Catullus et in eum commentarius M. Antonii Mureti

* ca rrLLrs. ET IN E V M COMMENTARI V S M. ANTO R E AB E 0 D E L V G V V N I, gvlxelmvm RO *VB SCVTO VENETO. M. D. LIX. M. ANTONI VS M V- RETVS BERNARDINO LAVREDANO, ANDREAE F* PATRICIO VENETO, 5. ?. D» S-aesTantxvm poetarum, Bcr nardine Lauredane,adolefcens cla- niTime, neque magna vnq iam co- pia^ femper magna latis fuit. Co- pia ne fuerit; id in cauifa cil;ou6d in ceteris facultatibus, nemo eft,dutaxat eorum qui heberi penitus ingenio non funr,qui non, adhibitolabore,li minus excellere, at certe ad mediocritatem aliquam peruenire fe polle conii dar,in hac,nifi ab iis,quos ipfa quodam modo na tura ad eam finxerit, labore, diligentia, vi«iliis effici nihil potefhEa ipfa res in hominum animis admirationem peperit poetarum vobftQpefacfis videlicet hominibus,cum viderent, alios fronte quadam, & propcnfione natura, line vllo labore ea fundere, qua- cum omnibus eloquentis; h:nv- nibus interlita , tum fparfa multifariam erudi- tionis varis notis, non tantum dulci fono te- nerent aures , fed etiam omni genere affectu- um, intimos audientium fenfus , cogitationes- que tentarenr, alias contra ingenuarum artium A Z f o INCATVLLVM ' dicio efrfquod multa in- eiiabfurdijfm<e,& abauRo- rum finientia alienijjlma referiuntur. T^e que de hoc tantum libro loquor* idem in Tibullo, ‘Propertio ,odu Boratfrd quolibet non imperitifp.mo homine animad- uertipoteJi.F' tinam quidem ,quadtberet,ea in tracf&t dii veterum monimentis & finiam efet dfipenoribus, & hodie firuaretur religio firnp lictor a haud dubie om- nia, & integriora legerentur, nunc, dum quifque , pro fuoarbitratu,addit, delet, immutat, fiunt ex non Inte- gerrimis voluminibus manu fi.ripus impreffa vitiofij - fima. N eque vero improbo, magnopere etiam laudo, qui mode fi e conieShiras fiat propeminf.cenorumkuda ciam non approbo. *Atde his fatis. Quod hic Corne- lium Nepotem intelligi aiunt, mihi quoque probatur. Cornelium quidem iffum magnifice de Catullo finfrf- fe,ex eo liquet, quod invita g^f ttici cum l.I ttlium Ca- lidum d poematum (uauitate imJaudaret,vt eum ce- teris sxatis fudi omnibus anteponeret, Lucretium modo , & Catullum excipiendos ptttauit. Lepidum c LPfo- desle commendat munus fuum.lepidum enim paruts tantum in rebus dicimus, vtpete quod dubium fit amV tws : Xi 7 rU autem oeni tS Arida, tta\ legendum ejfe ex teRimonio Serui} , ali; quoque anno- tarunt. Pumice expolitum ,pellibus,vt nunc fit, libri etiam climobtegtbantur.eafy pumice poliri,ac leuigari filebant.Ouidius, fragili gemina poliantur pumice frontes: ^—pfi^frfutuspajjis vt videar e comis. *aj%cftfifif.ipfutn feliendi-duRum efi i Ivi 7$ i aoitoet}. fijubdyfbfya omnia politiora ejfe filent. N ugas , alibi ineptiafvifat, jmcarum ineptiarum LeRores COMM E N TAR IV S. LeBor es tritis. Vnus Italorum, nam etji alif quoque Jcripfire hijlo- rias,nemo tamen aggref^slfi id,quod tu,omnis aui me muriam vnius libelli explicatione compleBi. Tribus chartis , breui libello. luppiter. admirantis ejt, eandemque vim habet > quam Gr acorum »p drttesc* fic alibi, Iu.ppiter.vt ter Hi lumina fape manu . Laborioiis. laboriofus homojnduBrius^-r iftxbvovee. laboriojus etiam > impeditus , quique fi ex molettid ali- qua explicare non potejl. Cicero, quid nebis duobus la- boriofius,iudicesUaborioJsulocus,in quo multum labora tur. Gallus poematis, D urum r us Jugite, & labor tofum* citat 7sJoni-.il. Hic tamen ipfe Ver Jus apud Gellium, fub falut nomine , leuiter immutatus citatur. Hic au- tem chartas laboriofas dicit,/s.iyix-,i qfq xxp t£e7 amsfn' t t iTnushsla. 'Ts-tvovstfx.ivcec.. Qualecugue quidem huiusverjus altera pars defideratur. Quod autem vul- go legitur , Ora per virorum , additum efl a Iouiano ‘Pontano.vt & alia nonnulla inhaciibrtr.quod & ‘Pal- ladius indicat , & aperte ex hoc ad ipjism Sannajxri* epigrammate cognofcitur: D ocius ab Elyfiaredeatjivalle Catullus, Et trahit ingatos Lejbia fila choros-, Non tam mendofi maerebit damna libelli, CjefHet officio quam Iouiane tuo. Ille tibi amplexus atque ofcula grata refirret, tAladet & hos numerosrfuam meminiffejuot. amice Sannajarius , & ve nulle, fid Catullus mallet proficio , vt opinor , fisos. Ego, etji non video, qssid aptius appingi potuerit -, fixius tamenduco,eJfe locu- li IN CA TVLLV M nas in bonis libris , quam e a fidem cuiufiquam ingemo expleri. AD PASSER #M®.E SBIAE. p asser, deliciameapuella , Qui cum ludere, quem in finu tenere , Cui primum digitum dare appetenti , Et acres filet incitare morfius. Cum defiderio meo nitenti Carum nefcio quid lubetiocari. Ut filatiolum fisidoloris j Credo, vt tum grauis acquiefiat ardor-, Tecum ludere jftcut ipfia, pojfiem. Et triiles animi leuare curas. 'Tam gratum id mihi,quamfirunt puella ^Pernici aureolum fitiffe malum. Quod Tonam filuit diu ligatam. Pafler ‘Pohtianus,leui,aut nudo potius argumento duUus.obfc oenum quiddam huius pajferis nomine ob~ tegi credidit. in quo,merite , vt mihi quidem videtur, 'a Sarma^arioatlitfque derifus efi. Narrat quidem Fe- fiusy^-fublu nomine vocatam tnmimtsobfic oenam par- tem virile fit pajfierum videlicet filacitate :fid hic tam multa fisnt,qua nifide aue intelligi non queunt, vt nihil tale liceat fusficari. Quo fit , vt magis admirer, quod audio , 'BenediElum quoque Lampridium , hominem alioqui eruditijfimum , raratfe cuiufdam in pangendis verfibus elegantia, hanc Politiani fintentiam in omni firmone approbare filitumfiiijfi. Facere etiam imperite puto,qui iilud partialis. Sic firfin tener aufut efi Catullus tJMagno mittere paffirem tJlfaroni, pennae accipiunt, ac fi ab hifiortco,nonfi poeta Jitttsm COMMENTARIIS. 1% ejjet. Primu illud, fotCan, fetis indicat exemplum hoc ejfe ex genere eorum y qua poeta apte ad rempropofitam fapecomminifci filenr.qualia funt Hia, Fratris in <is£nea fic illum funere dicunt Egrejfum caTtris pulcher Iule tuis-. <fr t -Teucer Salamina, patremque Cum fageret, tamen vda Lyao Tempora populea fertur vinxtffe corona‘.& innumera- bilia ad eundem modum. Qua in re tanta e ft eorum li- centia y vtfape etiam ali) alqs pugnantia confingant, -quod erat longiffimaatit Ouidius,nunquam Thebais Heftoreo nupta refeditequo. at ille alter narrat impura libidini indulgere filitos fer uos, Heftorco quoties federat vxor equo. Tieinde non erat fine tam magnus %jMaro,quo tempo rehaeferipta funt,vt istdicium illius Catullusrequire- re^aut vero de eo quidquam cogitare deberet.quippe , fi Crinitum ipfum fequaptur, cum Catullus migrauit e vita, p.Maro Cremona ftudi/s opera dabat, vixtfe an- num a tatis duodecimum impleuerat. 2 \£ 'oneft autem dijfimulandumjn quibufdam libris iU.ud y quod eftpau lo infra. Lugete 6 Veneres, effe principium epigram- matis-, in ali/s hoc totum de paffere continenter legi.ego, cum, quod pro certo affrmem,non habeamfabor tnme y vt putem duo effis epigrammata quorum priore viuum adhuc pafferem alloquiturspeileriore eisdem mortuum deflet. Delicis , to. 'tz-a.idiKz. Primum digirumr fummam digitipartem.ita Teretius primam fabulam, dr vltimam plateam dixit : ita m . Tullius primoribus labris gufaare , er extremis digitis attingere. Appe- tenti, apprehendere cupienti ,’optyofayq. Home. -S •afcFe; op e%ctlo (ftudifecu; atUp. Cum defiderio,c««» puella ^4 72V C ATVLLV M puella ipfi>( eam enim de fiderit! fuum vocat)aliquam animo aritudinem fentienti,libet carum & amabile quiddam iocari , atque ex tuorum lufuum fitttmtate aliquod doloris fui folatiu quarere , efftcerefovtjecum lu(itando,ardor ille animi acquiefcat. Tum, *nunm dum ipfa ita iocatur. Grauis ,graue , proprie efi to gafirjdper tranfiationem figntficat , quidquid mole- ftumefiLcrJuro^. Ardor ille doloris quafi morius .EJlaute valdeapta trdatio.nam &>vrere*n - - terdum valet molefiiam exhibere. Terenttus Eunucho, Frohominem :& in eadem fibula, -te vi male vra Horatius, 'Urit enim fplendore fuo.quipragrauat artes Infra (e politas. - . Tecumludere.ficut ipfa , poffem. vtinam ,inquit. Cient ipfa tecum ludendo doloris fui ardorem mitigat, poffem ego quoque eadem conditione tecum ludere ,& talibus lufiunculis leuare curas,qu:btu confictor. In kcc autem verfu nihil mutauimus ,fed veterum Urorum feripturam , temere, vt vifum efi,ab dqs loco motam , repofuimus. Poffem, fubaudivtinam.Stcfipe apud Gracos Euripides, vrOrefie,^,u, rav wptw p-dsr ^.devk fijufdvctv «rirpe-v. & 7'hxmffll. lepk ytvipucv iteget. Tam gratum id m ihi.fucau- dileffet. Puellas pernici, Atalanta. frbulaexme- tamorphofi Omdij , aut ex commentam in Comafren Theocriti nullo negeeio pe tipottjl. Quodzonam fol- «it Feslus ,Cinmle nona nupta pr tangebatur, quod vir in ledo filuebat , fidum ex lana oufiyt ficut illa, in domos fublata , coniuniki inter fe fit, fic vir fuus fe- cum cinhus vinUufq ne effet. Hoc Herculano node , vinEtum vtrfoluit, ominis gratia , vtfic tlie filix fit m COM MENTA RIVS. *f fufcipiendis liberis, vt frit Hercules, qui l-xx. liberos reliquit- & paulo infra , Cinxi# item Iunonie nome tt [antium habebatur in nuptqs, quod initio coniugq , fi- lutio erat cinguli,quo noua nupta erat cincki. Hac Fe- jlus. Catullus alibi, -tibi virgines Zonula foluunt finus. Idem, querendum aliunde firetneruopus illud. Quod pojfetsfonam [oluere virgineam, citatur C Varronis verfw apud N eniuTK,ytycv\cs I\t- eTasrasA»» 2[ouos maritiu is [luebat cingulum. Grati quoque 7vuiZdre<; puellas Venerem* expertas vocant j. lvctvs passeris. l yget E o Veneres, Cupidinefque, Et quantum e fl hominum venustiorum. . P affer mortuus ejl mea puella. Quem plus illa oculis fisis amabat. 2 [am mellitus er at, fudmque nor at . Ipfdm tam bene,qudm puella, matrem , Tfecfefi a gremio illius monebat-. Sed circumjiliens modo huc, modo illuc. Ad [olam dominam vfque * pipilabat « Quinuncitperitertenebricofum IUuc , vnde negant redire quenquam. Atvobis male fit mala tenebra Orci,qua omnia bella deuoratir. Tam bellum mihipafferem abflulisHs. O futium male, o mala tenebra , . Vefira nunc opera meapuelhs^ Flendo IN c ATVLLV M Flendo turgiduli rubent ocelli. Lugete ad exemplum huiuspaferis,defieuit Ouiditu fRttucum , Stella columbam , ali/ alia: Stella quidem tanta nonnullorum approbatione, vt Talerius ^JMar- tidis,non dubitauerit ipfum Catullo anteponere, fed ego oJWartialem(dicam libere, quod fentio ) valde bo- num harum rerum aftimatoremfiife non puto. Vene- res, Cupidinefque. & Feneres, & Cupidinee multos Me, docet u. Tullius fecunda de natura deorum. Et quantum eft, & quidquid vfquam eft.Sicinfra, O quantum ejl hominum beatiorum , Quid me latius ejl, beatiusve } Plus oculis fuis- Sicinjra, 2fj te plus oculis meis amarem^., lucundijjime falue. & alibi, ^A mbobus mihi quacarior ejl oculis. Oculorum ftnfus nobis omnium carijftmsu ejl , vt pra- etore diffutnt AriSioteles libro primo de fapientiaddeo oculorum in exprimenda vi amoris crebra fit mentio. F lautus quidem,oculitus amare, pro eo quod eft fingula- rtter amare &oculijftcmumoftiumj>culiJfumumq 3 ho- minem pro cariffimo dixit. Mellitus : Sic infra, iJMellitos oculos tuos Iuuenti,&, Surripui tibiftum ludisjnclhte luuenti. Ita (firaci , quidquid juaue,& amabile eft , vocant- Pipilabat, hoc verbi neque vfquam , opi- nor , legitur : &, fi legeretur , tamen analogia videre- tur exigere , vt fcriberemstspipiilo ,ftcut fficiUo, titil - lo,cantiUe.vidit hoc accuratus homo A; diligens, A uan- cius,fenfitqueea cast/fa legendum, Pipulabat. mi- hi neutrtPn valde pro&dtur.pctiufque ,ft coniettura lo- cus fitjcu eruditiffimoatccerrimique iudici/ viro , Tau- 1 $ COMME N T A RIV s. \ lo tTHanutio legendum cenfuerim, Pippiebar. At vobis male liz.T articula, At, male precanttbus cen- feenit. Zlirgilius , ^At tibi pro fcelere,exclamat,pro talibus aufis. TibuU At te,qui puerum donis corrumpere es aufits y JR. ideat ajjiduis vxor inulta dolis. dVofler vero, *At vobis mala multa di deaif Dent, opprobria '~Romuli Remique. . O factum male, ita dicebant, vbi quid infeliciter euenerattcontrdque in rebus latis, O facium bene.vtri- ujque exempla apud ‘Elautum ,& Terentium crebra Junt. Itemque,vbi aliquid nanciatur , quod nolumus, oJMale narras-,at in profferisnuncijs,Bene narras,di- cere aJJueuimus.O mala: tenebra, Veftra ,in aliss, O mifelle pa.iTer,Tua..fedil/am veriorem puto. Tur giduli. fnflantur enim oculi lacrumando. Tibullus, Et tua iam fletu luminafejfa tument. £ AS ELI XAVSj £T DEDICATIO. FASEivs ille, quem videtis hofpites, A it fiijfe namurn celerrimus, Tfeque vilius natantis impetum trabis Tfequiffe praterire, fiue palmulis Opus foret volare, fiue linteo. Et hoc negat minacis Adriatici Tfegare littus, infulas ve Cyclados , R hodumve nobilem Joorriddmve Thraciam, Tropontidq,trucemvc Tomicum finum-, 'Ubiifte.poft fhfelus^mteafuit Comata flua.nam Cytorio in iugo b IN Tuo imbuijfefdml*** 9 Horum tuhjfeUuaf^ ^ Vocaret aurafuevtrU? % Simul fecundus tncidtJJ r. Neque vllavota littera fl s V Sed hac prius fuere : nuncrecendm Senet quiete, seque dedscat tibi _ Gemelle Caftor,& gemelle Caflorts. F^felus. commendat fhfelumfluo diu vfus fuerat, cumque Cafterisac Pollucis tem carmen e meris Iambtstvt admirari Uceattantum levorem in tanta, numerorum neceffitate. talia non nul- la funt er in TnapeijS : quorum, vereor , ne magna pars ex hoc ipfo fonte fluxerit, habet enim Catullus L Anco quiddam, quo fe, etiam tacitus .prodit. detor- (ithoc totum epigrammain Sabinum quendam tncer- tus aliquis auctor, non fltne inuenufte : hoc modo: Sabinus ille, quem videtis hofpites, Hitfuijfe mulio celerrimus , Nec vilius volantis impetum cifi Nequiffe praterireflue ^Mantuam Opus foret volare, flue 'Brixiam . parcam cetera adfcnberr.funt enim in promptu. _ r pafeius, Campanum nauigium eft t ait Nonius* CO MME NTARI rs. Plura nihil neceJJe:7!aifij enim [crinia,vt ille ait,com pilarehoc loco nolumus. Fafelus ille, dicitur & fimi- neo gener e. Ouidius,- ventie difiordikus acfa fkfelus. Celerrimus. CjracaconfiruElio,qualisinillo Virgilij, -fenfit medios delapfut in hofies. & in illo Horaty-pa- tiens vocari Cafitrts vitor. tAriftoph. pavUm, k etv tiva.i ; notauithoc & Thomas Linacer. Trabis, na- uu. hypallage . V irgilius, - vaftumque caua trahe cur- rimtu aquor. Horatius , - vt trabe Cypria eJMyrtoum pauidus nauta ficet mare. Siue pal mulis, ita pene co- ntendat nauim quandam fisam Ouidius, * S iue opus ejl velis ,minimam bene currit qd auram : Siue opusefiremo,remige carpit iter. .« -N ec comites volucri contenta e fi vincere curfie: Occupat egrejj. as quamlibet ante rates. Palmulis, remis. Virgilius , Littus ama, & laua* firingat , fine , palmula cautes. Minacis Adriati- ci. Horat. - improbo facundior zAdria, Negat ne- gare, affirmare ac teflifican ait. dua igitur ne ratio- nes affirmant, vt&fupra, Neque nequi &.atolim, vt apud Gracos, magis etiarn negabam. Lucillius li - vyo fatyrarum x v 1 1 . Cetera contemnit, & in vfuraomniapomt 7pn magna, proprium vero nil neminem habere, td efi,nemtnem quidquam.aut nihil quenquam habe - re proprium. Varro Himargo, Qui non modo ignora fi Je me clamat, fea ommno omnes heroas negat neCciffe Jdemlib . , i -devita pop Rom. Qua dshnentia viri multeresque Tfaman* fuerint, qdod k rege munera eo- rum nemo noluerit accipere. Id fi,nigatfci(fie,^ nemo voluerit. Rhodumve nobilem, (iue eb b i t6 IN C A TVL L V M. Quodfluperejl^unblts priuatu doloribus agris* Anaxagpras dicebat , duarum rerum cogitatione poffie nos int e digere , quales poft mortem futuri efflemus tflom- nitffl eius temporis , quod noflrum cuiufque ortum an- tecedit. In diuinis quoque literis (Jed longe alia de caufl- Jd) mors fepe fimni ac quietis nomine afficitur, vnde & dnoilr a religionis hominibus fupulcreta Graco voca- bulo,quod d dormiendo inflexum ejl^uiyaniifbt nomi- natur. NefciamuSjAutne quis malus .‘Putabatur enim fkflcinatio eis rebus nocere non poffie , quarum vel nomen, vel numerus ignoraretur.nojlrates quidem ru- Jliciypoma in none Ilis arboribus creflcentia numerare, %odieque religioni habent. ad flavivm. jlavi delicias tuas Catullo, Nflfltnt illepida, atque inelegantes. Velles dicere, nec tacere poffies. Verum nefcio quid flbriculoji Scorti dtligis-Jooc pudet fateri. 2fam,te non viauas iacere nolles , Ne quidquam tacitum cubile clamat , Sertis,ac Syrio fragrans oliuo, Vuluinufque peraque & hic, & illic u Ittritusjremulique quaffia letti ^Argutatio, inambulatioque *Nam nipraualetiffi,nil taceres *Cur non tam latera exfututa pandas. Ni tu quid facias ineptiarum ? Quare quidquid habes boni, malique , Dtc nobis. volo te, ac tuos amores Ad calum lepido vocare verflu. Flaui, ex eo quod Flamus amores fisos detegere ticle- COM MENTARirS. %7 b at, colligit eum laborare in vili aliqua morbosa femere- trice : tamenque ad id , quidquid efi y libere detegen- dum inuitat. Non viduas, non expertes Venereo - rumlufuum. Ouidius, Cur ego tot viduas exegi frigida noftesl Veteres J ape nuptialibus vocabulis ad omne libidinU genus abutebantur. *Jftiartialis y Nolito fronti crederc.nupfit heri.Ide,-ne Talajfonent Indicas manibus Itbidinofs: Et fias fine fimtna maritus. “Elautus, - hac quidem acaitor quotidie viro Nubit , nupsttque hodie , nubet mox no flu , nunquam ego hanc Viduam cubare fiui. nam fi hac non nubat , lugubre Fame familia pereat. ‘Dernofthenes quoque esEfchinis matrem meretricem fidffie indicans Mcit eam filitam ron /jidtiuefi- vdic yxfj.cn Ne quicquam tacitum cubile clamar* b^vfjafov , quale illud Ciceronis in Verrem ,fi tacent, fiatis clamant. C~ in Catilinam, cum tacent , clamanti. FruRradnquit , cubile tuum tacitum efi ,vt pote ina- nimum. Ipfium enim, quam uis tacitum, clamat , id e fi, multis indici)! patefacit y te non ptrnoRare filum. Que autem ea indicia fint , fiatim aperit. Sertis, ac Sy- rio fragrans oliuo. nam in hac quoque palaflra lu - flaturi , prius odorato aliquo oleo corpora perungere fi- le b at, vt hac ratione & libidinis excitaretur ardor,& teter ille fudantium membrorum halitus depelleretur. Horatius , Quit multa gracilis te puer in rofi * Eerfufits liquidis vrget odoribus, Cjrato Pyrrha fubantrol Syrio. £ r Syriaprstcipui odo* res afferebantur, infia , Fragrantem t/fjjirio venit odere domum. Tibullus , Non. 2S IN C A TT^LLV M. Non (oror djjyrics cineri quadedat odores Argutatio, creber ille faccuffi & identidem velut in* gemiscentis Iebluli fenus. na argutare efi tenui quodam feno aurem ferire. ‘Propertius» Illa mihi totis argutat noctibus ignes. _ & ab eiufmodi fono argutam ilicem vocauit M aro , id 4,0 O p ttfe&v. Nam.ni prsualer ifta. locum hunc integrum non ejfe conSiat . & video faiffie, qui ex ingemo emendare conati fint: quos, quia neque quidquam adferunt magnopere probandum, dr valde ab vfitata fcriptura recedunt,, non fequor. quid, fi quis ex tribus verficulis faciat* duos , hoc modo, Hsfam cur tam latera exfututa pandas, JSh tu quid facias ineptiarum ! exhausti enim nimia Venere, crebro, vt Plautino ver- bo vtar, pandiculari folent.m hoc autem libro tam mul ta impreffia funt aliena audacia vestigia, vt ver fas v- nus facile additus ejfe pojfit. quod tamen, vt in re du- bia -propofitum d me , non etiam affirmatum velim, li- ber calamo exaratus, qui penes me efl, habet , Tfam in ilh preualet nihil tacere, vnde erant ex amicis meis, qm confierent legendum, STfam ista in parte valet nihil tacere. Latera, ea enim pars immoderato coitu infigmterla- ditur.vnde eflillud in Priapefi, ‘Deficit latus,drpcriculofum Cum tuffii mifer expuo felmam.& alibi-vfque dum mi- hi Venus iocofd molle ruperitlatus. zJMartialis, Tu tenebris gaudutme ludere tefie lucerna , Et iuuatadmiffa rumpere luce latus* Imenalis, -nec queritur, quod COMMENTARIIS. 29 K • Et lateri p arcas, nec, quantum iujfitainheles. Ad cx- 4 lum vocare. antiqua locutio. Cicero tn ijslegibus,quas ipfe fcifcit 1 X. de legibus, Et ollos, quos endo calo merita vocauerint ita enim & in quibufdam libris legitur, & ego legendum puto. AD tESBIAM. qjx aeris, quot mihi bajiationes Tua Lefbiafint fatis, fuperquel Quam magnus numerus Libyffa arena Laferpitifris tacet Cyrenis, Oraclum Iouis inter afluo f. Et "Batti veteris facrum /epuler um: Aut quam J idera multa,cum tacet nox, 1 Furtiuos hominum vident amores. Tam te bafia multa ba/iare. Te fano fatis & juger Catullo efl: Qua nec pernumerare curio/i Poj/int,nec mala / afeinare lingua. Quiris, infinitatem quandam ba/iorum d Lefbiape- tit. JBafiationes. fic infra ofculationem dixit, talia funt apud Plautum jtmatio,tnElio:apud ciceronem de- bitiojtlidque id genus. Libyilx. talia (unt illa Vir- gilijrvel qualis equos Threifkfkticat Harpalice. Cr, Inter quos Phoe niffa recens d vulnere Dido. /dem etiam d nomine Libs,inflexit Libyilida. Horridus in iaculis,& pelle Libyllidis verfa. Laferpiriferis. Cyrenaicus ager herba Laferpitio abundat.vide ‘Plinium lib.x 1 x- Iouis xliuod.Am- monis, cuius templum alluo (is admodum arenosisque extrullum efl locis, vide Lucanum libro nono, Cur - tiumlibro 1 1 1 1, Herodotum libro 1 1. Et Batti, qui Cyrenem o iNCATVtLVM. Cyrenen condidit. Cum tacet nox. vnde & conti- ctnium dicitur. Furtiuos. occultos.furtum vocabant, quidquid oculte fieret. Tibullus, -Veneri* per dulcia farta. ZJirgiltus , -neque ego hanc fibfcondere furto s per au i ', ne finge , fugam. Idem, .hic firto firttidu* initat : cum de cade , & ftrage no - Ruma loquatur. Vident, nam & cate oculos pro [i- deribus dicimus :vnde efi mellitiffmum illud Tlato- nis poema,cjuo,cum puerum fisum, cui nomen erat Stel laje notie in calum [afficientem videret, ipfe calutp fieri optat ,vt pluribus eum oculi* obtueri queat, ver- fiiis quoque,propter fingularem ipfirum mollitiem t ad- feribam. As-tpac U&Bfik As-»p *>«• *' 6t duDaLvk,dc <arc70die 'c/J.fMi<nv £<? ei pd-nu. id efi, Stella meusfiella* dum fufficisjpfivtinamfim Cdum, oculis ut teplurtbut ajpiciam. eleganter quoque Tapinius,cum Achille*,puelU in me dum or natus, nedu in agri* Deidamia pudicitiam eri veret, ita tucundum aitfiijje bocffefoculumfideribus, vt etiam rifirint-rifit chorus omni. 't ab alto A flrorum Cr tenera rubuerunt cornua luna. C uriofi. verbum hoc ftre fiemper in reprehenfione po- nebant. Cicero.nam vt T mntianus Chremes non in - humanus, qui nouum vicinum non vult Fodere ^tut arare, aliquid firre denique', fic ifli curiofi , ques offendit nofter minime nobis iniu~ eundus labor, plautus Sticho, ‘F[am curiefus nemo efi, quin fit maleuolus. Necmala. de hoc aliquid fupra tetigimus. tJMalam autem linguam eodem fenfudixit& Virgilius , . baccA 3 * COMMENflARirS. -baccare frontem Cingite, ne vati noceat mala lingua futuro. & hic no - Jlerfkpra, eA ut ne qui* malus inuidere pofft. AD SE IPSVM. miser Catulle definat ineptire. Et, quod videt per ijffe, perditum ducas. Fulfere quondam candtdi tibi filer. Cum ventitabas, quo pueda ducebat Amata nobis, quantum am abitur nulla. Ibi illa multa cum iocofa fiebant. Qua tuvclebasjiec puella nolebat, Fulfere vere candidi tibi foles. Isfunc iam iila non vult-,tu quo ^ haud potes .quare * 1 \fec,qua fugitjechlreynec mi fer vine-. Sed obftinatzi mente perfir, obdura. Vale pueUatiam Catullus obdurat: IRfec te requiret, nec rogabit inuitam. At tu dolebis,cum roa aberis nudi. c> S celefla te ne 5 qua tibi manet vitat Quis nunc te adibificui videberis bedai Quem nunc amabis? cuius ejfe dicens*. Quem bafabisicui labella mordebist At tu Catulle defHnatus obdura. Mifer Catulle, d Lefbia fjpsrni Je videns,fe ip/um ad eam vicijfm fpernendam cohortatur. Scelefta, te ne 2 qux tibi manet vita ? habui puer Itbrnm ve- terem , in quo memini verfitm hunc ita feriptum ejfe, Scelefta > quae nunc , qua: tibi manet vita ? ne- que tamen., illam alteram fcripturam improbandam puto. Cui labella mordebis? in Venereis delicii s, idud quoque numeratur , labella , inter bafiandum-> teneris z IN C A TV L LV M Uneris morftunculis leniter ftringer e. itaque Flora me. retrix,cui cum C n. Tompeio fiupri confuet ude fuerat, ita eum commendabat , quod nunquam ab eo potuiffet non morfa difcederefPlumrchus.^m^tv S\i thv iStip av 'UfioCvrifa.vS G-v, ometr-MC aci /Mtiy-oysuetv ytvoix&w; cc.il TM Hfk tov no/aAm o/MJjcee ; s X®- yu&v ,»s sfc av, iziivff o-wuvst^cwG/aivov , oJmtuK Compreffiones arblaamantum compares , Teneris labellis molles morfiuncuU, Papillarum horridularum opprejjiucula . Horatius, -Jiue puer furens Impr effit memorem dente labris notam. ab verannivm. VELANNi) omnibus e meis amicis Antifles mihi millibus trecentis, Teniiii ne domum ad tuos penates ’ Fratrefque vnanimcs,tudmquc matremi VeniShio mihi nuncij beati. Zlifam te incolumem, audidmque Iberum Narrantem loca,fhcfu,nationes, ytmos eft tuus^tpplicanfque collum Iucundum os,oculofque fuauiabor. O quantum eft hominum beatiorum , Qtud me latius eflbeatiusvet Veranni. de Verannij ex Hispania reditu, & fibi, & ipfi gratulatur- Antiftes. qui alios omnes antece- dis. videtur dubium d militia: vt fit quafi aBfo^d- rocuut fssfdlo^arrnc. Millibus trecentis, longif- quafide itinere aliquo fer- mo COMMENTARIIS. • mo tffet. Trecenta autem dicebant pro quamlibet mul tis. Sic infra. Quare aut hendecafyllabos trecentos ExpeEla. &, Qupsfimul complexa tenet trecentos, Applicansq; collum, id e fi, collum ad te molliter plicans Ar inflectens. HuncgeSlum ita exprejfit Ho- ratius, Cum fragrantia detorquet ad ofcula Cerui- cem. Suauiabor. mos antiquus fuit, qm hodie que in Italia viget, abeuntes ac redeuntes amicos exofculari. oculos autem pracipue petebant ofculo ; quod » fient, vt an Cicero ,quafi feneftr a quadam animueofque {ait T limus) cum ofculamur, animum ipfum vide- mur attingere. Horatius: ' r £ Qui nunc Hejperia foffet abvltima Carit multa fodalibus, N ulli plura tamen diuidit ofcula. Quam dulci Lamia. <j. Cicero Tironi: Ego vos ad 1 1 u cal.vtdebo-ytubfque oculos, etiam fite veniensin me dio ferro videro filiffuauiabor. DE VARI SCORTO, v A R v s me meus ad fitos amores ZHfum duxerat e foro ociofiem. Scortillum, vt mihi tum repente vifitm efi, Nonfane illepidum,nec inuenuslurn. Huc vt venimuSyincidere nobis Sermones varie, in quibus, quid effiet Iam Tithynia,quo modo fe haberet. Et quanto mihi prpfuijjet are. Rejpond i, id quod eratjiihil neque ipfi , Tfec pratonbus effe,nec cohorti. Cur quifquam caput vnRius referret, Trafertim quibus effiet irrumator 54 IN C ATFL LV M <PMtor t nec faceret pili cohortent, certe tamen , inquiunt, quod. tUtc Natum dicitur ,*re comparati is^d leticam homines. ego, vt puella Vmm me facerem beatiorum. Non, i n quam, mihi tam fuit maligne, , Vt.prouincia quod malaincidiftet. Non vojfem oto homines parare rdtos. mi nullus erat neque hic, neque illic- Fratum qui veteris pedem grabati f n colle fibi collocare pojfet. Hic iila.vt decuit cinadierem, Ouafo,inquit,mihi mi Catulle paulum jjlos commoditatvolo ad Serapin Ferri mane. ane, inquio pueli*: jftud.quod modo dixeram me habere, * „,C\ <0 Fugit me ratio, meus foaalts Cinna eft Catus* fibi parauit. . * * Verum vtrum illius,an mei,quid.ad mei jrtor tam bene fluam mihi pararim. Sed tu infulfajndesJr mcleft a viuts, : 4 Fer quam non licet ejfe negligentem ifarus Quintilium Varum Cremonenfemdmt, mi nem ApacUque ^c^i fimum, quif^ t Germania cum tribus legionibus cafus eft. Vtrm am repente vifum eH, quantum ego ex pnmo IbeZlu iudicare potui. Bithynia, « qua ego haud l pridem redieram , cum pratere Remmio tU rofetus. Nec prztoribus. puto locum hunc non tacare mendo, neque enim pium patores tn vnam irouinciam mittebantur, formjfe legendum ftt,qu - laribus. Cur quifquam caput vcdius referret ^ COMMENTARIIS. ; cur quifquam , propter lucrum in prouincia fretum, ti quidquam adijeeret ad (blitum vilius cultujijue jflen r dorem. Ciim elegantteres homines odoratis vnguen- tis caput perfundere (olebant. Horatius : — coronatus nitenteis iJfaalobathro Syrio capillos. eJHartialis,St fapis, A fsyriofemper tibi crinis amomo Splendeat. Tlantus Cafina, -vnde kic,amabo,v.nguenta olenti St . oh feri, ^jHanufefio rnifer teneor, cejfo caput pallio obter geret Prxtor, c. tjpfcmmius Gemellus, Quod illic Na- tum dicitur tete, pecunia, quam in prottincia qu&fijfi fe diceris * Eadem autem figura dixit, as natum, qua, parere pectini am,asit parere diuitias , dicimus. Ho- .^jnines, id ejlferuos. ita enim non nunquam eos pecu- ^tlariter nominabanuquodque nos vulgari lingua vten- tes, huius aut illius hominem dicimus , cum feruum, aut certe famulum indicamusjd latine quoque probe admodum dicitur. Cicero, Hominem p . Quintis de- prehendis in publico: conaris abducere ; non patitur tAlphenus. Beatiorum, diuitiorum, beatos enimvo cabant , qui abundarent opibus. Blau. I J cenulo,<tAu- rum in fortuna inuenitur ; natura ingenium bonum. 'Bonam, ego, quam beatam.me ejfe, nimio dici mauolo. Jic & Cjraci non nunquam homines copiofos luda.ljoc- vsoc, vocant t Euripides , UtdnsJ' iVro; eo&ivtisycifioi. Tmffipy) ivyiveutv euvuen fyoToi, M^TOvcvcTs zyjfvistn to?c ivdalfMom, Non poiTem, ex pecunia , quam in prouincia collcgijfem. Parare, emere. Cicer, ad zAtti. Cogito trans Tiberim hortos aliquot parare. Atque inde intel ligendum ejt illudTeretu,non fatis d quoquam adhuc. t . / N CA TVL L FM • Cur non fub alta vel platano,vel hae Pinu,iacenteifec temere, drrofa j Canos odorati capillos Potamus vncli? Idem: Huc vina, & -unguenta, & nimium breueis Plores am os na ferre tube roft. ceterum, huiufmodi conuiuat orem, qui vnguentum mo - do praberet, alicubi irridet i>yiIartialis,hoc verju. Unguentum, fateor, oenum dedifH Conuiuis here,fed nihil fcidifH. ‘pesfe.lfa efl,bene ole\e,& efurire. Qui non cenat-.df vngitur, F abulle, Htcvero mihi mortuus videtur. Paucis diebus, intra paucos dies. Hoc modo etiam g? Tr opertius locutus ef. Tu quoties aliquid conaber e, vita, memento Tenturum paucis me tibi luciferis. Sal e,fecetiis. Plenus facculus eft aranearum, id efl,pridem inanis efl. sifeanius apud Feflum,Tam ne arculatua plena efl araneanimTPlautus ^Aulularia ~an ne quis ades auferat } Nam hic apud nos nihil efl aliud qua ili furibus: Ita inaniis funt cppleta atque araneis. Meros amores, ita lego, non, vt alij,meos amores : & de ipfivnguento hoc ditium accipio. AD C. 1ICINITM CALVVM. NI te plus oculis amarem Iucundijfeme Calue, munere ifio Odijfem te odio Vatiniano. Njm quid fici ego,quldve fum locutus , Cur me tot male perderes poetis} Isti CO M ME NTA R ivs. 4J ffti dij mala multa dem cliemi, Qui tantum tibi mifit impiorum. Quod (i,vt fujpicorjsec nouum,ac repertum oJMunusdat tibi Sylla literator j IV on eft mi male,fed bene, ac beate , Quod non differ eunt tui labores. “Dt magni horribilem, & ficrum libellum , Quem tu fcilicetad tuum Catullum ofitt i sii, conti nuo vt die periret, Saturnalibus, optimo dierum. 7ffon,non hoc tibi falfi fic abibit. . Lffamfi luxer it, ad librariorum Curram fi r inia, C <e fies, Aquino:, . Suffenum, omnia colligam venena, Hc te hisfispplicqs remunerabor. Vos hinc intere a valete, abite Illuc, vnde malum pedem at tuli Itis, Sacli incommoda peffimi poeta. Nite plus oculis, nonefl , cur ambigatur, adpoe- tnmCaluum , an ad oratorem firiptum fuerit hoc car~ men.idemenim c. Licinius Caluus c. Licini] <sJMa- cri filius , & poetzi , & orator clarus fuit-.ex ejuo imperiti duos,vnum poetum,& alterum oratorem, fkciut . Odio Vatiniano, t JdLacrobius libro fecundo. Lapidatus d populo 'Vatinius , cum gladiatorium munus ederet, obtinuerat, vt adiles edicerent, ne quis in arenam, nifi pomum, mififfe vellet, firt e i]$ diebus Cafie Ilius iurifi- confiultusjon fultus d quodam, num nux pinea pomum effet, fi in Vatinium mi (furus es, inquit, pomum efi. Cicero fnterrogatione in Vatinium. Odio enim tui, in quo et fi omnes, propter tuum in me ficelus ffupera- re debeo, tamen ab omnibus pene vincor, &c. Hinc .4 IN C AT F~ L L V M. intelligi pote fi, cur dicat poeta Odium Fatiniarium.ee autem libentius id facit , quod Vatinium Caluus tpfi accerbijfimis orationibusinjeBatus erat '.qua de re in- fra quoque agetur. Munus, firtuffe , quod ipfum m caufa aliqua definderis. Sylla, de Sylla grammatico nihil alibi legere meminittantum reperto frijfie Corne- lium quendam £picadum,Sy!tielibertum-,qut,fieripo- teflyVt , cum fibi de more patroni nomen ajfumpfijjet, etiam ipfi eiufdem cognomine a populo afficeretur. Li- rerator. ita vocabant grammaticosfid e fi, poetarum interpretes. zAty distinguebant itzt f vt dicerent tan- tum inter sffe inter liter atum , & literatorem , quan- tum inter grammaticum, & grammati fiam -vide Sue tonium in libello de claris grammaticis. Noneft mjv male ,(ed bene ac beate, gaudeo enim , quod labo- res tuos tam bellis muneribus pefiri videam. /ronia‘efl. Sacr u m. Feflus : homo fdeer is efl , quem populus iu- dicauitob maleficium: neque fas efi eum immolarifid, qui occidit , parricidii non dam natur, nam lege tribu- nicia prima canetur , fi quis eum , qui plebifcito Jdcer fit, occiderit , parricida ne fit. ex quo quinis homo ma- lus atque improbus Jdcer appellari filet. ^Afranius Fratribus , -ojdcrum fcurram,& malum. Turpilius Demetrio, Ftiame irrides peffisme, et ficerrumelPlau.Poenulo: Fenditque has ornnds-N nutricem,& virgines, Prefinti argento, hominif fi modo leno efi homo) Quantumhcminum terra fuslinetfacerrumo. fic igitur dixit facrum libellum , vt Virgitius f aeram aurifhmem,&, -fueras depellere te das. Saturnalibus optimo dierum, nullum emm alium dic veteres tanta hilaritate celebrabat. is dies erat xn * cal / CO M ME N TARIHS. 4 f caL Ian.vide tAfacrobium. Non,non hoc tibi, io- cofifi Caluopar properi redditurum^ vicijfim qua fi ftruem quandam pejfimorum poetarum ipfi mijfurum minatur. N on , non. eleganter geminata negatio . Sic Propertius, Non,non humani fiunt partus talia dona. Interdum etiam aliquid interponebant. Cicero Ub. x* ad Atticum :2fon funt ab ebfequio noflro,non:habent {itas radie sr.it a enim erudite hunc lacu emendat rJdl a nutiw,cjui etiam in eo explicando multa fimilia exem- pla colligit. Saife ,derifir. Sic, impune. Nam fi lu- xer itjdefl,vbiprimum dies apparere coeperit. ‘Parti-. cula,Si,hoc loco non conditionem ,fid tempus indicat. Sic 'Uirgiliusy * Heu quantum inter fe bellum fi lumina vita A ttigcrwt,quantas acies firagefefe ciebunt. Jdem, Frater e a fi nona diem mortalibus almum Aurora extulerit, radifique retexerit orbem , Prima cita Teucris ponam certamina clajfis. lucere autem valet ,diem ejfe. Cicero ad xitt.Catilina, fiiudicatum erit meridie non lugere perusserit compe- titor. Idem pro Sex. Ro fcio , accifus eft d cena rediens, nondum lucebat, cum Ameria fcitumejl.Pro Cluetio, ante nollem mortuus , cfr postridie , antequam luceret, combufius ejl. Piamus ^JPlElite, Priufquam lucet, ajfunt-.regi tant,no£lu an fimnum ceperim. Nonnunquam etiam dicebant, lucet hoc, aut lucefcit hoc, cum videlicet calum,aut inane illud fiatium intel ligerent. Plautus Amphitruone , Eamus A mphitruo.- lucefcit hoc ia. Ide Curculione, Quid ttt,V tnerin' peruigilar e te vouifti Phadremei PSgam 48 IN C ATFLLFM. 2 ^am hoc quidem apol haud multo pqjl luce lucebit. Idem Milite, Vigila,expergifcere,mqud:lucet hoc, inquam. Terentius Heautontimorumeno , Lucefcit hoc iamiceffo pultare oliium Vicint,&c. Hunc aut e pcfirernum locum ita inter- pungendum ejfe, primus metante hoc biennium, admo- nuit vir omm elegantis dolirina genere politijfimus, Adrianus Turnebus,regius Lutecia Cj racarum lite - rarumproftjjbr.CxfioSiAqumosSuttenamJeCafio nihil memini legere. Aquinum quidem m. Tullius in Tufculanis nominat, vt poetam injigniter mdum.de Suffeno inferius agetur. AD AVRELIVM commenDo tibi me, ac mees amores Aureli.veniam peto pudentem', Ut, fi quicquam animo tuo cupifli. Quod cajlum expeteres, & integellum , Conferues puerum mihi pudice: Nfon dico,dpopulo:nihil veremur Ifios, qui in piate a modo huc , modo iliuc In re pr at er eunt fua occupati: Ferum d te metuo, tuoque pene, Infeftopueris bonis, maltfque: Quemtu,qualubet,vtlubet,mouet Quantum vis.vbi erit foris paratum. Hunc vnum excipio,vt puto, pudenter. Quod fi mda me tu. furorque vecors In tantam impulerit fcelefte culpam, Utncfirum infidus caput loceffos-. Coffl Ah tum te me\erum,maiique foti. Quem Atr Alis pedibus, patente porta. Percurrent rhaphanique, mugilesque * r CO M ME NTAR ITS. 49 ; Commendo, hunc -puerum poftea Aurelius corrum- pere conattu ejh, vnde grauts inter eum , & Catullum * inimicitia extiterunt. Occupati, octojbrum enim hominum hic morbus efi. Bonis maliique. Cr fermo- Jis, Q- deformibus. Attractis pedibus, diductis jh- uaricatis. Patente porta, t» ‘Sfetub». Portam autem dicit, vt indicet pathicum futffe zA urehis^r,i/t Ari- fiophanes loquitur, tfverptoxlor. In ‘Priapeiis, Jam primum fator hic hbtdmofus. Alternis er eundo, er exeundo, ‘Tortate faciet patentiorem. Percurrent rhaphanique mugilefque. alludit ad fupplicium,quc cltm £ Athcrdenfes afficiebant pau- peres m adulterio deprehenfos. eis enim depilabant na- ^es cinere calido,deinde etiam rhaphanespragrandesin podicem immittebant. hanc poenam vocabant rra^crrix- /aor , fettpayidaTiv- zAdugiles autem etiam inter- dum ad hanc rem adhiberi fohtos, indicat lune nolis, — qucfdam moechos & mugilis intrat, atque ita hunc bcumrette ex interprete Arijlophanis interpretatus ejl ‘Parthenius. AD AUEIIVM, ET FVRIVM. paedicabo ego vos, e^rirrumabo Aureli pathice, tycinade Furi ; Qui me ex verficulis meis putaflis. Quod fint molliculi, parum pudicum. Nam cajhsm ejfe decet pium poetam Ipfum^verfculos nihil sseceffeefk Otu tum denique habent falem,ac leporem. St fint molhculi^tc parum pudter, Et, quod pruriat. incitare pojfint, 2fon dico pueriSyfed us pnlofis. 4 8 IN C ATV-L LV" M* Eos, qui millia multa bafiorum \ros nequeunt mouere lumbos. LegiBis,male me marem putailis. Si cui forte mearum ineptiarum LeBores eritisjnanufque vefiras 2\£e» horrebitis admouer e nobis, ‘Fodicabo ego vos, (E irrumabo. Padicabo. Furius & Aurelius de Catullojanquam effeminato, & impudico, ob mollitiem carminum , fen- ferant-id nunc eis irafcitur,negfitque poetarum mores e fcriptis Jpelkiri oportere, eadem excufatione vtitur Outdius, Crede mihi 7 difhnt mores a carmine nosrru Dita verecuda efi, mufa iocofa mihi.ee zJEfartialis, ^ Lafciua efi nobis pagina,vita proba efi. gr notum efi illud in Voconium, Lajciuus ver [u,mente pudicus eras. Male marem. & molle effeminatum, mares enim m-,. ad colonia m* O coloni A, quem cupis ponte ludere longo , En filire paratum habesfid vereris inepta Crura conticuit, Cub his totut irrediuiutu In quo vel Salifubfuli facrafufcipiuntor. Liuidiffima,maximeque efi profunda vorago t Infui 49 COMMENTARIIS. InfiulfiJJimus e(t homo,necfapit pueri inftar ‘Bimuli, tremula patrie dormientis in vina ; Cui cum Jit viridtjjimo nupta flore puella, "Ut puella, tenellulo delicatior hcedo, zAJJeruanda nigerrimis diligentius vuis\ Ludere hanc finit, vt lubet, nec pili facit vni. Nec fefubleuat ex fua parte, fedvelut alnus InfoJJd * Ligeris iacetfieparata fecuri, T antudem omnia fientiens,quam fi nulla fit vfqua. Talis ifle meus ftupor nil videt jnhil audit, Ipfe cjuis (it,vtrum fit,an non fit, id quoque nefcit. Hunc ego volo de tuo ponte mittere pronum. Si potefiolidum repente excitare veternum, ' Et fupinum animum ingraui derelinquere cceno, f*1 Ferream vt [oleam tenaci in voragine mula. P O Colonia, de genere ipfo carminis ad finem disfu- tabimuswalde enim inepta fiunt, qua hoc loco a ceteris afferuntur, nunc quidem argumentum epigramma- tis,quantum in nobis erit , conieElura comprehendere fludeamus. Coloniam { fortaffe oppidum haud procul 'Verona,quod hodieque nomen illud retinet) alloqui- tttr:&,vt mihi videtur, de duobus agit : quorum alte- rum ipfi Colonia fiubodiofium fuifiefignificat,cum ait. Quem cupis &c. neque tamen ita infenfium,vt eum vellent ciues infigniter Iader e-.idque ex eointeili- gitur,quod vereri eos ait, ne ille, quifiquis erat,irredi- uinus in palude recumberet, atque eum quidem vide- tur prafientem fi ftere , quasique obijcere ,-ut de ponte praceps agatur •, cum ait. En falire paratum habes. eAgi autem pofiea,non de eodem, fied de alio quopiam, vel id fiatis argumento efi ,quod , quafi nouam quan- dam narrationem exorfius, ait, Quendam munici- d IN <Q ijx C AT VL L V M pem meam &c. ^tm piane fumnt hac> l ad eum referantur, de quopaulo ante Colonia noto, dixerat. Quem cupis, 6 3 Meatio (ente E n falire paratum habes, agit igitur aeaho quodam , eoque Veronenfi: te deturbari : idque, magni muneris «J- nia concedi petit .quod certe non faceret, f g 1 ivCafuavte fronte Colonia, vt tnmo Mtw efcdeycere cupiebat. Ludere, *» 4 libristegoque m mutuam,™ caufa> dibru emm vetius , quam atrocis ’ comparatum hoc futjfe , indicant i!la,fai , >> Unia rifa. Crura SubiicM cluit ,[m' colume M C tr«r« tL In quo vel Saiifubfuix. latus firmuf- *,vt etiam pofit fartis facra peragentes [dios fustinere. Salifubfulum vocat <jMartem ‘ " tpacuuius, , <j>ro imperio fic Sahfubfulm vofiro excubet. _ Municipem meum, Vercnenfem. Vt, v, nn„lL tenello hcedo: quantum tanta teneritas poteft in puellam cmuentre.otgmj**"»»" ita delicatam effe,vt tamen fit in ea roboris aarem ererendam , quantum in puella eft fatu- N ec le iu feaat ex fu a parr z,affentior us, qui hoc ad Jene- reos lufia referendum putant. In folia Ll § eris ^ > 6 \ b CO M M E NTA RIV S. flam vocare videtur ipfum alneum fluminis. Ligeris autem, fluuius (fl allia. ssllij legunt , In fijja Ligurii aut Liguris, amplius igitur quzrendum eft. Sepa- rata, Exci fla. ‘politianus legebat , expernatu,aut,quod magis fuftnccr ,fuppernatn : vt efflet metaphora du- Lta ab qs , quibus , in morem pernarum fluillarum, flemina excifla flunt. tJWarullus autem , qui , qua.fi dedita opera , omnes Politiani emendationes irride- bat, hanc exagitauit hoc epigrammate , Quid feparatam,injane, fupernaf, rogo > Alnum Catulli nobiltmi \ Plebi ociofla fcilicet riflurn parans, Oblitus,vt fbles,pedis. non putnuit igitur ridlarulhujn hoc verflu, quarto lo- co Jpondaum recipi pojjetin quoflalfus efl,vt infra do- cebimus. vfltatam tamen letlionem fleqttendam puto. Si pote ftolidutri. re Et e emendanit 'Vitlorjusbunc locum, cum antea legeretur, Sipotefi olidumzmagnum- que putarent fectjfe fe,qm cauffas exquirebani,cur Ca tulLus olidum veternum neminaffet. Supinum ani- mum, fluporem illum , torporemque animi. 7S(unc,vti recepimusftle genere ipfocarminis dijje- remus.Eft igitur genus aitoddam hexametri, ex heroico ejfltlumtfed molle, ener uatumque ,defcribendisque re- bus tantum ludicris, non etiam ferus & gr anibus aptit. * Priapeium CenCcrinus vocattponttque hoc exemplum. Hunc lucum tibi dedico,confecroque Priape, addit, tertium pedem prodaElylo creticum ejfe de - berc.alioqui enim hexametrum heroicum flore. Ouod tamen non perpetuo verum eft. ‘Diemedesvocat Ange licum,d Terpfichoro repertum. addit que exemplum , incidi patulum in ftecumprocumbente Priapo. d 2. IN C A irLLV M In primis Lucanus aper leni fuit aufiro Captus,vt aiebat cena pater. Nomus eum & dominii conuiuij,& dominum fane vl la additione , vocari folimm admonet. Non harum modo, hac gradatio familiaris efi huic poeta. Sic infra, O, quifiofculus es Iuuentiorum, 2fon horum modo,fid quot aut fuerunt, Nutpoflhac alfs erunt in annis. &» ‘Difsrtijfvme Tgomuli nepotum, Quot fiunt, quotque fier e, -JM arce Tum, Q uotque pofl alifS erunt in annis. Experiris, in antiquis codicibus Experi is, quo non temere rei, ciendum eft.ita enim mulm veteres di-, xere alendi voce , qua nunc tantum ea , qua patienda e fi, efferuntur:^ 1 contra. Quin hoc quoque ipfi alicu- bi vtitur Plautus. Tangam te prius, eft genus figu- ra, quod Graci fjxiwnv, Latini imminutionem aut extenuationem vocant. eo qui vti volut,vbt quis alium percufferit , pupugerhve , aut infigniter etiam lafent, tetigiffe dicunt. ea cauffa eft, cur nonnunquam tpjim tangendi verbum i dem vale at, quod percutere, punge- re fiadere. Terentius Eunucho, Quo pacto fRhodwm te- tigerim in conuiuio. id efi, acerbo aculeato ditio quafi pupugerim. Tropertius, Quem tetigit iaclu certus ad offa deus. Vhetiam videtur ductu tralatio a (dgittarijS,qui tan- gere dicuntur ,’o^.v tov crXoTrov iTrivyyji. vcom. ‘Plautus Pfeudclo, Si neminem dium potero, tuum tangam patremad efi, eum multabo hoc damno,emungam eum hac pecunia* idem Poenulo, & * CO M MENTARTVS. 59 Quia cernit amare, hominem voit leno tangere . Catnilm fupra, -vehet prati 'Ultimus flos,pr<t ter e ante poftquam Tablsts aratro eft. G rari quoque d^d/Mvov ytmeq- *o? dicunt eum , qui mulierem quampiam depereat , modo & Latini dicunt amore percuffum. Uirgilius, Quarum fera fere ingenti percujfus amore. Lucretius^ * Percuffit thyrfe laudis fjpes magna meum cor. Si id faceres fatur, jic Adf artiatis, ‘Denique p a dic a tAi amuriane fatur. Etenim, cum Jaturi , £r delici) s affluentes homines i si a conquirunt, minus mirum eft,at, fidem fhciant inopes, & famelici , id vero indomita libidinis fignum sji. *J)um licer pudico, impudicos vocabant , qui parte ™eiLiqua corporis fui alienam libidinem excepiffent : pu- dicos,qui nihil tale perpejfi ejfent. in Priapeiis , PradiElum tibi ne negare pojfts, Sifurvenerisjmpudic* ibis. Plautus Amphitruone, Ego tibi ijla hodie fcelefe coprima lingua, s .haud potes ‘Bene pudice que ajferuatur. Et pudicas virgines vocabant, quarum nemo pudicitiam delibajfet ‘Plau- tus Curculione, -iam ne ea fert iuguml Tam a me pudica efl,quafi foror mea fit .et paulo pof. At ila eft pudica,neque dum cubitat cum viris. ad v a E v M. SVFFENVS iste Vare, quem probe nofti. Homo eft venuftusjfr dicax, dr vrbanus, f dem que longe plurimos facit verfus. Puto ejfe ego illi milita aut decem, aut plura Perfcnpta,nec fc,vt fit,m pahmpfefto Relataysharta regiajioui libri, XToui vmbicilijora rubramembrana Dejecht 60 C ATV LLV M. /ejeaa,piuntbo^r pumice omma aquam* Hac cum legas, tum bedusille^r vrbanus S uffenus, vnus caprimulgus,aut fiffor Tgtrfits videturttantum abhorret, ac nutat* Hoc quidputemus effetqui modo ficurra, slut fi quid hac re tritiui videbatur , Idem infaceto eflinfiicetior rure , Simul poemata attigif,neque idem vnquam ts£que efi beatus,ac poema cum fcribit : Tam gaudet in fe,tdmque fi ipfi miratur. Sffimirum ide omnes fallimuryieque efi quifquam , Quem nonin aliquar e videre Suffenum Tojfis fisus cuique attributus efi errori Sed non videmus,mantica quod in tergo efi , Suffenus, vereor ,ne Fufinum hoc loco,non Suffenum; i legere, oporteat, fic enim gr apud Liuiumpro Fufitio vulgo legitur Suffetius. Vrbanus* vrbani non nun- quam dicuntur, qui doElis di Siis viEhtm aucupantur, quos & ab affectandis diuitibus fiurras vocabant, ita- que vrbani nomen fiepe idem, quod ridiculum, valet. Horatius, sJMemus,vt,rebus maternis atque paternis Fortiter abfumptis, vrbanus coepit haberi. Scurra vagus,non qui certum prafipe teneret. Tlautus Trinummo , Nihil efi profiSto ftultiut,ncc fiolidius. Neque mendaciloquiw,nequc argutum magis. Neque confidentiloquius, neque veriurius. Quam vrbani ajfiduiciues,quos f curras vocant. Ciceroin Bruto . Tu elegansjufilm vrbanus. Idem* que longe plurimos facit verfus. propria,ac pene perpetuamalorum poetarum nota. Sic , negligenter. Vt '1 mb hih COMME N7ARirs. 6t Vtfic, vt fieri filet. In palimpfefto. in charta de~ i Itticia^d e fi, ex qua deletum efialiquid,vt aliud denuo fcriberetur. Cicero Trebatio, IV am quod in palimpfi- ftojaudo equidem par fimoniam:fed miror, quid in iUa chartula futrit,quod delere malueris-.nifi forte tuas fir~ mulas. non enim puto te meas epistolas delere , vt repo- nas tuas, Locus autem ille Ciceronis in vulgaribus li- bris, voculam aliquot interpofitu,deprauatus e fi. Hxc cum legas. vbicarminaiUa tam diligenter , tam que eleganter ornata legere incipias. Tum bellus ille,& vrbanus Suffenus, tum S uffenus ille, qui antea tam bellus, tamquc vrbanus videbatur, Vnus caprimul- gus,aut fbflbr Rurfus videtur, ita inelegantes ,& - 'lepidos verfusfitcit. Aut fi quid haere, fiteetead - ibet rei nomen , quafi fcurras hominum nomine fiatis dignos non y ut et. Sic Cicero Verrem, importunum ani mal vocat. Tritius, infalfe legunt alij ,triihusSn quo rifi equidem non mediocriter & 7>artbenium,& Cua- rinum-.qui cum viderent in [curras, homines ad rifitm finii os, nullo mode triilitiam conuenirc, trifiefique homi- nes vulgari Italorum lingua vocari fcirent homines ne- quam^ic nullius bona fiugr,hocloco,triSHus,idem,quod peius,v alere dixerunt. Tritius,Ugedum efi.fcurrarum enim efi, tritos ejfe atque exercitatos in omni genere re- rum agendarumjmninoque minine fhtuos,vt qui & fi- bi ex aliena fatuitate vilium coiligant ,& omnibus fi omniu negocys immifeeant: vt prae lar e defiribit Flau tus eo ipfi, quem paulo ante citauimus ,loco. Neque idem vnquam .beati funt,quifuo contenti fiunt. Quod igitur ait, nunquam aque ejfe beatum Suffenumfiat- que cum verjus Jacit, fignificat videlicet, eu nunquam fibi 6 t IN C A TV LLFM fbi magu placere,nunquam fbi magis fitxficere. Por- rocumommbus in rebus veram illud e(i, ficum cuique i opus placer e-, tum nufquam verius, quam in ratione Jcrt benderum carminum, id & hoc tempore experimur j quo fe homines ita imperiti, vt in ipfafyllabarum ratu > - ne [ape peccent, non poetas mode mrnenfd etiam iUu- ftr es poetas mfcibere audent:& celeberrimi okm Scri- ptores memoria prodiderunt. nam& apu ‘Platonem Socrates, cum admirari fe dixiget,quod Cephalus ,qui opes fiuo ipfefibi labore pepererat , irn modice eas tamen non amaret, hac comparatione vfiss eg,m r**p -fg «rnrfci T d avrm wo>ifi&,W ci r ovo no ac JVk di«v£oi,T**t*. « rd PghmS* an^ncnv^fyovianr^quem^ g cum Anjhtelesin quartum de moribus ad T^jcoma- chum tranfiulit-.qui cum dixiget eo propenfieres ege ad hberalitatem eos, qui opes 'a parenbus acce figent, quam am eas induftria quafigentfuagmd tlh inopiam nun- quam experti egent-, addit (bmm aliam caugam, tn- quiens, %aq *lrr* d?**Soi rdfya ccurtof, o» yr.sic, ygj oi ‘vroni&i. idem que hoc etiam a- pertim ponit nono eorundem librorum » his vertas, vrcic, <S t o cheiov fyov iyava /salte v , tiarpavnBeio a* r cu s ) yov If&Sfz** yivoftdvoo. (mUt* J$m <a%) roic stremrae avpcCaivei. impa.ya.vam Is -| T 01 72 dxtia vcirpa‘&, f.pyovTi: , wrvf rhtviti (ed &TA- Tullius Tu fculan arum disfutationum libro quinte, cum de ‘Dionyfio tyranno loqueretur, tJMufic* rum vero, inquit , perfhcdiofcm acceperimus--, poetam etiam tragicum , quam bonum , nihil ad rem.in hoc enim genere nefcio quo paclo magis, quam in dvg. I' 4 I ' r C O M M E NTAR1VS. 6$ fuum cuique pulchrum eft. oAdhuc neminem cognoui pcemmfgr mihi fv.it cum oA quino amicitia) qui [ibi non optimus videretur. Sic fe res habet: te tua,me dele- Sbtnt mea. & libro fecundo ad Q^fratrem. Tfon me - hercule qutfquam /jusQviSgASq libentius fua recentia poemata legit, quam egote audio Nimirum idem omnes fallimur, granis finientia ab optimis qui- bttfque auttonbfti maximopere celebrata. Idem falli- mur. eadem in re fallimur. Horatius.Vt fcriptor fi peccat idem librarius. Suffenum, Suffeni fmilem, ad fita vitia conniuentem, nimium amantem fui. Quo modo autem quifque fe ipfum amare debeat , proclare difputat A rifloteles libro nono de moribus. Sed non Ujyidemus. refgicit ad fabulam tAifipicam , qua his verbis apud Stobaum explicata legitur , A iounroc, %<pr y c f\vO 'JTilpst? 'vuts -0Y i.fJMV <tfeiv y TW pffj tfXeSfOaStV, ti \ v <5\f ottv&sv ; rfft as fflfj rw "i/x^oSsv irrOTibirat net 'tffi d.flha’1 dfjrtfTHfjAci , ae edi TiiV Orri&tv t! eaxJTO-j. Jio oi/ehi ySju ctiiTci. AD F V K. I V M. F v R. i , cui neque fruus efi, neque arca, 2fec cimex,nec araneus,nec ignis , Verum efi & pater, & nouerca,quorum Edentes vel filicem comeffe poffunt, Efi pulchre tibi cum tuo parente. Et cum coniuge ligneaparentis. jDifec mirum fe ne nam valetis omnes: Pulchre concoquitismihil timetis, 2fon incendialiori graues ruinas, 2fon facta impiafion dolos veneni, Noricafus alios periculorum. Atqui S4 IN C ATVL Lr M. Atqui corpora fictiora cornu. Aut fi quid magis aridum efi,habetis, Sole,&fiigore,& efiuritione. Quare non tibi fit bene,ac beate f A' te fiudor abefi,abeft faliua , tJMuccufque,& mala pituita nafi . Hanc ad munditiem adde mundiorem , Quod culus tibi purior falilloeft-, T^ec toto decies cacas in anno: Atque id durius efi fdba,& lapillis: Qupd tu fi manibus ter asfiricefque, Bfon vnquam digitum inquinare poffis • Hac tu commoda tam beata Furi Tfoli fpernerejtec putare parui, CG Et feftertia,qua files, precari Centum,define:nam fat es beatus * Furi>cu i. neque, iratus Funo c Pifiturenfi,quod is Iu- uentio puero , quem ipfe diligebat, fluprum obtulijfet, paupertatem illius falfijfimo iucundiffimoque ver fu in- ficiatur. Neque feruus. talem quempiam defcri- bit Lucilliushis verfibus,qui fient apud JV onium. Cui neque iumentum efijiec firuusmec com es vllus . Bulga, & quidquid habet nummoru,fecuhabet ipfi: Cum bulga coenat, dormit Jauit. omnis in vna Spes hominis bulga:hac deuinch. efi cetera vita. Nec cimex,nec araneus. Jhcete,vt omnia deejfe di- cat, ea quoque deejfe dicit, qua vfiem nullum habent, quaf no habere potius quilibet, quam habere, praoptet Jibi. Nec ignis, fummam paupertatem notat, quip- pe & Bibulius, cum paupertatem d fi non deprecetur, hanc tamen exceptionem adhibet,vt Jibi ficus perpe- tuo luceat. c M* COM ME NTARIPS* tff j kMs, inquit ,me a paupertasvita traducat inerti $ ? ‘Dum metu ajfiduo luceat igne focut. Inadibus quoque fenis illius ‘Plautini, qui infummis t opibus fumma inopia laborabat, tamen ignis fidjfie di - r citur, fed quemipfe abiens extingui imperat.& vero quoniam locus ipfi r Plauti,vbi hoc agitur jlepraudttu efi,neque adhuc a quoquam , quod fciam t anmaduer~ f m 5 dabunt mihi , opinor , le lior es hanc veniam t vt, paultjper digrediens are propofita^iuBon optimo opis aliquid afferd. locus igitur in imprejfis libris fic habet* Caue quenquam alienum in odeis intromifiris. st. Quid fi quifyiam igne quorin Eu. extingui volo, iW cauffo quid fit,quo te quifquam quoritet. viueutu extinguere extemplo, at in calamo notatis hac omnia continenter abEuclio* ne dicuntur jmulto fime rettius. Caue quenquam alienum in odeis intromifiris. Quod qui fiiam ignem quarat-, extingui volo, EJ e caufio quid fit, cur te quifquam quoritet. T^amfi ignis viuet,tu extinguere extempulo. Gccafionem veroprofidentibm hominibus deprauandi loci dedit ignorata vis particula. Quod ; qua hic fe* nex indicat, fi quis,vt inter vicinos ajfoletjgnem qua. rere /e dicat, nihilo magis eadecaujfa, velle ipfum in. tromitti,immo velle etia ignem extingui, vt omnis ein f. medi tollatur occafio. atque hoc non tam verbis expri mi, quam prolatis exemplis patefieri potefi. Plautus ipfi _ dfinaria , ^Alienum hominem intromittat ad fe neminem. Quodila aut amicum eum,aut patronum nominet Aatquodila amica amatorem e fe prodicet * Feres occlufofint omnibu t nifitibi/ * 66 JN CATrLLrM &vnoverfu tnterteilo, ,Xut quod da dicat peregre allatam epijlulam, «epiftulaquidem fit vUa tn adibas. USldncqnt ctialocsts in mpr e ffis depravatus efi. O 'a milite lac vidente homine i» nofiru tegulis, txtra. vnum PdaHrtonemMnc detur hame m viam. £ifalxlirneaj.igneufqi*e pems, «f ^Prendam te mmen,& tenebo prenjam. ita enim & *» veteribte >& »» Gryphiants legitur, Eft pulchre tibi, pulchrum non nunquam valet bea. tum Cicero pro <JMurena. Frater quoque nefepul - chntmac beatum putaret. lckm t de natura deorum, epretone ante oculos deum nthd aliud tnommaternt - tet/ccjrmntemanfumihi pulchre^, ego fumhea. tus,&c. Sol c,& frigore,& efurinone./t/ ex fucat, frt?us contrahit, efuntio extenuat. Pituna. dianjte m eumfiluam tribus fyllabts dicimus : nam pim» naturaliter mjj&abum efi. Hem altus, ^r&civut fmtiSJitfi cum fituita mdtjkit^o Purior falillo. Jumpiam veteres puritatem trW* bantjdt. Ouulius, falis puri pacificabat heres. Idem, Far erat, & puri lucida mica falu. Horatius, -purum 6r fine labe falinum. Idem cui paternum SplencUt inmenfa temi falsnum. ^ — CO M ME NTAR irs. 6j Ht feftercia.y?j'o 'fBudaum reprehenflurn ejje d mul - tts^uodfleflertia & fefiertics diflinxiflet tradidijfetoue fmguU feflertia valere mille feflertijs nummu. at ego eos^qui feflertia & feflerttcs pro eodem accipiunt , hn- geipfos errare arbitrer, nam qui* tandem credat, Fu- rium hunc no plusfibi optare felit um d di,s,qudm cen- tum fle flertiosi multe vero diuitior fiujflet^fi moneta no- fratres aureos nummos, aut paulo amplius habuijflet- infra quequejn epigrammate, Aut fides mihi redde dece feflertia Silcyrr edimus, pot- tam,fi decem modo eifleftertws id efl aurei nummi mi- nus tertiam partem , de d fiet , tantilla pecunia ratio- nem habiturum fisflet quid apud Horatium, vbi Thi- yg lippUiVulteio, Dumfleptem donat feftertiajnutua feptem 3 'Promittit, perfuadet.vti mercetur agellum: qualem tandem illum agellum fuiffle dicemus 1 nempe minorem eo de quo e fi apud oJManialtm: " DonafH Lupe rus flub vrbe nobis: Sed rus efl mihi maius infencftra: & eo, de quo Cicerci Eundum Varro vocat, quem pofflm mittere funda: Nitamen exciderit, qua caua funda patet, certe enim talem friffle oportet : cuius pretium efflent quatuerdecim flejlerttj. ’ “ A JV, VVENTIVM ' Pve »tk, O Q_v i floflctdus es [attentiorum 2%on herum modo,fled quot aut fuerunt, uA ut ptflhac aliis erunt in annis, oJdfallem delicias mihi dedijfles, ()udm iFH.cui neque fleruus efl, neque arca \ Qnm ficte fintrtsstbiflo amari. T4 r N C A TrtVJ? M. patere, prater ea qua ipfe cJMtmmio prateri dederat) taque lucri locum occupare. IN MEMMIVM. O' ME m m t , bene me.acdiufupinum Tota ijta trabe lentusirruma&i: Sed, quantum video,pari fuisti Caflr.nam nihilo minore verpa Es fhrtus.pete nobiles amicos, jit vobis mala multa di t iea c Dent,opprobria'Epmult,‘2{emtque. O Memmi, nifi me valde ammtu fallit, poeta hic nott exfua perfona loquitur, fed imitatur vocem alicuius y qui d tJMemrmo pr&tore turpitudinem hanc pajfue jutrar. nam neque credendum efl ,generofa hominem indolts tantum (uo corpore fpurcitiem pertul>JJe%neque , fleo vfque procejjtjfet tmpudtnajnmen fitiflc tam pro- digio; e fluit um y irt eam notam fibi ipfi verflbus (uti inurere voluerit. Trabe, quam trabem dtcat, notum i fb. eandem®- columnam pyamtdem vocabanty vt inTriapeijSy Tfrrnvrum tibi (dlfar es videtur ji flans inguinibus columna noflris, &alibij Accedit iftis impudentia fignum, Libidinofiteta pyamis neruo er palum. Horatim, Obfccer oque ruber porreEtus ab inguine palus. Nam nihilo minore verpa Es fartus. fignifica£+ oJVtcmmium quoque eodem modo acceptum ab alio quopiam aque bene , atque ipfe erat , peculiato. 'Ver- pam autem vocabantjeam partem d verrendo, f» *EriapijSy Qua quot notie viros peregit vna , Tot Tot ver postibi dedicat falignas. Pete nobiles amicos, ha&enus ex aliena, mote ex fi$a perfert a loquitur J nunc,inquit,quijquis es,& te ad % nobiles amicos applicato fe quibat tam pulchrafkcinora e«» videas. At vobis mala multa di dearq; Dent. contra Plautus Poenulo, —o,multadi tibi dent bona , Dt deofy vobit multa bona dent, cum mihi ! bene pracipitis,& bonam praia.ro dati*, (fr rut- fum.^JMultn ttbi di dent bona, cum mefaluumffe w. Opprobria Romuli, Remique. itn eos vocat, I" 0 * fatorum fetorum turpitudine veteribus Xt ima- *. fa ’ Ipttsqueadeo vrbis fndatoribus dedecori effe vi - dertntur. IN CAESAREM. <^v IS hoc potejlvideniquis pote fi pati? 2\{ifi impudicus^r vorax, & aleci ^Mamurram habere quod comata (f allia Habebat omnis, vltima & Britnnmal Ci nade Xfrntde hac videbis, <& fer es\ Es impudicus,#- vorax,& aleo. Et ille nunc Perambula Ut albulus columbulus € Dione ut. Cinade Xomule hac videbis jgr feresi Es impudicus ,er vorax, & aleo. Eo ne nomine imperator vnice FuifUin vltima occidentis infula. Ut iffa vefera diffututa mentula Ducenties comffetMtt trecenties Et ille nunc Perambula Quid 7* IN CATVL LVM Quid, ejfoan hacjtnijha liber alitat 'Parum expatrauinan parum helluatutefll Paterna primum lancinata funtbona , S e eunda prada Pontica,inde tertia Jbera , quam fcit amnis aurifir Tagus. Hunc Cjailia timent, timent "Britnnnial Quid hunc(malum)fluetis^tut quid hic potefa, Tjtji vn£h deuor are patrimonia} Eo ne nomine vrbis opulentijjima Socer, generque peraidiftis omnia ? Quis hoc poteft videre. indignatur, o_tfdamurram Formianum fluita Cajaris, cum quo flupri confuetudi - nem habebat,liberalitate ad tantas pecunias venijfe,vt (olus aliquot prouinciarum opes pojfldere videretur. 'De huius opi bus,et luxuria vide Plinium lib.x x x v i.Efl ( autem memorabile , quod narrat Tranquillus , ita leni Cajarem juijje ingenio, vt, cum flbi perpetua his verji- bus impojita ejfe fligmataintelliger et, tamen Catullum Jatufhcientem jibi(id efl,teftibus prafentibus ajjirman tem,p ce nitere fi, quod ea fcripfljjet : hanc enim ejfe vim in his rebus verbi, fatis facio , futis ex tAnphitruone *P lauti, & Terenti] delphis , & Cicerone pro 7{o- fcio comoedo intelligi potefl)eadem die adhibuerit ce- na,hosjitioque patris ipfiusfcuti confueuerat,vti per - fiuerauerit. Comata Gallia, ita omnem tranfil- pinam^ CjatHanu nominabant,. Cinaede, notum efl illud, Ecce Cafar nunc triumphat, qui fabegit Galli as. Nicomedes non triumphat, qui jubegit Cafarem. Romule, hoc nomine fape vtebanturin eos , quos fi- gnificare volebant dijfimillimos efe Pgmuli, multum £ ab illius pr a jiant i virtute abejfe.auffor declamationis COMMENTARIIS. 7 iflita in Ciceronem,qua tribuitur Salluftio.Oro te Ro. mule A r pinas. Perfius,-n u m Romule cieuesi Super- fluens. ita vocantur, qui,vt vulgo loquimur,contine~ re/i in fua pelle pra fuperbia non queunt, atque hoc vi- tium iniuuembus notatum puto ab Homero, cum eos di xite/fe V 7 rtf<pix\ui* et/i non fum nefciue,C/racos gram- maticos longe aliter hanc vocem interpretari. f e d de hoc aliae, metaphora ejl d vafis nimium plenis. Dio* neus* Venerius. 'Detrita autem efivna litera edipk- thongo, propter metrum. reBum enim erat SDionaue. ZHrgilisu, Sacra Dionae matri,diulfque firebam. Ducenties,aut trecenties, id ejl, ducenties, aut tre- centies centena millia mducenties autem efficiunt mo neta Veneta aureos nummos 588 *lf-&pratereamar culos quadraginta -.trecenties, 88x jyj aureos nun,- Qui purgor bilem verni fub temporis horam. Expatrauit. libidinibus ab/umpfit. Patrare , hone /lum olim verbum ,pofiea ad. obfcoenitatem traUtum. fidflejndicat Fabius libro oikiuc.Quo autem /enC K ex Toetio de definitione intelligitur-,qui patrationem efle- ait /radia V eneris lacry mas. itaque Perfius oculum mol liter ac libidinofe natnntem,patrantem vocauit. — patranti /ratius ocello. quod id videlicet, in rtVene- reaperficientibus euenlat. Imenalis, — tcsdofquein fine trementes. Hellua 7* IN C ATVL LV M. Hclluatus eih de Cefare ipfi loquitur. Praeda Pon- tica. fuperato ‘Pharnace zJdJ ithndstis y aut,vt egoin^ tribus ptruetcribus er eis nomrfmatis (firece infculptu animaduerti , tJWithridatis filio* de quo notu e fi tUud Cefirif,Feni,vidi,vici. Iber a. fuperatis in Hifhania Petreio,& Afranio. hiftoria (otii nota efi. Hunc «p«- T v/JuirtuS(,& eum indignatione legendum efi. Hunc - tine, tantum bellucnem , < Gallia , & 'Britannia timenti Qu.id hunc (malum Jtouetis lapoffrophead popu- lum ‘Romanum. Vn&a, pinguia, opulenta , & co- fiofi. ADAtPHENVM. aiphene immemwiatCfovxaniniujiilfefidalwHti Jam te nil mifieret dure tui dulcis amicultl Jam me prodere, iam non dubitas fallere perfide. . BlecfkCta impia fallacum homini c alii olu placent, Quatunegligisacmemiferumdeferis inmalis. ^ ifaeu quid faciant, dic , hominesautve habeant fide} Certe tute iubebas animam tradere inique me, . Jnducensinamorem,quafitutumniamifvrenti Idem nunc retrahis te,at tua dicia omniafin&aque Ventos irrita ferre ad nebulas aerias finis . Si tuoblitus es^adi meminerunt, meminit Fides, . Que, te vt pos niteat pofimodofEli faciet, tui. Alphene. *sflphenun?,(ncfcio an iurifconfultumdl- Uem Ser Sulpicij difiipulstm t cuius frequens & in Tau- de Elis, & in ali/sfcnptis veterum mentio efi )vt inra - tione colenda amicitie perfdiofum,accufat ; minat ur<fe fbre yVtdif tandem meritas ab eo violate fidei poenas exigant. Facile auiemcredtderim,etiam carmen infra pofitum, cuius principium efi , Define de quoquam» adhuncipfum Alphenum pertintre. Nec fa&aim- \ 1 # l COMMENTAMrs. 79 F ia ’, e *f re Mt videtur ver fum Homeri, ^'r ipya. $*ct Tute luoebas animam tradere , tutpfi subebst, ,vt 'dum danm. At d, meminerunt. mmeoiUoUbro ausu bonitatem nunquam tantopere perjbexi , quam tum haefirtberem : ( eo autem maguLZmJbd Z I d??? C * tMU * m ' ett « mt «’» puerulus, fape rele- gendo edidueram ) tn eo igitur verfm hic £ l “ erat, M tu oblitus es, at di meminere a / m ^ ^ Hic Fides, qua leflio quanto [it eleZlll videt. Fides, hanc quoque inter deos ’ nem ° non fdffejomnesiam fetunt. ^ AD r ENlNsvtAM> P£ j! X // S ' VLARVM Strmw ^rimque O-cUe^uajiunque witquennbtu (iarnl ?? anque vaflofen vterque XepL? Quam te libenter, quamque UtJLutfi! yx vupfecredens^niam^ue Liquijje campos, Gr videre te m tuto, ^ 0 quidJoLutif eft beatius euris} Cutp mens onus repomtyac peregrino Labore pffi venimus larem «dnofirum, JJ ej: der at eque acqutefctmus leEl 0t Hoc eft,quodvnumeft pro laboribus tamis. vocant So IN C ATF LLV M. vocantMpofejfumeshabuitCatullus. Ocelle, locum hunc fimrna elegantia traCbttTetrus Vitlcnus, va- riarum Ultimum libro tx.cap.ix. eodem autemmo. do Cytheronem montem tn Thcemfis Euripides ‘Diu- na oculum votat, & apud eundem ^Andromacha fi. lium^uem e Tyrrho fufieperat , vocat oculum vita fua. Vterque Neptunus, mare fuperum,& tnfr- rum fiwficat. Vix mi ipfe credens, nanu ,qua nimiopere optamus » difficillime credemus, sndefint, iUa, . Teneon' ego te A nttphila? CT» Vera ne te fkcios,verus mihi nunciui offer!, •Natedeal&fimtlia. Thyniam, vt Syriam, & ^j- fynamdta rkyniam,& Bithyniam pro eodem fape di- . cebant. neque fum nefeius , aliam Syriam effi altam tsfjfyriam fed a foetis hac nomina confindi aio. O quid folutis. quinque, meo quidem anmo,fupra quam dicipotefl pulcherrimis verfibus exponit volu- ptate, qua perfonduntur ij ,qui ex longa laboriosaquepe remnatione reuerfi domum j/mnia ibi quieta, ffr ccm - polimreperiunt. £t flutas autem curas,vt hic,&f Ju- tum curis animum ,vtfepe £icero,&fmphciterf lu- tum animum pro liber e^r quieto dicimus-, vt m his pul cherrimis Varronis verftbtu-,qui quoniam apudTJo- nium deprauati leguntur ^fcribam equidem ecsita,vt emendandos puto. Varro irb^ams^ylorf ‘anpiytvifauvi Nonfitthefaurirjion auro pebtu f lutum* 2 \jjon animis demunt curasse relligiones 7> wtnntM- tUiTI OlYlA dlHltl CYrtflt* I $ 4 $$ 1 COMMENTA R I vs uallo reuerterentur,religiofe eamfalutarenttUque^uo ” T “***? loco fi tum genium praefe arbi- trahantur, itaque Rythagorici ob td alqs alios locis for Usnattores ejfe rebantur: prout videlicet cum cuiufL Wctgemo cuiufque homtnis genius ccnueniret. Vir». wtTfZT "**-*- -««£. Sic deinde e fatus, frondenti tempora ramo geniumque loci,primdmqtte deorum Tetturemjiymphasque,& adhuc ignota precatur r lumina. Ouidius > r Cadmus agit grates, peregrinae^ ofiula terra Figit & ignotos tnontesque,agrosqueJalutat. & quidam apud tJMenandrum, >J“\ ? “ ?”> did %>orx ^«n^Bacchidibus, H enlts patrta falue,quam ego biennio Foftquam in Epbefumabij,conIfi c iolubens. & alter in Sticho, Saluete tAthena,qua nutrices Gratia. O terra herilis patria, te video lubens . Lydi? lacus vnd*. vndas Renati Lydias vocata Jimilitudine quadammam vt Raciclus , 'ita Ren acus quoque aureas arenas voluere dicitur, forte etiam Ly dias vocat Etrufcorum ditioni [abditas, quod d Ltdis Etrufii originem ducunt. ’ ad iPsith i l i a M . amabo me a dulcis fpftthilla, eJMea delici a,mei lepores , Iube,ad te veniam meridiatum. Quod fi tuffer is, illud adiuuato, Tfe quis liminis ob feret tabellam , f Si IN C A TV LLV M Neu tibi lube at foras abire: Sed domi maneas,paresque nobis ‘Xfiouem continuas fututiones. Verum, fi quid agesfiatim iubeto. Njim pranjus iaceo,& fatur fupinus Pertundo tunicamque, palliumqut. A diu u aro, antique, pro,addilo. IN VIBENNlOS. o fvrvm optime balneariorum Vtbenmpater/ycinade fili, ( Nam dextra pater inquinatiore, . Culo filius efi voraciore ) J Cur non exilium, maldsqne in oras Itisiquandoquidem patris rapina Nfiot a fiunt populo, nates pilofias Fili nenpotes affie venditare. O furum optime balneariorum, fures balnearios vocabant,qui furripere fiolerent veflimentn eorum,qui lauatum ierant, hi autem capitali fiupplicio afficieban - tur\cum ceteris dupli tantum poena propofita effiet, cuius rei multas caujfias reddit A riftoteles in problema tis. Primum, quod facillimum e fi in balneis firari.qua - re, ne magna illa efficiendi facultas cuiquam occafio- nem peccandi daret, voluit legislator quafi ex aducrfb opponere maioris poena metum. ‘Detnde,fi quis tuum aliquid e domo tua furripucrit,iam tua, ex parte ali- qua, culpa efl -,qui non vel fores occluferis,vel quoquo modo parum tibi ffiecktta fidei hominem odium tuarum aditu prohibueris, at balneator, velit, nolit , omnes fine dificrtmine in balineas recipere cogitur, merito igitur lex plus ei opis afferre debuit. ^Adde, qu'od,qui conut- £li fiunt furti alicuius alio in loco no ita celebri admijfi. CO M M E NTA Rirs. gj gfiea tamen interdum fifi ad bonum frugem recipi *, 'i moliuntur efficere , -ut maculam illam > i **fil He * tti ™*‘o» t **entia deleam : at hi,quipraui~ WUl ^Ty^opatejkaam videmJieL om- ^Z/ P f reVt ^udfama dijpendium vlla vnquam ra- tZfZZ 'Tzzzrz&r •* ‘ '"r reipuottca excindun , • ^ratere^vtquipubUce egregium aliquod facinus mli? f Wpr * n * m , rei M yJm V" pnuatim-, idelque ™Monku* p r * mijS halantur :im qui publice fidus aliquod obeunt , tnfignius Udunt duitatem , qu'am R eodem fi,aUqmbm in latebris ,« contaminarent: aeque ptcto tantum, venum etiam exemplo nocent: quare & grauwnbtu essfiupplicus affici parefr. Addit &alZ quafaam, quibus, ne nimium excrefcat cratio, recen jindtsfupe rfede bimus. Lepide autem optimum furem dixit Catullus,cum callidi fimum , &fi.rac t ffim Hm R. gnificeuquafi vlla in vitijs bonitas efe poft. S AE C VI, A RE CARMEN AD DIANAM. dianae fumus in fide Puella,<& pueri integri. - Dianam pueri integri , Puellae^ canamus. O Latonia maximi tPMagnaprogenies Tonis , Quam mater prope Deliam P)epofiuit oliuam , oJW entium domina vpfires , S iluarumque virentium , Saltuumque reconditorum^ ~~ f t 9 ° IN CATVLLVM fj t Pleniruris,& infacetiarum Annales Volu(i,cacata charta. Annales Voluli, fiue hoc verum eji argumentumfa- | ue filium, nihil falfausdici potuit in annales Voluflanos. fad,quia ceten interpretes huius carminis fanjum fit fi' ^ non fiunt affiecuti faciendum eft mthi y vt illius argumfrt tum explicem. Catu!lus,vt in amore fepe accidere fi- letypuelU fata iratus erat y coeper atque in eam ver jies iambicos [cribere\quorum illa aculeos extimefeens, Ve- neri ac (upidinivoueratfa Catullus {ibi reflitutus foret t fi pejlimapejjimipeeu [cripta igni daturam, quod vo- tum fuum cum mitigato iam ipfa aperuiffiec, ridens Ca- tullus y Volu[ianes annales.vt ipfa voti religione fatuatur, cremandos ejfe ait.eius autem libri ineptiam alio etiam loco notat , affirmans ,vfam illius, nifi in complicandis fcombr is, mulum fere. Annales V ola&.jiijpicatusfiem aliquandojeorum annalium mentionem [eri a Sene- cajlib.se mi. e pt jio! arum, his verbis: Et paucorum ver fatum liber eji,& ejuidem laudandus , atque vtilts , an- nalesVolufaj .[cis , qitdm non decori finr t & qui vocen- tur. Hac autem poflrema verba huc refarebam , vbi eos Catullus chartam cacatam vocat. fid tamen hoc non val de ajjeueranter affirmaucrim. etenim apud Senecam, Tamufij , non Volufaj , legitur. Reflitutus. reconci- liatus,non y vt alij exponunt , re uerfus ex 'Bithynia, [ic & infla. Quod te restituis Lejbia mi cupido. Tardipedi deo, Vulcano', qui eo claudus fingituf, quod flamma trepido furfatm motu tendens qu&fa clau- dicare videatur. Infelicibus, qua dicantur inflli- ces arbores, vide nAIacrobium. Nunc 6 catruleo creata r COM MENTARIFS. $ creata ponto. Uenertm inuocat ,vt libro comburen- do ajjit, puella, mque voti religione liberet. Ft autem dea illa e mari enata fiterit,copioJe enarrat Hefiodus Theo- gonia. Qui fanctum Idalium, enumerat multos ^ locos Venerificros, more veterum, qui in di/sappellan- ?Mis celebrandi 'fque folsbant multa ipforum epitheta con gerere ,ac percenfire locos,auibu> ipfi praeffint : quod in Homeri pracipue, Orpheique hymnis ammaduerti po. teji. Vriofque aperto s.piano ac patete fit cs loco. In mi bufddfcnptis libris, zFBgiesjion Vrios legitur \ fiunt fi, qui populos Cypri dicant, ego de ^£rqs nihil reperw. Uru oppidi meminit & Homerus in "Boeotia , OJ9’ Tp/w he/aof.o : & ‘Dionyfius.qui Vrium vocat : & He- rodotm in Polymniatfr Str*bo:& Stephania, & alit, fideumeo nomine varia diuer fis locis oppida fuiffere- periam : illud nondum reperire potui, ecquod illorum Fenenfiacrum fient. Dyrrhachium Adriar taber- nam, quod lUucdiuerterefelerent, qui per oAdriati- cum nauigajfent. Acceptum face, verbum fumptum ab argenmr ys, qui acceptam, redditdmve pecuniam fu cere dicuntur, cum in tabulas fisas tefirunt,eam (ibi fi. lutam fitiffe. Pleni ruris. ttu,legendum,non , vt vul- go, turis Mque hoc reUe ex vcteribuslibris ernendauit Palladius. Rus autem pro ruHicitatc dicit , vt Cupra Idem inficeto eft infacetior rure. Sic anci^quSam, apud Plautum Truculento,feruum,aquo rufor,,™ piebatur,rus merum ejfe dicit. ' J AD CONTVBES.NAIES. salax taberna.vofqu: contubernales, A pileatis nona fratribus pila, Solu putatis effis mentulas vobisl Solis st I JY CATTLLTM Solis licere,quidquid efi puellarum. Confutuere^ putare ceteros hircosi esfn,contine uter quod fi detis infulfi Ce ntum,aut ducenti, non putatu au furum tfiUe vnaduccntos irrumare fefforest ositqui putate:nanque totius vobis Frontem taberna fcipionibus fcribam. ‘Puella nanqtte, qua meo fi nu fugit, simata tantum, quantum amabitur nulla. Pro qua mihi f Hn t magna bellapugnata. Confidit iflic.banc boni , beattque Omnes am at is, fi qutdem,quod indignum efi. Omnes pufilli ,fi fimitnrt 'j m oechi ; 7u prater omnesvne de capillatis, Cuniculofa Celtiberia fili, Egnatiypaca quem bonum facit barba. Et denslberadefricatusvrina. Salax taberna, minitatur fi verbera , efi multo foe - dius aliquid contubernalibus quibufdam,qui puellam, qua ab ipfiaufageratjietinebant. Taberna, tnweyjPo- tabernam pro ipfis contubernalibus ponit :ita- que,quod addit, V ofque contubernales , quafi ex - pofitio quadam efi eius, quod praceffer at. Contuberna- les, ait Feftus, dicuntur a tabernis, qua fiebant ex tabu- lis :vnde efi tabernacula funt dicki, licet ex tentorijsfi peSibusfiant. A pileatis nona fratribus pila, indi- cat , quos contubernales alloquatur ; eos nempe, qui ta- bernam haberent ad pilam nonam a Caflorum tem - plo,quod in foro ad lacum Juturna fuit ,d Callere tan- tum nominari filitu.-etfi tum ipfi , tum ‘Polluci Jacrum fret.Caftorem autem fi ‘Pollucem pileatos fratres vo- cat, quod eis , vtpote Lacortibtu,to ornatu fatua pone- rentur t C O M M E 2ST TARirs. rentur. Hircos, ita fcedos,vt eorum congrejfumpuel- U omnes «que.atfy hircorum,refigere,atque «frenari debeant. Nanque totius vobis Frontem taberna: jHcipionibus fcribam. etfifcipumem proprie dicimus Sfaculurn,quo infirmiores inter incedendum niti filent- tamen hic fiipiones eos vocat, e quibus merces in taber- na appenderentur . eis itritur ai* f* / j - — ~**»*«** yeTiujjurnm > vt ctca tncesimprimantur. Puella nanque, qua:. in alus, 'Puella nam, modo qua e meofinu figit, qua le£Ho mihi quidem magis probatur. Boni beanque. ironia. PahUi,abua h & contempta firtis. Erfemitarii, qui plerunque vulgaria modo frona,& i n fi mttu pr lfl an . tia confeficmtmanaljsfillularij. Tu prster omnes hos verfus temere ab alqs loco motos e veteribus libris hic repofutmus. Hic autem , q Ht fi uis efi , £ - vnus videlicet ex illis contubernalibus fiittqjquodje firmofumputans,puellam prater ceteros affectaretur ei quoque poeta prater ceteros trafihur. Vne. TriCcia. nus libro quinto Je *omine,vnusJ 0 quens,DecuitL i» quiuvocanuo quia quidam dubitant. Caper, dodifTi mus antiquitatis perfcrutator,oftendit hocvfism Catii - Ium, & Plautum. Catullus, J Tu prater omnes vnt de capill at is. Plautus in Fribolaria, O amice & multis, at mihi vne Cephalio Egnati,opaca quem bonum facit barba i Et dens &e ' V** nthdh *bot,quebonu6,ideft, firmafus, videri „ AD cornificivm. Maie eft Cornifici tuo Catullo, tJdPale 94 IN C ATV LLV M. tJHale e fi, Hercule me,& laboriofe , Et magis magis in dies,& horas ; Quem tu, quod minimum, facillimum que e fi. Qua folatus es allocutione > ' mlrafcortibi.fic meos amores* **Paulum quidlubet allocutionis otJHaSliuslacrumis Simonideis* , Maleeft Cornifici, conqueritur cum Cornificio ,qm ipfium , in magno dolore animi pofitum , ne allocutione quidem vUa folatum acceffierat. Er magis magis .ita eft in meo manufcripto.aliifque veteribus:& fic quoque Catullus alio loco locutus e fi , Tofl,vento crefcente magis magis increbrefcunt. vt,quin hac vera Idlio fit, dubitari non oporteat* Allo- cutione. proprie admcdu*Fdrre, Allocutum mulieres ire aiunt , cum eunt ad aliquam locutum , conflandi cauJJaJta enim eum locum Farronis , ope veteris libri emendauit Vittoritis,cnm inaljs legeretur jcnfuledi. Sic meos amores ? pofi hunc verfum, equidem non dubito, quin aliquid defit, fine quo infequentium ver- fuum fententia explicari non queat, fiunt tamen qui- dam in primis eruditi homines,qui putent fieri pojfie , vt nihil de fidereturiexpondntque ad hunc modum : adhi- buijfie quidem Cornificium Catullo confclationem ali- quamfied & breuem eiufmodi,vt lamentationi ali - GnjilinYsrti/JfiYftur 'hanc nutem UTiUlU/lCtr* ^urivoj virro vjj vy \_s 3 dam vim & magnitudinem doloris : vt intelligamus. Sic meos amores }td e fi-, ficcine meos amores a te parui fieri, vt meliorem mihi conflationem nullam afferas ; quid enim tandem a te allatum efii Paulum quid COMME JV TAR ITS. qmdlubet allocutionis , atque id quoque ipfimu Ma:ftius lacrumis Simonideis, exceUuiffie autem., Simonidem poetam in tractatione rerum tristium , Pf m ‘diunde,ttim ex Fabij testimonio intcliigi potefl, unttvt dixi , qui hunc locum ita interpretetur.ego de~ tci de fentcntia non pcjfum:cmnimque deejfe aliquid exiSHmo. in egnaTivm. EgnaTivs, quod candtdos habet dentes, ‘Renidet vfique quaquetjeu ad rei ventum efl Subjeilium.cumorator excitat fletum , Renidet ille-.fieupq ad rogum fili Lugetur,orba cumfiletvnicum mater. Renidet ide -quidquid efl ,-vbhunqne efl. Quodcunque ait,renidet-,hmc habei morbum, 2^eque elegantem,vt arbitror, ne que vrbanum. Quare mouendus efl mihi.bone Egnati, S i vrbanus effies, aut Sabinus. aut Tiburs , Aut parcus Tmber.aut obefus Struficus, Aut Lanuuinus ater, atque dentatus , Aut tranfl>adanus,,vt meos quoque attingam. Aut qmltbet, qui puriter lauit dentes. Tamen renidere vfiquequaque te nollem. Tfiam rifu inepto res ineptior nulla efl. Tfunc Celtiberut,Celtiberia in terra Quod quifique minxit, hoc fibi filet mane T) entem -at que rufam defiicaregingiuam: 'Ut, quo ifte vefler expolitior dens efl. Hoc te amplius bibijfe prodicet loti. Egnatius, ineptiam Egnatij exagitatfluicumdecan dere dentium, quem fibi fturcifflme parabat, vt de magno IN CATVLLrM 9 S magno aliquo bono, magnopere fi amaret, eius oftentan - di catffia,fitpe,nulla occaftone,ridebat,aut ea etiam ex- cipiebat rifu,qu& lacrymis potius excipi parfiret. Eo- dem morbo Alexis comicus mulieres quoque laborare aitifipidiffimis ver(ibus,quos e Clemente Alexandri Petrus ZJifforius in libros fuostrailulitiquos, quoniam nondum fitis emendatos putoftta profiram, vt legi opor tere arbitrortneque me id etiam cum bona ipfius ZJi- Qortf gratia jkbhtrum ejfi diffido- Jhnt autem trochaici eSlonarij cataleElici. E vtyvtii ecPovTaz avdyxrc Jfit ytXsiv. Iva •S’«&)p»OTV oi rs-apovhc ,ro S - ofj. y.o/j.-\-ov ? 5 f **• E dv J]t //,« yjti^,yiXb>G- S\}£[iXu tw n/tepav, M vppivxe ^t/Xutpiev Xirflov iv r oie, yeiXtoiv, Cltht tw pgfivti, <rta-nfiv , t d.f]t PuXst , dv ts /mi. Renidet, ridet. ‘Renidere dicitur, quidquid hilarem aliquam ffiecitm prxfiftrt. quo finfu transfirtur etiam ad inanimata. Seu ad, huius o-tMiwVanxreooi; rara ad- modum exemplar eperiri puto. Seu ad rei ventum eft Subfelliurm/iW quis eum amicus ingraui aliqua cauffiapericlitans aduocaturn adduxit fibi.quis autem locus alienior a riju,qudm iudiciumfC u m orator ex- citat fletum, cumad eam orationis partem ventum eft, in qua orator, velut habenas eloquentia laxans, om- nia permifiet ajfeBibus, itavr fiepe e corona afkmte ij quoque, ad quos nihil res attinet , lacrumare cogantur^ eo inquam tempore, quo fubfillia ceterorum gemitu, pla- Eluque rejonant. Renidet ille. cAddit etiam , quod fitabfurdius. Seu pij ad rogum fili Lugetur ; or- ba cum flet vnicum mater, in fingulis autem ver- bis ineft pondus atam & nullus acerbior lubius eft, quam ob COMMENTARIIS. cb amijfum filium , & i„ eo minus fibi matres, qukm fatres*emperant:idque pracipue.fi lugeatur & pius Z V t mCH !; & r i° m * x ™te*npor l s puntlo.quo mifera Watresillafibt tantopere dikila ora flammis fkrdibus ^afcsvidenttm qua tanti emlatus excituri folent,vt YJra f T ft Z Um r d ° l0r ' ^ Egnatmsjdum demes ofiendat.iihs rebus non valde motetur, ituque 'ntomrntSiofpeElcuuie, lamentantibus ceteris. R e _ efoSr W?W ' Quidquid eft.vbicunque cft. Quodcunque agir,renidet. bunchabet mor- bum. morbos vocabant prauitutes quafdam animi confuetudtnesque vmofas. Cicero i„ Verrem.de ii gnts. Venio nunc adiftiut . i . _ e J l ~ SiculUatrocinium. Appofite autem poetu.quo tn amicorum . fl wutt S a “ e m T’ Jus eft . *** : nHnc ad e “™ orationem conuertit in quiens. Bone Egnati &c flubefi autem vis argumenl tiairo th iXct-flevo; hoc modo. Etiam fi oriundus efTes ex aliqua earum gentium, qua fibi dentium candorem fine vUa frurcitta comparant: tamen , frequenter ac nulla occa fione eos retegere , ineptum effet. quanto igpturid ineptius AI, cum originem ex ea gente horni num ducas, qua jibt non horret quotidie vrina confri care gingtuas, vt dentes efficiat candidos. Si vrbZ nus e lies, tdefrm vrbe natus. Aut parcus Vm" h t ZhJ tdetMr fmgdltat£m & t^fi*o«isa» Vmbris Zi r e:C ° m l a tamm J orum a multis idoneis que firiptertbustncejfuur. Aut obefus Etrufcus * copiOj is vtdeltcet.frequentibusquefacrificioritm epZ & 5 g IN CATVLLVM liffluihtu ea gens plurimum dedita fuijfe dicitur. Aut Lanuuinus ater, in alijs ,acer* Vt meos quoque attingam. Verona enim eft ex Italia tranlpadana. Lauit. ita dicebant veteres, non, vt nunc danat. piius, - lauit improba teter Ora eruor. Nam r; ^ inepto, ob id etiam Graci , quos fignificare volum infigmter fatuos, d.pgncyiy^la.c vocant. Celtiberia in terra, antique additum,terra. AD RAVIDVM. qv aenam te mala mens mi/elle R auide t/fgitpracipitem in meos iambos > Quis deus tibi non bene aduccatus Vecordem parat excitare rixam} tsfn ne vt pernemus inora vulgi} Quid viet qualubet ejfe notus optas} £ris-,quandoquidem meos amores Cum longa voluijti amare poena. Ousenam te mala mens, huius verfus pojtremajy - laba a principe fubfrquentis abfamitur. Agit prje- cipicem. cum enim meos amores attentare audes, tum videris vitro in ipfam meorum verfaum aciem incurrere, teque ineos pracipitem dare. Quis deus. a diss enim iratu mala confilia in hominum mentes immitti putabant. Cicero pro «JMtlone, Hic dqtm- mormleiyVt fapra dixi, mentem dederunt illi perdito, ac furiofo,vt ilii faceret infidias. aliter perire tejhs il- la non poterat. «Aut adeorumfententiam refaictuqut affeftiones, quibus agitatur ammus,dees vocabant- fa Qr acorum emm comentur fa reptno, dei nomen quin- que fere moduvfarpari falere, vt modofapientes hemt- nes,modo reges ac potentes a. COMME NTA RirS. tajnodo fhtum, modo etiam fhculmtes animifipfdsqut tikus agtmttones. quo etiam rejbexit ViroUius - d V m . ht4nc ardo ” m mentibus addunt; * EuryaU^anfra cuique dem fit diracupido I ^ ° r f T U, § iJ w ^fibustradu. , ad . tn f amu,m >™ btl “>& decantatu, euadmHac autem locutio , ventre i» ora^ in vttfB & w etiam ponitur. . r r. timorem iLl „7T„ ora hominum pro ludibrio abiret. Propertium Crede rmhi s magnos aquabunt ifta triumphos Indicta venies tu quoque in oravirum. IN A C M E N. a c M E illa, illa puella defiituta, T ota millia me decem popofdt, ffia turpiculo puella nafb i J *Deco£lorie amica Formiani. 'Propinquhqmbuiefi puella cura, Amicos, medie osque conuocate Non e fi fana puella ; nec rogare, Qualu fit, filet hac tmagtnofitm. Aetne illa, indignatur, Lernen aufame/Te a Pe de cem millia pro mercede concubitus Lfiere £r D T culo. Cicero i r. de Orat «« r~‘ K » * urpi- rebu, feuere , ioctu in tur pir.^^ fT^ ,T 7g ) ” fenitur. Formiani, sfptT^fj^^ Septimius fuos amores. Pronin/r • * ’ jAcmen aitejTc amis puella^ ZZT^eam ^ fircr. '„i„ . & „„ biU “ZZ T gare. Qualis fit, foletW r N ro ~ «/, jficMam de firma fit. , mfidere^ffi^ ^ £ * 29 106 IN C ATVLLV M Sic inquittmea vita Septimille, Huicvni domino vfque firmamus. Ut multo mihi maior, acrior que Ignic mollibus ardct in medullis. Hoc vt dixit , A mor finiflra.vt ante < Dextra, fler nuit approbatione. Ifunc ab aufyicio bono profitli, zjtylutuis animis amant, amantur. Vnus Septimius tniflllus Acmen eJMauult,qudm Syrias, Trimnnidfque. Uno in Septimio fidelis Acme Facit delicias Jiibidinefque. Quis vllos homines beatiores Uidinquis Venerem auflicatioremi . Acmen Septimius* exponit blanditias, quas flbt tn- uicem dicebant , faciebant que Septimius, & zAfcme. eifque : dpa>veuo[Mvo<;,mhil e fle beati usfcribit . Cxuo j* parte totu.trujosyAo^fli. Hoc vt dixit, Amor,lmi ra> vt ante Dextra , ilernuit approbatione, cum Se- ptimius ardorem amoris in Acmen fui verbis aperui fi fit-flupido,ait Catullus , vtrinque fternuens , qua ab eo dicta erant, cimprcbauit. lncertu autem efl,ex vtra parte prius flernuifle Amo- rem dicatfunt enim, qui itu diflinguant , - Amor flniftra,vt ante Dextra flermit approbatione. aVjita, _ .fimfira vt ante , Dextra fiernuit approbatione. Torro veteres flernutationem medium quoddam omen tfle arbitrabantur, id ejl,quo modo bom aliquid, modo mali portenderetur :vt annotant interpretes Theocriti in locum illum ex Thalyflis , tH * 1 COMMENTA R 1 P"S. »07 'TLiyuylla. fjSjj tpdhe lorsorlapov.» h J\ei^of Tecvrsv sptt /mi £]£<;, ccov itctpoi alyts ipavlsq. fapius tamen tn bonam partem accipiebatur ,praci- %$ue fi dextrorfum quis fiernuffet , W« vii- Iliados Annotat Eufiuhtus. itaque gr Odyfiea x r 1 x 1. Pene- lope e fternutntione Telemachi, gaudio perfunditur, quem in locum idem interpres fatis multa ad hanc rem pertinentia congerit :& apud eum, quem fitpra no- minaut , Theocritum in Helenes epithalamio ijbt po- nuntur: OXf/e yd/Ap xya. 6 oc t/c ernrfla.pir Ipyo/jdvtf toi E; ardpjav. fid & illud ' Properti/ non alienum efii ufum tibi nafcenti,primts ,mea vtta,diebus. Aridus argutum fiernuit omen Amor? quem in locum plura dicem us,cum eum poetam inter- pretabimur. Abaufpicio bono profecfci, dubiis i tam bono aufficio amoris fui principes. Mutuis ani- mis amant, amantuf. Summa in amore felicitas, in- uicem a que amari, eum amorem TUutus cultu opti- mum vocat. Is amabat meretricem natam Athena e Atticis , Et ila illum contra-. qui efi amor cultu optimus, hoc etiam efi , quod de fe & puero fuo Theocritus apud pofieros pradicari optat ,fuiffe videlicet duos homines, quife, aqua veluti lance , mutuo amauerintfuifseque tunc homines plane aureos,curn,qui amaretur, vicijfim simaret. AXXjiXk? itra Ifvyi. « p=J tot’ ho-hv Xp vet7oi nssch-tt) avcTps?; «V etiltpiJw’ J tpifafjtlc. Huc pertinet & illud Bionis, -leaXoy tfjf t ep*$ cuve pa<8j. AD io8 IN CATVLLVM AD SEIPSVm d £ adventv veris, i a m ver egelidos refirt tepores* Iam csli frror A cjmnoIlialis Jucundis ^epkyrifilejcit auris* Linquantur Phrygq Catulle campi, C Niceatfc ager vbsr ajluoja: tsfd claras isfjitevolumwvrbef. lam mens pratrepidans auet vagari’. Iam Uti /ludio pedes vigefeunt* O dulces comitum valete coe tus-. Longe quos fimul ddomo profiilos, Diuerjos varia via reportant. Iam ver. carmen hoc in Bithynia fkElum ejfe opi- nor-, cum illuc eJUemmium pratortm Jecutus ejjet. Egelidos repores , moderatos illos calores , quorum ftu omnia vegetantur. Egelidum eft tepidum, vt in illo ^optimo , fid in multis libris deprauato, Omdij . . Lt gelidum Borean, egelidum que TSfotum. x i uror , borrif LCUi ille flridor ventorum tumul- tuantium. Aequ lno< fj. la jj s Sephyri, (kb vernum aqumaZium famis. Nicxx . vrbs e f Bithynia, qua °^ na infigm agri v y ertate 0 iy; a dicebatur, qui eam rujia st vocant,errant videlicet de male intellectis, Z^"^**"** Add “»» ad PORCIVm’ P °<pr Ij & r S ? rati °ndH* fimfira ifinufc tes,phrne 'que rnundi, ZJosFeranntelo meo,& Fabullo Ferpus prapofuit P r i a p m ET SOCRATIONEM. Vos C O AI ME N TAR IV s. Vos conuiuia lautu fumptuofi *De die fhcitis,meijbdales Quarunt in trimo vacationes. Porci, & Socration . tuditatur, 7>orcio , & Socra- '*WtVcranmum,& Fabullum k Ptfine vofthaberi.Sc Irattomsmmengracum efi,non Romanum, firfitam hbernahcuM nomen fitem . Pifonij fcabies / qui Vtfimprunemem illum Uhsdmu ardoUm f Pamefque mund *hjsfkmefi ue ^ emmt p r f* pu s,ltbidtmfus,qualu ‘Prtapus ' a?oetis ^ [ ta. Lautitia, ait Festtu , epularum -a - *alq a l*«atwnedtaump Hkl „ t ta quos ha elegantta^qua nunc funt,non erant, & raro ali quu lauabatur. Cogitandum anum Tjn i verbis tale aliquid defit, d Graco *' 5 t Li * F ‘* it cam , poflea Latinam eZ verbali *”*! manufcriptos libros habent de hac #L ,? tra f at ' ?*» dicabunt. Quoniam autem verba auad quod lautum conuiuium vetera dixer' + a P erttur * ipfaafcnbam. Pr*fi£li popinali'** cenam lautam efe, nifi/cum idenml j ”**** fir*tur, & *liaefc*meiior,*tqne afTjf^^ tur.ununcfioscen*habeturinteZl & fhihdiurn profrcetqs procedit- uem,prater ficedulam, ummcotZ ne £- mtv U* rn *- vum auium^itque altilium nifi taJL"? mere:cetera “ a cluniculu inferiori parte / aturifi ' am . a PP onatur =vt inopiafirdere-.fisperiore partem auiJ‘~ miM,Hm ? U . t * t qui edint, eos palatum non habere:!} ate l^ e Atilium luxuria , debere & epulas crefcert l.°% erttwe f re fiit WMfUwu, fttigen . iop uo J N C A TVLLV M fatigentur : quando firatus auro,argento, purpura am- plior aliquot bomimbus ,qukrn dij$ immortalibus ador- natur. De die.de nocle,qukm de die,indulgere (jento, tolerabilius habebaturtdiem enim agedis rebus, nobtem curandis corporibus, htlarandoque animo impendi vo- lebant. itaque Catonem quoque ipfum largius fe ac pro- lixius de nobte inuitare fi litum accepimus. quo nomine cuma quodam reprehenderetur ; Cicero,qui tumfirte aderat ^debueras , inquit , illud adycere.eum totos dies aleam ludere :cum illud videlicet ex contrario indica- retjhominirftti totos dies Jufceptis pro re publica curis la boribuftfc traduceret jiobkem liberam concedi oportere _ Qucerunt in rriuio vocationes -.fiant in triu-jS expe bbantes , dum fi aliquis ad cenam vocet, vocare, anti- qui fiepe fine vlla adiebtione dicebant, cum, ad cenam, fhbinteJligerent. Catullus ipfe fupra,Qui tue vocat me, cum malum legit librumSParafitus quidaapttd Plau- tum Sticho , ‘PJjgare nudi fileo,fi quis me vocat » quo loco ma- le qutdamlibrihabent,ejum vocat, contra veterum li- brorum fidem, & rationem mttn. Vocatores quoque no- minabant fimos, quorum opera in vocandis conuiuis vterentur. Quodtn qtubujdam ltbris,vorationesJegi- tur,operarum vitio fiblum e fi , non quod qmfquam lo- cum ita immutandum putant. AD IV VENTIVM. mellitos oculos tuosjuuenti. Si quis me finat vfque bajiare • 'Vfque ad millia bafiem trecenta : ‘fifcc vnquam faturum inde cor futurum efi, ‘Zfon fi denfior aridis aristis Sic nofira figes ofiulaticttis. Melli \ COMMENTARIIS. \ Mellitos, ntminsm fire arbitror , qui non potim ho- rum verfuumfuamtatem admiraretur, qulm cuiuf- A AD M. TVLLIVM. isertissime ‘Romuli nepotum, Quotfunt,quotque fiere,p%farce Tulli, Quotquepoft alijs erunt in annis, Gratias tibi maximas Catullus Agit,pejfimus omnium poeta. Tanto pejjfimus omnium poeta, Quanto tu optimus omnium patronus. Difertifsime. agit gratias m. Tullio ; quodob bene fi. cium ab eo acceptum Jiuinare non pofumus. nam, qui ad frndum Tiburtem hoc loco confugi mt , nihil aliud, , quam infcitiam patefaciunt fuam. AD TICINI vm. •hesterno, Liciniydie ocioft , eJM ulturn Infimus in meis tabellis. Fi conuenerat ejfr.delicatos Scribens verficulosvterque noflrum. Ludebat numero modo hoc, modo illoc. Reddens mutua per iecum, atque vinum , Atque illinc abijtuolepore I ncenfus Licini, fucet it [que, Zlt nec me miferumcibusiuuaret, Tfec (omnus tegeret quiete ocellos-. Sed toto indomitus ferore ledo Ferftrer,cupiens videre lucem, Vttecum loquerer, fimulque vt ejfem. At defeffa labore membra pef quam Semimortua Itihtlo iacebant. Hoc „* IN C ATFL LV M Hoc ittcurtde tibi poema fici , Ex quo per ff iceres meum dolorem. HSfunc audax cane fs,precefque noflras, OramtUfCaue defpuas ocelle, Nj poenas Tremefis repofcat a te. ( ‘ Ejl vehemens deajiaderehanc caueto. Hefterno. epigramma hoc e fi ad Caluum, de quo fu- pra egimus. Vt conuenerat efle. vbi vterque no- ffirum ad cenam condixerat. Effie enim hoc locoexpono t ctbum capere. N ec fomnus tegeret quiete ocellos. hac locutione infra quoque vjiss e ft. Piger ijS, labante lan gore, oculos fipor operit. Semimortua , propter illam mentis agitationem, dortmendique difficultatem. Poe- ma. l^arro P arme none, Eoemaefi *q>ofl//es , id eft,verba plura modice in quandarn comeita formam, itaque etiam dislichon,epigrammation,vocant poema. Poe fis e fi perpetuum argumentum e rkythmis,vt Ilias Homeri, & annales Enni y Poetice efiars earum rerum. Defpuas , contemnas. Ocelle , ita /ape vocabant eos,qutbtis blandiebantur, exempla apud Plautum fe- tis creba fient. N emefis. hac enim dea fhfium& arro- gantiam punire credebatur. A D LESBIAM. ilLE mi par effe deovidetur. Ille ffifhs eft,fuperare diuos , Qui fedens adu erfus identidem te Specku,Cy audit \ Dulce ridentem , mi fero quod omneis Eripit fenfits mihi. nam, fimul te L* Jbia afpexi,ml:tl effuger mi * Lingua comme nta mrs* Linguafid torpet, tenuis fub auus Flamma demanat^finitu Juoptc Tmntuntaures, gemma teguntur f x Lumina notie, j g * Ocium Catulle ubi rnolefium efi; Ocio exultas,nimtumque gefiis. Ocium & reges priusgg beatas Fer didit vrbes. IUenii phelle, beatum ejfe ait, quicunque Lesbia & alloquio fruipojjit, pojl calhgatfi tpfum, affirmans, tales cogitationes mn nifiex ocio mfciad- ditquegrauem fententiam ; ocium multis regibus jnul tisquevrbibHs exiti, caujfam fiife. Secundi flrophes vltimusverfus defideratur. u autem qui vulgo legLr, S^SS^"^***-** hoc enim perpetuo tenere decreuimus,vt nequidalie- rmrn veterum fcriptts faentes adrmfceamus. alioqui enim resciendus illeverficulus non eratymn ad fenten tiam mirifice quadret. Libet autem hoc ponffimurnlo. cofingularem gratiam mire ab ijs omnibus, qui anti- quitausjtudio, & delicatorum verfuum fuauitate ca- piuntur. Etenim cumDtonyfa Longini libellum qui nondum a quoquam editus efi,hortante eo- dem , qut me ad hacfcribenda impuld^fingularis do- ttrtna,eximiaq 3 virtutu virofiPaule eJUanutio La- tine interpretari ccepiffem,vt eodem tempore optimus liber &Gracus,dr mea opera Latinus filius ederetur- cnm aliatneofianeplunmadeprehendi digna, propter qua liber ip fi cornmumomnium elegantium hominum defideno expetatur, tum odenfikaufim.m poetria Sao phus } quam ijs, qui proxime antecef erunt , verfibui h «I ll4 JN C ATVL LV M maxima tx farte Catullus exprejfit.quis autem eft, duntaxat eorum, qui aliquem Uter arum, atque Imma- nitatis jenfum habent , qui non fummam voluntatem capiat, mulieris in hoc genere longe poft homines nator praffantijfim£,& poeta Latinorum omnium mollijjim*} verfibus inuicem comparandis'» eam autem odengun locis aliquot deprauatn effit, verfmque ip(ipermijh,co- fufia, inuicem efent.iam ante, quam liber in meas ma- nus veniret 1 emendauerat,dijlinxeratque homo & La- tinarum & Cjrttcarum lit er arum cognitione excelles, Francifcus Portus ; qui idem cum in aliis optimis vtrt- ufque lingua fcriptoribus,tum in Aefchylo multa Ja*- ciljime emendauit,qua adhuc in omnibus imprefsts li- bris deprauata circumferuntur . eum igitur merita lau defraudare nolui. Sed iam neminem ejfe arbitrer, qui non decimam illam audire gestiat. Qttivtml fxoi i luvoi i<rcc btoienv %/jfjav eunp, c ? Tli havTiov rei . i^dres, njj[ 'Rhxtrlov ttfv <fu>vd- ec ti inrctwlet, jfrjj ychd&i i/M^otf,ro,/xoi t ut leapPlav b> 5 "» 6 esir ivriottffiv. di StTor c?. QfLyyjsv tf/ui -ficiiuPcK fc’«Nv *8’ nxet. a»d iea.fJ.fJtv yhdo? tay ,ccv 3 tvtvffftv etUTiza. fgw 'srvf i.vrt.S' ecTp ofjaKsv. Bfx.fjd.Tta? iv ef^ aJ%v oprfJt : @0fj£tu— civ jffaxeai fJOi: se'<T fUPpdi rflfjsi 3 uraLG-v ijfo yjhwflfr j vrcia.$ tfjfji : Ttbva.ll tf d[ iydyu S\iclQ. qcclvcfjxq invui- A» COMMENTAKTVS^* U$ AD SE IPSVM DE ST8.VMA, ET VATINIO. Qjr i d efi Catulle, quod moraris emorit Sella in curuli Struma Nonius fidet: 3 \ ‘E er confutatum peier at Vatinius. ^ Quid efi Catulle quod moraris emori? Quideft Catulle ? ficum indignatur, homines indi- gmj fimos, Nonium cognomento Strumam ,& Vati- nium, illum quidem adadilitatem , praturam ve ( non enim memini quidquam hac de re certi proditum ejfi} Ulum etiam ad confutatum peruenijje : tdque ita, ini- quo animo fert, vt nihil fibi cauffx ejfi dicat, cur non d vita potius recedat,qudm vt tfia fiechcula videat. Per confulatum. filcbant enim per ea iurare , qua carifiima haberent. Peierat. per confulatum iura- re intolerabilis arrogantia effit: at in peierando etiam aliud flagitium efi. Fuit autem p. Vatinius confulvna -—cum <j__ Fufio Caleno: valde que errant hoc loco omnes interpretes, qui, qua de Canini] confidatu dictu fimt,ea ad Vatinium ref erunt. fid erroris fui ducem atque au Flerem habent ^Afacrebium, qui, in percenfcndis Ci- ceronis iocis, Vatinium vbique pro Caninio nominat :fi tamen impreffi libri vacant mendo. QS ° dam, st calvo. B. is i nefiioquem modo in corona , Qut 7 cum mirifice Vatiniana isMeut crimina Caluus explicaffit, Admirans aithac,manusqtte tollens, “Di) magni falicippium di fertum. Rifi nefcio quem. Caluus exigua flatura fuit , fid acer & vehemes in dicendo Js in controuerfia quadam, ne propter corporis paruitatem minus confpicuus effit, h z tli IN C A TV LLV M inteUigendum effe. fabulam narrant Apollonius lib.fi- cundo,& Falerius Flaccus libro quarto Argonauticon . meminit & Pindarus FythijS. Quos iun£tos , quo- rum omnium coniunedam celeritatem. Mihi dicaris, mihi dederis. ZHrgilius, — propridmque dicabo . & in tribus verbis praforis,Do,dico,addico:efi enim a dicando,nonddicedo:quodnoslri iurifcon fulti parum intelligere videntur. Queritando, antiquum ver- bum. Plautus zJfyfenachmis, Hodie in Epidamnum venit cum [eruo fito. Hunc quaritatum geminum germanum (itum. Si linguam, fi amores tuos mihi celare perges, priua- bis te gaudiorum tuorum longe maximo firu&u. cre- fcunt enim gaudia , qua cum amicis communicantur « Tibullus tamen. Qui fapit, inquit, in tacito gaudeat ille finu. _ Verbofagauder. contra Tibullus, • -celari vult fisa furta F mus. Vel fi vis. fi vis, inquit, pe r me licet, alios omnes celatos habeas , dum V- nus ego fim tuarum voluptatum confciut. AD CATONEM. 0 REM ridiculam Cato,& iccofiim. T(lde, quidquid amas Cato Catullum. Kes efl ridicula,& nimis iocofa. Deprendi modo pupulum puella Tru[antem:hunc ego, fi placet ‘Diona , r Pro telo rigida mea cecidi. O rem ridiculam.ad quem e Catonibusfcriptum hoc carmen fuerit, fciripojfe nonputo.neque vero magnt in* terefi. hoc modo teneatur ^adeum , quife Frica interfi- cit COMMENTARI VS. i*J cit,ncn pertinere.neqite enim , vt cetera omittam , flt- flncio hac in illius fiuerimtem cadit. Trufantem,/*- culam fuam in puella vaginam intrudere molientem. $- 'iiona? , Ve ner i, aut Veneris matri, J*po telo, flnEle qihddam narrat A ppuleius libro i x. de pi flore, qui puerum firmojum cum vxore deprehenderat. IN MAMVRRIM, ET CAESAREM* PVIchre conuemt improbis cinadis eJMamurra pathii oque, Caf arique » 2fec mirum-.macula pares vtnfque, Urbana altera,& illa Formiana , Imprejfa refident y nec eluentur, zfiforbofi pariter, gemelli vtrique, Vno in ludulo erudituli ambo. hic,qudm ille, magis vorax adulter , •~*VRiuales,fici] & puellularum. Pulchre conuemt improbis cinadis. Pulchre conuenit. C a faris & tJMamurra amici- tiam exagitat^tjjirmans eam non aliunde, quam ex vi tiorum fimilitudine y conglutinatztm . Vrbana alrera, & illa Formiana. firtaJfe,quod Cafarinvrbe,^Ma- murra Furmiis atatie fu a teneritudinem aliena libidi- ni projhtuerit. AD COELIVM DE LESBIA. COELI Lfjba noflra, Lejbia illa y Illa Lejbia y quam Catullus vnam Plus, quamfe y atque juos amauit omnes , Ifuncin quadrini) s, f-r angiportis, Cjlubtt magnanimos “Remi nepotes. Coeli “4 IN C ATV LLV M. Cctli. memori* proditum ab Appuleio e fi, puellam, qu* in amoribus ac deltcqs huic poeta fuit , quamque tpJeLefbiam nominauerit,Clodiam illam, p. Clodij fi. rofen *,fuifje-,cuifud fratre primumdelibata pudui tiS vniuerfit pofteaiuuentutis ‘Tornans. libidini expojrfit projtitit. Eius igitur confitetudine cum M.Cceltus diu, multumque vfus fuerit -,affentior eruditiffimo homini, r UiElorio,qui carmen hoc ad M..(xLium refert. Glubic. ad Veneream turpitudinem potius , quam ad fortuna- rum fiwliat ion em, refirri puto. Magnanimos. e* ce». trario intelligendum. DE K-VFA. BONONIENSIS ‘Tufa 7{ufidum fellat Vxor <iJWeneni,f*pe quam in fepulcretis "Vidiftis,ipfo carpere e rogo cenam , Cumdeuolutum ex igne profiquens panem , A fimirafi tunderetur vfiore. Bononieniis Rufa. Tufhm quandam,vt mendicam , dr vtfillatric em,notat. Ipfo carpere e rogo cenam. epulas in rogum conqcere folebant\locurnque,in quo il- la comburerentur , culinam vocabant . autlor Fefhtt. Extrema autem mendicitatis fignum e I}, quod hic af- fert poeta. dr tale t fi illud Terent q, ' E flamma te cibum petere pojfe arbitror. Se mirafo» ex igne. * N v m teleena m ontibus Libyffmis, Aut Scylla latrans infima inguinum parte. Tam mente dura procreauit,ac tetra, V r fupplicis vocem in nouiffimo cafu Contemptam haberes ; ah nimis firo corde. Numtcleama. ad quem fcnbatur hoc carm en,fe*ti CUM MENTA EIFS. nonpoteft.fed&fragmetum potius ejfe,quam epigram- ma integrum ,exij}tmo. A in nvptias iviiae et • w A N 1 I X. «. iOHIs o Heliconi] 'C ultor, Frania genui. Qui rapis teneram ad virum 'Virginem, o Hymenae Hymen, Hymen o Hyrne nae. Cinge tempora floribus Suaue olentis amaraci. Flammeum cape. latus huc Huc Vtni,mueo gerens Lutum pede foccum: Excitufque hilari die , ‘ISfuptidia concinens V ice carmina tinnula, , ^ m fPcUe humum pedibus,manu Spineam quate tadam. Tfanque Iulia eJWanlio* Qualis Idalium colens Fenit ad 'Phrygium Fenus Iudicem,bona cum bona N ubit alite virgo . Floridis velut enitens oJddyrtus ssfjtaramulis. Quos Hamadryades dea Ludicrum (ibi rofcido 'Lfutriunt humore. Quare age huc aditum ferens Terge linquere Theftna ‘Rupis Aonio Jpecus , Nympha IN C A TVLL Nympha quosfetper irrigat • Frigerans Aganippe ; f^/fc domum dominam voca Coniugis cupidam noui, trientem amore reuinciens. Ut tenax edera hac,& hac *A rborem implicat errans. Vos item Jimul integra Virgines,quibus aduenit Far dies, agite, in modum ‘Dicite a> Hymenae Hymen , Hymen o Hymenaei Vtlubentius audiens , Secitarieradfuum sJMunus, huc aditum fer at , Dux bona Veneris, boni Coniugator amoris. Quis deses magis optimis Expetendus amantibus* Quem colant homines magis Cditunilo Hymenae Hymen, Hyemen o Hymenae. Te fuis tremulus parens Jnuocatttibi virgines Zonula feluunt fenusi Te timcntvcupidanouos Captat aure marites. Tu fero iuueni in manus Floridam ipfe puellulam Clatris 'e gremio feta Dedis ,o Hymenae Hymen, Hymen o Hymenae » CO MM E N TAR IV S. Tjjl potefi fine te Venus, Fama quod bona comprobet, Commodi caperent potefi Te volente. quis huic deo Compar arter aujiti CSjulla quit fine te domus Liberos dare, nec parens Stirpe dicierytt potefi Te vclenteiquis huic deo Compararter au fit? Qua tuis care at j acris , KJon queat dare prafidet Terra finibusyit queat Te volente, quis huic deo Compararter aujiti Claufira pandite ianua , Virgo adefl. viden vt jaces Splendidas quatiunt comas ? Sed moraris Ait dies’. Trodeas noua nupta. Tardat ingenuus pudor, « Quom tamen magis audiens Flet, quod ire necejfe fit. Sed moraris. abit dies, f rode as noua nupta. Flere defineinon tibi uHerculeia periculum efi, iV e qua femina pulchrior Clarum ab Oceano diem Viderit venientem . . Talis in vario filet Diuitis domini hortule u8 w IN CATFLLFM S ta re flos hyacinthinus. Sed morarts.abitdies. ‘Prodeas nona nuptu. Prodeas noua nupta, fi Jam videtur, & audias ‘Pjofira verba.vidtn: faces Aureas quatiunt comas • Prodeas noua nuptu. Non tuus leutsin mala ‘Deditus vir adultera. Probra turpia perfequenS, A' tuis teneris volet Secubare papillis : Lenta quinvelut ajfitas Vitts implicat arbores. Implicabitur in tuum Comple xum.fed abit dies. Prodeas noua nupta. O cubile, quot omina Candido pede le Ululis, Qua tibi veniunt bona. G audeas. fed abit dies. Prodeas noua nupta. Qua tuo veniunt hero. 2 jotle,qua medio die Gaude as jed abit dies. Prodeas noua nupta. Tollite 'o pueri jocer. Flammeum videor videre. jte,conunite in modum , O Hymen Hymenac Hymen COM ME N TARIVS. Hymen o Hymenae. Heu diu taceat procax Eefcennina locutio : nuces pueris neget ‘ Defertum domini audient Concubinus amorem 2 'ia nuces pueris iners Concubinefatis diu Lufifli nucibustlubet Iam feruire Thalajfio. Concubine nuces da. Sordebant tibi villica Concubine hodie, atque heri. 2func tuum cinerarius T indet os. mi fer ah mifir Concubine nuces da. Diceris male te a tuis “ 'Unguentate glabris marite <tsibjtinere: fed abstine. O Hymen Hymenae Hymen, Hymen o Hymenae. Scimus, hac tibi, qua licent Sola cognita : fed marito Ijla non eadem licent. O Hymen Hymenae Hymen, Hymen p Hymenae. JVuptn tu quoque,qua tuus 'Uir petet, caue ne neges , JV e petitum aliunde eat. O Hymen Hymenae Hymen , Hymen o Hymenae. En tibi domus & potens. ,0 IN CATVLLVM Et beata viri tui. Qua tibi , fine,feruiat. O Hymen Hymenae Hymen , Hymen o Hymenae. ffque dum tremulum mouens Cana tempus anilitas Qmnia omnibus annuit. O Hymen Hymenae Hymen , Hymen o Hymenae. 7 ransfer om ine cum bono Limen aureolos pedes, L afilemque fubi forem. O Hymen Hymenae Hymen, Hymen o Hymenae. ssfjptce,vnus vt accubans Vir tuus Tyrio in thoro. Totus immine at tibi. O Hymen Hymenae Hymen, Hymen o Hymenae. Ille non minus, atque tu, Tcftore vritur intimo. Flamma fid penita magis. Hymen o Hymenae Hymen t O Hymen Hymenae. ^ftfitte brachiolum teres Fratextate puellula ; Jam cubile adeat viri. O Hymen Hymenae Hymen, Hymen o Hymenae. Vos vnis finibus bona Cognita bene femina Collocate puellulam. COM ME NTAR irs. O Hymen Hymenae Hymen, Hymen o Hymenae. J <tm licet venias marite ; rxer in thalamo efltibi Ore floridulo nitens, *Alba parthenice velut, Luteumve papauer. H on diu remoratus es. Iam vemsJbona te Venus Iuuerit,quoniam palam Quod cupis ,capis t & bonum Honahfcondis amorem. At marita tuum tamen Celtt es, nihilo minus 'Pulchra restneque te Venus ^Jgligit.fed abit dies. Perge,ne remorare. Ille puluis Erythrei, Stderurnque micantium Subducat numerum prius t Qui veflri numerare vult eJWulta millia lufus. V._ Ludite, -ut lubet,ejr breui Liberos date, non decet Tam vetus flne liberis 2fomenefle,fed indidem Semper ingenerari. Torquatus , volo, paruultu tJMatris e gremio fua Porrigens teneras manus , ‘Dulce rideat ad patrem. Sed micante labello, i * m x*8 ITT CATJTLLV M tentis auribus, cupidiffimet^ expeckire,dum illud quam {i "Venerei conflictus clajficum audiatur, ‘Porro quod, nouos maritus, antique pro,nouus maritus , ditium eji j tam fitijfe deprauandt loci occafionem puto. Qum- quam autem non dubitabam, quin ex collatione, omna mihi lepidior es, t homines ajfenfurt effient-, tamen & vfittt- tnrn leiltone-At illius interpretationem appofui,fi quis forte fic quoque eam tenere mallet. Fero, ardenti , Floridam, d.u[xifuG.v , firma atque atatt integra . Dedis, plus quiddam eft dedere, quam da- re. ‘Damus etiam recepturi : dedimus ea demum, qua volumus ac cipienti propria ac pe r pe tua fieri. Pa rens Stirpe dicier. iurifconfulti enim tradunt , paren- tes nufquam certos effe,nifi in nupti/ s. ts4t Telema- chus ille Homericus ne fic quidem. Parens flirpe. |Jf locutus efi & Zlirgiltus, -pulchra faciat tp prole parentem. Qus tuiscareat facris. qui c alibes fient, eos verifimh ’* le eji minus folicttos efje de repub.quam eos , qui & vxm res,& liberos habent, m quibus quodam modo ipfiperi- clitentur^uorumque omnium falutem in Jdlute publi- ca intelltgant contineri.vnde in multis ciuitatibusref- pub.c a libibus committi non folebat. A pud sJpfaffiliin fes quidem - quorum duitas optime temperata olim fiifi- fe perhibetur, timuchi effe non poterant, nifi qui & vxt- rem haberent , & libtros.fitri pote fi, vt idem ‘Tpmard obferuauerint in qs,quospr&fides inprouincias mitte • rent.*yf tque hac, et fi tantum contectura nituntur, ta- men apitor a, ni fallor, funt ad hunc Locum, quam qua dt pairepatrato,& fecialibus Cjuarinut , & qui eurn ficu- u fsnt attulerunt- Virgo adeft. id efi, mox proditu- ra eft. Ingenuus pudor, nihil efi, quod magis ia- uent 0 COMME NTARirS. tf» uentutem deceat , quam honeflus pudor. itaque & M» Cato dicebat,placere fibi iuuenes,qui erubefcerentjion qui palleficertnf. gr ‘Diogenes verecundum illum rubo rem colorem virtutis ejje dicebat\& ‘Pythias, A riftote- lis filia, interrogata^quifibt color videretur pulcherri- mus, eum rcftondit , qui in ingenuis ex pudore enafce - retur. 'Virgines autem pracipue commendatevnde tam /ape virgineum pudorem, virginalemque verecudiam in fcriptis veterum legimus. Flet, f iere filent virgi- nes, vbi e domo paterna in mariti domum abducuntur-, quod totum lacrjmarum genus fiBum e/fe , Catullus ipfi alio loco diSlurus e fi. Hcrculcia. Herculei) cu- iufilam meminit SaluSHus fecundo hifieriarum , Oc- currere duci,dr proelium accendere^tdeo vti $JMeteU loinfigum, Her cultio in brachium tela venirent, at- que hic videlicet efl,qui Sertorium J 'ecutus,tandem est fus efi d tJll etedo : cuius meminit & Frontinus in firategematis. Sed hac, cum ex Iulia JhmiliaeJJee ,ex Herculeia non poterat. tAn igitur Herculeiam dicit nobilijjima flirpe ortam, & cuius maiores std ipfitm vj - que Herculem gentis primordia referent IV ix credide- rim, plane autem in meo vetere libro legitur omnibus Uteris,^ runculeiafcdtamen ab Arunca oppido , A- runcana potitu diceretur.itaque Vario, va- ri) s floribus pi£lo. Stare, hoc verbo vtitur ,vt viui- dumacvegetumindicetfiorem.ln mala Deditus vir a du 1 zcia..qued nuc, /ludere alicui reijgr alicuirei de- ditum ejjejdicimusjid veteres,fiudere in aliqua re , & in aliqua re deditum e/fe Ruebant. Cato, Poetice artis honosnonerat.fi quisin earefiudebat^tut fifiad conus, uia applicabat,gra{fator vocabatur. Lucretius, Et *4o IN C ATVLLrM Et fimul in pugna fludio quod dedita mens efi» Lenta vitis, fic Uirgilius, Lenta quibus torno facili fuperaddita vitis . Afsitas , prope fit as. O cubile, verborum ordo pau- lo efi perturbatior : quo fkbhim e fi ,vt non nulli locum hunc non c arere vitio fu fficati fint.itn autem digere». dafimt,vt inteUigantur.O cubile, quot bona omnia ve- niunt lellulis candido pede: (pedem autem vocat ,quo fulcitur leSlusyvt fupra, - veteris pedem grabati) gr qua bona omnia veniunt tibuGratulatur autem gr cubili,^r leblulisconfcqs at- que arbitris faturis nuptialium lufuum.Jic ‘Propertius, -otu Leltule delicu s facie beate rneis. Citat fragmentum huic loco fimile Prifcianui ex Atti cida,poeta vetere,in Hymenao . quod tale efi , Felix leEtule talibus Sole amoribus. Conflat autem gr materiam eandem ejfi,dridem car- minis gentuxvt parum abfit,qutn ego hoc qUoque fatui ' li carmen Hjmenaum,non,epithaUmium , infcribin - dum putem. Gaudia^cjus gaudeas. t^hrme-faociVt in illoVirgilq, I -hunc,oro,fine me farere ante farorem. Tollite o pueri faces , defcribit nunc puellam egrtr dientem domo. Ouinque autem facibus vtebantur in nuptfa ; quod is numerus quali fjmbolum quoddam fa nuptiarum,vt qui ex primo impari.gr primo paritttttt quam exmare,gr firnina, conflet. P lura, fi libet , vide apud Plutarchum in problematis. £as qui praftrebant, daduchi a G racis fi Latinis far tajfe olim pueri lautidi , cebantur.id fujpicor ex verficulo Plauti, qui efi in Cu- culione, vbi femus adcltfcenti eunti de nolle ad ami- cam, cereumque manufarenti ita dicit, T 'ste tibi p*# COMMENTARIVS. If+i es lautus fuces cereum. Quin& jufpiuridolimomi - ncfurn habitum fiaffe,creduumque,qui mute empte lu- xiffentfhccm , eos pojlea nihili premam apud eundem poetam Caftna , Oijmpto Chalmo , conferuo ac riuali fuo,ita mtmtans inauutur, ‘Primum omnium huic lucebi nrntt nuptafhcenr. FojUUa vtfemper improbus,mhtlique jis. Flameu m . quo,vt diximus, nupta amiciebatur caput. Neu diu tacear. pueros admonet , -ut de more Fefce- mnos verfus canar, t.fis autem verfibusfurnma verbo- rum licentia & lajciuta fodis, conuicta quadam in fponfos mulariter jpargi j olebant. vndeQ ( iatim poe- ta tum puero concubino tJWanlij petulantius quodam modo infultat-jum anitum ipfum,vt nimis in pue- ros proclinem , notat , tum nuptam admonet , ne fe in re Venerea viro difficilem prabeat , alioqut fore , vt ipfe delicias aliunde petitum eaf.quam totam verift mi- le ejl Fefceninorum verfitum materiam fuiffe . Neu nuces. & maritus ipfe nuces pueris fpargebat,tum ea, quam dtximus,cauffa , tum vt fe puerilia omnia relin- quere oftenderer, (vnde ejl illud ZJirgily, Sparge ma- rite nuces ) & ipfius concubinus, vt ex hoc loco colligitur , indicans p amplius puerile illud paffurum non effe » Thalafsio. hunc muocabant in nuptqs. vide Liuium libro primo , dr Plutarchum problematis. Hicproipfb matrimonio ponitur. Sordebant tibi villicsE. tu, inquit, nuper villicarum dtffuauiari te cupientium ojcula,pro in- nata fbrmojis omnibus fuperbta,refugiebas,& amore do mini ferox , & firma bono: at nunc certe istos animos demit t esuum dr dominus ad nuptias animum adiece- rit/fi tonderi te iufferit-.quod indicio ejl t te ei amplius * 4 £ 1 & C ATV LLT M in delicijsnon firt.Porro comam nutrire olim pueri de* licati filebanu Horatius, 1 Aut teretis pueri, longam renodantis comam . Et tJMartialisjnter cetera,que ad pueri pulchritudi nem faciunt , exifa , vt molles ei colla flage Uent coma . Atque hinc videlicet Synejiusjophijki firipjit cinadot ejfe pueros omnes, api alerent comam . tondebantur au. tem vxores ducet thus dominis '.aut alioqui cum ipfiiam txolejcerent : quodinterdum munus noua ipfa nupta obibant. eJMartidis, 4 Flamea texuntur ftonfadam tada parata efl. Tondebit pueros iam noua nupta tuos. Fere autem coma libamina dicabat alicui deo,vt mul - tiscx tJWartiale & P opinio locis cognofci poteft. Ci- nerarius. ita tonjires vocabant ; quod vnur* de mini - fieri/s eorum ejfet,cdefa£lis in cinere calami&ris ter- rere ac vibrare crinem jeo nomine sAfranius comoe- diam quandam infcrippt faam . Flauius Soppater, « tJAuliebre, inquit, minifterium Cinerarius dicturi nam C ato in originibus , ^JMulieres, inquit , nofira ca- pillum cinere vngitabant , vt rutilus ejjet crinis. Male abftinere te, ita Jdlax ejje ,vt ab itinere non pojps. A tuis glabris , a pueris tuis , quorum gena crurdque tsulla adhuc lanugine violatur- Scimus hxc tibi qu* licent j Sola cognita, occupatio ejt. poterat enim anlius dicere, fe sb omni Venere illicita abftinuif- Je\nequevllamejfe levem,qu<z vetaret , quo minus ipfe arbitrio fao ex pueris fais caperet voluptatem, neque enim veteribus turpe habebatur, primum illum ineun- tis atatis ardorem inferuis libertifve fuis confumere: neque hoc numerabat inter inhonejios amores.Tlautus Curculione, 1 U »43 COMMENTARIIS . Ita tuum conferto amorem femperffit fapts. Ne, id, quod ama, populus Ji fciat-fibi fet probro. & paulo poft. Dum te ab ftineas nupm,vtdua, virgine Ingenua , & pueris liberis , ama quod lubet. atque hoc etiam affirmat < Plutnrchus,vbi cauffias reddit,cur in- genui pueri bullam geffitrent. A t (at ullus, etiam fi hoc, inquit, nondum ducta vxore,ttbt licuiffie nouimus,nunc tamen marito iam eadem amplius non licent. Tem- pus. annota tempus etiam priore numero pro par- te capitis dici, centra quam Sofipater putat. Sic Corni ficiuslib.it 1 1 .ad Herennium.St dubitantiGraicho, quid effiet, neque tamen locum jn quo consliterat,reIin- quenti, percutit tempus. Anilitas, ita Varro Ettda- monibus dixit iuuenilitateJ demque de liberis educan- dis, Velim meherctdes , inquit ipfe, vfit magno puerili- tatis firmulam audire. Omnia omnibus annuit* fic puto melius legi,quam annuat : vr cunque hoc malit Altandus Iucunde autem exprimit naturam fenum-, in quibus caloris naturalis inopia imbecillitatem jmbc ciilit as tremorem efficit,ita vt caput perpetuo motitan tet, omnia omnibus annuere videantur. T ransfer li- men pedes, noue diSlum pro, fer pedet trans Iimen.O- minofum autem putabatur , vel ingrediendo ,vel egre- diendo limen tangere. Ouidius, Omina fient aliquid.modo cum dijcedere vellet. Ad limen digitos confbitit ickt T^ape. ideoque fitmmus poetarum,equum illum fhtalem in li- mine fubfiitiffie dicit, -quater ipfe in limine porta Subslitit.Pracipue autem id in nouis nuptis religioni habebant. Elautus, Senfimfitper attolle limen pedes noua nupta. Luca 144 IN C A TV L LVM Lucanus in fecundo, Tralata vetuit contingere limina planta. Cauffas ex Struio , & * plutarchi problematis require. Aureolos pedes , pulchros. -guQxiv enim vocabant, quidquid pulchrum ejfet. ^At Homerus Tethyn ab argenteis pedibus etfyvfiml^ov nominat. Rafilem, politam, Forem. Plautus zjdfilite, -ecce autem commodum aperitur foris. O tuditis, -cufios in ftre nullus erat. Idem, * Difficilem moto cardine pande forem. Tyrioj purpura 7yrta infirato.lmmwezt tibi, in te, tanquam inprada aliqua fua , defixus , nufquam a te oculos dimoueatyfed vultu ipfi indicet impotens de fide, rium tui. Flama fed penita magis, fignificat eum maiore etiam nupta amore ac defiderie carpi. Peni- tum vocabant veter es, quod intimum ejfet :vnde & pe* rtum > & penates decs dixerunt. Plautus Afinaria , -age quofi hercle vjque ex penitisjkucibus. Idem Perfa,Furtiuam adueckim ex Arabia penitijfi- ww.Mitte brachiolum teres Praetextate puellulae. Feflui,Patrimi & matrimi pratextati tres nubentem deducunt:vnus,quijkcem prafirt e fyinaalba, quiane- £lu nubebant:duo,qui tenent nubentem. Vos vn is fe- nibus. idem FeTtus admonet, pronubas adhiberi fili- tas,qua fimel tantum nupfijfent. Bonae feminae, an- tique, & populariter. Plautus, ‘Bonafiminatffi malus mafculus hic te volunt. Cicero,tuo vxorisbono Jeminojocupletis quidem cer- te. Collocate, collocare proprie dicuntur in leSo pro- nuba nouam nuptam. Alba parthenice, de parthe- nice papauer e vide Plinium. Bona te Venus, in- V ~ COMME NTARI HS. i A grefliu maritus, nihil veritus eorum , qui aderant, ocu- los, vxorem in le£lo collocatam ,ip (is infieSlantibus, prejfule,vt verifimile efl , de ofiulatus fuerat: ob quod, tam lepidum fhUum, poeta et propitiam Venerem pre catur. Quod cupis, capis. Taronomafia. At ma- rita. videtur nuptam admonere,vt occulat ardorem amoris fui jacet pulcher omnino coniugalis ille amor, honeftusque (it. neque fane video,quis alius fenfus ex his verbis elici queat: fed profe£lo,ne quid diftmulem, totus hic locus mihi valde fufpetlus efl. Abit dies. diem dicit pro tempore,iam enim nox erat. Perge,ne remorare, hac adjponfum potius, quam ad flonfam, dici videntur. Ille puluis Erythrei. puluis .antiquus genitiuus eft.in,Erythrei,autem detrita efl vna e diph- thongo liter a, metri caujfa. ftc fupra ‘Bioneum dixit pro Bionao. Qui huncverfum ita legebant, Jlie pultseris Erythrai, miror,vbi habuerunt aures. Torquatus volo paruulus. tale efl illud, •fi quis mihi paruiilus aula Luderet e ne as, qui te tantum ore referret . volo autem hic valet j>pto,& cupio :vt cum Cicero di* cit.volo tibi deos hanc rem fortunare ivolo tibi hanc rem feliciter eueniretde qua huius verbi notione feri- pfimus pridem in Andriam. Efi autem hicv^e-nSva- ot( infantuli longe fuauifima. Similis patri. Hora- tius, Laudantur fimili prole puerpera. Hefiedus inter ceteras ferrei faculi calamitates eam T°udo in ^eris parentum fimi- Oi/Ji 'a-ecriif ora.1 disrtr efscfios,>sd?Ti vctidtt. et fi illud, bpoiios, fcio aliter quoque exponi poflejdemq, fitnllifsimus poeta, quo loco percenfet eas commodita- K Ufi IN C A TPL L VM tes,quibusdij cumulant homines iuflos,ait eorum m res fi milia parentibus pignora parere, T nomen •ytwauxtc ioixorot rtuvcc yovifioi* Telemacho, VlyJJisfilto ex ‘Penelopa. Pcnelopso. Penelopen ex Homeri prodic atione omnes ita capum fuijje credunt , vt eius nomen ,non mulieris iam ,fii pene ipfius pudicitia nomen putetur, funt tamen, qui eam impudicijfimam fuijfe tradant /procisque ordine omnibus fectjje copiam fui: quod & Homerum fubin- dicajfe aiunt, cum eam tendendo arcu vires eorum tentajfe narrat, ita quidem arcum illum intellexit , quicunque auffcr ejl longe vrb ani ffimi hac de re ept- grammatisfluod inter lufits Priapeios legitur* Inter-’ pres Theocriti alicubi ajferit,Pana filtum ejfe Pene- lopes ex omnibus procis, vnde & nomen illud inuene- rit,qmd videlicet ex permiro eorum omnium femine concretus foret. libi autem narrat, quod etiam tur- pius efl, sjddercurium conuertijfe fe in formam hirci: j cuius libidine incenfam Penelopen cum eo commifcuif fe corpus, coque fatu editum Pana. Sed Catullus eam, quainplures probatur, fententiam infequitur. Clau* dite oftia virgines, ita fere concluditur Helena epithalamium d Theocrito, Xxtfoic, u, vv[a$a,%ciifeic evrrtySepe yd/xCpe. AsCTS) [PfyJ IctU , Xpd XiSpOTfO$C( it[JL[JAV ~£vntx.vlny *yVp<5 «Ti btd > suorpic irov epx&etf A^AstXasi', upovifac ,£eve £$6llev ohfiev, O.C s| tim-aTptPxv «? CJTrcnpdas ns-dhsv tSdn* E otlrr I? x/Xx/snv $ipvov nrviof}tt, K di sobboy. Munere afsiduo, afsiduo Vtnerit vfu. C AA * 4 ? COM ME NTARirS CARMEN NVPTIALE. VESPER ode fi iuuenes,confurgtte,vefi)er Olympo Expeciata diu vix tandem lumina tollit. > Surgere iam tempus, iam pingues linquer/menfas * Iam veniet virgo,iatn dicetur Hymen aut. Hymen o Hymenae Hymen ades o Hymenae. Cernitis innupta iuueneii confurgite contra. T^imirum athereos ofiendit nocitfer ignes. S tc certe, videri vt perniciter extlusre ? 2\gon temere exiluere. canent fjuos vincere par efi, Hymen 'o Hymenae Hymen ades o Hymenae. dV on facilis nobis.aqnales.palma parata efi. trite, innupta Jecum vt meditata requirant. Nofrufira meditantur, halet memorabile quod (it. 2yVc mirum dota penitus qua mente laborant. Ifgs alio mentes,alio diuijimus aures: lure igitur vincemur, amat vicloria curam. Quare nunc animos faltem committite vefiros, Dicere iam incipient, iam refrondere decebit . Hymen o Hymenae Hymen adeso Hymenae. Htjpere,qiti c alo fertur crudelior ignis ? Qta natam pojfs complexu auellere matris. Complexu matris retinentem auellere natam. Et tuueni ardenti cafiam donare pue llami Quid faciunt hofics capta crudelius vrbei Hymen o Hymenae Hymen adeso Hymenae. Hejpere,qui calo lucet iucundior ignis ? J Quidcftonfa tua firmis connubiaflamma. Quod pepigere * vtri,pepigeruntante parentes, 2^ec tunxere prius, quam fetuus extulit ardor. Quid datur ddiuis felici optatius herai Hymen o Hymenae Hymen adesis Hymenae. K * %50 IN CATFLLVM tumidum hunc & inflatum Horatiani interpretes poe- tamfitijji aiuntyqui bellum Thebanum fcribere ingref- Jiu , ante quam Tuebas duces perduxiflet , vigintiqua - tuor volumina conjecerit* AD CALVVM DE QJ r X N T I L I A* s i quidquam mutis gratum, acceptumve J epuleris Accidere d noflro Calue dolore petefi. Quam deflderio veteres rencuamm amer es. Atque olir/i mijfas flemus amicitias^ Certe non tanto mors immatura dolori efl Quintilia,quantum gaudet amore tuo. Si cjmdquam. commendat Calui officium pietatem tfe in deploranda puella Quintilia , quam viuam adama uereatprs.fr opera morte ; ahquefl quis in vmbris, eo- rum, qua hic geruntur, permanet fenjies, non tam dole- reipfam^juod ante diem extinebi flaerit, quam gaudere eo amoris tesltmonio,quod ediderit Caluus Jiacipfa de re ‘Propertius, Hoc etiam dcili confljfaejl pagina Calui, Cum caneret mifera Jimera Quintilia. mutis fepulcris. fepulcrorum nemine, eos ipfis, qui e vita e xce flerunt, tntelligit z dia eouazdkp^iiv- CTll ut os au tem vocat , quod antiqui file mos pro mortuis etiam di- xere.vnde & regna file ntia , tnfiros,& fliicernium,ce- namrfttt [dentibus poneretur. fle infla, £t mutum ne quidquam alloquerer cinerem. Propertius, Sedfruftra mutos r euoe ab is Cynthia manes. in aem i i i v m. NON, ita me dy ament,quidquam refirreputnui. Virum ne ss,an culum olfltcerem tALmilw. COMME 2ST T A R 1FS. 2\£j/ imnwnditu hoc-,nihil efi immundius illo: Verum etiam culus mundior, & melior. Tfam fine dentibus eft-, hoc demes fcfquipcdsdes , (fingiuas vero Ploxemi habet veteris. ‘Protere a riilum,qualem defiffus in aflu eJWeientis mula cunnus habere filet. Hic futuit multas, & fi facit effe venufltsm , E t nonpiftrino traditur astque a fi no ? Quem fi qua attingit, non illam poffe putemus tAigroti culum lingere carnificis > Non >ita medii ament, deformitatem ,graueolen- tidmque oris in zAimelio quodam exagitat , quem ci-s nodis fiiffe quod, ait Parthe nius,vnde id colligat, nefeio. cinadico quidem vultu non fuit. cie gates oportuiffet effe amatores, qui tam pulchellum puerum in delici) s habe- rent. Nondta me dij ament, idem prope principium epigrammatis Gr aci, cuius incertus eftauEior: To <^oLui, a cofwslii raulov &t6<bs ps o-a Vtrumne. ha c vera efi veterum librorum feriptur st. Terentius Adelphis, -di veflram fidem Vtrum ne ffudio id ( ibi habet, an laudi putat Fore, (i perdiderit gnatum? Ploxemi. Tranfpada- num vocabulum erat, eo fignificabant capfam. Porro oportuit ea Isttitudine effe gingiuas,in qutb .fefquipeda- lesdetes infiderent.vtrunq, ridiculi caujfa xm&ehi-Mc ditium. E (Te, videri. Atque afino , ad agendum videlicet afi?tum molarium. / n nonnullis legitur , at- que afenus .quod fi recipiasyxponendum erit,ita vtafi- nus •. vt ipfefcilicet tAmilius in pi Urino Jisbeat afini molaris vicem* ii» IN C A TFL LVM IN VECTI VM. - 1 N ufitn quenquamjici pote, putide Tefli, Id, quod verbo jis dicitur, & futuis. I(k cum lingua, fi vfus veniat tibi ,poffis Culos, & tre fidas lingere cercolipas. Sinos omnino vis omnes perdere Velli, *Dicas. omnino,quod cupis, efficies. In te,fi in quenquam. infulfam VeSlij loquacitatem notat. InteXi in quenquam. quacunque, inquit, in verbojosjktuofque dicuntur, ea in te omnia dici queut Simile fir e orationis genus e [i apud Terentium Heau- tontimorumeno, In me quiduis harum rerum conuenit. Qua dickifunt in fluit um. Ifta cum lingua. panicula, cum in his locutionibus , tacitam quandam fignificanda indignationis vim habet, qua Percipi faci- lius quam exprimi,poteff . Terentius Eunucho, -abi hinc, quo dignus es. Cum donis tuis tam lepidis. Idem Adelphis, -vt te Syre cum tua ‘ ^'fMonft ratione magmu perdat Iuppiter. Si vius veniat tibi, ridicule. qua ff harum quoque re- rum vfus aliquis incidere poffit. Culos , & trepidas 1 1 r rCO 1 i P a s • cercolipas vocat cbfi denas parta viriles ff clo ex cauda & pinguitudine vocabulo. Trepi- das autem dicit, fignificansid, quod Perfiusexpreffit ^riguum inguine vena. Quod autem PoUtianuslegit,crepidascarbatinas,mul tis de cauffis non placer.primum , quia efl contra fidem veterum exemplariumideinde , quid habent commune trepida carbatina cum ea parte corporis , qua paulo ante C0MMEN7AR1VS. 2j} ante nominata, ejhlnfulfim plane ferit ifta coniungc- re. itaque dcffijjimi homines, cum hanc,quam msfiqui- m urfficripturam approbaffent, Olam Dolitianifummo conjenfu,repudiarut.acprster ceteros tAdarullus.qui vt & homo Gracus,& fupra modum Politiani odio im- butus,diflichon fcripfit, quo acerbe atque amarulente ait, D diti anum Veblio pro cercdipts carbatinas dedif- fe,quodfuum jibi munus ab eo proripe nollet. Lingere carbatinas vult Vemon E unomus,ipfi Utpojfit trepidas lingere cercdipas: . Sinos, fi decreuisli,inquit,-nos omnes mifirrimis mo- dis perdere, t a dio que ac mclesliaplane conficere ; nul- lo id modo fitcilius , quam dicendo apud nos ,confiqui petes. ' ' AD I V V E N T t V M. Surripui tibinum ludis ,me dite luuenti Suaitidum dulci dulcius ambrofia. Verum id non impune ftditnajtque amplius horam Suffixum in fumma me memini effie cruce , Dum tibi me purgo juc pojfumfietibtu vilis Tantillum vedtra demere feuitia. Tfam fimul idfitttum e fi, multis dilutu labella Guttis,abflerfifii omnibus articulis: JV e quidquam nofiro contratlum ex ore maneret, V tnquam commifia fiurca Jdliualupa. Dr ster e a infiflo mi ferum me tradere amori Tfort ce/fafH,omntque excruciare modo-. Ut mi, ex ambrofio mutatum, iamfeetiUud Suauiolum tritti trifiius helleboro. Quam quoniam p cenam mi fero proponis amori , Tfunquam iam pofihac bafia fitrripiam. Surri 254 /iV CATVLLVM Surripui: tibi . ita venufium hoc epigramma e fi , vt, ipfa fi velit Ventu* venustius eo efficere quidquam non queat. difficultatis autem nihil omnino habef.quocirca neque nos ineo explicando diutius immorari neceffe e fi. Veftras fWuitiaj, ferocitatis illius, vobis omnibus,qui fir mofi eiiis , innata* Tale eft illud Ouidij, -qua vefira libidoeft. Guttis»abfterfifti. itnefi in veteribus libris, Quod autem hic luuentim ficijfe dicitur % vt, quafi ad delendam bafij notam, os fibi multa aqua prolueret, di- gitifquelpmnibus confricaret ,id puella quadam apud Theocritum facere fe, atque etiam bafium, nolenti fibi d fuero ruJhco imp reffu m,expuere dicit. To 5"0ju a. (aiv at.7ro7rlva> to <$i. Commifts lupa;, perinde ac fi lupa te aliqua recens d coitu,& ex illo ardore libidinis ,Jpumanti adhuc ore, dijfuauiata effet. DE COELI O, ET Q_V I N T I O. Coelius Aufilenum, & Quintius A ufile nam. Flos Veronenfium,depereunt,imenum, i Hicfiatremdlle firerem.boc e fi, quod dicitur, iilud ' Fraternum vere dulce fidalitium. e Cuifkutampotinsi Coeli tibi, nam tu a nobis Ferfteifa exigit hoc vnica amicitia, Cu m ve (ana meas torreret flamma medullas. Sis filix [otli,fi s in amore potens, Ccelius Aufilenum. -Caelium & Quintium fi-atres fuiffe ait ‘Parthenius : male omnincc dmerfis enimfh- milqsfuiffe nomina ipfa indicant. Qu.od dicitur. vul- gare ditium friffe indicat. Cui, vtn. N am tua no- bis. erat & alisttratio » cur Quintio fhuere nonpoffet. amabat enim *pf e e l uce i lie oA ufilenamyeamque , vt ex diti "COMMEN T ARIVS. edijt locis intelligipotefi, etiam data pecunia , ad parte/ fuas perducere moliebatur . INFERIAE AD FRATRIS TVMVL VM. Effultas per gentes, & multa per aquor a vetius, zAduenio has mijer as frater ad infertas-, Uttepoflremo donarem munere atrioris, * Et mutum nequidquam alloquerer cinerem t _ Qtsandequidern fortuna mihttete abfrultt ipfum. Heumifer indigne frater adempte mihi. *2func tamen tnterea,prifco qua more parentum Eradito, funt triiies m tenera ad inferias, tsfccipe fraterno multum manantia fretu, . xltque in perpetuum frater aue,atqus vale .. . Mui cas per gentes, fratris manibus hoc carmine in- ferias (oluit. Inferias autem vocabant' facrificiain eo- rum , qui vita exc efferant , honorem ; in quibus inter- dum non nulla, qua grata ipfis fuijfent , comburere, maciare quoque boTHas,aut etiam captiuos homines jfr- lebant. Aue,atqiie vale- ficapud ZJirgikum ex£- neas-fdlue aternum mihi maxime E alia, ts£ternumque vale. AD CORNELI VM. Si quidquam tacite commiffum efl fido ab amico. Cuius fit penitus nota fides animi, f_JMe vnum ejfe inuenies iMorum ture facratum CornelitCr fhtium me effeputa Harpocratem . Si quidquam, fidem & taciturnitatem (uarn Corne- lio cuidam pollicetur. Illorum iure facrarum , eo- rum quafi (aeramento adatium.fJVietaploora d re mi- litari. Sfi autem hic deexabbabov, quale in ilio Terenti) , In i-je IN C ATr LLV M In i/s foeta hic ncmenprefiteturfuum.Harpocxttcm. fupra diximus. AD SILONEM.. tsfut fides mihi redde decem fifiertia Silo ; ‘Deinde eflo quamuis jauus, & indomitus. Aut fi te nummi delectant, de fine qua fi . Leno ejje, atque idem fauus,& indomitus . Aut fodes. Silo quidam,quantum hinc colligi pote /?, policitus eratpoeta,effetturufe,vt ipfe puella quapiam potiretur,ebque nomine ah eo decem fifiertia, id eft,de- cem nummorum millia acceper at -deinde autem urge- te™ ipfum inftantem%firocker repudiabat, petit igi- tur ab eo poetztsvt vel pecuniam reddat,velfuam illam* fi leno effe vult ^deponat ferocitatem. AD QVSNDAM DE LESBIA* Credis, me potuijje mea male dicere vita , Ambobus mihi qua carior eft oculis ? Non potui-,nec fi pojfem,mm perdite amarem « Sed tu cum caupone omnia monftr a fac is. Credis me potuifre , in his verfibus nihil video , in quo explicando magnopere laborare oporteat. Sed tu cum caupone, indicat hunc , quifquis efi ,fape in caupona ver fari , ac , cum caupone ipfi perpotantem, varios de hoc aut illo firmones cornminifcifilitum fiif- fi, interdum nullo pablo verifimiles , planeque monftre- fis : quale erat hoc , quod Catullum puella , quam plus oculis amabat fuis , male dixijfe fingebat. ‘Porro quem cauponem dicimus , antiqui cuponem voca- bant, a cupa videlicet, quodv as vinarium e fi, quin & mulierem quoque, qua cauponam exerceret,vocant cu- pam: vnde & nomen Virgiliano poemati, quod he- C0MMENTAR1FS. ifr die vulge copa dicitur:cum,cupam dici debere,ex Fla- uio Soflpatro conflet. IN MENTVLAM. CMentula conatur ‘PimpUum fcandere montem'. tJMufx fur cillit prxcipitem etjctunt. Mentula. Formianum illum , quem zJMentulam vocabat, ait ad poetica facultatis laudem contendere , fed reijcid tjhfufis,quafl<f de monte ipfts facro,quem ille confcendere conetur,pr<ecipitem dari. DE PVERO, ET PRAECONE. Cum puero bello praconem qui videt efle. Quid credat, nifl fe vendere difcuperel Cum puero bello, formofum quenaam puerum d praconis confuetudine reuocare cupiens, ait homines , qui tam frequenter eum cumpracone videat, nihil pof» fe aliud cogitnre,qudm velle ipfum pudicitiam fuam ei, qui eam pluris liceatur, addicere, notum enim efl, prxcones vendendis in auHione rebus adhiberi. ADTESBIAM. Si quidquam cupidoque ,optnntique obtigit vnquam I n fler antt, hoc efl gratum animo proprie. • v Quare hoc efl gratum, nobis quoque carius auro , - ; Quod tereflituis Lesbia mi cupido, LQJlituis cupido, atque infleranti ipfa refers te: * o lucem candidiore notet. * Quis me vno vmit feliciori aut magis hac quid * Optandum vita dicere quispoterin Siquidquam. gratulatur flbi de reconciliato Lef- bix ammo-Jdque eo flbi gratius ejfe ait, quo minus flera- ueratfore.nd gr in rebuslxtis,&in triflibus ea nosprx- cipue,qux infler antibus accidunt, mouent. Refers te. hac locutione vjks & Propertius, /jV catfllfm Sic mihi te refer ac leuis,vt non altera nofirt L tmineformcfos intulit ulla pedes. Huius epigrammatis tres pbfiremi ver fu mihi vaU de Jufyeth f Hn t. itu enim varie leguntur, vt appareat eam varietatem non aliunde } quam ex corrigere volen tium temeritate,extitijfe. IN COMINIVM. St,Comini,arhitro populi tua cana fi ne cius S purcata impuris moribus intereat, Tfonequidem dubito, quin primum inimica honoris Lingua exebla auido fit data vulturio , Lffofos oculos voret atro gutture coruus, fnteflina canes,cetera membra lupi. Si Comini. tantum odium populi in Cominium ejje dicit, vt nemo fit, qui non eum a feris difcerpi dila- niarlque cupiat. AD LESBIAM. Iucundum,mea vita, mihi proponis amorem Hunc nofirum inter nos,perpetuitmque fore. Di/ magni facite, vt vere promittere pofiit. Atque id fincere dicat , gr ex animo-, Ft lice at nobis tota perducere vita e Alternum hoc fiwbl a fcedus amicitia. Jucundum. epigramma hoc elegantia multum ha» betfiifficultatis nihil. ad avfiihnam. Auflena,bona femper laudantur: amica Accipiunt pretium,qua facere infiituunt. Tu quod promifli mihi, quod mentita inimica es. Quod nec das,& fers fiepe facis facinus. Autptcere ingenua e fi, aut non promijfe pudica, tfifufilenafuit. fid data corripere Fra» COMMENTAR IVS. zf 9 Eraudando,efficitur plufiquam meretricis auar st. Qua fefe toto corpore profhtuiu A u fi 1 e n a. infeilatur <^A ufilenam,quod cum promi pjfet fe ei pctefiatem fui corporis fhbturam effie, coque nomine pecuniam accepiffet, po(iea tamen eum ludifi- cabatur , neque vnquam volebat in rem prxfentem venire. Bona?, qua neque faciunt copiam fui, neque d quoquam , ea cauffit, pecuniam accipiunt. Amica!. iruipeq. Q_ubd nec das. dare dicuntur muliere s,qu& fe fubsternunt viris, (fraci quoque koc fenfu dicunt 'sraps^f. Ec fer s. munera videlicet, fers autem pro aufers. Ingenu z.eius,que nullo rufii co pudore,a pne- Jlanda,quam femel dederit, fide abfierreatur* AD AVFILJNAM. AVFUen a, viro contentam viuere fblo. Nuptarum vna eft e laudibus eximi) s. Sed cuiuisquamuis potius fuccumbere fasefi. Quam matremfiratres efficere ex patruo. Aatilen^.vnade pracipuis nuptarum laudibus efi\^ ab omni illicita U ener e abfiinere.prx ceteris tamen'' detefianda e fi earum Libido, qua fie non illicitis tantum, verum etiam incefiis coitibus commaculant : quod fa- cere tAuf lenam ait Catullus, qua fe patruo f ubi) cie- bat fuo. Fratres, patruorum enim fiLios , fratres pa- trueles vocamus. Quare fdem aAufilena & filis, & fratres patrueles erant. IN NASONEM. m v z T v s homo es 7fafo, neque tecum multus ha- mo, fed ‘Dcfcendis Tfafojnultus es & pathicus. r z M. antonivs mv- RETVS FR A N C I SC O GONZAGAE, F E R D I- NANDI F. S. D. O N iniuria dubitatum eft a veteribus, Francis ce gon- z a g a, adolcfcens prsftantifsi- me,Tibul!o ne, an Propertio deferendus effet inter latinos poetas elegis fcribends principatus.nam vt infunt in vtroquc permulta, qus eos vulga- rium numero exemptos in edito atque emi- nenti ftatuant locodic propria: qusda^ ex- eant Sc elucent in vtroque virtutes,quibus terque alterius palmam ambigua facere vi- deatur. Summa in Tibullo elocutionis ele- gantia, Sc proprietas : fumma in Propertio eruditionis poeticae copia. & varietasdn il- lo Romana prope omnia, in hoc pleraque tranfmarina. illum, natiua qusdam Sc in- corrupta Romani fermonis integritas , in media vrbe natum Sc altum efle,perfpicue oftendit-.hunc pratter ceteradorma Sc chara a x £ter ipfe dicendi in Gratcorum poetarum {criptis afsiduifsime verfatum efle demon- ftrac. cumcpa fapienafsimis viris traditum fit, duo efle prateipua poetica di&ionis or- namenta, to o-<xcp'tS}H&<, to illo Ti- bullus, hoc Propertius excellere videtur, mollior ille,8c delicatior : neruofior hic,& accuratior.illo magis oblecterejhuc magis, vt opinor , admirere. illum iudices fimpli- cius fcripfifle,quat cogitareuhunc diligen- tius cogitafTe.quid feriberet. in illo plusna- turx,in hoc-plus cura:,atque induftriaefuif- fe perfpicias. Qu«e cum itafe habeant,per- difficile eft,decernere ac conftituere,vter al teri pr*ftet.nam fi prtecipua laus poetarum inimuatiohe conflftit: mihi quidem vide- tur Tibtfllus Varios illos fluftuantis animi ,-notus, quibus amantes agitari folent , me- lius imitatus efle. fin,vtquicq; ad optimum proxime accedit,ita ipfum quoq; optimum judicandum eft:crediderim (ane veterum il lorum Graecorum, ac praecipue Callima- chijPropertium haud paulo fimiliorem fuif fe:qua etiam fiducia i pie fe Romanum Cal- limachum vocare aufus eft. fed bxc vt funt, neque noftrum eft, neque cuiufquam homi- nis pudentis, & confiderati, qua de re vete- *• w I res iIIi,quorum fuit & doftrina maior, & iu- dicium acrius, non liquere pron undarunt, de ea certi quicquam conftitucre,& litem fecundum alterutrum dare. Satius fuerit, vtrunque ftudioie ac diligenter euoluei S hominibus : confero ftudium « on cre ad libros eorum pcrpurgandos,& ad lo- cos fi quos mihi forte intelligere videor, qui non ita fine omnibus peruij,explican- 4 U1 diebus mPro- ffed multo te, mihi crede ,impcnfius colunt, quod eam te viam ingreflum , aut potius in ea iam longe progreflum vident,in qua ii,vt fpes minime dubia eft,perftiteris,non ille apud pofteros tot vi&oriis, tot opimis ipoliis, tot trophsis, quam te filio, cla- rior fit futurus, fed illius quidem res gefls cum aliorum monumentis celebrabuntur, tum prscipue feriptis Antonij PoiTeuini, familiaris tui, eruditifsimi hominis, & ad confcribendam hiftoriam fa&i , tradentur memoris hominum fempiternae : tuas au- tem hoc loco pluribus perfequi noloitum, ne modum epiftols excedam ; tum , quod mihi veniunt in mentem Euripidis ver- fus: Ai vinivoiydf cVyecd-ci Tfdzrop twk % M ittttri tvs (tiwmS)t(tii ctivZ<r’ ccycty. > Id tantum te orabo, vt, cum a philofo- phis ftudiis,in quibus te quotidie Bernar- dinus Tomitanus,fingulare Patauini gym- nafij decus,cxercet,relaxare animum voles, Propcrtians lethoni temporis aliquid tri- buere ne graucris : in qua fi comitem tibi, vt fa&urum auguror , Hippolytum Capi- lupum , Epifcopum Fanenfem des , incre- a 4 dibili & virtute, &do£trina hominem aC fumpieris, habebis, qui tibi pofsicea,qu® a me vel omifla, vel non fatis intel- leQra funt, vnus optime omnium interpretari. Vale. Patauij, Cal. Sext. cia io SEX. PROPERTII ELEGIARVM LIBER i. AD T V L L V M. T N TH I A prima fuis miferum me cepit ocellis. Contuitum nullis ante cupidinibus. Tum mihi conflantis deiecit lumina C-J m-s- g^v^ii fktttSS, £t caput impofitis preffit A mor pedibus , T>onec me docuit cattas odijfe puellas Improbus, & nullo vtuere confilio. Etmihiiam toto fieror hic non deficit anno'. Cum tamen aduerfos cogor habere deos. sJMilanion nullos fugiendo, Tislle, labores Sauitiam dura contudit Iafidos. % Nam modo Tarthenijs amens errabat in antru. Ibat & hir fit as i fle videre feras . Ille etiam, Hylai percuffi ss vulnere rami. Saucius Arcades rupibus ingemuit. Ergo velocem potuit domuijje puellami Tantum in amore preces jfr bene facta valent . In me tardus Amor nonvflas cogitat artes, Tfec meminit notas, vtpritts,ire vias. tAt vos,dedu£ta quibus eft fallacia Luna, Et labor in magicis ficrapiare ficis. En agedum domina mentem conuertite nofkra, « 5 ior» <p K O P E R. Ei Jacite iUa meo palleat ore magis. Tunc ego crediderim vobis fiderat am nes Tojfe Cytainis ducere carminibus. Et vos,qui fero lapfism reuocatis amici, Quarite non Jani peftoris auxilia. Fortiter &Jerrum,fauos patiemur & ignes-. S it modolibertas,qua velit ira loqui. Ferte per extremas gentes^r ferte per vndas, Qua non vlla meum Jeminanorititer. Vos remanete, quibtts Jhcili deus annuit aure \ Sitis & intuto Jemper amore pares. In me nojlra Ventes noti es exercet amaras. Et nullo vacuus tempore dejit amor. Hoc moneo vitate malumfita quenque moretur Curajteque ajfueto mutet amore locum. Quod fi quis monitis tardas aduerterit aures. Heu referet quanto verba dolore mea. AD CYNTHIAM. Vidiuuat ornato procedere,vtta,capillo, {'^-t tenues Coa veife monere Jinusi tsffutquid Oronte a crt nes perfundere myrrhoi Teque peregrinis vendere muneribus ? Hfaturatfe decus mercato perdere cultu, Tfecfinere in proprqs m embra nitere bonis } C rede mihi,non vlla tua medicinafigura e fi. 2<^udus amorfirrma non amat artificem csf spice quos (ummittit humus firmo fi colores. Et veniant edera fponte fua melius, Surgat & in filis firmofius arbutus antris. Efficiat indociles currere lympha vias. Littora natiuispcducentpich lapillis. Et volucres nulla dulcius arte canunt. Non liber /. Non fic Leucippi* J itccendit Caftora * Phoebe , ‘Pollucem cultu non Elatra foror. lZ^onIda,& cupido quondam difcordia ‘Phoebo Eueni patrjs filia litt oribus. 2 \^e C Phrygium fitlfi traxit candore maritum .Auecm externis Hippodamia rotis . Sed facies aderat nullis obnoxia gemmis. Qualis Apelleis efi color in tabulis. Non illis ftudium vulgo conquirere amantes. Illis ampla fitis firma pudicitia. Non ego nunc vereor, ne fim tibi vilior iliis. Uni fi qua placet, culta puella fit efi. crtim Phoebus fita carmina donet, libens Calliopea lyram , eundis gratiaverbis, ' sJMinerua probat. " ia vita, luxuria. P> icitur, &(ine me dulcia regna negat. IUa vel angufio me cum requiefcere lefto. Et quacunque modo maluit ejfe mea: 1 Qujim fibi dotata regnumvetusHippodamia, Et quas Elis opes ante pararat equis. Quamuis magna, daret /quamuis maiora daturus, 2^an tamen illa meos jugit auara finus. Hanc ego non aurojion Ind is fie&ere conchis. Sed potui blandi carminis ebfcquio. r Sunt igitur M ufe,neque amanti tardus Apollo, - Queisegofietusamo, Cynthia rara mea efi, fPjunc mihi Jumma licet contingere jidera plantis; Siue dies, feu nox venerit, illa mea efi: Nec mihi riualis certos fubducet amores. ISI a meamnorit gloria canitiem. AD PONTICVM SVVM. D icebam tibi venturos irrifir amores. Nec tibi jserpetuolibera verba fere , Ecce iac esjuppl exque vertis ad tura puella, E$ *bi nunc quassis imperat empta modo. N onrne Chaonia vincant in amore columba D icere /quos iuuenes quatj puella domet. Me dolor s&lacryma merito ficere peritum. Atque vtinampofita dicar amore rudis. Quid tibi nunc mifero prodefigraue dicere carmen! eAut A mphionia meeniafiere lyrai 'Plus in amore valet Mimnermi verfiu Homero, Carmina manfuetus lenta quarit Amor, f quafojtr tri/les ifios depone libellos. Et cane quod quauis nojfe puella velif. ~ Quid fi non ejjrt facilis tibi copiae nunc tu Njc L I 73 E R J. 2 ^ tc dum etiam palles,vero nec tangeris igni . H ec eft venturi prima f anilla mali. Tunc magi* ^Armenias cupies accedere tigres. Et magis inferna vincula ncjfe rota, Quam pueritoties arcum fentire medullis, E t nihil irata poffe negare tu*. Tfullus amor cuiquam faciles ita prabuit alas, Fi non alterna prejferit iUe manu, N ec te decipiat, quod jit fatis illa parata. -A crius illa fitbit Pontice, fi qua tua efl. Quippe vbi non liceat vacuos feducere ocellos , IV tc vigilare alio nomine cedat &A mor. Qui non ante patet, donec manus attigit offa. Quifquis esatffiduas aufitge blanditias. Illisis’ filices,&-pojJunt cedere quercus. Nedum tupefsisjpirittuijle leuis. Quare, fi pudor eft,quampr imum errata fatere. TDicere quopereas,fiepe in amore iuuat. - A D G A L L V M. - O Ivcvnda quies, primo cum tefiis am&H Affueram vejlrisconfcius in lacrymi/t * O nollem meminijfe mihi iucunda voluptas , O quoties votis illa vocanda meis, ' Cum te complexa morientem Galle puella. Didimus in longam ducere verba moram. Quamuis labentes premeret mihi fiomnus ocellos. Et medias caelo luna ruberet equis. Non tamen d vefiro potui fecedere lufu: Tantusin alternis vocibus ardor erat. Sed quoniam non a veritus concredere nobis: Accipe commijfi* munera latiti*. Tfonfolum veftrqs didici reticere dolores. b 2. io 7 ' R O P E R- Eft quiddam in nebis maius amice fide. Tofum ego dinijos iterum ceniungere amantes. Et domina tardas pofium aperire fores, Etpeffum alterius curas fanare recentes , ‘Z^ecleuistn verbis eft medicina meis. Cynthia me docuit femper, quacunque petenda, Quacf canendaforent. non nihil egit amor. Tu cane ne trisli cupias pugnare puella, l^e ve Jupcrba loqui,neve tacere diu , Neu fi quid petiyt, ingrata fronte negaris , N eu tibi pro verno verba benigna cadant * Jrntata venit quando contemnitur illa, T^ec meminit inflas pom re lafit minas. u4t quo fis humilis magis ^3“ fubiedtus amori , Hoc magis efretdoikpe fluore bono. Js poterit felix vna remanere puella. Qui nunquam vacuo pcciore liber erit. AD CYNTHIAM. E C CJ.V £ D te medijS cejfantcm Cynthia Taijs, Qud tacet herculets femita littoribus. Ei Thefrroti mirantem fitbdim regno Troxima <JMtfems aquora nobilibus, NPjftn curafubit memores abducere nodlesl Ecquis in extremo reflat amore locuei ainte nefeio quis fimulatcs ignibus hoflis Sufiulit 'e noflrts Cynthi a carminibus} _/3tque vtinam mage terentis confifa minutis Taruula Lucrina cymba moretur aqua: ut tene at claufam tenui nat: tantis m vnda tSflterna fdcilts cedere lympha manu. Qua m vacet alterius blandos audire fitjurros tJMollitcr in tacito littore compofitam. nfi LITER i. xv Vt filet amoto labi cuftode puella ‘Perfida communes nec meminiffi deos. N on quia perfiecbt non es mihi cognita fama. Sed quod in hac omnis parte timetur amor. Ignofies igitur, fi quid tibi trifie libelli . Attulerint nofbri-.culpa timoris erit, osin mihi fit maior cara cufiodiamatris, Aut fine te vita cura (it vlla meal Tu mihi fola domus, tu Cynthia ! ola parentes. Omnia tu noftra tempora latitia. Seu triflis veniamfteu contra latus amicis\ Quidquid ero fiicam, Cynthia cauffafidt. Tu modo quamprimum corruptas de [ere Taias. zJMultis ifta dabunt Ut tora dijfidium, Littora qua fuerant caflis inimica puellis. Ah pereant Tata crimen amoris aqua. Conqueritur poeta.propter Balanum ftctfliim Cyn- thiam ab amore fuo abalienatam efTe. v i d mihi defidia non cejfas fingere crfp^n. Quod faciat nobis confcia Roma morami Tam m ulta illa meo diuifa efi millia le£lo. Quantum Hypanis Teneto diffidet Eridano. Nec mihi confiet os amplexu nutrit amores Cynthia jtec noftra dulcis in aure finat. Olim gratus eram, non illo tempore cuiquam Conti git, -ut fimilipoffit amare fide. Inuidia fuimus asum me deus obruittan qua Lecki Prometheis diuidit herba iugisl Non fim ego qui fiter am. mutat via longa puellas. Quantus in exiguo tempore fugit amor. Tfunc primum longas filus cognofiere nolles Cogar, & ipfi meis auribus effe granis. b 3 2 j <P R O ? E R. Felix qui -potuit prafenti flere puella. Non nihil ajperfis gaudet amor lacrymis. <yfut fi defpeEtus potuit mutare calores. Sunt quoque translato gaudia feruitio. A4t neque amare aliam, neque ah hac dtflcedere fas e fi. Cynthia prima fitit, Cynthia finis erit. AD G ALLVM. T v, quod fiepe files s nofiro lambere cajis (falle, quod, abrepto filus amore vacem, osdt non ipfi tuas imitabor perfide voces. Fallere te nunquam Cjalle puella velit. Dum tibi deceptis augetur fuma puellis , Certus & in nullo qti aris amore moram , Perditus in quadam tardis paUefcere curis Jncipts,Cr prime lapfus adire gradu. Hac erit illarum contempti poena doloris: Adultarum mifcras extget vna vices: Hac tibi vulgafesiflcscompefiet amores: ‘Zjefc t '-ua qitarendo femper amicus eris. H*c ego non rumore malo, non augure doElus: Vidi ego. me quoje te fle negare potest Vidi ego te toto vinclum langue jcer e collo, Etflereiniellis (falle diu mortibus. Et cttpere optatis animam deponere verbis , Et qua deinde meus calat amice pudor. 2jon ego complexus potui diducere vcftros ., Fantus erat demens inter vtrof que juror. Nonfic esFmonio Salmonida rnifbus Enipeo Fanarius facili prejfit amore deus. Neejic cale/lem flagrans amor Herculis Heben Senflt inOetaisgaudtaprimaiuois. Vna dies omnes potuit procurrere amantes, Fjam LIBER L Nam tibi non tepida) [abdidit illa fhcet. < L[ec tibi prateritospajfa efi [accedere fafius. Nec [net abduci, te tutu ardor aget. T[ec mirum cum fit Ione digna^r proxima Leda , Et Leda partu,gratior vna tribus. Illa fit Inachijt & blandior heroinis. Illa fiti) verbis cogat amare Iouem. Tu vero quoniam Jemel es periturus amore , 'Urere, non alio lumine dignus eras. Qua tibi fitftlixtquoniam nonus incidit error , Et quodcunque vola, vna fit ifia tibi. AD TVLLVM. T V licet abieSltu Tiberina molliter vnda Lesbia Mentoreo vina bibas opere. Et modo tam celeresmireriscurrere lintres. Et medo tam tardae finibus ire rates. Et nemus omne [at as intendat vertice filua/, Frgetur quantis Caucafiss arboribus. Non tamen ifia meo valeant contendere amoib . 2[efiit amor magnis cedere diuitqs. Tfamfiiue optatam me cum trahit illa quietem, S eu facili totum ducit amore diem: Tunc mihi Tatdoli veniunt fitb tecta liquores. Et legitur rubris gemma fisb aquortbus: Tum mihi ceffuros Jpondent mea gaudia reges: Qua maneant alum me fata perire volent. T^am quisdiuitifS aduerfo gaudet amore? Nulla mihi trifti pramiafunt Venere. Illa pote fi magnas heroum infringere vires. Illa etiam duris mentibus effe dolor: Illa neque es4 robium metuit tranfiendere limen. Nec timet oHrino Tulle [ubire toro, b 4 r4 ‘PROFER. Etmifi rumtoto tuuentm verfare cubili. Quid, releuant varici ferica textilibus*. Qu/t mihi dum placatu aderiunon vlla verebor Regna,nec tfflcinoi munera de Sf icere. AD CYNTHIAM. S ae pe ego multa tue lenitatis domna timebam* Hac tamenexcepta Cynthia perfidia. Affice me quanto raptat fortuna periclo. Tu tamenin nofiro lenta timore venis. Et potes externos manibus componere crines. Et longafaciem quarere de fidi a. Nec minus Eois pedlm variare lapidis, Vt formofitnouo qua parat ire viro. At non fic Ithaci digrejju mota Calypfo i ‘Defertis olimfleuer at aquor ibus . Multos illa dies incomptis mafia capidis Sederat iniufto multa locuta falot Et quamuis nunquam , pofihac vi fur a, delebat Idqg*-mcn longa confcia latitia. zAlpnefiboea fuosvltn cfi pro contage fratres. Sanguinis & cari vincula rupit amor. Nfec fic tyfifoniden rapientibus anxia ventis Hypfipyle vacuo confiitit in thalamo. Hypfipyle nullos pofi illos fenfit amores, T t fenei tAZmonie tabuit hofpitio. Coniugis Euadne miferos elata per ignes. Occidit eArgiua fima pudicitia. Quarum nuda tuos potuit conuertere mores. Tu quoque vtifieres nobilis hifieria. Defineiamreuoeare tuis pereuria verbis Cynthia,(-~ oblitos parce mouere deos. Audax ah nimium nofiro ioltturapericlo. Si quid LIBES, r. Si quid forte tibi durius incident a ^jMulta prius vaflo labentur flumina ponto. Annus & inuerfas duxerit ante vices , Quam tua fitb nojlro mutetur fetiore cura. Sis quacunque voles,non altcna tztmcrr. Quamve mihi viles itii videantur ocelli, ‘Per quos /ape mihi creditaperfldia efl. Hos tu iurabasfequid mentita fui/fes, Vt ubi fitppofitis exciderent manibus. Et contra magnum potes hos attollere felem? 7fec tremis admiffa confota nequitia? Quis te cogebat multos pallere colores. Et fletum inuitis ducere luminibus? Queisego nunc pereo, fimiles moniturus amantes. O nullis tutum credere blanditas. VERBA IANVAE con QJ/- e r e n t rs. a Ha fueram magnis olim potefktia triumphis I antea Torpet a nota pudicitia. Cuius inaurati celebrarunt limina currus. Captorum lacrymis humidafupplicibus-, Tfunc ego notiurnis potorum fitucia rixis , Pulfdta indignis fepe queror manibus. Et mihi non defunt turpes pendere corolla, Semper & exclufls ligna tacere fete esi 2 fec peffum infhmts domina defendere noti es ‘Pfobilis obfccenis tradita carminibus. Nec tamen illa fua reuocatur parcere fumee Turpior, & fecli viuere luxuria. Has inter grauibus 'cogor deflere querelis Supplicis a longis triftiorexcubifS. Ille mecsnunquampatiturrequiefcerepofles eA rguta referens carmina blanditia. b 9 *$ r. ze? PROPE R * \ . Janua vel dominapemtus crudelior ipfi. Quid mihi tum duris claujd taces firibttsi Cur nunquam rejeratameos admittis amores, 2fjfcia firtiuas reddere mota preces? T^uSa ne finis erit ncflro conceffa dolorii Triflis & in tepido limine fimnus erit l oJWe media noEiesjne fidera plena tacentem » Frigidaque Eoo me dolet aura gelu. Tu fila Immanes nunquam mifiratn dolores , ‘Refpondes tacitis mutua cardinibus . O vtinam traiecba caua mea vocula rima, ‘Percuffas domina vertat in auriculas. Sit licet er fixo patientier illa Sicano, Sit licet & ferro durior, & chalybe'. Tfon tamen illa (ites poterit compefcere ocellos, S urget & inuitis Jpiritus in Lacrymis. Tfunc tacet alterius filici nixa lacerto, u4 1 me a notturno verba cadunt Zephyro. Sed t'*dola mei tu maxima cauffa doleris ... Utila meis mtneptam iamta muneribus. Te nonvda mealafit petulantia lingua. Qua filet irato dicere tuta loco , Ut metam longa raucum patiare querela, Solicitas trinio peruigUare moras. o^4t tibifape nouo deduxi carmina verfie, -Ofiulaque imprejjis nixa dedi gradibtss. nte tuos quoties verti me perfida polies, ‘Debitdque occultis vota tuli manibus ; Hac ille fi quamifiri nouiTtis amantes. Et matutinis obftrepit alitibus. Sic ego nunc domina vitqs.Qr fitnper amomis Fletibus aterna differor inuidia. z 7 I / 'S E & I. AO C VN THIAM DE MARIS TEMPESTATE. E T merito,quoniam potui figijfe puellam, Tfunc ego defert ai alloquor Halcyonas. Tfec mthi Cajfiope (olito vifisra carinam, Omnidque ingrato Uttore vota cadunt. Quin etiam abfientiprofitnt tibi Cynthiaventi. jffpice quam fanat increpat aura minas. Tfulla ne placata venietfirtuna procella ? Haccine partta meum fintts arena teget ? Tu tamen in melius fanas comterte querelas , Sattibifit pcena nox,& iniqua vada, ssfnpoteris ficcis mea fit ta reponere eccllisl Ofidque nulla tuonofira tenere finui *Ah pereat,quicunque rates,& velaparauit T J rim tu,& i nuito gurgite ficit iter. Tfonne fi.it melius domina peruincere mores , (Qupmuis dura, tamen rara puella fitit ) Quam fic ignotis circundata littora fluis Cernere, ep optatos quarere Tyndarias? Illic fi qua meum fepelijfentfittn dolorem , 'Ultimus & pofito flaret amore lapis. Illa meo cares donaffet finere crines nJMolliter, & tenera poneret ojfa rofit. Illa meum extremo clamaffet puluere nomen. Ut mihi non vllo pondere terra fir et. vos aquor ea fdrmofi 'Doride nata Candida felici filuite vela noto. Si quando vcflraslabens amor attigit vndas, •JWanfuctis ficto parcite littoribus. Solus lamentatur dcfaftu Cynthiae. ac leuitate. ex£ C arte de ferta loca,rp taciturna querenti. Et •p R O P E R. Sime mini, filet illa leues culpare puellae. Et totam ex Helena non probat Jliada. Seu mihi fint tangenda nouerca poculaPhadra, Pocula priuigno non nocitura fuo-. Seu mibiCircaopereundum e fi gramine, (tue Colchis Colchiacis vrat ahena focis •, Vnameos quoniam pradata eft fac mina finfus. Ex hac ducentur fenera nofira domo. Omnes humanos fanat medicina dolores. Solus amor morbi non amat artificem. Tarda ‘Philo&etafanauit crura e ptfachaon , ‘Phoenicis Chiron Ittmsna Phtllyrides: Et deus extinfhsm Creffis Epidaurius herbis Re ilituit patrip ndrogeona ficis: JMyftu & %/Emonia maenis, qua cusfidevulntu Senferatjoac ipfit cujpidefinfit opem. Hoc fi quisvitium poterit mihi demere, filus Tantalea poterit tradere poma manu , ‘Doliaayirgineisidem ille repleuerit trrnis, e tenera ajfidua collagrauenturaqua ; idem Caucafia filuet de rupe Promethei ‘Brachia,cr a mediopeblare pellet auem. Quandocunque igitur vitam me a fata repofcent , £t breue in exiguo marmore nomen ero j tJMacenas nofira fies imtidtofa iuuenta. Et vite^jr morti gloria iuftamea. Si te forte mea ducet via proxima bufio, Ejfeda calatis fifte ‘Britannaiugis , Talidque illacrymans mutciace verba fusilia. Huic mi fero fatum dura puella fiat. Cynthiae pvuus iavdbi. uber tramjfr vacuo meditabar viuere lefto, - ~ _ ^ LITER II. tA t me compofita pace flefillit Amor. Cur hac in terris faciet humana moraturi luppiter ignofco priHina fierta tua. Fulua coma cft, longa (fl manus: er maxima toto Corporetur incedit veLloue digna feror. Aut cum Dulichias ‘Pallas patiatur ad aras, Cj orgonis anguifera pe Eius operta comis. Qualis & Iflchomache Lapithe genus Heroine Centauris medio grata rapina mere. IU er cur ioque Sais fertur Teb eidos vndis ZJirgineum primo compcfuijfe latus. Cedite iam diwt,quas pajtor viderat olit» Ideis tunicam ponere verticibus. Hanc vtinam faciem nolit mutare fenettut, EtfeCumaa feculavatis aget. ABVEiSVM SE; v i nullum tibi dicebas iam pcjfe nocere, Hepsli,cecidit Jpiritus ille tutu. Vix vnumpotesinfelixrequiefeere menfem » Et turpis de te iam liber alter erit. Qujtrebam,ficcafi pcfltt pifeis arena, 2^ec felit tu ponto viueretoruus aperi eAut ego p poffem fludijs vigilare feueris. ‘Dijfertulyiunquam tollatur vUtu amor. Nec metam flacies,quam uis pt candida,cepit, Lilia nondomina pntmagis alba mea. Et Mstotica nix nimio p certet Ibero, Vtif roft puro la&c natant filia, Iflec de more comaperleuia colla fluentes , Non oculi geminapdera nepra, Joces, Nec fi qua *A rabio lucet bombyce puella. Non Jum de nihilo blandus amator ego; 3<P ~T R O P E R. Quantum , quodpofttofbrm ofle fidtat 1 accho. Egit vt euantes dux ^Ariadna chorer. Et quantum tAEoliocum tentat c arrnina plebtr». Par esigampfta ludere doSa Ijr a. Et fita cum antiqua committit firipta C orinna, Carmindque Erinnes non putat aqua jute, Num tibi nafeenti primis mea vita diebus Aridus argutum fiemuitomen &Amor\ Hac tibi contulerunt calefiia munera diui: J Romana accumbes prima puella loui: JSlecflemper nobifeum humana cubilia vifes. Pofi Helenam hac terris firma fecunda redit. Hac ego non mirer fi flagret noftra iuuentus. Tulchrius haefierat T roia perire tibi. Oltm meabar, quod tanti in TergamabeUi E& pa atque A fiacaufa puella fiit: JSi unc Rari tu fapiens,& tu <jMenelaefiaSti> Ru quia pofcebastu quia lentus eras. *J)igna quidem fitcies,pro qua vel obiret <sAchiUes, VelRriamus-Jbdli caujfa probanda fluit. Si quis vult flhma tabulas anteire vetu fias. Hic dominam exemplo ponat in ante meam: Siue illam He fierqs flue illam efiendet Eois , 'Uret & Eoos,vret & Hesferios. His faltem vt tenear iamfimbus^mtmihi fi quis. Acrius vt mmarsvenerit alter amor. Ac veluti primo taurus detrectat aratra. Tofi venit ajflueto mollis ad arua iugtr. Hac tibi ne matrem forte dedtjje putes. Hon non humani fient partus talia dona: Jfta decem menflis non peperere bona. Gloria Remanisvnaestu nata puellis. LIBER II. Sic primo iuuenes trepidant in amore feroces, ^Dehinc domiti pofi hac aqua,& iniqua ferunt. Turpia perpejfus vates efi vincla Melampus, Cognitus Iphicli fubripuijfe boues-. Quem non Ituram agis Reroform ofa coegit Mox A mithaonia nupta futura domo. AD AMANTEM. M vLTA prius domina delicia queraris oportet , Sape roges aliquid, fape repulfiu eas. Et fape immeritos corrumpasdentibus vngues. Et crepitum dubio fufcitet ira pede. N equic quam perfitfd meis 'unguenta capillis Ibatfir expenfo planta merata gradu. Non hic herba valet, non hic noSlisrna Cytais, Ifonper ^Alcdea gramina co£tn manus. Quippe vbi nec caujfasjiec apertos cernimus i£he$ % finde tamen veniant tot mala, caca via efi. Tfon eget hic medicis jion le&is mollibus ager: Huic nullum coli tcmpussfr aura nocet. Ambulat,& fisbtto mirantur funus amici. ' Sic efi incautum quicquid habetur «Amor. Tfam cui non ego JumfhUacipramia vatii Qua mea non decies Jomnia verfat anus i HoSlis fi quis erit nobis ^tmetipfe puellas. Gaudeat in puerof quis amicus erit. Tranquillo tuta defcendisflumine cymba. Quid tibi tam parui litteris vnda noce fi Alter fape vno mutat pracordia verbo. Altera vix ipfb f anguine mollis erit. AD CYNTHIAM. H o c verum efi tota te ferri Cynthia Roma, Et non ignota viuere nequitia. 58 3 > ROTES- Hoc merui jperare 'i dabis mihi perfida poenae* Et nobis Aquilo Cynthia -ventus erit. Imeniam tamen e multis fallacibus vnant , Qua fieri noflro carmine nota velit , H^ec mihi tam duris in fedtet moribus,# te Vellicet, heu fero flebis amata diu. 2func eft ira recenr.nunc efi difeedere tempus. Sidolor ab fuerit, crede redibit amor. Non ita Carpathia variant A quilonibus vnda , Nec dubio nubes vertitur atra Noto, Quam facile irati verbo mutantur amantes. Dum licet, iniuflo fitbtrahe colla iugo. Nec tu non aliquid, fed prima noEte,dolebis. Omne in amore malnmfe patiarejeue efi. ^Attu.per domina Iunonis dulcia tura, “E arce tuis animis, vita, meer e tibi. Non filum taurus ferit vncis cornibus hoflem , Verum etiam inflanti lafa repugnat ouis. Neeffii periurofeindam de corpore vefles: Nec mea praclufas fregerit ira fores-. Nec tibi connexos iratus carpere crines, Njc duris aufimladere pollicibus. ‘Ruiltcus hac aliquis tam turpia proelia quarat, (uiusnon edera circumiere caput. Scribam igitur quod non vnquam tua deleat atas, Cynthiaforma petens, Cynthia verba leuis. Crede mihi,quamuis contemnas murmura fuma, HictibipaUcri Cynthia verfiss erit. A D EANDEM. \ r o N ita complebant Ephyrea Laidos ades, A\ d cuius iacuit (j racia tota fer es-. T trba ejtfenandrea fuerat nec Thaidos olim Tan LITER II. Tantajn qua populus lufitErichtheniuti Nec qua deletas potuit componere Thebae Phryne, tam multis fkcla beata viris. Quin etiam fhlfos fingis tibi f ape propinquor. (Jfcula nec defunt qui tibi ture ferant. fJMc iuuenum fitciespi£ta,me nomina ludunt* fJMe tener in cums,& fine voce puer. fsJWe Udet fi multa tibi dabit ofcula mater, sjMe foror, & cum qua dormit amica fimul. Omnia m e Udent. timidus fum.ignofce timori. Et mifer in tunica fusficorejfe virum. His olim,vt jhma efi,viti)S ad proelia ventum efi: His Troiana vides funera principift. AJpera Centauros eadem dementia iujfit Frangere in aduerfum pocula Pirithoum. Felix Admeti coniux,& le£tus Vlyffis, v -- Et quacunque viri femina limen amat. TempU Pudicitia quid opus ftatuijfe puellis , Sicuiuis nupta quidlibet ejfelicen Qua mantis obfc oenas depinxit prima tabellas , ^ Et pofuit cafta turpia vifa domo, Ida paedorum ingenuos corrupit ocellos, JVequitiaOjfua noluit ejfe rstdes. Ah gemat jn terris ifia qui protulit arte, Iurgia fub tacita condita latitia. Non Otis olim variabant tecta figuris. Cum paries nullo crimine pittus erat. Sed non immerito velasut aranea fanum, * 4 4 o “ER OPE K. Et mala de fertos occupat herba deos. Quos igitur tibi cuftodesrftta limina ponam, Qup nunquam [uprapes inimicus eati Nam nihil inusta trtilts cufiodia prodefii Quam peccare pudet, Cynthia juta fatefi. Vxor me n unquam jtunquam me ducet amicat Semper amica mthi t femper & vxor eris. ad CYNTHIAM. G avisa eft certe fisblatam Cynthia legem'. Qua quondam edtclafcrn tu v ter que diu , N e nos duiideret. quamuis diducere amantes queat inuitos /uppiter ip[e duos. tAt magnus Caftrfed magnus C a far in armis. TdeuiEl a gentes ntl in amore valent. N dm citius paterer caput hoc difcedere collo , Quam pojfem nupta perdere amore faces, esi n ego tranfirem tua limina claufa maritus ‘Refpiciens vdis perdita luminibusl tri h mgp tum quales caneret tibi Cynthia cantus T(f d.funtsla trifiior illa tuba. Viride mihi patrijs natos prabere triumphis i Nullus de nostro [anguine mile serit. Quod (t vera me a comitarem cajira puella, N on mihi [at magnus Caflorisiret equus. Htnc etenim tantum meruit mea gloria nomen. Gloria ad hibernos lata "Boryfthenidas. Tu mihifolaplacecplaceam tibi Cynthia [olus. Hic erit gr patrio [anguine plurii amor. E a D a m i c VM. R I P i T v r nobis iam pridem cara puella. Et tu me lacrymas fundere amice vetasi Tfjll afisnt inimicitiamifi amoris, acerba. Ipfuno 4i LIBER II. Ipfftm me iuguladenior hofiis ero. r PoJj 'um ego in alterius pofitam ffeEktre lacertoi T^ec mea dicetur t qua modo di£ta meaejh Omnia vertuntur^erte vertuntur amores. V inccris,aut vincis f a c in am ore rotaefi. oJMagni fiepe duces, magni cecidere tyranni: Et Theba flcterantadtasjue Troia fiat. nJddunera quanta dedi.vel qualia carminafici: lila tamen nunquam firrea dixit yamo. Ergo iam multos nimium temerarim annes. Improba qui tulerim teque,tudmque domum. Ec quando ire tibi liber fum vifitiian vjque fnnofirumiades verba fitperba caput ? Sic igitur prima moriere a tat e Propertii Sedmarere, interitu gaudeat illa tuo. Exagitet noEiros manes, felietur & vmbrae, I nfiltetque rogis galeet & offa mea. Quid\non Antigonestumulo 'Bceotim Hamorr- Corruit ipfifito fiucius enfie latus* Et fita cum mifira permificuit offa puella , Qua fine Thebanam noluit ire domum? Sed non effugiesmecum morieris, oportet > Hoc eodem firro ffilUtvterque eruor. Quamuis ijktmihi mors efl i nhoneiia fictura^ nJldors inhonejta quidem,tu moriere tamen. Ide etiam abrepta defirtus coniuge Achilles Ceffare in teEiis pertulit arma fita. Viderat ille fiiga tr alios in littore e Achiuos Feruere & HeEtorea Dorica caStra fice. Viderat infirmem multa Datroclon arena EorreEtumj^r fearfas cade tacere comas. e S Omniafirmofim popter Brifiida p affles. Tantus in erepto feuit amore dolor . Atpofiquam fera captiua eft reditnpocna , Fortem illum tAimonijs H edor a traxit equit. Inferior multo cum fim vel Marte, vel armis , ^yiiirum fide me ture triumphat Amor . AD AMICAM DE RIVALI. I Ste quod efi,egofape fitifedfirs & in hora Hoc ipfi eiedo carior alter erit. Penelope poterat his denos filuaper annos Uiuer e, tam multis femina digna procis, Coniugium fhlfe poterat differre Minerua, ‘Zfeedurno filuens texta diurna dolo. 'Vifura & quamuis nunquam feperaret 'Ulyffeem, Illum expeckmdo fh£ta remanfit anus. 2 \£ec non exanimem ampledcns ‘Brifcis Achillem Candida vefina verberat ora manu. Et dominum lauit marens captiua cruentum , jp&ofitum fittHijS in S im oentu vadis* Fr&Auquc comas, & tanti corpus Achillis, 1 sJMaximaque in partta fitfruUt ofid manu. Quando ibi nec Peleus aderat, nec cerula mater , Scyria nec viduo. ^Deidamia vtro. Tunc igitur veris gaudebat (feracia natis. Tunc etiam filix inter & arma pudor, tsit tu non vna potuiFli node vacare Impia,nonvnum fila manere diem. Quin etiam multo duxisti pocula rifit. Forfitan & de me verba fuere mala. Hic etiam petitur, qui tepriusipfi reliquit. T> i faciant ifio capta feuare viro. Hac mihi vota tuam propter fufeepta filutem. Cum liter II. Cum capite hoc Stygfit iam peterentur aqua» Et le&um flentes circttmflaremus amicti Hic vbitum(prodq)pcrflda , quisvefaitl Quid (i longinquos retinerer miles ad Indosl ^~Aut mea fi flaret nani* in Occandi Sed vobis fac ile efi verba, & componere fraudes. Hoc vnum didicit fimina fimper optes. fHon fic incerto mutantur flamine Sjrtes 9 filia hiberno tam tremefacta noto. 4S Hunc quoniam ijbt tibi placuit fintenti*,cedam. Tela precor pueri figite acuta magis. Figite certantes-^itque hanc mihi filuite vitam. Sanguis erit vobis maxima palma meus. Sidcr/tfunt teftes & matutina pruina , Etfartim miferoianua aperta mihi y Te nihil invita nobis acceptius vnquatn. Hunc quoque ertssquamtas fisinimica mth - - * 2^ec domina vllameo ponet veihgia le£lo. ^ Solus ero yqueniam non licet ejje tuum. lAtque vtinamfi firte pios eduximus annos, IUe vir in medio fiat amore lapis. Hon ob regna magis diris cecidere fub armis Thebani media non fine matre duces. Quam mihi fi media liceat pugnare puella: ^JMertem ego non fagam morte fitbire tua . ad m v s a m. I Am tempus luflrareali/s Helicon* choreis. Et campum Hamonioiam dare tempus equo. Isms libet drfirtes memorare ad pr alia turmas ; Et Romana mei dicere cafiraducis. Q^od Lafa foret crines feluere Roma fuos. r jjtc certe merito poterunt laudare minoret. Laferunt nullos pocula noflra deos. Tu modo,dum licet, hunc fruBum ne de fere vita. Omnia (i dederis, ofcula pauca dabis. veluti folia arentes Itquere corollas. Qua pajftm calathis firata natare vider. , Sic nobis.qui nunc magnum Jperamus amantes, Forfitan includet craflina jhta dies. AD CYNTHIAM. P raetor^ Illyricis venit modo Cynthia Maxima prada tibi, maxima cura mihi. N on potuit faxo vitam pofuijfe Cerauno . *yih Tfeptune ,tibi qualia dona darem. Nunc fine me plena fiunt conuiuia menjai Nunc fine me tota ianua no£be patet. Quare, fi fapis, oblatas ne defer e mejfes. Et ftoltdtsm pleno vellere carpe pectes. Tteip^ uvbi confumpto reflabit munere pauper ; < <ffic,alias iterum nauiget IUyrias. Cynthia non fequitur fkfces,nec curat honores. Semper amatorum ponderat illa flnttt. zAttununc noflro Fenus o fuccurre dolori, ‘Rumpat vt ajjiduis membra libidinibus. Ergo muneribus quiuis mercatur amor emi luppiter, indigna merce puella perit. Semper in Oceanum mittit me quarere gem mas, Etiubetex ipfa tollere dona Tyro. Atque vtinam Roma nemo ejfet diues,<jr ipfe Straminea f <>j]et dux habitare cafd. Nunquam venales ejfentad munus amica’, tAtquevna fieret cana puella domo. LIBER ' II. Non quin feptenas miles fetuncta cubaris. Candidatam f at do brachia fiifd viro-, Tfon quia peccaris,tefior te -,fid quia vulgo « ' Formofis lenitae femper amica fuit. ! Barbarus excujfu agitat veJHgia lumbis. Et fubtto felix nuncmea regnatenet. tAffice quid donis Eriphyle tnuenit amaris, Arferit& quantis nupta Creufa malis. Nullam fedabitnofires iniuriafiettu i An dolor hic vitijs nefcit abcjfe fitisi Tot tam abiere dies, cum me nec cura theatri, Tfec tetigit campi jiec mea mufa iuuat. Ah pudeat certe,pudeat:nifi forte, quod aiunt. Turpis amor Jurdis auribus ejfej 'olet. Cerne ducem,modo qui fremi tu compleuit inani tAlttia damnatis aquor a militibus. Hunc infamis amor verfis dare terga carinis lujfit,dr externo quarere in orbe fugam. • Cafaris hac virtus,& gloria Cajans hacejl.^.. Illa,qua vicit, condidtt arma manu. % Sed quaf cunque tibi vcjtes.quefcunque Jmaragdos,- Quosve dedit fiauo lumine chryjblithcs, Hacvideam rapidas in vanumfrrre proctlhu , : / Qua tibi terra velim, qua tibi fiat aqua. Nj n femper placidus periuros ridet amantes Iuppiter,& fur dane gligit aure preces. ‘Vidtjiin toto fonitus percurrere colei Fulmindque athcrea dejiluiffe doma Non hac Pleiades faciunt yteque aquofiss Orion: Tfec fic de nihilo fulminis ira cadit. Teriuras tunc ille filet punire puellas. Deceptus quoniam fleuit& ipfi deus. i di f 1 Quare ne tibi fit tanti Sidonia vellis, , Vt timeas quoties nubilus A ufter erit. DE EXCLVSIONE. M entiri noEtem, prcmiffis ducere amantem , Hoc erit infeElas J 'anguine habere manus. 'Horum ego fitm vates, quoties de fertus amaras Expiati noEltsfraElm vtroque toro. Vcltu Dantaleamcueare ad flumina forte, V ! liquor arentifltllat ab ore fitim: "Del tu S ijyphios licet admirere labores , "Difficile vt toto monte volutet onus: Durius,in terris nihil eft,quod viuat amante, N ec modo fi fapias,quod minus ejfe velis. Quem modo felicem, inuidia admirante, ferebant, "Zfunc decimo admittor vix ego quoque die, Tfunc iacere e duro corpus iuuat impia faxo. Sumere & in neftras tritu venena manus. Nunc licef in triuqs ficca requiefcere luna, usfui-ner rimofiu mittere verba fores. QuoiflfXamuisita. fit flem in am mutare cauebo. Dum flektt,cum mi fenferit effe fidem. AD CYNTHIAM. A s s I D V AE multis odium peperere querela. Frangitur in tacito femina ficpe viro. Si quid vidflife mper vtdtjfe negato: *Aut fi quid deluit forte, dolere nega. Quid fi iam canis at ac mea candeat annis ? E t faceret fiijfas languida ruga genas? tAt non Dtthontjpernens Aurora feneElam "De fertum Eoapajfa iacere domoeft. IUum fiepe Juis decedens fouit in vinis. Quam prius adiunElosfedula lauit equos. JHum LIBER II. £ Illum ad vicinos cum amplexa quiefceret Indos , Maturos iterum ejl quefta redtre dies. • Illa deos currum confcendens dixit iniquos , Inustum er terris praffitit officium. Cum maiora fenis Tithoni gaudia viui. Quam gratas jimijfo ^JkemnontduUmerat. Cum fene non puduit talem dormire puellam. Et cana toties ofcula ferre coma. cMt tu etiam iuuenem odifli me perfda,cum fis fpfa anus haud longa curua futura die. Quin ego diminuo curam, quod fape (upido Huic malus effe [olet, cui bonus ante fuit. Tsfunc etiam infcElos demens imitare "Britannos , Ludis & externo tincla nitore capu t. "Vt natura dedit, fc omnis re cks figura. Turpis RomanoBelgicus ore color. Illi fub terris fant malamulta puella, Qiia mentita fuas vertit inepta comas. "De me, mi certe poteris formofa videri-, fJPHi formofa fatis, fi modo fape venis. 'id 3 u4n,f caruleo quadam fua tempora fuco Unxerit, iccirco c arula forma bona efii Cum tibi nec f ater, nec fit tibi flius vllus. Frater ego,& tibi fim filius vnus ego. Ipfe tuus femper tibi fit cuftodia le&su, Tfec nimis ornata fronte federe velis. Credam egojtarranti noli committere fama. £t terram rumor tranfilit,& maria. AD CYNTHIAM. E tsi, me inuito,difcedis Cynthia "Roma, Lator quod fine me deuia rura colis. TfuU.su erit cafiis iuuenis corruptor in agris, d 3 j4 V-R O^Pi - Qtfite.blanditfi non ftnat ejfe probam. %N ulla neque ante tuas orietur rixafenefrat, IV ec tibi clamata fimnus amarus erit. Sola eris, & filos fiechbts Cynthia montes , Et pecus, & fines pauperis agricola. Illic te nulli poterunt corrumpere ludi, Fandque peccatis plurima caujfa tuis. Illic ajfidue taurbs fiechbis arantes. Et vitem dolia ponere falce comas: uAtque ibi rara feres inculto thura fapelloj Hoedusvbi agrefles corruet ante focos. Protinus er nuda choreas imitabere fur a-. Omnia ab externo fint modo tuta viro. Jpfi ego venabortiam nunc me facra Diana Sufcipere,& Veneri ponere vota iuuat. fncipnam captare fer as reddere pinu Cormta,dr audaces ipfe monere canes: VSfon tamen, vt vafios aufim tenture leones, jiutcHer agrcftes comminus ire fites. Hac fififittrmihi fit Je pores^iudacta , molles Excipere, & ftntto figere auem calamo. Qua. formo fa fuo Clitumnus fiumina luco lntegit,& mueos abluit vndaboues. Tu.quoties aliquid conabere, vita memento 'Venturum paucis me ubi luciferis. Sicfne nec fila poterunt auerter e fdua, ISI ec vaga mufcofis f.uminafiifi iugis. Quin ego in affidua mutem tua nomina lingua. Abfenti nemo non nocuijfe velit. .AD C YN.T HI A M. v i v> fies abduch.gr auius Erifiidelquid fies Anxia captiua trifiisss zAndremachal L 1 'B E R II. Quidve mea de fraude deos infana fiuigaa Quid quereris nofiramfic tecidijje fidemi Non tam netlurna volucris fimefia querela Attica Cccropijs obfrrepit infilijs: Nec tantum JSficbe bis fex ad buflafupezba Solicitolacrymans defluit d Sipylo. tJMe licet £ ratis afrringant brachia nodis •, Sint mea vel Danaa condita membra domo j Jn te eoo & aratas rumpamjn e a vim, c atenas. Ferratam ‘Danaa tranfrlidmque domum. <Dete quodcunque adfurdasmihi dicitur aures: Tumodo ne dubita de grauitnte mea. Ojfa tibi turo per m atris, & ojfa parentis, ( Si fallo, emis heu fit mihi vterque grauis ) ^Me tibi ad extremas man furum, vita jtencbr at. csfmbos vna fides aufiret,vna dies. Quod fi nec nomen, nec me tua forma teneret \ feruitium mite tenere tuum. Septima iam plena deducitur orbita luna* ^ Cum de me,& de te compita nulla tacent' '\j Interea nobis non nunquam ianua mollis , T£on nunquam le£li copia fitifa. tui: JSTec mihi muneribus nox vlla efr empta beatis, Quicquid eram, hoc animi gratia magna tui. Cum te tam multi peterent, tu me vna petifti. Pofium ego natura non meminijfe tuat Tunc me vel tragica vexetis Erinnyes^r me Inferno damnes ts£aceiudicio-, jitque inter Tityi volucres mea pcena vagetur-, Tumqut ego Sijyphia faxa labore geram. Nec tu jupplictbus me fis venerata tabellis. Ultima talis erit, qua meaprimafides. d 4 j<? P R O P E R. Hocmihiperpetuoiusejl,quod filus amator © Nec cito defijlo, nec temere incipio. adctnthiam de pantho. A h quantum de me Panthi tibi pagina finxit, Tantum illi Panthe ne Jit amica 'Oenus. S ed tibi iam videor ‘Dodona verior augur. FxoretaiUe tuus pulcher amator habet. Tot nobles periereznihil pudet, ajpice, cantat Liber ita nimium credula fila iaces. Et nunc inter eos tu firmo a:te ille fuperbus Dicit fi imtito fiepe fiijfe domi. Difiereamfiejuicquam aliud,quam gloria,de te Qu&ritur Jha* laudes ille maritus habet. Colchtda fic hoftres quondam decepit Iafin. Eiebtaefl, tenuit nanque Creujadomum. Sic d Dulichio innent ejleluja Calypfi. 'Vidit amatorem pandere vela fieum. sih nimium faciles aurem prabere puella. Dijcjfg,deferta , non temere ejfie bona. Hui f;jfitoque,qui reflat,tampridemquaritur alter. Experta in prinio Jhdta cauere potefi. TJos quocunque loco, nos omni tempore te cum, Siue agra pariter, fiue valente,Jumus. AD DEMOPHONTEM. S cis here mi multas pariter placuijfe puellas. Scis mihi Demophoon multa venire mala. Nulla meisfiuflra luftrantur compita plantis. O nimis exitio nata theatra meo. Siue aliquis moUt deducit candida gefiu Etrachia,fiu varios incinit ore modos. Interea nofltri quarunt fibi vulnus ocelli, Candida non teilo pellere fi qua fidet. Siue 57 LITER II. Sissevagi crines puris infrontibus errant, Indica quos medio vertice gemma tenet . Qua fi forte aliquid vultu mihi dura negarat. Frigida de tota fronte cadebat aqua. Quaris Demophoon cur fim tam mollis in omnes. Quod quarte, quare non habet vllsss amori Cur aliquis Jdcris laniat fiea brachia cultrisi Et ‘Phrygis infimos caditur ad numerosi Unicuique dedit vitium naturacreato. t_stfi Fortuna aliquid fimper amare dedit. <sJWe licet e-rlhamyra cantoris fiita fiquantur. ‘JSfunquam adfrrmofas inuide coctu ero. Sed,tibi fi exiles videor tenuatus in artus: FaMerir.haud vnquam e fi culta labore Fenus. Per contere licer.fape efi experta puella Officium tota noEle valere meum. Juppiter tsflcmena geminas requiesserat arftos, Etcalum noElu bis fine rege fuit: Nec tamen iccirco languens ad fulmina venit.-. Nullus amor vires eripit ipfr fisas. Quid cum 'e complexu "Brifiidos iret Achilles, Num fugere minus Theffiala tela Phry gesi Qtfrdfrrus ^Andromacha lefto cum fur geret HeEltrr, Bella tJMycenaa non timuere rates: IUe vel hic claffes poterat, vel perdere muros. Hic ego P elides, hic fines HcEtor ego. esfjpice vti calo modo fol,modo luna miniUret: Sic etiam nobis vna puella parum efi. ^Altera me cupidis teneatfiueatque lacertis: Altera fi ejuando efi, non finat effie locum: tyiset, fi forte irata meo fitfkchi minifiro , Ut friat effe aliam,qua velit effie mea. d S 5 ? PROFER. ‘pffam meli ftt duo defindunt retinacula n cutem » % Tutius & geminos anxia mater alit. t/fut,fi. esdura,negazfi es non dura.venito. Quid iuucct in nullo pondere verba loqui? Hic vntu dolor e fi ex omnibm acer amanti. Speranti fubito fi qua venire negat. Quanta illum toto verfant fujpina lello, Cumrecipi,quem non noueritjlle putat. Etrurfikm puerum quarendo audita fatigat: Quem, qua fare timet fiicere plura iubet . DE AMOKIS SE BuV iTVTE, C Fi fiat indotti fugienda hacfimita vulgi , /p fi petita lacu nunc mihi dulcis aqua efi . Ingenuus quifquam alterius dat munera firuo , ZJtcommiJJd fisa verba fir at domina Et quarit tottes,qua'nam nunc porticus illam fntegitldr campo quo mouetillapedesi Deinde vbi per tuleris, quos dicit fama labores Herculjs,vt fcnbatjnunerts ecquid habui Cfifffitre vti pojfis vultum cufiodis auari. Captus & immunda fit pe latere cafa. Quam care fimel in toto nox vertitur anno. . Ah pereant, fi quos ianua claufi iuuat. Contra reieblo qua libera vadit amiStu, Cufiodum & nullo fepta. tumor e, placet* Cui fiepe immundo Sacra conteritur via ficco, IV ee finit ejfie mordmfi quis adire velit. ‘Differet hac nunquam,nec pofcet garula.qua te AfirtAus ploret fiepe dediffe pater. , jftfec dicetaimeo-.propera iam (urgere quafi: Infilix hodie vir mihi rure venit. , Et quas Euphrates,& quas mihi mi fit Orontes \ LIBER II. oJlfe capiant nolim furta pudica tori* Libertas quoniam nullt tam reflat amanti. Nullus liber er it, fi quis amare velet. DE CYNTHIA IN AEMVLVM. T V loqueris, cmn fis tam toto fabula libro. Et tua fit toto Cynthia le£ta firo. Cui non his verbis afyergat tempora fudorl os4ut pudor ingenuus, aut reticendus amori Quod fi tam facilis fpiraret Cynthia nobis * Non ego nequitia dicerer ejfe caput. 2Sfec fic per totam infamis traducerer vrbem. Urerer & quamuis , nomine verba darem . Quare ne tibi fit mirum me quarere viles. ‘ Tardus infamant.num tibi caujfa leuisl Et modopauonis caudaflabellajuperba , Et manibusdura frigus habere pila. Et cupit iratum talos me pofcere eburnos, Quafj nitent (aera vilia dona via. os4 c peream fi me ifta monent dispendiafid me. Fallaci dominatam pudet effe io cum. Hoc erat in primis, quod me gaudere tube basi Eam te firmofam non pudet effe leuemi Una^tut altera nox nondum e fi in amore perackt. Et dicor lebto iam granis effe tuo. x_y\de modo laudabas^? carmina nostra legebas. lUe tuus pennas tam cito vertit amor. Contendat mecum ingenio, contendat & arte. In primis vna difeat amare domo. Si libitum tibi erit, Lernaas pugnet ad hydras , Et tibi ab Hefperio mala dracone ferat. 7 " ttra venena libenter naufragus ebibat vndas. Et nunquam pro te deneget effe mtfer. 'Vittam Jl viuettfi cadet iUa.cadam. \ *Pro quibus optatis facro me carmine damno. Scribamego.per magnum efifalua puella Iouem. 1 jinte tuosque pedes illa ipfa ad opertajedebit, 2 ^ 'arr abit que fident longa pericla fita. Hac tua Perfiphone maneat clementiamec tu Perfiphones coniux fautor effe velis. Sunt apud infernos tot millia firmoficrum: ‘Pulchra fit in fitperis fcilicet vna locis. Vobifcumeft Iope.vobifcum c andida Tyro, Vobifium Europe,nec proba Pafiphae, Et quod Troiatulit,vetus & q uot Achaia firmas, E t Phoebi ,& Priami diruta regna finis; Et quacunque erat innumero Pornanapuella > Occidit :bas omne signis auarus habet. 2fec firma atcrnum^tut cuiquam efi fortuna perenis, Longiusnut propius mors fua quenque manet. Tu quoniam es mea lux magno demijfa periclo, Munera 'Diana debita redde choro, <^0Ce etiam excubias ditia nunc .ante iuuenca. ZJotiuas noQes & mihi folue decem. AD CYNTHIAM. H es terna mealuxcit potus notie vagarer, ‘Pfecme fertiorum duceret vlla manus, Obuia nefito quot pueri mihi turba minuta ZJ ener atfoos vetuit me numerare timor. Quorum alij faculas, ali) retinere fagittas , ZP ars etiam vifa efi vincla parare mihi. Sed nudi ftter antiquorum lafiiuiorvnus , zsirripite hunc jnquiunam bene noflis eum. Hic er at Jmmc mulier nebis irata locauit, Dixit in collo tam mihi nodus erat. • ti* LIBER II. Hic alter iubet in medium propellere^ alter: Intereat qui nos non putat effe deos. Hac te non mentum totas expettat in horae. At tu ne feto quas quarte inepte fores. Qua cum Sidonia notlurna ligamina mitra Soluerit, at que oculos moucrit illa gratus. Afflabunt tibi non A rabum de gramine odores. Sed quos ipfe fisis ficit Amor manibus. 'Parcite iam fratres, iam certos frondet amores. Et tam ad mandatam venimus ecce domum. eAtque ita me tnieclo duxerunt rurfrus amitlu. I nunc,# noths difre manere domi. AI ane erat,<£r voluifijbla quiefeeret illa, nfire,at inleblo Cynthia fila fuit. Obffupur.nonilla mthtformofier vnquam 1hfa,neque oftrina cum fuit in tunica, fbat & hinc cafta narratum fromnia Pe fla, Heu fibi.neve mthi qua nocitura forent. Palis vifamihifomno demiffa recenti. ... n Heu quantum per fi candida forma valet. Quid tu matutinus ait freculator amica, zJMc fimilem vejlrts moribus effe putasi 2fon ego tamfacilis,fdt erit mihi cognitus vnut, Fel tUyVelfi quu verior effe pote fr. Apparent non vUa torovefligia preffb. Signa voluptatis non iacuiffe duos. tAfrice vt in toto nullus mihi corpore fisrgat Spiritus, admtffo notus adulterio. e Dixit,e*r oppofita propellens fuauia dextra, Pro f lit in laxa nixa pedem folea. Sic epotam fanclicufiode recludor amoris, \ Exilio filix nox mihi nulla fiat. ; - f X <JS T R O P E R. AD EANDEM. Q V o' fugit ah demens: nulla eft frganu licet vfque Ad Tanaim figias, vfque fequetur Amor. Non, fi Pegafeo veEtert 's in aere dorfo ; Njcjtbt fi Perfei mouerit ala pedes ; Tei, fi te fibla rapsant talaribus aura ; 2 \rjl ubi ±7Her cur i] proderit alta via. Infiatfimper Amorfupra caputjnftat amanti , Etgrauis ipfe [aper libera colla f edet . Excubat ille acer cuflos,& tollere nunquam Te patietur humo lumina captafemel. Etiam fi peccet, deus exor abilit ille efi t Si modo prafentes viderit effe preces. /fla fines licet accufint conuiuia duri: Nos modopropofitum vita teramus iter. Illorum antiquis merentur legibus aures. Hic lectu efiyin quo tibia dotta fines: Qua non iure vado sJM aandri ialla natajli, ^Tfi rpia eum faceret ‘Palladis ora tumor. iam dura paras , Phrygias nunc ire fer vndas, Et petere Hyrcani littera nota maris , Spargereque alterna communes cade penates. Et ferre ad patrios prxmia dira lares. Ena contentum pudeat me viuere amicat Hoc fi crimen erit. crimen amoris erit. iJMi nemo obifciat.lt beat tibi Cynthia mecum Rofcida mufiofis antra tenere iugis. IUic afficies fcopulis harere firores. Et canere antiqui dulciafurta Iouis, yt Semele eft combufiuiyVt efi deperditus Io, Denique zrt ad Troia tcElavolarit auis. Quod fi nemo extat,qui vicerit alitis arma ; ~ CaCTTtfftH L 1 P E R II. Communis culpa cur reus vnusagorl Hec tu virginibus reuerentia moueris era: Hic quoque non nefiit,quid fit^tmare^horus. Si tamen Oeagri quadam compre/fa figura 'BiftonijS olirn rupibus accubuit. Hic vbi me prima flatuent in parte chorea. Et medius docta Culftde ‘Bacchus erit. Tum capiti facroS patiar pendere corymbos. H am fine te nofirum non valet ingenium. AD CYNTHIAM. a v ae & I s cur vema tibi tardiortaurea Phoebi Porticusamagno Cafare aperta fuit. Tantam erat in jpeciem P aenis digefia columnis: Inter quas Danai femina turba fenis. Hic equidem 'Phoebo vifus mihi pulchrior ipfi Marmoreus tacita carmen hiare lyra, csltque aram circum Jleterant armenta Myronis Quattuor artificis viuida fignabouss. T *rn medium claro/urgebat marmore templum, ? r Et patriaPhoebo carius Ortygia. 4» i/furo /olis erat fuprafhfiigia currus , Etvalua Libyci nobile dentis opus. tXltera detectos Par na/fi vertice Cj ollos, Altera maerebat funera Tantalidos. Deinde inter matrem deus ipfi, inter que firorem Pythius in longa corminavefie fonat. v * AD EANDEM. a v 1 vide tjs peccat. qui non te viderit, ergo Tfon cupiet. fidi i crimina lumen habet. Tfam quidPranefiis dubioso Cynthia fortes». Qtfid petis t/£m moenia Telegoni». t 3 7 ® 'PROFER'. Cur ve te in Herculeum deportant ejfeda Tibur % esfppia cur toties te via ducit anumi Hoc 'utinam jpatiere locorfuocuncpse vagaris Cynthia.fed tibi me credere turba vetat. Cum videt accenfis deustam currere tedis In nemus,& triuia lumina ferre dea. S cilicet vmbrofis firdet Pompeia colum nis - Porticus aulais nobilis Attalicis, Et creberpariterplatanisfiergentibus ordo. Flumina fopito cjuatf Marone cadunt. Et leuiternympis tota crepitantibus vrbe. Cum fitbtto Triton ore recondit acjuam. FallcriSytfta tui furtum via monfhrat amoris. N onvrbem demensjlumina nojlra fugis. Nilagisdnfidias inrne componis inanes. Tendis iners doSlo retia nota mihi. Sed de me minus eftfkma iaZlura pudica Tanta tibimifera,yuanta mereris, er it. T &eper enim de tenojbras me ladit ad aures f$tfmor,z!j- in totanon bonusvrbefu.it. S ed tu non debes inimica credere lingua. S emper formafis fabula poena fuit. Non tua deprenfi damnata eflfama veneno, Tefiis eris puras Phoebe videre manus. S in autem longo nox vna,aut altera lufu imouent. Tyndaris externo patriam mutauit amore , Et fine decreto eflviua reducia, demum. Ipfa V mus quamuis corrupta libidine ^Martis, N ec minus in calo femper honejia fiat . ' Quamuis Ida Parin pafiorem dicat amaffe t -d tque inter pecudes accubuiffi deam . Hoc liter II. Hoc & Hamddryadum jpechtuit turbafircntm, Sileni que fincs,& poter ipfc chori. Cum quibus ldao legtjii poma fub antro, Suppofita excipiens Tpaica dona manu. tAn quijquam in tanto ftupr orum examine quarit. Cur hac tam diuesiquis deditivnde dediti O nimium noftro felicem tempore 'Romam, Si contra mores vnapuellafacit. Hac eadem ante illam impune & Lesbiafecit. Qua fcquimrjserte efi inuidiofa minus. Qutquarit Tatios vete resdurosquc Sabinos, Hic pofuit nofira nuper in vrbe pedem. Tu prius & flu&us poteris ficcare marinos , Altaque mortali deligere altra manu. Quam facere, vt nofira nolint peccare puella. Is mos Saturno regna tenente fuit. Et cum T> eucalionis aqua fluxere per orbem. Et pofi antiquas Deucalionis aquas. Diem ihi,quis potuit leblum feruare pudicumi V/ Qua dea cum filoviuere fila dedi 'Uxorem quondam magni ^JMinoisiot aiunt. Corrupit torus candida forma beuis. 2fec minus arato Danae circundata muro, < Zfon potuit magno cafkt negare I oui. Quod fiu tu gratas, feu fis imitata Latinos, Semperviue meo libera iudicio. AD CYNTHIAM. T r. i S T i A iam redeunt iterum filennia nobis , Cynthia iam no&esefl operata decem. Atque minam Nilo pereat qua Jacratepente ifWifit matronis Inachis AufinijS. Qua deatam cupidos toties diuifit amanter. 1 • 4 - 7 * </ 7 * PROPE R.: Qtftcunque illa fiit.femper amara fiat ' Tu certe Ionis occultis in amoribus Io Se*fifli,multas quid fit inire viat. Cum te iujfit habere puellam cornua Ium, Et pecoris duro perdere verba fimo, tsfh quoties-quernislafifti frondibus ora, . j AI an fi(h fiabulis abdita pafia tuis . A n, quoniam agreftem detraxit ab ore figuram fuppittrdccirco fklkifuperba dea esi esfn tibi non fatis efi fufcis tsEiyptusalumnisi Cur tibi tam longa Roma petita via e(li Quidve tibi prodefi,viduas dormire puellad Sed ttbi, crede mihi,cornua rurfus erunt. Aut nosenaftra te fitua fugabimus vrbe. Cum Tiberi Tfilo gratia nulla fiat. At tu,qu&noftro nimium placatu dolore es, Nothbushis vacui ter faciamus iter. N on audisltfr verba finis mea ludere ansm iam fUEl ant Icarij fidera turda bouesi Lejjfffiibis.mcdia nequeunt te frangere noSles. A n nondum efi talos mittere laffa manus? oAh pereat quicunque meracas repperit vuas, Corrupitque bonas ne&are primus aquas. Icare Cecropijs merito iugulate colonis. Pampineus nofli quam fit amarus odor. Tu quoque b Eurytion vino centaure perifii, N ec non Ifrnario tu Polypheme mero. Z) ino forma perit, vim corrumpitur at as, 'Vinofepe fisum nefeit antica, virum. . tJW e mi ferum, vt multo nihil es mutatu Lyaxr. Iam bibe formofa es-.ml tibi vina nocent. Cum tua prapendentdemifjd in pocula ferta. Et mea LITE* II. Et met deducta, carmina voce legis* Largus effufi madeat tibi menfifhlemo* Nuda tamen letto recipit fi fila libenter. Efl quiddam,quod vos querere cogat amor . Semper in abfintesfilicior aflus amantes'. Eleuat ajftduos copia longa viros. AD LYNCHVM POETAM. C Vr quifquam faciem domina iam credat amicoi Sic erepta mihi pene puella mea e fi. Expertus dico: ne mo efl in amore fidelis. Formofim raro non fibi quifque petit. ‘Polluit ille deus cognatos, filuit amicos , Et bene concordes triftia ad arma vocat. Hoffes inhoffiitium Menelao venit adulter. Colchis & ignotum non ne ficuta virum efli Lqnceu tu ne meam potui fh tangere curamt Perfide non ne tua tunc cecidere manus* Quid fi non conflans ida,& tam certa fiqjfest 7j ‘Pojfie cr in tanto viuere flagitiot Tu mihi vel firrope£hu*vel perde veneno, domina tantum te modo tode mea. Te (Scium vitajte corporis effi licebit , Te dominum admitto rebus amice meis > LtElo te filumfe&o te deprecor vno. Riucdem poffum nonegofirre louem . Ip fi meas filut( quod nil efl famulor vmbr as S tultus y qu'od fluito fit pe timore tremo. V na tamen cauffaefi, qua crvmina tanta remitto* Errabant multo quod tua verba mero. Sed nunquam vita me fallet ruga fiuera. Omnes iam norunt ,qudm fit amare bonum. ‘ f n • ' / P R O P E R. Lynceusipfi meusfiros infinit amores. Solum te no siros U tor adire deos . Quid tua Socraticis tibi nunc fipientia libris Proderifiaut rerum dicere pofle vias? Aut quid Creuitibi profisnt carmina lecial Niliisuat in magno vefler amore finex. Tu fatius memorem mufisimitere Pbiletum , Et non inflati fimnia Callimachi. Ti^am rtirfiss licet tAStolir e fir as Acheloi Fluxerit vt magno faSlus amore liquor, ' A tque etiam,vt Phrygio frdlax M enandria campo Errat ,& ipfi fisas decipit vnda vias , Qualis & Adraitijuerit vocalis Arion, Triffis ad zsErchemori fitnera viElcr equus. Non <sA? mpbiareaprofisnttibifitnt quadriga , ut Capanei magno grata ruina Ioui. P> e fine <& tAifchyleo componere verba cothurno, Define,& ad molles membra refilue toros, I tpneiam angujlo verfm includere torno , Mutuos ignes dure poeta ve ni. Tu non ntimacho,non tutior ibis Homere. Defflicit & magnos retia puella deos. Sed non ante gratfis taurus fuccumb i t aratro. Cornua quam validis hafirit in laqueis. Nec tu tam duros per te patieris amores. Trux tamen d nobis ante domandus eris. Harum nuda filet rationem quarere mundi, \ Njc cur fraternis luna laboret equis , Njcfipofr Stygias aliquid reflaueritvndas, Nficficonfilto filmina mijfa tonent, osi frico me cuiparua domi fortuna relicta efr, NjsUfutfi antiquo Ai arte triumphus mi. Vt L I 2 E R I I. Ut regnem mittas inter conuitta pueli as. Hoc ego, quo ubi nunc eleuerangemo. iJWt iuuet atemis pofitum languere corollis. Quem tetigit iatlu certus ad offa deut: aAttia Uirgilium cuftodis littera Phcebi, Cajaris & fortes dicere pcjfe rates, QuinunctAinea Troianifufcitat arma, Iattaque Lstuinis moenia latoribus. Cedite pomani fcripteres,c edite <Jraj. Tfefcio quid maius na fcttur Iliade. Tu canis vmbroji fubter pineta G ale fi Thyrfin,& attritis Tfaphnin arundinibus , Vttfc decem poffunt corrumpere mala puellam, sJWijfus & impreffishoedusab vkeribus. Felix, qui viles pomis mercaris amor er. Huic licet ingrata Tityrus ipfi canat. Fetixjntnttum Corydon qui tentat Alexin tsfgricola domini carpere delicias. QuamuisiUe fisa lajfus requiefcat auena. Laudatur faciles inter Hamadryadas. Tu canis Afer ai veteris pracepta poeta. Quo figes in campo,quo viret vuaiugo. Tale facis carmen docla te ftudine, quale Cynthius impofitis temperat articulis. N on tzt men hac vUi venient ingrata legenti, Siue in amore rudis flue peritus erit. Nec minor his animis *tut fi minor ore canorus ttAnfiris indoSo carmine cefftt olor. Hac quoque perfiUo ludebat Ia fine Varro , Varro Leucadia mstximafiammafua. Hac quoque lafciui cantarunt feripta Catulli, Lefbia queis ipfi notior e fi Helena, 7 S Hae «a <P R O P E R. x Sub terris ftnt tura deum,& tormenta gigantum, Ttfphones atrofi furit angue caput : t/iut AUmeontafuria^tut teiunia Phinei, Num reta,num fcopulijium (itis inter aquas: Num tribus infernum cujlodit faucibus antrum Cerberutgr Tttyo iugerapaucanouem: Anfitla in m iferas defcendit fabula gentes. Et timor haud vltrajquam rogus,ejfe potefi. Exitus hic vita fuperefi mthi.vos,quibsts arma grata magis, Crajfi ftgna referte domum. AD LYGDAM VM. D i c mihi de nofira,qua fentis vera puellaz Sic tibi fint domina Lygdame dempta iuga. Pium me Latitia tumcfaftum fallis inani. Hac re ferens flua me credere velle putas. Omnis enim debet fine vano nuncius ejfe, ^JMaioremque timens feruus baberefidem. JSlunc mihifi quatenesjb origine dicere prima Sjjgfncipe.fajpenjis auribus ifta bibam. SKcine eam incomptis vtdifai fiere capillis* Illius ex oculis multa cadebat aqua* y^ecfaecuhtm ftrato vidifti Lygdame lefte* Ornabat nisseas nulldve gemma manus * Ac m ce jiam teneris vefiem pendere lacertis i Scrinidqueadleili claufa iacere pedes? Tristis erat domus , er tnftes faa penfa miniftra Carpebant jnedio nebat hripfaloco, Humiddqtttimprejfa fucabat lumina lana. Rettulit & querulo turgta nefha fano. Hac te te fle mihi promijfa ejl Lygdame merce ii Efl poena feruo rumpere tejle fidem. Ille pottll nullo mifiram me linquere fallo* tAdqtU \ I LIBER IIT. x^Eqttalem nulla dicere habere domo* gaudet me vacuo folarn tabefccrele&o. Si placet dnfhltet lygdame morte mea. Improba non vicit me ta oribus illa,fed herbis. Straminea rhimbi ducitur tllerota. Illum turgentis rana portenta rubeta. Et IcSta e feclis anguibus ojfa trahunt. Etjhygis inuenta per bulla tacentia pluma, CtnCldquefuncjia lanea vita viro. St non vana canunt mea fornnia I y'dame,teflon Poena erit ante meos ferafed ampla pedes. Putris & in vacuo texetur aranea lebloi A ochbus illorum dormiet ipfa Venus, Qua tibi fi veris animis efi ejuejla puella. Hac eadem rurfins Lygdame curre via , Et mea cum multis lac rymis mandata reporta , Iram, non fiaudes, efie in amore meo. Jl4e quoque confimiU impofitum torqueritr igni, lutabo,#- bis fex integer ejfe dies. jQucd mihi fi tanto felix concordia bello Ext itent, per me lygdame libereris. DE MORTE PAETI 08 AVARITIAM. E rgo filici ts. tu catejfa pecunia vita es, ‘Per te immaturum mortis adimus iter. Tu viti} s hominum crudelia pabula pr ab es. Semina curarum de capite orta tuo. Pstum ad Pharios tendentem lintea portus ^ Obruis infimo terque,quaterquc mari. Tfam dum te fequitur.primomifer excidit tuo. Et noua longinquis pifeibusefia natat: Et mater non mfiapia dare debita terra. Nec pote cognatos inter humare rogos. ' / * 84 <p R O P E R. Sed tua nunc volucres aflant fuper offa marina, ^unc tibi pro tumulo Carpathium omne mare. Infeltx A qutlo y rapta timor Orithyia , Qua folia ex illo tanta fuere tibfi AMqutdnamjraBagaudes TSftptune carinat * Tortabat (aniles alueus ille vtros. *Pate quid atntem numeras\quid cara natanti flater inore tibi efifnon habet vnda deos. Nam tibi noBurnis ad faxa ligata procellis Omnia detrito vincula fine cadunt. Sunt Agamemnonias teftantialittoracuras. Qua notat cArgenni poena minantis aqua. Hoc iuuene a?niffb,claffem non filuit <Atrides, ‘Pro qua maBataeft Iphigenia mera. •Reddite corpus humo-,pojitdque in gurgite vita , Patum fponte tua vilis arena tegas. Et quoties Pati franfibit nauta f epuler um, • Dicat >& audaci tu timor effe potes. Sjetratu curua>& leti contexite cauffas. *^Jjla perhumanas mors venit aBa manus. Terra parum fuerat -.terris a dt e cimus vndas: Fortuna mi fer as auximus arte vias. A nebor a te teneatrfuem non tenuere penatesi Quid meritum dic as, cui fisa terra parum efi? ‘ Ventorum efi quodcunque paras.hastd vlla canna Confenuit. fallit portus gr ipfe fidem. Tfaturainfidians pontum fubftrauit auaris. Vi tibi fuc cedat, • vix femel ejfe poteji. Saxa triumphales fregere Capharea puppes, Njusfraga cum vafto Gracia traBa falo efi. ‘ Taulatim fociitm iaBuramfieuit ZJlyffes, In mare cui fili non vahtetedoli. Qupi LITER III. Quod fi contentus patrio bone verteret agros, Verbdque duxiffet pondus habere mea * V sueret ante Jitos dulcis conuiua penates. Pauper, & in terrajiil vbi flere potefl. 7fon tulit hic Potus finderem audire procella. Et duro teneras ladere fime mantes. Sed thyo thalamo, aut Oricia terebintho Effultum pluma verpcolore caput. Huic fluctus vim radicitus abftulit vngues. Et mifcrinuifam traxit hiatus aquam. Hunc partto flrri vidtt nox improba ligno. Potus vt occideret, tot coiere mala. Flens tamen extremis dedit hoc mandata querelis. Cum moribunda niger clauderet ora liquor. Di mari* ss£gai/}Hosfi*nt penes aquora venti. Et quocunque meum degrauat vnda caput. Quo rapitis miferos prima lanuginis annosi Attulimus longas infleta vafkt manus. *Ah mifer Alcyonum /copulis affigar acutis-. In me coruleo fifcinafumpta deo eff . - tsft [altem Italia regionibus euehat oflus. Hoc de me flat erit, fi modo matris erit. Subtrahit hoc flantem torta vertigine flutlus, Vltima quo Poto nbxque^diesque fiat. O centum oquoreo Haereo genitore puello. Et tu materno tacta dolore Thetis, Vos decuit Iqffojupponere brachia mento-. Non poterat veftrjts UU grauare manus. At tu fotu Aquilo nunquam mea vela videbis. %A ntefires domina condar oportet iners. AD CYNTHIAM. D v L c i s ad hefternat fuerat mihi rixa lucernae, Vocis&infinatot malediEla tua,. C um furtbunda mero menfcm propedu,^ in me Trofcisinfana cymbia plena manu. Tu vero nojlros audax inuzde capillos. Et mea formo fis vnguibus ora nota: Tu minitare oculos fubii EI d exurere flamma. Fac m ea rcfciffo pcElora nuda finte, T^imirum veri dantur mihi figna calori*. Tfam fne amore graui femina nulla dolet . Qua mulier grauida taElat conuii ialirtgua, ~ Et Veneris magna voluitur antepedes, Cuftodum gregibus fiu cum fi ftipai euntem. Seu fecjuitur m e dias, <• JM ana s vt iEtn.vias, Seu timidam crebro dementia fimnia terrent. Seu miftram in tabula piiba puelLtmouet. His ego tormentis animi fitrn verus arujpex: ' > &. Has didici certo fape in amore notas. . . Jfj&neft certa fides, quam non imuria verfat. Hoftibus eutniat lenta puella meis. - ; ~ s In morfio aejuales videant mea vulnera collo c — '.*\ sJMe doceat linor mecum habuijfi meam. - tsfut in amore dolere volo, aut audire dolentem, Siue mtasldcrymasfiue videre tuas, i TeEla fitpercilfifiejuandoverhdreimitis, > ' v-hn esfut tua cum digitis firipta fitenda notas, u , Odi ego ejua nunquam pungunt fijpiria fimnos. ?- f Semper in iratam pallidas ejfiveltm. • - < ‘Dulcior ignis erat Fandi, cum grata perarmo,- ~F- Tyndaridi poterat gaudia ferre fisa. Tum vinctu# Danaidum reflat barbarus FJ effers Ide LITER ///. «7 Ille Heleni in gremio maxima bella gerit t yfut tecum,aut pro te mihi cum finalibus < i bellaverit. t arma Semper truntiin te pax mihimsllaplacet. G aude ,qu'od nuUa ejl aquefiormofia. doleres. Si qnaforet.nunc fit iure (Uperba licet . jit tibi,cjui nofiro tendilti retia leSo, Sit Jocer aternum,ncc fine matre demur. Cui nunc (i qua data ejl furanda copia noHis, Ojfenja illa mihiaton tibi amica dedit. AD MAECENATEM- ae C e n a s eques E trufico de /anguine regum. - * Intra fortunam qui cupis ejfe tuam , Quid me fcribendi tam vafhtm mittis in aquofl ‘JSJon fiunt apta me a grandia vela rati. 'Turpe efi,qued nequeas capiti committere pondus? Et pr effiam infiexo mox dare terga geme. Omnia nonpanter reru m fiunt omnibus apta? Fama necex equo ducitur vUa iugo. Gloria Lyfippo eftatnimofd effingere figna: ExaRis Calamis fe mihi iaftatequts- /J InVeneris tabula fiummam fibi ponit Apelles: - - Pyreicusparua vindicat arte locum. Argumenta magis fiunt entortsaddtmform a: AttJMy 0 * exiguum fiettit acanthstsiter. Phidiacus figno fie Iuppiter ornat ebumot * Praxitelem propria vindicat arte laves. Sunt quibus Elee concurrit palma quadrigar. Sunt, quibus in celeres glorta nata pedes. Hic fatus ad pacem, hic cafirenftbusmilis armis. Natura ftqmturfemina qtstfique fisa. At tua , Macenasyvitapracepta recepi. Cogor (fi exempHs te fiuperare tuis. W PROFER. Cum tibi Romano dominas in honore fecures, \ Et liceat medto ponere iuraforo. Vel tibi Medorum pugnaces ire per hofies, Atque onerare tuam fixa per arma domum $ E t tibi ad effe£tum vires det Cajarer omni Tempore tam fiuiles infinuentur opes : P artis ^ in tenueshumilem te colligis vmbrasz Velorum plenos fiebtrahis ipfe finus. , Crede mt bi: magnos aquabunt illa Camillos fudicia,& venies tu quoque in ora virum : Cafaris&jhmaveftigia iunch tenebis. . . Macenatis erunt ver a trophaa fides. IV onegovelifira tumidum mare findo carina: Tota fub extguoflumine noilra meraeft. Tfpnfieboin cineres arcem fidijfe paternos Cadm tinec fcmper proetiactade pari : 2V ec referam Scaas,& ‘Pergama, Apollinis arces , Et Tianaum decimavere redijje rates ; eJMasnia cum (fram Neptuniaprejfit aratro Ini®' Callimachi fscteritplacutjfe^libellos. Et ceciniffe modis Coe poeta tuis. Hac curent puerfhac curent fcrtprn puella ; eJMecfideum clament, & mtht facra ferant. Te duce vel Imis arma canam >C al6que minantem '' Caum&^Pblegrais Oromedonta iugis: C elfivf Romanis decerpta palatia tauris Z Ordiar cajo moenia firma Remo, Eduliisque pares ftluefiri ex. vbere reges-. \ Crefcet & ingenium fub tuaiujfameumi ProCequar & currus vtroque ab Mnorevuantes - Parthorum ,afiuta tela remifa fuga. IIT. LIBER CaStrdque Telujij 'fltmano fubrutafirro, jintoniqut gattes in feta fita manni. sJWollis tu ctzftafhutor capelora iuuenta, ‘Dcxterdque immijfis da mihifigna rotts. Hoc mihi AI acenat laudis concedis;& d te efi. Quod ferar infartu ipfe fidjfetuas. DE NATALI AMIC AE s V AE. M irabar, quidnam mififfent mane c amoena u4ntc meum flantesfele rubente forum, fatalis nofera fignum mifire puella. Et manibtufetufeos ter crepuere finos. Tranfeat hic (ine nube diu, flent aere venti. Tonat & in flcco molliter vnda minas, tsfffnciam nudos hodierna luce dolentu, Et Niobe lacrymasfupprimat ipfe lapis. Halcyonum pofitis requiefcant ora querelis , Increpet abjumptum nec /ita mater Ityn. Tuque o cara mihi, felicibus edita pennis, Surge.dr pofcentu iuita precare deos, t/gc primum pura (omnum tibi difeute lympha. Et nitidas prejjb podice finge comas, *Dein qua primum oculos cocfiTli ve ile Properti Indue jnec vacuum flore relinque caput. Et pete,qua pellet, vt fit tibi firma perennis, /nqj meumfemper flent tua regna caput. Inde coronatas vbi thure pi asteris aras. Luxerit & tota flamma fecunda domo. Sit menfe ratio, noxque inter pocula currat, E t crocino nares mscrrheus vngat Onyx. Tibia noilurnis fuccumbat rastca choreis. Et fintnequitia Ubera verba tua, T)ulcidque ingratos adimant cenuixia femnos, f 5 9 o P R O P E R. * Publica vicine pcrftrepat ara via. Sit firstfr nobis mlmntm interprete iaSlu, Quem grauihus pennis verberet iile puer. Cum fuerit multis exactu trientibus hora, NoSlu&inftimet picra minijlra Ventui tyinnua pluamus thalamofolennia noflro , N atalifquetm ftcperagamus iter. femina» imperare amantibu». a Vidmirare^neamfiverfdtfiminavitnmt . £t trahit addiSlum fubfua tura vimini Crimindque ignatii capitis mihi turpia fingis. Quod nequeam frafro rumpere vincla iugel Venturam melius prafagit nauita nollem: Vulneribus didicit miles habere metum. Jfkt ego preterttu idliatti verba iuuenta. 75 1 nunc exemplo di/ce timere meo. Colchis flagrantes adamantina fubiuga taurei Egit&r armigera praelia fiuit humo, Cuflodtjque frrot claufit fcrpentis hiat tu. yigtvt tsEJonia* aurea lana demor, dufa ferox ab equo quondam oppugnare Jagittit tJffaotts DanaumTenthefilea rates. tyPurea cui poflquam nudanit cafftda frontem; Vicit victorem candida firma virum. - Omphale ih tantum forma proceffit honorem Lydia (fygaomBapuellalacu, Vt, qui pacato fkttuiffetinerbe columnas. Tam dura trahtretmoSia penfd manu , Perfirum patuit Babylona Semiramis urbem, Vt filidum cobio tefftree aggere opust Et duo in aduerftim mipt per m ce nia currus Kfepoffent talio firingere ab axe latus, Duxit Duxit & Eufraten medium qua condidit arcet , Jujfit & imperio fitr gere "Battra caput. Zfym quid ego heroas, quid raptem in crimina dii Juppiter infirmat f e fudmque domum. Quid modo qua nojirts opprobria vexeris armis , Et famulos inter femina trita fiunt Coniugis obfc oeni pretium Romana popofcit sJM centarfr addt&os in (ua repta patres. T^oxia Alexandrina dclu apti (fima tellus, £r toties noftro tjMempki cruenta malo , Tres vbi Pompeiodetraxit arena triumphos. Tcllc t nulla dies hanc tibi Roma notam. JJfent 'Phlegrao melius tibi fv.rtera campo t Eel tua fi fecero colla daturus eras. Scilicet incesti meretrix regina Canopi Una ‘Philippeo /anguine adulta M3, Au/a loui noftro latrantem opponere Anubim, Et Ttberim Tftli cogere ferre minas, Romandmque tubam crepitanti pellere fifiro, -jj R aridos & contis roflra Liburna fiequi , £ Fceddque T arpeio conopea tendere faxo lura dare (tatuasmter^-rarma mart. Quid nunc Tarquini frMastuuat effe fccures. Nomine quem fmtltzita fuperba notat: - Si mulier patienda fitticape Roma triumphum , Et longam Augufto fklua jrrtcare diem. Fugifii tamen in timidivagaflumina Ntlit Accepere tua ‘Rdmule vtncla mansu. Rrachiaffiecktuifacru admorfit colubris t Et trahere occultum membra (iports iter . Non hac Roma furt mnto trbi ctue verendo. Dixit cr affiduo lingua Jeptda mero. ,, Sep PS 7 X OVER. Sera Tamen fictae jiatis eft cognitus error. « Digne 'fanis natos qui tuearefenex. Tu reddis pueris matrem Jpuertque trahendam Vinxerunt ‘Dircenfrb trucis orabouis. yt xtiepe cognofce Icucmstibi gloria ‘Dirce Ducitur in midtis mortem habitura locis. SPrata cruentantur fetnijjicrcrque canebat Tama Amphion rupe Aracynthe tua. ^yjt tu non merttam parcas vexare 1 y cinnam. Nefcitvtflra ruensira referre pedem. Fabula nulla tuasdt nobis concitet aures. Te folam & lignis funeris vfttis amem. de imperio amicae. N o x media,& domina mihi venit epijlola noflra, T ibure me mijfa iujjit adcjfe mora. Candida qua geminas ostendunt culmina turres. Et cadit in patulos lympha <• A niena lacus. Quid faciam tobdutlis committam me ne tenebrisi AVt umeam audaces in mea membra manusl tyitjkfi hac diflulero noftro mandata timore, Tfo%urnofietUi faisior hofle mihi. Teccaram fcmel,& totum fttm puljits in annum. In me manfuetas non habet illa manus, cc tamen efl qui [quam facros quiladat amantes: S cyrenis media fic licet ire via. Quijq-sis amator erit, Scythicis licet ambulet oris: Tfcrcio adec,vt noceat, barbarus effe volet. Tuna miniflrat iter,demon(lrant aftra falebras: fpfe amor accenfas percutit ante faces. Sana canum r abies morfus auertit hiantes. Huic reneri quouis tempore tuta via efl. Sanguine tam paruoquis enim fpargatur amantis Itnfto LITER IIT. <- Improbttiiexclufis fit comes ipfa Venus. Quod fi certa, mees fiequerentur funera cafius-. Tali mors pretio vel fit emenda mihi. -dffert huc vnguentzl mthi.fiertisque [epuler um Ornabit cufics ad mea bufba [edens. D i fhciant,m ea ne terra loce t ofia fi. ejuenti , Qua facit ajfiduo tramite vulgus iter. Tofi mortem tumuli fic infiamantur amantum. cJMe tegat arborea deuia terra coma, ut humet ignota eumului vallatus arena. Non iuuat m media nomen habere via. AD BACCHVM. N v n c o "Bacche tuis humile s ad tt eluimur aris. Da mihi pacato vela fecunda pater. 7 u potes infima Teneris compefcere fiefiur. Curarumque tuo fit medicina mero. Terte iunguntur.per te fioluuntur amantes. Tu vitium ex animo dilue "Bacche meo. Te quoque enim non ejfie rudem te flatur in aflris Lyncibus in ceelum vella tsf riadna tuis. Hoc miln,quod veteres cufiodit in ejfibus ignes. Funera fanabunt, vel tua vina,malum. Semper enim vacuos nox Jbbria torquet amantes-. Spesque timorque animos verfat utroque modo. Quod fi "Bacche tuis perferuida tempora donis ccerfitus erit fom mu in offa mea: Ipfi feram vites,pangdmque ex ordine colles. Quos carpant nulla - me vigil ante, fer a 5 Dum modo purpureo Jpument mihi dolia mufio, Etnouapreffantes inquinet vua pedes. Quod fuperefi vita .per te^r tua cornua.viuam. Virtutisque tua "Bacche poeta ferar, S * 99 * .i» IPJtOTE X. tg> maternos tAstnao fulmine parttts, Indica Nyfais arma fugata choris, Vefanumque noua nequicquam in vite Lycurgum 'Pentheos in triplices funera grata greges , Curudque Tyrrhenos delphinum corpora nauta* Jn vada pampinea dejiluijfe rate. Et tibi per mediam bene olentia flumina Tfaxon, Vnde tuum petant T^axta turba merum . Candida laxatis onerato colla corymbis Cinget bajfaricas Lydia mitra comas. Leuis odorato ceruix manabit oliuo. Et feries nudos vefie fluente pedes. tJMollia Dircaapulfabunt tympana Theba, Capripedes calamo 'Panes hiante canent. Vertice turrigero iuxta dea magna Cybelle Fundet ad Idaos Cymbala rauca choros , Ante fores templi crater antiflitis auro Libatum fundens in tuafacra merum F%g „ Qualis Pindarico fpiritus ore tonat. Tu modoferuitiovacuum me fifie fuperbo, ^Atque hoc fbllicitum vince fbpore caput. MORTEM MARCELLI DEFLET. — ^ l A v s v s ab vmbrofi qua ludit 'Pontus A.ucmo C Humida Taxorum flagna tepentis aqua, Quaiacet& Troia tubicen Mi fenus arena , Et fbnat Herculeo Jlrucla labore via. Hic vbi mortales dextra cum qmreret vrbes. Cymbala Tnebano concrepuere deo. lAt nuncinuift magno cum crimine Haia, Quis deus in veftra conftitit hofti* aquat His prejfus Stygias vultum demifit in vndas , ^ LIBER III. ioi Errat & in veftro Jpirittts ille lacu. Quid genus ^tut virtus, aut optima profuit illi zJMater,&,amplexum Cafaris efefocosi &4ut modo tam pleno fluitantia vela theatro, Etper maternas omnia geft a monuit Occidit,& mifero flet erat vige fimus annus. Tot bona tam partto claujit in orbe dies, f nunc, tolle animos,& tecum finge triumphos Stantidque inplaufitm tota theatra iuuent: Attalicas fitpera vefies, atque omnia magnis gemmea fint ludis, ignibus ifia dabis. Sed tamen huc omnes Jauc primus vlt imus ordo. Efi mala.fed cunElis ifia terenda via efi. Exoranda canis tria funt latrantia colla: Scandenda efi torui publica cjmba fenis. Ide licet ferro cautus fe condat are, fjMors tamen inclufitm protrahit inde caput. Nirea non facies, non vis exemit A chillem, (rat fum aut PaEloli quasparit humor opes. - Hic olim ignaros luElus populauit A cht uos, j Atrida magno cum ftetit alter amor. fHf At tibi nautu,pias hominum qui traqcis ^fibras. Huc anima portent corpus inane tua, ^ *Qua Sicula vitior telluris Claudius, & qua Cafitr ab humana ce fit in afira via. De mulierum incontinentia. — B nciTV R. totiesate mihi nofiralibido. V_) Crede mihi, vobis imperat illa magis. Zlosvbi contempti rupiflis firana pudoris, ‘Zfgfcitis capta mentis habere modum . Fiam a per incenfas citius fedetur arifias, Flumindque ad fontis fint reditura caput, ii Et placidum Syrtes portum, & bona littora nautis Prabeat hvfpitw ficua Ad alea fuo. Quam pejjit veflros quifquam reprehendere curfiss. Et raptda (limulos frangere nequitia. Tefin,Cretaifhfiui qua paffa iuuenci Induit abitgna cornua falfa bonis : Tleflis Theffalico flagrans Salmonis Enipeo, Qua voluit liquido tota fubire deo . Crimen er illa fuit patria fisccenfk fenelta, ai rboris in frondis condita zJMyrrha notia. JN am quid, zJWedea,refiram, quo tempore matris Iram natorum cadepiauit amori Quidve Clytemneflra,propter quam tota ejdlyctnis Infamis flupro flat Pelopea domus* Tuque o zJM inoa venundata Scylla figura. Tondens purpurea regna paterna coma. Hanc igitur dotem virgo dejponderat hoflr. Tftfe tuas portas fraude reclufit amor. es£fe>os innupta felicius vrite tedas, whdet-CretaatraEla puella rate. TSfon tamen immerito M inos fedet arbiter orcii 'Utitor erat quamuis,aquus in hofie fuit. De Contemptore amicsr. C redis eum iampcjfe tu<z meminijjh figar. <e, Utdiflid Icito quem dare vdatuoi Durtss.qut lucro potuit mutare puellam. Tantis ne in lacrymis z. Africa tota flati ait tu fluita deos tu fingis inania verba. - Forlitan die alio pelltts amore terit. Eftnbt forma potens, funt calla Palladis artes, S plendiddque a dotlofhma refulget auo. Fortunata domus, modo fit tibi fidus amicus. LIBER III. *. Fidus ere ; in noflros curre puella toros. Fu quoque, qui ajliuos Jp.it tojius exigis ignes, ‘Phoebe moratura contrahe lucis iter. Ffox mihi prima venit,prima data tempora notiis. Longius in primo luna morare tore. Foedera funt ponenda prius, fignandaque iitra , Et fertbenda mihi lex in am ore nono. Hac Arnor ipfefuo contlringit pignora Jigno: Fetlis fidere a torta corona dee , Quam multa ante meis cedant fermonibus hora, Dulcia quam nebis concitet arma Fenus. Ffanque ,vbi non ceno vincitur foedere letlm. Non habet vitores nox ‘vitulanda deos-. o Et quibus impofuityjbluit nox vincla Libido. Contineant nobis omnia prima fidem. Ergo, qui pati as in foeder a ruperit aras. Polluerit que nouofacra marita toro. Illi fintrfiticunque filent,tn amore dolores ; Et caput arguta pr abeat hiftorie-, Nec flenti domina patefiant notie fenejlra. Sernper amet, firuttufem per ameris egens. AD CYNTHIAM. M agNVM iter, ad doti as proficifci cogor A thenar, Ft me longa gr aut foluat amore via. Crefiit enim affidue fpetlando cura puella. Ipfe alimenta fibt maxima prabet amor. Omnia funt tentata mihi , quacunque fugari ‘Poffit^t ex omni me premit ipfe detts. ‘Vix tamen aut ferael admittit ,cum fape negauit , Seu venit, extremo dormit amica toro. ‘ Unum erit auxilium mutatis Cynthia terris. Quantum tculis^mimo tam procul ibit amer . ^ g 4 104 “P R O P E R . R^unc agite o focij propellite in aquoranaucm, Remorumque pares ducite ferte vices, Iungiteque extreme felicia lintea malo. Nam liquidum nautis aura fecundat iter. Romana turresj+r vos valeatis amici, Qualifeunque mihi tuque puella vale. Ergo ego nunc rudis Adriaci vehar aquor is hofpet. Cogar & vndifenos nunc prece adire deos. “Deinde per Ionium vellus cum fejfa Lecheo Sedarit placida vela phafelus aqua. Quod fupereftifufferte pedes,properate laborem , Ifthmos qud terris arcet vtrunque mare . Indevbi Pirai capient me littora portus. Scandam ego Thefea brachia longa via. Illic vel feudqs animum emendare “Platonis Incipiam, aut hortis dolle Epicure tuis, \ Perfequar aut fludium lingua, “Demofthenis arma. Librorumque tuos do£le zJMenandre fales: A&certe tabula capient mea lumina piEla, Siue ebore exalta, J eu magis are manus , csfut fratia annorum, aut longa interuallaprefundi Lenibunt tacito vulnera nofbra fenu. Seu moriar,fato,non turpi frailus amore, tque erit illa mihi mortis honefia dies. AD TVLLV M. F rigida ta multos placuit tibi Cyzicus annos, Tulle , Propontiaca qua fluit Ifihmos aqua, Dindymus,&facr a fabricata inuenta Cybella, Raptorisque tulit qua via Ditis equos. Si te forte iuuant Helles Athamantidos vrbes, Etdefederio Tulle mouere meo\ Tu licet ajpicias calum omne Atlanta gerentem, Seclajf LIBER III. Settxquc *Perfea Phorcydos ora manu, Geryona fiabula,dr luckmtumin putuere figna Herculis *A rtt atque, Hefperidumque choros-, Tuque tuo Colchon propellas remige Phafin, Peliaca^ trabis totum iter ipfe legas, Qua rudis ^A rgoa natat inter faxa columba In faciem prora pinus adacta noua. Et qua Cfyget vifenda ejl ora Caiflri, Et qua feptenas temperat vnda vias. Omnia Romana cedent miracula terra. 'Icatur a hicpofuit quicquid vbique fuit, ai rmts apta magis te Ilus, qua m commoda noxa. Famam, Roma Jua non pudet hiftoria. SSfam quantum ferro,tantum pietate potentes S tamus: viEtrices temperat ira manus. Hic Anio Tiburte fluis, Clitumnus ab Umbro Tramite,zjr aternum Martius humor opus. e Albanus lacus & foci/ Tfemorenfis ab vnda, Potdque Pollucis lympha falubris equo. ,» At non fquamofi labuntur ventre cerafla, 1 Itala portentis nec fiat vna nouis. N on hic tA ndromeda refonant pro matre catena » Nec tremis tAufonias ‘Phoebe fugate dapes, Nec cuiquam abfentis arferunt in cstput ignes , Exitium nato matre parante fiso. ‘Penthea non faua venantur in arbore Baccha, Tfec foluit Danaas fkbditn cerua rates. Cornua nec valuit cuneare in pe Hic e luno, tAut faciem turpi dedecorare boue. Arboreafque cruces S cinis, & non hofpita Grai/t ~ Saxa , Cr curuatas in fisa fatu trabes. Hactibi Tulle parens Jhac eft pulcherrima fcdes. g f tof io<? PROPE R. Hic tibi pro digna gente petendus honos. Hic tibi ad eloquium ciuesjoic ampla nepotum Spes,& ventura coniugic aptus amor. DE TABV1IS PERDITIS. E pjro tamdoila nobis pe nere tabella. Scripta quibus pariter tot periere bona. Has quondam nofiris manibus detriuerat vfiss. Qui non fignatas iujjit habere fidem , Illa tam fine me mrant placare puellas. Et quadam fine me verba difirta loqui. Tffpn illas fixum caras effecerat aurum, Pulgan buxo firdida cera fi.it. Qualefiunque mihi fimpsr manfere fideles, SemperQr e jfcftus promeruere bonos, porfitzin hac iliis fuerant mandata tabellis. p raftor,quoniam es lente moratus heri. t^An tibi neficio qua vifi efi firmo fieri an tu JZ Vcn bona de nobis crimina ficta tacui JOsfk dixit, veni es hodie .ceffabimus vna, Hofpitium tota notie par auit amor. Et quacunque dolens repent non finita puella (farrula.cum blandis ducitur hora dolis. zJMe miferum ,his aliquis rationem fi. ribtt auari , Et ponit duras inter ephemeridas. Quas fi quis mihi retulerit fionabitur auro. Olas pro diuitijs ligna retenta veliti J puer A citus hac aliqua propone columna, £t dominum Efquilijsfinbe habitare tuum. AD CYNTHIAM SVPERSIENTEM. F Alfi e fi ifia tua,mulier, fiducia firma, Olirn oculis nimium facta fiuperba meis. iVofter amor tales tribuit tibi Cynthia laudes. Verfi L I 72 E R III. "Ver (ibus infignem te pudet ejfe meis. tJZIijtum te vanalaudaut fape figura, U t,qucd non effes/ffe putaret amer. Et celer cfl toties rcjto collatus Eoo, Cum tibi quafitus candor in ore foret. Quod mihi non patri/ poterant auertere amici. Eluere aut vaflo fhrffala fi ga mari , Ha c ego non firro.non igne ceachu, & ipfi Tfaufiagus tsEgaaverba fatebor aqua: (orreptus fano Eeneris torrebar abeno, 'Vincius eram ver fas in mea terga manus. Ecce coronata portum tetigere carinat Traie&a Syrtes,anikora i actu mihi efl. Hunc demum vaTto fiffi refipifiimttt afiu , Eulnerdque ad finum nunc coiere mea. zJfyfensbonafiqua deaes y tua me in /aeraria donet Exciderent far do tot mea votzi Joui. ad amicam. R ffus eram pofitis inter conutuia men r s, . ' Et de me poterat quilibet ejfe loquax. Quinque tibi potui jeruire fideliter annos. Ungue meam morfi (ape querere fidem. Nil moueorlat rymis-.iflu fam captus ab artet &Semptr ab irfidqs Cynthia fare feles. Flebo ego difcedensfed fletum tniuria vincit. Eu bene conueniens non finis ejfe iugum. Limina iam nosbris valeant lacrymantia verbis. Nec tamen irata lanuafratba manui jit te calatis at as grauisvrgeat annis. Et veniat firma ruga (inifiratuat UeUere cum cupies albos dftirpe capiSoS ji ffeculo rugas increpitante tibi: Exclufa 107 U4 <PROT E £- Sobrini adlites:at cum ejlimpofln corona. Clamabis capiti vina fubijfe meo. Cinge caput mitra: Jpeciemfurabor Iacchi. Furabor Thoebifi modo pleilra dabis. Caffibtu impofitis venor , fed arundine fumptit Faunus plumo fo fum deus aucupio. Ffi etiam auriga jpecies Vertunnus^r eius, Fraijcit alterno qui leue pondus aquo. Suppetat Joocpifces calamo pradabor.& ibo t_ftlundus dermffisinftitor in tunicis. Paftorem ad baculum pojfum curare,vel idem Serpiculis medio puluere ferre rofam. N a quid ego adijriam,de quo mihi maxima fama efl. Hortorum in manibus dona probata meis i Caruleus cucumis, tumidoque cucurbita ventre tJAde notator iunco braffica vincla leuu Nec flos vdtu hiat pratis, quin ille decenter Impojitus fronti langueat ante mea. %>.ft mihi,quod formas vnus vertebar in omnes, V, Jfomen ab euentu patria lingua dedit, esit tu 'Roma meis trtbuifli pratnia Tufcis Vnde hodie victu nomina Fufcus habet. Tempore quo ficijs venit Lycomeditu armis. Atque Sabina feri contudit arma Tati. v Vidi ego labentes acies,& tela caduca, zAtque hojles turpi terga dediffe fuga. Sed factas dittum fator, vt Romana perauum Tranfeat ante meos turba togata pedes. Sex fuperant verfuste,qui ad vadimonia curris, Tfon moror: hac fpatijs vltima meta meis. Stipes acernus eram, properanti falce dolatus, Ante ‘pfumam grata pauper in vrbe deus • LIBER IIIL At tibi zJM amuri firma calator ahena Tellus artifices ne terat Ofca manus ; Qui me tam dociles potuifli findere in vfus. Fhum opus e fi aperi non datur vnus honos. £piftola ArethuCr ad Lycotam. H ae c A rethujd fuo mittit mandata Lycota, Cum toties abfis fi potes ejje meus: Si qua tamen tibi letturo pars oblita deerit. Hac erit e lacrymis facta litura meis: Aut fi qua incerto fallet te litera trabi u. Signa mea dextra lam morientis erunt. Te modo viderunt ietratos Batlra per ortus , Te modo munito Sericus hoftis equo , Hibernique (j at api ilique Britannia curru, Ffius CrEoa dtfcolor Indus aqua. Hac ne marita fides, & pati a fient mihi nolles. Cum rudis vrgenti brachia vitia dedit Qua mihi dedutlafax omen pratuhtjlla Traxit ab euerfo lumina nigra rogo. Et Stygio fiem Jpar/a lacusnec retia capillis Vitta data efi.nupfi non comitante deo. Omnibus heu portis pendent mea noxia vota. Texitur hac caftris quarta lacerna tuis. Ocf-Aat, immerita qui carpfit in arbore vallum. Et flruxit querulas rauca per offa tubas, yiff) ignior obliquo funem qui torqueat oeno, fyEternusque tuam pafcstt afelle famem. "Dic mihi num teneros vrit lorica lacertosi Bfumgrauis imbelles atterit hafkt manui* Hac noceant potius, quam dentibus vlla puella Det mihi plorandas per tua colla notat. Diceris £r macie vultum tenuaffe: fed opto h i «5 9 £ deflderio fit celor ifte m eo. mihi cum nolles iuduxtt vefper amaras. St qua reliUa iacent,ofculor arma tua* Tam queror in toto non fidere pallia le£io, Lucis& auEtores non dare carmen anes. NottibfU hibernis caflrenfiapenfa laboro. Et Tyria in gladios vellerafechfuos: Et difco qua parte fluat vincendus Araxes. Quot fine aqua Tarthus millia currat equus. Cogor & e tubula fittos edifcere mundos. Qualis & hac doUifitpofitura dei. Qua tellus fit lenta gelu,qua putris ab aftu, ^Tentus in Italiam qui bene vela ferat, uljfidet vna foror, curis & pallida nutrix Peierat hiberni temporis ejfe moras. Felix Hippolyte nuda tulit arma papilla. Et texit galea barbarqmolle caput. ‘Romanis vtinampatuijfent cqflra puellis: Ejfem militia farcina fida tua. Rctc me tardarem Scythiaiugayum pater altas Africusin glaciem frigore nellit aquas. Omnis amor magnusfed aperto in coniuge maior. Hanc Venus,vt viuat, ventilat ip/a facem, mihi, quo Poenis tibi purpura fulgeat ostris. Omnia furdatacemyarisque ajfueta calendis, Tix ayerit claufos vna puella lares. Graucides,& catula vox efl mihi grata quer entis. Illa tuipartem vendicat vna tori. Flore foceUatego.verbenis compita velo. Et crepat ad veteres herba Sabina ficos. Situ in finitimo gemuit flans nollua tigno. LITER IUI. Seu voluit tangi parca lucerna mero. lUa dies ornis eadem denuntiat agnis, Succinttique calent ad nuta lucra popa. Ne precor afcenfis tanti fit gloria BaFtris, Raptdve odorato carbafa lina duci , Plumbea cum tona fi arguntur pondera funda, S ubdolus & verfis increpat arcus equis. Sed tua fic domitis Tartha telluris alumnis Tura triumphantes hafta fequatur equos s Incorrupta mei conferua foedera le£H. Hac ego te fila lege redijfe velim . airmdque curn tulero porta votiua Capena, Subfcribam,fiduo grata puella viro. FABVLA TARPEIAE. T a r P e i v m nemus,& Tarpeia turpe fipulcrum. Fabor, & antiqui limina capta loitis. Lucus erat feltx,ederofi conditus antros ojdtultdque natiuis obfirepit arbor aquis, Siluani ramofa domus, quo dulcis ab aftu Fiflula poturas ire iubebatoues. ' ' Hunc "Tatius fontem vallo pracingit acerno, Ficldque fuggeila caibra coronat humo. Quid tum Roma fiat, tubicen vicina Curetis, ^fiCum quateret lento murmure fax a Iouist , -^sAtque vbi nunc terris dicuntur iura fabaciis, . ' Stabant Romano pila Sabina foro. tJWurus erant monter.vbi nunc efl curia fipta, Bellicus ex illo fonte bibebat equus. Hinc Tarpeia de a fontem Itbauit, otidi Vrgebat medium fibhlis vrna caput. St fatis vna mala potuit mors effepueda. Qua voluit fiam as fallere Vefia tum I17 j,8 T R 0 P E R. Vidit arenojit T atium pertudere campis, Pittdque perflauas arma leuare tubae, Obfiupuit regis facie regalibus armis 1 . Inter que oblitas excidit vrna manus. Sape illa immerita caujfata efi omina Luna , Et fibi tingendas dixit in amne comati Sape tulit blandis argentea lilia nymphis , Romula ne faciem Iader et hafta Tati. ‘Dumque fubit primo Capit olia nubila fumo, "Rettulit hirfittis brachia feSla rubis, Etfua Tarpeia re fidens itafleuit ab arce Vulnera vicino non patienda Ioui. Ignes cajlrorum,& Tatia pr ater ia turma, Etformofa oculis arma Sabina meis, O vtinam ad veflros fedeam captiua penates, ‘ Dum captiua mei conjpicer ejfe Vati. Romani montes, & montibus addita. Roma* Et valeat probro Vettapudendameo. equus ille meos in caftra reponet amores, * Cui Tatius dextra collocat tpfeiubas. Quid mirum in patrios Scyllam ftuiffe capillosl Candidaque in fauos inguina verfa canes* Rrodita quid mirum fraterni cornua monftri. Cum patuit leclo flamine torta viat Quantum ego fhnt Aufontjs crimen fhUura puellis, fmproba virgineo lecki mimflrafeco, Pallados extinclos fi quis mirabitur ignes-, Igno/cat-JacrymisJpargitur ara meis. Cras,vt rumor aitjotn pugnabitur vrbe: Tu cape fpinofi rofctda terga iugi. Lubrica tota via ejl,& perfida, quippe tacentes Fallaci calat limite fe rnper aquas, Ovti t I 2 E R III/. O vtinam magica nojfem cantamina mufd. Hac quoque fcrmofo Unguo, titliffet opem. Te toga ptcm decet, non quem fine matris honore N utrit inhumana dura papilla lupa. Si fim hofpss pariare tua regina fub aula: Dos tibi non humilis prodita Roma venit. Sin minus, at rapta ne fint impune Sabina , tJMe rape^r alterna lege repende vices. Commiffds acies egopoffism Jbluere, nupta Vos medium palla foe dm inite mea. oAdde Hymenae modos, tubicen fira murmura conde « Credite vefira meus molliet arma torus. Etiam quarta canit venturam baccina lucem, Ipfdque in Oceanum fidera lapfa cadunt. Experiar fomnum-.de te mthifomnia quaram. Fac venias oculis vmbr a benigna meis. 'Dixit, & incerto permifit brachia fomno JVefcia f e fiam mis accubuifie nonis. Nam Vefia Iliaca fiUx tutela fauilla Culpam alit, mplures condit m offa faces. C% Illa ruit, qualis celerem prope Thermodonta, Strymonis ab fctffo fertur aperta finu. Vrbifefius crat-.dtxere 'Palilia patres. /r£ Hic primus coepit moenibus effe dies. ^/Cdfnnuapaftorum conuiuialufiesinvrbe ir f CumpaganamademferculadelictfS, Cumque fitper raros f aeni fiam antis ac erues Traiycit immundos ebria turba dapes. 'Romulus excubias decreuit in ociafelui, adtque intermiffa cafiraftleretuba. Hoc Tarptia fisum tempus ratn,conuenit hofiem, 'Pocla ligat, pallis ipfa funera comes. h 4 litf Morti erat afcenfu dubiusf esloque remiffus. Tfjc mora,vocaleS occupat enfe canes. Omniaprabebant fbmnos,fed luppiter vnut ‘Decrenit pasnis inuigtlare tuis. ‘Prodiderat portaq^ fidem, patridmque tacentem : ‘Lfubetidlque petit,quem velit ipfa, diem. At T atius,( neque enim fceleri dedit hoflis honorem,) T^jibe^tit,®- regni fcande cubile mei. ‘Dixit ingestu comitum fuper obruit armis. Hac virgo officijs dos erat apta tuis. A' duce Tarpeio mons ejt cognomen adeptus. O vigil iniufta pra mia fortis habes. AD UNAM. T erra tuum fpinis obducat Lenafepulcrum\ , Et tua, quod non vis,fentiat vmkra fitim y 2 \£ec fedeant cineri manes\& Cerberus vitor Turpia ieiuno terreat offa fino-, Dobla vel Hippolytum Veneri mollire negantem , AConcordique torope/fima femperauis. ‘Fekdopen qucquejiegletto rumore mariti > JST ubere lafctuo cogeret sA ntinoo. Ida velii, poterit m agnes non ducere ferrum, E t volucris nidis ejfe nouerca filis. Quippe & Codinas ad fijfam mouerit herbas. St agna que currenti diluerentur aqua. oA udax cantata leges imponere Luna , Et fua nobiurno fallere terga lupo. Fojfet & intentos aftu cacare maritos. Cornicum immeritas eruit vngue genat, Confulultque fryges noftro de fanguine,& in me Hippomanes foeta femina legit equa. Exorabat opus verbis ceu blanda perurat. Saxo LIBER 1 1 1 1. Saxcfamtfe terat fidula culpa viam. Site Eoa tuuat * Doroxantum aurea ripe. Et qua fitb Tyria concha jitperbit aqua. Euryptlique placet Coa textura ^Adinerua, Se&aque ab Attalicis putria figna toris. Seu qua palmifera mittunt venalia Theba, t , Murrhaaque in 'Parthis pocula cocta ficist Sperne fidemprouolue deos,mendacia vincant. Cedant damnofa iura pudicitia. Et fimulare virum pretium jacit, vterecauffis. eJMaior dilata nocte recurret amor. Si tibijbrte comas vexauerit vtilisira, * pojbnodo mercata pace premendus erit. 'Dent que vbi amplexu Venerem promijeris empto : Fac jimulet puros I fidis ejfe dies. Ingerat Apriles Iole tibi , tundat tsTmycle Tpatalem Majsidibus ejfe tuum. Supplex ille fidetpofitn tu fcribe cathedra . Quidltbeejoas artes fi pauet ille, unes. Semper habe morjtes circa tua colla recentes , . Litibus alternis quos putet ejfe datos. Non te Medea dele&ent probra jequacis. Nempe tulit jhfhss aufi. rogare prior, fcd potius mundi Thais pretiofd Menandri , *Cum fhitafiutos comica moechagetas. mores te verte viri fi cantica ia3at , I comes, & voces ebria iunge tuas. Janitor ad dantes vigUettfi puljet inanis. Surdus in obductam jomniet vfquejeram. Nec tibi dijpliceat miles jnodo fhclus amori, Tfauta nec patrita fifirat ara manu-. Aut quorum titulus per barbara cella pependit. ixt ii i PROFER. C dati medio cum falierefiro. Aurum jj>eckito,non qua manui afferat aurum. Vcrjibstt auditis, quid rufi verba firesi Qui verfui, Cea dederit nec munera vestis, Jpfms tibi jit furda fine are lyra. Dum vernat {anguis t dum rugisinteger annus, Piere, ne quis eat liber amore dies. ' Vidi ego odorati vibtura rofaria Pafti Sub matutino costa iacere noto. His animos nojtradum verfat si canthis amica. Sedcape torquata Venus'o regina columba, Ob meritum ante tuos guttur a fecla ficos. Vidi ego rugofi tuffim concrefcere collo. Sputaque per dentes ire cruenta canos, osftque animam in tegetes putrem expirare paternas. Horruit algenti pertica curta fico. Exequia fuerant rari {ursina capilli „ Vinculajjr immundo pallida mitra jitu , EQSanis in noflros nimis experrecta dolores, Cumjhllenda meo pollice clathra forent. Sit tumulus lena curto vetus amphora collo: Vrgeat hunc {lepra vis caprifice tua. Qujfquis a masfcak ris hoc buflu m cadtto {axis, tJPfifidque cum {axis adi/ ce verba mala. De pugna A&iaca nauaii. ^ A crafhcit vates. jmt orafhuentta J acris , Et cadat ante' vi eos ilia iuuenca ficos. Cera Phileteis certet Romana corymbis. Et Cyfcnaas vrna minifiret aquas. (jqfium molle date ,dr blandi mihi thuris honores Terque ficum circa laneus orbis erat. Spar LIVER II II. 12} Spargite metjmpbis,carmenque recentibus aris Tibia Ad ygdonis libet eburna Cadis, fte procul fraudes* alio fint aere noxa. Tura nouum vati laurea mollit iter. tJUdufa Palatini referamus A pollinis adem. Resefi Calliope digna fimore tuo. Cafarisin nomen ducuntur carmina.Cafar Dum canitjfr, quafo I uppiter ipfe vaces. Efl *Pb cebi fugiens ^A thamana ad littoraporttes, Qua finut Ionia murmura condit aqua, fAbtia Iulea pelagusmonimenta carina, Pfautarum votis non operofavia. Huc mundi coire manusfletit aqstore moles Pine a, nec remis aqua fhuebat auis. Altera claffis erat Teucro domnam Quirino, Pildque feminea turpiter alia manu. Hinc Auguftaratis plenis louis omine velis, Signdque iam patria vincere doctu fita. Pandem acies geminos Tfereuslunarat in arcus, zArmorum& radij s picta tremebat aqua, Cum Phoebus linquens ftwtem/e vindice Delon, (Pfam tulit iratos mobilis vna notos ) Allitit Augujli puppem Jltpergr noua flamma /ff Luxit in obliquam ter finuata fkcem. J P^on iHe attulerat crines in colla folutos, Kr r K Auttefludinea carmen inerme lyra. Sed quali asfexit ‘Pelopeium Agamemmna vultu, Egejftq j auidis Dorica caftra rogis , Aut qualis flexos /oluit Pyhena per orbes Serpentem ambedes quem timuere lyra. fJMox astas longa mundi feruator ab Alba Augujle, Hcftoreif cognite maior assis. Vine* JJO <P Z 0 P E R. quoque per talos Fenerem quarente fecundos^ Sem per damnofi fubfeluere carus. Cantabant frrdojtudabant peCtora cacoi Lanuuij ad portas hei mihi [olui eram: Cum fubito rauci Jonuerunt cardine poftes. Et lema ad primos murmura fhtt alares. 2 \^ec meracum totas ref vpinat Cynthia valuas N onoperofa comis- fed furibunda decenti focula mi digitos inter cecidere remtfor. ‘palluerant ipj o labra friata mero, fulminat illa ocfdts,& } quantum femtna,fauit: Spectaclum capta nec minus vrbefrit. *phylitdos iratos in vultum conscit vngscs* Territa vicinas Teia clamat aeptas* Z.umina fopitos turbant elata Quirites, Omnis cr infana femita notie fanat. lUasdirepusque comis,tuniclsqut folutis Excipit objeuraprima taberna via. Cynthia inexuuijs gaudet itnSrixque recttmt , <®t meaperuerfa fauciatora manu, Jmponttque notam toUo,morfuque cruentat, fractpueque oculosrfui meruere , frit, jitqiie vkiiam noftrislaffduit brachia plagis, L ygdamus ad plutei frier a finijira latens Exuitur geniumque meumprojiratus adorat. Lygdamenil potui,tecum ego captus eram. Supplicibus palmis tum demum ad foedera venu Cum -vix tangendos prxbuit illa pedes. Atque aiuademijft fi -vts me ignofeere culpa. Accipe qua nofirafirmula legis erit, fu neque Pompeia fpatiabere cultus in vml ra. Nec cum lafciuum fternet arena forum. LITER //!/.- CoUacaue in fu EI as adj urr-mum obliqua theatrum, A ut letlica tuafitdct aperta mora. Ljgdamus in primis,omnis mthi caufa querela, Peneae, Qr pedibus vincula bina trahat. Indixit leges, rejpondi egofegibusvtar. Ri [er at imperio fkCbt (uperbadato. T>ein,qu(mcunque locum externa tetigere puella. Suffiit, & pura limina tergit aqua-. Imperat <5- tctas iterum mutare lacernae, Terque meum tetigit fulfuris igne caput, osftque ita mutato pir fingula pallia USo Rejpondi ; <2r toto filuimus arma tore. De Rercule.Sc morte Caci, A mphitryoniades qua tepcjlate tuuecos Egerat a fiabuiis bErythraa tuu. Venit ad inui&ospecorofa Talutia montes, Etflatuitfeffcs fejfits gripfi boues, Qup Pelabra fuoflagnabant flumine, quatfe -ZV auta per vrbanas velificabat aquae. Sed non infido manferunt ho fpite Caco Incolumes: furto polluit ille locum. Incola Cacus erat, metuende raptor ab antro. Ter tria partitos qui dabat era fenet. Iffi.ne certa forent mamfefia figna rapina, : A 'uerfos cauda traxit in antra boues. ' / JSf ec fine tefie deo. furem fonuere iuuenci. Furis & implacidae diruit ira fores. Alanalio iacustpidfUs triatempora ramo Cacus, ^ osI Icideffic astate boues, Herculis ite boues noflra labcr vlttme claua, TU mihi quafitajbis mea prada boues, Arudque mugitu fanette boaria longo. m 'X %jobile trit IQsma pafcua nofirafirum. T)ixerat,Qr jicco torret fitts ora palato, Terraque non v Has foeta minijlrat aqua/. Sedproculinclufa s audit ridere puella/. Lucu / ab vmbrofi jecerat orbe nemus. Feminea loca clauja deafintejque piandos. Impune & nullis jdcra retechaviris. Deuia ‘Punicea velabant lumina vitta. ‘Putris odorato luxerat igne caja: Populus & longis ornabat frondibus adem. Aluit dque cantantes vrnbra tegebat aues. Huc ruit in jiccam congefio puluere barbam. Et iacit dntefires verba minoradeo. Fos precor b lucis jacro qua luditis antro. Pandite defijfishofritx ttfqua viris. Fontis egens erro,circdquejonantia lymphis-. Et caua fufcepto flumine palma jat ejl . zsLudtFHsne al*quem,tergo qui fuftulit orbem? Jlle egofumzostlciden terra recepta vocat, /fjaisjhcln Herculea non audit firtia dauai ^St nunquam ad nata/ irrita tela jerasi e /Ltquevni Stygiaz hominum luxtjfe tenebras. i/fccipite hacjejfo vix mihi terra patet. Quod fi lunent facrum jaceretis amara , Non claufijfet aquas ipfa nouercajitas. Sin aliquam vultufque meusfitaf leonis Terrent Libyco file perula coma ; Officia ,& Lyda penja diurna colo, fjfyfallis & hirjutum cepit mihijkfcia pe Elui, Et manibus duris apta puella fiti. Talibus Alcides att talibus almajdcerdcs w LIRER Illi. ‘Puniceo canas flamine -vincla cornos. Porce oculis hojpesflucoque abfcede verendo: Cede agedum,& tum limina linque faga. Interdicta viris metuenda lege piatur , Qua fe fummota vindicat ara cafa. <i_M agnam Tire fias afflexit Pallada vates. Fortia dum, pojim Gorgo ne, membra lauat. Di tibi dent alios pntes:bac lympha puellis oStuia fecreti limitis vnafait. S ic anus. ille humeris pofaes concuflit opacos: JVec tulit iratam tanuaclaujd fatim. 1 poflquam exhaujlo iam flumine vicerat aftum, Ponit vix faecis trifaia tura labris, esi ngulus hic mundi nunc me mea (ha trahentem A ccipitjoacfajjo vix mihi terra patet. tJVfaxima que. gregibus deuota efi ara repertis, Ara per has inquit, maxima fluta manus. Hac nullis vnquam pateat veneranda puellis, Ht r culis eximi] ne fit inulta fatis. ^ Sanci e pater falae, cui iam fkuet ajpera luno, Santle velis libro dexter inefac meo. Hunc quoniam manibus purgatum fanxerat orbem, ^faic flantium Tatia compofatere Cures. V Quare lupirer, Feretrius di cius. ^VTvnc fouts incipiam caujf as aperire Feretri, zArmaque de ducibus tnna recepta tribus. tsM agnum iter afacendo, fed dat mihi gloria vires. A/on iuuat exflzctlt lecta corona iugo. Imbuis exemplum prima tu Romule palma Huius, Qr exuuijs plenus ab hefle redis. Tempore quo portas Ceninum Acrona petentem Vtclor in euerfitm cuspide fitndis equum. I# i/fcron Herculem Ceninadublor ab arce Roma tuis quondam finibus horror erat. Hic ficlia ex bum ens aufiisfierure Quirini, Ipfie dedit, (id non [anguine ficca fitto. Hunc videt ante canas vibrantem fpictda turre t R omnius, d? votis occupat ante ratis. Juppiter hac hodie tibi victima corruet ^4cron y Vouerat,<& fiolium corruit ille Joui. 'Urbis virtutisque parens fic vincere fueuit. Qui tulit aprico frigida cafira lare, Jdem eques,& fiant;, idem fiiit aptus aratris. Et galea hirfittn compta lupina iuba. PtSta nec inducto fulge ba t parma pyropo. PrabebarA cafi baltea lema boues. Coffus at tnfequitur V nentis cade Tolumni, Vincere cum Veios pqjfe laberis erat. 'ZJjcdum vitra Tiberim bcUt fonm, vlttmap roda Nomentum,& capte iugera pauca Cora, £tffii) veteres & vos tum regna fuifiis. Et veflropofitu eft aurea filia foro, "JSfunc intra rnuros pafloris buccina lenti Cantat jdr in ve siris ofiibttsarua metunt. Forte fitper porta dux Veius astitit arcem, - CoUcquiumque fu a fietus ab vrbededit. ‘Dumque aries murum cornu puljabat aheno "Uinedque indubium longa tegebat opus , Cofiits ait, forti melius concurrere campo. JS(ec morafit.plano fifiit vterque gradu. Ei Latiasiuuere manusidcfebla Tolumni Ceruix,Rcmanos [anguine lauit eques. Claudius a R benotraieblos arcuit hofles, "Belgica cum vajH V> Virdomari genus hic Rheno i ad ab at ab tpfi iV obilts erectu fundere gefa rotis. Illi virgatis i oculantis ab inguine brachis Torquis ab incifa dectdtt vncagula. 2func Jpolta in templo tria condita. cauffaftretri t Om me quod certo dux ferit ante ducem , Seu quia villa fius humeris hac arma ferebant , Hinc feretri ditia ejt ara fuperba louts. COR. N' ELIA PAVLO- D <= s i N e Taule meu lacrjmis vrgere fepulcrum . Tunditur ad nullas tanua nigra preces. Cum femel infernas intrarunt funera leges, Non exorate fiant adamante via. Te licet erant em fufea deus audiat aula, 2fgmpe tuas lacry»i as littera furda bibent. Vota, rnouentfuperos.vbi portitor ararecepit. Obfirat vmbrofbs lurida porta roges. Sic ms.fi £ cecinere tuba,cum fubdita nojhrum Detraheret leclofkx inimica caput. Quid mihi coniwnum Tauliiquid currus auortifc Profuitiaut fama pignora tanta meat JVum minus immites habuit Cornelia Parean En fttm quod digitis quinque lenatur onus. ffDamnata nodes & vos vada lenta paludes, , y Et quacunque meos implicat vnda pedes, 'Jr Immatura licet jamen huc non noxia veni . Det pater hic vmbra modia iura mea , t/fut fi quispofita index fedet ts£acus vrna. In mea fertita iudicet offa pila. jiffideant fratres iuxta inotda fidam, Eumenidum intento turba feueraforo . Sifyphe mole vaces, taceant Ixionis vrbes, * 4 «}<? 7 R OPE R. Fallax Tantaleo corripiare liquor. Cerberus ©* nullas hodie petat improbus vmbras, Etiaceat tacita lapfa catena fera. Ipfa loquor pro me.fi fitllo.p cena fororum Infelix kumerosvrgeat vrna meos. Sicut fama fuit per auit a trophaa decori , Ter a ISI umantinos regna loquuntur anos. ^Altera maternos exaquat turba Libones, Et domus eft titulis vtraque fulta Juis. eJMox vbiiam facibus c effit pr at exta maritis ; Vinxit& acceptas altera vitta comas, fungor Paule tuoficdifcefura cubili. fn lapide hoc vni nupta fiiiffe legar. Tefior maiorum cineres tibt Roma colendos. Sub quorum titulis frica tonfa taces. Et Terfin proaui fimulantem pectus Achillis, Quique tuas proauus fregit Achille domos. M e neque cenfuralegem molliffe.nec vlla Labe mea nofrros erubuijfe focos. Lfofrfkit exuuijs tantis Cornelia damnum. Quin & erat magna pars imitanda domus. Ufec meamutata efl at as, fine crimine tota efr. Viximus infignes inter vtranque facem. Ali natura dedit leges d fanguine duitas. N e poffim melior iudicis e ffe metu. Qualibet aufteras de me ferat vrna tabellas. Turpior afefu non erit vlla meo. Vel tu, qua tardam mouiftifone Cybellem, Claudia turrita rara miniftradea. Vel cui commiffos cum Vefkt repofreret ignes. Exhibuit vinos carbafiu alba ficos. Specte dulce caput mater Scribonia lafi. In LITER IUI. vp " In me mutatum, quid nifi fatu velis? Alaternis laudor lacrjm is. vr bis que querelis , Defleta & gemitu Cajaris offa mea. Ille fka nata dignam vixijfe for orem Increpat ,&lacrymas vidimus ire deo. Et tamen emerui generofosveflis honores , I^ec mea de flerili fh£la rapina domo. Te Lepide, & te Taule meum pojl fata leuamen. Condita Jient vejlro numina nojha Jinu. Vidimus & fratrem feliam geminqffe curulem. Confide qteofhclo tempore rapta foror. Filia tu Jpeciem cenfiera natta paterna Fac teneas vnum nos imitata virum. Et feriefidcite genus. mihi cymba volenti Soluitur auttmris tot meafhta malis. Hac eff feminei merces extrema triumphi , Laudat vbi emeritum libera fuma rogem. ‘Ffunc tibi commendo communia pignora natos , H ec cura & cineri Jpirat inujla meo. Fungere maternis vicibus pater jit a meorum % ' Omms erat collo turba ferenda tuo. Ofcula cum dederis tua flentibus,adijce matris. Tota domus coepit nunc onus effe tuum. Zpji quid doliturus eris fine te itibus illis , . .. Cum venient ficcis ofcula fzdle genis. J S at tibifunt nolles, quas de me Taule fatiges. Somniaque in faciem creditu Jape meam, ait que vbifecreto nojha ad flmulacra loqueris t V t refaonfura Jingula verba iace. Seu tamen aduerfum muturit ianua IcElum, Sederit edi nojlro cauta nouerca toro, Coniugium pueri laudate, & ferte paternum. * S Capta dabit veibis moribus tlla manta. ‘PffS c matrem laudate mmis.coiiaut priori Vertet in ojfenfas libera verba Juas. Seu memor ille mea contentas manferit vmbra t Et tanti cineree duxerit ejfe mees, - Difcite venturam iam nunc fentire feneEhzm , Cdibts ad curat nec vacet vlla via. Quod mthtdetraElum cfl^veflros accedat ad annos. Prole mea Paulum fictuuat ejfejenem. Et bene habet,nunquam mater lugubria fltmpjt. Venit in exeqtttat tota eat er Ha meat. Caujfaperorataeji.fientesme furgite testes, ‘Dum pretium vita grata rependit humat, txldonbas & edum patuit, fim digna merendo ' t Cuius honorata offa vehantur aquis. 'i? M. ANTONII MV RE- ti IN PROPERTIVM SCHOLU. I L A N IO A r . Admirabilis efl ho minum in fatendis erroribus pertina- cia, fed prae lare ageretur cum rebus humanis, fi ad hac modo nofira leuiora jhtdia id pertineret, ne q 3 in rebus ma- ximi momenti magno omnium malo quotidie cernere- tur. Hoc mihi nunc ex eo venit in mcnte,quod fepe ani - madutrti euenire, vt optimos quoffy feriptores matula quadam errorum occupent, in etfqtte injtaeant , qua cum pojtea inueterarunt,quafe dedita opera retinentur a librariji : vix vt vlla [it cuiufquam eruditi hominis auftoritas tanta, qua illos adeas purgandos eluedas poljit adducere. Eius rei extmplavttnam ne tam >%tl- ta fuppeterenttjed nos id,quod fe nunc offert , indicajje conte nt i, plura perfequi abstinebimus. t JMtmalionem hoc loco imperitus aliquis pro tJMilamone , & paulo f$fa *P [ileum pro HyUo firipfrat. Quis tum erudi- torum non admonuit , quomodo vtrunque nomen fen- bi oporteret i aut quis hodie efi omnium , tinftus modo atque imbutus literis , cui vel obfcurum id , vel ambi- guum fit l Cedo tamen librum ‘Properti) vnum . in quo non deprauant illa feriptura per man frit. Tfthil neootij fuerit eiufdem generis aha enumerare per- plurima , ita manifsta , ita perffricua , ita te flata , vt auod in eis affidue librarij peccant, non neglegentia^ 1 non L I T. 1 1 I. , Incidat in fauas diripienda firas. iAt tu venandi fludium concede parenti, £t celer in nofiros ipfe recurre finus. A D P H OE B V M. H Vc ades,G~ tenera morbos expelle pueQa, Huc ades intonfi 'Phoebe fkperbe coma. Crede mihi proper ainec teiam Phoebe pigebit Formofa medicas applicuijfe manus. Effice neu macies pailentes occupet artus, 2<(eu notet infirmis pallida membra coler. Et quodcunque mali e(l , grqsucquid tnstc timemsss. In pelagus rapidis cuehat amnis aquis . Sancte veni,tecumque firas quicunque fdperes, Quf cunque & eant tu corpora ffjfa leuant. Tfeu tuuenem torque, metuit quijhta puella, Votdque pro domina vix numeranda fheit. Interdum vouet -.inter dum, quod langueat illa. Dicit in aternos affer a verba deos. ' Pone metum Chcrinthe-deusnon Iadit amantes. Tu modo femper ama. (alita puella tibi e fi. Uil opus efifietudacrymis erit aptius vti. Si quando fuerit trisiior illa tibi, t/f t nunc tota tua efi,te filum candida fecum Cogitat, & fiufir a credula turba fidet. Phoe befkuedaMS magna tibi tribuetur, in z>no Corpore feruato reflituiffe duos. Iam celeberdam latus crisium debi ta reddet Certet im finclis latus vteraue ficis. Tunete filicem dicet pia turba deorum. Optabunt artes &jibi quifque tuas. AD CA- TI B. AD CHERINTHVM. E St qui te Cherinthe dies dedit hic mihi fanElus, Atque inter filios fimper habendus erit. Te nafcente nouum parce, cecinere puellis Seruitium,& dederunt regna fuperba tibi . Vrorego ante alias. iuuat hoc Cherinthe, quod vror. Si tibi de nobis mutuus ignis ode fi. eJMutuus ajfit amor, tua perdulcijfima furta , Per que tuos oculos,per geniumque rogo. ^JMane geni,cape tura ltbens,votif que fimeto. Si modorum de me cogitat,ille calet . Quod fifirte alios iam nunc fu ff>ir at amores. Tunc precor infidos fan£le relinque ficos. Nec fis nunc iniufta Venus.vel feruiat aque FinElus vterque tibi,vel mea vincla leua. Sed potius valida teneamur vterque catena. Nulla queat pofihac quam filuijfe dies. Optaf,idem iuuenis,quod nos, fi d tettius optat. pfifim pudet hac illum dicere verba palam. sAt tu natalis quoniam deus omnia fentis, Annue.quid refirt,cldmne paldmne roget? AD IVNONEM. N Atalis funo finElos cape turis aceruos. Quos tibi dat tenera docta puella manu. Tota tibi efi hodie, tibi fi Utifiimacompfit, Staret ut ante tuos conspicienda ficos . Illa quidem ornandi caujfas tibi diua relegat , Efi tamen occulte cuiplacuiffe velit . At tu fanBa fime, ne nox diuellat amantes, Sediuueniquafi mutua vincla para. Sic bene compones. vili non ille puella Seruire,aut cuiquam dignior illa viro. Ne l i *b. ii n. Ntcpojfit cupidos vigilans deprehendere cstflos, Eallendique viae mille mimftret simor. Annue, purpuredque veni perlucida Tada. Ter tibi fit libo jter dea cafia mero. Pr eripit & nata, mater fludtofk,quod optet. Illa aliud tacitaiamfibi mente rogat. Vritur y vt celeres vrunt altaria flamma: JVccJiceat quamuisfana fuijji velit. Sit iuuenigratzt.adueniet cum proximus annus. Hic idem votis iarn vetus affit amor. SVLPICIA IO Q_v I T V R. T Andem venit amor , qualem t e xiffe, pudori. Quam nudajfe ahcui,fit mihi fama magis. Exorata meis illum Cytherea cam oenis nAt tulit, in nojlrum depofuttque finum. Exoluit promijjd Venus.mea gaudia narret , * Dicetur fi quis non habutfie fitam. JVon ego fignatis quicquam mandare tabellis, Ufe legat id nemo y quam meus,, ante veltmt j Sedpeccajje iuuat. vultus componere fama Txdet,cum digno digna fuiffe ferar. AD MESSALJ.AM. I Tfuifiu natalis adefi, qui rure mole fio. Et fine Cherintho trifiis agendus erit. ‘ Dulcius vrbe quid efltan villa fit apta puellis, oAtque ^Aretino frigidus amnis agrei lam nimium fJMeflalla mei fiudiofe quiefeas, Tfon tempefiiue fiepe propinque vix. Hic animumfenfitsque meos abducta relinquo. Arbitrio quamuts non finis effe meo. S Cis iter ex animo fiublatum trlfie puella 6 $ S tali R oms non finit ejfe fuo. usille dies nobis natalis agatur. Qui nec opinanti nunc tibi ferte venit. * G Ratum eft fecurus multum quod iam mi- hi deme ‘Permittisfubitonemale inepta cadam. Sit tibi cura tog<t potior, prejfumque quafillo Scortum, quam Serui filia Sulpicia , Soli citi fitnt pro nobis quibus illa dolori eft, 2fjc credam ignoto maxima cura toro. * E St ne tibi Cherinthe tus placiture puella. Qui mea nunc vexat corpora ftjfa calori tsfh ego non aliter trifles euincere morbos Optarim, quam te pc quoque velle putem. Tfam mihi quid profit morbos euincereiqutd ttt ‘fjoftra potes lato peUore ferre mala! J2^fittbi_ fim mealux aque tam feruida cura , Vt videor paucos ante fuijji dies. Si quicquam tota commi f fulta iuuentu Cuius me fatear paenituiffe magis, Heflerna quam tefolum,quod no£te reliqui, zsirdorem cupiens dijftmulare meum ad amicam. N Ulla tuum nobis fubducetfeminale&um. Hoc primum iuncki eft foedere noftra Denus. Tu mihi fola places, nec iam te prater tnvrbe Formofa eft oculis vUa puella meis, tque vtinampojfesvni mihi bella videri, Diff liceas alijsftc ego tutus ero. NU L T 'B. ////. Hil opus in ludia ejf . procul abfit gloria vulgi* Qwufapityin tacito gaude at ille finu. S ic ego fieretis pofum bene vtuere filuis. Qua nulla humano fit via trita pede. 7 « mihi curarum requies.tu noEte vel atra Lumcn,& in filis tu mihi turba locis. JV unclicete calo mittatur amica Tibullo, « JM ittetur fruftrajeficietque Tenus. Hac per fanda tua Junonis numina iuro. Qua fila ante alios e fi tibi magna deos. Quid facio demenslheu cui mea pignora credo! furaui fluite .-prode at ifte timor. Hunc tu fiortts eristnunc tume audacius vres. Hoc peperit mifero garrula lingua malum. Iam faciam quodcunque voles:tuus vfque manebo, H ec fugiam runa feruittum domina: Sed Teneris fitnda conldam vinElus ad aras: H ec notat ininflcsfupplicibusquefizuet. DE INFAMIA SVAE PVEll AE. ^ R Tmor ait crebro nofiram peccare puellam. H unc ego me furdis auribus efje velim. Crimina non haejunt noflro fine fida doisre. Quid mi ferum torques rumor acerbe -tace. EPITHAPHION TIBVEtl. T E quoque Z/irgilio comitem non aqua Tibulle eJMers iuutnem campes mifit ad Elyfios: Neforet^tut elegis molles qui fieret amores. Aut caneret forti regia bella pede. 6 ? P. OVIDII NASONIS de m o r t e x i B V L L I* e M N o n A fi mater , mater plorauit ># csicbMem, Et tagunt magnas triiha fiitn deas j Flebilis indignos elegeia felue capillos. Ah nimis ex vero nunc tibinome erit. Ide tui vates operis, tua fama Ttbullus Ardet in extruSlo corpus inane rogo. Ecce puer Veneris fert euerfdmque pharetram. Et fracios arcus,& fine luce facem. sAfpicefilemifiisvt eat miferabilis alis, QjfSlordque infeFtatundat aperta manu. Excipiunt lacrymas ftarfi per colla capillt, Ordquefingultu concutient e Jonant. Fratris in tAinea fic illum funere dicunt Egrejfitm caftris pulcher Iule tuis. JSfec minus eficonfifaZJenus morisnte Tibullo , Qukmduueni rupit cumferusinguen aper. Atfacri vates,& diuutn cura vocamur: Sunt etiam, qui nos numen habere put ent. Scilicet omne facrum mors importuna profanat , Omnibus cbfcurasinqcit illa manus. Quidpater lfinario,quid materprofiut Orphe ei Carmine quid vi£l as obftupt&ffe feras i Et Linon in filuis idem pater edidit altis , T)ici Dicitur inuiSla concimeifff lyra . Affice tJM aoniden ; d quo, ceu fonte perenni, Vatum Tierys ora rigantur aquis. Hunc quoque fumma dies nigro fummerfit -Aucrno. Effugiunt auidos carmina fola rogos . Durat opus vatum Troiani fama laboris, Tarddque nocturno tela retexta dolo. Sic JVc mejis longum, fic Delia nomen habebit , Altera cura recens .altera primus amor. Quid nos facra iuuant,qtdd nunc tAEgyptia profunt S iftra, quid in vacuo [ecubuijfe torci Curn rapiant mala fata bonos.igncjcite fijfo, Solicitor nullos ejfe putare deos. Vine pius: monere pius. cole facra: colent em, iJMcr stztmen dfacrisin Jua bufhz trahet. Carminibus confide bonisiiacet ecce Tibullus. Vix manet e toto partta quod vrn a capit. Te ne facer vates fama rapuere rogales > Dectoribus pafii nec timuere tuisl Aurea fanHorumpotuiffent templa deorum Vrcre,qu& tantum fuftinuere nefas, tyfuertit vultus, Erycis qua. pefftdet arces. Sunt quoque qui lacrymae continuijfe negant. Sed tarfien hoc mtlius,quam fi Phaacia tellus Ignotum vili fuppofuiffet humo. Hic t terte manibus fugiente spreffft ocellos eJMater,& in cineresvltima dona tulit. Hic foror in partem mifera cum matre doloris 'Venit inornatas dilaniata c ornas. , ^ Cumquetuis fua tunxerunt Memefisf, prior que Offula jiec folcs destituere rogos. D elia difiedensfeliciusfnquit, amata ' ? Sum tibi:vixifli,dum tuus ignis eram « Cui Z^emefis, quid, ait, tibi fient mea damna doloris tJMe tenuit moriens deficiente manu. Si tamen e nobis aliquid, nifi nomen & vtr.br a R ejlatjn Elyjia valle Tibullus erit. Obuitis huic venies edera iuuenilia cinEtus Tempora cum Caluo doble Catulle tuo. Tu quoque, fi fhlfum e fi temerati crimen amici. Sanguinis atque anima prodige Galle tua.. His comes vmbra tua ejl,fi qua efi modo corporis vm- bra. AuxifH numeros culte Tibulle pios. OJfa quietu precor tum requiefcite in vrna. Et fit humus cineri non onerofa tuo. *JM. A N 7 > M. ANTONII MV E&- T I IN TIBVLLVM s c H o l i A. IN E £. E G I A M I. i V i T i a s alius. ZJtrunejue genui complexus ejt.diuitia enim parti m in rebus mobilibus conjiflunt , partim in rebus foli e mobilibus autem aurum neminauit xa-Tityyw. ‘Pindarus : Aps~ov /Jjfj itTap. cj^e pgvdos xiBo/aevov rs-uf 'b* uti SuttBplvrei W- xti fJLtydiofOi ‘iZcyjz. es-Tus-m } id ejl: zsfqua ejl optima res quidem, udurum at.t rnis vt ardens o 2 \pocte relucet atra , in- ter opes quoque magnanimas fic Splendet. Me mea paupertas, ego pauper fane Jim ; dum fg- fruar octo , neque arcki inopia premar. Ipfc fe- nm.obleckibo m e agrictiltura > paftione,& amore.lpCe feram, apparet Jsunc poetam elegantiam quandam pu Ujfe ejfe in eiufdemfydaba cotimate repetitione, vtji- t 4 7 8 SCHOLIS IN ELEGIAM III- Ibitis Aegeas* ad m SGalerium ^^lejfallam C ominum fcnbit,qui cum Augufto conful fuerat, qui poftea de Gallis triumphauit.Vtdentur autem hac fen ptn , cum cJMeffada ex confidam in Macedoniam., profteifieretur. Abftineas auidas.i^r** bmus ver- fus fer ip tura eft.inalqs , mors precor atra-.m alqs ,mors modo nigra : in dijs,rnors violenta.neque multum in- ter efi, qua recipiatur. Retulit c triuis- lego , Re- tulit & trinis. & ad fortes refero, veteres tamen libri cum vulgatis confentiunt. Tamen eft deterrita nunquam, vtrum dicit, eam deterrerijd eJl,reuoca- ri non potuife,, quin fierettan,vt defreratnm , quafpem abieciUtcimtts, ita deterritam, qua terrorem depo- fuerit, hoc loco intelligemuslquod fi eft,fingulare,opi- mr,hocfenfu fier it verbum. Illa tua toties fiftra. irnefi in libris veteribus, non, vt in peruulgatts , ara. Ouldius quoque hanc firipturam confirmat, qui ad huc locum-re spiciens fita cecinit, in carminequo huius poe- ta mortem defleuit: Quid nos (aera iuuantlquid nunc ts£gyptiaprofunt ^ Sittralquid in vacuo (ecubuijfe thoro? Menftrua tura* alij , mafcula. fed nihil necefje cfi , contempta veterum librorum auttoritate , quic- quam mouere. Fac lapis. Verfum hunc in anti- quis quibufdam libris ita feriptum reperto , Fac la- pis inferiptus fiet fuper offa mea. T um niger uiturba. udem libridn porta. Tentare. ita plane doctum, vt i G racis Lucinus in dialogo , quo de hoc tpfo Ixione agitur ^ Sr fcn/pt mrd 5 & alibi : «oW* -fi tl xahir/ en sm hretfsc. Ixionis autem fabu-^ /AT TI BV L Z.VM, 79 U petenda e[i e ficundo lUa Pythiorum Tindari.ne- que enim tantum appetite Iuno»em y fid& primus de quo quidem extet in Gr acorum hiftorbs, eadem perpetrajfie memoratur, occi(o ptr fikmmam perfidiam Jocerofuo. Virgdius eumcapitt tmminetis, &iamiam lap[uro Jimtlis fixi metu cruciari *ut -,fa> quodam iu- re,quod ab alijs de Tantalo dicitur , ad hunc, & ad La- pithas, er ad Tirithoum transfirens. Porrechifque nouem Vir filius v .. incides-. Homerus O^jZ.x. eius autem tecur Virgdius ab vno Homerus d duo- busvidturibus carpi aiUat T>emetri»in Pindarum, , afirpentibus, Tantalus eft illic , Sc circum , fta_ gna- & circum Tantalum ftagna fint. Tantalum Plato, quaji &X» S& v , ditium ait . Torro de pec- cate eiui.fi de fiuppheio admodum dificrepantia prodi- ta fiunt literis, ego de vtroque , qua in memoriam ve- nient > huc conjeram. Sunt , qui dicant , eum d Ione pa- tre admijjkm ad epulas deorum, qtt* ibi arcana au. dicratjum hominibus communicajfie : ideo que detru- fium ad infcros,& damnatum heu poena.vt in aere pen- dens,<tterno metu imminentis capiti lapidis torquere- tur, Euripides-. O fi fssvcdfiocatXK oiW'/£&>7w;t*C« Aioc 'xipjyM^eXi-yisot.Tdv^CXoCt K$j V‘ntp}ijd.ey(g.J\cijjuilvcev'&-i'?fcr t Atflrmfict-mi r/ra t»v i/},/ *»', tle H-P XiyHaifioTt -ticiffi.: SpaWT&J? «!', Kcirze -TfctTrs^H; aPiafi iyjw iGv* Ay.CKxc c,v -'yjt yXaM-avatiy^t^nyvoQr. D e hoc fixo ficero de finibus. Ad ors, qua, quaji fixum Tantalo fiemptr impendet, & Lucretius. Nec 80 SCHOLIS Ntc mifer impendens magnum timet aere fixum Tantalus,vtfkma e fi,caffia formidine torpens. gj- Plato: ii V7r£f ra XiSk tkv&ai** Titt- darus quoque in Olympus hoc ipfum Tanmli Juppli- cium agnofiit :[fed hanc cauffam fiijfe ait , quod ipfe etmbrofiam & nettar firatus , compotoribus fiis com- municauer it. aiunt , & esLlcaum, qjr ss4lcmanem,& fiafrchilochum huius lapidis mentionem ficiffe.qtti al- ie gorice i fit interpretantur ,alq metum mortis , vt Ci- cero-, alq metum deorum , vt Lucretius, fignificari pu- tant: ali] Tantalum phyfiologum diligentem fiijfe di- cunt , qui fili pracipue naturam accuratijjime con- templaretur : ideoque difium filem capiti ipfius impen- dere. nam filem quidem ipfum multi ex veteribus, jlnaxagoram fecuti , lapidem glebdmve ignitam effe credebant, hanc poitremam fintentiam Euripides ipfi aperte confirmat in choro quodam ex eadem fibula, v- bi filem 'srbrfxv, & nominat. Tr adita & hac de Tantalo fibula : fiijfe canem quendam aureum, tundemque animatum ,( -ur minus mirum fit , quod de Talo in Catullum diximus ) templo Jouis in Cre- ta custodem additum fiijfe -.quem cum furripuiffet Pandaretis zJLfilefius t afferuandum dediffe Tantalo: . mijfum deinde d loue er curium , qui canem repo- fceret : fed negaffe Tantalum , eum penes fi ejje:cb id igitur detrufum ad infiros, ipfiufque capiti impojitttm Sipylum montem : eumque effe lapidem illum , de quo . fitpra diximus , neque defient , qui , quod Pelopem fi- ( lium maSauer:t,dufquc epulandum appcfiuerit,ad in- feros detrufum effe dicant fed de fieppiict/ genere , plu- rimos aflipulatcres inteenit Homeri narratio, quam hic /Ar TI-BrLLrM. 8r hic quoque Tibullus in/equitur. qua, quia etiam -vul- go nottfitma eft&nhil ej/e,cur d me pUrtbus verbis ex- plicetur puto, E r Danai pro i es . < Be Danaidibus C Z7dIn2“aZT quod annotaretur-, cum ,v nam modo ex eis Nyper- rnneftram fratri acvtro/uo Lynceo pepercif e , tradi- tum fit ef e tamen, qui hanc ipfius UudJc^- \31‘fi r ° re faciant , & eam quoque H,p- polyto pepercijje dicant.hoc reperi apudLfiafhiuL Diopfij interpretem. Tunc veniam fubito, cmnrM con/uetudtnem Ii. omanorum , qui, peregre cum redi- rent, aduentus fiet nunctos prxmittere ad vxores /ole- bant. anclor Plutarchus. fed hic ideo /ubito venire IN ELEGIAM III I. , Sr 5_ V “ brofa * miratur , qui fiat.vt ob/c oenum deum frrmofi pueri d, ligant, ad cumque vitro acce- dant.qm neque forma, ne que corporis cultu ipCos ad fe allicere poj/e videatur. efi& i» 'VirgUianistufibus carmen,quo deusipfe idem admirans inducitur • ob- longa oratione muttis alqs cauffis remotis, ad poslre- mum concludit,eos , quo fupplicio propofito absterreri debuerant eius ipfius dcfidcrio captos venire, extremi verfits hi fient-. Nimirum apertam comedatis ad poenam , Etvosidipfiem ,quod minamur dnuitat. Sic ego. tum Bacchi, in quibufidam veteri bus- Sic ego: fic Bacchi. ab qs autem abeft pentameter qui /equitur, neque ego /ane, eum Tibulli ejje,prxtla’ re aufim. Bacchi proles. Bacchi igitur filius efi pra- elatus ifie & virginalis deus, atque ia ejji , confirmat u § C H O L J A etiam verftts Antipatri Sidoni/: - ra.y'6 e Hp iutroc VfAfjUv ivo^ythm «•*<$ ivbtrto Bp«fW¥- OrfhtusTsaa hnm,SoUm,& Priapum eundem face? revidetur, Theocriti fckoltafles aiuPriapd ejfe Aai- dis , **f Chiones nympha, & Tat cbi fi*u m : at alta eum cum ‘Baccho eundem jacere. Diodorus Siculus & Paujdmas Baccho & Ventre genitum ejfe tradunt, tsdpud Ladanum reperto, eum ejfe Veneris filiumi fed , fi tuam Bacchi , na ille patrem fuum haudqua- quam paterne accepit , quem , Lampfaci hospitio ex- ceptum , mtlu hajktilajua confodere v oluerit. at con» fiat, eum luctanp npn ejfe f)ionyji filium. Arma*- tu? curua. hic ve fu* , vt dixi , abeji a quibufiiam libris : atque m eifdem Jlnptum efi ad marginem, fR AC M. Ego autem facilt tniht perjuajertm , non imum modo >fed & flurts verfies hoc locodefidtrari. etenim qua respondet Priapus, non pertinent ad id, quodexipjo quafierat Tibullus, vehementer itaque fu- fpicor , verjm aliquot, quibus paulo Uberius qufppiam, er paulo magis ex huius dei cenfuetudwe dictum efi. f et, hoc loco ejfe orr.iffos. O fuge, homines, qui militarem Verterem colunt, quique natura fimtd foedo puerorum amore c.atd&s, in omnibus, quorum atas ‘stpcc d.7rbhaxtnv idonea efi, facile caujfarn aliquam reponunt , cur ipjcs ament, eodemque modo $thiyuun cutufque propemodum gene- ris mulieres pir*qttuniur:wque zUa efi paulo adole- fcentwr, qua non ipfis tLtywpov t/ k, mvdlix.lv habe- re videatur, itaque Socrates ( quem tamen abjuijfe d nefando amore volunt : neque ego dtjfentio) mge- uste confitetur , omnes pueros, qui certa cuiufidam tatis /2V TIVBKLLV M. latis fmtfibi formofbs videri, verba eius funt in Char- Tnide : E/xci /jSjj Sv 3 t&ipt udiv ^a&uzTev. drtyvSe y> Teumi $-cc6/x>t a /di cefo; -rise, yet7.de. t^odiv y> T / fxet 'srdants ci iv rt; fame t nahei qtcurov&i* libro au- tem de rep. x.idem etiam fufius .explicat his verbis: Avdji <fl Ipa7 iwS 'd mf iTret s./xvr/xcvt7v , cn iw-dvrte tl iv apa rov <piX«r(tf<A* vfj, Ipa7#£«t* ifjwyiTrn J[ti.Kvis- el rt ngjf unZert , J\cxcuvrt; ecdici Vl) brtjxihstctq rt %gjf roO aazrd£,z<&q. m cii% «Va reciii rt 'Sjfoe rati; )ta7.6bc ; o fXf) , 'In enfXo;,tvl%a.pi; y7.n-JU; , \vaq- rtdrn&u i<P ifxwv, ts di ro ypnrov , PaenTtxcv <pa- n it). rov J|s ifj. /xia-u nsrtsv , ifjqMrfcVge rct *X eiv ' <T^£ , avdptttte iehTv. TtwJc d\t, S-tSv it) . ixt7x.yy7.dpdc, S\t , d) r uve/xet ciet rivos d.7,7.cv moirijLtt Vt) , H ipa$~d dvcKopi^o/x-vH rt ^ «u^fpa? <pepov&c rnv b^bt «S t , lov diri dpet »j qgq evi 7-oytf 'ztd&; csfccpdxnic 'stfotycto-ii^et&i rt , «s& <fu)wts ctfltrt , d>st [xrdlvcL avopdy^etv rfi avbdVTM iv apet» Ouidius quoque in elegia quadam, eodem /e modo erga mulieres affeElum fhtetur.eius ele- gia principium ejl, 7fon egomendofos, Hic, quia for? tis adeft. Ouidius: Stue aliqua ejl oculos in me deieckl modtfos j Vror ; & infidi a funt pudor ille mea: Siue procax aliqua ejl ; capior , quia ruftica non ejh, Spem que dat, in molli mobilis ejfe tkoro. Longa dies molli, multi hanc fententiam exprtf- ferunt poeta:quorum primus fuijfe videtur Charilusi Tlirfetv xeOxlvet peti); V(Petf$c hftTsytlti. - Lucretius: Tfonne vides, etiam guttas in faxa cadentes Humorisjiongo in Jpatio pertundere faxa J Ouidius: 84 S C H O L I A (gutta emat lapidem . quem quidem cur tanto- pere abqciat p . CiSlorius ,vt etiam Choerilo inferiore faciat, miror. nam ille ipfe, quem ex contentione tanto fuperiorem videri vult , Lucretius eandem fententiam, libro primo ^ton multo ornatius extulit: Stillicidi cafus lapidem cauat. JVeque nunc difyuto,vter melior poeta fittfed tamen indignum videtur, quenquam deOuidio ita contem- ptim loqui. Propertius quoque hoc ipfum ita cecinit: Sed tamen obfcura teritur rubigine mucro Ferresu,& paruofipe liquore filex. Tranfiet xtas. tranjiet,pro tranfibit:dr contra ana- h>giam,& contra confuetudinem. Quam cito non fegnis. fi particula,non, referatur ad nomen fegnis -,faljum ent,quod dicitur, dies enim neque (iat, neque remeat, fin ad verba -fidfium erit epi- theton, fegnis. fin advtrunque ; tamen,nifilocus aliter diSfiinguatur ,fuberit vitium vel maxim um.vox enim, cito.cum flandi verbo coharere nullo modopotefl. Ci- to aut tarde moueri aliquid dicitur, cito quidem flare, autquiefeere aliquid, qui dicat, is non philofophia mo- do, fed omnino communis fenfits expers effe videatur, distinguendum igitur eflhoc modo: At fi tardus eris,errabis:tranfiet at as (Quam citoinon fegnis fiat, remeat que dies, vt fignificet amem citijfime tranfirejiem autemfegne non ejfefed volatilem-, nefeftare vnquam,fed perpetuo Jluere-,neque vnquam redire, fed irreuocabile,at q 3 irre parabilem effe, Verituram admittat, portendat. efi au tem verbum augurale . ‘Plautus: Impetritum,inaugu- ratum eft.quouis admittunt aues. dicitur &, addicere. "Liuius-.Aues femel atque iterum non addixerunt. IN IN TIBV* LLP~ M. % IN ELEGIAM V. Ipse procuraui. apto verbo vfus fumpto ex au gurum difciplina.fc apud Ciceronem, procura- re monflra.fed illud notandum, primam huius verbi fyllabam etiam breuem effepojfe. Deueneranda. ve- nerari ejl 'precari ,vt in Catilinarias docui, deuene— randa igitur erit,deprecanda,&,'vt veteres in his re- bus loquebantur , auerr uncanda . fed inplerifque li- bris veteribus, pro, falfa, legitur, fanbla. Veneri, quia dam libri, veteres, Trima. Etiuuetintota. rJMar- tialis: FJft amatorem Nemefislafciua Tibullum, In tota iuuit quem nihil effe domo. Et pudetj& narrat, ex hoc ver/u,non video, qua com- moda fententia elici poffit. quidam legunt. Et domina narrat fcire nefanda mea. vt,nefanda,accipiamus nefandas artes, quibus puellam ad eum deuouendum ac defigendum vtijUa altera di- ceret. Non facit hoc verbis. fic alibi: Sed corpus tetigijfe nocet, fed longa dediffe OJ cula, fed femori conferuijfe femur. Efcafque fepulcris. ita melius videtur, qudm,vt in ali/s,herbdsque;vt fit fi mile illi Catulliano, Fxor cJMeneni,fepe quam in fepulcretis 'Uidiltis ipfo carpere e rogo c oenam, IN ELEGIAM VI. Qjn.n tibi famitiar. ali/. Quid tibi faue puer. An gloria magna eft.fimile illud Etrgilij, Egregiam vero laudem. & quidam in epigrammatis (f racis. T< <s rhiovei dvlfa, Hx&.Vhiyet , » T / / 3 te S C H 0 L I A dyr I/Ai; Hfacv lyOi ZfQcc^xc; Immerito proprias, in altis , ln proprias merito: in alifsjmmerito pronas, ego locum corruptum ejfe exi- fiimo. At qua£ hck fuit nulli, itzt efiffummo confen- fis, in veteribus libris s non,vt inperuulgatit, Nam qux fida fuit, confiat autem ,amijfes aliquot verfus , quibus exponeretur jafia mulieres ,<Sr vno viro contenta, quas commoditates in fensSlute ex conflantia illa fisa & fide- litate perciperent. IN ELEGIAM V 1 1. H vnc cecinere. Natalem tyjfsjfa!lt,& eiu fi- dem vitborias celebrat. Non fine me. hoc dtslichort quida$i non ineruditi homines ita legendum putanti r 2fonfine me efi tibi partus honos per bella. Pyrene Tefiie,<& Oceani littora Santonici. Car moti & Flaui. ita, efi in meo vetere libro : at in alio quodam, Carnoti. neque tamen mihi dubium efi, quin legi debeat, Carnuti. funt enim Carnuti populi [Aquitania, quos alluit Liger. Strabo, rdrm h n- <Pa\'S<^d\l>V 5S"( TO dpslpruv, rfijj to W zxfViSTUty, dv ky^div snvfisj; o hslyvf sh rov coxsayby tj-etot. fedcur Tibullus mox ex Aquitania, tanta pernici- tate, in Ciliciam,aliquasque regiones tantopere ab A- quitania diffitas euoletjoaud equidem facile dixerim. Taurus alat Cilicas, inepte in alyslibris, Laurus a- rat Cilicas.& inuenti funt tamen, qui hanc fcriptu- ram reciperent , dicerentque hypallagen ejfe. Quid referam, vt volitet. Syri columbas, q ucd in tutela Te- neris ejfent,violare nefas puta bant. q dem que ptfcibm (an omnino, an certo quodam pifcium genere* ) abFH- nebantie osque in deorum loco habsbantiquod ab itsV 'e- nus. IN TIHVLL V M. 2 ? tiW, Typhonem fugiens, feruata (fit. Xenophon libropri mode expedit :orte Cyri fjfifi fi Qcj '5 KSpo? iPtXctd- ret $-a,d-/jusi TSf-tpxc , zIkc-jiv . irrifiof XuKov ito&ftat i or'& ro Wj»5 j » ' J'* iv^vw ‘t&ftodm-jzi oi Si/p ct h iyuQo'/, y^aj auficmv nz sim, aa‘i t«? Cicero.Pifcem Syrivenerantur. Ovidius: Terribilem quondam fugient Typhon a Diones Tunc cum pro calo lupfiter arma tulit: Venit ai Euphraten,' o^mratzi Cupidine partte: I-n^Talastma margine fidit aqua* SPopulussfi 1 canna riparum ttmma tenebant S Spemque dabant fahct sho, quoque poffe tegi . Dum latet,in[onu%t vento nemus, illa timore Paliet,& hojltlet credit adejje manus. Vtf finu tenuit natum, fuci urnte nympha. Et dqs auxilium firteduobus.ait. Nec mor a:pro fluit. pifcet fubiere gemelli: T>ro quo nunc dignum f der a numen habent. Inde nefas ducunt genus boc imponere rnenfs , Ne vtolent timidi pifitbusOra Syri. 'Diodorus Siculus altas taujjas affert, quod enim dea ‘Derceto fife tn (l agnum qmddam A j caloni vrbi vici - num conuceritabtque in pifcem louerfitfit.td propter - ea Syros eis ptfctbut abstinere , e osque pro dqs t ole- re i columbis autem eundem honorem tribuere , pro- pter Serniramm, quam in tolttmbam tffe conuerfam fabulentur, atque harum fabularum vtranqut leni- ter tangit Ouidtus libro 1 1 1 1 . ^Jldetam. t*yit Dio - dorm.non columbis rnodofed. omnino auium generi om- ni parct.diutnosque honores tribui att a Syris : quod ab anibus eam, quam proxime utmtnaui > reginam at» 9\ SC HOLI A T (S &upet<avBa>vo( Sveti' teriSXa, jfj^p ixovfge AthQwmi tf mdtxri S-t « 'sr&fetx.iii7J\q ohao;. Fabula nunc ille elt. olirn non homines modo, fed ipfi quoque dtf aperte Peneri faruiebant : neque cui- quam amare pudor erat, nunc qui amorem colit , vul- gi fabula eft. at. quem puella fisa amor ad cjja tetigit, mattult amare &a vulgo contemni, quam fane amo- re deus ejfe. hac quoque prateritjfem flent io , nifi vi- diffim alios quofdam longtjftmc ab horum verfisunt - fntentia , qua tamen fatis aperta efl , aberrajfe. Fa- bula. in omnium ore ac fermonibusverfatur . Horatius: Heu me : per vrbem,(nam pudet tanti mali ) Fabula quanta fai. Geminare pericula, nam ipfaper fe nauigatio pe - riculofa efi.at geminatur periculum ,vbi bellum geri- tur mari. Quas femina Coa. Plinius libro quarto, de Cea infitla loquens : Ex hac , inquit , prc fetam de- licatiorem fi minis veftem , auttor efl Uar. Idem li- bro x i. Telas( de. bombycibus lequitur )araneorums modo texunt , ad veilem luxumque fiminarum ,qua' bombycina appellantur, primum eas redordiri ,rur- Jusque texere inuenitin Ceo mulier Pamphila Latoi filia,non fiaudanda gloria excogitata rationis,vt denu- det fimin as ve ilis. Ex his Pliniy locis iudicauit Her- molaus Barbarus,vbicunque apud poetas Coarum ve- fiium mentio e(t, Ceas , non Coas, legi oportere. ego ni- hil temere ajfeuerauerim, nam & Hermolai autlori - tas magna efl, & argumenta , quibus vtitur,firma:ne- que tamen librorum veterum , qua contra fiat , con- temnenda confle n fio ; prefertim cum , bombyc as. etiam in Ce infula nafcipdem 'Plinius tradat, tA dde.quod Arifiot in 7 / b n Lrm. ^ Arifletelit vtrba funt e quinto £«W 4s"«£j*c« E* J\t neris £«» jyy rcl fiopcfluiaa etvahvcocn 7%$ yucdq- *«V ruk <tr<x7rm£ojuft aj , *’ areira. bfytiveuen. < 3 >fu- •n J\t AbytrOf vfaoetf iv Kq> T!«/Mpi)\H Acnuis $y- ycrrty- (id Hermolaus apud Animae quoque, iv Ks», »o» iv Kte, legendum effe cenfibat. Nota loquor, aliquem notat, quidum aliquando fer - uut ftjjet, poilea diuitUs fretus, ad regiam potentiam per ue ner at. Nemefim qui abducis, ita emendaui e meo ve tere hbre:cum inepte antea legeretur, Tpeme- I N ELEGIAM Illi. Sed Venus ante alias, liber vetus , ante alios: placet. Sed precium ii grande feras, idem prope cecinit Antipater rhejfalontcenfs in quodaepigram - materis verfibus: H* tfyy>ro ^aptyfxee, qipys tpi^es, ovrt dvpupot Ei' VOriv , in nuuv er Afe-dvfcie S\tJi Teq, id ejl, CUpam precium figrande fer as, nec tanttor vlltu, 2pec vinctus rigidas (iat canis anteferes. IN ELEQIAM V. Phoebe. faue. zjteejfalhnum celebrat, coopta- tum in collegium x v. virorum , ad quos cura libero- rum fibyUtmmm pertinebat. Tua templa, fibyl- linos tnim libros , duobus auratis firulis condiderat lAuguslut fub 7 'alat ini Apollinis baft. Suetonius, Ad tua facra. liber calamo exaratus, ad tua tem- pla. Charras vatis, (ibylla libros. H«c fore crede- bant. ftbylla.vtpcte futun i ofeiadam tum credebat Ro- mam fire , cum adhuc fumaret Troia. Cura maltus. igneae. Fundauerac. dij > formaverat-, ali) ,fir- mauerat SS s C H O L 1 A maner At. Sed tunc pafcebant. confer cum hoc lo- co,quafrribit Propertius principio libri quarti. I m- piger Aenea, ha funt firtes,quas ts£nea frbyllam dedijfe dicit. Lauros vefcar. laurum enim comede - hant vaticinaturi, quod iampridem annotauerat Lu- douicus Caelius. Quicquid Amalthea, pendet e fuperioribus ,vfque ab illis verfibus: Phoebe ficras M effallinum fine tangere chartas V at is\&ipfe, precor ,quid canat tlla,doce. nunc addit , non tantum doce eum , quid canat (iby lia Cumana^verum etiam,quicquid Amalthea,^JMarpe- fiayceter&tfe dixerunt, ac quemadmodum expofuerat, quid Cumana cecinijjetfrc hoc loco exponit , quid cete- ra dixerintiattque eas complexas ejfeverfrbus fkispro- O 'i — lamitutes portenderentur . Sciendum autem ejl , libros illos fibyllinos, qui Roma afferuabantur, non vnius frbyl- la opmfrd 'e plurium fibyllarum carminibus concinna- tum quiddam fiuffe. Amalthea. Amaltheam & Cu- manam eandem ex Varrone jacit LaUantius :& eam ipfam ait < Z)emophilen , aut Herophilen vocari.vt ap- pareat, Tibullum alios auttores fecutum. tJWarpefia autem Solonis & Cyri temporibus frit. Quasq; Al- bana. Albanamvideturdicere,quaalij Albuneam, genere Tiburtem. PerluerKque.p«ftm'w 2 legendum, pertulerltque. IN ELEGIAM VI. Ad latus ille voler, antealegebatur , ad latus ire volet. ego^uerum enimfittebor,)conie£lura tantum fretus, ( nant veteres libri hac quidem iri parte curru vulgatis IN TIBVLL V M. s vulgatis confentiebant ) fcribendum curaui , ad la- tut ille voitt. nec^ mihi vllo modo dubitandum vide- tur, quin ita legendum fit.Et mihi grata tub & rmhifhcfa tuba ejl .ego, in veterum librorum difire - pantia.eamfiripturam fecutui Jitm,qua mihi probabi lior vifa ejl. Sci' ice c extin&as. legendum puto, Si li- cet. Lena vetat mi ferum Phyrne* Jic antea legeba- tur, Sedego,quanquam vetujlis libris repugnantibus, fiatui legendum P hry ne. eodem modo corruptum ejl no - men hoc alicubi apud ‘Propertium : vt fuo loco dicetur. IN 1IBKVM III. m a rt xs Romani. ‘Z)w/og'«j ejl ipfius poeta cum oJdd ufis (ane quam elegans. (jum calendis M artijs{cjui dies hodiernus ejl) ad mulieres munera mitti (oleant gdi cite, quo modo potijfimum Tfearammeamdebtamm» nerari.Turn illa. ^Jfyftttito ti verjuum tucru libellum, omni diligetia exornatum atque expolitum. ^4 1 poeta. Jmmo vero vos ipja i te, ac librum ad e am perferte, m e apud ipfam in qnamrnaxima gratia ponite. Veriibus i-11 a tu is. ita legenau m ejl, non, vt antea yr, eis^JrHufit enim ipfa loquuntur. Si noftri mutua cura eft. fi, pro,an,more gracq. Vir quondam, nunc frater, id . quo modo accident, loutdura fitts ajjiqui non queo\ vt, qui antea vir fuerat, nunc (it frater? dem tj fjperei, qua nunc foror efi,ahquando coniugern fore, ntfi jorteid ejl, quod vnum rnihi venit in mentem : Tibullum ( ipfum enim ejfe arbitror, qui fe filio nomtne Lygdamu vocat ) gj- hanc Tfe aram, quacunque mnde efhnam hoc quofa nomen commenticium efheos igitur, fratruaut fororum filios fuiffe. Notum ejl autem,& eos,quifratrjbut jorori- busve editi fint, fratres vocari ’r inter eos olim et legit i- £ 9« S C HOL I A. mdt & vfitatasfiuffe nuptias. Hac igitur Jdrorem luam videtur Tibullus aliquandiu in matrimonia habuiffe: deinde ca fis aliquo interuenijfe difceffio: Sperabat au- tem TtbuUus,nuptias denuo conglutinatum irijdcfe to- to peSlore cupiebat . Hoc probabilius afferre nunc qui- dem nihil pcffum. IN ELEGIAM II. Q_v i primus, tantum dolorem effe dicit,quem ca- pit e(w>& N e ara diffidio, vt morte (ibi ex es immine- re prajintiat. Toc mala pe r pe ffz.verfus hic in qui- bufdam veteribus libris ita legitur , Tot mala perpejfe tot fupereffc meat in alijS, Tot malaperpeffa tadia nata mea. ego hocpoflerim verum puto:&ita expono. Tffon eft mi- hi pudor vera loqui,ac fateri, natum effe in animomeo viuenditadium,ex quo tot perpeffks funi Dolor huic & cura, nihil horum verborum ffntetia, vt mihi quidem videtur, apertius.fcd tan efunt,qui etiam rne- diain luce offendant. locum que hunc, non intelligendo , corrupant.hoc igitur dicit. Dolor & cur a, quum conce pitex Near a coniuge ereptafait ei caujjdperirejd eji, cauffa pereundi. in elegiam n r. qji i d prodeft. negat ftbt quicquam diftraEto k N e ara effepoffe iucundumxfeff mori cupere,ni fees fit, fore, vt illa redeat. Quid prodeft. quid prodejt tam fape petijffe a dis, vt tecum vitam exigere licet, fiid nunc non daturi Non opibus, praclara Jententia. cui ftmilis e fi illa Varronis, Tffon fitthejfauris.non auro peldu folatum. Sed in verbojleuantur, efi homonymia. alio enim modo leuari mentes,dicimus,& aho,curas . I N IN T I B V Lr L V M 59 IN ELEGIAM XIII* D i melior A.detefiaturfimnium, quo viftu fibierat audire ex Apolline, T^earam alterius viri amore ca- ptem ejfe : ipfiufque dei verbi* eam admonet , ne quod eiufmedt conftlitem capiat. Definite in votis, fu fat- eor legendum, Definite in vanis. Diui vera monet* in oraculis & in extifpicys veritas inefi,non in fimnijt. V etiturte nuncia fortis, non, vera nuncia,vt inepti exponunt-, fid,exta nuncia ventura fortis, veramonent. Tufcis. notum eft, quantopere ea ges omni diurnarum rerum intelligentia credita fit excellere. Aenarum in curas, ite e fi in meovetere libro : & mehm videtur, quam quod in alijt legitur , St vanum metuens. Iam nox tetheriu m. deficribit temptes illud, quo vera (om- nia videri filenttvt e Theocrito & Horatio alibi docui, mus. Solicicas deficit ante domos. qua hora ego nondum fimnum videram.ea horain dorntbusfilicius, id e fi ,quas incolut naui,&indufiriyhomines,nemoam. piius dormit. Myrrhca. ita legendum efi, non,vt in alqs,^JMyrtea. Horatius-. tj/Myrrkeum nodo cohibente crinem. Diuerfasq-,fuas. lego, Ditterfastfe (itis. Hoc alium. ita emendum e meo veter e libro:cum in alijs legeretur, ac alium.eft aute fimile loquendi gemes illi Horattano 9 — — dium fapiente bonoque . & illi,Qm jpecies altas veris. ita enim legendum ejfe do cuit nuper homo eruditijfimus T>i°nyfius Lambinus. in elegiam v. iavdan dae dcx.videtur exprimere voluijfe epitheton ioreavw , quod Cjrstci tribuunt Terfephona Hefiodw. : t aiSeu.xfii evairri ntfo-tf^drc. i * ISO S C H 0 L I A. Homtrur. Xtfbilrxuc dfhPnv kJj/ gsratvw n t^e-t^oveutv* Graci tume gramatici aliter id nomen interpretantur. Cum cecidit fato, eodem illo anno cum fi natum fi- gn fic aret Ouidiue , hoc eodem verfit vfue efi. ita enim finbit. . " . Edittu hinc ego fitm',necnon t rd tempora neris* Cum cecidit fikStoconfidvterque pari. Parcite pallentes vadas. fic {apra, -pallida Ditis aqua. in alijt , Vrnbras^j}- fic 'UirgilhufPadtntes vnra bras Erebi. At vobis, inepte in alijs legebatur ,At- quc mihi.ego mei veteris libri fcripturam reprafintan - damcuraui. IN ELEGIAM VI. Illaq; fi qua eft. libri vtteresplLdqm fic qua. ego legendum puto^tlldque ficca. Tu. puer & liquiduip. malim* Tu puer huc liqui- * ......