scieee AI-readable full text Open interactive document viewer

Por D. Iuana Maria Montexano, viuda de don Rodrigo de Cabrera y Luna, vezino de la ciudad de Alcala la Real. En el pleyto con Francisco de Auila, comopadre y legitimo administrador ..

Montejano, Juana María; Cabrera y Luna, Rodrigo; Ávila, Francisco de

Full text

rti •:* xa •; l jf? i•* I»fi I' •fiOa ti '< í»i O'i tS*] ¡Ti 1t• -íi ;íS¡ O;*iJ •«.ti, ortCij.s iTiuta! r m| Jy i'- ulo 'aif>Í3h br— uti¡ov fii oDntTjnii ílV -.tiOISfc» • D; IVANA MARIA MONTEXANO* ,VIVda de don Rodrigo de Cabrera ^**' *_ fi tw «.-’ y fflR' *«-I ».-• Aléala la Real. .r/út.t.v .\. :ai *** ** EN EL PLEYTO % •- Ü.l 4 Auila,comopadre ylegitimo admimflxador de doña Mana de Auila fu hija. ..*1 • Bu Granada ^‘PorFrafiCífeoSanc'e^, yBáltafar de ho* libarjen la caiie délas Hilerasllanto al Canttelsde ttxa quéjale al dZacatm^ño de i645. *A LLicenciado Luys Lcpezr Montexano, íiendo ordena^" dodeOrdenSacrOjhuuopor Tu hija adoña luana Alaria Montexano en doña Meichora del Caftillo, muger fóltera ,con quien pudiera contraerraatrimonio,no eftandoordenado,el qual procurólegitimarla ,y eílandohaziendo diligencias, ypreuenido el dinero para feruira fu Magcftad, antes de executar efta voluntad murió,moíhando en el articulo de fu muerte fentimiento de no poder dexar fu hacienda aladicha doñáluana fu hija ,Iaqual continuándola voluntad deldichofu padre^impetró refenpto de legitimación ,con las claufulas figuientes. r; ¿/-- CLAVSVLA. Ikr~ 0 if Te» Uprefente legitimo,y habilito,y hago legitima , ihábil ¿J capólanosla dicha doña luana Maña Mote. *an0j Va™‘pepodaysgoiarjgozfys de todas las honras, honores,gractas,ymercedes¿tanquetas,ylibertades,ef JenCiGnes>Prteminemíasiprerrogatiuas¡inmunidadestpre* Megos ,yotras cofas que como hija legitima de Jweftro padre, de legitimo matrimonio nacida yprocreada.pudie. rades auer yos deuieranferguardadas,aunque fean tales de aquehas cofas ycafos quefegun derecho deue fer fecha ^ecomohb'^egitima del dicho ^!^loshVosq«efcrendey4ro matrimonio que atoj o*? *y>ytengan los mifnos preutlegios podays de?irZTC°m°^MaAnejiropadre,ypara que l'-as cafo$}ycafZZi enJU^°iyfutra del ,todas aquejprocreadas pueda,*Z** matrimonio nacidas ciencia, yTjiQtu J? ratonar .stu? 7\¿ nc do¿.tío fív/i 2 bi l,y capd%jfa¡ &tojas las cofasfvjodichas, ycada ynade tilas ,y alcé,yquilo de lf os soda macniatinja ,¡a3fdtfecto que por ra%on de yuejtro nacimiento os puedajer epi.efto jyalos dichos yuejtros htjOs, en quúl utcr manera ten ofutía del,y os reftit U) mos en iodos les ¿aechen, franquezas,mercedes,,libertades.inmunidades,yotras cofas quepueden auer yteneraquel yaquellos quefon de legítimo matrimonio anudasyprecieadores. Tejt an.eiced os hago de mipropria ciencia,ymotuproprii ,>nando os yalga ,yfea guardada enfadé yportado comoen tila je contiene ,no embargante qualejquierleyes, fueros}ydereckosjj columbres e¡peciales ,y generales que enconrvario de efi afeando'fer puedan, que yo parla prejente las ábrego, yderogo, cafo,yanulo,ydoypor nulas.yde ningún Tsaior yefeáo. iCParece,qcl dicho Licenciado Luys López Montexano, ael tiempo de fu muerte, no pndiendo inílituyr aladichadoña luana fu hija, hizo tcrlamenco ,en el qual le mandó dos mil y -tantos ducados, ydel rellantede fu hazienda inftituyóvn vinculo ,llamando en primer lujara doña luana Montexano fu hermanaba de la que •litiga ,yhizo otros llamamientos que confian por el teftamenco :yfiendo vltimopoífedor LucasLopez Montexano ,fobrino del teílador, y primo hermano de la qlitiga ,que murió fin iucefsion viuiendo el fuío dichoda dicha doña Iuana,.qucliciga,tomópoíTefsióde todos los bienes defu padreen contraditorio juyziocon el dicho Lucas López Montexano ,yaora muerto el fufodicho,la dicha doña Mariadc Auila, que pretéde fer nieta de Pedro López Montexano, ?vizpietade Martin López Montcjano,hermanodel teílador ,pretende fer llamada ypreferida en la fucelsion de ellos bienes ,a la dicha doña luana Maria Mootexano, hija del teílador. 2CElle pleyto tiene qostro partes principales. La primera ,lobre la jullihcacion de la poíleisioQ qne tiene ia dicha doña luana Maria Montexano, rompiendoy aoulandoel teítaméco to del dicho fu padre hallandofe hábil ,ycapaz, conderecho deluidad,pretericion, exheredado, yde poftumo-. ^CLa iegunda, que ia legitimación es iuficiente para íuceder en el vinculo,excluyendo adoña Maria de Auila. 4. fLa tercera. quela dicha doña Mana no tiene pTouada la deícendécia de Pedro López Montexano. 5fLa quarta ,que efta caufa no es Limaría ,nidc tenuca, íi no ordinaria, de poíTefflOU. 'viy, .’C Primera Parte. CV*-i L: ;j;•;; dDí£- ^J,l4fi 6Quanco aefta primera paite ^que por virtud de la dicha legitimación, yderechos xeferidos, aya de fer amparada la dicha doña luana en la poílefsion judicial que Pele dio por virtud del reíciipco de legitimación, obtenido defpues de la muerte de íu padre, csconciuíion ciertaque tiene ygoza comohija legitima defbeneñcio de la íuidad, derecho de preterición, yexhejedacion, ypoftumo, ve per Anton.Gomez,in 1. :i2.Taur.num. 64.Roxas,defuccefsionib.abinreílac. cap. 25 .a uum.44.ad 4y,Couarr.lib. 4.vaxiar.cap. 1.per totum,&in 4.de fponfalibus,cap.' 8S.num. 2.&§. 1o. num. 1.ibi :Legltimatvm ettam rumpere patris tefiamentum.Ec num. 2, in verf. fpretterea quamdicit commnne,Roxa$, vbi fupra,có« ducjcetiamdifpolícioleg.i 2.Tauri,&ibi Tello, 2. &1.4,& 9,tic. 15. pare. 4. &Gregor.Lop-z^o dict.l.p .i nglcíT. verbo,tedas las honras, cóm.wit etía mdodtiina loan. Gutiérrez, in jLíni, a num. 174 ad nuni.x .loann.Fabr. injí.aliquaonum ,.ínílitutis de nuptijs. Por manera, qu e lsTL°n :Iuana cs de [odos los ¿ie ‘ natuw,/p0i r v0í^"d a?ÍnleSitima debita iorc >j t_lüncsddefupacjrc tan gxpreffa y tacita? tacita,vt per Couarr.vbi füpu, ia \<ñ.$tJÍ,& I*« jo, coa Alciito,a quien rehercdiceates, que pata cfla fuceisioabafia la volaoud tacna del tadre,que 2iege prsiu mitur, l.cóhciu mor,fF.de iuie codicill. l.ü qius m*llum,C,eod. ve per cunde Couarr.indici.verf. 3ed>íS' I*h> ouin*S ó&: 1 dicens.^uod b^cUgktmatto pr*ftif9iS"P?r4t¡h non diJpenj¿tto ,%S idea toium mí ¡uccepteHii trin¿itur ád etus tfoluntMemtxprtj]4-4:1.'.?•••# yí‘íJ ¡e ¡ti matio non efi ¡¡¡ ¡Ele interpteteuíí-ijMij me íím ¡\íc api* nhyerú¿nÍ9T efi. Hafta aquí fon palabras %cCouaxruuias ,vbi fupra. Con que queda aj ^4ocL fundamento por ella parte, .--Ns_ =*5 =' (j554»\ ’’ Segunda Parte. 7fDadoca foqueao fe concede que la, dicha doña luana no cuuiera derecho tan hxu pa - ia fucedcr enlosbíenesde iupadre,*ompieod© «i teftamentOjComo fe ha dicho-,adhúeídeue ier pre ferida en la iuccfaion deeftc yj acujo,como mediata foceltora ,yhijale^iaiadcldiehQ Licenciado Luys López Montexano Cu padre, aUdtcha doña María de Auik ,qu* fupone ier deícendientc tranfuerfalde Pedro López yviznietade Martin López teoaumojHMn no del teíUdor, yello por dos razones. por el derecho de conOagainiiad con «Ldiüfc* Lucas López Motexano, vUrmo^oíleedot^umo hermano déla que litiga ,el qaai WVj dexarrucefsion,Cowrr.c»tarusaMolina,^pumo^-mjsdih, 3.cap.p.nu. 1,Gamma, -e*H. ,54* DDiner.ro. (m gfLa íeganda tazón potqw f«S4a fer preferida la dicha doña luana eadu^ndo aci fubftUucotraBÍuerlal,cs poria toe^a y««*?* tadiacpotefUtisdci Príncipe, que ooteconoc* fnp€nor,qBe«uagripíkÉoh«eeá<fciefthoyoj. -r'4Biiuuoj fitiuo comoconlla por las letras diuinas en el Eclefiaftico,cap.S.ibi .figo os f(e ¿„rf>fcruo,ir pise. ceptaiuramenti !T>ei ne fejtineirecedere dfacie eius ¡nec permanecí inópcré ítalo, ¡¡nía omne quoa óao/nerár Sacrf Vfirmo ¡llius plenas efipoteñitte ,nec diiere ei miiquá poteficuritafácil. Eite lugar lobre el explicó luán Fernandez de la potellad Real del Principe de la tierra,yLata, de Capellanes, l,b. ..?,- qual añade diziendo :Contra tus omniapoteft ¡üreins Voluntasfufficit pro lego ,vrpod 1>,,ltprofaBo habetur Aelte propolico fon denotar las palab as de la ley a.tic. i.part. a.ibi :Elpoder,oque él Emperador ba es en dos maneras ,la Tona del derecho,yla otra de hecho. La que afegunderecho es esta,quepuede lar er ley, y fuero nueuo ,y mudar el antiguo. YGregorio López, ingloff. veibo,mudar, inquic .Nec ob hoc debameprehenftbilcs indican. De donde fcnote.queel mudar^ quitar leyes,yhazer derogación de ellas.es dederecho polsitiUo.y ciuil, yafsi quando proce dede plemtudme poteftatisde certa fcientia ,nihií opponipoceft,quod anuí lee gratiam.&cxcludit mnemallegationem, Roland. áValle,conf. é7.iuai.5.& J2. &coaf.ioo. nnm. 27. ce erg 57.5S.yolum.4. 71535o. 9fConducir etiam doílrina éiufdem Roland.eodem v0lura.corif.4r.num. 2r.ibi: Secunda conclufio,quod q-ando reñitutio eñfalta inplena, naforma txttndrtut etiam ad tona in ítliUtn transíala, Vi quod dicitm non otilante dliqua condemnaiioné ,-quan declaras mitam, isrpro nonfuña ¡ta, quod de ea non pop piobipti^tVoluerimtCardinal.esrlmmola, india.cap. <¡uta dthgentiaje eleñione: Quidiernt,quod lie et f'rin» c 2l™nP°!>i‘fine caufa aufftrre tus quafitumtenio, timajñZibusmZ‘ m0ÍiU L '>en‘HS’n0’“,ad¡atunfms gatío uoureci»£.y fic‘a‘Í,l, ’&-l“*d^iltis taltS alle‘ b'as de Rolando vTe!"! ,““I* ^?***' qui inquic, fi cde F-¿ ^lexandro Cardinalem, dize: dize:7 quito denostada mácula t,isyJfrec\ ío que parraron de tueñro nacimiento o> pncJa/rrc. ío,j a¡os JiitoCPaejiras hi sj, r« qualquter manera ,r« juyejOjó fuera ael, De ioqualbienieiohcre qoe no fe puede oponer ala dicha doña luana ninguna alegación ,ni opoiieion qoc impida ella Íiiccísió, ni pueda,ni deua 1er remitida cótra íucapazidari, ygracia del Principe, yfundaodofeeo fu poíTeU iion, yrefutación ,como efiá en la legitimación ael tiempo de iu nacimic to, podrá re plica r,qucd excipiens non debet audin, vt ccm Felino, Socrno, Pariíio, &Ruino, reíoloic ídem Roland, \bi fupTa #num. 24.Yen el conf. ioo.dizc atsi Roi'á do; Vbiponitur de pleniuedine potiStmts mhrlopponipo» teñ>necdhi ei curtía facis, plenitudini potiJt*ñj¿mBtl refiñit namfiltbetiicet,cs plenttuio poteilattsPrincipis nulUs regults iuris Umitata rff,RoXa$,in diíl.cap. 2 num. 75. Item potiílas 'Principa abjoiata ,non tüf^é le^e¡nec quo adttnculúm, nec quo ad objcruanáamdc tu • re prfsttiuo^t ibt per eum. ->0 fScipion Redinejn proníeuario iolis,tit.de clauíulis,nt!m. 11.& 12. dizeafsi -lliud aduertertdum esl fquéd dum Princeps in Cancefsioue leí rej cripta adiecit claufuta mnon obslamibus }exhoc con, t • cittfr lotuijje aelum Caleré quamuis contra tus ftt ,éstertio prrcUtdttwm tnferat¡es^boc ptrefaeld clauful.e tutus apeiá fur 3es cum ati spluribus tbt relaí'ts ab ro ,irtqutt: quod fidubitetur an ft 1oiuerit Princeps cum effeBuiat tertio au^etre iin¡ptciendumesltan Itt plenitviine potej^ tatú loiuerit cum ejffeflut Taift dixerit¿ non ebílantt ffgf, «S hanc dial tjje communemopinionemeú'^untoXtpf'a» le}Alaá.’c7sbe§retari. Deefta claufula birn confía en el referí peo, donde dize No embárgamequalef» quier leyes,yderechas,esc, YRolas iodici,cap.2 num 74.inqu1c.Kr1 autemtoluijfe cum factt aelum, quiie poniime ordinaria fier: nonpetesiJedde pie mtndf ne poí eñatrs. it 1fPonderafc también para efte cafo ]a cianfafa do certa fciemia, maximamenceqtiido el Prinape Wahrma de plenitadine potefiatis. tis como Upccdeió Menocl^o coni. 04.0. c9Siconl'. zo9.num.iJ.^íca 'd-coní‘ul -“9- >’ lacifsimamente RoMS>vbi fupra anum. 64.ad 66.doaae*firma, que el Pnnc.pe puede ’eg.umarel cfpurio, excluyendo el fubfl.tuto^aunque ‘tenca adquirido derecho de loceder ppi virtud de tiU cUufula^M^haca.de fuccefsion.creation. 6nu. jo . dizcpquclae.lauiuiadecertaicicntia excluye todaalcgacion.Efta/y otras muchas razones ycongruencias refiere Auendañoinl 40. Taur.in gloff. 11.num.25 ,6c 26.ydon luán de la Rea>tom.i.decif.8.á num.i.cum pluribus. 12 fLafuercay virtudde efta claufula de certa fcientia es tanta quádo el Principe vía de ella ,que es vifto querer que valga la gracia, aííquerefulceen dañodelcercero, Felino^n cap. nulii,num.i 1in vef í.F állit (jHaytO)de referí pe, Alciat. regul.3. -praeíumption. 1i.nu.i 2. Molina, deprimogenijs,lib.a.cap.7.num.i6.cum Alexader, Decio, Pariíio, &alijs quosrefert Scfequitur. Yla razón es,que quando el Principe procedecon certa fcientia delderecho del tercero ,como quiere fuftentar ela&oesvifto vfarde plenitudine peteftatis aquien equinaie la dicha claufu!a,vt per eundem Molina íupra num. 17.6c 18. Yquando procede con ellas claufulas no fe le pue de oponer al legitimado ninguna cofa que anule la difpoficion, ylegitimación ?vt per enm num. 18. &19. "13 ^Yponderáfe,quelosfenoresdeia Camara, que defpacharon el referipto, no ignoraron el efe&odeeftasdos claufulas,)? aísicorren feguramente los efectos délas claufulas del tticnpto,y obran en fauorde efta parte^quU^quado Princeps facic aclam de cóíilio procerum juzga!- fe por hecho íuyo proprio,cap.cum anobis3&mi DD.de teftibus, notat Ifernia incap. fin. de controucríia ,apud pares términos Capicius, decifi 266.num. 7. Roland conf. 1,niím.S4. volurm 2* *4 f-í^nta es la fuercay virtud de ia -1 ’""clau- chufóla de plenitudine poteilatis ,o.i.e como fe ha dicho es virio rjuercr ei Principe prcjJ<t»cai el derecho del ccrcero^Menoch/Conf, 20j.nni3.45 Alciatus, legul. j.ptsfuiBpuon.i i.innne.Gooarr.lib. 3. variar.cap, 6.011111.7.qui poft iongani difputatioaem in verf.Ea ¡tuiem miare -iffmrit: C&Ulegitimi, %Sjpartjjmt incapaces face efiiovis tep>a* hibíthne ¡egtsh&rnánd ,<jmámTft>tCfpstQÍeie pstef tautijsimein hu fideicsmmifjifjs mikorátih^srem uo&m* ¿am>fiquihm>bi ^m^tmumy^CAnlur uaiuralesfAtis ertt P1iifagutm, legitiman a&mifatáw, quod tire¡capto TrinCtpu (fp(hin(tir¿e¿i:tn)i}U'pmft¿*‘ míft exprejum ad juiCejsim.tm p>t mog tmormn Jaetsai ejfecltlegttfhi. Yacite propouco Videndos cil iúc Coua rr.vbifupra, num.4. 10 vetiiculiskitificntibus, Secundo.TerUo íAjiíí.^wí^dandc ttac niu chosfündamenios. 15 fLascUufohsskphnkunepotei* tatis certa fcieaci* mp^u prapr Lo, infcinscn efia lcgiticnacioq hasenvfiidádccu Lcgitimocnalnicte,y no hngidOjCouforme aUdoctrina deRoxar, in didt.cap. 2f.num. 1oó.ficCouair.m^.deíponfalib.ajparc.cap. 1o. Qmiádeo Ptrumcf: ,Jt ttia n fab firiclafyi¡ifi¿ationei*»i ¿ijpofitione ctntrnestur ,Pe* réjuc &proprié kgitimm apptUdtur qunfi mentía ¡tgitt* morumfi^iafatjfiet. RoUnd. voíum, j.conESj. nu.Ti.i9 .diccns: Vbi cafasPens, írficiu'. ¿.páparin» tur per maiumreguU difptfititm ineofa "Pera gMba min cafaficto babatío cu *t,qua >n iuj: íommtmnn apiamnem, 4 Sfie excludereJubfittutn*tu Et;R.urii:s ra m. 40. ioqu4t;Xeg/ficaria peté US pñpnhlcgfii n, us diótur, y:;.CQliHtaiHf fab Jijp9jm<me .e i%tmo*6> jiCttmnüUtum ,cum tjfa tegiUrnan. nenfi: d’¡rtírra,jfa dime cañmmsftfsitiitVt VCauaicano, ipaJC.decit. 14nom . 6in cj uic.. Xyhr eTnaapepo^nurtem patria oujfart tus ¡¡nafitum mtltis ,fik Mmtefnta fuceejjerunt ,(¡uta cewfaiuíiegmmUm Adti. a¿í* íjUgh* fofiíjfia ,i? mtn£¿ per spfmyementts úfamtemñ 7ÍU& tus AjotadshabutruU ¿"PH bmeitutem jeto animo tíre* ruil. •*-*.Vt como dixo Micoch, conf. $3 nuna, 2$, Feria Juutfigna Do l mlías.jlgna aItem [pedes prít ¡í{ ,,, p[í0riis j-p qiudem non arbftrabiturquemquim dicere¿iptaj, non Un* tit : l.labeojrt.de fupele<íiiii legac.ibt^Uterumne* moexiftimandus e(idixijfe,jnod non mente añlautnt y cíla Jola conjedíu raída bafta ad inducédamyocacionem,Menoch.conf.:j $^.oüm.^ó. 3° <1Yfi fe replicare,que ya el.tefladox declaro voluntad contrariaporel tellamento Se refpqnde. Lo vno, que la voluntaddel padre de legitimarlahija, fecontinuóen ella impetrando ella gracia ,yafsife prefume, Menoch.jib.a.. de pratlumptionib.pr¡efumption.S9.niim.3 7. Lo otro, que ella mifma voluntad tuno quando ¡nítituyoel vinculo,vtperMenoch.fupr.ibi:a\ií*-. cM,qu0dn¡l mttíemfifitt ”,& mpraifnmptio n.So. que pudo.khija,ea continuación de la volun tad del padre ,defpues defumuerte^mpetrarlalegitimacion^oncurriendo las conjeturas yprefunciones referida», fa kdicM ‘22nTfin‘YfuPueíto S«nocóf ta judicial,mextrajudicialinenccdecontrariavo Juntad,no tiene duda lo referido ,antes fe prefu. me voluntad continuada halla la muerte con per leuerancia,l.cum qui volimtate.ff.de probación.: cap.raaiores,debaptilmo, Alciat.reeul. apr.-efumption ,6.Menoch.eon^aa.num. 76.Rolando,volum.4,couf.Li.nnm.io.Natta, coni.47.mim.7.necpratlumitur variatia volun tans,Menoch.conf.a 44,num, 24fi.Mafcard.có. Pa U iUt4 r5 l f' nrm1-\2,a:GrfgOI-Ín 1«'-S1?0frfb°’ CUydand°‘ »úrn.4fi °o ‘?;i ml-f-ítW-f P^it.^ingloir.i. 4-9-Vbi ¡nie»1t CnCtmm ^enoc^conf.í io.m3. infíituertt fpurfum^TT**^^M^sxHat non w^umldolui[ref UCc n eíi/a}*ent0 -pr*¡umitnr eumkgiti . <]ue fatisfaze atoda duda?'*^' D°ariiw ís cíia ^‘lección pt^umpta'dd arn°nlegal %ucla Preh«oelamOI paternal,!. ai acutiísimi. _^9 tifsimijC.de fidetcont, l.com aDus,íT.dc condifie demonit.l.30 tic.4,part. 1o. la quai prcfuocica fe tiene por plena pronanea, Paz,de teniita ,eap. ip.num.n .& 25. yen eftos mifmos términos Angulo,demeliora jal. 11.gl.ó.nu.S. quod haré leges non praríHt tanorem pofteritati extra ncc, per gl.in vcrb.Df/ncfp/jin dI.cum acutlisian ,& per gl in verbo,./f8ío,in 1 . 1.C.de donatio.caul. mor. quas dicíc communes ,lo quai procede no folo en los legi timos naturales ,üno cambien en los legitimados, qui faciunc detice re condicioné íi íioe Iiberis,& hdeicommiíTum leeundurn eommunem opinionem,quano refere &iequitur loa, Gutier.in §.fui,num. S2. Yquien duda que lio y icfucitara el Licenciado Luys López Monte a• no,yfelepreguntaraquien quena que luce, jera en fu vinculo, qno pretiriera aiu hijas la de hiácilcodc Auila,vt in limili cft decido. 1p.capm, ja fEftas fon conjeturas yprefunciones can fuertes, que del las reiulta vn lia mamiento de la dicha doña Iuana, qobra como exp icito yexpreiTo,Paz,de tcnuta,cap.2 9. num.j é.cuni MoHna,Auendaño,ab eo relatis ,ydixo Mieres, 2.p.q.6.num. yt. Iiiof(¡uostetÍa[or fetur etiampcdd¡lexi[jt ¡n inHitutione, 8c refere Bartol. dicen te m;Quod ftfttdi rntg^rslis ad ommümuor» tuum fuccefsionem tiibdt do£lnma,y afsi lo lience Geego. ia d.gl.fia*l. 33.tic-9.part. 6. CTambién fe coníidera en eita iucefsionla diferencia quehazenlos Doftofc* enere los defendientes por linea recta ,ylos traniverfalcs ,porque los defeendientes deiteltador, como fon herederosfor^ofos, tiene muy may or dcrcchoa lo* bienes fu yos de qoalquier calidad q fean que los tranfverfales aiinnde deícendeotes, yafsi fe coníidera refpeto decftostrani veríales la libre voluntad def teftador en la difiriboeion dellos,qoe no cuno en los herederos rorcoios, los qualesfacilmente pre jodican alos tranfve rfales aunque lean lÍamades,$armiento, lib.i i.iciect. ’E«P* csp.i -num. 14MoliWib.^.wp.^ntun,, 0.ya efte pcopoíiro dize don luán de Larrea, j,zoma, dccii'.S nnm.j.efiaspalabrasiLicetaiiquamdifívb til mconfiderest interpretes quodd reprafentauQue^alia id tamen procedit ándeos qui omnino iránfuerjale] ex, indunturjam refpecitifrndátoris^uam Utimipopáffo'ris.nó Dero qui aprimofunda!ore dejcenáum. Yel mifm 0]nd decif. 8."nom. 5a.cuniMolina,&AncoD.Gomezi inqaizildñatHemestntureánfpeperpgternam liip-m del tendentf¿>usadqui(ttíO' Jqua¡i aliudfit inaltjs toliateraltbus nelcedatut legitimationts rejcripto . Yen fuerces términos lo dixo Gama dec1f.278.num. ló.Gregor. in1.2.ingl.ver b .El m<¡ spr opinquo,col ,2. veri Quid fi qi4Ís,Auend. inl,4o. iau.n. 3, 54 íPretendeie por la parte cótraria, que efta legitimación folaméte fue para íolaslas honras;pnuiiegios,6cc. yque no es bailante para fuceder doña luana, excluyendo adoña Maria de Auila, pretenfora defie vinculo. Satisfaciendoa elle objeto. Lo primero,digo,que la legitimació es acto indiniduo ,qno obra por parte lolo, íi no igualméte para todo lo necefíarioal legitimado vmuerfalméte ,íiendo como es tan general ycócedidas con tan exuberates palabras,plenilsima? ytan geminada,como confia de fu contextura y como dize Auendaño,in 1.6.Tau.gl.i. num.i 5. feria cofa monfiruoia, que no obrafie igual ycóformente,contra text.in 1.4.§ Cato,£ de verbo111111 °biigat ibi :&iidfaSium dequocautum eitindiuiduumj&c Molina^in d.íib.j.cap. 3. num. 38.6c in Ca p.i num. 14, 6c in terminis Roland. volum. 3. ^oní 67. num. 39.dicens: Legitimatm ad.honorestiS‘ onni' at*S,eXt^^tlu^^ttítum}érideui fi fit ieghmatus in quüTun^f^' ^^rbaijia tantee íuhtjubftatice, EcVien" l°sl^iecla non debst tile aliqua Jijferentia. prebendan,per tiu»tplem¡sima ad qu<e omma ccmdicillorumjác op C,ÍQ Í*2*§-furiofus, fif.de iure co- &ídem inconf T?Q nEürPleniPsimamreíatioD ^ •^4 ¿9.6c inconf. 32?. n. •24. Io 2.{..dize :Q*oJetiam in materiá odio adeben: fam , aliguid operentr,r ettamJims általas Udétnr: deltas pa - labras cófta en el mil'cno reícripto para tedas las colas ycalos. Ec ibi Oíjeaguirda da en rs hy portejs, Se Couarr.in d.§ S.vci ílBgo tsmengdizs :Ss7rro ej • jet iIlegitimas ex'Pitio^aod frmeefss;¡e toiiere ppjjtt T»e* té leg‘timum ejjftnmpñrttm iilrghtmusm* mameat >imi perfetli legitimas fit .YMaticncoinl 1o.tit.S, gl. f. num.io lib. 3Rccop.dize: Temojilegitmatio non retrotraberetur illui continuo ,jeqmtur ítñtswtftnm al¡ * guando ijuogue naiuralem.is nontejumnm^uo :cffet wo* ftruojum. &idem íbi num, 1S. conducir etiam doctrina D.loan.de Larrea, 2. tom deciLyS. 35 CDeiodc aduereendum cítala dicción,y, que escopulatiua,y ala paLorj/?ff«*##- ni ofe rehere en ei rclcripco,ibi: íotras co as ¡recomo hija del dicho toejiro padre de legitimo matrimonio natiday procreada pu iteraJes auer *las <jna.es palabra jon figmficatiuas di dsuerfos ¡ugetes, diferentes délos piec Jetes de honras ,tse. ycomo quiera que la natu raleza de la conjunción ycopulatiua es juntar yirauar debaxo de vnanulma difportcion ycalidad materias ydiípoücioncs diuerias entre ü,1. hquis itüjlif de condi.inftitu. l.qji^reliam ,de limoma, Se lacifsime per Menoch.conl.5 6, num.g 5. &copulatiua requiric fundamentum in vtroqoe,Matieneo, in l.S.gl. 1.tit.5. lib.J. Recopil. Aneón, Gom.in l.47.Tau.n.2o. ^6 Lacopulafiun tienctuerca • *cx ‘ tender ,yno reftringir, neclojum veritscácor ja altero ,ino igualmente en amboslugctos ydiuerfos, par íque caygandebaxo de Umiimadiipoficion,y calidad de la gracia. Rolan, volum. 4. conf.49»nnm*5. &voleen. 9corrí. 79. num 22. it^m quando copulatiua íolcritor fübiectogcneralí, corno en tfte refcripto.ibt ;7todas las otras toi*4íy£#/ei,aon copulat plores quabtatcs^iedplura íubiecta non dependente vnnm abaltero ,1.ea timen adiecta, ff.de lega. j. ydeíu naturaleza es irregular, aoommboSj &per emnia, Mcnocbio, 5conf. conf.Jp-niím^ó.RoI^ad.inciid, conf.i 2, 57 fPondcranfc cambien la* palabras del refcriptopibi; Ymando os fea guardada en todo j por todoj(\ux verba in omnibus,& per oni nía june plenifsimajacqueomniacomprehendun^&cpe rancurpleniísimamreiacioneni.Menoch.conífr 545.nura.55 &coní. 14S.nun1.29. yfe da aentender.vt ahquid operentur etiam fi ms alterius l.'edacurddemiMenoch.confi 25.11.47. &etiam habenclocum in materia odiofa, ve íbi per eunv yafsifi efta gracia del Principe no íbera mas que para honras, Ja dilpoíicion quedarainutil, yfin efeto, cofa que en el referipto del Principe no fe permite,Menoch.conf,79.num.7.ni ha de auer palabra ni filaba vaga^idem in conf. 592.nu. 1o. 73 conf.5z4.num.2.& Rolan volu.4, conf. 79. "UI"v39,&voI,3 '. conl'7l *num-l8 -<3¿ i9.5uqué iea difponcion oaiofa> yde firidta interpretació, AIuarado,deconieauris,cap.i.§. r.nurn. 4.Menoch.conf. 19.num.8,& conf.3 *o. num. 11.ibi: Verba cuiujcumque aHiisprimlegtj^ difpofitmismita debent intelUgi^t aliqttid operentur etiam in materia odiofa9 K3" ¿iriEiifsimeintelligenda, 8c pro hac concluíione allegac plures Doctores,&m noftris terminis Menoch.conf.i 17.num.56.dize ¿ftiiSecundomemo* betjquodnifi qualitaslegitimationis repetita cenjeretur ,in bac fubftttuttone fafia primogeniti agnatiteñatorisMpofr tío tnuttlts redderetur ,yfegun ello brenfe ligue que dona luana no iolo eftá legitimada por folas horas, üno también para la íucefsion defle vinculo. f^í" SufFragatur deinde hanc concluionem,que ias palabras tan generales déla gracia 3es yn oel Principe querer que valgan rae* num po° P°‘Jnca P'in qni fi tion e, nullijverf ‘¿fcw^owoí^deacufatio. 8c in c.nonRocadaanti fn11 ^*22de referiptis, nobisjdecif. 22 rClí :53Dlóde prasbend. &in §-3.n.2 5.&*24.' Qn *^ inregul.S. Cancel. gl. 9. i: .,cm verba funt accipienda in potiori tiori figoihcato ,Dom: íofeph Vela ^¡ÍTemt.V. num. 2i.Menoch.coai.6 i.num. i9mquit O,.- 1 interpetatio ejtfátieud* mcafj m%?is necesaria. j0 regular es ,que quando el acto ie ha tt por quien tiene grande aucori Jad, es villa, aunque no ío es prcíTe^ tener voluntad ,para que valga ,meliori modo cext. in 1. 3.ít.de teílaminr.rrsjlítis^ Abbas, in cap.cum caula,de eleetion Ripa,:n 1.1.s.ii quis ita, rt.de vcrbor.obligat. yello procede ,rro tolo en palabras tan claras como las del reícripto ,íi no cambié en cafoduda,I.fi cara anguíli^f.deíeruituci.l.in via,ff.de lerui tue.ru II icor.R ipa,vbi fu pra: Hr licei Trinceps nonfVátJnma'HfiPti plenítuline •ottftatisfi achu ahter non “pala p.cj t»ntur ’Mt eaiconda cic etiam doctrina D. loan de Larrea, dccif.fj* num. ibi :<l{ürfu$ ea interpretjño fitmiñásef ,per <¡ua-n plettius omnicnfu ,ij te> porc provi katur, qtta 1 corte luftonem ¡cquuntur ahj plures abe§ rtiati, 40 "*fPondérale también para la interpretación de cftereícripto la geminación ooe tic nen todas las clauíulas del que indure vna cierta demonflracion déla voluntad dclPrincipC/V ampliación déla gracia que haze, que por la repetícion del las le coniidera la determinada yenixa voluntad cel Principe, gIolí in ciernen 1. 1.de rebus Eccleíiae,in Yztho,í).'tecejMHÍf, Rolad, vo! uní, 4.coof. ioo.Dmn. 6j.3cvolum. ^.conl.é rnum. 39, Menoch.confia.norn, 1i.ibíi f^rúuerjiiia (j* gemínala quorumpis eft ,>r co nprebcaiai Hh nwfWj qnt altáis rtorr comprebenderenínrtquam Icntentia mle» quantur Rola od. CepbaL ab eo allega ti Rumo, Burfato,Craoeta ,Je cleganterChatelisn.Cofa, immcmorabíl ia rerbo,remiuátjj, el 9.ibf.Vbife» CunAa mierucart CtnpJenXio ,tbi pltr.i prjthmitur efft dchbtratio ,CT ge»undti§>iTé§*Mm»pera[ur, m‘ptrba Tejtrin¿inttT t&Jalo, in fpecíe fegicímationis ,idé tradicin 1. 1.MJtinriatfOjfF.dí ooü. oper nuntíat, &Ucfúm Roiand. volom, 2,€onf. 61 , num. l3, iuquit: Gemtnaito Pechónv: ft^tufkat enixsm irtíetrtio* ne ntqutageminatis Ptthomm cot.prthen.iit ¡iScsnfxrm £»at t mat máiora¡i? üifimllti exprefsis}idtw tradir Menoch.conf. 392.011111.5. 41 fVlcimamentejprocomplemenco hmusarciculi videnduseít omnino Roland. volum,4.coní. 12.num.44 ^icens. Secundo rejponder tur tritifsimum ejfein iure >c¡uod .pando legitimara inten* ditjuper omni defeBu difpcnjare legiti matio Valet ,pd, uis omnesdefeBus nonfine exprefsi3zsfpectficati, iecundum Paul. de Caftro, conf. 225/in hn. quera fequicur VeToius.conf.i 6S.num.5.volum.2. vbi inquit. Quod quandolegitimansVult aliquem effe tegitimatum, nedum attentis defeBibus exprefsis ,fed ettamji maiores defeBuspateretur ,proutimpetratione legitima* tionis continetur ,perinde eft ac fi exprejfe, t?facialiter faBafuiJfet mentio de qualitate pr^diBa^de'feBi^ quo Ule talis ejfe reperiebatnr :argumeaz. texc. in cap.ad agendura3cum ibinotatisde procurator.in ó.icerúm in col. 172 num.8. volum.eodem, Ruinus, coní. 1o4.num.i 3volum.^.&in conf.73. num. i2*vetl.Tertiuseftcafus, eodem volu. veibaaic; Quod qudndo per illum qut Vult legitimari defeBus illegi« timitatis exprimitur ifiend legitimationem tollitur ,illud impedimentumfpecificum adtecla chufuh generali,asalio quocumque defeBu non obftante3qmdper taita Verba generalh,asr Vniuerjalíaponpotefi dici,quod legitiman! tantummodo habueritrefptBum aa defeBum natalium in precibus expreffum^quia altasdiBa Verbageneralia ,isr Vniuerfaliapthtl operarentur centra legemfiquando ?ff. delegat. 1.fed dicitur habmjfe refpeBum ad illud injpe* chjís ad altos ingenere,e? non modo cumuhtiuéfed etia dijlributiue,&Jic Vofit legitiman}fine defeBus expref íf* adft^is concurratcumáUjsfwnonadfu alias :1. ^redi piufes^íF de condición. &demonftration. Achine VC rba Roland.di&.conf. 12. c..^-Accedic deinde doctrina Roderíc.' ne legisRePnMn *™^PriorÍbüS'Ín declaraCÍ0' ba in prxulfePi¡^in.not^ocíUÍEIO ,ml^l ^ ‘ nam vef nec pereant.ftia ”: Crí>reundafunCj vC valeant tio,cap.fi papajde rP»«aufFeratur lucrum ter P_uUcg.xn 6?¿¿per cura, íbi: Quod I QjoJ plus efi repcrimus in ture }yt ¿Ujuil opert \*,>,t Jifpo/ttio reddaiur mutila ejJ; impreprianda yerba te ta* toris contra proprta natura n'Perboru-n. Yfi cfta doCtn na corre contra el tenor délos tcílamentos.quanto mas en la interpretación del preuilegio con* femando fu propria naturaleza yíígniheado en palabras tan claras como las de cite telcrjpto ,y que no reciben agena interpretación de lo que .iuenan. 45 ^Relia fatisfazer ala doelrina de Molina^de pnmogeni;sJib. i.cap, j. donde di Ipa tando la queftion latamente refiere ja como opinión afirmatiuaen fauor del eípufio legit made, la qual concede con ellos rerjuiíitos, citación de los intereíTados.caufa juila, ypublica derogación de leyes: efpccial legitimación para fuceder en el mayorazgo: clauíula de plenitodine potefiatis, certa fcientia3motu proprio: ycon ellas limita la Opinión negatiua, yafirma la contraria en fauor delefpnrio. 44 fQuantoa ladtacion^uenofueffe neceíTariaauiendo clauíulade plenitudine pote ftatb,con las dcrr.as contenidas en el reícripto, in primis tiene Menchaca#cie lucccl. creación lib. 5J.aó num.i oó.Menoch. conf. i05 .num, 41. Roland.volum. 1confuí, nuna. |o.de volum 4. conf.i a.num.i a.cum alijspluribusjdem Meno ch de arbitran js,quarft. 52.num.9.Roias,tfe luc cersion.abinteftat.cap.2 5. num.96. acRojanco, qui io conf. 4num.7 2.volum. 3. inquit ;'Pnnr/rj amanando concedan» efi de moreterde turt^ol atenta*eftáenumfrfeneris, de teneteum plunbtU anum. 69. ad 72. ‘ .Tr fConduele etrim doctrina Isla. iü 1fihusfamiÍias,#.DioUícens: llhm qui expffe Bumtus baberepmpeb cafum citationeme^tm,SL Gamma ,decif.^S. * C€n **‘* bíí ^ po¡fuñífien multa parte citaÚOj nom re.¡uvii*r. Ycom o quieta que la legitimación es mera gracia ,na^ic es parte para contradezirUíAacndaño, in i, 4®. Taur.gioi!. 11,anii rn .zi,ad 28, afirma que fia citación, ni otra cania isrá valida laJegicimació, yel legitimado deue fer admitido ala/uceüion del mayorazgo,aunque el tercero tensa adquirído derecho inlpe,& innum-3 i.jnquu: 0uantum ai citttitntm tt ritme confia,atar, qK¡apMp,ie 1. nitudinepotefiatis adpe ex certa ¡cernía procedes ex* tTiiudicialitergratitmjaat fliultíjuetertto práudkart ¡IIws citano non >eqmntur ,pía ,ll0¡mito , wmate ficripoteft,pío cpsn opinionc citat Baldú,Alexand. ' Romanum ,Capicium ,cum alijs oluiibus Y la razón de ello da Gregorio inl.jy, tic. 5.partir J.ingloíl. \oibo ,turneffg 1fcilicec; &,oap>ofaa¡ 'Prmcipispr.ejumiturextramliaaiiterprecedeatt, ídem «netRoland.volum.5.coof.67.num.57.&íS. dicens: Quod clanfila ex certajcientia tol'nt citatiene m, írqitoi ídem operantnrclagJuLe de plenitudiiic «oís/ia. tisjíjr non objtantibas. .4^ fSarmiento, Iib. i.feleárar.cap.Sj inquit. Chatio enifn ad aClus iudiciales adaptatur >non iigratias pas túncepsfacere folet, crfijfictt ai exdu . dendam citationem derogatio legum,Ídem in nüm.yoj SnwQtC.Snblatafnh citatio. J ,"f7-.íGregor.in l.fin.tic. 15. partit.’ 4.gloíf. a.infortionbus terminisinquit .tetando extatf, aces legue,¡,<ff mímales, (?fit legttímmo poli unortempatns( corno e"eftecafo} non~requi,¡J c¡. tatto eorumji babet clanfulam non obftante.. 4®íYRolandcjvolum. j.conf.i.mi. J-In fl£ L\s Jcr^i)iurn ex certaJcientia remonet omnt *b[taculimmaximé fihabet claufulam de plmtudine po* til Qte Cat ^c^an*Cocajin verbo ilegitima» ^i^&R^and voínni.í.confi.^nun^120 ad habiUtathris ficetiam eftüefo* rmcePs’f 1c^potefi le gem condere, chato, & BoeriJconcedere Pr*“iie Pa faElofernari. Cif*i20.num.j.ákeüs: Id de 49 CiMenocfi slio s pluresinquit *£1 conLi<5 1 •nu. 585, poíl ínc’pi¡ faftojúhilpojfe contra obijei Q9i¡aca*de plfnhudntpuflátispracttit] :s l1: r<ff 9 necejja-¡a hnon rfi cituchntmens, de c, >tmdrr ./,lu *£l'ur-^coo citoferefponde aMalina, «í»'.»* luán de Larrea,decif.S.nam 9$. qued;ze,qfc? cn todore ic»i pt ofeenrie ftdeUi.i,MüuJcc,t.c 1nrI porque habla eo el de fin pie Íegmmacífcñddddg no ay eitas cja ululas como en eiic. ífiyb: r. - 5P,. fKequierctambien Mtilia* jafl*,' ypubIica ca uü,yqueefia noU*tuccl Hii*im <iV te cal o, ycon eriaseUufuias^riéflg Meftht. fe ti ¡tív coní. 1o^.tTum»j 9,3c RoUaias, volum i.conf> 5. aum.a o. Se 21.fufbcitíonirrt pro ca11volun tas Piiocipis,clofl. inLteiegín, mHn: if.dc pedniSjvbiadditioBart. Alcxiadjjb. 1coní. i ao.Ielinusjn cap.non nu liyium. 4^? rdc n«h X Hippoj ytos ,in notabil,6. Couaff.rn íf>oalalibiJs,2.part cap. 6. nuhvid. 4>o#p»<*<?£• dit máxime vbiderogacur iuo poriicuio , 1. quominos, num. 6.&7ff, de fl imin *\ fñññp coní.2 41 .veri.Ba^uthu.tyj {o nKoUñd.ft^r, cum. 1$o. Trutc*f>i ex Uftsjtit iffupraius, es eñampat xramkí M ¿rata rotnndis. f« f-&ÍU d*aitaa^fft Jif flri&A cap, 2j.niini.n, 13,& 58 diz«éndo,que la !cc. rtimacioa que el P. Mcipe hJr.eno ñVttíífWte/tSBf fa, porque cnaqnello qbc esde iti re polífrruo/ló. la la voluntad del Principe fe tiene pnr juila cao-' fa,& fufñci: pro racione vofontisjy quenclea i* : mice prouan^aen contra rio,ídem fcquírntCapi-' cius,decif. 11d.num.S.Roxas, vbi fttpri, ncf.’r 3. 14de j5.<k Menoch.conf. 19. num 22cmn ahjs ab eo cicacis,dieens Q^oi tnixa ’itjlñntar?rnHrp%ña^ btturproiupaeanja. Eíta voluncad deliberada ,y emxa bien lotnocífrarr laYclatrfoIasdrl -referí p^v* to,pa rticularmentc donde dize ,Se que en e¿apa, te fnscrutjar ,yqnarrdoel Pnncipénof*rc informa-; dodeJ derecho del tercero, como en ede cafo,por no icr neceíFa río para la legfrimacibojprercméíc qaeei Principe vio dcpícnmidi^nepcreftatisaí Ghoc. iamen obleruare flemas. ffinio illum efe n&tum, ex ‘Piro 0*l?XQte¡imul cmmorantibuSjfíitnttiiis hicims. SecundoJic babitim ¡uijje aparre ,i? tfaciatum. Terttbfit ap • pe latum,(Snominatum. Quauó¡hab ómnibus communi ^>0.e,t?famab&bitum. 65 CS¿endopuesafsi,*pedoña Mana de Auila es tranfverfai en grado xemotifsimo ,q pretende ferviznieta de Martin López Monteja no hermano delíe dador ,yque precede quitar Jos bienes adoña luana fu hija.es fuerza que la di cha doña María aya de auer mayor prouanca de Ja que tiene con todos losrequifrtos necesarios referidos. 66 fDoña María de Auila tiene la prouan$a de fu dependencia can£alida,eomo coníla delosaucos, porque Je falta dé la cohabitado de fus padres ,porque eña prouadocómuy idóneos teíligosde villa ,que BartolomeLopezMontejano, de quien pretende fer nieta, fe embarcó en Cartagenade Leuante en año defeyíciétos yein co para Oran,dedonde nocóda auer buelto úno muertoaíliclañodeñueue ,y María de la OCano paiióa Ana madre de iadichadoña María el año de ocho: yafsi aenque ai tiempo del Baptifnio la madre la nombró por hija de Bartolomé López Montejano,uobaíló,Cooar,'m4,cap. 8. §.7.num.i.verf Exquibus inferíur ,nitam pocoes cofa vcriíimil ,que auia de dalle padreageno ,y adulterino, ñno al marido legitimo>aunque eftutneraaufente. 67 fDe lo dicho fe conuence la poca prouanca de la parte contraria, 6cperconferjués j| l^gar que tienen contra ella las difpoíiciones cerecho^.fin.deea quatparit vndemenfe, 1. ^Parc -? .yladoólrinade Menochdib.5. ^“nt-'- caru ^- nu™- 5í - 68 fn'r •,4-Part-5de ladicha doña ls Prouao ^ — - aila de Amia losteíligos padezen 17 dezen las tachas que confian por el prcceíTo :y l'upuefta laaufencia de Pedro López Montejano» no fe prueua que defde el año que íc auientó, que fue el de feyfcientos ycinco boluieíTc masa Alcalary folovn teftigo que lodize, que es Mana deMartos,tiadela parte contraria, dize, que es verdad que fe fue,y bolvió aAlcala,y qlebolvio air,csüngular,y panenta. Yes muchodc notar, que fiendo los teftigos gente del campo tengan noticia yconocimiéto del preñadode tres oquatro mefes, yque no aya vn hombre de capa negra ni aun fus miímos teftigos, que digan qbolvio’ Pedro LopezMontejano.de que ie i.gue,que eftos teftigos qnodeponen veriíimilmente lean fofpechofosde falfos,Mafcard.concl. »40 2.n.S. ibi. Inpr¡misi¿¡ti*r,quié tiftuHondep9fiMtytrij,mr,a, non probát, ¿e fsRofmjpeclits. Con efto,fcñor,me parece que ie iat.sfaze alas dificultades opueftas aefta parte, Salvoel mejor fentir de quien mejor lo fiema. ElLicenriih íuáa dt ViUodrtí*