scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

De lapidis physici conditionibus liber quo duorum abditissimorum auctorum Gebri [et] Raimundi Lullii methodica continetur explicatio et chymistarum omnium opera tanquam ad normam examinantur, virum in perfectionis via consistant, nec ne

Hoghelande, Theobaldus van, fl. 1594

Full text

í < LAPIDIS PHYSrCI CON- D1Tí oNIBVS LiBEK. Quo duonim ábditifsiíntíruai Audorum Ge- BKl &RaimvnOi Lvjllii IDCthodica ccntinctuícxplicatíd, Ét Chymtfiarutnomniuiu óptrátanquamad «ormni exammmuri mum in perfeítmit vía tenfine, .Auíiorc EVV AiDÓVÓGEi1Ó belga. ColONlAE AGKlPPINÁfi, Á|)Ucl Heñricnm FalckenÍ3uÉ|. ftíNNO ciD.la. X€t. ILLVSTRISSIMO DoM1NO D; DoN GVI LIELMO DES AN^ CTÓ clemente, EQVÍTI DUDt )iif Sahílt Ííictíide tfpadn^ ác Cimmetidatori dé HehaJJb, Str.ÜiJpahUrut^ Begt Cathóluo iConfil^s, átqj eiufdeih dpud Satrmt Ctf.Máiéfl. Or4idr't:á’ít>ommíi MPatrón» fui plurmum ,toltndt. LÍuftníTime Dómine, Éátróne vencradé. Ingenioríí &virorum fortium alumná Hifpaniá Ínter multos dov ¿trina diuerfariimq; ícientiárünotitia celebres, diios quoque in pri mis é gremio fuo nobis produxitChemix principes,Gcbrñ, &Raimüdunn Lulliüjhunc quidé verac& cathoíicíB reiigionis, illii yero Mahiimcranae fuperfti tionis cultorcra,vtrumq;nóbi- ^Íiftemmatc& familia eiarñsqúi tan- |.to carteris eiusartis feriptoribus prxr iuxeruntyquanto iol &Lunareíi qui s fydcribus, Cebroenim, qui tempere &aftatc priórfuit, tantuñi ahtiqui & ayi|krhil4iilofoplai chcmiílae dc'tuf2Icrnñfy vitae intgrit-atcm &innoceptiam carpcrenonpoífint, fermonis barbarie aucríantur.Quantum ad primiim,no idnatursvitium, íédartis fpccimcn fuic dcdocumcntum: confidcransenim maximam infcientijs quibufcüqueaddi fccndis difficultatcm, &ho- '‘niinismiferiaiTidcplorans, ciqjcondolens,quodvixlongotemporisfpa. tionon minas «onfufam quamexi guam rerum cognitionem aíTequerctur,& cupiens literarum cultores ex huiufmodi feruitutis iugo in libertatemaflerere,acbreui temporis curriciilo in fummáomniumfeientiarum notitiarn dedúcete,libros aliquotcófcripfit,quibus infigne prorfus inuentionis artificiuni continetur propofitiones texcndijdiffinitiones &diuifioncscrucndi, argumenta formadi, ac diluedi, &veritatem &fcientiam de Omni feibili &propofito colifequcndi:terminispretercá,propofitio nibusj&argumentorumgcnerib.rem candem expoliendi,extendendi ,explicandi,varijsquetcrminorum coniugationibusidem,vcl fimilc fignificantib.apté& appofité enunciádi & '^DEDICATORF A. cxornadi.Vt itaq; alijs cxcmplum & fu^ doftrin^ experimcntü daret,iprer met praciuit, &libros fuos artificio pr^fcripto eomporuit:quo faftum eft vt vnam eandemq; rcm fine operario nevarijsacdiuerfis modís enunciando &extendendo,varia qnoqucdocc .rc& omnia confundere ignorantib, vidcatur,cum tamen in rei veritate vnnm &idcm fiepius fit quod diucríl? verbislocisqneproponit. Qiio fir,ít quis-diligentius aducrtat ,vtipfmslibri cbymici aliornm auftorum libris multo fint dilucidiores ;fi quid enim leftorem prsetcrit vno in loco ,id ex alijs diucrfis abundé compenfatur ,&tándem quomagis qnis profecerit ,eo luculcntiüs etiam inucntionis ipfins artificium fcfe aperit&oílendit. Quocirca tantumabcft, vt loquacitas ei vitio vcrtenda fit, vt contra fummoperécollaudandus vidcatur ,&gratia immenía illL habcnda ,quod arrem tam abílru- ^fam&abalijstátopere velatam tam Martificióse manifeftare dignams fit. IQi-iantum adbarbariem,cuius paífím Iaccufatur ,attinet ,ipfi certc ca vitio deber,fcd tépori,quo oninis *'•poli^ £P’l SToLA J politiorísliteraturasdoílrina fepiilto. I (SídeiViflilma quodammodo caligi- 1 ncinuolutaiacuit. Et qiiidíi ipfemct voleas fciens clegansdiccndi genus. [ neglexerit, cüanimi.fenEi meliusco | quofcripfitmGdoexprimcre nópoE í fet? Quod eaim potuerit ornatiuslo-. qui hjncpater, qiiia nonnunquam in ipílus ícriptisflofculi quídam Icrmo-. nisnonillepidihincillincdirpcrfireperiuntur, qui niíi acuriofis confpici . autanimaduertinóppííunt Sedquid ¡ abfurdius,quam PhilofophuaijCuius cft remdocere poti iis quam 1inguam expolire,verborum prnatum ícdan- ¡ do tempustereré, &rem íibi explican ! dant &demonftrandam minusapte proppnererQtiodipfum coníider '.nsí M. Tullius Cicero, Tufcul. qucEll.i. Ícnbitfempbilofophoeloquentíamfi adferat,niin.‘ »(perMfi.>finoH habeát, mnmagnoperedefiderare. Seiobat qiiippc no.minas prudcs qiia difert” homo, in philofophia res fpedarijnÓ verba pendipportere,&phi- ’ lofophorum eire, cararepptiflimum, J ne quidiáberretrationoorario. 6ed | inftabitquiípiamciim Lucretio,&di- | cet. Btfinotteg(MtperfiphilofophiCiíconimentauenef mmum;plieiui tmen £> BDrCAT on1A ^imdifsmuUndam ejferetum deqmhma^tür Atí‘ prtmem &dtfficuUattm. Stcut ab^nthia per (i feHufít mmhes^tne&e tamen illinantur, vtpuerorum ttMímprouidAlttdificctur. Ita íane feciíTec forte&Raim.Lullius, fi pucfis &vuU go Icribendum iudicaflet >fcd longc .aliailliüsratio fuit, qui verboíCi qua reruni magis curiofos jimprudentes, indoaoSjimpiGS& profanum deniq; vulgus nonálleftare quxfiuít, fcd ab- •fl:crrerc,& quacüqj via arcorc. Pemü vttati viriobtroélatoribus fatisfa.ci3, verbis Affibrofij GamaldueniisOrdinis-quiE pro 5. Dioiiifij .Arc&pagit® defeíifione;attülit,iliis réfpondebo. CondtUrtdum efiplerisg^mifir'tf^ guepropterfuam ignoraniiá acerbos fealmurn iudiees at^ cenfores prdLhent,qwqHe amatocterorü itiUeMaprout igmratitufuá diüat acerbe torpentes cuiti ‘legunt~qua non intelligunt ,firiptorem ftátmcendMnat^neq^ eos pudei quod necredargmre nec emendare poftlt, quaputantmaiecunfiripta. infeipfis tgitur iránt fuam eonuertant.fibiqj ipjis acerbijint qmper negli’ geMkrn altwraaddijiere >wquiueruM,qui^ kdoblo ribus petere cedignati mdubijs fau cmtabuerunt. IHisigirKrmiñts, citm vddereni hiñe 'Gcbri bfcnitatenii ,i-lli:nc Rainiundi 1Lullij proHxikatem acculari ápliiri- ImiSjOperíe pretium nre fíidlurumpu- '*><• stí.Jm€diaín,.ícqnntus viam, iJliiw 'concifa tPlStot A ^eoneifa (Scobfcuriora dida huiiisfciv tcntiisdilucidioribus illuftrarcm ,& ülternm cnm ditero conferrcm ,ac vrriufqiie ih ómnibus confonnitatem &coníénfumaperircm,&fiquid | in Gcbro(cuius Capitd düo úk. de inuentione Perfeíliows explicanda primario | mihidefumpfi) deeíTetjid eJíRaim. ! Lullio abundé fuppleretur. (no qúod Verifimile fit Gebrum qUippiam o- i mifiíTequodadoperiséhymici perfe ñionan conducataut expediat ,fcd quod drteiti totdm per diuerfos libros &capitula ,vt fa¡tctur ,difperferit inc improbis &indodis inno- ' tefceretjlibriautemipflus omnes ad nianus noftras non peruenerunt,qui pra’tcr qildtuor typiscxcufos nonvidimuSjCüni tamen colligcré poflfnmscx ipfo &alijs andotibus eius diña allcgantibus du'odecim ad niinus ab Go Gonferiptos fuiíTeldcniquc ft vtrHnquepr^teritis[fuperfluisincompcndium aliquod feu methodüm contrahereni .Hunc meum labo- (jj' fem quathois publicare non plañe dccrcnifTem ,ciun quod vererer ,ne f: prccter phiJofopliorLtm niorcm arfi ttm tantopcre ab Hlis ceiatanUidMl% /5^ní I Dedicatoria ^uiiini virgincm quápiam nudam,aat ex parte tanmm velará palim omniü confpediii exponerem ,vnde fieri pofíetjVtadeamimprobiíiimusquií^ qucirrumperetj&foedeeaaburerctu'r ad proborum eÓtumcliam&damnO, tum vero qiibd ti mere ne arrogantix aut vanitatis infimularer, li ego qui ingenio í'um exili &inter dodos nc íiomincquidécognitns duorum gra-^ uilfunorumAudorum abditos fenfus &arGanatotvciborum inuolucris teda,&quafi veHs quibufdam obtenfa detegere &rcuclare conarcr, vcl auderem: tamen ctim ingratitudinis vitium abhorrere, ncc aliad haberem hpetempore quod Illufttifs. D. Tu3c ofterre poíTcm Vencrande Domine ac Patrone ,animo meo hos rcnipulos, qui me, vt verum fatear,non parumftimulabantaG pungebant, cuulíi. Ac priorem quidem ia Dcum omnipotcntem reieci ,qúi gra« tiam in adyta huius fcicntia; penc- ^trandidabit quibüspkcucrit,&quos l' co muñere dignos ex miícricordia Iíiia iudicaucrit;fperGq; eius Clemen- %tiam itarráhilingua’m &ealamSmo' faiííejnsvliii per megrauius ^"triftieii E?1St ó1'A i crimen fadnriflimii'íít.'Atl ípofteriOfrc , qnodartincrt lüpro Wt'eri'áoreccpto fcribctium mcrrc'Oiptirc-ulüih'oc'mtíi , alicni ma^nati non'cU'partdiífn Uc'con : fecrandücfiet,inoft'pOMn'a'tiü feíigeíc [ quám 111. ü.Tiiam', qiiatipmte pi'tt- ; cipuai'ü liriguara‘mtbgr& cognititíncm, &variam'dOdidtia'ffl, rciumQ} cxpcrientía'ín nd "•tilgaíem indi ci opo'l 1et ‘a'd’niii-aibii]''! '^c fpróríft cib.iiníy. Qtr'‘bus''dori'b«s fe., vrab íll, , rbTuá& 6»a¿li«iiiqrtíd=aftfeprbfti'tum ; 'iíf pbrfp'i'ci iic<e^a'f>iiinari, &vi'ruleft. | t'onrm hoiiiniá calunvni|s fimul ób- ' uiam'iríp'Oííirítifiíod'ci'i'iífi'i'iii pldcn'e- ; ,'titji'd.iipfiimáb ai>j c^ifóqvtii'fi fe'ñicri ' -l’ij,pla'néíiSi‘l:,&íeplitK fap>ei''ebftiméi:, * pro'batum i¥i íperü'‘&'Co¡ftfíc!c 'Quod CórtiagiB tónreqnütürfT rhe éx pc¿^0, '¡qiibd Exíniij a'c •n’uti'qüaíii íiile honote' áría ebóMiiiair'di -Dodorisac pra- •éeptbrisbaeijGiii m-egritó ¿fciicqitidiii 'hacfetnfia p'roftfdi 'a'cccpfüín fcro^ Ra'iñitfíidi-Lullí'j'pffedaíü'fti&in pri- | 'liVisnGbiítuíi 4tódib<^5«tklb nuin fio- ¡'| bcHfbibí’áiiMlíaíb Ii4. ]D.'Í'tiáfabgurii, 'ftís'fcbg'naiiíbne a’ttifigát.C^'iyad fo lubi i íl íibn 'í4*|ia.'r)od:orcnt tíi'eüói ingradwsV'Mb-tó dedicatoria pcllcrepoterat, v.rhas meas lucubfái limiculas llkulrifsimac Doinin. Tua: nomini. potülimiim dcdicandas iu* dicarem: SedacceíTcriint indiperiA me bencficianoripáiiia, coqilc iora quo miniis éxpéíiata Fáftiim eft enim hcício quo caíii jniíl quod pro füa hüraanitate fiimma &crgaO- mncspropcía bcnigh ilatc,rám jgiib-i tosqitam notos Regia; Ma. Caiholi- C(jfubditósvIti-oampleftaiür,fotiéafí dcabaliórlim iniiirijs protegataedefendat,vt 111. Di Tuamihi pri us be uíificio quíinómibe cdgliita fiicnt. Ncc hóccontcntájpoflca ctiamnum Ine Omni iludió &opera itiuarc, negótiá iii éá promoucrc,& finio rcm omíi ciil ínilii jmeiíque pOlliceid non déftitit :quo faéluin eíl vt mexcrga ipfáíii obferuantix &ámori tainum ÜcccíTerit, vtidcni clics mi hi benefad O- runi ipfius memoriám ablatürus ñt qui&vitam. interirn pro cieclaráíidi ani in imcicrga ¡llu. D, Tua in offi- )cío &(ludio,vt huncmeuiii libclluril i&qualcmamq; íludiorum meofuiil 1frudliun ipil dcdicatunijCofccratmní íiominiqiieciusadfcriptüm obícqui) ^íiiiii^ignus'pcjrp(?tliimac fempiternui '"A ít boi- EP'i .? rOIX I aequo bonoqj ani mofufcipiat, hanc- i que gratiam ,quam illi iure optimo acmeritirsimo refero ,benignec5fu- lat,& me in clientum luoriim num& ro perpetuo rctineat,ac me meaq;, fi- |||t incepi t,iuuare ,ac patrocinio íiio tueri pergatjfupplexoro ruque obtej ftor.Faxit Deus, quern ardentibus votis rogo &obíecio,vtómnibus Illuft. i D. Tux coeptis ac conatibus adíiqvt ' quicquid optat, quicquid aggrcditur ; tam priuatim quam publice, illi fue- | cedat ex fentcntia ,eamq; gratiam ac j lemunerationemconfequaturáReg. i Ma.Cath.quam multorum annoriim continua feruitus ,diligentia, indu- | firia,& in negoti )s Sux Mai.Cath.tra- ¿tandisprudentia ,ac fides fíngularis ¡ tototemporequo Otatoris amplilÜ- tno muñere apud Sacram Cxfarcam Maieftatem funda eft promerentur. BgoveroIílu.D.Tuam diligamfempertoto animo,&quammaxima po ' teforeuerentiavencrabor &colam: neque tamen pares vnquam illi gra. f , tiaságerc, ac nc partcm quidem viq " lam ipfius erga me bcn.eficiorum fa. tis perpendere ,aüt animo comprafff Í!| henderévalebo-Deus Opt. Max lí Eli rCiTORIá. ítníT. D. Tuam Tais donis augcafydecorcrqiiemagis acmagis^óc in pliiriinos ánnos Ibípitem ác incoluraeni coníciuct. Datum Colonia Agrip, 4. Calen. lun. Annoápaítu Vlígineíb cb. b. xcv. llluíTrriíTD.Tua! deditiíllmiis clieñs EvvaldusVogeliUS, PRAEFilTJO. ,r jndtfefKih Pifer/údieremnpo^mtyduomQperemturtextrii: [ timopíHh. ma,prouteft argentumvmmm vna p^rte^ íh' ^ dlia meta^umperfeñif.mum rite can'mgiamfimul i. fítame &t'mgere pojfe^dijfojti iomm quandam weí dUmínter niMie í(rgemivim]& duntiem metdi | iñquif¡utrmt,qu* fn caufa conttmmonk’pmm dm-> rum :tPudaute mcdhim dixcrunt fulphurnatmd,, qtiod irehrü mbibitimbmercHrid écorporibm ptr- | jiS'ioribus eduíto titrgtdum ,&per fiélmitmm ! fhih/ophicam atcrred fecukntia fegregAtum & mtindum, Corpus perfeíium tanqmmfibipmileoi furtutefucile ampledi. &fcfixum &proprio mtrcurio fepm imbtttum^d Elixiris complemctumper-, ducipojfejperant. * tu mifpifU Qutdmfccreimem md.rgatmem moUd,&vituurtcmflt- ¿£fi¡gs ¡¡¡tri pttriorcM partemcrufiere impuriore^ í motes. diedta^quamnonmMvermnAtihfemenidttrijpmím,velAttrifdphur appeUam tanta virtutepollere^ rt bydrarg\ÍTo adignemfcruenttfupmeñum ipfum ' vri aurum permutare,vaieat ,ira tamsn vt quantita^ tem cerpork aquo detraSajit nonfüptret,eamipr famfiiritumetallicoamplm fuhtilme,& ad natatatn magis ¡piritualemdedacereconatm,vinonde- (em,vtgmti aut triginta pondera argenti viui, aat mperfeHorim metaUoruni ,vt prm,fidmillc&' aniplim, immi infnita in aurumveramtranfmuteu 'Jfonimfp.r'- mfum que Alqaurmrecensimtnerk excifum], necdam^ ignem experta &cumfpiritus. ntndü exhaufituftt, rt opmam,ideoq¡^ir'ítuofúm vocm,in tpereprafcrmt,Margen vwmdimaga 4tmme,&p»¡ Siir PRiEFATrO. piitfmulfi^ere fotiMtur .Sed quia Pb.lofipbhon^ J¡4itier ajj'irmani lapidm onimloce®hnefieri pejfe, &vbiQ, tmemri ,Vdeim hMfrupulofa rimú nminquijiiw: Atq¡bjtefunt cbynitftitrum diuerftoperagenu ralim tmbi enun¡tr.iu ,quibm wedk'mam tam corporA humana qtam metalltca 'infirma &corrupta íi»amtm,& natura dcfeñum fupplentem compune nnhurnur^qiupremiitmlahutc nofiio traüatui ia duaui.Neq^efiammusfingiUat'imotmnacompleíií, mnidfien no pofiit: vnum cmm ijuanmúfit opus leramium infi^ g’ttmum.&aphilofopbis dcfiriptum^crreres tatnett »<<• propter artificum atraifiiu reüo demanmm 'in 'mfimtmt>P’"^P" exundawur, quamammnumera eji matermum tm ^Mium,quemadmedum &proportionum, diuerfi- ^ tas. Et quantuiiis qim in conuenieutt mauriajopera íoUocet ,tamen ex fitperabundamvtld'mmumnt eiiainniim peccare,& UbifaálepBtefi.inqUíbustami npefiibÜK eji per doltmain &phdo/óphicorHin librorum mucfligaimem corndio.s't quis vero ¡fie- ' ciptuút magis operaiitkim varios labores cognofere átfiUeretfinbenúum de hac arte libros etteluat^qui errores fiias &aliorumfertptis mandaruntjé’forte damnaios ab alijs laboresfe quo^j fe qnittwm ¿rpedem adeiindemlapidemnjfendijfe dolébit: ncc mims quandoqjtrroris caufam deprabendijfe ktabitur .Generaliter igitur de fupponeníibus drtem 'manmdtbm ,vegetalibut ,medijs mitteral'ibiUijfiiritíbtu,corportbm metallicU^aut m'tftionevtrorumq, k^utsimn efe fujfiúat ,Vi vifitltoet tanq¡itm aá FR AEFATrO. CApita VHmrfdliafifigula chymijlarim «perawfe. ¿Ati &exAtnmArtpoftnt. Decrem enim Im libeilo fepum Medicmíc Jiue lapidü phjjici proprietates k Gebro, Cap.2Ibrt de Imentionepnfiétmm accaraúpmctrAdíW,& tn epire omnm reqútftAS ,tittdem Captíibus profeqat,eAsj^ adduiiisphilofapli»- tmi hum artu auítoritAÚbiu pro in^cnq tnediocritate expl'uare:& anifuum vanos labores cum opere phjfuo cenfcrre ,vt quihbet verhatisftudiofus ii¡ errorem nonj^oiite prolapjüs tanquam ad rtsrrtiam ahqiiam opas fiiim dirigere, peccatum corr'tgttt pofit Cummmhac ars cbfcure admodnmaveterpbu6 traditafit.nec abfq^ ratms,itA vt vix humam ittteUeílus nifi diuinim iüuftratmadeápertipgert pofit .fit infuper ví plures obliquis &deuijs tramit'h , eanfafrrorS bMwfiftentesAfe&Afimitaaberrent.fiue mpojlodinerfoma, ^Sophtftarumfiaude &Jpeciojis vefbiá argu- »¡eiú% Sepliijiicii iliujt.féu chartis (¿rfehedU febult mm&Sycophamarum auaritia &dalo confiifúfe dulli,vel qmdPbilefophorum librit ad literam (¡rfu perficie terna iatclleélif, &fetitétqspAUck Ac Verba qmbfdamavtrb Auíiorum fenfu ptvperam &vio- ‘ IcinerdetertiSt&fwmiemmibWAephantAfifsappltciús eontemi, verum mcleum qaiJitb dura putaminefepimlatet entere,aut Auña.res auQoribm con ^etre, &eoscoiKiliAre,fcubi d'tjfenúre vtdentur,na. coneum. Cimi qiiibatfine tn.eluuAgeretuxJi Audif rm Senioremdicentem. Operutionetn fpcnn- i 4iitniiueIle£l:uinlitcrarunicn'edifsipatÍQ' I nemdhikhvam.ltemCamitemBerfiardumpul i 'fhrtimne(fie>i>,&Ali<ls/ii9ex(mploinfimntem,di^ PRAEFATIO. untfín^ Attcnteconíiderandú eflTeinqno conueniant máxime Auftores,ibi nr.mqm* latere veritatemjquae vniCa tantum,& fiinplex eíTe powft. St qms vero pitaes Upules ttut imrftí ad lapldis compolkmem dJpHjinones ejje mtgmittur.is perbeüeJibt &imponi^uum vn.tpimi confifífufcrihant thilofipht vnmt¡¡¡i L'pidem, vnam medtcitoítn ¿r Vitmn opsa.win fnhali Arcanarnxr Upü rumnaturetindiigator, &h¡ arte Veríato ioíijpicu- •:xii:fli..dt pm&ceruinieftraienemcona-fftépi'tms., U?*- latnmmiti dem ití mfinilHm muhiplicabikm ,per /¡miyam ej]¿ PonpoJfe,niJ¡ Vnkum, S: autetn qUAvioque p-.iucrcs reperimum plura Mit pauimti ponJerit eenuertcntes,id non ex Mednmdiucrjttitie ~fed siufdem met^ iori vtl minorifabtiliatlom cmnit!git;id qaod virttis eorumplttribusprokñ’.ombm dimirtuu ve! exhanfiafit.Dixi,in ifífinitum nmiúplicab'tlemfiite tnmime tas partes t'mgctttem.quia non dublto ,qnmalia úrt- Suracompúnipofim imperfeíla niet-itíií ¡ingentes &alterantes formamqj Veram aunveí argenú i»- AucetneSffed ea cents limitibus é'gradtbm cóor- Santür,nec vlteritísfe extetiduiit ,in quihwfrpe ld~ botispUu &fimptuum, qmmhurí QuareJi TheS- CtniraTarai phrafii Paraceljiftílñtotes &in ipfim verba iurati^ eilfi jeSmu diumfibi lapidem rnagts con.pendtofutn ex magifiri ful dohrina ¡pondent, tu vetitétis amatar ¡üis atetes ne prabeas ,fedantiquorum Phihfiphorumfemioretn &naturaamicuin progrejfum mitare ,eorum firipfa ér libros euola:,&mijs veritatem mquire, tum Faracel/mforte aquo iañanmrfilm [¡t,qm ve- ‘Wumprttejfmimeniimbusfuisfepragrefiútngl» Tn Alt ,iT'Ó. [ fletar, &paucifimá vei bu ij i¿obfcaripim¿r[»• pra modü ambign¡s,qHditamen gnoramib.pUn/t& 4perU videtut, wtentme fumdiuirmi nmgts qú i (ogttofci Voliurit, Sapkntñ vero antiquorttm mine- 1 tus maxinmj¡t,qu't vniim tiebis Upidem eiusjj pro» l cejpitli/ngídare ,Cab¡tbfiu equoda &(enis ; verb'n ac nomiiúbfisqwb.fif>!iiiuoimcllg'Mt,mái i derm,i qnorum col!atiene &»mtue cofetífu vetiitU) I quamuifíum labore aUquo^ermfucdiüípiiieli.Qiii^ ; faractife L-. ajfeuerare aufim Paracelfo philofophorttmhif fiáis compoft pidem mmquam wnótwffe, nec Raimundi Ltillij pil ¡ tionemininialiorum hutas artU doéorum firipta imellexifi, j <¿uedmetimiud¡ciumpr<tter raimes cenas, quúvt ' vt id credam a(!ducor,confirmaait. niihi epifiola quoi \ piamJuavirquidatnjIluJhigeneretiatiuiWMpiitet ! Paracelfimfamiltariter nouetat. Ntqaetamenpro* \ pureaipjitis mjpagjrrica arte peritta qukquam di* \ rogatumÍupi»,cum fatts Uqiteatipfiplutimaitatmt arcana cogmíafuiffe,& in eaMeduim parte, qChj furgica dicituf ,cxcelluijfe, fed habentfita donafin* j guli.necciiiquamomniaconceftt Deiu. Quifquis igiturfeptem quas defiribemm Rlixirii i ;,cenditmes in opere (ito muenerit,^aat,(i nianum no* iumoptrtadmouer'ttfiUtbeortacontentm,menirl pojfejperat,isfeture ad opas aci edat ,fibi^ prefiera fímniapollkeatur :fi tamenpratereaigtumpb lofo* plncuni,cumfornace,& vafe,proport!ones^ mifeetc* ' áorumprobe nouerit ,fne qmbus rehquorum cogni* lio parmi iuuat, Qui vero vnamaat piltres duenda* iumpropmtatHmdeftderauertt,certofiiatlabercní fuuminanim&JmJrubltífúiUrumi pfoinde/bif*a^ PJylEFiTíC», fdHAqumnlmis ardua abftmeatfitut librarum ha2 fufutn ftuáqsincumbat, doñee plenam anit mitiamdjfequutuifuerit, &tam demunt operi feacetn. gu-Mioqui de errare tn errorem cadet, &impendía impusqúe incanfiilte amijfumdolebít. Opartetemivtin hoefiudit doñrim expir'mentimpractooStinm'^ dat ,&non contra, &vtexemplumRbaJtf,Am~ expmmemt cenna,^ aliaram Rbdofophorumfequamur, qui nopj^ctdm hifcriptoprodideruni , hscipfis cognita fuiffe ante experiincntuni,cunacogitationeíubtili,vehementi)& longi. Septemitaque CapitihiuGebri txplkatmemfimemus .nibilq^dicetnm quodnon ratmibm aut sapientumbuimprofifionitauStruatibu canfimenm .Sedprimo loco Ge> brt capttt dt Septem MedUm proprtetaúbm ,cuim potifsmuminterpretitmm pallicemur ¡pramitteinm ,tteficui Geber admmum nonJit,vtilitate & fruñii laSienis ipfius dífraudetur. At quontamfe» cunium Caput )c primo eiufdemlibrideptndsi ,& quiamcefeeft e'afdem conditionef quM babel Eli» xir ptrfíSum,eJfem rebus Elixir conftituemibm, finoneffeSu &operatiene ,fdtempotenm& . natura,frujlra enim alioqui in re quareremus quod in eamn eji,vtrumqj Caput JLtb.de inuemione veritatts aáneiUmut. .LIJJKI fRAlEfATlO. I Librideinucntione vcritatis ' feupcrfedionis. v Cap. I. t>efexpo{r]eiátihmrerüm,exqttihtts}idü I cmdicitur. COníidcrauimus in noílris voluminjl bus,ex fecretis principioriim naturi: Uum facultatibus,quin etiain per experi-j entiam noílram &inueftigationem inué.i tionisnoflr® omnino certam, quodea,cxi| quibuseliciturnoftramedicinacorpormn) tranfmutandorUm,babeant in fe hasqua-,' ,Jicatum proprietateSiPrimoquodlubeaníi terram riibtiliísimam in fe, &incombu/libi!em,aptanKÍ; adfigendum, omnimodal fixam cum fno radical ihumore. Secundáj[ humiditatem aSriam &igneam víiifbrmiter illi terr$coniuná:am,fic quod í\ vnuni‘ fuerit volatilcjíj t&rel¡qüum,& quod ipfá humiditasíítfuperomnes Jmmiditatesex pedans ignis calorem jvfque ad fui fufficicutis inípiflationisterminum completum, quoadindigentiamcompletionisipíiuSjCÚ permanentia infeparabíli tcrrsfibi annexxdbieeuaporatione.Tertid.qtiod humií, ^ ditacis difpolitio natüralis fit calis ,quod^ perbeneficiumfiTiE oleaginitatis in OmniJ| bus fuarum pfoprietatum difFerentijs,te^p ram fibi annexam, conuerfíone ytriuí^ P n F ÁTIó. Sn alterum homogenice .íic contémperfí vnáuofe. &:vnionetota!i,& vinculo con^ ju'nftionis inreprabilicatis asqnaliter ,ve poft fiñalis prsparationis gradum íufinne bonam praefte't. Qu'árto, quod h$c olcaginitas Ijt tantspuritacis eflentií. &ab orniii re cotnbultibili feu vrente ar'tificialitcr enmnc!ata,quod omnia cufh quibuspermú nima coniungitur, non cóbiirat Jed ácombullione praieruet Quinto,quod cláram & fplendidam habeat tinfturam infe,albam velrubeam.muridam &inconibutVibilem, Ibbiltícn &Éixam,& quod ignis nequáquam valeatipíám permutare, ñeque í'ulphurca iduftiua feuacuta corrodentia ipfa corporá corrumpere &dtfoedaré. Sexto, quod rotum compofitum inccratii tn cuín (uo coma plcrrtento fináli, fittantae llibtiliiatts, matea riae^; tcnuitatis, quod poñfinaiem fnxdri coftionis terminum, in pTouñie’ótione tenuiffimx maneat fuíionis ad modumaquae^ ícpenétrationis profunda, vfquead occultum reí permutabilis cuiufcunquKfixionit ipfumextiteritin complemento: &cum vi. cinitatefua feuaffinitate adh*r'eatfuo limili naturaliter, cum infeparabili confolidatiónecontra imprcffionem ignis in ipíabo^ ra.ÍTua rpiritualitate corporain volitumrea ducenj. ítt DI TRAEFATIO. DE SEPTEM MEí "DICINAE PROPRIE- - TATIBVS. CAPVTII. ÍTS confideratisj inuenimus imié. tí ftigatione noftra,feptem proprie, Ktates rerum in noftro lapide ne* ceflar¡as,& opportunas,& funt hj. Oleagenitas, materiae tcnuitas ,affinitas, radicaiis humíditas^puricatisclaricasj tern figens, &lindura. Prima vero differentiarum proprietasj i eft ipfa oleaginitas ,dans in proiedione , vniuerfalem íuíionem &apertionem ma* ' teriae. Nam primum tjupd neccíTarium cft poft medicinse proÍ£¿i:Íonem,eft ipfius medicina: fubita&conueniensfufio.quaicum oleaginitatemincrali perficitur, ac inuifcC' ratur, f• Secunda,efl matcriiE tcnuitas ,íiüe ipfiuj fubtilitas fpirituális, tenuiffime fluerisin fuíionead inftaraqua:, penetrans in prof4- dum rei alterabilis.-quia fecundo poftftlfioncm medicinae', ncccflaria eft ingreffip siusiromediats.: Tenia I-i I rRAETAtlÓ. Tenía cñ affinita&fmevicinirasíntcrE^ lixir &rcm tranfmütandanijdaiis fldlíxrtntiam in obuiaticne fui retcntione quia tercio poñ medicin? ingrcfsioneni im. medíate adhfrentia conuenkns cft &ncceíl istia. • Quartaeftradicalish’uimidltasjingneaifó. gtlan5,&conrolidans partes retentas, cúadlijrentiafui fimilis.vnioneomniú partium confirailium inreparabiliter in aitcrnuin; quia quarco poftadhaerentiam opportuna eft partium confolidatio, cum íuaradicali humiditate vifcofa,&: necc-ífaria. Quinta, eíl puritatis claritas mundificatiua ,dans fplendorem emincntem á.conicombuñione prxreruans ,non adurens, Non poít confolidationem paitium püri-, ficatarum relinquitur, quodigqis aduaUs, babee comburereomnes fuperfluitates extraneas, non confolidatts qiiare fequetur purificatio immediate, &eíl neccirai ia. Sexta, eft térra figens, temperara,tennis, fubtllis fixa.incombuíHbilis, dans fixionis permanentiara in folutione adbaercnti fcum jftans &perfeuerans contra ignem.- uia Texto necelTaria eft immediate fíxio oft purificationem,& opportuna. '‘" 'fít iScpti« €De Oleag. mincrali Oleaginiratem igiturinterniedicin®pro- . Quare pripriecates primo loco ponitGeber, nó quód i 11)0 loco '1- •r. •ni. r' «jcolcac orainepnmaiitin opere Phyuco,cum alias jnquacur príparntiones hanc neefTarió pr*cedant, ; Gcfact. redranquamcligniorem ¿creliquarum regí- | nam, &exqiiatotum artis l'ecrefnmdcpen ¡ der,&inqua Sipieiites fub dioeiTarum re- i íum nominibus totam fcienciam occiilri nint.Huiiisnaturamadmirsns cxclamatin 7‘urbaParmenides; Orutura ¡llacxleJlU ,vir‘ tututiMurtis muhiplicans? Onatura fot tis fuá vi- ¿loria emniafuperans ?nufxima bu'tm efi fed naturalis proprict/tíjCiiitribuit Üem,vt ignUei non nouat.tdto^ tlUm magtúficamm ,(¡uta tiibtl ea prtiiefim tinnauiraenimnibüfwnle inueniiur,(]iu(im íorportbtis filis mundatis ¡iquefaÜione coniiin^^itur, alri^ma oper atur. De hac natura ítem Hermes. Onaturafortis naturas vim ens &fuperans, Juascjj gáudere faciens natur.u. Item Aros, ipfa eft tetum mtofo, &id toium qued í¡umtur,& quodcogitaturjn ipfa entm ejlfugieni &fixum.úngens ¿r tinñum, álbum &rubeum ,mafculm &fatuina, fimul cempofta compofitione infeparabili, Tcft.cjp. Hanceandem natiiramnobis commendans ^7' hüUiusfincimt. ipiritui feeretus eflaquaficunda,dqua omm res aaipit iiutnmentum ,&omm gtrwenvegetationeni ,& otnnelun en illuminatit’ vem. fíatfecum portat lumen ,vitam &fitiritum. Qiiareautcmaquam fecundam voccr,quoii fiplemetpluribus locis,&alij Philofophi finíilúc/l Ca'p.pnmum f militcrjoleum dixeiunt, ratiocñ,qm‘a fccundoloco extrahicur, poít fpiritum vidclicet. prout ex infra diceiidis patebit. Qiia;auremhsc cfl; oleagiiiitas aut oleum iDeopietiofiimiCuiin rerum naturanihil íimileinuenitur ?Poirem paucis verbisdif» finitionem eius veratn proponere ,&diccre Vf fupra, Olcaginitarcm bancnihil aliudeire quSlm hiimidum radicale mc£allorum,pu ***** rum &incombuílibile, in quoelTentia & forma mctalüca potifsimú cóíirtin fed quo< niamnon defunr Philofophorü in hac arre excdlentiiim diffinitiones alix,eas potifsimüm in médium adducam,nonnihiI din crías proprerolci dilsimilitudinem, non qui«« dcm inre,fedproptcr corporumé quibus educiturvarietatcm,&in primis Vcnerabisecunda, lis Raim.Lullii,qui o/ettw definir (orporis per aquam depuratam ,&portatMn mven treventi. Dicte fubÓ;antÍam,quiacft mcrumPiaft teht argentumvinum maturum &fufficienter natura in mincris exeoílum. CorperU videlicet Solaris, Solem cnim fiue an rum per cxccllcntiamquandam Corpus metallicum'vo cat,quiareliqua omnia metalla needú perf©- ífioncmillam adepta funt,ad quam tamen per naturam peruenire polTunt. Ha;c fubftantiapra:paratur& depuratur per aquam Philofbphorum, &tándem perrafHj' verifre vmi.id cñ, diñillationibus crebris fursíim A4clcuacu£ tDcOleag. minerali eleuatuí&lcuigatur, reduciturq; adrentf, hoceft,adacris& fpiritus naturara. Cuius lib.t. d^interpretationis audor cft Albertus cxplicansillud Hermetis.Ptrrmt eum venm in ven 3n*ubf */“*• yiuum, vt ait ídem Lul- Smang. lius, quod actrporibiu perfeñü exirahitur per difolutioHem ,dijiillat'wnem ,fubiimAtiotiem, & fubtilMttonem,dicttttr Oleum mombufiibile.dmtnit &aer, &¡j>leitdor ctrporum, qiiia corporibiu m<* taüicú morttíú &imperfeíiu vif^w tribuit immert»lem,& eaiUumitmt. Diffinitio faiticn eft gcneralis.qu® tam corpori Solari &Lunarí, quina cald etiam inetallorum imperfetoruna qu* etiá in.artc Corpus didtur,acconi Clang. naodaripptsrt.Secundá Olei diffinirionem ex eodena Raina. Lullio ,ui fallor, adfert Tertia odicitq; Oleum nihil aliud ejfe, leidiífini ‘i'***" ionefitutem omnmmmetaüotum ¡uAtantem V9-menftnium pojl difolutionem ipforum. Limo fitatem vocatlimú ítue terram mcrallorum non quidem grolTani &fccculentam, fed einspartem fubtiliorem quse cuna grauioribus partibusmirtafiiit ánre fiiam eduíl¡o< Iiem,eftq5 inftarluti cuiufdalia vel coeni,^<rf emmMercuri¡mifior ineaquamterrt, vt in lib. Luds Mercurioriim aíTcrit LuJIius; &idcircó exrrada per menftru ü, quod aquAt» & phlegma ibidem Vocat,mcnftrui fimilitudinemquodamniodó referr,nifi quod acrix nwgís &ignex íit natur»: quodrca nón micum ( Cap. pritnum. mirum efl fi aqu* feu phicgmati innatctj cümleuioragrauioribus naturaliterfuperílent. Vnde Rhafis. Omnc oltum congrt¡4tur fupnfuam-icjUAm. De hac Olei natura aeria Arnold. de Villa noua. oU't perfeéii fgnafunt, gutrajpipor, abfcolor .imenjicr, &Uuit/uaerU,' tiá qu»d f¡ ipfum aqUét ntftrA tni/cutru ,tiAUbitfufirim. Et LuIIius. Si mtfiuerU ipfum aqut ,fiiperj„ cod¡. patébit, ¿r congeUbititr ad mtdum tenuipm*pelli- cilio. luU diuetfirum colorum. Item lo; RupcfcifTa. fofta Cálce ,mediante calore eleuahnur quadam lo tum. peüicttiain modum olei.Tenhra Olei diffínitio nem adducit Albumafar Arabs aíTcrens, Oleum nihil aliud ejft qukm aquam mutatam in aeimvalida imprefitne aliarum qualitatum,per cen- ¿c fctmé* iunílieuem ab illa fufieptarum. Peralías qualita- to. tcsinnuitcalidum &ficcum qiixín igne&Qi?*‘^*®¿ terralatét, aquibus fepiiis elcuata &denuó coniunrtaaquaqualitatem calidamalTumit frigiditatemq; íibi naturaiem dcponit ,&in aeris natu ram tran(it,fítq; calida &húmida, de olei natura. Equibusdiffinitionibus cflllig!mus,0- piffinitii leumPhilorophorum nihil aliud eíTequámonú col. aquam,non quidem fontts aut pluuiaiiqua: latió, ^metallorum natura aliena eft,íed mcrcurialem,máxime vníluoram, crcbris diftillationíbusleuigatam ,&ad aeris quodámodÓ natu ram redaiflamdn quacalidum radicalc feu formule mctallorum delirefcit ,corum A<mate» 10 De Olcag. minerali | materiam inundatam excoqnensinrerutn argentum &auiuiTi,adtuuantetamen natu. ¡ rám, &internum calorem mouente éccx- ^ citante, igne artificialiextrinfccus adhibito. Aut,calcismetallx ciiiufq; humiditatcm radicalem mnltum glutinofam calidam,&fub tilem, (quivcrü ell auri argentiq; fcmen) , permercuriiim folutam, &leuigatam,itavt nullamampliusvniíl:uofifatam,auta!iquam humiditatcm eusporabilem,nec phlcgmaticam in fe contineat, qu» quideni fentiri pofsit, cíim iinpofsibile íit alioqni calccin omninóíi fuis viribuSjquasin húmido vnítu ofoconliftuntjCuacuare. *^***ol'ía 'Sed atrentiüs omnia pcrpcndeiido, tri# Fnauc. plexinuenimiisinartcOlcum.Frimimi So- , SoUicOlelarc,de quo Geber cap.io.Lib.de Inucftium. gat.peifeifl. pt<«/>^refttr(rao dis ibidém cnarratis) dmec tttum fuerit in aguam cUrifimm refolutum. Hoc efi fermentum ad Elixnrubeuwpretiofum,& verum corptujpiti- OUu '^'¡tuaUfaílum Secundum eñ Lunare, dequo Cap. feq. lii». eiufdem.jlíjHii Lutut fermtntum ad Elixir álbum,jpiritualefaüum. De Tefteap. Lullius. Ni» erit fermentum dt jj. hoc vel illo.ftd de Solé &Luna tantum ,nihil entm fetmm,ttifíquod lapü conuertatur in fuum fmile, ¡ quiade ipfis e]i tatum temperamentum.neefermen- . titmeflmtquam di¿ia corpara ¡u fuam materiam f primamconuertamur.Tetmcatam autem non t eirv,‘ Cap pr’imum. U elfe diuerrum aboleo oftcndit Geber,his, verbis. Accipe ferniemum ium quodeft etm um. &appone et duplum arfenicifuhimuti. &c. Et alio loco, l'crmmum Lumnd álbumfit ,tü Luna difülíitaftterit tn aíjua/úa corofina :&jihác aqum ¿ecoxeruadterúam, &hiaere pofuerU perfe,aut mbalneo, vel infimo per aliquot dies, erit $Uü Luna, é‘ipfuni fermemum,qund feruaad álbum. Qno loco pulchrum &admirandum anís arca num reuelatur ,quod omnes Philofopht Artis fe* maximécelárunt. Nempé corpus Lun*íímcretuin. plicii%írrefolutum,nóeírc,aut dici Olcum, .qiiodtaiiroperc pridicant Philoroplii ,fc'd tanrüm rerriam eius partcm niagis glutino fani videlicet &puram, inqua corporis Lunaris efientia poiifsimiim &tinílura coiiíifíit. Quod aucem dicit aquam Luna ¿etoi/wínVciba Ge ¿am ad lerttam. nonhneWigc, ita decoqnen* damprouriiifculLialiquod carnium,donec^'^'^**'^'^'^' dux cerria; euaporaiierint, fcdiraaquam Lu narem airuefacieudam vaporario ,vt duaj tertiajaqu* argenti afcendant vna cum fpí" ritu,finiulq; viiiautur, vna vero reliqua fit qux olei nomcn &proprietates obrineat. ^ Oleum Solare quanuiisGeber cap. íiS" eiuf icipraipa. demlib. dicar eodem modo deioqui& preparar/ ra tío. digeñionesquidem eius feu deco «ibones vel pr*parai iones eíTe ealdem non jifigo,red vt ad tertiam tinflur» fiiK partcm ícdigaturpió opus eftprcqi fieri poteft absq; danioo •m- UDe Olcag. minerall damno& corruptionerpiritus, cum aurtJtn multóplüs digeftum &dccoÁum fitan». tura ,&vcnfimile fit parum de eo cú fpiritu poftpratparationem afeendere, nifi igneve* hemeiiti vrgeatur,quod in artifids commo- >raft teft. jum non ccdit. Imo Raim: Lullius aíTerit («rptu Solif totum ejfemUle efe refieüu argtntl. EíTcntiale autem vocat, eó quodaurum non Aurú to fif'^ifi™®*'* 3rgentiv¡uipuri,fixi,&incomtumtiaii buftibilisfubftantia,aequalitcr temperata& Crc inoleproportionata cum fuo fulphurc interno, qualcmdefiderSt Philofophi adElixirisfut ficilem fufioné &tiníturam. Qyod ipfurn confirmatin Arreintelleíi. dicensin compe» fitientitimefimaitr ejuantitM /íroentiviui,(f'ptr ítnfequens mtntr corrupti*, quomamtota fuá materiaeR puré eftntialit &morruptibilu. Tertium Oleu fuU oleúnon cftnifitiníturarulphuris, dequa *Cicber. sulpbur ejí Lumen, alumen, &tmclura. Teft. cap. E^bullius. ¡lliid tft argentum viuum.quod apti 10. &vtUner noftrifulpburis tinñuram acctpit ,in que ¡apiinofier folutui eft. Item in Codicil. Tinílura feparatur afuo terreografofeeculento per dilíillati» oneslentac, Cum autem dico oleum fulpliu* ris, non jntclíigo tantum fulphur auri & argcnt},quod manifeftum eft omniúPhi« loíbphorum teftimonio tinílu ram in fe con tiñere,quodqjctiamcffícaciuseíTefatcmur, in compofirione elixiris, fed ctiamfulphur impcrfcAonim ,quorum humídú ladicale & Cap.primnm. Ij ícprímigenium in térra potifsimüm confiílir, illiqjperrinaciusadlisrct; quodquam' uispaucum fit &exiguum in feipfo, olci ra» nien metallorum perfeítorum additione mirumin modum augeri poteft, qua: artis pcritinótamin fulphurredigerc obfortém illorum compoíitionem (auri pra?ferr¡ni) curarunt, quam in mercurium, qui fufficiac fulphuribus'ignobílium metallorum ad fuam naturam &fubftantiam redigendis. Si Auri fuL tamen fulphurauri haberipofsit, non arper*’^'"''**® nandum erif, cu min illo via íit breuiorpau - lo,ab(olutior, &perfe(ílior.Sulphuris olcú poffetircm diftribui intot fpecies quotruntoieri formctalla ,fedquiá humidum primigeniumPotñ im. nietalIorum,quodqu:Eritur,non eft diucrfum, fed idemin fuis principijs&qualitatibus,quamuisin vno paulo plus, in aliomúlcoperf. ' iius abundet,di ftin ilion em han cconfultó nifiquaa. praeterimus. lllud tamen admonendú,olc»'“*'^'' um fiue humorem radicalcm imperfeílorumquamiiiscxiguusfitvaldéj&paucifsimxquantiratis,rame-n extendí poíTe &au> geriad libitum iuxra quantitatemcalcium prxparatarum.Cuius modos hic eft. Cape calcemfiucterramcuiurq; corporis fui feííli prxparatanj &ablutam, ficut Cap.tf^. phurUpti docebitur,cirupcrfundc mercuri) íimilircr paratiáSe purgafi tantüm, vtfupernarct digitis dúo- “ugm'ut* bus auttribusiu vafe longí &ftriilt colli, deinde I 14 DeOlcag.mincfal! ' dcinderubdeignctn lentifsimum ne mercu rinsafccndatjquoufq; vicicris oleum inftaf ! pclliculx diucrforumcolorü fupct merciiriuiii eleuari, quodfepara, &repone. Hiñe i itcríim claufo vafe ignem accende pcrali* quot dies, doñee totum oleum extraxeris, &nihil aiinplius videtis arcenderc. Tune ; inercuriumtuumfcpara^ calce, &. cundem ' alteri quamirati calcis cuíuslibet corporis purgataj afFunde ,&fac vt prius ,lentum i continuando ignem, quouí'q; traxcris ab e* ! etiam viuificatiuu humorem oninem. Iftam í operationem reiterare poteris quotiefeunq’, Vülucris, iuxra quantitateip olei qnam defideras,addcndo alium mercurium,íi dimi< | nutusfuerit. Tándem oleum omne coHcñum in cucúrbita pone ,& adde mercurij ; ciusquo oleum cxtraxiíii parres fexadfinj, gulas olei, ¿efiquantitas magna fiicrir,po- | teris eam diuidere per pliires cucúrbitas, | fimuldigere per menfem, tándem mercu- i riumlentoigne lepara, necum eo afeendat ' oleum. Cüm vero nihil ampiiús euaporaiicj ritco grado ignis, quoel deprarhendes fuper- : pofitavafisorilaminaaerea aut férrea, í'cito | ia fundo refiderc oleum prctiofum fulphu- [ ris, quod duodecim vel quindecim diftil- | lationibusrubtiliandumeritpcrfc, vt feces ' terreas, fi aliquas forte continet, deponat, ^ Sí íluat tcuuil'sime iuítar olei communis exea. -\ Cap.prtmum. if excalcfaílí. Ncc alia de caufa Philofbpht olcumiftud feu humidum viiíiuofum pri Quareole niigenium tanto moliminc ab aquofis fuis partibusíiuephlegmaticiSj&grofsis terre- * ítribuscrucre ftuducrunt jniñvtperfeílifsimérubtiliari &mundari áfulpliureitatibus fuperfluis naturalirer fibi agnatis ,digeriq; polsitampliíisper arrem, quamánatura digcftum fuit ,&poftea térras purificatí&a íoccibus liberatte ,deaibatreq; melius &perfecliiisconiungi,quam poftea fingir, confolidatac fluere facitrcüm humidúvn' diiofumin metallisabundansmaxima caufa íit extenfíonis illorum fub malleo, & conuenientis liquefaftionis. Oleifacul Sedoleifacultates circa fincm cap. huiutesinfr» us&alijslocisexplicabimusj nunc quoni ‘xplicíB, amGeber primo loco infer medicin® pro*‘“‘'' prictatcs facilem eius fuí¡onédefidcrar,qua: cum Olcaginitatemincralifiue Philoíopho íum oleo perfícimr ,de ea potifsimüm fer monena inílituemus. .,, . l’hilofophi fnulci cüm primara OperisJ^^pl^^J' partera, qiiae per roundificarionem fit Se co moucrit agulationem ,naturalirer per arrifíciumadokii*. cópkíTeiií, exiftimanres fe medicinara per 'lu'*'"»- feáam &. ómnibus ¡lumcris ablbluram h'a-"*"** bere, eamfuper inctalla ignobilia proiecc* luntj fed tanquam puluercm inutilcm vidciunitliqueíitrftis corporibus fupernatare, ncc ti DcOleag. mincíall bat ,Tedi poftea vnitum potefi: :forrior enim eflvirrus vniraquhiT! diTperíii. lilud autcm radicale hnmidum imperfeftorum corpa ruin, quod vocaf Sénior, cft qualí ferncn quoddam argentiác auri, quod natura ijs in (eruit ,vr data occaíione in ,aurum argéntumq; cxcoquerentur per natura longo teiupore ,vel per aítem breuí. De hoc grano &Icniine doflifsimus Audlor Rofaril minoris part, 2. cap .J.Corpoi^i fubmerfA m nenuriumper conumentem putrefaílwnem nuertUHtur in Aigemüm viuum ,tju«d prth fuerunt ;& ¿fánametalluiw proprium terram purgAtam prtif¿fa multiplu-.uitur ,&niiralnhter cap 4.ibidem. Sit^j fimenfeufnmemum mm- {hprne purgíium ,cuiv.; vna pars fujfuit ad duode- Omnibui ciwtapidü purgdtt. Etpoteíliftud auri argenmeiallis tiq; femcn vifibilítcr oftendi ,&erui éplumgraníi aa ^¡¡i quoaurum vcl argentum inuenitur, ti mtlll?' expertis accep¡mus,(ícur &ex argento aurum ,&ex alijs nietallis fimiliter alterutrum,fi artifex non defit. Nec eft aliud in fubftantiaquíim aurum &argentum naturale,omnes auriSc argenti condiriones & diflFereníias retinens :quocirca non minrtn cñ li magis igni refiftat ,quitm ipfa corpora, inquibusoccultatur. Nontamen in arte re» quiriturvt aurum &argentum in rpecieex imperfectis eruantui corporibus,iedtantüm vfillorummundatorumcalxhabcatur, inqui Cap. píimum s,) tnquá granií hoc fiue fcmeri aliCconditum lacct^ donec per inercuriDin foltiariir ,3c íJucafurjquipuruí Solemveí Lunam puramabforber.C^iodipruiTi Taris apertcindi" _ cae Raim. Lullius explicans illud auítu'is^** ‘ innominati, Si4m(ub L’tui vmbra latet htc fulifltintu quinta- Hercurij fubJtamU qumta, ¡nquit, rtcn efl nift pura é’ int.ombu¡hbúif ,&non ejl nift aiiritm &.irqen~ til, qua corpora funt virtuteignu nieiijhu-ilu ínicr curiú intellige) /íí/tór/arfa ¿"/«/aiwws ¿í'íA.-ira, pojt iepurMa ,&feparata ¡il>e$ ,&atura fuá ttígtnalHabe ac mucitla Nam aiirmn qmd eji m- Umbujiibite ,remanetfufüm &¡uitiefaclurn ,&r/? éitrijítans i» dfdo mcrcuú» :& menurm efl inte Jeminali ttmfermentAtm propter iukedmetn juri, qut mtrit fmen ,meuet &ntuluplwAt , PrasrerYerraoIci fixamauremhumiditatemraditalem habefixionc.n fniisinTuper in opere terram tanquam proprio corpori reddifur, Corpus vero illam tanquam propriam naturam amplefiitur, inl pifiar ,&figit ,vt tandé oiuncm ignisviolentiampari poi'sit; oleum vicifsitn fiuc humor radicalis corpori fuo i],on fiifibilí&natiua luirniditate priuaro fuííonétribuit& ingrcirum in metalla liquata ,vt c* ad naturam fuani coiuierrat. Igirur dicinius oleum l’hiloTophorum voladle quidem fa- (feumperartem, haberetamen in (c naturam fixi ,quodillud figere poTsit, leui ftiljcct ad- U4mini* *4 De Olcag. míncralí míniculo corporis Huetcrr.® ,in quam refu nd¡tur:.al¡oqui fi corpori alieno permifccaturái fibi hererogenio, non minus figi poíTc quSm pr*nominatoi'um oleorum vllum, quia alteri corpori per minin a uoii conmnifcebiturjteílc Morieno. Ati ma terpiu ¡uum cito iugreditur ,quamJi alieno corpori tmgtte Jluduerii „/« vaniim lahorabü. Animtim autem uihilaliudquhm Philos. oleum eire,latiui _infiraoñen demus. Wediciná Sed forte aueíaitfcire qu¡fpíam,qiiomoreddendi ^ofufiohxc facilis tinílurx conciliciur,vt inodi quaTcilicet corporibus tranfmutandis fine diftuor. ficulfafc cotnmifceri pofsit,eaq; fiibitb in« gredi, &alterationem inducere. Geberin iR‘'^Q.“°‘Sum.perfcíi. tres modos tradit,quibus id ’^j^jj^^^'^'commodifsimé aíTequi pofsirnus: quartum grefílopei addurit Raim .LuIIius ,&Arnaldus de Vil- •itificiü lanoua.Gebri modos priüs excutiemus. concilic. Vnuseft per filutionem eim quod ingreditur,& per difolutionent eius quod non ingreditur ,& per Frimut t^tttttúftionenmmbarum foluiionum. Locus videfer dilTo. fronte intcllcíiu difficilis,quid lutionem.cnim illud quod ingreditur , quid veróillud quhdnonin^reditur ?Sed facilc feipfum explicabit Gcber ,fi meminerimus medicinan^ confiare partibus fixis &non fixis ,quarum fialixaliasproportioneruperent, medicina facilius fluet, aut difficilius :fluxio enim & iiigrefsio prxfiantur medicinas adiuníiione tei Cap. pfimum. zf t<i non fíx?6. Sed quoniam fnrpicart quís poflet folutionem tinílur* non eíTe viam ad iranfmutationé alferiuS forporis in aiiruin, veIargcntum,cüiTirolut¡o liinfluram volatilem faciat ,tacita obieftioni occurrens pofteafubdit. Nonfiattamn.onwiimi p.ntiuw jolntio Jed ijfmufídaw.Loqui ante Philofophiun de folutione medicina, quamuis muita alia more fuo inferuerirjfatis dedaiant ipfiu? proxinié praiccdentia verba, iolumur tes, quárum rntentiom Jit wgredt mn altemtierte, Quarumautempartium folutionem requil-itPhilofophusí facilis coniedura cft. Fafum nempé qu* minus fixx rindurae fíxas non pcnetrantiadhirent.Numigiiurtinílu ra Phyfica pro parre fixa erit,pro parte non fixa ?minimé gcncíum. Jiiníluram cnini cmnimodó fixain quairímus, &figenicm, al toqui en im mctalla vilia radicitus non mutaret in aurum &argentú ,qusE funt metall^ fixa, fed cuius partes artificio Chjmicodenuórcincrudari&folui poíTunt, iterumqi ¿partibus fíxis condenfari &; figi, doñee vnum inde compofitü infcparabile faífum fit.Sienim npnpenetretaut non fluat medicina ,in dicium efl: ,ipfius partes non elTe fatis fubtiliatas ,aut perfcálé miftas. Vudcln Codi. Kaim .Luí .N««fubtdtat qut non conmn¿it per mínima,me iHt qm defucat prinfqukm imbti/at ,ne~ quit íemunftn ptr mínima, At, quid cum partí pIfbus 3Wr De Oleag. míneraÜ tíbuifixisagenduiTÍfic, hasenim innnit<3o bei IcumúiátiolMmnemfaciendii eius ijuod ntn ¿íí^irí¿!í,v»'.ratismari¡fe{lum crit, fi ad alios Sum .pcrícct. locos &capita pra:rerfimdc Calcinar. &Sol lU. recurramus: videbimui cnim partes fixasquasrefolu icupimiis neteíTarió calcinan débete ,ciim calcinacio Ciufa fit facilioris foludonis.Sicenim Cap. fupra allégate Tubdit. ¡‘er folutwnem cmnplftur *fujío mrebiu non fujililnu ,&hec ifl caufa qtiare (AkmAmm ,fciluet,vt miltm faíuuníalui. tur ,&ob hoc filuuntur, Vt meliuo ab e'ií carporé» mprepanem fufoipiant . Et Cap.de Calciuat. Omne cAliinaú genui faciltorü eíi folutionu ,qun partes caUinatít, per ignefubiilwdt, faíilius lü aqun (omwifíemur ,&iniiquam canuertiintur. Et Cap. deSoIur. (-'íiífffíKí fiWHa vete caUmaitt/olut per lAoáw «^retterattonem lalcittdtionú &/'¿!»rioiiú. ModiiS jituadi. igiturhuiuseíl,vtElixTrnon fufibilefoluatur, quantum fieri potefi: ,partes vetó ipliin íixae calcincntur ,poft calcinarionem Ibluanrurcalorebalneivcl fimi.Si.vero omnes eius partes nondüm folutjc fint, reireretu» fuper eas calcinatio ,&roliitio doncesnaior pars refolutaíit: falutiones fitnul fundanturpaedenuó coagulétur,figanturq; doñee Elixiringrediaturóc tingar, iftiüs inrerprerationis auíílor c(l ipfemet Gebér. Siccnira jnSunn. jn Cap. De medicina Lunari tertij ordinis. fcrfcft- (2mJixafuerit juoil ex ta ejl /olub:le, quod leú Cap.pñmutrt. vj moHiil'fnerit folubtU, ad calcinathnem mitt.n, ¿r ab binefup.’r ídemfelutipnem rfiter*,donec ite~ fiimqupd ex tifolítbilt cR ,fvluatur ommmodh sie ¡¿itur ordo tfieferuet'ur, doñee maiorfoluatur quantitif: Poji Iwver'o folíitioties omnes comniifce ,& {ta^uU :dehitií vero leniter afftndo ,in ignU tempetjmetito conferua.quouf^ Hit matar, ad lUius exigen tiam yignii adminijlrari pofit, Atq] hic quidem primus moduseñ fubitx liquefaiflionis in • ducendaiin Elixir, fedquiamulti laboris& longitemporis ,ideó faciliorem fccundum addit Gt'ber dicens. nut ingrejfum datmu bu qua fuii Ipijbtudine itigredi nonpermittuntur cummulttfíiet fubhmaúonú re'tterat iotieJpirituum non injlam fíiabdium fuptr iüa, arfenki videlicet, &argenti yimnonfixorum.EtC^p .de Solut. adhoc vtpenetret &tnnfmutet medicina ,fine magijierio non peruenitur ,quod eft ,fcilicet ,vt pojl folmionem & íOiiguUtionem ilHiu ,admimflretur iUi aliquU ex (pi ritibmpurificatiinonfixis ,¿rtottes ab iUafuhlimetur ,qucufq^ fteum maneat ¡&iüi velociorem pra- Jietfujioneittfé' ipfam mfufiont avitrificatione con- /íJHc-t. Jtcmcap.deCcradone. Modus ceratU’ «« ef. Vi totiej fiiper rem ccramlam niuhipliciter Jpiritúunt pradióterum fubhmat io ,quoufjj in illa (umhumiditite fita manentesfufionem bonam pra- Jíent. At hoE fpiritus deferibit ibidem his ver bis ./Hiiullu rebm tnelm &pofibilm ac prtpinquu Vi bac bumiditoí eeraciua inttenitur ,qiietm wbis ,vi delictt ifidphure ,&arfetikepropinque,prepinqtti. Wr SfJ De Oleag. mínerali ! wautem érmelm in argento viuo. Ef fubdtt rati». onem, qith horumhumtditatem non videmus ter fmfuam reitmiuere propterfortem vnionem, quam III opere mifiionii natura habaerunt. Si quis autem dicat ,Concedimus quidem in fpiriribiib fu- ^pradiíiis vnionem tcrra: cum humidirate i H,fortifiimam ,humidiras cnim fulphuris :térra fuá non recedir ,doñeetotum combuiftumfit, necetusoleumper diftilUtionein ‘auferripoteft, quemadmodüm ab aU)s re* busoleumhabcntibus, idemqjacciditin ar- ^fénico; argenfum viuum etiam multoties ! fublimatum nullas in fundo feces relinquit; inam cum rota fuá fubftantia ex igne rece» idir, auteum tota fubftan ría permanet ,pro \ut omnesaíTernnt Chymici,& rerum magiílra experientiadocet: fedquomodo haec qiiae tam facilé ab igne recedunt poterunt fulionem faciiem tiníiur® praeñarc, cíiin ^CebcrCap.deccrat.& Lullius,alijq; Philolophi requirant ad id Immiditatem, quafuptr cmnes ItfhumiditatesexpeHansignií calóreme Re» ] Solutio. fpondemus.Gebrumnon de fulphurc vel ; arfcnico vulgari, proutfunt in natura fuá, loqui ,cüm illa dicat corrumpere omnia & denigrare, idcoqjnioneat cap. deSulphurc,, j neo non vtamurfine magifieno ,fine quo nihil pía \ Sum Ülorun^ fifi, cap* fnbftantia qua , vt inquit ,per terreitatem non i! }8. IHrham ab ingrefiene, qua perfufionem bonatn perficitur, Cap. primum. .ij ferf¡citur^& cu'm impttfio non remeuttur defacUi, propcerfahilitdtem. Sed neq\ de argento vino Vulgari ,verba cius intelligi ,cüm exprefsé Púdica t, corporum fpirituátUa dimit / tunt .neceitadhitrem Jmoignú ajperitatent rtfti giunt, Ct<;ap, prxcedenti. Sptritw omnes fu' gmbaltent ,pliu argemum viuum , ¿rfal armema- (um ,m'miu verofulphur ,ádhuc verh niitim conipar iüius .fíilicet ,arfen'icum. Qualeigiturerit illuA argentum viuum ?per arrem videliccr prajparatumquale fupra docuimus. Hiñe Kos. niinorcap u. part iCerantur corpora caltitiata íutncorporibuf (perfeiflis fcilicet &hocwibibendo&fabltmando. Seu media Mcr , curi) fubft^itia dectáus proprietaie tii ,VC in- Sum. p«rqvdtGeher ynentdur't ,fed ab Aduftione defendeba op. re ,íc etimjigeri acfixumreddere. Dequa Luí lius. Satura in radice non cejfat fuum tnterate^*^'^^’ (orpití cum humiditatefufibiUum ,/iilicet ¡fulphurii &argenü ví«/, qina nullum aliud corput magis ,tonueniens natura reperit quam injiilphure. fed bene tredíU quodtotumprocedat ab argentovwo,é‘ift* humiditoi non efl terininatiua netj^ confumptiua, fed pottus perfi'íltua radicala ,tnultum fubtúu ,in qua calor naturalit ofmium liquabdiuni conqmeflit. Huncfeciindum inccrationis modum latí j^ndin US peiTequitur Raim. Luí in Codicillo.iuoiiciMndü hác fententiiim. Sumaturlapu ,videlicet cor pusincerandú ,&terendo illum imbtOe tn ¡ito vafe imkbittoe fcrmimutaper tices, pojlea decoque íum fDe Olcag mineraíi (umigneirni, doñee pan tilafunir in UptdU Juifiamiam (ongelata. Pofiea vigora ignem de carbo nibus paulatim ,doñeefublmtetur ex eo quaquidre felutumfuerit ,tam de aijua ¡¡ilphuris ficca ,t¡uam deargentivtuihumida.Tumiterum qiwd fublima tum extitit reducfitperfeces fuas ,terendo &niibi ben'do cum diño¡ptritu qui magis in htmiditate exuberanter abundat ,<ír Im itérala imbibitione ,ro- •rida áecoüione ,congelaúone ,¿rfubliinatione cum igntbmfuis¡uccefmú, &ddigenter contmuatU, do: nec per continiiam fublinmienis reneraúonem Jpi- Tertius ,&«mum Ccraiiói» motum ,totumfigatur deorfum. Tertius fufi. noftus. onis conciüand* modus ^Gebro traditur his Verbis. jííi iiigrefum rebm mi^f^ciinijcibilibiu dandum ybena cautela efl ,vt fuluatur torpm ,dt cummtentioncejt per has wman& alteran, ó' foluantUT res quarum intentionu /?r ingredi cum alteratione, Vultigitui' Philofophus &tinílu» j ram Phyficam non pcrmifcibilem folui ,&! fimiliter Corpus quod alcerari cupimus,&, ! ambasfolutiones confundí ,itrnulq, coagu | lari ,quod ficri poíTe oftendimus ,quoniatn Elixir compleiuin quainuis non fuülc naturamfixiin fe haber. Ratio Imius efteui- } dens. Quaclibet enirn tes propria natura gau | det,eamq,ampleíii[urmagts quim aliena, [ ficutvidemusin aqua,quam fi alteri aquas ! affundas, facüc commifcebuniurambsB. Si ¡ igitur &medicina íbluatur, &fimiliter cor- | pus i Qujefti«- Ciip.pfimum. J' pwsmefatlícum tranfimirandum ,Víraq;in Mercuriumcóucrtenturtcum itaq¡Vfrimq} fit mercurius, facilc aitcr alteri commiTcebi fur.Sedqusret quifpiam, num Elixir non fufibilc ,&Corpus merallicum ,in Elixir niijrabiintur per huiufmodi folutionem ,an inauvum^argcntumuc? Kefpondemus in Elixir ,cum hoc loco non de proiciSione agat Gebcr,fedquomodc) mcdicin;e ingreC fio per artem concilietur. Sed medicina ira foluta,&denuó cum corporc itidem refoliiro coagulara, poftca ingrcdi &akeraie poterit mctallirpcciem ,cuius fpiriius ei adruiftusfuerit, dcquo latiús infra.Qiiarrus Qu«rfn» cerarionis modusa Lullio &Arnaldo dcícri Cctatidii ptus cftifle. i't meduina dba f.ut rubeá min catúlo fuper ipiem kuem &fitüetur fuper ipfiim elei ¡(utra vna poft dtam, d»nec funáatur ftout reíjmntur . Sed ad fufionem metallicam non futficit prxdiílorum noriria ,íed defíderatuí eriamnum perfeíla cogniiio adminidrati# onis ignis in medicinx coagulationc, * redirn in terram poft ipfíus folutionem. Vnde Gebcr in Sum .perfeft. Non />r<-adh)b.ve JiMfufiétitm perfedam ,niji in illm fixtone lat.- difFtr. ¡xci tela adhtbeMur ,v( fiiluet exereitetur arttfex^^^^^ dbi in adiinnijlratuine tgnú in modo /uit fixionii ,^*‘^*'^‘i'*** qu» pofit tx ti!» deltri Immidttdí mtamum, fHffuit ád fufttnem perfeílam ctmplendam. f* DeOleag. mincfalt porsit,hinc[iaict,quia pauló anfedixefaf» ¡¿uttxeiqtidnt opm ehcere ,úlud per (eprieparandonoiiel ciat ,cjuon'umcumfniftoperficitur ,¿rfmt illa pratelattir m^giflerium i’/¡¿ ncl dejperaiiamii. Per fuiim compar igitur intellige Tpiriturn íiiie mercuriiiai, in quo abfcondiiur, (lúe íub cuins fpecielater rulphur/íuc Corpus perfeíliim folufum ,cuius vi acria &Ígnea lapisdigcritiir, (Scfigitiir ,formamq; argenti vel auri incluir .Qnód vero addit /ulpbmfitritwciuram,& d^re potidm completum vwtu q^ nteutUortm, éreadfoeditate depurare c" lUuftrare, I.anbpfN refpexitfíncm decoílionis conipletse; tune Mperfeíflus fulplnir dicitur iLub (hii'. lio,&: Gebioin hunc modü fcribente.Síi^ per fuíphur cenim fere í¡^ amicari corpartbus nouerit, ítü, sa.zZint'.enit vmmde fecretú natma max'mum. Qiiafi dícar,qui lapidcadhocpct^luxeris,vtfliix¡ oneipfiusfacili mediante cómirccri& coniungi mctallisimperfcíflis porsit^ijsq, ficifiirei adh.vrere, penetrare &tranfmurare,is viampcrfeífbonisinuenit. Ab eadem conclitioneoleaginifatis,adquam inccratiucrotus lapisperducitur, vocaiur eriá fa-piüs gum» Tp'ft.ad ¿iva. Hiñe Comes Betnardus .Lapa perfeclm eji ^wmm &fidphur .Ex (iipradiíbs manife- 'ííiimeftjoleumiñudnonlolúm facilemfu- Italiis fa fionem indúcete lucdicinaf, íedeandéeriam íui'ínbu' lingcre.Tefteetiam Afchancíiue Altanoin liüiiuil u7urba .Cerpiu imperft ütm íolúratmiefn niacoloratur Cap.primum. rMur fermento medutnti: ,cjued fetmentuni t(i ¿immeorporu imperfeñi . Figefc quoq; ,ratione quaüfatis cius ficcas &ignc;B, quamuis in fnanifeftooIcumitludíithLimidü in forma fpiritus. Dcquoplura ,Deod,inte, Cap .4. filias quasdam olei facultates Lompleítitur paucis AudorScalshls vcrbis .oleum eft tin- ¿tura viuu, lonfohíUtiua ,muliipluatiaa, colortfi' íotiiu, cUnficatiua ,pur^ariua ..perpetuattu¡t,& coiifirmatMíi. Et Richardus Rhilofophus Regis PeiTarum .Lapif fufohum lurrtns ,pettetramum ,lalorat tuum ,perpetu*tiuum ,oleum vmum, ferfeueratiuum ,depurathami ,color vmu.vitiificatiuiis ,fai:teni refurgere »«í>i tuos . Dc tilliítura Sí colorenonnihil diílum dicctur diffutiusannucnre Deo cap vlc. Conlólidat ,rationeliquabilitatisquaparres lapidisnóflu- * entes, 6cper calcinarionem difeonrin natas, &bumorepriuatas roluit,& currere facir, ira ve hiimidum (iceurn fuum non dcrclin* qijatjiicccontra. Idq; per cerationern perficitMr ,cuius modum defcripíimus. l’one- PcnctfM. trat, ratione fiibtiliuttis, &ítmilitudinis ae afíiniratis,quafacilcruumcorpus ingreditur, alic-num vero rerpuit. Multiplicac , quia ipCum eft merus fulphuris ctbus &nutrí» nientum ,quod in verana quoq; rulphuris ptaa.,eft, fubltantiamconuerritur. VndeLullius. De cap. 17. Jarijiuinu jubjiantíA <¡uí. ejt humidum ixuberatimt, Jpiritiu^oncratur infubjtancht corporit medicinulú, C4&de 4<J DeOleag. minerali &deiUonutmnetnalitervigoratiir.'Voc^tziitem ftn”uUd ratioe coloris,qiii catur. ’jJotcíkre í;>nguincus eO:,tú racione (imilittidinis. Siciit cnim fanguis in animalibus vnineiTas parres corporis pcruadit, a]ir,fo" iietq, ,&viuificos Tpintus crear, ira eriam oleum liiie radiciilis humor in lapide. Hiñe Cap. de Audlor Ros .niinoris .Aqtia cerporU ,itmi cor- Ctiat. píls re(t,i¿tmii efl 'tn Merctmttm, dteiturfatíguií . Et, vt reipfuin interp reteñir, addir .r.t ijtudBkum i'onhMH’íurn’li ex Metallisfixu. Proprcrhac alen di nutriendiq; faciiltatem Hermes in tab. ímarag. Kutrtx eius efl tena. Quod non intelligenduin de térra, fine fulplinie, qund r¡utriturpotius, quain nutriat, led de húmido radicali cui lerreum fubtile &purum im- Inrnm- nddum tft,/»? quojptrh'u laptdu vt inquitB. *‘^^‘j'“^‘’’‘^Thonias Aq .millomodvdetmretttr .neciompletab. wemum pefidcret [im virtutis. Oleum danfirat Oltú da. ratione anima: Corpus illn minantis ,vt dixi* nticat &mus. l'urgat &depurar , amoueiulo impedifuigat. jnentum quo lapis prohibefur fui fimilegenerare ,&géner'andi vim &potentiam procui'ando. Vei ,quiain finedecoftioniscom pletailapiscuiusmaxima pars &; pnveipua, accaulatotalisperfeftionis cll: humidumra dicale ,purgar &depurar imperfefta ^l'ordibus ,ea transformaifdo i1li aurum &ar- Oleum vi. aentum.Vitiificat , quia ab anima ,lapidis for «ifivat. juadepédet, Sctotuscius effeííus, qui alioquí Cap. pi'ímum. 41 «|UÍ in reriim natura nomen non haberet, necpcr fefubíírteret, quia repararenturvnita. /‘erpeiuat ¿r ronfirmat ,quia ipfiim incor rtiptibilecíim íir ,nec ignem tiineat, cancicm propricrarem corpori infundit, &quia fpiritiim cuín corpore coniungit.eft cniin^, , niedium quodtiatn ínter illa, naturam vtriufqjin fe retinens ,&ííne cuius adminiculo turkis coa. flicilé íifcinuicein dilaberentur. Viade Phitíarii». lofóphusin Turba Vmimcowurnn.duo'comfouwt medicinam .Et Aflanus ibidemíipintus mediante anmig. lutit corpore loniungitur ,& liga- (iir, ¿r <mil ea fmtil iii coloremfmneMs'conuertitur, .^/;f VK«(« fí'W) <¿í.EtRaim. Lullius. 4wwa^'^ Aperu ¡uhet viwficare &It^are dúo cov.tr aria ,faltcet, lorpus &¡júntum yfulitiliatíde &mifeendo corpus lum Jpiritu, &cotigtliindo &retiñendo corpm in pritu, &fpirirum wcorpore fixlone permanente. Idem, tütidmsdium difendh ekmentadcomhufU- ‘ me, &adwuat &itingit per proprietatem fuitnatuvá corptii ctmi Ijúritu , ¿r ¡Jnritum cum corpore. Kofarius .Mima viníuhiniefijpiritiu ,ftcut corpiis MnetÚMu i¡t aiiinid',anima coniungit ,copulat ,& tÍNftr. Et vtconcliidam cum Seniorc.Pi'rfparatio renim aprincipio v/í¿ ad fincm ,cjl aqua fixa honorata, nam illa niamfejiat tinlluram in proieíiione, &ipfacji tihdiatrix ínter contraria, &tpfa ladem e¡i principimn ,nicd¡uw &vltimum. Epílogu* Enarratis Olei viilitatibus &commódiscapiti» p.í qua; in medtcinam iudu cit ,qu is cum Phi! onu. Cjfopliis DeOleag. minefali niphiseiusnaturam non admirctur, ofculctur, auroqi &argcnro prctiofioicin cxifl:imet?cüm aurum Se argentum corpo- Mmortua fint ,nec quicquam iii ijs comniodi ,praircr communem quem habent in vita hominunivfum ,rcperiatur,ifl:averó naru ra rota aurum &argentum fpiriruale íit, qii^ Corpus l‘hy(icum tingar ,figat, &fluere facía t,finílurasq;iungar &vniar ,(Scpra:rercí fpcciemruamaugeat,&in infinitum extendat &. multiplicet .Si auru mcauíh fulgoris, foiiditatis, &perpetuitatis ergo commendaturá Philofophis, h»c natura tanquam ab auroprognara, ¿cauri quafi filia fulgorem eundem in fe haber ,quamuis oculis non conrpicuumjCumfub mercurij forma latitet,vt diximus, doñee decoiflionc &ignls virtuie oculisomnium femanifeñet, folidi tateeadem prajdira eft, quippe qua: Corpus calcinatum &difeontinuatum confolidct, ¿cadauri pondns perducat; durabilitatem ¿epermanentiá in ignenon minoré, quhm ipfum aurum ,affequuta ,ciim in igne nata fie, &idcirco iguis quodammudó dicatur filia, gaudensigne ,&in eodem perpetua, fiinterram redil catur mundatam &dealba tam,nifienimfixa cirer,& figendiinle potellatcm haberct ;non figeret. Ciim igitur casdem cumauro proprietates obtineat,6í multó plures, ac tanto anro vulgari pratftct, quanto Cap.primum. 4j «¡uantocorporirpiiirus, oleutn hoc ímprimiscuicunq; versichemi* rtudiofo diligentirsiméperiieftigandiim erir, &cum oleii aliaruniquarumcunq; rerú ex an/malibus, vegerabilibus ,medijsuc mincralibus dcfumprarum conferendum ,niim fímiic in rerumnatura repcriatur. Quodfi noniq^ue niaiur,proutcerrum cftnon innenin ,huÍ€ vniadliircatrepudiatis cxceris. rDE MATERIAE TENVI- taie &fnbtilitatc fpirituali. CAP. II. In quede Solutione Pbiloftphica fecretior inllitHitur dijputatio ,&mocil qmbus corpora4C jpmm attettuemur ,emmerAntur :tenunatu^ materu (omimda retenfentur. XcuíTa prima Elixiris prbprict*- tcquasab Oleo feu ^radicali hu« nioremcrallorum depender, ad fecundam tran(co,quaB in arte* W nuatione maceri* fine fubtilirate fpirituali confiftit, qumi ideó requiritPhilofophus, Vt non foliim facilc ,fed vt infuper tcnuifsitenu nié finar medicina ad modü aqua: pcnctrans ¿, 3, fcquí, in profiindum rei alterabilis. Sed antequam utuú atienuandi modos tradamus, rciendú primo crit, qu3e attcnuaada lint ;cognito enim fubicílo 44 De materia tenuiíate fubieiloattenuando, facilius operationiim modiinnorefcent. Atfenuanda autem fimt omnia elementa lapidis ,quorum qusdarn niateriam nobis fubminiflrabunt ,quardam formam .Materiam fuppeditabunr elementa grauiamagisac denfa, térra fcilicer &aqua ;formam leuia &rara, aer videlicet & ignis, fíueignis in aere hofpitatus ,namig< ri.sperfefubíirtere non potefl:, fed opuseit vtaliudcorpusaírumat& fubintrer,in quo nioueatur,&.acl:ionéruam cxcrceat. Aqiia *5.'-’* ''f &térra funt elementa patientia ,aer &ignis pidí Aausaurem actiiiorum luxtaPhiri.un, quxloíophum funtiii pariente bené difpoíitot formam quomeliiis igiturmateiia fuerit preparara, ¿emagirirubtiliata, coqiioqjaptiorerit fulc!piend,>:form*. Et quo nobilior fueiit materia ,eo nobilioreritforma. Et cótra,4nan to materia magis compaíla fuerit &. terreftris, &hfi-iblimi natura remotior, fantoad fufeeptionem fórmtE erit debilior •Ideoq; Elixiris. materiam aftenuari oportere nos monétfeduló Philorophi,&inprimisRaira. jjpLuIlius. Ní/iríJ, inquit, rxí/Hifriif Bhxir compoji. nitur ad perfeñt^nmm (¿r maxiniam fultilttatm reducamur ,twn potefl ineis paulnum augen nee mlmtam altas gradué &exaltatio fupra tiattnam, vt deties ,cetities, aut milites naturam Juperem. Inapeito Idem. Materia rm bene praparatanón poteflfacete an( creare caufam praparaúonis ,Pfapara ergi pnm'f fipprdu tcnc. Tfitct. , Cap. fccnnclum. 4f friwo tum matertám ,&fepara ful/tiíe a[p<j!o , mbtíe arili ,&quamlo res prstpitrtiriefuerinr ,tune ixiint califa praparationü .Sed elementa lapidis attenuan ,imó nc haberi qnidem polTunt teftimonio omnium Philorophoriim,nifié corporibus dilTolutis :igitiir corpora priinum l'iibtilianda eriint per difíbluiionem, quiprimuseñoperisEradiis. P"“^ DiHoluiioaute ha’cnihilalmclelr,'qi)am opcju g,* Vt corpora reuertanturin mercuriiim Sclnl-dus. phur, vr.dc originem habuenint. Reíoluí aiitemin mercuriumaliud Corpus iionpoteft ,qurim metalliciim ,mercurio &ri)1phu re conílans. At cíim meralla perfefta íinr, aut imperfeífla ,iure dubitari pored, inim h*c,illaue affiimendafint pro Elixiris materia ad folutionem hanc peragendam.Ec imperfeta qnidem facilioris folutionis vi- Qi'* denfiir, perfe(fladifí]cilioris,qtiia h,ec den (iim &comp3¿l:am adeó liabent naíuram, Vf gj^ k¡ n,¡ vixignisaiitarsineaageré valear,i!la connusapcaé tra’.Sed cüm rulp!]ur &argentmn viimm contineantimpiinim&iminúndum, videniur excuíari polTe ^labore pneparationis corurn &depnrationis ,cíim babea mus cor pora anatura inunda ,&qus per arrem fiibriliari &&corporalitate ad rpiritualitaielii ded uci po(íunt. E, tinli ocquidemin aXimus PhiJoíbphonim confendisinuenirur proecipienríuai Solcni &Liinam dilEolui ,<Sc iii primara ''f De materia; feniiítafe prlmammafenam redigi. Vnde Verfículí. Tuqu)rirf(i» donum Del, Ctritemplítre huim reí Fontemperamabilem, Líinám, Solemtranfmutiire, Tibí inundo voci clarit, Lymplw» mflill.ibilem. Sed fí corpora peí fe<fla fúmenda iudice mus cüilla fint dúo numero ,amhigeraus meriró,nu.m vtrunq; iimul rapienduin íit, an vero fufficiataitcrutrú ,videlicer ,auriim *i.of pítt veló pro albo. I, Pofteriiisinnuere videturArnald.de Villa noua, cüm dicir .Confult vt non opereru mji aim *Um .per. nten uno &Sale ,ad Salem ,&cum mercurio & Luna ,ad Lunatn .ItemGeber. Auruinefl pretiofipmtm metallorum ,ér tinctura ruhedinU ,quu tingk &transfermar emne carpm Et Cap .íeq. Argentumeji alhedinis tinüura .Et rationi con íen(aneacrednntui-dicere:fienim dúo cor pora con iungá tur, forma Elixiris cófiinde tur,& procreabitur Corpus niixtum ,netj; o™ti>^^<it)reum neq¿ argenteimi Apparet íophiquáigi'urGebrú&Arnaldúduo diueifa Elixitloqj vnü, ría conltituiíTe ,vnum ad rubeú, alierum qjandotii ad álbum ,rei’ptciendo fimplici: er verba co- Juot lapiijdem dicanr non femel lapimam** *demeíTevnicum tantüm (í>ic enim Gcbet. Oc inueA. Inuenmm modernas vitum tanihni mbti/cribere la feií.c*pipidem,ad álbum &rubeum eempleium, quodá nrum ! Cíip. fecundum. ^47 cjfé iancíílimm ,Et Aranld .Efl laph P”** vnifiídicim.mmhiltxcramadditufnicdsmim ‘"P’ ' itm', ntfi qubd ftiperflua rmoueantur . Ircm Raim. \.iú\\m.Vnmtftlapu .VMinídicmn ,vna dl(pofi^^ Coái. tm ,vmmopm ad alhunt &rubtumfulphurftmitl c'?' cil .circa ¡tmelfaaendum Etpaulópofi:. Konigiiurepor^nemi. tft tejífulphur Mbmii mrubtum cemertert vo/hí; »P*’® Srdmem fxifitbere ,fed folhii coquere ,doñee to tum rtibeumfiat ,¡ttíj^fixurn ,quod eritfignumeem fl(t(S deceñtom .Idem pl.mc inciilcanf onines£^(,f.p¡„^ ipremet ArnalJ ,ácaddít flmilitudiz. cjp.iy. l!cm .De mane ,inquit ,quando video vrinam me méd-barn &hidigejt.im ,/httim cognofeo me pArum dormiuijfe ;repono me in leélum ,¿rfomm re- (fpto vrina cittmatur ,qtiid citrinatio non ejt mji flefiítdige(}io )nóimmcn’tó quis ha:fltaucrit, ¡lum dúo Lapides í¡nt,an vcióvn¡cus,ram ad álbum quam ad mbeú ,pr^fertim cüm magna Pliilorophoruin pars vtrúq; corpus pecfcífiiimiungipraiceperit, &vnum Elix» irconítituerit.Sic enim apene &dilucidé Hermes. Paternu^ tfi tiol ,miter ¿««ai.Et alio loco .Draeo nonmorititr ,mft cum fiMre & fitu ttiterficintur ,non per vnum ,(id per ambos fimuí ,fctlicet ,per Selem 6“Lunam.Et ^on'enus. SinejJulios quarere ,&quarendo errare , queniam^nqjcot adpropeftcum tren pemeiitent ,doñee Sol &Lunaineui pofe. vnum eerpm redígantur.QuTiKVetb Vtrúq; cor*“’8' P'?* pus in arte iiingiprxceperint Philofophi, ra^'jf,[¿j^ tiones ab Aiiicenna ,Hortiilano ,&Via^hi. Vniuer j‘4. De materia: tentiifatff ¡ Dcindefruftra cloceretGeberomnturti me tallorú foluiionemin mcrcurium ,nili e!ix< iris materiam pnbcre poíTent .Sic enim eiuf ¡ dcrnJibricap.ó'. ¡ouutiqiiani honorare dehemm, 1 iplaenmi efi íjuam tjuj.timmad álbum Eodé mo- ’ dodeaquisSariirni, (nairÍ!-& veneris dilíe- I rii. NccGebei^Ariialdus &Aiiílot. fü]i,leil : eriam Raiin .Liiüins pluribus lotis idemaffirmat, prour capitib. feq .difliilius oficu- Ncc repugnar Gcbriauíiorirasalío lo -‘“P' codkenús, Apo^t'cltene corporn diminuta fadi exijiere ,&mlnlmeiifulgidun¡‘mien'm ,thm meit j fetundurnnatmamnonjit. Quia cíim didt nhil ; «)neúfu[pdi'mrererri,re(pexittinñutá,qmin Eeintft, iioiiexilüs, fedexperfcdisfülispctidebere Aiihy'u, iaudorellLullius, in hune modú fcribens. ; de hílifcuí non opiu ejfe vt te molejies mextrahenda niodo figtítii ¿r tindurum .ti’ft ex duobm corpcribus pertmcluiá. fedtí ,qutatnúlu eji hqiicr ,qin ejt oltum,aurum. tindura, qiu proprie dicitur Lux ,éelumen iüorim íí?r;if.'r«»;,( intelligir aurem impcrfcfta ,de quibuí egir cap .prxred .)aut in álbum aut m 1ubcum ,ex qiio propr!ÍHo¡ltun! ftdplm fit atbúaut Kdirww.Sedtumdicotindlurainéfolis nobi Imperff-! libus mefallis peti dtbere, non proprerea aft ña corpcfirmare velim alia corpora lindura occuira cai'ere.quoddidis Philofophorum fluía ca" citatis& in mecliúadducendis refregaretur, Kic. 'quód faciliori opera ,maiori copia, & Vbfij iorif'ruílu tiudüra Solis óc Lun» inceretu í Cap. fccnndum. reñir corporum imperfeítorum fulphur, quSlitipropria. íli.-i tinao Logiuta marena diliokienda non minor{¡g,, qiisftio oritur circa dilfoliuionis modum. Qi^iiii ralibus,atramcntis, 5c alumine, aui íiinilibushorumnaturam imitantibus operamirr.pendunr,pcrbellé diftinirioni folutionis^ Gebrotraditai fatisfacere videatur, qmáick Solutiotum tiihil aliud ejfeniftret fuuinSuta-ptti- aifium reduíitoncm Et poñ aliquot lincas ad*‘^'‘^'‘P- dit .Omnequodfoluitur, tieíeffi: ejr fa'.ii. aluwinum, yeleorum ítnfimihum mitiiram bittiere .Item. tpenliiu natura, probare pojfutwit, [oUfdlmn &alu niinum,&fiiniltíiin natinamferuanita folubilta ejfe; MHemm. inoperibm lUun omiubtu eon/iderantes, inuenwm alia/ilui ,prater tU.i .Item ,qui ingurnmiarborum 5c plantarum laborant,Gebri menté ex parte al iqua airequividentur,íicut échiquiex animalibus 5c vegerabilibus aut ortiimexijs habentibus aquas diftillariene eliciunr, terram íiiie fceces in vafis fundo re liflas calcinant,calcem deinde aqua propria imbibuntdc foliiunt; maximé cüm Geber fubiungatomnemfolutionis perfeílionctn adduci cum aquisrubtilibus5c máxime acir tis,5cacribu5, 5c pontidsfcrcemnullam ha bentibus. Atquisnegetin tanta animalium 5cvcgerabiliü diueríiiate huiuf notac aquas nonreperiri?Scd Philufophi non lahorant dcaquii tangentiadha:reniibus,autdiapha- D4niSj Dematcn’a;tenuírate. ’ ris, qu^cum metallismiíceri non poíTunt. I Vncie legimus ¡n Tiirba .itilipienteí audiemu atjUitm, purant am tjje aíjuam pluuid autfontii ,fed Jilibremejlros kg’ffem Scirent vti^^ ejim effi per- «•¡iwfHrí'w. Froindeetiam iJlos ro minus errare certiim efí ,qiiiaquas validas feu ftrrteí VI vocanrexraIepetia:,ca!(.hanfo,& falecó- : tvuniaddiro etiani arnroniacojaiitslijs Ir niilibus, dillilJatione excipiunr ,&in ijs corpoi'a metallicarorrodunt ,non foluiinr, Vi exiftimanr, íoliiiione nafuiali &Tliyíka, quarequiritrorporisreduílioRcm in argén : tum viiium. Nec íeciis peccanr ,ouiex hy. ; drargiroeurrenre, íiue pc-r lublimarior cin \ cniii lalibiis monificato ,aqnam vi igni? va- i lida exfiigunr, eaq; fe aurum &avgentiím I ¡n primaro mareriam rediuerepoíTe rperant, : Videnrurqiiidcad folLuioni' cognitionem i .proximcaccederequspertognafa&houío | genia fieri deber, nieri.iir¡iis anreni &rnetalla perfecbi non difíeriint ,nifi qnbd hvc per natiuaiT> plañe dccocfla fint ,ill iid aiitem otantiiimrioíió inchoaium ,& imperfcfliiín ' relidum; fedramcn quid taeiani ,non firis i afléqnuniur ,corrumpunt enim naturam inerturi) ípermaricá &propnrtionei'n,quam i Merrurius nullü rcllaurare poteii: hiimanum ingeni- ! dif¡)i0poi mercurius aurem femel corruptus &' «p"ii inu diíjrroportionatus opus l'bilofopborü non tiJu. ¡ngredituí, tuna peididerit naturam metallicam: Op.fecundum. ^7 licam :denique ncq; h^c aqiin ,quam ifl;i inercurialem vocant,magÍ3quíim praidifíariim vlla Corpus pcrfeifíiini roliier,aiirpoft' liiodum diíToIuto adhaerebit ,fed ab ígnff euaporabit& receder. Quíeigitnrrandém erit Solntio rhilofophira?Circa huius cogniiionem multa deiudaritnt pra:clariÍEÍina ingenia ,&tamen eam aíTequi non potuerunr: eftenim totius operis chymici fecretiíjimú arcanum ,quod liqnis lúa indultría, vel per doíftLinam alie» iv-trcuilu tius inutíligatum nouerif ,profeíJo neqinu, reliqna artis regimina cum latebunt,fi libri non deíint, &in eos gnauircr incumbere non ceíTet. AlTenintquidem Phi'ofophi corpora perfeíla conuertcnda eíTein materiam primam, hoccft, in mercurium ,quod fieri nó poreílnifí per corruptionem, vniusenim cnrrnptio generarlo cft alteriiis ;fed ijdein corruprinnem inducendam dicunt pervias natura; contrarias ,at metal la pcrfeíla lento calore excoífía riint in vilceribus térra:, ibidemq; humiditas eorum paularim inCpiííafa &fixa,igituríiin materiam primam deducen da erunr, calcinar! (Scfolui ac rcincruda rieaoportebir; calcinationemenim &folutionemvocatRaim.Lulliusoperationcs naTcft. «p. tura; conti'arias. rcincrudatio autemh.ec uepotiusdeílinítip corporum no vidcbitur viaad coultruílionem. Atq; vt máxime íit, Dsmoduin y? Demateristenuiraíc modum non defcipferunt Philofophi ,quo fieriid pofsir, aut debeat. Praicipiunt quidemaurú&,argentumrüluiaqui fui gene tis ,filie per mercuriú ín mercurium ,fcd tentauicgo per plures anuos, tentaruntác alij necramen audioquenquamlaború fuorum fruífii poriruin ,nifi imnnitata operis raiione. Quídam argenrúviuum forti &ve hemenri ignifioiic rub¡imarunr.»bauro,iu vteius rnbtilitasafcendercr, &¡c¡trinirsimü cum eo crearet coloicm ,putaiieruntq; inanuin quippiam fe confeqiiutos ,cúm taqien necad primum operis Phylici regimen pcr- De intct. uenj(feiit. Dft7p;««(Hrfiw,vtaitRaini. Lullij Alihjm popcomuniii(¡iirniuiumi:oTpm I t/e mtorum crup.tte, é" diucrfttate tiMurt ,í/homí- I Am idfien non potefl, doñee deduinmur ad vnáéít]ü» I tíf/iffm/dvwí. Quapulchcrrima&aureis lite | lis noranda fenrentia duas nobis proponit | Philofophus rati0nes,quibns corpora cum | fpiritibusaptifsimé coniungamiir. Si enim j adxqualiraié furmx lunr dediicenda,opottebirrpiririnn in corpusfotarevel lunarepti übdecoquere,&ita auro& argento coniun* i gere,quod faílu diffícilc videtunaut corpusaurivel argenti rediicere in naturá mercuriaiem, &argento viuo addere ,quod facilius cric :dedit enim nobis Deus media mineralia,quibiisidcommodépra!(laripof- • sit .Hiñe elt quod Gcber perfeíinnem ma- I S>prÍ ¡ C.ip .reciindutn. gilferij cetififlere in confiderw tone rerum tám matemlium.i¡tm!Hiuuamium.Qwcnúi /int inuan- *í*”!^* tiaíiitis declarar lib. tielnueítig. perfeft ca. ¡j j^.lieí/wquk^prxpariitwnem luumttes funt ijií, tmm re, jíiltcn omnia ^etiera fthtini ,aluminum ,&atraducenda* mínran/w). ¿re Et Raim .Liiilius .í«»f «H or*" áme primo quatmr pracitcaha prmciput, quorum'^' ' iuo juHt níituralia, &reliqUA dúo lontra natUrMi. ÜMurAliaJitnt (iilphur &arpremum \Unnm ,& ex liíA duobm Amor metalliciii^ij^minr, per quemjit gemAiio rei petitd Et pauló port .Contra naturam funt natura mrioii, &untura ¡alu cofnmunú, txqutbui amor alttnmgenerü oritiir ,generauonit tamen propinqua ,&fub ipfisfit eorruptio tei petua, Vincent .iii fpec. ciodrin .Prsprtetaf falU ejt qiád liqiiefaciat atirum &argentumcum vehementía ignu ,é’ augmemtt id ijs colorem ,fctlket in aurorubedmem,m argento albediuem ,conuettit^ ea Acorporalttate ad¡pmtualitatem,abimtq.^ afordihtu (orpora ,&eorum fulphureitutem corrodit . Dicit falem deducereaurú &argén tu malorporei* tate ad jp ntualuatem ,quod niliil aliud CÍ^I|| quílm reducerc ea in materia fuam primam, íiuein mercurium. Qriódadditfá/cwaW//í(í afordilnitcoroora, imperfeta infellige, nam pctfeda exteriores íordesóc fulpliureitatc nóhabent .Exquibiiscolligereücet ,qu^m parce paiicisq; verbis máximum huiusartis arcanunidefcribant l^hiiofophi,abrq; cuius íügnitione nemo aurú argentumq; inprituam OKifiSio puma. Secunda. ffo De'materistcnuifate mammareriam ,fai in mercurium curren* tem reducere poteft. Sedinfurgetnon nemo,& dicer, Philofophi in folucione defiderant vnitatem ¿c periiianen riam foluenfi<; &folucndi at la- Icsqiiamuis corpoia ruliiant,tamen cú eis non permanem ,fedreccdúi f.icileperablutienes aqiiíE calidas, aut alrcriiis humoris. Item Alíérunt phllofophi folutionem corporis& coagid ationem (pititusficri codem momento acrempore, iiec corpus folui,ni(t tnm fpirituscoagularioiie, ncc fpititú coagulan, nifi lum corpoiis foluiione ;atin hacmetalli folutione milla pofefl: eíTecoa' guiado fpiritus ,cüm fpirirusnullus corpo ri iunganir, fed f.les, qui corporis fpifiiim' dincmtantum rtfoluunt, deinde feparanadoPiídi turabeodem. Refpondeo Philoidplios qui demvera docere, i'ed nobis cijciimfpicieii dumeíTe, dcquaroliuioneloqu..’.nrur: Phi lofophi enim llepiüs more l^oetarum vstfov ^fjT^on^oj libros (líos incipiunt, principium in iiue inrerferentes. Dicimus iraq; cura Kaim Lullio ,Marlílio Ficino, &alijb hui- Tres fclu- US íciemiae peririfíimis ,tres elTe folutiones t'onesin praecipuas in opere Chymico .Primácrudi corporisiueta!lici,recundam terree PhyficS) &tcrt¡amqu.i;in lapidisninritioncíiue augmento conliflit .Nccaliudfignificaiit Phi lofophi cüm dicuut, ?/>«* whil ihfudf¡Je,t]uam ftrjíiUn RefpSfio OpClt. Cap. feciindum. ptrftdumfvlumnem ctn^dMionent, non qiiidem vnicam ,fed fepiüs repctitam. Qnod autfmPhilorophonun tantnperé decantata ínlutio, non (irpiima crndi corpon’s ,hinc liquet. qtiia ílatint poft folutionem corporís^S prxcipiunt ciernen taíeparari ,&eapurgari,j.f^j, purgataq; denuo coniungi ,At dicürijdemtílcioicn. in verafolutione rpiritum ciim corpnre ictuf i-hilo. vnirivtvnum portea ab altero reparan' non polsit.Quod íi verumert,iicut innuir.eris^f teftirooniis liuinfce arris ainfiorurn prob,aria,4,ut. poteft,quibiisalIegandis bren ¡taris caufaluperfedeOjqnx elen:cntoruni fei'aratio aut purgarlo nobis expciflanda erir in corpore duro& folido, quod diuidi nópofsit?Afl(; ninr infiiper Pliilofoj'lii veram corporis & fpirittisvnionem non Herí ,nifi Vfraq; priüs perfeftifsimé inundara fiierinr; ar ii vnio nul la fíat corporis cu ml'piritu ,antcperfertarn eorundem mund.uioncin ,profeító neq; vl'aconneniens folutio fieripoierir ,cú per folam rolnrioneni ,eorundein fíat vnio. Si quis mediam afi'ertcr viam ,&puicr in rolntioncPhyfica ípiriiii non in corjnis ficcum , coaguiari ,fed raniuinmodó ¡n():)iírari, aut denliorem retldi, non fecus acliquislaíli autaq ti qfa ri nXal iq 11 idaddenspu!mentum indedecoquiu nec¡; plañe tenue neq; den- ¡nfoiut. futn ,is aiuiiat Koíanum ,AÜ'oren in Tur< phyiica ba .bliji oiminin pulutum vetj,i Jmnm ,rmidwn omtua ia ^ta ií Demateriae tcnuifate pulucrim (4 coMrimjiü ,fropttreAcequite'& teritc ,queufq^ Víiiictmertantur &natura puluu jut . Loquuntur aiitemdcroiutionePhyfica .EtZinon ibidem. Ktliforporavirtatii intioncorpora, &incer~ .pótedincorpera ¡notiduni opm niiieniftii aüt 'arpera imorperea ,cum mbelra rnitur, quetifq^fiat puluú ,quinenfn ,nifi fortifima di (o¿}wtie ,criontriticneiontinua Atilin verarolutioneomnia in puhierem vertcnda (int;iuillus relinquiturlocus elemcntorum fepararioni ,qiisin liquido corporc fieri dthet ,in fícco fieri non poteft,ciim prafertim per diftillatióes &rublimationes ea peragenda íit, kpmamlo igntm aterra, c; fúbtile afpiJJ» .ivxn Herinetis praifcriptiim. Igiturcüm Philofophi diciint Solutio non pertab<q, coegulatione Jpij.byfic* rittt! ,& contra , intelligemiiseosloqui anule quilit. fecunda fobuionein quaaqua lie terrxvni, tur, vtvna alreram nonfacilé deferat, antde tenia ,in qna elementa volatilia fixann!r,& in terramtetiigunrnr ringenrem ,funden- Solutio tein ac penetr.inrem :priman: vero fobitiptima oné exidimabininsfiniplicc inri vel argénquJif. auralteriusmetalli in argentú viuu,quod argentumviuúcorporú iá ad^qualitatcfor masredaiíiucumargétoviuo vulgari,faci]li« rnciiludampleítetur, illiq;¡ungeturperminima,nórecu5aclacla(fl:iiun(ftum Hiñe Ge ber. Vimmargemit viuum alten argento viuo magU «dharet t&amifaltilitu tji ,deinde yeroamum ,po- Jitá Cap. fecundum. veri árgentum ,reliqua veri corporn tamam dffimraretiiJitíeconfotm tMemcunnlleuon bal-ent, ^ui4 niittui de dltm natura paitkipant Et Raim. ^'*'‘**' Lullius. o/;/ itilapide noflro ,Vt’Uptdemfa liat ommtiofubttieni ,&pofieameliM cum Iptrutlita ^• emungatur ,(¡m.i quod¡ubcilU &rara efl lubjhn- » J tu,tu»i/u¡/ctli &ranfaéte chuts contunghur ,&Qorpmf* celerim augetur, qiútn IjtilHum ,durum ,&opacum. lu.f, ,,un' Vides quomodó eximius Doílor Liillius, g<-ndii efr¡iiritúnon coniungendü cenfetcu corp(ire duro &Tolido, (icut pleriq; omnes hodié,&^^^“ cgoqiiondá máximo errore, fed cconiiei lo, corpusfu bti1iatü&fo1urücumfpiritu?GeberetiSexpreíscEucrur, millücorpusquan túcunqicümercuno cóueniarii] nariira, illi firmiter adh.^rere, aut ipl'um coagulare pode .Siccnim ait. Non videmm lorporu al’,¡uod tnnaturajuaar^emü vihü coagulare ,fed ah en ipti¿i.eap¿ ¡mnftígere ,qtuntiuunq^ fuerint fuá conuenientióí: fj. ideoq^, cojiderauinim nullu co¡pM tllt mprofitndoad- /wffj'í'.Quidhis Gcbri verbisapertius,c|uid dilucidius, cjüidctiri vcrius? Nidlü corpus, inquit, qiianuicimq; inaxime cú mercurio cóucniaf,eü co;!gi»l:ii';pr^‘CÍpiteaüccum illo conuenit aiirum ,Vi teftaiiir paísim :quód fiaunimnon porens íit mercuriiim coaíni pu*meica ;jjre ,proreeio neq; mcrcurius (aris efh ^^1,^ ,,4 :caxerirad auriim (oluendum ,ciim vinim iolutunit iopus iit coagularionis &(oluiionis, nec vlla temporis ciitíeienda ínter lia-c dúo. Hoc I Demaferísetcnuirate Jen caf-^fÁcilonftneJfenmatienemtotius pimefienth íorti»* rt< ftihlhMu ad currupielitm acalido externo .Galeni diffinitio magis vcgcfabilibus &animalibus qiiadrare videuir, Arillorelica vecá AChemiftariim operatióibus, eamq; ampeix» «settRaim. Lullius,diiniIoco Tuperiustitato fie tlHlt. íffe¿im putrefafl-omi eji pfoptU amturalis caliditatu ab mnaturalt caltditMe con ruptio Etpauló ppft. ik cetnplexionem nwiat innaturalU calor qua. fubfiantU ntttalli conuenit in caniplexionew oppofitam ,qued tmenfacere non V4 kfet, quanidiufiaret humdiiiíc calore naturali mfúrmata, éftdeo oportet vt prim corrumpat caloremnaturalem fub conferuatione ¡Ihm. Dicít fiib illius conferuationCjVt intelligamus calorem innatum non omninó tolli per externú calorem pntrefaílionis auílorem ,fed tantühebefcerc, ¿cdeficerc propter hqmidum fiiperfluens ,doñee eoarriotopérdifiillaiiii* r.em, autexficcaio per dcvoítioncm ,elementa aíViua per calcinationes acmiora & ^ígnea magis rtddita vires Cuas denuó exc- ¿edemonfirent. Putredinern itaq; elettirum di tncntoriidiuifionem precederé necefl'e eih “‘liontm nam fi partió mdiuilíonern^qujerirnus quas naturá iunxif, putrefaíHo ad eam diuillo* nem viaell;. Vt tmm m!Xtio,teñe Arifiot. eJl v>;i0,itaputr{do .dipJut'o. Ideó omnia putre fiunt, yt magis digefta melius fepai entur. Vnde LulliusinCJüd. in talt mmeria Jimpliá (orruft* Cap. fecundiTin, 71 c«rrtti>t4 wftint quatuor eletnent* compoJhií,fipart- Vúi4,&refaliáiliít¡niiqiim meucurijpofi pmrefA- íiienrm .Yoca.tautemm.tttr^tt>n fmipii eni corpusfoiiirum, addifTei-ent/am corporisfolidi &duri. Dicit Ítem elumentA compofuAy quia Veri Chemift* non quatiunr clennenta íim plicia,,exqu¡busnullaficrfpoteft generado,. fcd elementa compofita ,quorum fingida i'’ reliquaetiamtriaannexa& adiuníta habe* / ant,pr!edominante tamen vno prq teliquis frilnis ítaaquamvocant Philcifophiin.qua aquí vineunt qualirates ,frígidum vidclicct &humidum;aeremin quoruperantcalidú &frigidum:igneminqui)caliditas«fc ficcitasexcellunt :terraminquaficcitas& frigi futrefaflíi ditas cxuperant, Purrefacicndi aurem moonumm# duseftjVtlapisfohuusin vitro claufofubfi '*‘**“1“®* mocollocetur, calorq; eiusad tempus praefixiim conferuetur, fiue vrinae afpctfionc, autcalcij vina: lubdradone ,fiue finii.qdieíti one,auteiurdéo(ftauo quoq;dicimmutati* onc. Eít &alius modus fubtilior ,qiicm infi tiuat Kaim .Lullius, vt videlicet totu copo litunidlíToliitúcollocetuiinfimo priuspofi toiiiíeneo quoda vafe fubttis &circúcirca petfoi'ato, qiiodintrctin aliudvas fímiliter Kneújincuiusfijndoíitaquadiftansi fundo ijalisperforatii digitorü fexaurojflo altitudine, vt vapor aqu* excalefaddae fursum eleuatusfimüinfupcriorevafecontentúhuli 4meiídet --y 7* Dematcna?tenuirate tneflet continuó &calefjciar ;babeatq; hla* tcreiieracana!¿,vncum,qiii extra furni fibricain promineat, epiftotnioq; (iio ftriíié, claudaturcüopusetit, perquem aqua califc dadenuó infundí pofsitpn) arbiirio artifínieníuritis aqua; diminiuióem ,vt taiu 'tüvidelicetinfundar nianc&. verperi quaiv ''1^ tiimeuaporauent. Supeiiiisetiam opercu- 'lúexa;refit,iiitrans ftriííé piitrcfaíííionisolt lain ,vapores cleuatoscc hibés &remittens,. quodamoiieri& addi pofijir pro bbitp. Putrefiíiioné coní'eqiiirur elementorú; lépa^át'io qua; ideó fít, vt fingula feparatini litm fieri iTielius pofsintiTiúdari .Hic vei Óper diftilpc Idiibi. lationemperagiturT Fftaüt didillario partí-' lidonctB. um cwiusq; reihu midiótú in balitus feu vapores£tcaloreexrenuatio,atq; in setlierafu- *bIatio,quifrigidis alembici furnitibus, aut recipiéds vafis lateribus occu rfanres, &inibí reíidetites frignre denfaiuur ,coeunrq; in. guttas,acftilJariti) faifli rtfluunt, &in huma rcm abeiint, Diibillationbs diffiniiio aGebrotradita mutila poteílvideri quibusdam, cum inqakdijiillMtoHemelJe vr.mum aifiuorm itt/aovale i:leiut'wi¡,‘m Sed Geber non i3 diftil laíiones vulgares rcFpexit quam Phyficam, «acuihatcdiffíniiio fubii cerepurabatiir. Caufa. inuentionis dúplex derciibirür ab eodem. XaztjiitilempiiriJiiMw áfa'c^liii^ alrera,í(?M/fj»rfttok pmrefactone ; expericntia enim oftendie diíUllan Cap. fccundum. diftillata quaeq, puriora ef (ici &meíius ^pu. trefaílioneprjcíeruiiri. JWaxiine auremindf, gebant Philofopli aqua purifsima &mun- (lirpímafineterra ,vtfí quando imbibenda eifct rerra liue medicina inundara, aquam/^ haberentquafecé poíV illius refoJurionemi^^ non dimitreret ,qiia medicin.>; &fpirituS Y' mundari'po(renrinfici& conüpt Sedobi) )] ciet quifp iam mefuperiuspau!ódof uifl eeX‘ elemenrisíímplicibus nihil generari ,&niic mereqnirere aquampiira line térra ,qucKl fierivix poreft, rerra eniin alimcniumaqua: crtjficiit aqua aeris, &aer ignis. Reipon Rífpñfio. deol'liilofophosdeíiderare aqiiam puram, non qiiidé abfq; onini ierra ,fed qux percipi non pofsir'in operatione, quemadmodum Cap. 1. ídem dixi inrelligi debere de térra omnivinfliíofitute vacua, quantum ad (eii’ p fuin, fed nó in rei veritate.T ripücem áutem ,,o quotu ftatuunt periti arrifices didi.liaiióis motium, pUx- Vnumperarcenrum,reeuhdiim perdefeen ftim,tertiurnperlatus fine inclinationem, ínter vrrumq; médium .Poftrema diRillatiu cucúrbita incurua ,quam reiortanivocaiit, yelcucnrbitaquidem reíla redin latus inclinata, &col Iúangufti us habenie,ven trcmq} prominentioré,peragirtir..lV1edia,cuciirbi -• ta refta, fed inuérfa .In vtraq; vero iecepía.f culú rantum addiiur v.ilísori,in quod inv mediaiépropulfivaporef intr.int, ibidemqj hjtonden# ?'4 Demateria* tcnirifate conderfantnr in liquorem fine aquenm, ííue|oieofum .Prima vero ,cucúrbita feu marula etiam creiíla indigct, fed ef alcmbicus feu pileus roftratus fiiperpomnir, yin quem primó hal/rus feruntur ,eiusqj *<<^ameras &parieres irrorant ,dcind'e in hu- S‘^/.ymorem denGiti per canalem ciurdem & (roftrum in receptaculum dilabuntur Di- 'modo per vas fedcri- SVndo"'"’” adminiíirarione pturimuin j•Variar. Alia enim calore fír baliiei, alia ci- ;nerum vcl arenx ,alia itcm nudi ignii 'carbonum,aur flammxj raceo ignes Ínter I hos medios. Per balncum enim lubtiliores, ( '&fine co.Ioie ,&ad naturam aqueitatit ^fimplicis approximantes partes tantiim ele- !uantur, aqua enim ignitionem non íufeipit: per ciñeres veró colores &gVoísio res parres terre® etiam afeendere folenq cüm ignitionem recipiant .Per ígnem veró nndum diftillantur qu* contumacius liquorem remiftunt ,vcl ob .íiccitarem (5c 1paucitatcm, vel quód ob vifeofitatem & hoitiogeneitatcm terreis partibus perti- '.Viisdiftil.nacius adhereat His diñillationum mohi 1qualcdis vti poíTunt Chymiftas ,ea ramen cauti-' “'v'íii. -onc ,vt per«afcenfum diítillando cucurbi» ta non nimis alta fit,os cius amplum,& ... "alembicus magnus. Prohibcut autem cucúrbita akítudinem Philofophi ,nc aqu* '.' ,«uí ‘Él. . Cap. fecnndiim. 7^ i éíuí parietibus adhaíreant, &ad fxces re- ’| labantiir, licq; reiteratione diftiliationis | &laboris magnitudine occiipatus deti- I ^nearnr ariifex. Os amplum cadcm rario* |! ne quserunt, vt videlicct fadlius vaporev*^ | íúrfiim in alembicum ferantur ,abfq; | adhaeííune ;alcmbicum vero magnum /| altum, vt aqua diftillanda magis purificeij ' j tur .Nam resiió darificatur, vt niti prolongeturirerfuum in '' Sublimationemantem Arabibus pro dlftil taPiüt. lationeísL’pirsime fnmi, quemadrnodum& neorericis quiburdam, notiiiseíl; ,qiiílm vt - excmplain médium adferre necefle fit. y.- i Sicut perdiftillationem húmida, ita per DcCald, | caldnationem metalla imperfeta &pars I lapidisfixa dcterrea roundantut &attenu _ ' antut.Ea diffinitur iGebro ta fului/nfati$ per priuaúonem húnudit/ttis partes ‘ ,j ctmfohdamis .Sed quid intelligis oPhilofo- i phc per priuationcm humiditatis ?num i corpusita omiri fuá humidirate priuarí vis, vt non fluat ,aut vitrificaroriam tancúin det fuíioncm ?Scribis enim Cap .de Caldnat. &verc quidem .Qmne corpm propriA friuatmn humid'tatt nullam mfi vitrtficatoriam dire fujionejii ,&tamcn eodein capiteetíain !iñcris,corpera per retteranonem caUmatiowf ¿r redathem munian ,íicut &Cap .de defcen» &iimndat .per palliilo» Ídem docuiíti. Si »¡S De maferi^tenuífattf Siigiturcalceídeniióreducipoffunt ín cot pora ,quomodó humiditate priuatx fuñe {; Ha;rerem nifi tcipfuin explicares ,dicens. Diffinitj^ Ckw ctrpiu fóhdum ¡it ,c* prtpter JoiiditMém droccult* jiilphureitatis mC6ncauit«te, argenti viu! defendatur per ilhid ítb adufi'p \fne ,nece¡fefu\t contintiitAtem eimfipéirare ,vti^- .r^' ipis Itberutf ad quauuunc¡^ núnimitrn eim partem ptriiemms fídfdiureitatemex en coniburere pofit, &, tiondefetidiii tpfum eonmrntiu ¡tri^enti vitii mHit. Iraq; cd calcinationem perfeftá mcrallorum, nonrcquiruur,vtomiiihiimiditatepnuetur Corpus cal cinandum, fed tan tumvt coi> tinuitas eiurdem diuidatur,& in mínima^ partículas reJigatiir.Sicut aurem diuerfitas Calcinan magnaefl:rerunica!cinandarum,fta& caih doiú ma. fgecalciiiationis varis .Calcinariir (íquidetq gna diucr térra Philoropliica,vt omni vnftuofitareli- ^beretur , &vraperta fiar& ípongiofíi ,ytat ‘'qua melius pofsit ingredt, &. peragere opu$ XcItífAP* /J fx r' .•T11- ^ T»»ít f.an.1*Vffc>í jH^uiuiti, & fícut ait Raim .Lulli us ,vt feendo düatari ,&in ipfa prafaeitri ,conuolm,.mm. fiendo dtlatari ,&in ipfa pi itfoatri ,conuolm ,mun dan ,&purdficari ,i» naturam iUitu cenuerMi Calcinan tur etiam corpoia n'etallica impci: feíla, calcinaiuur&perfefla: Calcinantm itemrpiritus, ¿calis res extrañe* ina^ura^ horiim ,vtpoté ,fales ,atramenta ,alumina. Devegetabilibus aiit animalibus, eorumqi partibusausih cineremautin calccm redi gartibusqusih cineremautin calccm redi guntur hic non agiraus, cum ijs in opers Philofo- C.ip. recnndiim. . Philofophiconon indigeatnus -Ciu itietal- •laimpetfeíla calciiientiirfúpra diximus, vr videliceteorú rulphurcitas adulliuaea cor- )umpeiis& comburens tollarur, &vt libeíentur áícrreftreitate groíHi ingrcrsioneny impediente&fuííonem ,deinde vrhumidi-^' tare fuperfíua comburtibili &cuaporabili^ exoncrenrur.In calccm autem redigunfuij autfoloigne,autexpofitione eorum Tupef Vaporcsacuto3,.vdtuiaceti &confimilium, iutcum adiuíorio falium.alumintim ,&alipnimcorroíiuoriimrcalcinautu retís cum fülphurevelauripigmentomiñp cumlam.inis vel limaturis eorum. Corpora perfefta calcinatione nó indigcntvt mundeinUrVel Stérra ,vel fulphure ,autbumiditare fuperf!ua corrun penre, quibus carent, cúmundalínt'&peifeíh ,fedtantüm vt magis attenuentur, &('oluanturfacilius, quia omne 'caicinaium fíicilius fuluirur. Itaq; horum calcinationicliorell perignem rolum,cum falium adiutqrio ,aur per inercurf) abliraíli onempei'lublimaiióis reiierationem fuptír illa. Calcinaniur etiam biles, alumina, & atramcnta,nonquódtin(fl:urá aiualiqnam pérfeílionem in illis qu^rarous ,cum ea careant iTedad ptíparationeni corporum & fpitVtuUrh. Spiritus calcinari non polTuilt nilipriüs figantur; módus iraq, calunationistíorum'eltjVt eii>íd fixiouem appraxi- 'nuatibus 7Í Demateriaetenuiratc rr.antibiisfgnis fuccefsiué &paiilarim auge* *arur, quoufqi máximum eos foleiare con-» tingar. Oprima tamen eorú calcinatio crir ‘fi rebus íibi propinqiiis &con uenienribuj ''^cóiungantur,& calcinérur íímul .fie cnim ^fiet calx prícíianriísima ,cuius effcifium —‘«'v^nunquam rarisadmiretuiquirpiamautprxdicet. Vnde Geber. An/z/jü. iiJfnioa.thilíepú’ feftí .Quod &dc alijs (piritibus fi- (f* ’militev inrelligendum. “tib.d» Signum perfed® caleinationis eñ, ;mcrcuiio Raim hvllio^quaníio reicdcuuta inaqua •Dolo jacta jdtiitur ,&/olma pojl euaporationem ai¡ut :;> coaguUtur ,&poff coagulatwnem in tgnefundiiui, éts fianQ c^lcinationis fitro- "VastíUi. tnndum ,planum inftar p.-iropfidis fiuí nat-, fcutell*, viidiq;confedum&. daufum. Calcinacioni próxima efl: l'olutio tara *>Desoluiicorporis merallici de qua fiipra egimus, 'qii^m ierra: calcinat* &mtindat®, in qua ficutfpiritusieiramro!u¡t,itavicirsimaretracoagul.uiir, atqi ita íimul viiiuniur, vipo fteaabinuicemnon fepareriri]r,redperatfiniamcolligenrur.&. firirjcntiir,vt igiiis om< nenavehemeniiam tolcrent. Vnde h*c Phi< lofophorum folutio fir ,quando partes teriqficcachumorepcrfundútur&molerciint, ,ira qubd carú íicciras qua: eft duritíes verta- .’turin molliciem, vt'fluant, &ingrefiTum lube<a]t,ticciaQu vitcucem,&formam rne tallicain « Cap. fecundum. 7p talltcam rcprasfcntent Súluunfür aüt non íbliini corpora ,red edam rpidtus, verüm^*^®** poli eorum fixioncm praicedentcm .liius^‘ auílor cft Gebei' cúm ait. Caufa imtntwnis [sluttonu fuit ,jubtúutw eorum quí. necfujionem u/ ¡tig. nec wjreponeiu habent ,de qiábui ma^nu vtthtiu *•'' tmittehMur (pirttuum fixorum ,&eormnqua ¡itá *<fHr<e/Hwí .Quodaiitcm rpíridbus'lixis con- \ tiiigere potell ,id edám inretligendum cft¿^ corpori &fpiriiui limu! coagulatis &fixis iccidere pode. Soluunnir etiam alia quasainq;in calcemaiit cinerem redadla, &ad falium natiiram acccdcntia ,vt per lacinias depui entur eorum aqua:, &poílca denuó coagiilentur, fiopus lit, &lie fpiritibus & corporibus ad eorum nnindationcm vel fúb tiliationcm coniungantur .Ha:c potlerior^“'““* (blutiofirperfimum aiit per balnenm ,vna intcntione, nec diuerlo effedlu. Diftert ta itieii in eo quódquandoq; rei calcijiatíB humor aliquibaddarur ad iolutionctn ciusfaciliorem rcddendam, quandoq; vero non, ptout materia ad fluxum prona fuerit aut tarda. Si quid ('olurionem primara fubterfugerit, denuó eakinetur, &. eius fulutio reiteretur, doñee omnia íluant in aquaih redadla. •De Subfi. (Juintus atrenuationis modus ell Su. «nanone* blimacio ,qu* definitnr \Cebro ríiJ/fCíDefiaitio fer tteuAiio ,íum adhitreiiti^ fin vajh. Et Pematerias tenuUate tpcrcun) fubftant'ia non afeendat, aejueitas imbibitionis rernoucatur, qua recedente cti iam argenti viui aquietas recedit, rcíiduuriií quepej-fubliinaüonis reiteratioqern remo» qetur. ?ignií pet-, Signum peifeflaE fubÜmationis argenti ftfta: fub|iviuinobisindicat Geber his verbis, Quoi wationií Vfi j^ujiottctn bonam dedent, lti(idutngj& alh^poium. héuet'ncolorm,^ peruium,,pnc{uj¡¡ici(i¡ter Jjuk- SulphutifSt Sulphuris& arfenici eadem fublimatio ítfeni^ifub. quoque eft materia, hoefo-, lummododifferens.quodcum arfeqicoeli» xir álbum, cum fulphurerubeum peí, fiátur, Sublimantur autem redé ^fale praeparato, vel^ vitriolo, aut alumine in cakem rubeam redada, vel afquamis ferri, ve! aerii combuftijVtauétor eft Geber, velácalcibus, metallorum, quod melius eft, doñee opti. 5iwin,.pier. niedea!bentur,& candorem nitiisalTumant) ftquidem íimiliseftÍLibUmatio horymeum mercurij íublimatione, bine Geber cap.de Qu*fuHi- alfeñico. Ftg/ptr arfenicum Jfcut falphur, vtrim^ tnatiprne.- vem fublimatio. atalahut metaüorum wflior eft,, fe*. Sed oprime faciuntqui hos fplritus purga, tos &fabti lia tos con i,u ngu ntcu rn cpnwi tione &imbibitione, deinde Icni decoétione eoaguUnt, poftmodummagna ignisviolcní^furfuj|;u.^i;otm,dui?t ;inu^niijiit ^lún) cqí Cap.fecundum; 87 pcrfeñiffimc tam áterrea fceculentia, quam atenui &fumofa illórum parte aduftioncm cuna corruptionc inducéte, mundatos. Atq; idproeuldubjo intellexitGeber, cüdeSul» ^hure verba faciensinquit. Qu'tqu/trh txeoo» fíK elicere,iUud ferft pr/e^rir4nd<)m>a dkiat,qutn}3 • cummifíoptrficim, &jitieiüíxpmelaturmagifle. . riumvfj^addeJperaimem.i^Mi autem reifaci. lius niifcemr fulphur quam argento viuo, ^ Quod fciunt pharmacop?i,qui ex hydrarg»- rovnguentaautmalagmata componentes,il líaliquidfulphuris plcrumqjaddunt.fimulqueterunt, atq-,eo modo& hydrargiríi ce- Jant,¿i: vtfaciliusreliquis fimplicibusidem compofitum intrantibusiungatur,efficiunt. Id ipfum quoq; docet Gcb'er diccns. Argentü g viuumcammifceiur iñfuipharé.arfemco marchapiit^^tuu fitadefaidí propitr íommanilatem in Mama fuá. Wemfublimetionem quoquehanc iníinuat Cap.de Sulphure. cümercurio mifceturfidphur,, drjit c» tü per decoiJionem caleliinui color ó* ¿ele. Srtfcí/A. Decoólionem intellige, quam Tublimatiofubfequurafitjfubticente hoclocoid’ Gcbre pro more fuo, quiin diuerfiscapitulis fp^íim arte 'tradit, fed feipfum alio loco dechtante,duna cap.deSublimat. fie fcribk. Ex mu'tiplici contritioiie é‘ leni affatme aqueitaik argollé ptui maior parsdelétur, ciiitu refidiium per f.ibliimti«tiemtollitur.Etcmi>vidcrtt UltidalbiJUmi melimt niutrn albedwe fuá, &quaji mouuum A4. <dud$K. $8 Demateristrnuitatc dudelisJpondiUbus Adh&rere, tune reitera füliH- mationem eim abs%fcecibttí. Qnpd decodiimc fuperius appcllauit, hic Ituem airationcm nominat,quod jbi de íublitriatione reticuit, hicaddit.&fi, non addidiíTtt. tamen cxipfo ,, CÍÍíftu fubJimationis intelligi pofíet, dúait, cmv'tderu 'tpf¡im.quaftmortuum aludeüsjpmdi'. libiis adharere, quod absq; llibli niatione ficri '' non poteít.Nec eft quod quifqiam imaginetur Gebrumaut iplius ini;erpretetn perece, leftinum colorem intelligere, cceruleumi purpureum vel violaceum,aut dnnaharim íaítitianni, nam eodem Cap. ¿8. praemiferat Su'phur mercurio ajfpc'tari, &per.fublimatmem, J^ínvTíjíar. Vlifur autem Arabum nihilaliud ííqpleftU (íelt quaniCinnabari artificiale npftrmn.Nec ve loeléfti. aurores chymici fere aliter vfurpanc nonusjobi ccelelb.> inie coeleñini colorís, quam niiAis. proeoquialbedinelua omnes tqtmsmundulbedinesrupergreditur,m3gis(^;cqleñis yidetur quam terreltris. Sic Roíaríus- Swi/ir ma mercuritm doñee coelefiiuum hahuerh (derem, l¡opeJi,albi^muifijt .tiünc coloré miraMlem al.bedipisinfinuatMirerisd¡cens.íiai ¡.fubn», r>.deru ,admir.atio ,imtr &terror ubi efenict, Quafi dicat. Si hunc colorem albiíSmum pra’ter exfpeciatirmcm tuam yiderif, admb ¿aberis quail rcm füpernaturalein, i^tjme», bis lim üi.ne al iqua ib bíít eluljo, &ai? «fulít tuis eu^nefist. pixirere, quia aJiqw.ndo .-j .' , ’cdefti* Gap. fecundum. ,89 fceleftinus color pro caeruleo fiue lazurio capitur.VelutiapudGebrumcap.de argén- Sum.pctíohocniodoloquentem. Pofitumfu^erfmtum fcftcap.j». tícuiotum, Jim 4(eti, fallí amontad, agrefta, jit ca'.eliinus fo/orwíraiííft.Dehacconiunélionerpirituumirublimandqrumapertequoq; Cap. 45. diíreritGeb.eralioloco.NeyñiHpt<ep<ir<irio«e iygemiviuiyquie per fublimadonemftt, negligetif^ quia qualit trie mundatio,talis &• perfédio fequeiur, t/ vndet¡mfdam(ontingitfirrum,qiiefd7tvero,plumium, (y quofdm venerm,& quofdam lianiiutnformare,quod contii’git prnpter pmifaatiottii negUgc» tiam,qHando^fllm folius.quandoq^ fiilphnrti fibi admixtuvdemscompaYHjcilket arfemd. Atque ' bxcde(ublimationismodisfufficiant. Vaa fubli. Vafa lint vitrea inferios lata in acutum ‘"«'‘o»»** definentia in ftar figura: quae mathematicis, Conus appellatqr, vel etian^ conuexa &felludineataabsq; rofiro, inflar alébici coéci, quorúcameris&fateribusfublimatifpíritus adhatrcát.Scutella inferior fit terrea)quae fup.erius vasapte intra parieres fuosrecipiat. Probaiio vero bonhatii &perfe3tonhftiblima~ S'gnñ per- i'mhhorumduorum^irimmeft^vtinueniaturilaj'j 'jí ta<tcida,& non Vt dpcet Gcber SurD. perfeítcap.i}.};. , Inter attenuationurn inodos etiam Cera. Cctatio«»í í tio non infinja eft.perquam medicina dura *'^“‘***’ &nó fufibilis aptatu raíi liquefactionem, ita Vtfiuerepoffit&m^redi, quod pon f/"per yo Dé materia: tcnuitatc per contritioriem &imbibitionem.Quoeaii* tem itnbibuntur.nioMificantur, &quanto plus mollifii:antur,tantomagis partes groíTj &ciur$fubtiliantur .Sed quia dehoc atte. nuandi modo,eiu5que definitione^ inuen. '' tioniscauíis abundediñumeftCap. primo, ea hic i'epetenda non putaui, cum inhnuaffe tantum fufficiat. Tctmitatis Nuncin vniuerfum tenuitatisMedcdnjs fomodaj. commoda recenfeainus, quaepotiffimúfunt Ftimusn. Primo enim fi fubtiliffima non fuerit medicina nó penétrabit in inftanti corpora tranfmutandasfi vero non penetret.nec tnif, ccbitur quidem,fi non milcetur,pon alterabit,néctinget Ideo terram onanem&aquo fítateragroíTamaccuratilEmeretnouendam i certis operationurp modis docuimus,remanente fola media Mercurij fuhftantia tenuifi ¡ íimaácaerii'.terreftreenira&denfumpene- ! trare non poteft, fed tenue &aeriú penetrar facile&tingit.HincPhilofophusquidam in „.Turbi.Curpuínonpemratcorpm.fed/úbtilts fuk flaníia congtlatu, qué carpm penetral (¡r colorat. Medid»» Hanctenuemlapidis fubílátiamphilofophi , ateenmta non pptüerunt melius quam aé'ri compara- ¡ »éri íompare.SiccnipiRoiíárium. Sibic ¡apis non eifttae' í Kí^e tt4turé,»J>M coaiusi^eretur msreuria, ntc ei comt mifcettiur,neciiiigudireturipfum, feci quia fimilet fant,commifcmttr (y coniungfintur,adcovt ignis «5 ' '/»piareíIn/írÉ«. Vt>i confiderandüAuétorein Roía» I Cap/fécundum. Rofárij lapidem perfeíSum confcrrecu mer curio, nó quidetn dccoñione, quae in Elixii re maximaeft,roitiimain ar[»cnto viup.aut nulla,fednatnra&radice, quiaijfdÉ principijseonüant.&quia materia El ixirisad perieñionem dcduci nequit,niíi reduíta fuerit • in mercurium, &fubtilisfa(3:ainftarargenct viui vulgarisjCui Philoíbphi non minus afi- . ' riam tribuerunt naturam .Sic enim dceo tiicenna.LulHus, &Arnaldus, Ai'i’eHía wí/ttCj/? bme^eif’S in natura,i^uoniá aut >emanet tota inig ne • Jixum.aut totuex to volat ift fumü,cumft in cobufii. Ule &aerium.quod pe rfe^hnh efiJignum . Quaro íicutargentii viuúfublimaripoteft.&inae- ,^ répropelli.itaetiánecelíeefl: tütamEIixiris I materia volatüé reddij Í5í mercuriú fierijVt í inalembicü fiuein aludel afeendere poffit, VndcATÍü.ot.í^ihillapiditt(if{reimnit,qmdvimnnonfuerit, &ccelü iieris no petierii.QuxLnpif SreunJu^ ^ disaéria natura non mediocrem.alia.,vtilita- i teraadfert, cúcaufa (itsEqualis& vniformis/*"”*”^ emninofLifionis,qua«iaer¡adreribitRaini./ ' LulHus. His verbis ,Sf lapá fiefubtili fubjlatia no. XcftTc.Tífc,, N; effit,ii9,pefet hahttejufione vmfi¡me,neq^ dalcifiedn || iioné comu'í,necvnapariheneió(equerítttrfih'á, lEt. , per hanCproprietate tipia eíi,vta'érindi&ítfubllatta : dominetur, hoc eft, lapa noller de natura agria fn '’ ieneratm,náaliomodoproprietaía'ériiineo domina rándpolfeunifideveraei^/iibftatiafitgenerdtM.'tli^ du^b» córaqdititibus quas.prjílat.in 5» Dcmaterictenuitate. Tenium, materias termitas,acced it &tertia non minof ris momenti.quod videlicet ea fit caufa pon ,deris. Spiflitudoenim ponderis metalloríi caufa cft.quse fequiturbonam terrae cú aqm .miftbnem.'quanto autem térra &aqua fub. 'tilioresfuerintjComagis &melius perroit centur,coadunantur fir denfantur, quas den. loHeriímt fatioperfedapondusadfert.Quarationcau tillomm rum 5í arg. viuurh videmus reliquis metal, caufa: lis preponderare,aqua enim corum ppn p^ titur terram poros habere, propter eorura internara &per mínima permiftioné, quo4 fecus eft in reliquis inetallis,in quorum co*. gulatione propter Icoriai Mercurij natura heterogeniam ijídein metallis permixtam, poriiníenfibiliterfiunt.vnderuperuenitle* uitas,qu®nóeftaliud, quafn abfentia mate. rÍ3E &eiufdem porofitasjvtgrauitas nó efta- Snm.petf. lmd,quam folida appofitio materia?. Quod (ipfumconfirmatGeber^dicens. Caufa^padt» thm4gttje{ifubtilit4ffukflantucofporuttt,&vrií‘ ^jomttMmeffentiá-.perhAncenmtantumillñU'ftf» fuutdenfari pmts, vtnibil inteteidat, ¿y ptrttam, dínfati»piíifderis efl adduSio, ¿r ilUus perfe¿iJo,i Lib. fod. Idem deAurinaturaloquens.ail. cap.«i. /fibtUeiCrfix^íhitbetpartesJdeopetuerMtttmultm dinfitrhó:bMftth cduft mugni ponderis .Oear< C*pí3"gentiviniponderofitateldem. Argmumvt‘ mmdeiífamhabenfubllMtiam maitifelle pidet vei moneíulmptr ím ¡en* Lib. fod*. cap.tii. C«P'^3< Cap.fccundum. immenfíy qHoniSpraponderatám.tumm fiu Hatura »/?> Hfc, igitur tá de mareris ex qua Elixir cíonflatur, quam deMcdicincE perleftafatteftUatjoneomninonecelTariajíiibíUi' tatiscp cómodis dióia fintipergoadaffinita. tem Lapidiscüitt metallis declarandara; d« quainGap. feqüentl. i• ,DE AFEINITATE SEV VICINITATE, >' Ínter Elixir &rem tranfmutandum. CAP. iir. iúifuoiimoitllratur opm Chymiam miré tfetístti. 'rale, principia ariü &natura ¡xplicamur, au. rijj ^tneratia per tiaturam exempli Uct fropt» 'mur,&in quibmars nmramimitMti ifaíeat.iÉ guibm vero non, ac qUomodo medicinapbifimili adharendometátlaperuadatjocétur, tándem Sophiftarum opera examinanturyó-qiíidaí pro. pinqutorem Slixirú cum titetaük vitinitaíéHi di. fideremphilofiphi,exponitur. SEraocritlis,&SápientesT‘urb®níhil tora frequenter ledíoríbus in* ctilcant, qnaitl tiatiirató> bine illae propofitionis. ^;tfíttr4 tur. NaturanatutdmcotttiMet,, NatufandtUram vintitac faperat.lteinbJatura naturáfí) puirefa, tóf,|i^««,¿('rí«o«4t;Q!ijbusVerbis.%ftificar<‘ toUicruut ópus Cliyirtícum riieíe CíTe nátui ^4 beaffin;njedit.&metaíi. raiei&naturam círe,qusEappetit,retinef,dl». OjtüSalchygerit, expelliticorrumpit, genérat, &it\fo¿ mattam lapidem Ipfum quam 'tftwalla per commiítionem eiufdem.miniñrátcrantunx tiiflíérioat- MIí artífice, &calorem eomieniejntéfuppe; tificii. ditáte. Qu^omodoenim natura gaudet nati^ '' ra,nifiappetitu&attra¿tioneeius quoindi. gctfquomodo continet, ni(i rctinédoquod (ap(í»étií,& illifartiiliareeftíQuomodonatu. ra vintithafurl.nifi recentum digerendo,& tranfmutahdoab vna difpofitiotVe inaliá8¿ fuperflua fibiq; nó conuenientia expellédo? feodémodo)i(ít«rí|feis>fam puirefacir,ni fi en im in ea fit caufa putrefaSion is, auxex ciernen, torú filie qualitatc eorundú diftertiperaritli or|tur,fruftraconabitürars reí putrefaftioné inducerejprout patet in cópofitione aürij quodpropter omniú quaíitatú temperiem nullo tempere putrefaftionéfentit, nifijDriuseiurdcnri forma pervim natursiilatádc* ftruéiafuerit, cúalioquiin iba compofítioíie manens perenne tír S¿ íncorniptibüe. Poteft quidem ars velociorem quandoq; rebus putredinem iriduccre.&aliam fortalfisqüi il^turahifi prsóccüpeturicorriiptio tátiien : rei ex fuá ttiitura proueniat neceíl'e eft)ad quí i tandetñ otnhia Ibb Lunas globo tíxiftentiá fpontcdebolüunfur.Eade(Ti rátione Natura ftipftmgignii, nifi ertlth in refitgighédi procreandíq;potentia, nequicquatn iabotatari tap.feniujflí 9f tífeX'jVtearn¡nducat.Sicnontantiimgairinf ihcubatU, fed etiam arte ex ouis educuntur 1. 'pullijnecrniratur qnifpiain, fciunt quippe p oranesnaturaidficrijquamDeusouisinaU ! diqvtcaloreconuenientifotaproducStfpeciem auistius cuius fuerincoua.' nec refert vtrum calorille naturalisíit gal!in!3e,autaU • teriusauisjveletiamhominisinduftriaexcitatus.IiludiTjagisadniirandum,poífeart¡'r ficiohumano anguillas.aut alia animalcula j^nguílla# produci per putrcdiné animal iscuiufpiattij vel herbarum aliquotfimul comrfiiftarum, ' Iveletiam vniusfoUusconuenienter6¿ debi- 3(j anifiee 'to.modoadminiftratae. Ars ramen dicinon proc.uratarat poteftiftiufmodianimantiaproduxiñe.fed g'g''' 1natura,quasnifi ijs rebusartedirpofitisiníita '^®*‘“** !fuiffet, nunquam inde prodiiíTet animal vi- * uum. Quod bine máxime liquet.quia non. ' ex quibufuis animalibus aut herbit putre* i faóiis &eodem modo difpoíltis, qusuis, fed ex certis quibufdam certa &determinara producuBtur. Similiter VlatuYifiipfatfí mouat. Lapiscnimnoftennbnfecusatque pheenix alcer veterum figmentis nobis cognitus, per naturam feipfum mortificat, &.,.po. feipfura refufeitat. Nm, vt ait Haly^jícut f^lToccidii moritur jpirhtbm abUtú, ita ai tmn rednuntibiu ¿¡. viüiñeai yfáem^ktiibfuviuijicatur,lic^remuamperfuam ' ipl¡Mttaturm,ne^ opufsñvt aliundt aliquidmiu tuttitr. ^ Siíqn- loa Deaffioit. med.&metal. terta apud naturam ,cadera erit Heceflario &apud artera. Cura autem materia fit •vna &determinata omnino apud natu. ^raro &non multiplex, ergo neceflario illa determinata materia, &cadera, erit lirai, '>liter& apud artero. &non multiplex. Haec autem materia qux naturas fubij- ^ ;?itur Ytdixiraus, eft argentum viuum.fe- ,íundum orones Philoíbphos taro naturales guaro chymiftas ,ergo mapud artera .iJcfiymix materia erit limiliter argentum viuum^ Et guia materia non producitfcip- ,} famin e(readgepcrationem& formara, fed ’gens abagente proprio dirigitur &informatur, j oportet neceuario, vtillud argentum viuíi quodeftmateriadirigatur. digeratur, &in. i formetur áfuo agente proprio adterminu ,intentum natura;, qui eftgcnerttio metallo- •rum&auri. Hocautéagens eítfulphur íibi in mineris proprijs coniundum.poteftatera habens illud argentum viuum coagulandi ^digerendiper calorem naturalem raineralem,, fecundum omnes Philoíbphos naturales, ita vtüi fine digeftionis ncceíTarioaliquod ractalloruni inde gcneretu,r,& ylti- : Quom d>®03ururo, videturergoncceflarium quod ^flatutam idemagens, in arte coniunárum cíTe (eguitut', debeat argento vino, vt illud dirigat, digerat &ijnfgíroet, ita vtin fine digeílionií .V^^ "Gap. tcrtíum. loj &complemento gencret idem’aurum om. nino ex eoficutfacit natura. Idem ergo ar« gentum viuum &ídem lulphur omnino. quod fubijcitur operationl naturae ,fubijcictur etiam arti ,&non aliud :ex quibus fimul CommiíKs in arte orictur fimiliter¡;y vapor, qui poüea vertitüt,in aquamíubtiliílimam,qua:dicituranima^ípiritus,&:tinélura,quKcum redudiafucritiníbcram pto*á? priam,facit ibidem quandam fixiób^m,5£ tándem ficElixir complctum, Et in his quidem imitatur arstiaturarri'; jficut &in fecundo'modo generationis au-^'^**’ . ri paulo fupcrius exprcíTo, quam tamen in ^ ómnibus fcquinon valet.Idco Gebcr. Ch4- t'ifmífiUfecretim tihi pand/mut, quod »» bos4riip. quibus ges^errdtit, qnod ttáturamin ómnibus differemijs Ankqmni^ froprietatum dílionis imitaridefiderant. Modus, uoa enim agendi ,digerendi &in formandiartis diuerfusefli naturali, &fimiUtcr orggnum íiue locuSjíi temnus, quamuis aequipolleant ad cundem vltimum fincm.Arsctiamcalorem aequalitcr metallorum elementa ir ípiíl fantem imitari nó valet,nec metallafiue eor. rumprincipiadenouogcncrare, ficutnatura.cum determinatam in ijs clcmentoriira proportionem Sí corundem mlxtionismor aum ad.inuicé ignorct.fed ea mutuaru rinaeura,& quod natura prxdarenó potu¡tqpa| i^mplititer ^ntu opcr'atur ací pcrfeétioiieni 104 Deaffin. medie. Símctall. ea depurat &rubtiliat.& calore artificiali tidem inaurum,& vlterius in Elixir cóuertit. lacauri pro- Et haec quidem de generatioiic metallorum ftea^ic^ in genere, nnne deauri prou eatione part¡> per uatuta, paucula fubijeere nonabs re fuerir, vt qüomodoarsnaturam in eo etiam fequatur, ^‘íuidenter appareat. Natura, \'rd¡xinius,ad generadonem metalloiúomnium propio- ^xima materia reeipitargentum viuumcum 'fulphure mixtuiTi,gener.atum fímul in niiineriseorum cum bona digeftio^*,&l'quc- | farSione rr.etallica,& ipfa íimui ruauiOime ifublinjando, conuolu'endo &lauSdo deco, ^uit &digerir. Sedquial'ulphur in mttalHá auteum mercurio eorundem rcmanehs.ea 1impura,porofaJcaduftioniobnoxiarcddit, magisvelmirms, iuxta quanritatem &qua- -* .litatem fuam, necadauri perfeólionem.qiia 1in pu rítate, tenuitate, foliditate, Sefixione- !potiílimum conlillit, pCruenire permittit, ideo natura infine a¿tionis illud feparat ab ;argento yiuo, in quo totainaturat intentio fuit, illudque dei'nde informat formaaiH . ^Sulpliurexrijtíxat, &períicit absque fulpliurc, ex cuj ternumperius remanentia ante cpmpletam digtñíor ifeíHonetr. nemab auri fiibílantia &forma degenerar, iéc fit aliud mctallum ,aut aurum cum co !’•*commiíl'um. Et fie patet quae íit materia, !metallorutii apud naturam,& quid agens, ,^quis finís inagendo. i ' ' .Quia Cap, tertium, loí Qwia igiturh.'EC ars in mincrismc tallorum nonreperitaliquidcjuodlitargentuni viuii in naturafua.necaliq'jidquodíitfulphuríi^ rnilíter in naturafua.nifi lariílime.nam oin-' nino non .reperiri falfumeft/edaliquidcx ijsgeneratum&:comixtum,& in naruram tcr ream rcdadum/quinimocum vidcat vnum ' qviodqu? illorum ítparatum nafci per natu. ram in minera fuá propria.-ideo arsfequens naturam non rccipitargcntum YÍunnifolú,'í*“f’’*'’*'^*' .r1 1 rI'!.ta aaatuia, liccliilpnuríolum, nec ctíamargentum viuum &fulphurconiunctim/éd tádem mate * riam comraixt.im,& ex ijfdem principijs copoíitam quam natura pr^parauic arti, ficiit ^* filif prouida matcr,& coniunxit^ principia , generationis metallorum. ,non feais ac in lade, butyrum.cafcumj&íirumií'cd poftea arscandem feparat &feqúeftratqaurgacamque denudconiú'ngit& digerir calore tantll extrinfecus adhibito &natura intrinfecus operante, donce fúlphur iítud extrenum ab argento viuó feparetur. Qua feparationo fa£ta nectífario cogitur artiflx informare argenrum viuum forma lapidis, animanv ei infundtndopropriam,& de materia fuá de, fumptam, &non aliena, operique fincm inippnerejqiioniara omnis materia recipit forma fno tépore.prouteftcapax Forma:,&no pr¡us,necpofl:erius,SedinaodifFeruntarsSi: ,, patura quod natura vnica decedioneargétu; j 'Gj-viuUc^ r r 10? De aflin. medie. &meta!, ¡nquodlíFc viuum períiciatin auriim.ars veroad Elixi. tontatsfic ris perfedionem duplici deeoítione indi, eaiuia, geat fed bi'euífiinia natarf rerpci3:u,& in qiij naturara mirabiliter fiipergrcdiuir .Natii. r» enitn operatio vltra aurí formarri non rproceditjcuin isliteius finis vltimiis :ars verohoc non contenta, cum ad auri teritii. num peruenerit,vlterius illud decoquit& v;aniplias colorat, ira vt abundancia colorís Sí digeñionis imperfeólis& vilibus metal. ^lis auri formaiji cpm.rnuiaicet &impri. „mat. *CDixifupra.qiiodnaturapofl: completan fdionem fulphuris externi argentum abf. quefulphurefixet,&pci'fi^iat.Quod non ita accipivelim, quali argenturn yitiuná pro. prioint*i nofirlphurecareat,cú in. prima fui preatione multas partes habeatterreae fubüí 4lgClltÍ VÍt |ii compofífio. fum.pcrfec. tiaefulphuresealbjeinaítu.quaífunt ele fub. | ftantia materiali ipíius, &iine quibus fub. i ñantiaargcnti viuiconítare non potcftteft f cnim compolitum,yeluti patet por Philofo. ' plium4.raeteor. oñendenterri compofitio. nem eius cum inquit,dr^e»íww)tt««rae^ wí. ; ^ua ifUit mifeetur cum térra fubtili tiimíumfulfibmH ! tnixttoneforü,doñee non quiefeat infuferficie plant [ (y hneefi exfietiiate magna terrea quainefi ¡ ideo nbadhxret tangenti;Et per Gebrú dicent^, ; jirgetttumvmm,qiiod etiam mercuriu) appeüaiuf ¡ 0ti(jiHo,m> vJu,eJt4í¡u(t yifíofi t» pifeeribus tem fi\ : Cap. teniiini. ,_xoy fibHántid fuhiiltí ,iertit albí per cahrern tempeptritijímum vniia tali vnioiie per miníma ,qvoufquehumidm cMtemperewr aficc$, &/¡cmnab humideitqaaliter, Exquibus phüofophoram Auix-m oin diSisargcnti viulcompofitiomanifelVaeíl:. Nec etiam intclIigo,quod omnino deinceps^^jíj^^^" absí^uc vilo fulphure. decociio pérfi da fíat ' argchti viui in aurum, fed quod fulphur cxternum,quod in principio argento viiio^ iunóium fiiitíV feparatum ab eo, extrahat perdigcftioné in adum illud fulphur quod' eñalbú maniftíte in argento viuo, &rubeá ' inpotenfia, quod dcinde informar ipíumarij^ . gentú viuum formaauri,&fixata6iione fuá. Expraedidisliquet igittu-& aururo naturae &lapidem tola argenti viuifubftantiacowftare.Sedobijcictmihiquifqiiam Gebri au- ¿ioritatera naturam aun 3l:eiuscoropoí]tio' nem expHcantis. Aurum creatumeíi ex jubtilifi- Qua:fti<% nta fubibaniiiiiargetiti vm,& cUr/fiima, f¡xíi,é‘ ex fubftatitia paueq fiilphurú mimdi ,&pura rubeáu nis.fixi, clari, é" unatura (lut mueati,tingentisillam. Qujbus, verbis Gebcr videtur aífere-'^olusi®» re aurum confere non foliim argento, viuo, íéd etiam, fulphure. Gui refpon» deo .Gebrum per fubftantiam fuiphu» rius iftius íl natura fuá mutari non aliud; intelligerequamíialphur internumargenti viui, fine quo argenti viui fubftantialubíi- ^er« nequití qupdi^rius fopituiw ai^ionem. 9lo8 Deafíin, medie,SriTietal, fuam nianiíeftare non potuic,íed pofíe» per fulpburis extern! aítionem cxcitaturo, natura fuá mutaturo argentú viuü ruucoagulauit &fíxauit, íimulque cum eofixuts Omne úil. fa¿lum fuit.Quod aütem ea mensfit Gebri, putcítcN bin'liquet quiaoranefulphurexternumíi, vritut íiuenon hxu madu nt oc aduritur,ar. gcntüqac viuiim, quantumqjbonum&fix.. íum.pcr. -umifecum in fumú refoluit. Cuiusreiteftit , fcif.cap fij.^jnibierittpjcrnetGeber.hjchabcns. Ptrhu ittuetitum efi inumione peridica duorum fecremm ^genus mtrabik dúplex. Vnumfcüicet, caufa conuf» j^ioifíí vmufcuiufi^ metallorum ftr ignem .• quatm rna efi mlu¡iú aduromitfalphurit in iütrumfubfth ÜApvofundaferin^¡immmanmilladminue»ii»,¿r txtímmm'uittfamumvlúm<tcimfumptme^(\uin> tUcunijaeiniHk argemuinviuumbona fixionktuí, ttrit. Altera vereejimultiplicatieflamtna ixtemtb fuperillat)emraHtii,ó‘fécaminfwnumrefolueniii, *cuitifcum^fix'mnü in ek i^fum ¡it. Tenia ver» efi ta. \ •f,(í cíiif® ttjicatiíieorumi^uaclacinationemfit. Tresponit ! toífUpt'° cjufascorruptionis metallorum. Primam, i jiismc aquod in ómnibus excepto'auro ilc inclufum \ *“**’ fulphur externum adurens, &inflammans ' argentum viuum.illudquediminuensquá* | tumcumque bonum íkfixum fítdkut patee jn argento, quod quidem argentum viuura purum &fixum continet (ed propter ad- ; miftioñem pauci fuphuris iprura tándem di« s ; minuitur,&totumetiamconlumitur.C2uod i autera . Gap. tertium. 109 auteiiiC!Uscxt«íninationi<icau(afitfulphur Sum pctR jpfiusnon mcrcuriusjteftis Geberi/if^wíaf», «opoi, inquiurwnitáfixmhabet ¡ubilatitiam^vt iwrííi». Si^nume(i,dimmutioperi^n(m,& fulfhurem cjuod ntneflfixmitteifíi'ibulJihihúftcaufa Julphíjr itt eo hu'm ft dtJI>oJimiiis,per iüiuspauluUm .» hfimntutioni pro/.vüwr.'secundá caufam corru- Secunda co» ptionis potiit, quodomne fulpKur extcrnu nip nutal. lünñum argento vÍuoill¡usfubftantiáporo|»“^S‘ íám&fpongioramfaciatjquofit, vt flamma exterior mutiplicata fu per Corpus rnetalliú, ^ ipfi Corpus ingrediatur, &argencuni vluú &: ® íulphureiusquantumcunqjlixuni cxterrni-'X, \i nct,6o quod argentum viuii mfulpbur illud fibi heterogenium non poffit pr*tegere ab ignis violehtia.Qupd ipfu mnotar ctiarn Geber in naturaargenti,his verbis ,Argcnumdu mmtahahnpwttatcm ab auñ paritate, é" d'memgro^iorcm,cunis (¡gitume[i¡(imditon den(kn~ turpmei eiw. Tertiam diát rartfaftioncm corporis per calcinationem; quia tune flamma ignis ad minimas quafque partes corporis humiditateeascóíolidante priuatipenetrare poteft,& ipfás refoIuere.Cú igitur om. nefulphur extcrnüquamuisfixum combu» rati&cofnburatur.fulphur veroauri nequáquam, quod patet peromnemexaminatioticm ipfius in igne,quia nec dcteríus fit, ncc minuicur vnquam,neceírario fulpbur iftud auri cuius mcmirik Geber non externura fed 5um. pcrf. «p.}9. II® DeaíEn.imedif.&: metal, 'fedinternum eriíjCX quoargenti viui ftantia conííat :proinde &tota suri (iibíian. tiaerit ex fóloargcnto viuo.Idipfumcon. fírmat Geber lioc argumento. Árgentum viui nihilrecipit.mfiqucíl ftM naitiritejl, argtiiluii ^vittum máxime teciph in fi alud atgmum víhuui, fojí illiid veto aurim eidem^ magis adhmet ¿poiiiicum efi cjuam dttid quoduk nietalloYum. Igttuni, ^líiiquitur ipfum magts effefu<s naiuríS.Miioc $c mL ñor probátur per expericntiam, quia omt)e res mundi quantúcunq; graues, modo quan- !íitatem argenti viu^molefuanon fupeaxnt, ptanquamlignumaqux,ei inn3tant.etiami|). 'facorpora metallíra,prfter auíum,qüodpa. ruiponderisin ipfomergiturjob identitatem &confenfura naturx,ac cognationtm maximam quam ínter fe habent Ciim igitur óurum ex Tolo argento vino ab externo ful. phu re digefto, &vltimo ab eo exfpoliato lít gcneratu [n,§f perfeótuin,crgo &lapis philofophorum ex eodebet generará Qu^ia itaquí É' (S^otDcdo Elixir foJo argento viuoconftat,proptercó. [! uenicntiam natur® &limilitudinem fupef i, *corpOramctaliicaliquefadaproicñunijaf- 1 gehtum viuum erundem corporumappra:. | henditjingreditur íc penetrat.idq, in auruni y tranfmutatilulphur vcroexternum illis admixtum tanquam alienum ánatura íua ref. puit,nec e¡ conimifcetur,fed feparat &feiun. j git,loIumq; dereIinquíqquodde¡n4e ignis 1 ncatribiíiañile. Cíp-fecundum. ITT !tifacileabflimitur, remsnehtcpurifnma art .genti viiíi rubfl-átia ¡naiirúmütata,Íáípíuiti aperte indicar VenerabilisR.aim.LulliuS,bis verhh.Cü meduinafit txIuktihpiYiii pariibm ikiercw'^,ípf/i íju.írniuujit^liii fiiS compare,(p fthijimikmpropter a^muti &amunm naturaii. llt Geber.Medecwa menmii efi,(¡uct maxmeíUnn prcfíi» ¿o em ad haret^drer oer mínima cimifceiur ante it- ¡imfa^á.Ex nÍM er^o ei lónciitcnubtu tmeffe efí itlam colti¿ere;debet auieeffe fubttltftma et puttjiima fubj'iantiít iiii adbtttéiií natura ex fuá Lfibidem. Natura propriam naturam ampliBiiur aimcalim, iy ea magis gaudet quam extraiiea. Oflédi auri gene rationéper natura &.'quomodo ars cam pi pxime fequatur ,ac qua ratione Elixir ractalla ingrediatur&^uadat, fibiq}VÍcino&aííiniadíifreat,rctineatq;;núc .Sophiftarum& eorum qui in vegerabilibus &animaÜbuseorúq; partibusaut cxcrcmfilis,lapidib’,vitrÍ5,falib*,alijrq; medijs minC' ralib'philofophorú lapidé inqiiirunr, oper» paucis exa'niinemus,& quomodo natura itni tari conentur, &qu^ affinitaté eorú materia cüraetalIistranrrnutSdishabeat.perpédam'. In primis ijs qui in vegetabilib*,& animalibus,eorum q;partibusausei'crcroentis,Vfc-l ortum ex ijshabcntibus laborác, vná f'ere in. tentionem habét,quohiam reperiút iri libris philofophorú lapidé cóponédüexquatuor ckfnencisperarté depuratia, &iterum iun. l-ib Jeme» iolti. Siim petf, cap. 57, ' sJphiííarfi in v.^getabo autanimxv iib labore» examina*- tui» imetallis pcci poffit, »I4 De terrefigente. 'Manifeftum quidern cít ex princlpijs natura omne Corpus coalitu meííe exaqua &tetra; ficanimantia omnia &vegstabilia ac ortum exijshabentia eontinentin fe térra mliiam, &poft ablationem humiditatis in terram & Quaretetia cineroín vertí poffunt. Sed quianon fufficit vegctabiliü finapliciter térra quascumque, alioquin eam ícanim' liü quatn pedibus calcamus acciperemus, fed ppftiin tiquspoteíbtemhabeataquamfuamattrahc- di, retinédi, coagulandi,& ad naturam fuain conuertendi ,mérito térra vegatabiliumS: -animalium omniumq;indeorginé trahfj. 'tiuns operi phyíico inutilistrit.Qualitercí. que enim praeparetur, aquam fuá mretine, rcnonpoteft,multo minus eamnatursfus ' conformem reddere: Aqiia enim ciinn hetej rogenia (it teri íe l'ua2,caIorem vel minimuni i fentiéseuaporabitea relióla &deíerta jidé(]5 1 deoleisex ipíiselicitis fentiendií-Quinirao | térra: omniü lupradictoní per calcirlationé ; vel ignis vehementiS cóburuntur, &in cine, i ré vertu ntu r amiíTo humore fuo 'ra dicali, iu ¡ vtfundi autfluere nullo prseparationis iiio.( dopoffint.nili in vitrü conuertanturjcuipo.: ftea in metalla ingreífus non patet, fed i)sli<i qiiefaólis innataeljdiraquíBoleújproptcrfe.i •tnotá videlicetab ijs,&alienam natura.- terti autcm rnetallorú humidú fuum natiuumei, iani poli cakinationes non deferiqiiili eníin parseius ^uatnuisimpcrccptibilisinea rdi-‘ 4in Gap.fextum 2if dua cfíetifpiritusab canon reciperetur nec retinerctur.Seddicetquií'piam .Phtloroplú fepius falium faeiunt inencioncrn, terraniq; fuamfalern nominaoc.SiceniniLuMiusquo» dam loco.^f^oíí it> cucurbitanmanet^efifü nofter,' Qiwftioi Dicunt infuper terram fuam deberé fieri volatilem. Vndeidem Rairn.Lulliiis./íí:íríp'’íeK. rain ijua volatfupra capiit <««(»; huiufmodiau té files quofdam inuenimus in ve^etabflibus -ñcanimalibusautoriginem eorum referentibus Sal enim tartari &é vini extra ñus fccibusitavolacilis reddi potert,\’t vna ciim vi- , ni fpirituafcendatñal ítem émelle eduñus,’^ &fal vr¡nse,acforte alij nonnulü. Rei'pondeohic quidem vera eíTejtamen Tales húiufsoiutio, cemodi quocunq; praaparentur modo, aqu5 fuam liueTpiritum,quod omninoneceTfariú «ít,coagulare non poíTe.necfigerejimo in na* turam aquíE& volatilisfpiritus tranfírc. Dicimiis etiarri eos ab aquis íliis litic fpiritibus femper eíTe Teparabiles, terrá aiitem aftis aqua fuá &oleo irnburá ,&ex philofophoru praeferipto decoéla íimul cü il lis in igne mañero &fisi, nec vilo modo ftgregari peftea. autdiuidi. i>eindc cócedamustales Jales ii 6 fepar.ari ab -aquis luis, tameo quamdiu in liquida illa natura permanlcrini nulln árteliíu poterunc ve in igne pcrdui-cn::, cpiarauis ctiani perdurarentj tainen cum aínnitatpm mjllaiu cuín metaliis habeác;, eadom in- O4gredi -%\6 De terrcfigente. gredi obftanteillorum difsimilitudinenon poterunt, mplto tninus3lterare,&inauruni argentumqueconuertere,t quorum natura ... alieniíunt.&fixioin ijsnullaauttinSura. •ídem dc'alíjs falibus artificialibus vel naniiri’i 5;arta' twraíibus.aluminibus &atramentis cenfennitiuoriim dum erir, quorurn olea velaqusediftillarlo rcimduMil.r jj,g prolif.itas nómagiscumterrisíuisvniun- ¡tu)‘, autab ijscorigclantur.quam príEdiftí, led contingit easpcrignera eueJli;&quara- ^ fjuisidnonfierct,tamen poteíbatem non lia- : ^^bentterram fuara eltuandbcum, elixirniliil 1 inrretnilimundum¡&ípirituálefa(5i:ura,(|(. ’ /lollcisfecibusgrofijoribus, quae ingrelli/a '&peneti‘andi viam príEcIiidunr. l^apidum 5c Lapidum, genimarum, vitri, &fluorum gcmmanim mineraiiiim eadenn ratíoeíl, quaein calcedi caix inualinon í'ufibnem, diflipato &confura, ptoeonim húmido, quod antea colJigatiO' nis caufe fuei;at,quod eidem reddbvt infeparabiliter vniatur,impofl]bilee{f;&quaniuij humiditaseorum Aterra non fepararetur.tainen denfitate fuá corpora metallica ingredi prohibentur.Si veroper calcinationem, ad falium naturam redigantur& in liquorércfoluantur, humidiot pars ab igne euapora. bit,altera in falcm denfabitur ,quia prardi- ¿lis íálibus fíne artificio paratis fíne naturali. biisnonadmodum remotu5erir,& proinde | ^ i¡iisquoq;níhiloaptior., Gap. fextum. ,217 Nec magis marchaíita: terram hanc nobis Matchaíír*- fuppeditabuntjCumtéíraearumánatura lacuranimi pidünódiffcrat.Si quisvero inferat,iIlasrulnnsaptum.' pbur &argentum viuü in fe continere,quod Sum. pcif. aiiñoi itate Gebriidipfuin confirmantiscóprob3tur3& proinde hoc fpirirus illud tena; iocum obtinere poíTe ,refpódeo fulphur ea-. rum &argétum viuum hctcrogenia tile ncc vilo modo ita fociari poíTcjquin frparentur, comburanuir,vel ab igne aufugiant; aut íí figintur in terream fublíantiam rcdigi, nul- Jius virtudsaut valoris.Magnefia qnoquc 8c thutia ,quamuis fulphur argento viuoimmixtum habeant, tamen cura proportionc principiorum ^metallis difterant.&ea habeant magis terrea &inquinata.néc ab iniii* cem feparabila.nifi cum total isfubftantice >1- larum de pcrditione,in arte parum vtilitatis adferiint.quiaillarú matcriacrudiof multo cílquámetalorum;,ideóq: prsparationimi' nus idónea. yenerab.&eximiusKaim.Lul. neícfl*- quatuorin térra phylica requirit. imprimís tía. .virtutem attra£tiuam,deinde íimilitudine fiúeaffinitatem cum attrahendo,tcrtio calorera naturalcm in ea latentem ,quarto viíu auttadu imperceptibilcm quendam vaporeméterra egredientem,quipra:cipua cau» fa eñcongelationis fpiritus^hgc eius funt ver bi in lapide no[Iro mouet i¿y moueturjpiritut proaí i/ijúa coreare, operante tum yhme attra&mano- OsJiri avB De térra figente. flri lapida ,tum fimilmime quasn diBmjjiim íiim fub[íantia totannjiri lapida in mixiiom fm acquifiuit ,aáiuuante cam tato boc peteniia prepiii.jua,fcHicet calore naturali lapidú,quifcpiii fíaturam ii> maiari proximitate gema ó'iuim mtallkm; ¿«r (imtliter adimanu virtuie lapidii m. jlri impetjcEii perforati &perofi ,qus per cor^iii j' fui refolmoncm continuam mfenfibilii &Jinetét Iper cenam operatiomm caufata eU iti eo, Et profc ¿toadterram phyílcam deícribendam nihil^ ( ipotuit^uoquádiciaptiusaut veriiis, Qni. rt. ~~Z' l. iíusnotis cum terr^omnespraedift*, iraoA' | alis quoteunq; excogita'fi polTunt, carc/t; i certuffl eft eas opus pliyíicum ingredium i pofle. Idem Lulliiis alio loco his qujtaot ¡ Smpedime. *"? ph'Ioíopíiicf faciiltaribus feu ílgnhii. tí tcmfo. <Jit&:quintuin,nempeíubtilit3tem.Siccnim phorum,!^, inCodicil. SifcirevU caufam quare torra Cap.de j.; magU efficaxfit adpenetrandim ¿ycongclmidmítlumoiibus cpiam térra Sopbijiarm,fciai,i¡id •difícrentib tertieiiofirapir digt.ft'mcmt. 'lorii complsxionalúfa3aeñ,Gr ideo magk co^niii, | Ó* fiibtilim penetral i» prefundum ,non folumfé- ! jiantiam argenii viiii. fed etiam Cteierontm ctrfri rum,quibmappl¡catur, quampenetrationcinfifj ditas tma Sophifiarumfacerenonpateñ, qimat iongruit ,eo qmd eiufdem comphxwnU non e[{,m penetral ,quiaper calidum virtutes& fuhúlium tío bíJÍieí.Qiiibus verbis tria deferibit impedí- ! pienta,qu^ alias quafeunq; térras ab arteex- ”'tluduni Cap. rextum.’ ije> cludimt, nempe fnp;id!tatem, qua attraherc, retiñere, &coagiiIareaqsjam fuam non poífunt;diílimilitiidinem naturaB,qua aqn^fng tcrrxadherere eamque iibiadglutinats nequit.'&grofijciem, quaabingrcíru in argéntum viuiim &metaüa injperfedra prohíbetur. Qtpx cum contrario modo fchabtát in térra philorophorinn, illa l'ola ai tiliciinueñigandaerit. , Sed Ipiritus chymici prirnarij, fulphur, arfenicum ,&argentum viuuni forte nobis terram hanc tantopore expetitani fuppeditabuntfAt iftos diximusfcpeeílehomogenios in natura, itavt partes eorum terrea' al> aquolisfeuoleolisfeparari ncqueác, autdifficilime per confumptionem ipforum. Quod experientia verum depraehenditur, nam li .id lubliiiiandum ponantur, totaillo. rum fubftantiaafccnditjnullisinfunda valis relidtis f'edbus. Siautemfiganturperealcinationem ,vtl prxcipitationeni inuJtum de illorum lubílantia deperditur& diftipatur,ita vtexcentum libris fulphuris vixtres rtlidua:fiant,&in terram rediguntur,cui fuljo non eít ñeque ingrersio.afgentumqnc viuuiB tanqiiam á fuá natura alicntirn rclpu» entem. Deinde ,cum térra philofophorumdcbeat mercuriuni liue aquam fuamfigere, niliil autem figere pofsit, quod íixum non lit, aut quo^ tíxi naturam in fe no« "babeat, ZQt, De térra fingente í habeat.fruftraprofedo in fpiritibus iílisfij gacibusaliquidquodfixum íit qusritur.ni negeannis taméquinperadditionécorpori íiatLiralicerfixorum 6c refolutonim figiat .*quando poffint cum magna cautela &in. «3».}», duitna- Deargento viiiuenim id cxpreffii verbis'fatetur Geber.Fí^¿fí/r inquit, 1üara axtéemiuijitrns refeéitonis. Per quae auteni Ifigaturíáttsindicauitctídem cap. bis verbn, I'Ellamicahle!¿i‘mtall}S!>lacabile.Sediionf¡ihmtt. 1ígiuiraliíjuídm argento vim nijifol .In ciadca fentétiádefulphureloquitur eiufdem libfi cap.zS- Qni t» yrxparattone tpfum coitJOiifcmó' átmkari corpútibin fiouprit/det vnunt dífeantk «- .tum maxm«i& V‘^>n perfeíimis vnam,cumml’ tsjint v^ti ad vnum vmm inteinum. Kt quibus commifcendumeritrulphurímetal. Jisnempepuris &fixis, quia licum impuris Rtifcebitur. ínquinabitur, li curo non fixis, Sum.pcrf. qoníigetur.HincGeber.CH»írf«ro comtitifait- «p-ja. figmm psr ipfum. Arfenici eadem ratio eft, figiturenim teftimoniop iufdem Gebri Ikut fulphur,eo tantumdifferens, quod íkutfulphur rubedinis tinfiura dicitur &auro copfociatur ,¡ta arfc picum cuan Ik albedinis tintura, argenta xnfelius coniungitur,& per ipfum fígitur,fix< ione videjicet lunari', Quamuisautemhac vera eflfe poffint, mérito enim caquis i« dubimn. vocet, nc fcilicet philofophi b¡Ec 'non Cap.fextum ¿át ¡i non de vulgaribus fpiritibus, feddefuisinteüexerint, taméfemperexiíliimandum eft. mcdiam fubftantiam horú fpirituum ínter- ’ra non propria ,qu® áb illis feparabilis Inon eft ,fed in aliena co^ulandam cffe, &portea oleoSolari &Lunari ihccrandam &figendam. Itaqüe qüiotiofuoabuti non vult ,&rem faceré, terram phyficam in corporibus coagulatis, hoc eft, metallis inquirat.in quibusfulphur perhaturam fixum eft, quod qilamuis impurum, per^tem dcpuraripotert ;cum in hónullisetiam purum j íit,qüod labore tion magno ad prsparatio* nemfufficiertrcm indiget. Sed vt huiccapiti fincm imponamus,d!- cimus quicquid in clixire graueert, ftabilc. &fixum ,térra: nornen fibi vfurpare.SicrpU ritus &fermentura,quandoin térra coagu. lata funt ,terrae quoque &fulplmris nomea aírumunt,imoelixirperfeñum térra &fulphurVocatur. VndeHermes. Viíe'mmtgm Itíljt^etftjueritin terríim,\d eft,Lapis perfeñus \eft &compIetus»fi ipfius partes Tuperiores, leues, fpirituales &volátiles, Ipiritus fcilicet I&: anima fiue fermentum in térra vertantur &figantuf. Vndeterrx philofophicsedignitas cumab ea tanquam parte primaria lapis denominationem accipiat,& neccflitas ctiá confpici faeilepoteft, cum ca neglcña nemo #»d lapidis arcani notitiam multo autem mi- [tius íi,t% De térra figenterus complertientuiTi vnquam peruencrl; necvtin pollerum perueniatípcrareauilt;, nifi temere temporis, laborurn, &pecum dirpendia incurrere velit. riNCTVRA DAN- 3LOIIEM SPLENDI. &períeSurn álbum auteitri; mintenfiim, &lunificatio. iem,rcu folificationem rerum tranlmuta. büium. CAP. Vil. Qm deciarátitr -Upidis fomam cjfe tMittii hancéf, duolicem eJfe,JÍ>irim videlicer&mu, Sp'tritum ex ómnibus metallis, anima e/é¡i¡- feftis peti¡loJfe.Vtrmg^ differentia tiMlifé, &(¡fíomodo in lapide tindlitra augeri áiiii, indicatur. Item qua rattone lapü perfeltniík Hura dicatur érforma, &quid ad verant íluram reqiúrattir, poftremo qtiare Sopliipi tinHura non profieiant indagatur, i Adenus praeparands lapidisnt® ^rixlluduimus, nunc ciuotriüdoé forma deturjmo quomoJ: JiywiíK totus forma fíat ,eXaminandut Lípidls forparumenim prodeíTet materia etiam opL macfttin-; me pracparata,nili formae coniuiida&an;!. ílu»- Xaforet, fine qua fubfiftere non poteft.-fc DE TE CC dum nui I Cap. feptimum. Jij ma aiitem lapidis eíl tinfiura., qnam cum adipifcitiir,perticitur. !deoreptimo& vlcimo loco eain ponitPhilofüphusinter medicina; proprietates.Scd cum tinduram nomino,ncn intelligo qiiemlibetcolorem álbum autrubcunijautvr colore albo aut rúbeo in opere apparente ílatim perfcftus eífe dicaturlapis, fcd vt habcat colorem álbum vel I rubeum intenfum &cxnb£ranrem,ita vtfua cxubcrantia alijs metallis eundem colorem i albedinisvel rubedinisabsquefuicoloris&: |m bonitatisdiminutioneimpartiri pofEt.Habet cnim gradusquoídam albedinis& citrlcjoldam cf nitatis lapiSjiia vcquandoq; libilblifufíiciat, |etinfturx ncctingerepofllt niliremctipfum. Vnde il- ‘ lud philofophi in Turba. Amum non tingit ni- /íriH^rfíwr .Éctum lapis eft in graduauri vel argentipernaturam perfedi, fcd decodioneconrinua &rei ringentis additionc paulatina afcendic, vt primo quantitatem akeriuscorporislibi a;quak mconuertat, deinde paulatina raaioremj.decuplum videlicet fui, centupliim,& millecupluna ,&tándem in infinito na, Ínter qustamen gradus etiam funt.itavt vna país quandoq; ccntum&de* cem.alia uo, 150.& ita deinceps in argentu m aurumúe conuertat. Quocircanoia abfurde llhaíis. ideoper artcnijuehoratur eitfi tinclnra, vtqiudm deciiplttnt, quadam centuplum, qiudá UüUecupltm &vltra nn¿at. Idem indicare Patt.a. c.j. yoluit tfo Detinf!;. alba velVubca. tribusdiffinirionibiis Lullius conftanterin. nuere videtur lapidis tinéhiram non dari, nili ccorpore Lunari autSoIari refolutoin í mercurium. Tinéluram auteni vocarecom. I politum aéris& ignbpaon quod propterlpi- i rituaütatem fuam aut incorporeitattni vi. deri aut tangí non pofsint, antquodlintin. '' ílaracrisaucignisiníph*risruis,qualiaelc. . menta in arte non rcquirimus, ncc habere poífumus, fed vtindit-artthaecduoeleme/i- ’taíubtilioralapidiformam&tinó'hurampo- ' tifsimum l’updeditare, reliqua vero mate. , riam. j2uamuisai)temLuna roliitaadmodiííéris, liue tanquam aér, íblnmmodo opeteiM in lapide, eo quod Luna multa minus dije-, ' ibaíitSüle, in quo i?.riia¿iudominnturií!nii ! colore citrino &riibeo fe manifeftante.qui tantum poteftate eíl in Luna, ücutctiamin lapide argenti ,quod tX albt diñe ipliiis di. gnolupotelbqiuE cruda adhiic cll rtlpccta ..coloriscitrini &ruhei &proptcrea dicaiit n'odc^non «o» itiírdyc Et, (iicatui'iii. allium tribin complniiTutii ,h¡ ijuihmimeñ uars clixij elixir vero ruhetim íjth)ttiof,in cjuibui cJJ tgú) jtamen nec Luna ncc lapis albiis interno illo 5 fuoigneomnino cartnt. quiain omni cura, poíitoeft ignis natura;, qui mouct rnateriani adaliquam forinam ,ad quam ex curfii natliraeíiíagis apta eíl &conuenit,&í'ccunduin i quod I Cap.fcptímum. jJI quod artifex fcit illam informare. Vocat itaque Philofophus Tinñuramcorpus tingcns compodtum eduobuseleraentis aérii &ignis, ea videlicct ratione quia tiní^uram neceíTe eft elTe materialem ,alioqui enim ignem fuum aftu manifeñare non poflet.* tamcn licettinfturahsc llt corporal is, nihilominuspotentianoneftnifiignisacrisper- miftus.imo in aere deportaCus.quiaerefl: 'J aqua leuigata, 8¿ad aeris naturam reduña. Sicutenim ignis materia eft 3er,qui illi eft veluticibiis& pabulum ,ad cuius etiam naturam totus lapisreduccndus eftancequam ignis feu auri tinñura ipil infundatur, iía aeris materia eft aqua. Adpropofitum A.rna]d. Aerdijiillatur cum Res. parta.' Í£ne,quia ipfe eft aqua ünBa, (y emtinSuraefi cap.^, ignis, quoniam ignis corom eü.&aerjpirim ignem deferens, Et llaimundusLulIius in Codicil,. Anima eft ignis in (imilituilíne &ingnis ncultatiss ,&in vsmre aqux áepartam, ex qmbm tefuh tat a'ér,qm c[i aqua tw3a,fy em iinñm ano eft túfi ignis, Et ipft ignis non eft nifi corpwad vhimum ftétiliaum, 6' ^apk eft ignis depottaius in ventre aérú. Notandúitaque.quodquamuis lapis perl3p><ii» fcólustinñuram lliam in fccontineatitamen I I'uictinñuránó liiíiicerc adaiia mctallatineH^vívltegédajoportetetiimvcelixirimaior tindura.rius tingau P4acce-'' PeTiníV.alba vel riibea, accedat, quam naturalirer in fecontintat, i Rof, part Hioc G'bí-r &Arnaldiis de villa noua. HL W**' hoi: j:t úperalio in lapide noflro ,vt meíiemur ek I tiiicfura in eo pluf, qiiant ¡n naturafuá. &fíat Elixk | iuxta Sítpientum alh^^oriam caj Jpeckbm limpiilii || condimentum ,amidotum, medicina, &piirgamH>'! tum omnnm lO porum pmgandorum &traiifmtandorum in Solijicum &Lun'ficum verim-Ht Ge. j peinucfüg. hsr.Tiiigcns multiplicandum efi Jupertingetiiim¡ [ |iai. cap utinhura appareat in corpore vel medk'm l .'^(l,rnrn <?£ Wa. fubtiJi; 'tr> andaance quam cJix* ri coniuii. gaatui:» Auótoi'Ivofarijmin.cap.ii part.i. In^umim plus thSura tum adiutoiijs argumen'.atm , lamí ; ah mtingit. Sénior .N’Ji aurum inaurum pm, j »¡//)t/6<aíies.AurumüUtem vocatur elixir, cují deeoítione diutiirnaiam auricolorernliut ' riibedineni alTcquiitum tfl.Qynd &deatjé. tolntelligendum,cum videlicetípirituster. ¡i rx luce iuné'tiis &coagnlatus in albcdinem I delinit. Quofadoíi velimus elixiristinftu. I ramaugere, nccelíariutn erit vteiauiumar. ; gcntiimqueiníuperaddamus.aururo quidé lapidi Iubc'o, argentum albo, idque nonfe. jine! féd multoties, eoque fepius quoraedicinam perfc(5liorem,fubtili«rem,acmaiori pondere imperfecta conuertétem yolumus. í Sed aurum mcdicinam fiibtiliorem Scroagis I coloratam redderenópo.tcr¡t,ni(ipriusfub. i tiliatum lit, ipliusque liccurn conuerfumin : humidum.&groflum in fimplií.Elixirenin) í püft multíplices fublimationts &diftiiJarioí ny í Cap. reptimiim. aJí Jies decoñionesq; totú fpirituals &: fimplex redditiim ,non recipit niíi quod fuá' nacurs fueric ,denfa autem &corpórea íimplicibus coniunfta non bene conueniunt. Quocirca nóabsre Raim.Lullius. Coyüw perfcSuminfua grnptitfemiinensmnpeteíi haberc virtmemconuertendi ipfum commilium iipperfecium adfttam ntu tutamperfeólam;m(ffeefl ergo(¡mdcorpuíperfe* ñum fabtüietur ,anteijuam hubeat talem vinniem. Eü autem fubtiUttum, quatidoeíi in argentamvu uumreduíltwi. é'cum tpfum argentumviuumcorporii ptrfeSifn fixum,figit argmum viimm nonfixuincorporis imperfeSi. Aurum itaq; &argéntum primo dilTolue in aqua fui generis, íi il- Jam nouerisjíi noiijper fales,Yt indicauinius, enim corpora perfedain mercuriuni reduci.deinde elixiri paulatimi coniqnge,irrigando,dccoquendo &fublimando, doñee color ipfius &virtus placear,nam fingulis ii» rigationibus calcinationibns &rublimationibuslucraberis aliquid, Idq; fit tarq ob tinduram quas in lapide augetur.qiiamobdi* geftionem. Qiuinto enim plus digeriturSc decoquiturlapis, tanto ignis illi inclufus a* ¿tiuior fit, ac lapis augeturquantitate& vi-r- tute,non fecus atque infans, qui conuenicnti cibo enutritus crefeit quotidic &ro. buílior fit, &tandera in virum euadit perfedum. Altero modo confideratur tindura taii- Pjquan^ £54 DeTinñuraalbavel rúbea Secundo quam forma merállonim iniperfedorum, modo. &tanquam ea Lingens in Soiem &Lunam, Lapisdui. jíj «m-jj ciiíFinitur aílicbardo Ar!glico..?«í- &forma 9^'“* twgcHílo tmctiim til natfirm jitm mctallorú. tramformat, <y fecum fine vlla ficparatione per- DifEnitio. íiianerefiicit, dacensnaturani conrraignemfrtlian, ita vt nat urafigcntis, nngentü, &tinñi cmcordent . ILx quá ciiíiinitione tlicituc, niliü tincturam dici polfe, niíi quod tingit. Aurum itaque naturale quarnuis albedinfia argenti íibi certa propo.'-tione commifti ce. ; Iet,tamentindura dici non poteíl;íimiliter ' jiec argentum xs fibi admiíHim habens,quii ] quarnuis hsEc in fe recipiant, &quodammo. do abfcondant, tamen ilüs coloremnon ; prceflaut, niiiqui ipfis adimitur. Vndcau. rum quod argentum, &argentum quodis ^ commiílum habet, perfcóiionis íua: dirai. Aurum nó nutioncm patiuntur. Aurum Cnim purum «lici poffc Síputumvigintiquatuor graduara, iiueci. : tinauram, rattorura,vt vocant, per admtxtioncm partís vniusvicelimfquartQeargenti,gradii vno dcfcendit, &detcrius fít, 6c podea non nili viginti triumcarattorum cenfetur.Siraiiiter &argentum quod in perfedione fuá duode- ' Cira deñarioru llatuebatur, additione vnius denarijx'ris non iam duodecim vrpr¡us,fed ^viidecim tantuin iadicatur;8ceodem modo de reliquis proportionibus decernendum. | Dcinde cuín tingens. tinduni in naturam fuaiñ I Cíip. reptimum. fuam debeat transformare, &ai]nim Srargtntum per naiursm iblummodo perfeóca id noncjÉficiant,tin¿fujxdic¡ non poterunt: per examinationem enim gs argento inimix» tam recedit, &in fumum reíbluiciir, auri bí argenti quantitatenon auífa.argentum vero íiucxs ttiam ahauroper fcpai'ationisaqu.nn denuodiuiditur,idiplum intcüexit ui' en. nacumait. Auriim cñ corpus perfeüvíii ferjluitate ai;t Aiminut'wne, qttaJ,ji i„ivc!fed:¡i filii comm'tftA fola liquefAciioiis perfu cret, eJÍ’C rlíxir ad rubela}/. Argentiwi vero eit corpusfere perfcchitii, quodjifufioncfi!,t perjiceret iwperfectit, effet tdictura ad álbum,vel elixir,qtiod rió eít,qnia natura adperfectmemíblum operatur, &perfe- ¿bio íuhütantum eñ finiplex, mfeparahilis mcoimmfctbilis.St ita^j i fia perfecla corpor acmn im~ perfeclu co}Hmifccrenrur,nonuko impcrfeBa perfeíia eHaderet,fedpotimeorumperfect¡o ctan imperfeblis dimmiieretur.V ttufíc oltendac aiirii ¿kargcntum meliorari pofie.addit.ííd /;/;<- piiomodo ¿lafiierint plufijuaperfebla in duplo vel mquadru aiirum & pío,vel céntuplo,vel múlccuplo,m tamil perficercnt argent. meimpeifeci.i. Pudmodú etiS docet quomodo id fieripofsit Siiliicanair,ncmpe,in fiigamtüvo- /üti/ijhoc eíl, fí debite diífokiaiuur, ita vt fublimari &diftillari poísnit polt refotmionemj& puriora reddi, qua lint innatura fuá. Inliiper cum tinclura philofopborü debeat Corpus tiriduijiin natura fuam uasformare rcüfi'h -.lU- ' íc att.':» to jíociidc ic. ^cft.cap.jS- Bof. part» !• cap. 5. *5^DeTiníirurgalbavel rube* ^philúfophialiaín transformationem non qu£rant,cjuam in üUiiim &argentú,tiníkr» baíí-nonpüteftcíTe alia quain aurum velar, gentij in.nó ficur prius denfum &compaáú, fed fpiritualcdvpoíata omni groíIitie,8equa, il irrip.'lpabilepropter fLibiilitaté fuam,qut ríF qiw corp.jra fubintrat, 8c Ígnea fuá vi (ó, filidat, ft’exiiperanti fuá tinétura tingit.f.t cum omne íimile producatura fiio limili, neccíle ent tinduram hanc fore metallid.í; foi rnam ciusaformaauri vel argenti procederé. Vndeexitn iusDodor Raiin Lullius Is furo &argétofunt tin¿lurít,per qim nojirunuirgentum viuum coloraturi&quifine his titigfrtcudit,ccecusprocedit adpra¿iicam,& ad tranfíMH- t'wnumftiamn effectum,tia)n aurum tingit miu\ la colore áureo,rúbeoficutfanguis, ó' argentiiimg'ít metalla colore albedinisdlz Arnolá.Sol&Ltina corporalucentia fu»t, quibtts mfunt radij tescateracorpora rubedine& albediñe vera,¡icundumqiíodfuerintpraparata. Cjeber, Aurítift tinclurarubedmis,quia tingit &transformatini~ re corpm.ldcm. Argcntum ejl albedmstinüuu. In qdibus confiderandüeft philofophosf*. penumero dicereaurum Síargentu na tinge, rereliqua metalla fme corpora rubedinc& albedine vera,non quod aurum velargentú in natura fuá manens iftiufmodi virtutepol. katjcuiuscontrarium aíTcruimus, fed quod $nt eaufas efficientes tinéturas, &quaíi prin. cipií Cap.feptimiirB. jjf cipiaformaliaipfiusÉlixiris quiaimprimúi eiusmaterisE forma auri ve! argenti, linequa elixir non perfidtur.nec meta) la imperfecta conuertunturinaurum vel argentum,cuni h lola forma totus depédeateffettus. Amplius Qnidamopuseftin veratinftura, vttingcns&tiníKi plins requ?. infeparabiliter fimul permaneant ^vnum ''* fiát.nccabigne fugiátddeoq; indiffinirione additur.íjHedrin^raí únHum fecü JinevüafeparationepermmerefAciat,& doceat id prAUrt. Duas auté res forma diftinótse vnu ni quid ficri non pofTiintjnifi in genere concordentjCum itaq;elixir& metallaconuertenda concorde-nt in genere &natura,quia vtraque ex mercuriootiginem dücunt.quamiiis pofteametallis imperfedtiscorruptioniscau H fafuperneneritsfacilemetalla propteraííinitatem cú elixire commifeebuntur, &vnientuti Etquiaélixirfixum cñ, &omnéignem tolerarts.cum iil igne natum fit,6i filius quodáthodo íit igriis, &propterea igne gande,it, qui ipfieliloconutrimenti Sicófeniationis, &quia Ídem ex metallorum materia puri(í¡. magenitumeft in primis metallorum aliotuíh fubflantiam puriorem appra:hendit, & fibi iunótam &vnitam per digeítionem eXuberantem &excedentem quam babee perficit&figitjfec^duein ignepermanerfi fat-it;& ita tándem naturafigentis, tingentis, &tincti amicabiliter concordant, qtiod in elixi» I /ip íinílura pri ).' iii alljs tfpiii Clin 111 in aurc &arg. ícpeiiatiir. 5oIü aurum vcl arg.dare forraam clixiri. ajS DeTinítumalba ve! rúbea * elixire, hoccil: vera tiiiftura, requiritur, ’ Nuucexarainemusanlisc ti nétiira duplo i cuius mcntioné fecimu', l'cilicct ea quauin. ! gicelixir,& ea quat tingit metalla, in animi, ; 1ibus aui vcgctabil ibus al ijstle rebus inucnii. ' tiir.Pricarem quideni nó repcriri certumcd, j quiahxctiridturacum nó lit nili compolitio ' duorinn eiemtntorum máxime fubtiliuni} ígnis videücet &aérisauri &argtnti, &lffi j non nijlux au ro &argento clici poffint, fatii ! conftataimaba &vegetabilia omnia,autoi tú ex ijs habentia non poíTecam íúppcditarc, nii] prius in naturam proximam mctallom, ! hoceft mercurium &fulphur,deindein3ii. j rum &argcntüconueiTaf'uerint ;qusquaii, uis per naturam autartem poffibilia vaiwm ! cfTet tentare, cum ea metalla habeamusptr ^ naturam perfidia. 1 De lapidibus, gemmis.fliioribus, faliblii, í atramétis.alu rain ibus, marchaÍJtis.magnelii, thiitÍ3,rulphure& auripigraento, alijsqjttit dijsmineralibusjdemetallis etiá quatuorim perfedis idcm iudicium ello, quce niíi prio in Airumargentumq; tranlierint, tinéluramí leu formom ellxiri darenpn poterunt.curel folius formg auri propriú fit in materia auti, , que ómnibus metalliscommunis elfaurum | generareA’foliusformxaigenti argentúeí ! íiccre.Proindecum haefoftng foliauro&iíi ¡ gentoiníint, manifeílum eíl, nullam alim I {(mi Gap.reptímum. 7?9 remeíTcrubcoeloquíL' hancproprieíaté íibi vendicare queat. Quod auteni nulli rcrú fiipra nominararú Formn aariaijt artTenti fífs-” é'trix inlk,hinc patcr.Cuicunqjrei nirmaauri vilarp;éíiinc!t,idDurú vel argentuai acia elle neceñ’ííetí, narn quicqiiid prarditum tfi: formahominis Hoinocil:, leonis,! eo, cedri, cedi'us, inagnetis, naagnes. &(ic in reliquia. Forma eniin edquK dat tile rei, &id qued resef!:,¿^' qu? numen i11 iadferqdi.' qua abfen.. tcrcsilladeíiiiir efle oued piiuserat.S'ed iiequeaniinalia aut vegct3bilÍ3,Í3pide';,oémfl.', fl uores,(ales,aki mi na ari'arnt ta, marchalira, n)agncíÍ3,thiuia,Sulphur, rur¡DÍgmenui.aigentum viuum,auc metal la impfcri:éc;ta,ai!í:a. liudqiiippiam limilcin rerú natura adUicft aurum velargcntiim. fgitur tiullum horuni praeditum eft forma auri &argtnri.'prcinde neq; lapidi tinduram.que iiihil aliud el): quá eiuldem forma, infundere poteít, niíi prius niturx velartis beneficio in verurn aurum vpl argentum conuerfum fiierir. Sed ne nobis cótradicere videamur, dixl. mus ca, I. metalia imperfecta luimoris qiiip» piá máxime radicalis continerejqui tinchni clixiri quoq;darepofl)C,qiiáuis nó itaabundáter,íicutauri vcl argétio!eú;quodcú íit reueraaurú& argentú.oés paffiones &proprietates eorúretinens,quáuis paucú.quin etiam auri &argenti formam daré queat elixiri,ne, moiureinfíciasiuerit. Pro- Tinflrur» bomogem- BÍJincire «ii;bc(e> Sophiftita 3rtiicxpefi> »ien»< *4.5 De tinít.ilbavel rúbea. *rart® conuertuntur in ss ,Ik terreae fepa, rantur, fpirítuales vero &; volátiles euapo. rant. Poftremo tinñuram pbyíicam eportct eíTehomogeniam vt pars ifuototononclif. ferat :fi autem in fubftanria quapiam lint diuerfae partes, terne®, mctallicx, ful phureiát mercuriales prout in cadmia eflé manife. ftum eft jtindura vocari non poterit,cuiii metallum conuertendum in tam diuerís partes beterogenlas Se fibi difsiniiles tranlí mutarifitimpofsibile. Non admodum diueríaratione arfeni. cum,auripigmentum,argentum viuuraíuf), limatum,autpr£ecipiratum,aut aprscipli» aliquoties eleuatuni,& Lythargiriuni.fin. pula per fe pr®parata ,aut quardam eorum íimul iundaxs &ferriim dealbant, fulpbur etiam argentum rubificat, quamuis opere diíBcili &laborioso admodum. Qi^idara etiam argentum viiium aut llannum inda, rant.vtargentum vibeatur,deniqueperhiBC media mineraliamille impoflurascommmí poíTenon dubito .tamen omnes iñi coiorci] fophiílici fuñe, Sí per ignem recedunt,cor. ' poriltus in priítino ftatii remanentibus,aiit quandoque íimul euancfcentibiis. quiaciim colores hi fixinon ípt.alia corporainiper* i ftda figerenon poíj'unt, nec faceré vtinexa. ininatione &fulioaum reiteraúojiibus perdurent, Gap. feptinriura 24¿. durent ,quoniam tantummodo fumi fuñe corpora penetrantes oh fimilitudinem ,íed cito recedentesjcum materiale fubiedum fixum&figensnonhabeant.quodcorporibiis. voiatur, &illa in íuam naturaín fixam transformet. Sed díect quis. Sulphur arfenkiim &argentum viuum nonne tinñurae dicunturi pbilofophis ?Sic enim de Arfenico &fuU pburc Geber. Arfenkmn albidink tiníiura, cap- 28. 29» fulpinirverorubedittis. Idem, Argsiitum viuumfi- &}0. pmr eír eñ tintura exuberantijUmie refe£im¡s, (y julgidijf/lindorii. Kefpondeo ,Si hxc de íülphure &arfenir co mercurioque vulgaribus pioui funt in SoIucíQí natura fuá quifpiam intelligat^eum non pa* rnm fallí. Sulphur tamen argenta viuo &ar» gentum viuum fulphuri aut arfenicocomrt uiiftum ómnibus per artemdepui atis &fixis in elixir traníire non inficior.nullurn autem eorum per fe tinílurara elle ,aut fieri pofíe aífero. Quod iHdem cap. coriíiniiit Geber diccns. Ne>} ¡iiitet,quií e¡ití)d frljjhm per /c ¡omple^t op(í« alchywM ,non ctiim cffet huc nijí vumm credgre. Item. Noii fuiit fulphur-^ moteria perfdliu.í huiiu opsris , re-i enim fi.'iit oinperíL-aaM píela ad pe<füiommJiiibciit tamen. tuinnniinlimt púi¡h'iiui.iiii:ua(ü. U)|)].iiiai- Sder,uSssrgentoviun.N.iH£3f;!rdm'f,'í,vo« mcuutuun wnatma jim .’íWíü? »i3¡c.ít Jiimlney ki (jii.i. T)e térra fig''nte, ft'í/.Dcindenotatu dignu mefl: philornplios lA-pe numero lapideni (üum compktiini , /uliéitr &aifaiiicum appel!4fe,& fiilphur qui. dem el ixir cuben m.¿ii'/étí;c«w vetoalhtim pwji, ley viriiitcm íulphuris rubti vel albi in co do- ,iT)inant¡s,litur&eundemK7erfatÍHWPfi/irjí»- tímfi '!!} hu !raro vii:/t¡fn!^qL]¡ tora iplms iiUi tci ia ell; mercu rial ¡s.Qv^- au(5ioritatibus’|,hi. loluphoriiin comprub.-re operar preiiutn non diuimus,. um alio l¡i-,r rde hi> dittunt ínSpecuIq lit. hirnili inodoox rorporibus iinprrft-dis d.octim firri elixir &tinbtnrain dieunc qiiandoque philofijphi .Sicur deare vinrentiiis Reom, ' inc| uic,t!ii¿iua «jj fuij^ ex fu ehxte itihe(linii,&'/ilrelniicftig, he tpif ,na en» tiuííairrf.Idéde pInmba.E» yctícvt i.a.i mitmrubeilniu íy aibcáin'u ¿rfnií»)/i!]w m.bfyciinet’i^íirgmtum vmmi .Gíber ttiatn poltí[ii;i ra can fas perfeótion b&imperfítio nis metaMorum eciaiT‘juit,& oítenditeorpora impei'fedapracparandaeíTepei fiipeifluorum ad.mptionem ¿'v^blenrium (uppktia- | nem ciincludit,úa;c puíf jttnm fiiHicietiter prxpii. i rariijneritHiiieapta.1 vide eü chxir fiat a'btim vd \ rubfum.'yeáhxc non ita capienda lunc quali ' ípirirus, aur corpora imperfecta fola,& per íérin.¿i ura madalia corpi;ra tinger. danobis pi-i’berepofiint.eum illam non babcantnili i paui'anrj’edquoniam illorum raercurius& j liifjhiirprarparari poffint^vt ciníturam am. pliureui &copiüii orera auri argén uqu efuf. “ , C'Pi' Cap. rcxtum,' 245» CÍpi.int Qiiocirca b?ne dixlt Vincentius aes tinfruram reciperequamuishaecipliusdiña griam de arx &plambo philofophorum, qiijEeíteorum térra,non maleintelligi poflint, orJ Sed vtvnde digrefli fumiis reuertamun ^ Jnucntietiamíunt quídam qui auroces vitu autfcrrum miro artificio pr^paratiim &aquisreporuionum maceratum italubtilitef &per minima coniunxerunt, vtinauri fpeciem tran()íre,fimulquecum eo infeparabi» liter vnitiim videretur.-íéd experientia tándem depraehendit vani laborisimpofiuram, quia nulla fuit ina're &ferroformsnmtatio,nec vera vnio, fed tantumfucara quaedam npixtio Proinde ómnibus veritatis fiudtoíisvthuiufcemodi opera friuota& ibpbi ft'ca tanqaam homine ingenuo &pbilofo. pho indigna, imo furibus &impoftor.ibus propria euitent &cxanimoabhorr<‘ant,cófulimus, prxíiutim ciim in ijs inutíligandis non miniis laboris,temporis &expenrarnm. reqtiiratur.quam in opere philofophorum, qu od nulla exa mimtexti mefe it. Q.','»: tinfltu Sed vtcaputiírudiUnoIibrum hunc coninutilci, clud.imuSjdicimiiscum Auicenna Tméhir/is ht Iprofi'ere ,feu quia adurimiur, vrluti exaninií libus& vegetabilibus.dc omnibusorfuni ( X ij habtntibus defumpterj/ae quia non fixa fuiit,fed cuohna &fu^iMnt lícut Ipiritus quocü- Q_j que Qualisfit tinñuta rhilofopho- *um. Dc.Inucftig j»ctf. cap. pcnulc. ¿y® DeTiiií^uraalhavelrutie» cunquemodo praeparati, priniarij quidtm fulphui',arrenU:uin& argentum viuuin,fe. cundarij vero niagnefia,thutia &iTiarchali. taijiue quia mn ingreiluntw ,íicut omnes terri &lapides, autquie funt de eorura tiatu. ra ;fitie qtiiamn^mnanetfixx, áiJpofitkm,fed pt- Uktmodsfeparamur.vtYhrú, &qu£E eius funí naturae vrin vitrurn trauCeant-Jitiequtamnii, fmlunt auram &nvgemum per artem videlitec fai^um, ns aduramur adhhquit adurtmt nlii¡iiii KiítdU imptrfe¿i/( ,fícut íis &plumbm , videlicet in radicc aurura&argenturanoa íunt, led rolum fpeciem eorura adulteri. «ara exhibentia, ncc perfcítionis cauCjin in íehabent, qu* eíl argentum viuum ri» ia fpiíTatum, purum &fixum ,quodab acutis &adurentibus non corrúpiturautex. terrainatur, fed corpora íúaprotegicSide* fendit. Inquirenda igitur nobis eíl ex Gebriju. doritate m3ur,4 coaitmata (itfixa, qitm [upi ignmpojit^m igníi no expriaun &qintliquíitisfami/ceatury &liquefiatcumipjis.mgndiaturq^ m co,quodeltinea de fubftMtio ingnfjibili ,&fH- mifceatur cumeo, quod cjl in ea de fubftitmu ¡iir. mifcibilt, &confolidetur ium eo,quode^’mee it fubflatnia confolidatiua ,ó'figntur cum eo qaii e¡l in ea de fübflantiafixatiua, &mn combm mié hk fiü non cumburm mmi &(i'gem» A Cap.feptimumJ Ó* adferitt confolidatioties &poniiu) cum «e debita ¿y fetfeBa. Quas tindura.- conciU ConcIufiOi tiones feu proprietates qui haberc deliderat ,capiat res, in quibus e» pcrnaturain fanqdefpcdis ómnibus alijsquaein proprietatenaturxiBctalIicaenon inueniuntur.‘'eii quia in aiíterioribus hx fufficienter declaratsfunt, huiclibro finem imponens, precor ómnibus fidelibus catholicis, pijs. bo"xqii8 volútatisaniftis .S.Spiritus gracia, 8¿ felictm laború lucccílum;&:, petovtli quippiá Rriptumíít,quod acómiint Philoíbphorúali ». rurn fentétiadifcreparc videatur, cxiíbmée co finefadum ,quod artis ftiidiolus nó poli fitcofiuenicntiori modoaut meliori via inftrui.autinfcientiamhancintroduci.potiu (i quehuius artis profeíToribus doóti inam & prxccpta fuá experiencia accómodancibus credendum eíTe, quam dirpucacinnibus &: nudisargumencis, quamiiis fubciliílimis, íc ex intimisPhilófophix pepecralibus pccicis corum,qui nihíl in hac fciencia olíjccere Rogo eciam,vcl) quid minusapercédiótum lie aut explanatum quibufdam in !ocis,id n.n Audoris inuidix, fed huius aitis prufeíTorumrcceptxccnfuecudini.&Mch'mif dignicacitribuant. Inu nicnct3mcn,c|ui!egenta in hoc libeilo, qu® alij prolixis&innumeris ferecodicibusTp»rfcrunt& abdidcvuni: fttq* ifi De Tinftura alba vel rúbea ^ arque tarn manifeftis verbis explicara mis * ídcoobfcurxfecreta, vtminimedubitcm, | .in chcmia; ftiidium pofthac multo faci. fliiisfiiturumlit/ iuio vetear, nealiquando I pcccati reus acceiTar, quod praeter morem ' anís vocabula &elementa hadenus inpre, : tío habita, &modis ómnibus occultata ia 1 ynum txiguum volumen contra. j xerim,& cunótis palam pro. i pofita reuelarirn. IIÜT IS.