam in alijs procedere fatedum elt, in quibuspartes fenteti^ cedere,aut luri renutia re non pofl.vcluti fi is qui in facris ordinibus coftitutus cll, vel monachus ppofcfliis ,vel qui baptizatus cft :non iniciatus ,non profelf^us, no baptizatus iudiccturdn his Se fimilibusjiiec fenteatia lata habet viiquara autorita' tem rei iudicata-^ita vt retraftari no pofsit,ncc publicatioattcftationurn pqteft mipedirc,t]uo i^nus ijdein, vel alij tcftcs recipiantur, fuper cifdcm articulisjvei direfto coatrarijs.Itahanc limitationem in caufis matrimonialibus conftifuere Gloflae, vltima in cap.ficut ex literis, dc.fponfahbus,&in d.cap^caula matrimonij de probat.Sc in d.c.i.de cof^guinitate, tradutco muniter Doftores hic ,&pafsim quos plurcs referunt Gabricl.Iib. i,c5munjum,tit.de teftibus concluCa r. numcr.65, Couarru.in pradicis,cap. 18.num.d.rcfcrt alios Mafeard. de pro batioBibusj ConcluC 127.0.4. gd Sed contrahanc limitationem obftar maxime tcx.in e. iurauit. 6.de probationibus.in fincjverficulorcfpodcmus. in cuius tex. fpccie agitur de caufa matrimoniali,& negat fuinmus Pontifex publicatis attcftationibus pofTerccipi alios,vel cofdcm tcftcs fiipcf cifdem articulis vcldirccfo contrarijs. 57 Secundo obftat maxime tcx.in cap.conftitutis.4Y.h0c ti. vbi in caufa matrimoniali, ad cfFe(ftum,vt ijdemvel alij teftes admittatur fim datur Sum.Pontifex in eo ,quod publicatio Ic gitime faftanon fuerat,&pars tcftificata non dum didicerat ,aperte docens contrarium faciendum fuifte, fi legitime procellum fuiflet, vclpars teftificata didicifict, 58 Denique facit contra hanc limitationem, quia ratio cui innititur prohibitio noftr^ClcmcntinaCihoc cft periculum fubornationis in, ea cxpreflum, non minus viget ,imo mul- to magis in caufa matrimoniali in qua plerumque nuptix diuitum,nobilium &pulchriu impotenti animi ardore appetuntur ,iuxta illud Catulli de noptijs Pelei, Ntti* "Vinfperet fermones effefideleSt Nidaaltsuid cnpisHS onimnsps^sgefiit NjI metuunt iuroteiUil ptomittere fArtum, SedfimuUc cupida mentis JetiataUHdeefi, Dicta nihil metuertinibil periuria timent. Glofla verbo mater in cap.luper co. 22. cstia hoc ti. tradunt Dodlorcs in cap.quemadmoc^ in principio.de iurc iurando. 9P Quibus tamc no obftantibus tenenda cft omnino prcdicfta iimitatioex rationibus f»pra diftis. Et pro declaratione dico primo,c;Hifaai matrimoniale dupliciter poflc confiderarh vel enim talis eft in qua attcftationcs concludant feparandum efle matrimonium inter illos qui legitime contraxerunt, iimgcndumrc, inter quos confiftcre non poteft, Vei rurfus talis cft caufa,in qua attcftationcsconcludunt matriiBo nium efle coniur.gendi minter cos ,qui fi velint poflfunc matrimonio coniungi .Exemplum prioris membri erir,fi probetur impedimentum cifcjvbi nullum eft ,vel non efle vh» in rei veritate cxilHt, Exemplum poiterioris membri fi probetur contraftum efle matrimonium ab ilhs, inter quos auiluni cft impcdimetii.fed tamen in rci veritate prsuiaii matrin» nium non fiut contractum. 100 Meminere huius dccifionis Doftoies in d.cap.Iatqr .Inter vtrumque membrum ilb cft differentia,quod in priori attcflationcscotinent peccatum ,ex quo iniuftitia reluitat irremifsibilis per partes,hoc elt ,quia ctfi vclmt no pofsunt proprio Se cxpreflo conlcnfii heimmefficere illud, quod teftes in fiiis teftimonis concludunt: in pofteriori membro contra, nam in co iniuftitia qu* rcfiiltatcftrcmifsibilis ficut in quacumque alia .caufa,co quod licet non contraxerint matrimonium poflunt ume exprcflbconftnfuconuahcre, fi alias termini habiles proponantur, 101 Colhgitur primo ex fupra didlis longam rcfultarc diftcrentiam inter illa duo membra, de quibus fiipra proximc,nam_ in priori mcmbgd publicatio ,vel rcnunciatio tcftium, etiam legitime fadta non impedit quominus ijdem ,vel alij teftes iterum recipiantur fiipcr cifdcm articulis ,vel direfto contrarijs .. Pa*tct quia attcftationcs in illo eafu continent inkiftitiam irremifsibilem,qux facit vt nonobfla^ te rcDunciationCjVel publicatione tcftcs recipiantiur, quia lex peccatum vitare intendens occurrit pra;ftaiido remedium,&ita alias probationesadvitanda peccata &apperiendam ve ritatem admittit. Konfic in pofteriori eafu, in quo rcnunciatio,vel publicatio tcftium prebet impcdimctum,& efficit ne idem,vel alij teftes iteruas Ckmentina 2MT"eHibu5. '^7 J:^?p,?°^crtoq»ac.n.q«alua„Avtlu. oionschu. tatcndens nullam cffc proMmnu pra diftum eft,in qua negkfto bono particulari ad tale impedimentum induccndiun lex co liderauit bonum^ publicum jquod vcrlatur in co ne litesfiantimmortalis> iuxta rcg. in c. finem litibusydc dolo &contumacia, &ne pateaca'iainbKxnKttioni &corruptioni vt hic. ^ !02 Seciido colligo interpretatione ad tx.in <iiC.iurauit.dcprobacionibu5,vt procedat in po <T _•:ai t-v* arr#»Kntiir nf rfi qUvSum obligationem partes ad inuicem remit tere poterant,vt probat tcx.in cap.2. dcfponialibusqiroptercafafta publicatione no admittitur probatio.Et bxccll communis,terta & vera ad illum textum interpretatio. Ad tex. in cap.conflitutisfiipra fatisfecimus. i03 Tertio colIigo,iur3 per que nbdrum tx. limitauimuSjiSt hanc primani liniitationem pro cedere in primotnebro eo videlicct cafu quo at tCiiationes cocludunt aliquam iniuftitiam irre miisibile perparecm. Q^x explicatio colligitur.ex verbis conjmdem iuriujVt in d.c.caulana taatrimoniji&in d.cap.rerics,ibup4r#,^«<e/»4- Irimontu tccu{Mbitt,md.c.cx tcnore,ibi;erf« men de ture habere nonpotuit . in capit, cumiti tcr,ibi;f»»Sas .Nequepraedia^ explicationi publicatis attcftationibus non admittitur ad producendos tcftcsjeo quodproprio confcnlu datis terminis habilibus illam -Vtdidam cfticerc botcft,& confetpcnter iniultitia, qu:E refaltat rcmiftibilis cft, contra vero jfi eam monachus validam c{Iciiuciidens,eo quod data ilhusvaiiditate proprio confenlii nequit^fiecre,vt non fit monachus,quidquid aliter rfefoluat Decius, in d.cap.iurauit,num. 6. adiincin, exiftimans hire particulari tantummodo introduAum effe -in Sacrameio Alatrimonijj&itaahter dicendu elTc iri ali)5 canfis,quantumcumquc peccatum, &iniultitiam irrcmifsibilcro contineant.Qu* quidem fiipradhaa declaratio notabilis cft ad Tridcntinum.fcff.a^.c. ip.deregul; IcfQuinto colhgo,quid iuns lit in caufa bencficiahjin qua funt qui affirmant poft publica tioncni atteitatioriu,admitti cofdem ,vel alios teftes-.ita Imo.& alijrelati aFcliri.in d.ca.latot num. 14.30 finem.CStrarium imo non admitti affirmat Glcff.in capi. 1.de conccfsione prsbcndx,comniunis ex Cou.2.p3r.c .fi.$.fi. am. i4.In quacontEOucrfia diftinguenduni cft ,vt pricr fententia procedat.rcfpectu Superioris, qui quidem ficut poteft quocumque tempore a-jcre de illacaufanta etiam quocumque tem refraoatur verbum fubornationis propter graporc in iila poteft teftesaccipcre >pr^^ut Icnuiusprxiudiciumfacrilegij, quod pr^ponderat rit Cqu.d.nam.i4.co quod taWcauia habetvilonge,prxiudicio fubornatidriis ,cui fubornatium irremifsibile per litigantcs,quieffiecrc no tioni aliquo modo pr^cauebit prudens iudex, pofliint, vt abfq; Canonicaiinititutione bene ii non ftatim, &indiftinftc poft publicatas atficium iufte obtineri valeat ab illo,ad quem de teftationes teftes recipiat, fcd premifla prius mrf nrstierrinet.iuxta tx.in ca. i.de res. iur.ii aliqua informatione,vt aducrtuiit Abb.num.d. JFcUnus num.2.in d.cap.iurauit,de probationibus, M.afcardus d. cbnclufionc. 127. Quod fi hxc cautio non {ufficiatprudcnrcr contemnitur periculum fubornationis, propter vitandu kV**, j~ grauc periculum lacrilegij,argumento tcx.in c. ficut.de teftibus. 104 Quarto colligo ,pari ratione idem clTc in cauiamatinionij Ipifitualis, vbi de profefiio ne monachi traftatur iiiter monachum &religionem,ita vt in caufa vbi refultat vitium irre* miGibilc admittatur,vbi vero ceflat &apparet fblum vitium rcmifsibilc excludatur teftcspoft publicatione faiftam.Patetfi expendasdata pa ritate rationis matrimonium fpirituale carnali ^quiparari,iuxta regulam tcx.in cap.a.dc traflatione prxiati ,&ita in vno iac alio data eademparitate rationis, idem cfle obferuandum; prout in fpccie aduertit Glofla fic intcliigenda pcrbo,pater.in cap.przfcos.2c.q.3. refiat pluiurc nO pertinct,iuxta tx.in ca.i.de reg; iur.in d.cap.ex fi-equentibus.de inftirut.ca, vnico de eo qui mittitur in pofTcfsioncm caifa rei ferua dx ,Ub.6.tex.iunaa Gloff.in cap.cum dilecti dc clea,Vhdc nimiru fi Superior, qui dc peccato cognofeere poteft,iuxta tcx.in ca.nouir. i3.vcrf. nullus dc iudicijs,quocumque tempore tcftcs adducere ,&interrogare pqfsit,argumentotcx.in cap. ordinarij,de officio ordinarij,hb.6. i06 Quod intcllige,iuxtaGlofr.celebrcm & perpetuo memoria tenendam, in ca. cum dileai de clcaibrie,qux probat fententiam latam in caufa bcncficiffi trafire quidem in rem indicatam contra condemnatum non in fauorem illius,qui obtinuit fententiam, quominus ordinarius pofsit femper inquirere dc vero titulo argumentotcx.in ca. ordinarij,dc officio brd. lib.6.iunaoTrid.fefr.7.dcrefbrmatione. ca.^, &hxe cft fententia, qqamrefoluitFehnus in d.c.Iator.Cou.in 4.2.paric;8.$.fin. C107 Vnde iS Ciemeritind. . .i 07 Vndc infertar ad reguLun CanccTtar^ dc tricnoal,polIcliione>vt caajnais regula lila dcfirijdat poflefiarcm ;iiafX.qaipKr tncraim pacifice policciitbenelitm.nGripGisit ncq; in proprietate ^-rneque in polTcfeione inquiciatij iuxta dccr^uHvConciiq BafiUen.c. dc pacifie, polIcL Tatnea prxdicta rrgattnon detendit j quoad tituImiM iJani niiidotoinus tenetur bc-i «cficiarius.nitaiBmkiDcnc/Tipctcntialtendek tc,cui 35tiiloit«mpore prxfcribitw.fccundueo!- jituiteeix Cciuijirtg.pollcffbr.a.par.^. lo.n.S. :&;p.ivatio ex: fiipenotibus dcducitur. •ilGiS.i. Facit prafiacpartc-quQdiiipra diximus, pjofaibiuoiiEia-nQjfirae ClcmenireipiccEc oum,- taxat htiganiesjnoirtJcrd iuciiccm Yiidc afpe Ctu litigaiititini procedit poftericr iententia .CPHimunisic-oBfiac namquexeipcdtn iliorum cauiam ipiam habere,vitia rcmiikibiie,co quad •jjidcrn abtquc peccato poiliiht fiet Tcnuntiaire,& acquiefccrelcntcniia yarguinento cap.a:. ihysmantiautt. dem integrum rcltit.& cap.r. ihidits psnisntt cedant , vt litciion conreltata iib. 6. communis per Cou.d. nu.14. Sic alias iri caufa vfuraria ijddm vel alij tcftes pojl publica Sioticm attcrtationum non admittutur,eoquod «nm Ibiucns aatea-donare ,'.&nunc rctnittcrc p.ofsitjin carcmifsibile vitiik extare dicitur, Sc fucccdit regula de quafiiprarprout in fpecie re- {olufi: Abbas.canfi. dc. n.a. Ancarr; confipSo. quidquid ;dicant:All>an,ia Rubri. Ci dcvlur. Aucndan.deexcqucndis mand.r. part.cap. 25. •Bum.8. >i 109 :VItirnoxoIligo,noflraE^Clcmentin:cdecifionem procedere in caulamatrimomali, qua ido in illaiuper,fola feparationc' rori tridlatur, v.t propter adulterium,ca. difcrctioncm.verfic. natn etfi, de eo qui cognouit confanguineam. R^io eft quia tn tali caufa repetitur vitium fcmifiibilc per partes, quae fi velint poflunt ieorfim yiucre,faItem;promifla contincntia.ca. quod Deo 33.q.y.Gloflf.a, iii ca. veniens dc rc gular.communiter reccpta-Hacicntcntiam tenuitAbba.num.i2.Feiin.num.9.in d.cap.Iator Cou.2.par.c3p.fin.^,fin. num.ao.cap.i .verfi, xonfolcationi, vt lite non contcftata. 110 Neque refragatur text, in cap.tua.24.de iure iurando.d.cap.vcnienSjdum probant terac rarium effe iuramentu, quo coniuges promittunt feorfim viuerc. Ex quibus colligitur fepa rationem quoad torum de ipforuni coniugum conftnfu fieri no p6fle,ac fiibinde cauiam prxdiftcfcparationis vitium habere irremilsibile per partes. Huic enim obiedlioni latisfit fi aduertas adhocvtvitiu dicatur irremilsibile per partium confcnfumnb rcquiriqupd paao,ieu ^eFlihHs.'- conucnticnc remitti pofsit ,fcd «ifficir.qcod pofsic remitti abifiuE conuenttone exprcll^- prout incatda criminali refoluamsiViide iicet Kt liiis luribus tecnitranu proponatur pisdiclo iiuraiiienta propter occarionc£a;.adiifi:crij naic rdiiitarftenumxta-D.Panhi. i^ad CGrmtii,c.7. reiatum uic.aQlle.sc.q.)mahilominus abfque paeto,&iaraKJCiito.depcrpet«a&azifoiut3ie, paratione.po£iantadieg-pus:{carfiiTryii!Frf^F^ afiqua caufi,itESt3.D.Paul.ybS proxime. 111 Qiiinimo etiam in perpctmun fi vtccque continentiam voucat:c.quod I>co.c.tua,ae proinde cuminrpferum potdlacecQnfiftatide dependeaiJaiisxxcnrum eonfeolu vitium dixitur remiisibile. .; 112 1\ cc etiam rtfragaiuftcx. in c.cx Iiterft ded!uorti>s, dum in fine probat non obftanie fimtentia dnioixi^ circa icparatiancm lori prartextu diuurti) cogendum cilc virum iterum ca muliere cohabitare.R elpddetuccoinuii co.tx. no rctradtari lententia,nec iteru reftaurari matrimon mquoad torum cx cqquod veritas caperta fuit in coatraFium,hoc ell,'contra fenten tiam prolatam ad confcfsioncm -mulieris prep tcT; Vitium irrcmifsibilc.Scd poliusquonia mari tus poil talemicntcntiam. feparaionis quoad torumiccundum matrimonium contraxit per-illud nuiliter faturo commifsit. adultcriu, ikita ex caufa adulteri} noue orta compellitur maritus officio iudicis,vci iurc aftionis ad vxo rem rcdire,&cium illa cohabitare,Lviro.35,foi. luto matrimonio,c.fi.dc adult.tx.fic intdhgcdus in ca.cli{cretiQne jdc eo qui cognouit confang. vcr£n^,ibi': cHm pofsu.txceptieae Itgitimaimpeimy .Glof.3iUj ,cap.apofi:Qlus.3 comuniter receptaex CoUi2. par.c.7.§.6.Nau. coriH.inM.dcaduk,&confii.nu. i.de diuor. Barb.anum.3., -^.r- X13Necdenique refragatur dicere;quodfimi ilicer in matrimonio rato fit feparatio vinculi, per ingreiluaireligionis,c.cx,publico. cap.cx parte >dc conucrlioneconiug. in quo tamen vt liipra rcfohicum eft publicatis attcRationibusteftes redpimxturjvndc fimiliter rccipicmdi videntur in ieparatieme tori.Rclpodco enim dari longe diueriam rationem,fiquidcm tori feparatio contingere poteft ex partiu conlcnfu modo fiipra di<ilo,vinculi Verbieparatio matrimonio rato non aheer quam per dilpenfationc IcgiSjVt illa lura probant. 114 oEeudolimitatur noftri tx.dilpofitio, 5c ^noftraCdclKfiQin caufa fK^cticseprauita tisjin qua poil publicatione,vcl apertura tclfiu pofluntijdc,vel ah) teftes recipi ex tx. in c.fi. dc h3erc.lib.6.veff. iubcmusjiiotat Dominicus iiz Clementind 2. in c.vt ofndurn, ^,vcru.n.7.codcni ti.&: lib.Fe lip. .in d.cap.fratcrnitatis.pluresrcfert^fcquitur Simancas catho!.inftit.c.64.num.5o.Rojas d.hijg.203.Scd obftat regula noftrac Clcmcn.a cjua non repentur excepta cauialiJcrefis. Objtat fccundojqubd poft publicationem tcftium failam in caula criminali tcftcs amplius non recipiuntur ,vtiiipraj ex rationibus ibi afsignatis 5(]uat rationes videntur vcrificari etiam in caufa hsrcfis. 115- Quibus nc-n obftantibus limitatio harc iure proccdit.pro cuius declaratione aduerto, ia hoc crimine arteto iurc.teitium publicationem fieri ioDgc aliter qua in reliquis,eo qued in illo fit publicatio, fecundum formam d.c.fi. quinimo hodie indiftinClereb negatur priedicta publicatio per cxtrauag.Innoc.e.rciacam a Siraanc.de cathol.inftit.c. 64.0. c.3y.nu. 1y.idque inlHisinie &lanclifsime llatutum cif ob vitanda pericula &Icandala ,qux licet non immineant,contingere tamen poiUint. Neque cil: incomicnicns ex caufa propter maius bonu publicum denegari reo medium aliquod dcfetifionis,fi tamen iofa defenfio pluribus alijs inodis confiruatur, prout alias videmus in aiijs cafibus vbi proceditur appcliadonc rcmot3,c. 1.de rcfcriptis.c.paftoraljs.^ 3. de appcll. 116Hoc fupouto ratio noftrac limitationis patet. Namcuminhoc crimine antea fieret iccrctc tcftium pibitcatio,& ab reo in carecribus detento non ita certum periculum fubornationis inftet,& hodie nulla fiat publicatio te ftiu,in hac caufa ceflat timor corruptionis tcftium, &fiibitrcg.c.cum ceflante. dc appellat, rccte in hoc eafu limitatur noftra Clcm. 117Accedit quod reipublicae maxime intereft.vt veritas in iudicio Inqaifitionis quocumque tempore m2aifelfetur,tu nc hierefis impunita vltcrios graftcturjSc nc forte innocens cata afiiciatur infamiatqiio fit vt fententia in cau fa hterciis nunqua iuauth ritatem rci ludicatx tranfeatjvr fatetur Rojas d.fing.203. Facit etia quod iudex in hoc crimine iion tantum ad inftamiara partis, icd etiam de;a3fricio pro bono publico recipit tcftes,tam contra reum ,quam pro ilIo,(Sc co.nftat recipiendos etiam poft pubhearionem faftam, quando iudex de officio in cauft procedit, eo quod in iudicc non datur timor iubornationis ,in quo noftra Clcmcntinafundatur.NccnQlfra Clementina iudice, fed litigantes comprehendit,vt iupra annotabacx d-cap.cum clamor. 118Tertio ii.mit3tnr decifio noftrxCletn.&- prsniciaconclufio in caufa,in qua amtur de tai litate tcftium,vel partis.Probatur toc liniitade T'^Bihus\ 19 tio cx tx.iunita Gloflivcrbo iure contraria,in c.feries.ab.cxtra hoc tit.vbi poft publicatione tcftiamijdcm,velalijtcftcs recipiuntur fuper cifdem artitulis,vcl directo contrarijs ,quando dc illorum falhtatc. agitur ,G!o.fcquuritur Innoccn.& Abbas.n.^.i^chn-C-i-Iniroolan.fi.in d.c.lcricSjCardi.hic n.3.Gouar. prablicarum,c. 18.n.7.Pondcratur prohac limitatione tex .in d.c.fcncs.dum in fine dicit recipiendos eilc teftcs,nonobftantc confuetudine iuri contraria: quibus verbis videtur fentire attento iure rccipiedoscftc fuper failitatc de qua ibi agitur.I.qu^ rcIafalfi.C.adIcg.Cornel.de falfis.c. licet caufam,dc probat.c.cu venerabilis verfic.Iicet de cxccpt.c.in pr.'Efentia.4.dc procurator. 119 Secudo pro hac li mirationefacitjquia fal fitas poreft opponi, etia poft lata lententia, eo quod fententia cx fallis probationibus inrc iudicata non tranfit.Giofl.pcn.in c.cu venerabilis,dc exceptio. Couar. in cap.Alma mater .2. par.$. 11.n. iS.iubat.tx.in.l. qui agoitis.ad fine dc cxceptionibujiiuncto tx.in c. 1.de re iudic. Vnde afortiori talisexccptio proponi,Reprobari poteft poft publicationein attcftationum. 120 CoMtrariu tamen fuaden videtur,ex regula: gcncralitatc nottri tx.& cx eius ratione^ Preterea quia fi taks tcftespid^licatisattcftatio nibus admitterentur fruifratoria redderetun prohibitio huius CIcmetinac,fiquidc vnufquif. que, publicatis atteftationibus teftcsadduce-' rct prajtextu couincendi aliorifftllitate, qui fi adir.itttrcturfcnipcr eo colore noftra ccciiione eluderent. Obftat deniq;,quod conluetudo cucus meminit tx.in d.c,feries. erat potiuS c5fb- na iuri prohibenti recipi teftes publicatis atte- IfationiDus.Vnde no bene videturSum.iPotifex rcfpodcre ea roluetudinccfleiuri cotrsna. 12 1Pro dcclarationcaducrtcndu cft ,duobus modispofle agi de tcffiufaliitarc.Vcl noagituradefteftu obtinedialiquid diucrfum acaula priii cipali.puta vt tcftcs faliarij pantantur; vel a.»!- turad cfFcclum cncruinda: prc-bationis circa caufam principale.Inter vtrumq^ modii lila cll £!iftercti3,quod in pnori no lolii poft publicatione tcftiu fed etia poft lententig poteft. in ia dicio copcrcti tr3cfari.Ratioeft,qUTa hec caufa aprincipahdiucrfacftj&aftituJitiiucrfi. - 122 In poftefiofi vero cafu, etia diftii)crUecl3 cft intcrfalfitaieoppcfitacum adjecftienc cprruptiohis, vel rei limihsjRc inter illa ^ifimplickcr propofita elt.In priori cafe quocuque tempore etia poft fententia. teftes rccipiutUr,- argumeto tcxt.in i.dhius dereii1dfcata.cap.ti7 cet deprobationib.c. ficutcxwa hoc tit.dsromodo nonfolumde corruptioncyiiec folum cfe C2falfi- Ciementind. iMT^Htbus. 20 falfitatc 5fed ce vtraque finiul trafteii^i aliasenirafi ioluia dc corraptione ,vcifal^ tate a<^atur, licet pofcit oppC£ni,ance {cuter-Lia, noa taiBcn poi't,vt lateDD.in c.i.hoc U.& fic explicari debet doctrina Glofai a.c.cu 'J^acrabiiis.No fic dicenou eft in pollericri cafij, in poft publicstionc ncipc3.cu2 ^vimiLtruiitUij eo quod reccpcishuiufmodj teftibus timor fubornationis rcfultat,praccedentc pr.Tfiimptione noftri textus ,&fic ceffant tres priores difficultates. 123 Nec obltac quarta de finalibus verbis.d. c.feries,quia vitra varios intelicftus Innocenti j &alioru, quos refertAbbas ibi n.y.refpondcndu eft cum comuni, in illo tx.agi de caula matrimoniali,in qua qmerebatur de confanguinitare, &ita de vitio per partes irremifsibili :in quo confoetudo teftes non admittens eft contra iura vulgaria addufta in prima limitatione noftrar reguls.Et ira remanet vera hate tertia limitatio; ; 124 OIc explicata,ampliata &limitata noftra ^Coclufione reftantad integra hui*co£;ni tione Aux queftiones. Altera eft,an minor, vel Eeclefiaihabeat reftitutione ad teftes produccdos liipcr eifde articulis, vel direfto contrarijs poft pubikatione.atteflationum.qua quaeftionem mouait GIolT.verbo omiflum in ca.aaditis de in integrureftitutione,& Glofla verbo lapfum in Clem.vnica de in integru reftitutione,& Glofta ^bo allcgationejin I.minor.33- de minorib.refoluunt laon.in 1. vbi exigitur, n.d.ff.de edendo.Anto.Gomez.2.tomo.ca. 14.- n.*) .Mauriciusde reftitutione c.i o^.Menchaca Forenfiu quatftionu.c.3 1. nofter Amator Rodrigucz.d.S.temp.nu.a^, 227 Et primo pro parte affirmatiuaefttx-in . c. auditis.3-vcr.Iicet,de in integru reftitutione, d.I.minor..33. de minor. 126 Secundo fticit pro hac parte,quia vbicuque datur laelio minoris dolo aduerfarij, vel fua fisnplicitate cotingens pro vt requiritur, iuxta text.in l.n5omnia.34.de minoribus, Sc in I.3. C.de in integrum reftimt.femper illi concededa eft reftitutio, argumento txlin l.veru.i2.$. fciedu.ff.de-raihonbus.Sed talis I?fio repetitur in omifsione probationis,tx.in d.1. non omnia ihv.omijtrit .Ergopetita reftitutione aminore ad producendos teftes non; obftantc publicatione atteftationura eidem concedenda eft. izj .Tertio facit,quia petere reftimtionem ^daerius.publicatione teftium nihil aliud eft^ quamillam poftularc aduerfus:lapfum temporis 5pnftituti ^defignati ad producendos teftes,iudex enim ante teftiu publicationeconfticuit temporis dilaticne ,iUtra cucm tcftium productio lacienda eft,l-gcfta. G.de r,. lucicata cap.confuluit de officio delegau.i.37.ti. 16.par ti.3.p3Z in praxi.S.tcmporc nu, la^.Sed cenftat Ecclefiam.vc! minorem habere refiitutionein in integrum aducrlus laplum temporis, Clcm.vnica d^c in integrum reftitutione. Ergo &in prarfenti cafu habebit reftitutionera. 12S Facit quarto,quia publicatio teftium eft pars proceflus ,ex quo fententia proferenda eft.Sed aduerfus fententiara minoris reftitutio non denegatur,cap.cum veniflcnt.c.cx literis, de in integrumrciUtunone. Ergo aduerliis publicatione attcftationum reftitutio concedenda eft,argumento tex.in l.qui de tota.fF.de rei vindicatione. 129 Contrarium tarnen tenuit Dinus in 1.1. $.nunciatio.ff.Gcnoui operis nunciatiene,Innocentius in d.ca.auditis.num.2.qu3e fententia nen eft improbabilis.fed defendi poteft. 130 Primo, quia in recipiendis teftibus poft publicationem datur fubornationis timor, qus fiibornatio pr^fumitur iutcruenirc,& fic reperitur dolusprstfiimptusjfed contra dolum futurum reftitutio non datur Ectlcfiar, vcl minori, iuxta tex.in J.aux ilium.ff.de menoribus,& in aduerfus deliiftura. 131Secundo,quia in non recipiendis omnibus teftibus bonum publicum verfatur ,quod cofiftit in eo ne falfitaies committantunfed bo num publicum femper priuato anteponendum eftjVt conftatiergo. 1.32 Tertio,quia rcftuutionis beneficium minoribuscopetit ex pr^toriscdicfo,l,ait pretor. de minoribus,qui pretor contra dirediam lc»is prohibitione aliquid efficere no poteft .ouos autem.inftitut. de bonorum poft' Vndecum detur dircifta legis prohibitio,ne poftpublicationc teftes admittantur,vtiquc dicendum eft, praediffum beneficiumreffitutionis locum non habere. 133 luuat dccifio tex. in authentica de teftibus.^.illud collatione. 7. ibi; necji diutna iuffit pficcepentycx qucfecoiligitur quod poft publica tione teftium non poffuntproduci teftes,ctiam ex rcftripto Principis ,qui praetore fuperior eft. 134 Quarto,quia diligentifsimus pater fimi, fkpius omittit potiores quos habet tcftcs,&: fi quos omittit verofimiie eft neglexiffe illos taquam parum idoneos,argumento tex.in I.item apudLabeone.^.ait praetor. verf.e,xc«//»^«;c notabiliter fiunt, nififpecialiter notentur 'videntur quafi tiegleBa.SAc iniurijs.provt aduertit Calderinus fiipra num-ao. Coftat autem minorem non Ciementlna, 2 non rdlitai circa illa,in quibus ille taquam diligentilsiraus paterfamilias fcgcfsit, vt probat tx .in d.^.iciendiini,& in l.quod II minor. 24.& io §.non lcraper.de minoribus. 13^ Quinto, quia £cciclia,lcu minornon pro ducendo teftes ante publicatione atteftationu vfas eit lare coinmuui,lccundum quod illos po terat no producere, vnde cum Ecclelia,vcl mi- nor,non refticuatur quando iure comniunivfus eftji.iicn vijictur circunferiptus cfle minor,qui lure Iit viiis communi. C.hoc tit.vriqae dicendum eft, poir publicationem non habere rcllirutionem ad tcllcs producendos. 1jd Rclbiuc ex mente communis lentcntire duobus modis polTe confiderari minerem ,fcu Ecclciuia petentem reliitutionem.Vel enim nullos omnino teftes producit ,ita vc clapfo termino probationibus prolixo ,fine vliis te ftibus minoris,velEcckfiic publicatio fada fit. Vei piares, vel aliquos arbitrio indicis fufficietes ad probandam intentione fiia acicluxit,quorum teftimonia legitime recepta fii.nt. Inter vtruinquc cafum lata eft differentia :na in priori minorircfticiitionem petenti ftarim eli con cedenda rcftitutio iiitcruenicnte folmn ipiius minoris allegatione ,&abique alia laefionis probationeipatct.fi aduerramus, eoipfoquod minor non probaLiit,nec adduxit teftes, quos poterat adducere cfle iuris pr.-elumptione deceptum ,&per talem pricfumptione conflare de eiufdcraJa;lione,ac proindeoportere, vt ilii lefticutio concedatur,qua concella non obftan tc publicatione poteft tcftcsproduccre aci iuam intentione fundandam, iuxta iura fitpra citata. Et in hoc cafu procedit fententia communis Canoniftarum, quam in ^raxi teftatur ffruari Aufferius ad capella Tolofanam dccifione.5-3. Non fic dicendum in poftcriori cafu,in cuo no aliter nunor reftituitur, quam fi probct.mcliores teftes prattermififfe, conflat namque aducr fus illum maximam dari praefumptione, ouod priores,&meliores teftes produxerit,vt regulariter alitigatibus fieri folet, &ita larfionc no haoere.ac proinde flante tali prtefumptione de negabitur reftitutio donec de lacfione doceat, in eo quod meliores teftes prstermiferit. EE in hoc cafii procedit opinio Bartoli ,iii i.nam &poftea.^.fi minor.num./.ff.de lure inrando, vbi lalomnume. 19. Dicit communem Legiftarum Boerius,decifione.79.num.6. i37 Procedit etiam textin c. cum veniffent. fccundo.Yerficmos igitur,ibi:i»re/%«nei aned moHa^er^ procurator,8ctex.in c.ex literis. 4.in priac. ihi:ibdicimHS,3c ver:Cic.alUgatiembus<ltIigemer i»fpeffis ,de ia integrum reftitiidone. .de ‘TeHihHS. Quod fimiliter efle dicendu quado pctitim rcftitutiojCX claullila generali aduertunt Aubas, &Fclin.num.2.inc.intimauit.hoctit. 13S Ex his primo collige concordiam a vtramqj opinionem uipra relatam; ita vt prior in priori,pollenorin poftcriori cafu procedat, hoc eft donec oftendat fe meliores,&potiores tclles prartermififTe.Necpr^dittEe concordia refragatur tx,in d.c. auditis, vbi teftes fiiKunt producli.vt patet cx vcrfic.Lmet aute yuSque, ft tn 'aufacjvciufum ,quiaunnn ytraquefdrs necejUartam yt ajjertsprobaiicntm Ium modo ad petitionem propofita ,&allegationem partis aflercntisneccfiariam probatmnem omsfiffc ,reftitutio conceditur: patet ibi: tifcejfartamyt ajjeris probattonein e«ii/t.Refpcdeo enim cum iafone ,vbifupra, dicente adi)- ciendum verbu,^ pTobas,oyiah diceret text.vt a^sns,&-proc'as,cnm fint termini habiles, tpos neccfiario fupponere debemus, prout ena iupponittx.iic jnte!ligendus,in c.fufcitata,ibi:rf/f* tHCtonem in iuuytum nomine monaSerij pofiuli-^ Htt,quam etdsm duximus tnduigendam. 1.39 Pi aiterea inelius dic,tex. in d.cap.auditis agere de duabusEccicfijs,inter quaserat contro ucrfia,& aquibus fiimil petebatur reftitutio,vt conflat ibi :quia tamen yttaquepars ,ideo tam - ftnle concedirur, quia cum vtraque pars petat' 1Cilitutionem &optet fibi concedi vtrique par ti coratriunemiiicrnini in ea concedenda fit ih- 'mn'X.Mam^partes fint concordes qufd adindiceffTiiaquit lurcconuilc. in 1.1.$. niinime epsritur,verh.q«rd enim aliud agebat pretor, quota yt eontroucrJIasdirimeTetyd quibusfifpenterecefjerurtt debebit idratum bobcre.S.de now. operisnunciat. 140 Collige fecundo,minori deneganoam efle xeftitutionem aducrlus delationem iuramenti>quando careret alijs probationibus,nifr probaucrit fcliabuiflcfufficicntcm debiti probationem .Patet fi expendas ex fola delatione iuramenti noncfTc minorem lzfum,cuin reus adhibito iuramento potuiflet debitum confiteri -Ac fiibindc curo flante dubio euenta detur maxima prsfiimpuo ,&fi iurans non peicrauir, oportet ceflarc laefionem ,quaccR fante tcflicutio ceflat, donec oftenderit fuffi- • cientem debiti probationem .Accedit ,quod deficiente probatione, fi minor defert iuraraemum agit quod diligcniifsimuS pater familias,quo cafii non reftitnitur.i .quod fi mi- nor. non femper.I. ait praetor.^.non foluro. 1. non omnia, ff. de minor. &ira in fpecic propofitam illationem probant plurcsquos referi Galdas.djm.n,&i^. iuxtaquam dodlri- C3nam 22 nam rcftc cspHcabis tcx.in dJ-nam &poiica minor.rt.QC iure iurando. 141 Collige tcrno,rcftuuto minore ad pro - ducendos teilesjcenfcri rcflitutum aduerl^iu ad fuos item tfltes in contrarium producedos, (juia bcncficiu. reiiitutionis faiuo lurc alterius coliitigantis concedendum cftjargumcnto tx. inl.in^aufe. 13. J.intcrdura.ff.dc minoribus. Quod ius violictur,fizquaiitas nonfcruarctur vtrique ,&ciTcc contra regulam,non liceat 3(a:ori.32 .Hb. 6. ideo in interloquutoria dicitur tl dtcho jut^cencedia Udicb* rtHitucton ai ditho tnsnQT^toH tavioi dtts de ter/?iino cotnitnes iUspartes.Ac fubinde vno rcftituto,alius fimilitcr reftituitur.L ctia.29.$. cx caufa,dc minor, Bar.in 1.1.$.nuciatio.n.3 6.dc noui oper.nucia. 142 Vkima quzkiojquam mouet Gloif. hic verbopfoducere,ihi‘.cnttfaparte)n,ci\ vtrum par tiscolenfus fufhciat,vt poft publicationem atcellationum teltcs producantur:&paticin aien tem fuftinet d.Glofquam fequuntur Abbas n. 4.Fcii.& Immol.n.d.Belam.num.ao.in d. cap. fraternitatis ,Bart.in auth. atqui Icmel, C.dc probac.lmol.in c.ferics 11.3.hoc tit. Lanfranc. iH rcpct.c.quoniam contra,num.37.de probat. Ducnas rcg.23.n. 2.dicit receptam Parifij^s. in lic.fraternitatis n.53. 143 Pro qua fentcntiafacit priradj quia ficut flante publicatione datur legis prohibitiome tcftes recipiantur ,vt laie per difctirfum huius rclcdionis, ita quoque prohibitio reperitur nc tcftes line iuramento admittantur.I.iuris iuran dLl.ll quado.C.hoc tit.c.nuper.yi.c.tuis quzftionibus.c.fraterni tatis, hociit.i. 23 .ti. id. p.3 . Sc tamen coaftat de partium confcnfu tcftes admitti fine iuramento.d.ca.tuis quxftionibus. iuuat decifio.c.fi.dc officio dclcg. 144 Secundo,quia tcftium publicatio licet a lege fieri iubeatur, in fauorem tamen partium facta cenfctUTjiic alias nimis dilatetur lententia Sc ius litigatibus per fubornatidiittn Sc ambitu., auferatur,fed leges in fauorem partium difpone tes remitti apartibus pofle probat tex. in c.ad apoftolicam.de rcgular.& in Lpcnult.G-dc paftis.Iuuat decifio.^text. in Clement. larpe ver. &quia ,de verbo.fignifi-vbi iudex de partium confcnfo terminum defiguatumextenderepo tcft. Tertio facittext. in cap. auditis de in integrum reftit.iux.intcllc^lum fupra proxime, afsignatu. Quarto,quia confentire in produce-: dis tcftibus mcftcau cft rcmincrc caufam ,de qua agitur,qua dubiu non cft apartibus remitti pofle,iuxia reg.l.in rcmandata.C.mand. 14^ Ex quibushaec fentenaa magis arridet, licet contrariam teneat nonnulli, vt per Angc- Clementind 2.de T^eHihus. lurDjin bus non futfragatur dictre non poile litigantes cci*;in in eexu re introdufta confentire, 6c aiiqu!ec£ticerc,argumento.i.nemo potcii,de Icg.i.Qiua rclpon deo Icgcur de pubiicanois tciiibu;. proprie direcleaon ciTc prchibitiuam,ftd principaiitcr ordinatiua iudici),in lauorem htigantiurnintro duiftam,ncnip>c vt intra lilud tempus cefignatu tcftes producantur, &in confecutntia nc vitra illud recipiantur.qua de caufa illi iuitc renuntia re pofluntjiuxta lura fupra citata. 146 Nec fimiiiter cotranac fententise fuffiragatur diccrc dcfubflantiatcltimonij cfie,v ttc- Ites producatur ante publicatione, alioquin n5 fubfiflitjidcocjj in illa partium cofcnluin nihil operari. Rcfpodctur enim fubftatia teilimc-nij in alijs cofiltcrc,prout late rcfoiuut DD.in rubrica dc teltibus,n6vcro in eo quod ante publi cationem, vel poft,recipiantur,qu* publicatio, refpcdlu teftimonioru accidetahs cft. 147 Nec denique luttragatur cotrarite fcr.tcn ti^ dicere ius publicuveriari,ne faliitatcs in teftimonijs coiiiittanturjqualcs relultare poffent fi de partiu confcnfu poft: publicatione teftiu ali) admittuntur, vnde fucredit regula, tex.m1. ius publicu dt paftis.Na rcfpondco, quod licet in lUo fine noftfa Clcm. illud intendat aliquo modojriifaiiohiinustamc Ji!cdm,quo vtitur ,co tinetius priuatu rccipictib immediate faucrem Iitigantiu,nc caufa illius differatur, &exper.fis &laboribus vexetur .Quemadmodum fimiiiter iuramentum teftis ius priuaurm continet cum tamen refpiciat ,&intendatur in illo nc falfitas committatur,&ea dc caufa quia lus priuatu c6tincc,dc colcnlu partiu remitti poteif, d.c.tuis quarftionibus,eo quod licet detur iuramctu.ad felfitate cuitandam, id tamennon immcdiate,cx natura iuramenti prtetendrturded confirmare veritate tcftimonijjiuxta D. PauL ad Heb.c. «S.c.ita ergo.c.tu malu.2 a.q-i. 148 AMplia fupradicrafentetiam procedere ^etia in tacito partis cofcnfu.nam idem operatur quod exprcf&sin illis ,qox per par tes remifiibilia funt.l. cu quid.fi certu petatur. Vncfecum exprefle remitti pofsit prohibitio noftrat Clem.poteft ciia tacite,argnmeto. c.i. $.i.de iur.calftib.d.aduertit laf, in E^inonerii» n. 12.de iure iurando5& in l.patrc furiofo n.ao.- dc his qui fiint fui,& in Li.nu. 18fdc fcrijs,& in l.ccrti condifto. n.12. ff. fi certum petatur. . 149 Limita no procedere quado materia cau fie tagit bonu publicu, ficut enimpartis cofenN fiunaliquid fuper ilia efficere nopofle planu cft rcg.iuspublicu dcpaft.c.fi diligeti defero cop. 1)0 Impo- Cltrfieritirpd, z i^Q Tnipona? coroiiidcni esplicatiotx.dcoa tis iii l.fi rcrn.^.fi. de cuit^.jtmbcsjiaftaGioll» fin.cuiu5tcx.& GloiTs occahonc quaeri infer DodoresfokfjAn li in fau{ahierit CQnelifTudj cralactioni locus fit.In «piaqadlionc intcr ruris interpretes pafsim vanatur :nam Bartd.in^i.li matcr.^.ii cadein.tt.cic excep.rei iud.Paulus dc Callr.in l.fi rem alienam, 2. fin. dc pi^n tranladioncm impugnant, teftc Padi!!a°fapra. Alexxonfi.S2.num.4. vol. i.5tconfil. 62 .m. S.voLaAnton. Goiaez.tom.3.cap.3,.num..68. P!a§a dc dciklis Iib. i.cap.^^.num. ad.itefcant admitti.balcus luo more rnoGoait3inodonc*>‘at vt refert Mcnefiin I.tranfigere, num. 40. Cdc dc tranfacf.tara iaracn admitruntLancellotus, &Deci.ia 1.fi caula cognita in pri.C.de tranfi col.2.vbi Mc.nehus.nuin.43.& md.I.tranfio^crc,nmn.43. quoniam imperata/es Dioclet°(5c Aiaxim. in d. 1. ii cauia diicrte rem iudicatatn Hoc cli icntetiam latam vflejcx;'^tixitad Hoc,vt tranfaAioiii iocus non fit,iuxta tx. in l.&poft rera.i.poil; rcm.tr.dc traiatf.I.clegatcr.^.fipoft rcm.ft.de condictione indebiti .lUiverOrcijemnt traalactionetn poft caufie conciufioiiein,quia lententia iSc concluho in caula aequiparantur aPomponio in d.l.fi rcm.^. hn.ff.de cuicfionibus.iuncta GloiT.fin.Verba Poinponij lunt.J^o6^>ef tempore yeniitori deimntiari poiejljTetde esdgendti adfity qstia non prxfinitKr certHmtmpusine4SipHl4thnt, dum tamen ne prope ipfam eondemnationem tdf.at. Hzc Pompon.Addit Accurf.vcrbo condemnationcm,id cft ydum nonjit renuntiatum allegattonibus, yel tejiisapirsi.Exqmhmvcrhisnoa efle tranladlioni locum pofteaufe coclufionem, vcl poft tcftificanoncs apertas colligunt fuperiores, c5 idem fic reputandum eo cafu,ac fi iam lententia lata cllct.ln qua quaeftionc mihi vera letnpcr vifa eftfcntcntia Lancelloti,&: Padillac contra Bartolum ,&eius fcftatores. Et ad rclponliim Pomponij refpondco nihil pro hac partevigerc :verfatur enim aequitas in cuictionc ,in qua equitas illud rcfponfum extorfit, in co eft ne emptoris in denuntiando negligentia daranola venditori fitiidco recfc in cuiefione rclpo detur,in d. ^.fin.hanc denuntiatione fieri opor terejnon quidem liibfcrcndx icutentiac tempus,icd ante quam codetjeniatur,hoc eft-vtrc- efe Accarlicxponitjantcquam fit allegationibus renuntiatum, &tcftmm dicfapublicata, nili cnun hoc fiat,magnuin venditori,leu adfori prariudicium crearetur,cui expedit denuntia tioncin fieri antequam in caula emptor conciu datme durior fiat ipfius aeforis conditio ,vel propter teftis aHcoius dcfea:uai,vel probaffotde Tesii^Pfs. 1T4 nismalc^opoiltac ia^Br5»ra»Vc} falfiwtis periculum.VBtfe patet eo cafi^qaoad t!eiu®r^59~ nem,tea3^us .conclufieras fthc^ifaj^ .fen.tcntiai .L^se .prQ .Diuerfijjn cft in tfaafsctioncjuani in ea-loiumniotk?^- pendiirtnsibf he.rcs no liquida.ncc nc,vt li liquida iit tranfigere .nO liceat, fi teme aliquid dubitationis reliquum hf validatranlaciio nat.Litet autem poft conclulionciB in caula confedtum iudiemm videatur, i.quamuis. ;j) Xi.de aduk.tamen in rei veritate nondum-xoiiftctuni cii ,fcd incertus remanet litis euentus ,quia quam fententiam iudex fit laturus,ignoratur :qua propter foret iniquuiti eo cafii tracifidtionem denegare; fic Pater Mar tinus Delrius in repetitione d.l. tranfigerc.n. i76.Qua ratione, durante appellatione tranfigi cretra omnem dubitationis aleam eft. Quin imb &poil fententiam latam ,aqua legitime prouocari potcftjtranlacfionem redte fieri intra tempus interponenda; appellationi definitum, certiisimam eft. Tempus autem ad appel landum aiurc conftiuiturD dmerfum cft :nam oliin iure Digeftorum ,&Codicis erat biduii in caufis propnjs,tridiJum in alienis anotificationcfenteritix.J.i,$.bi*aum.&$, in propria. It.cjuando appellandum fit ,&: intra quae tempnra.l.qui lufpcdtum.dc appeilat.&rclationibi l.cos.C.dc appellat.&conlukat. c.antericrum. 28. c. biduum.29^2.q, 5.quod &ius noftru anticjuitus imitabatur.!, i.&ibi Montaluus, ver; faUa tenero rf.'<j.tit.iy,Iib.2.fori iegum. Cum tamen is terminus breuior qiiam par erat viius ellec Imperator Iuftinian.in auth.de appellation. &intra qux tempora debeat appellari.c. i.collat.4. quae cft nouella. 23. aucb. hodic.C.de appellat, ad decem dies adie notificationrs fententiz enumerandos hunc terminum extendit ;quam conftirutienem ius noftrum Canonicum amplccfitur.c.cum inter. 1 3 c.quod ad confultationem. 18. cum alijs. de rc iudicata.tx.in Clem.appellatioriem. dc appellation.bt inde RexAlfonlus in iure noftro Rc gio leptem partito tam ius Canonicum, quam etiam Authenticorum fequi folitus hos decem dies ad appellationem interponendam ftatuir, I.22.tit.23.rfe las part-ra 3.‘Quamuis hodie de noftri Regni noniori iure quinque dies latis vifi luntrquo iure Regia tribunalia vtuntur ex hj.tit, io.Iib.4.ordin.i. i.tit. 16.hb. 3.ordinam.qu* eft l.i.tit.i8.Iib.4.compii.I,7. eodem Iib.Vnde hodie Ecclcfiafticis tribunalibus Icruatur terminus decem dierum ,Sc in Regijs tribunalibus qainqj dieruro,ex prsediftis lurib^ ,Quo fit, vr cum Iis adhuc pen- Clmtntlna deac,Hec dam sntoritate» habeat rei iudi«ts, -Bjerito ex rationibos fopra addaAis tran ^lo interea feaalcgiciiBaclt, nifi cx aliacffliiade enumeratis aDoaofa>as md.l.tranhgere. K.. dctranla&ion.iaip®diatur. -»-j H*cobiter prohuius difficultatis rcfolutio- 2JeteBihif» m: ne,& pro intelleau d.l. fi rfin.-iaa fifficanr. -Q»i\£s &noftra Clemen, &materia remanet feis explicata,& lihiflratn Vtmamad lancem St oloriam Dei Optimi Maximi ,&Ecdcfiz C«holicz Romaiiar: cuius cenfiira: omnia fubijcio. LJVS‘D EO.